Ex Contractu... re-verbis-litteris-consensu. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat II

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ex Contractu... re-verbis-litteris-consensu. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat II"

Transkrypt

1 Ex Contractu... re-verbis-litteris-consensu Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat II Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW,

2 Geneza kontraktów realnych

3 Geneza kontraktów realnych Fiducia cum amico contracta --> depositum, commodatum

4 Geneza kontraktów realnych Fiducia cum amico contracta --> depositum, commodatum Fiducia cum creditore contracta --> pignus

5 Geneza kontraktów realnych Fiducia cum amico contracta --> depositum, commodatum Fiducia cum creditore contracta --> pignus Nexum --> mutuum?

6 PODOBIEŃSTWA I RÓŻNICE Mutuum versus depositum, commodatum, pignus

7 Actiones Mutuum: condictio certae creditae pecuniae/rei Actio depositi directa/contraria Actio commodati directa/contraria Actio pigneraticia directa/contraria

8 Różnice

9 Różnice Mutuum Depositum, pignus, commodatum

10 Różnice Mutuum Jednostronnie zobowiązujące Depositum, pignus, commodatum (potencjanie) dwustronnie zobowiązujące

11 Różnice Mutuum Jednostronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. gatunkowo Depositum, pignus, commodatum (potencjanie) dwustronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. indywidualnie

12 Różnice Mutuum Jednostronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. gatunkowo Depositum, pignus, commodatum (potencjanie) dwustronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. indywidualnie Oparte na ius strictum W prawie klasycznym oparte na dobrej wierze

13 Różnice Mutuum Jednostronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. gatunkowo Depositum, pignus, commodatum (potencjanie) dwustronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. indywidualnie Oparte na ius strictum Zobowiązane do dania (dare) W prawie klasycznym oparte na dobrej wierze Zobowiązanie do uczynienia (facere)

14 Różnice Mutuum Jednostronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. gatunkowo Depositum, pignus, commodatum (potencjanie) dwustronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. indywidualnie Oparte na ius strictum Zobowiązane do dania (dare) Przeniesienie właśności W prawie klasycznym oparte na dobrej wierze Zobowiązanie do uczynienia (facere) Przeniesienie detencji

15 Różnice Mutuum Jednostronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. gatunkowo Depositum, pignus, commodatum (potencjanie) dwustronnie zobowiązujące Rzeczy ozn. indywidualnie Oparte na ius strictum Zobowiązane do dania (dare) Przeniesienie właśności Podzielne W prawie klasycznym oparte na dobrej wierze Zobowiązanie do uczynienia (facere) Przeniesienie detencji niepodzielne

16 Odpowiedzialność dłużnika

17 Odpowiedzialność dłużnika Mutuum: dłużnik ponosi ryzyko kontraktowe (jako właściciel rzeczy!)

18 Odpowiedzialność dłużnika Mutuum: dłużnik ponosi ryzyko kontraktowe (jako właściciel rzeczy!) Depositum: odpowiedzialność za dolus (podstęp) - być może również za culpa lata.

19 Odpowiedzialność dłużnika Mutuum: dłużnik ponosi ryzyko kontraktowe (jako właściciel rzeczy!) Depositum: odpowiedzialność za dolus (podstęp) - być może również za culpa lata. Pignus/Commodatum: odpowiedzialność za custodia oraz oczywiście za dolus i omnis culpa

20 PRAESTARE

21 PRAESTARE dolum (postęp, wina umyślna)

22 PRAESTARE dolum (postęp, wina umyślna) culpam latam (podstawowy brak staranności, grube niedbalstwo, wina nieumyślna)

23 PRAESTARE dolum (postęp, wina umyślna) culpam latam (podstawowy brak staranności, grube niedbalstwo, wina nieumyślna) culpam levem (in abstracto/in concrecto)

24 PRAESTARE dolum (postęp, wina umyślna) culpam latam (podstawowy brak staranności, grube niedbalstwo, wina nieumyślna) culpam levem (in abstracto/in concrecto) custodiam (obowiązek do ustrzeżenia rzeczy przed przepadkiem: ochrona przed kradzieżą i zniszczeniem przez zwierzę lub osoby trzecie).

25 PRAESTARE dolum (postęp, wina umyślna) culpam latam (podstawowy brak staranności, grube niedbalstwo, wina nieumyślna) culpam levem (in abstracto/in concrecto) custodiam (obowiązek do ustrzeżenia rzeczy przed przepadkiem: ochrona przed kradzieżą i zniszczeniem przez zwierzę lub osoby trzecie). casum (siła wyższa, vis maior).

26 Stopnie odpowiedzialności dolus culpa lata culpa levis (in abstracto/in concreto) custodia vis maior/casus

27 Mutuum G : Lecz najpierw rozważmy te, które powstają z kontraktu. Tych zaś są cztery rodzaje: zaciąga się bowiem zobowiązanie albo rzeczą, albo słowami, albo pismem, albo [tylko] zgodą. 90. Rzeczą zaciąga się zobowiązanie na przykład dając pożyczkę; danie pożyczki możliwe jest tylko w tych rzeczach, które można zważyć, policzyć i zmierzyć, na przykład: policzonym pieniądzu, winie, oliwie, ziarnie, spiżu, srebrze czy złocie. Te zaś rzeczy licząc, mierząc lub ważąc dajemy po to, aby stały się [własnością] przyjmującego, i aby zostały nam oddane nie te same, lecz inne tej samej natury. Stąd też nazywa się pożyczkę (mutuum), bo tak tobie dano, aby moje stało się twoim.

28 Mutuum jako kontrakt ścisłego prawa D : Ulpian, 26 komentarza do Edyktu Jeśli dam ci dziesięć, tak abyś był mi winny dziewięć, Prokulus twierdzi i słusznie że tym prawem nie jestem ci winien więcej niż dziewięć. Lecz jeśli dam w taki sposób, abyś był mi winny jedenaście, Prokulus sądzi, że więcej niż dziesięć żądać nie mogę.

29 condictio Titius iudex esto. Si paret Numerium Negidium Aulo Agerio 1000 dare oportere, N.m N.m A.o A.o 1000 condamnato, si non paret absolvito. Sędzią niech będzie Titius. Jeśli się okaże, że Numerius Negidius powinien wedle prawa cywilnego (oportere) dać 1000 Aulusowi Ageriusowi, to niech sędzia zasądzi od N.a N.a dla A.a A.a 1000, jeśli się nie okaże niech uwolni.

30 Mutuum: problem datio D : Ulpian, księga 31 komentarza do Edyktu Odnośnie pożyczonych pieniędzy mają zastosowanie szczególne przepisy. Jeśli bowiem polecę swojemu dłużnikowi dać ci pieniądze, stajesz się zobowiązany w stosunku do mnie, chociażbyś nie przyjął moich pieniędzy. I to co prawdziwe jest dla dwóch osób, za prawdziwe przyjąć należy w odniesieniu do tej samej osoby: jeśli byłbyś mi winien pieniądze z powodu mandatu, a zostałoby uzgodnione, że zatrzymasz je tytułem pożyczki, wydaje się, że w ten sposób pieniądze przejdą ode mnie do ciebie.

31 I to co prawdziwe jest dla dwóch osób, za prawdziwe przyjąć należy w odniesieniu do tej samej osoby: jeśli byłbyś mi winien pieniądze z powodu mandatu, a zostałoby uzgodnione, że zatrzymasz je tytułem pożyczki, wydaje się, że w ten sposób pieniądze przejdą ode mnie do ciebie.

32 Ja mandatum Ty

33 Ja Ja mandatum Ty Ty

34 Ja Ja mandatum Ty Ty

35 Ja Ja mandatum solutio Ty Ty

36 Ja Ja Ja mandatum solutio Ty Ty Ty

37 Ja Ja Ja mandatum solutio Ty Ty Ty

38 Ja Ja Ja mandatum datio solutio Ty Ty Ty

39 Ja Ja mandatum Ty Ty

40 Ja Ja mandatum Ty Ty

41 Ja Ja mandatum Ty Ty

42 Ja Ja mandatum Datio ficticia I Ty Ty

43 Ja Ja mandatum Datio ficticia I Datio ficticia II Ty Ty

44 D : Ulpian, księga 31 komentarza do Edyktu Odnośnie pożyczonych pieniędzy mają zastosowanie szczególne przepisy. Jeśli bowiem polecę swojemu dłużnikowi dać ci pieniądze, stajesz się zobowiązany w stosunku do mnie, chociażbyś nie przyjął moich pieniędzy.

45 JA TY MÓJ DŁUŻNIK

46 JA TY iussum MÓJ DŁUŻNIK

47 JA TY iussum datio pecuniae MÓJ DŁUŻNIK

48 JA TY mutuum iussum datio pecuniae MÓJ DŁUŻNIK

49 JA TY mutuum iussum datio pecuniae MÓJ DŁUŻNIK

50 JA TY mutuum iussum datio pecuniae MÓJ DŁUŻNIK

51 PRZEKAZ JA TY mutuum iussum datio pecuniae MÓJ DŁUŻNIK

52 D pr.: Ulpian, księga 26 komentarza do Edyktu Poprosiłeś mnie, abym pożyczył ci pieniądze. Ponieważ ich nie miałem, dałem ci misę lub bryłę złota, abyś ją sprzedał i użył pieniądze. Jeśli sprzedasz, sądzę, że doszło do pożyczenia pieniędzy.

53 Contractus mohatrae A jeśli utracisz misę czy bryłę bez niedbalstwa z twej strony, zanim mógłbyś ją sprzedać? Powstaje pytanie czy strata jest po mojej czy twojej stronie. Wydaje mi się zaiste prawdziwe rozróżnienie wskazane przez Nerwę, które można ogólnie sprowadzić do tego: czy miałem zamiar sprzedać misę czy też nie. Jeśli bowiem miałem ją zamiar sprzedać strata następuje po mojej stronie, tak jakbym dał ją komukolwiek innemu, aby została sprzedana. Lecz jeśli nie było mym zamiarem, by ją sprzedać, lecz to było przyczyną sprzedaży, abyś użył pieniądze, strata będzie po twojej stronie, a zwłaszcza jeśli pożyczyłem ci pieniądze bez odsetek.

54 Contractus mohatrae A B

55 Contractus mohatrae A B

56 Contractus mohatrae A B A B

57 Contractus mohatrae A B A B 1000

58 Contractus mohatrae A B A B 1000

59 Contractus mohatrae A B A B A B 1000

60 Contractus mohatrae A B A A B B A B 1000

61 Contractus mohatrae A B A A B B A B 1000

62 Contractus mohatrae A B A A B B A B 1000

63 Contractus mohatrae A B A B 800 A B A B 1000

64 Contractus mohatrae A B A A B B 800 A B 1000

65 Depositum irregulare D : Ulpian, księga 26 komentarza do Edyktu Złożyłem u ciebie w depozycie dziesięć, a potem pozwoliłem ci je użyć. Nerwa i Proculus twierdzą, że jeszcze zanim pieniądze zostaną poruszone, można ich żądać skargą jakby z pożyczki od ciebie. I jest to zdanie prawdziwe, tak jak wydało się Marcellusowi. Samą bowiem wolą (animo) zaczął posiadać. Ryzyko przechodzi zatem na tego, który poprosił o pożyczkę i można przeciw niemu wystąpić z condictio.

66 Marcus dał Titiusowi 1000 denarów w depozyt, a następnie udał się do Afryki. Kilka miesięcy później Titius wysłał doń list, w którym zapytał, czy może użyć połowy przechowywanej sumy, a następnie zwrócić je z 5% odsetkami. Marcus odpowiedział mu następującym papirusem: Marcus Titiusowi pozdrowienie. Możesz użyć 500 denarów, które dla mnie przechowujesz, jeśli po roku oddasz mi 525. Bądź zdrów!. Kiedy posłaniec z listem przybył do domu Titiusa, zobaczył tylko tlące się ruiny. Dom właśnie uderzył piorun. Jaką sumę musi oddać Titius? Czy rozwiązanie byłoby inne, gdyby Marcus pozwolił używać pieniędzy Titiusowi już w chwili złożenia depozytu?

67 Mutuum: brak porozumienia D : Celsus, księga 5 Digestów Można spytać czy zobowiązujesz się (z tytułu pożyczki, w sytuacji), gdy poprosiłeś i mnie, i Titusa o pożyczkę, ja poleciłem memu dłużnikowi obiecać ci pieniądze, a ty zaś zawarłeś (z nim) stypulacyjną umowę pożyczki, sądząc że to dłużnik Titusa. Twierdzę, że nie dokonałeś żadnej czynności ze mną. Chociaż lepiej, bym uznał, żeś zobowiązałeś się w stosunku do mnie, nie dlatego, żem ci pożyczył pieniądze (bo to może się stać tylko między zgadzającymi się), lecz ponieważ moje pieniądze się tobie dostały. Dobre jest i słuszne by zostały mi one przez ciebie oddane

68 Puteoli i Sulpicjusze pożyczka w praktyce

69

70

71

72

73

74

75

76

77

78

79 TPSulp. 55, tab I, pag. 2 (graphio, scriptura interior) C(aio) Pompeio Ga[llo Q(uinto)] Vera[nio] co(n)sulibus V nonas Mar[tia]s ( ) P(ublius) Verg[ili]us Am[pliatus] scripsi me accepisse m[utu]a e[t deb]ere Sex(to) [Gr]anio Num[eni]o sestertia [quin]que mi[llia num]mum [ea]q[ue HS V m(illia n(ummum) quae supra s[cript]a sunt pr[o]ba recte dari s[tip]ulatus est S[e]x(tus) Gr[a]nius [Numerius] [spopondi P(ublius) Vergil]ius A[mpliatus.]

80 [spopondi P(ublius)] Vergiliu[s Ampliatus.] C(aio) Pom[peio] Gallo Q(uinto) Vera[nio co(n)sulibus] [V] nonas Mar[tia]s ( ) P(ublius) [V]ergilius Ampliatus sc[ripsi me] dedisse Sex(to) Granio Num[enio] pignori argentum p(ondo) X[ ] plus minus, quod est sig[no] meo signatum, ab HS V m(illia) [n](ummum) [quae] ab eo mutua accepi [hac?] [die? pe]r [c]h[iro]graphum meu[m.] Actum Puteo[lis].

81 Za konsulatu Caiusa Pompeiusa Gallusa i Quintusa Veraniusa, na pięć dni przed idami marca ( ). Ja, Publius Vergilius Ampliatus napisałem, że ja otrzymałem pożyczkę i jestem winien Sextusowi Graniusowi Numeriusowi pięć tysięcy sesterców pieniędzy. I te HS 5 tysięcy pieniędzy wyżej wymienione dokładnie zostanie oddane. Zapytał o to uroczyście Sextus Granius, przyrzekłem (ja) Publius Vergilius Ampliatus. Za konsulatu Caiusa Pompeiusa Gallusa i Quintusa Veraniusa, na pięć dni przed idami marca ( ). Ja, Publius Vergilius Ampliatus napisałem, że ja dałem Sextusowi Graniusowi Numeriusowi jako zastaw? funtów srebra opieczętowanego moim znakiem za HS 5 tysięcy sesterców pieniędzy, które otrzymałem od niego jako pożyczkę dzisiaj(?) poprzez swoje chirographum. Sporządzono w Puteoli.

82

83

84 Datio & numeratio pecuniae

85 Datio & numeratio pecuniae MUTUUM

86 Datio & numeratio pecuniae MUTUUM

87 Datio & numeratio pecuniae MUTUUM

88 Spondes? Datio & numeratio pecuniae MUTUUM

89 Spondes? Spondeo Datio & numeratio pecuniae MUTUUM

90 Spondes? Spondeo Datio & numeratio pecuniae MUTUUM Interrogatio & responsio

91 Spondes? Spondeo Datio & numeratio pecuniae MUTUUM Interrogatio & responsio SPONSIO

92 Spondes? Spondeo Datio & numeratio pecuniae MUTUUM Interrogatio & responsio SPONSIO conditio certae creditae pecuniae

93 Datio & numeratio pecuniae MUTUUM Spondes? Spondeo Interrogatio & responsio conditio certae creditae pecuniae SPONSIO KASER: Kombinierter/Hybridvertrag

94 Datio & numeratio pecuniae MUTUUM Spondes? Spondeo Interrogatio & responsio conditio certae creditae pecuniae SPONSIO KASER: Kombinierter/Hybridvertrag

95 Datio & numeratio pecuniae MUTUUM Spondes? Spondeo Interrogatio & responsio conditio certae creditae pecuniae CHIROGRAPHUM SPONSIO KASER: Kombinierter/Hybridvertrag

96 Inny podział: LABEO D Ulpianus libro 11 ad Ed.: Labeo libro primo praetoris urbani definit, quod quaedam agantur, quaedam gerantur, quaedam contrahantur: et actum quidem generale verbum esse sive verbis, sive re quid agatur ut in stipulatione vel numeratione: contractum autem ultrocitroque obligatione, quod Graeci συνάλλαγμα vocant, veluti emptionem venditionem, locationem conductionem, societatem: gestum rem significare sine verbis factam. Labeo w pierwszej księdze o pretorze miejskim ustalił, że co innego [znaczy] działać, co innego prowadzić sprawy, a co innego zawierać umowy. Działanie jest bowiem ogólnym terminem opisującym to, co czynimy za pomocą słów czy rzeczy jak w stypulacji czy odliczeniu pieniędzy. Kontrakt to zobowiązanie dwustronne, które Grecy zwą synallagmą (wzajemnością), takie jak kupno sprzedaż, najem/wynajem, spółka. Prowadzenie spraw określa zaś rzecz uczynioną bez słów.

Wednesday, 23 February 2011 OBLIGATIONES

Wednesday, 23 February 2011 OBLIGATIONES OBLIGATIONES [ ] THE ROMAN LAW OF OBLIGATIONS IS INDEED A GREAT AND UNIQUE ACHIEVEMENT IN THE HISTORY OF HUMAN CIVILIZATION. Schulz, Classical Roman Law p. 463 CO TO JEST ZOBOWIĄZANIE? G. 4.2 In personam

Bardziej szczegółowo

PRAWO RZYMSKIE POWTÓRZENIE JAKUB URBANIK, KATEDRA PRAWA RZYMSKIEGO I ANTYCZNEGO UW

PRAWO RZYMSKIE POWTÓRZENIE JAKUB URBANIK, KATEDRA PRAWA RZYMSKIEGO I ANTYCZNEGO UW PRAWO RZYMSKIE POWTÓRZENIE JAKUB URBANIK, KATEDRA PRAWA RZYMSKIEGO I ANTYCZNEGO UW PRAWO RZYMSKIE POWTÓRZENIE JAKUB URBANIK, KATEDRA PRAWA RZYMSKIEGO I ANTYCZNEGO UW FORMA EGZAMINU Egzamin w formie klasycznej

Bardziej szczegółowo

Stipulatio. Forma i przesłanki. Rytuał. Skarga. Abstrakcyjność i kauzalność (względna). Zastosowania. Praktyka prawna

Stipulatio. Forma i przesłanki. Rytuał. Skarga. Abstrakcyjność i kauzalność (względna). Zastosowania. Praktyka prawna Stipulatio Forma i przesłanki. Rytuał. Skarga. Abstrakcyjność i kauzalność (względna). Zastosowania. Praktyka prawna EX CONTRACTU... G. 3.89-90: Lecz najpierw rozważmy te, które powstają z kontraktu. Tych

Bardziej szczegółowo

Quasi-kontrakty i rozszerzenie rzymskiego systemu kontraktowego

Quasi-kontrakty i rozszerzenie rzymskiego systemu kontraktowego Quasi-kontrakty i rozszerzenie rzymskiego systemu kontraktowego Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat V Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, 1 Obligationes quasi ex contractu

Bardziej szczegółowo

dr Bożena Czech-Jezierska ZOBOWIĄZANIA CZĘŚĆ WSTĘPNA

dr Bożena Czech-Jezierska ZOBOWIĄZANIA CZĘŚĆ WSTĘPNA dr Bożena Czech-Jezierska ZOBOWIĄZANIA CZĘŚĆ WSTĘPNA ISTOTA ZOBOWIĄZANIA Paulus, D. 44,7,3 pr: Obligationum substantia non in eo consistit, ut aliquod corpus nostrum aut servitutem nostram faciat, sed

Bardziej szczegółowo

a) Jaką kontrakt zawarto w A? Jakie są obowiązki stron i standard odpowiedzialności w tej sytuacji? b) jak możesz wyjaśnić decyzję cesarską w A?

a) Jaką kontrakt zawarto w A? Jakie są obowiązki stron i standard odpowiedzialności w tej sytuacji? b) jak możesz wyjaśnić decyzję cesarską w A? A. D. 19.2.9.4 Ulpian ks. 32 komentarza do Edyktu. Cesarz Antoninus wraz z ojcem, gdy uprowadzono stado temu, który je wziął w najem tak odpisał jeśli da się wykazać w skardze z najmu (actio locati), że

Bardziej szczegółowo

Własność/Posiadanie. Nabycie. Monday, 21 February 2011

Własność/Posiadanie. Nabycie. Monday, 21 February 2011 Własność/Posiadanie Nabycie Nabycie posiadania Nabycie posiadania animus Nabycie posiadania animus corpus Nabycie posiadania animus corpus wyjątki: nabycie poprzez osoby alieni iuris (z wyjątkiem rzeczy

Bardziej szczegółowo

STOPNIE ODPOWIEDZIALNOŚCI (PRAESTARE!) Dolus Culpa lata Culpa levis (in abstracto, concreto) Custodia Vis maior

STOPNIE ODPOWIEDZIALNOŚCI (PRAESTARE!) Dolus Culpa lata Culpa levis (in abstracto, concreto) Custodia Vis maior STOPNIE ODPOWIEDZIALNOŚCI (PRAESTARE!) Dolus Culpa lata Culpa levis (in abstracto, concreto) Custodia Vis maior Umocnienie zobowiązań Umocnienie rzeczowe Umocnienie rzeczowe Pignus/hipoteka Umocnienie

Bardziej szczegółowo

Nieodpłatne usługi w świecie rzymskim

Nieodpłatne usługi w świecie rzymskim Mandatum Sens Nieodpłatne usługi w świecie rzymskim Titius poprosił znanego adwokata Hortensjusza, by go bronił w procesie: jaki kontrakt zawarto? Locatio conductio? Społecznie nieakceptowalny: merces

Bardziej szczegółowo

Delikty. Furtum/Iniuria. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW,

Delikty. Furtum/Iniuria. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Delikty Furtum/Iniuria Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Definicja: G.3.183-4 183. Że są trzy rodzaje kradzieży powiedzieli

Bardziej szczegółowo

HISTORIA ŹRÓDEŁ PRAWA. Kraków, 14 października 2013 r.

HISTORIA ŹRÓDEŁ PRAWA. Kraków, 14 października 2013 r. HISTORIA ŹRÓDEŁ PRAWA Kraków, 14 października 2013 r. D. 1,1,6,1 D. 1,1,6,1 Hoc igitur ius nostrum constat aut ex scripto aut sine scripto, ut apud Graecos: ton nomon hoti men eggrafoi, hoti de agrafoi.!

Bardziej szczegółowo

Monday, 21 February Tutela

Monday, 21 February Tutela Tutela Tutela Tutela Tutela impuberum Tutela Tutela impuberum Tutela mulierum Sposoby ustanowienia Sposoby ustanowienia tutela legitima Sposoby ustanowienia tutela legitima tutela testamentaria Sposoby

Bardziej szczegółowo

Locatio Conductio. Mandatum

Locatio Conductio. Mandatum Locatio Conductio Mandatum Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat IV Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Kasjusz Longinus Kastor sprzedał swojemu przyjacielowi osła. Następnie

Bardziej szczegółowo

animus Nabycie posiadania

animus Nabycie posiadania Nabycie posiadania animus Nabycie posiadania Nabycie posiadania animus corpus Nabycie posiadania animus corpus wyjątki: nabycie poprzez osoby alieni iuris (z wyjątkiem rzeczy kradzionych) Jeśli niepoczytalnemu,

Bardziej szczegółowo

b) 15 latek umawia się z sąsiadem, że będzie wykonywał na jego rzecz usługi polegające na koszeniu i

b) 15 latek umawia się z sąsiadem, że będzie wykonywał na jego rzecz usługi polegające na koszeniu i 1. Wskaż, w której z wymienionych sytuacji zawarto ważną umowę: a) 12 latek, kupując zeszyty, zobowiązuje się wobec sprzedawcy w kiosku, że zapłaci mu, kiedy dostanie kieszonkowe b) 15 latek umawia się

Bardziej szczegółowo

Tutela. Tutela impuberum Tutela mulierum

Tutela. Tutela impuberum Tutela mulierum Tutela Tutela Tutela impuberum Tutela mulierum Sposoby ustanowienia tutela legitima tutela testamentaria tutela dativa Tutela impuberum uprawnienia tutora: auctoritas tutoris obowiązki (obciażenia) Tutela

Bardziej szczegółowo

Prawo osobowe II. Niewolnicy Udział osób pod władzą w obrocie

Prawo osobowe II. Niewolnicy Udział osób pod władzą w obrocie Prawo osobowe II Niewolnicy Udział osób pod władzą w obrocie Popadnięcie w Niewolę Popadnięcie w Niewolę wojna/piraci Popadnięcie w Niewolę wojna/piraci narodziny w niewoli Popadnięcie w Niewolę wojna/piraci

Bardziej szczegółowo

Damnum. Odpowiedzialność za szkodę majątkową w prawie rzymskim

Damnum. Odpowiedzialność za szkodę majątkową w prawie rzymskim Damnum Odpowiedzialność za szkodę majątkową w prawie rzymskim Lex Duodecim Tabularum szczegółowe rozwiązania Membrum ruptum: talion os fractum : 300/150 asów malum carmen : kara śmierci Pauperies/noxa

Bardziej szczegółowo

Emptio-Venditio. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat III. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW,

Emptio-Venditio. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat III. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Emptio-Venditio Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat III Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Merx & Pretium Essentialia negotii G. 3.139-140: Kupno i sprzedaż zawiera

Bardziej szczegółowo

Prof. WSAP dr Jacek Krauss. Egzamin 2016 r./2017

Prof. WSAP dr Jacek Krauss. Egzamin 2016 r./2017 Wykaz zagadnień egzaminacyjnych - prawo cywilne Prof. WSAP dr Jacek Krauss Egzamin 2016 r./2017 I. Zagadnienia wstępne. Pojęcie prawa cywilnego. Metoda regulacji II. Podział prawa cywilnego 1 Powszechne

Bardziej szczegółowo

5) Przelew wierzytelności :

5) Przelew wierzytelności : 1) Niespełnienie świadczenia w terminie : A: Zawsze powoduje popadnięcie dłużnika w zwłokę B: Uprawnia wierzyciela do żądania odsetek za opóźnienie bez względu na rodzaj niespełnionego świadczenia ; C:

Bardziej szczegółowo

Delikty. Furtum/Iniuria. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW,

Delikty. Furtum/Iniuria. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Delikty Furtum/Iniuria Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Iniuria = (?) Hybris Rozwój historyczny Iniuria w prawie cywilnym (ustawa

Bardziej szczegółowo

Spis treści SPIS TREŚCI

Spis treści SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI KODEKS CYWILNY KSIĘGA PIERWSZA. CZĘŚĆ OGÓLNA Tytuł I. Przepisy wstępne (art. 1-7) 9 Tytuł II. Osoby 10 Dział I. Osoby fizyczne 10 Rozdział I. Zdolność prawna i zdolność do czynności prawnych

Bardziej szczegółowo

Prof. WSAP dr Jacek Krauss. Egzamin 2017 rok

Prof. WSAP dr Jacek Krauss. Egzamin 2017 rok Wykaz zagadnień egzaminacyjnych - prawo cywilne Prof. WSAP dr Jacek Krauss Egzamin 2017 rok I. Zagadnienia wstępne. Pojęcie prawa cywilnego. Metoda regulacji II. III. IV. Podział prawa cywilnego. Powszechne

Bardziej szczegółowo

Delikty. Furtum/Iniuria. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW,

Delikty. Furtum/Iniuria. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Delikty Furtum/Iniuria Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat VI Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Definicja: G.3.183-4 183. Że są trzy rodzaje kradzieży powiedzieli

Bardziej szczegółowo

Powstanie umów w rozwoju historycznym. mgr Tomasz Łotoczko

Powstanie umów w rozwoju historycznym. mgr Tomasz Łotoczko Powstanie umów w rozwoju historycznym mgr Tomasz Łotoczko Kontrakty w Starożytnym Rzymie kontrakty nazwane Prawo rzymskie odegrało fundamentalną rolę w tworzeniu systemów prawnych Europy kontynentalnej,

Bardziej szczegółowo

PRAWO CYWILNE. Prawo cywilne I

PRAWO CYWILNE. Prawo cywilne I PRAWO CYWILNE Prawo cywilne I I 1. Osobowość prawną ma a) Uniwersytet Opolski b)wojewoda Małopolski c)lukas Podolski d) odpowiedzi a, b i c są poprawne 2. Jeżeli oświadczenie woli zostało złożone pod wpływem

Bardziej szczegółowo

Damnum. Odpowiedzialność za szkodę majątkową w prawie rzymskim

Damnum. Odpowiedzialność za szkodę majątkową w prawie rzymskim Damnum Odpowiedzialność za szkodę majątkową w prawie rzymskim Lex Duodecim Tabularum szczegółowe rozwiązania Membrum ruptum: talion os fractum : 300/150 asów malum carmen : kara śmierci Pauperies/noxa

Bardziej szczegółowo

prawo rzeczowe własność posiadanie n a b y c i e Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW

prawo rzeczowe własność posiadanie n a b y c i e Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW prawo rzeczowe własność posiadanie n a b y c i e Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW Nabycie posiadania Nabycie posiadania animus Nabycie posiadania animus corpus Nabycie posiadania

Bardziej szczegółowo

Prawo osobowe III. Niewolnicy Udział osób pod władzą w obrocie, odp. noksalna

Prawo osobowe III. Niewolnicy Udział osób pod władzą w obrocie, odp. noksalna Prawo osobowe III Niewolnicy Udział osób pod władzą w obrocie, odp. noksalna Stichus, niewolnik Sextusa, miał za całe swe peculium niewolnika-garncarza, Pamphilusa wartego 10 aureusów. Pamphilus pożyczył

Bardziej szczegółowo

LEKCJA 111 Powtórzenie poranne i wieczorne:

LEKCJA 111 Powtórzenie poranne i wieczorne: LEKCJA 111 91) Cuda widziane są w światłości. Nie mogę widzieć w ciemności. Niech światło świętości i prawdy oświeci mój umysł, bym ujrzał w nim niewinność. 92) Cuda widziane są w światłości, a światłość

Bardziej szczegółowo

SP Klasa V, Temat 17

SP Klasa V, Temat 17 Narrator: Po wielu latach od czasu sprzedania Józefa do Egiptu, w kraju Kanaan zapanował wielki głód. Ojciec Józefa Jakub wysłał do Egiptu swoich synów, by zakupili zboże. Tylko najmłodszy Beniamin pozostał

Bardziej szczegółowo

PRAWO HANDLOWE. Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania

PRAWO HANDLOWE. Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania PRAWO HANDLOWE Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania Powtórka z poprzednich zajęć Forma pisemna przewidziana dla celów dowodowych a forma pisemna pod rygorem nieważności

Bardziej szczegółowo

OCHRONA WŁASNOŚCI OCHRONA POSIADANIA

OCHRONA WŁASNOŚCI OCHRONA POSIADANIA OCHRONA WŁASNOŚCI OCHRONA POSIADANIA OCHRONA WŁASNOŚCI G. 4.16: Jeśli procesowano się co do rzeczy, rzeczy ruchome i ożywione, które można było przynieść lub doprowadzić przed urzędnika, tak windykowano

Bardziej szczegółowo

Kupno-Sprzedaż. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat III. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW,

Kupno-Sprzedaż. Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat III. Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Kupno-Sprzedaż Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat III Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, SPRZEDAŻ SPRZEDAŻ Jaki jest cel kontraktu? SPRZEDAŻ Jaki jest cel kontraktu?

Bardziej szczegółowo

Ochrona pretorska. Interdykty

Ochrona pretorska. Interdykty Ochrona pretorska. Interdykty mgr Grzegorz Jan Blicharz Kraków, 29.10.2014 prawo pretorskie znaczenie dla porządku prawnego D. 1,1,7,1 D. 1,1,7,1 Ius praetorium est, quod praetores introduxerunt adiuvandi

Bardziej szczegółowo

Jan Zabłocki Klauzula "ex bona fide" w formule komodatu. Zeszyty Prawnicze 3/2,

Jan Zabłocki Klauzula ex bona fide w formule komodatu. Zeszyty Prawnicze 3/2, Jan Zabłocki Klauzula "ex bona fide" w formule komodatu Zeszyty Prawnicze 3/2, 343-355 2003 Zeszyty Prawnicze U K SW 3.2 (2003) Jan Zabłocki Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego KLAUZULA EX BONA

Bardziej szczegółowo

prawo dotyczące osób opieka i jej funkcja curatela pozycja prawna kobiet Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW

prawo dotyczące osób opieka i jej funkcja curatela pozycja prawna kobiet Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW prawo dotyczące osób opieka i jej funkcja t u t e l a curatela pozycja prawna kobiet Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW Tutela Tutela Tutela D. 26.1.1. pr. Paulus 38 ad Ed.: Tutela

Bardziej szczegółowo

7 Złotych Zasad Uczestnictwa

7 Złotych Zasad Uczestnictwa 7 Złotych Zasad Uczestnictwa Złota Zasada nr 1: Zrozumienie moich praw Powinno mi się przekazać informacje dotyczące przysługujących mi praw. Muszę zrozumieć, dlaczego ważne jest, aby mnie słuchano i poważnie

Bardziej szczegółowo

uwagi prawne i instrukcja do wzoru dokumentu oraz wzory dokumentu: WEZWANIE DO ZAPŁATY

uwagi prawne i instrukcja do wzoru dokumentu oraz wzory dokumentu: WEZWANIE DO ZAPŁATY uwagi prawne i instrukcja do wzoru dokumentu oraz wzory dokumentu: WEZWANIE DO ZAPŁATY SERWISPRAWA.PL SP. Z O.O. e-mail: biuro@serwisprawa.pl tel.: (71) 390 84 08 Plac Powstańców Śląskich 7 53-332 Wrocław

Bardziej szczegółowo

Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji. Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie.

Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji. Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie. Jak Zarobić Na Fakcie Własnego Rozwoju I Edukacji Czyli propozycja, której NIKT jeszcze nie złożył w e-biznesie ani w Polsce ani na świecie. Przede wszystkim dziękuję Ci, że chciałeś zapoznać się z moją

Bardziej szczegółowo

Umowa sprzedaży, zamiany oraz spółka cywilna. mgr Małgorzata Dziwoki

Umowa sprzedaży, zamiany oraz spółka cywilna. mgr Małgorzata Dziwoki Umowa sprzedaży, zamiany oraz spółka cywilna mgr Małgorzata Dziwoki Umowa sprzedaży Klasyfikacja jako czynności prawnej: stosunek dwustronny; konsensualna; odpłatna; dwustronnie zobowiązująca; wzajemna;

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN BIURA RZECZY ZNALEZIONYCH

REGULAMIN BIURA RZECZY ZNALEZIONYCH REGULAMIN BIURA RZECZY ZNALEZIONYCH 1 Na podstawie Zarządzenia Nr 30/96 Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 08 lipca 1996r. - Biuro Rzeczy Znalezionych prowadzi Straż Miejska w Gdańsku ul. Elbląska 54/60

Bardziej szczegółowo

PRAWO HANDLOWE. Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania

PRAWO HANDLOWE. Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania PRAWO HANDLOWE Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania Formy prawne prowadzenia działalności Indywidualna działalność gospodarcza (max. 1 os.) Spółka cywilna (min. 2 wspólników)

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 23 kwietnia 1964 r. KODEKS CYWILNY 1) (Dz. U. z dnia 18 maja 1964 r.) KSIĘGA TRZECIA ZOBOWIĄZANIA. Tytuł XI.

USTAWA z dnia 23 kwietnia 1964 r. KODEKS CYWILNY 1) (Dz. U. z dnia 18 maja 1964 r.) KSIĘGA TRZECIA ZOBOWIĄZANIA. Tytuł XI. Dz.U.1964.16.93 2012.04.28 zm. Dz.U.2011.230.1370 USTAWA z dnia 23 kwietnia 1964 r. KODEKS CYWILNY 1) (Dz. U. z dnia 18 maja 1964 r.) KSIĘGA TRZECIA ZOBOWIĄZANIA [ ] Tytuł XI. SPRZEDAŻ [ ] DZIAŁ II. RĘKOJMIA

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI WPROWADZENIE... 7

SPIS TREŚCI WPROWADZENIE... 7 391 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE... 7 KSIĘGA CZWARTA 1. Wstęp... 15 2. W Bogu jest rodzenie, ojcostwo i synostwo... 20 3. Syn Boży jest Bogiem... 22 4. Pogląd Fotyna o Synu Bożym i jego odparcie... 23 5. Pogląd

Bardziej szczegółowo

Czemu powstała obecna sytuacja? Jak przeciwdziałać takim sytuacjom w przyszłości? (imiona uczestników)

Czemu powstała obecna sytuacja? Jak przeciwdziałać takim sytuacjom w przyszłości? (imiona uczestników) Strona1 Czemu powstała obecna sytuacja? Jak przeciwdziałać takim sytuacjom w przyszłości?.. (imiona uczestników) Macie przed sobą kilka pytań, które powinny pomóc Wam zdefiniować pojawiające się problemy.

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Temat spotkania: Matematyka finansowa dla liderów Temat wykładu: Matematyka finansowa wokół nas Prowadzący: Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 14 października 2014 r. Matematyka finansowa dla liderów Po

Bardziej szczegółowo

Odzyskaj dług. Aneta Maziarz

Odzyskaj dług. Aneta Maziarz Odzyskaj dług Aneta Maziarz 28 czerwca 2014 Praktyczny poradnik Wszystko co musisz wiedziec w sprawach o drobne roszczenia. 1. Jak napisać pismo do dłużnika 2. Jak wypelnić formy sądowe 3. Jak zmusic dłużnika

Bardziej szczegółowo

Prawo cywilne - zobowiązania. Sprawy techniczne. Wiadomości wstępne 2014-02-23. Wiadomości wstępne Pojęcie zobowiązania Strony i podmioty

Prawo cywilne - zobowiązania. Sprawy techniczne. Wiadomości wstępne 2014-02-23. Wiadomości wstępne Pojęcie zobowiązania Strony i podmioty Prawo cywilne - zobowiązania Wiadomości wstępne Pojęcie zobowiązania Strony i podmioty Sprawy techniczne Ciąg dalszy Prawa Cywilnego I Prowadzący: prof. UO dr hab. Piotr Stec Egzamin pisemny Test Dwa kazusy

Bardziej szczegółowo

Umowa dostawy. Aktualne umowy gospodarcze

Umowa dostawy. Aktualne umowy gospodarcze Umowa dostawy Aktualne umowy gospodarcze Prawo i zarządzanie Wydawnictwo Verlag Dashofer Sp. z o.o. al. Krakowska 271, 02-133 Warszawa tel.: 22 559 36 00, 559 36 66, faks: 22 829 27 00, 829 27 27 Umowa

Bardziej szczegółowo

I Komunia Święta. Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku

I Komunia Święta. Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku I Komunia Święta Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku Ktoś cię dzisiaj woła, Ktoś cię dzisiaj szuka, Ktoś wyciąga dzisiaj swoją dłoń. Wyjdź Mu na spotkanie Z miłym powitaniem, Nie lekceważ znajomości

Bardziej szczegółowo

Zestaw pytań na egzamin licencjacki. Prawo cywilne

Zestaw pytań na egzamin licencjacki. Prawo cywilne Prawo cywilne - część ogólna Zestaw pytań na egzamin licencjacki Prawo cywilne 1. Zdolność do czynności prawnych osób fizycznych 2. Zawarcie umowy przez osobę ubezwłasnowolnioną całkowicie 3. Dokonywanie

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wprowadzenie Wykaz skrótów Literatura Akty prawne Orzecznictwo Rozdział I. Geneza i źródła prawa przewozowego

Spis treści Wprowadzenie Wykaz skrótów Literatura Akty prawne Orzecznictwo Rozdział I. Geneza i źródła prawa przewozowego Wprowadzenie... XI Wykaz skrótów... XIX Literatura... XXV Akty prawne... XXXIII Orzecznictwo... XXXVII Rozdział I. Geneza i źródła prawa przewozowego... 1 1. Prawo transportowe a prawo przewozowe... 1

Bardziej szczegółowo

Najczęściej o modlitwie Jezusa pisze ewangelista Łukasz. Najwięcej tekstów Chrystusowej modlitwy podaje Jan.

Najczęściej o modlitwie Jezusa pisze ewangelista Łukasz. Najwięcej tekstów Chrystusowej modlitwy podaje Jan. "Gdy Jezus przebywał w jakimś miejscu na modlitwie i skończył ją, rzekł jeden z uczniów do Niego: «Panie, naucz nas się modlić, jak i Jan nauczył swoich uczniów». Łk 11,1 Najczęściej o modlitwie Jezusa

Bardziej szczegółowo

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka 1 Bóg Ojciec kocha każdego człowieka Bóg kocha mnie, takiego jakim jestem. Raduje się każdym moim gestem. Alleluja Boża radość mnie rozpiera, uuuu (słowa piosenki religijnej) SŁOWA KLUCZE Bóg Ojciec Bóg

Bardziej szczegółowo

Wykaz lektur z prawa rzymskiego na egzamin. przedterminowy.

Wykaz lektur z prawa rzymskiego na egzamin. przedterminowy. Wykaz lektur z prawa rzymskiego na egzamin Trudniejsze przedterminowy. 1. T. Giaro, Kilka żywotów prawa rzymskiego zakończonych jego kodyfikacją, [w:] Prawo rzymskie a kultura prawna Europy, Lublin 2008,

Bardziej szczegółowo

Ewangelia wg św. Jana. Rozdział 1

Ewangelia wg św. Jana. Rozdział 1 Ewangelia wg św. Jana Rozdział 1 Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga, a Bogiem było Słowo. 2 Ono było na początku u Boga. 3 Wszystko przez Nie się stało, a bez Niego nic się nie stało, co się stało.

Bardziej szczegółowo

UMOWA PRZEDWSTĘPNA SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI Z ZADATKIEM

UMOWA PRZEDWSTĘPNA SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI Z ZADATKIEM UMOWA PRZEDWSTĘPNA SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI Z ZADATKIEM Zawarta w dniu... w... pomiędzy: 1.... zamieszkały/a w..., legitymującym się dowodem osobistym serii... numer... zwanym dalej Sprzedającym, a 2....

Bardziej szczegółowo

Indukcja matematyczna

Indukcja matematyczna Indukcja matematyczna 1 Zasada indukcji Rozpatrzmy najpierw następujący przykład. Przykład 1 Oblicz sumę 1 + + 5 +... + (n 1). Dyskusja. Widzimy że dla n = 1 ostatnim składnikiem powyższej sumy jest n

Bardziej szczegółowo

Locatio Conductio. Mandatum

Locatio Conductio. Mandatum Locatio Conductio Mandatum Materiały do ćwiczeń z prawa rzymskiego:. Temat IV Jakub Urbanik: Katedra Prawa Rzymskiego Antycznego WPiA UW, Locatio Conductio Locator Locator Locator czynsz zapłata praca

Bardziej szczegółowo

Matematyka Dyskretna Zestaw 2

Matematyka Dyskretna Zestaw 2 Materiały dydaktyczne Matematyka Dyskretna (Zestaw ) Matematyka Dyskretna Zestaw 1. Wykazać, że nie istnieje liczba naturalna, która przy dzieleniu przez 18 daje resztę 13, a przy dzieleniu przez 1 daje

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Księga IV Spadki

SPIS TREŚCI. Księga IV Spadki SPIS TREŚCI Księga pierwsza Część ogólna...10 Tytuł I Przepisy wstępne...10 Tytuł II Osoby...11 Dział I Osoby fizyczne...11 Rozdział I Zdolność prawna i zdolność do czynności prawnych...11 Rozdział II

Bardziej szczegółowo

UMOWA KOMISU. Opracowała mgr Irena Krauze Lisowiec

UMOWA KOMISU. Opracowała mgr Irena Krauze Lisowiec UMOWA KOMISU Literatura: Z. Radwański, J. Panowicz - Lipska, Zobowiązania część szczegółowa, Wydanie 10, Warszawa 2013 red. E Gniewek, Kodeks Cywilny. Komentarz, Wydanie 5, Warszawa 2011 Opracowała mgr

Bardziej szczegółowo

Witold Wołodkiewicz Czy prawo rzymskie przestało istnieć? [9] Palestra 37/9-10( ), 69-72

Witold Wołodkiewicz Czy prawo rzymskie przestało istnieć? [9] Palestra 37/9-10( ), 69-72 Czy prawo rzymskie przestało istnieć? [9] Palestra 37/9-10(429-430), 69-72 1993 CZY PRAWO RZYMSKIE PRZESTAŁO ISTNIEĆ? R edaguje W ito ld W o ło d k ie w ic z [9] Rzymskie prawo klasyczne stało na gruncie

Bardziej szczegółowo

Prawo cywilne - zobowiązania. Naprawienie szkody. Funkcje odpowiedzialności

Prawo cywilne - zobowiązania. Naprawienie szkody. Funkcje odpowiedzialności Prawo cywilne - zobowiązania Świadczenie odszkodowawcze Zobowiązania przemienne Wielość wierzycieli i dłużników Naprawienie szkody Szczególny rodzaj świadczenia Uszczerbek Majątkowy (szkoda) Niemajątkowy

Bardziej szczegółowo

Własność i inne prawa rzeczowe DR JAKOB MAZIARZ KATEDRA HISTORII PRAWA POLSKIEGO WYDZIAŁ PRAWA I ADMINISTRACJI UNIWERSYTETU JAGIELLOŃSKIEGO

Własność i inne prawa rzeczowe DR JAKOB MAZIARZ KATEDRA HISTORII PRAWA POLSKIEGO WYDZIAŁ PRAWA I ADMINISTRACJI UNIWERSYTETU JAGIELLOŃSKIEGO Własność i inne prawa rzeczowe DR JAKOB MAZIARZ KATEDRA HISTORII PRAWA POLSKIEGO WYDZIAŁ PRAWA I ADMINISTRACJI UNIWERSYTETU JAGIELLOŃSKIEGO Prawa rzeczowe 1. własność, 2. użytkowanie wieczyste, 3. ograniczone

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIA OD A DO Z. Marek Krawczyk Częstochowa, 25.11.2014 r.

UBEZPIECZENIA OD A DO Z. Marek Krawczyk Częstochowa, 25.11.2014 r. UBEZPIECZENIA OD A DO Z. Marek Krawczyk Częstochowa, 25.11.2014 r. Kontrakt! PLAN SPOTKANIA: Częstochowa, 25.11.2014 r. 1. CZYM SA UBEZPIECZENIA? A) WSTĘP B) PRZYKŁAD C) HISTORIA D) KTO OFERUJE? 2. RODZAJE

Bardziej szczegółowo

PRAWO HANDLOWE. Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania

PRAWO HANDLOWE. Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania PRAWO HANDLOWE Mateusz Kabut Katedra Prawnych Problemów Administracji i Zarządzania Ogłoszenia W dniu dzisiejszym (6.11) dyżur nie odbędzie się. Typy spółek osobowych Spółka jawna Spółka partnerska Spółka

Bardziej szczegółowo

Umowa o zachowaniu poufności. Aktualne umowy gospodarcze

Umowa o zachowaniu poufności. Aktualne umowy gospodarcze Umowa o zachowaniu poufności Aktualne umowy gospodarcze Prawo i zarządzanie Wydawnictwo Verlag Dashofer Sp. z o.o. al. Krakowska 271, 02-133 Warszawa tel.: 22 559 36 00, 559 36 66, faks: 22 829 27 00,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów Wprowadzenie... 15

Spis treści. Wykaz skrótów Wprowadzenie... 15 Wykaz skrótów.......................................... 13 Wprowadzenie.......................................... 15 Rozdział I. założenia odpowiedzialności z tytułu rękojmi za wady prawne rzeczy sprzedanej...............................

Bardziej szczegółowo

Własność/Posiadanie. Nabycie

Własność/Posiadanie. Nabycie Własność/Posiadanie Nabycie Nabycie posiadania animus Nabycie posiadania Nabycie posiadania animus corpus Nabycie posiadania animus corpus wyjątki: nabycie poprzez osoby alieni iuris (z wyjątkiem rzeczy

Bardziej szczegółowo

KIESZONKOWE I CO DALEJ?

KIESZONKOWE I CO DALEJ? Aby Twoje dziecko mogło nauczyć się pewnych zasad i nawyków finansowych, to musi mieć na czym się uczyć. Czyli dostawać regularne i stałe kieszonkowe. Wtedy konieczna jest odpowiedź na 2 pytania: Ile dawać?

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II CSK 723/14. Dnia 25 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II CSK 723/14. Dnia 25 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: Sygn. akt II CSK 723/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 25 listopada 2015 r. SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz SSN Maria Szulc w sprawie z wniosku

Bardziej szczegółowo

Uchwały podjęte na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu Impera Capital S.A. w dniu r.

Uchwały podjęte na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu Impera Capital S.A. w dniu r. Uchwały podjęte na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu Impera Capital S.A. w dniu 28.06.2016 r. Uchwała Nr 1 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia spółki pod firmą Impera Capital Spółka Akcyjna z siedzibą

Bardziej szczegółowo

KONKURS BIBLIJNY. EWANGELIA WEDŁUG ŚW ŁUKASZA ( rozdział 7) CZY CZYTASZ ZE ZROZUMIENIEM? PYTANIA

KONKURS BIBLIJNY. EWANGELIA WEDŁUG ŚW ŁUKASZA ( rozdział 7) CZY CZYTASZ ZE ZROZUMIENIEM? PYTANIA 1 KONKURS BIBLIJNY EWANGELIA WEDŁUG ŚW ŁUKASZA ( rozdział 7) CZY CZYTASZ ZE ZROZUMIENIEM? PYTANIA 1. W jakim mieście Jezus uzdrowił sługę setnika? 2. Kogo setnik wysłał do Jezusa z prośbą o uzdrowienie

Bardziej szczegółowo

System finansowy gospodarki. Zajęcia nr 5 Matematyka finansowa

System finansowy gospodarki. Zajęcia nr 5 Matematyka finansowa System finansowy gospodarki Zajęcia nr 5 Matematyka finansowa Wartość pieniądza w czasie 1 złoty posiadany dzisiaj jest wart więcej niż 1 złoty posiadany w przyszłości, np. za rok. Powody: Suma posiadana

Bardziej szczegółowo

Prawo cywilne. Umowa. Rodzaje Pojęcie umowy Rodzaje umów Zawarcie umowy. Czynność prawna. Zgodność woli. Ze względu na zobowiązania stron

Prawo cywilne. Umowa. Rodzaje Pojęcie umowy Rodzaje umów Zawarcie umowy. Czynność prawna. Zgodność woli. Ze względu na zobowiązania stron Prawo cywilne Pojęcie umowy Rodzaje umów Zawarcie umowy Umowa Czynność prawna Co najmniej dwa oświadczenia woli zgodne co do treści Zmierzające do wywołania skutków prawnych w sferze prawa cywilnego Zgodność

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II CSK 407/06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 17 stycznia 2007 r. SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jan Górowski SSN Dariusz

Bardziej szczegółowo

UMOWA darowizny nowych urządzeń wodociągowych i/ lub kanalizacyjnych w miejsce dotychczasowych

UMOWA darowizny nowych urządzeń wodociągowych i/ lub kanalizacyjnych w miejsce dotychczasowych UWAGA: UMOWA POWINNA ZOSTAĆ ZAWARTA W FORMIE AKTU NOTARIALNEGO. UMOWA darowizny nowych urządzeń wodociągowych i/ lub kanalizacyjnych w miejsce dotychczasowych Zawarta w dniu:.... r. w Warszawie, zwana

Bardziej szczegółowo

prawo dotyczące osób małżeństwo przesłanki Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW

prawo dotyczące osób małżeństwo przesłanki Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW prawo dotyczące osób małżeństwo przesłanki m a n u s p o s a g Jakub Urbanik Katedra Prawa Rzymskiego i Antycznego WPiA UW Po co małżeństwo? Pseudo-Demostenes, Przeciwko Neairze LIX 122 Bo to jest powód,

Bardziej szczegółowo

Biblia dla Dzieci. przedstawia. Kobieta Przy Studni

Biblia dla Dzieci. przedstawia. Kobieta Przy Studni Biblia dla Dzieci przedstawia Kobieta Przy Studni Autor: Edward Hughes Ilustracje: Lazarus Redakcja: Ruth Klassen Tłumaczenie: Joanna Kowalska Druk i oprawa: Bible for Children www.m1914.org 2014 Bible

Bardziej szczegółowo

Biblia dla Dzieci przedstawia. Kobieta Przy Studni

Biblia dla Dzieci przedstawia. Kobieta Przy Studni Biblia dla Dzieci przedstawia Kobieta Przy Studni Autor: Edward Hughes Ilustracje: Lazarus Redakcja: Ruth Klassen Tłumaczenie: Joanna Kowalska Druk i oprawa: Bible for Children www.m1914.org 2014 Bible

Bardziej szczegółowo

Część 4. Wyrażanie uczuć.

Część 4. Wyrażanie uczuć. Część. Wyrażanie uczuć. 3 5 Tłumienie uczuć. Czy kiedykolwiek tłumiłeś uczucia? Jeżeli tak, to poniżej opisz jak to się stało 3 6 Tajemnica zdrowego wyrażania uczuć! Używanie 'Komunikatów JA'. Jak pewnie

Bardziej szczegółowo

Ewangelia Jana 3:16-19

Ewangelia Jana 3:16-19 1. POTRZEBA ŁASKI "(16) Bóg bowiem tak bardzo ukochał świat, że dał swego Jedynego Syna, aby każdy, kto w Niego wierzy, nie zginął, ale miał życie wieczne. (17) Bóg nie posłał swego Syna na świat, aby

Bardziej szczegółowo

STARY TESTAMENT. ŻONA DLA IZAAKA 8. ŻONA DLA IZAAKA

STARY TESTAMENT. ŻONA DLA IZAAKA 8. ŻONA DLA IZAAKA ŻONA DLA IZAAKA 34 Pamiętamy, że Pan Bóg obiecał Abrahamowi i Sarze, że pomimo że są w starym wieku będą mieli syna. O oznaczonym czasie, przepowiedzianym przez Pana Boga narodził się Izaak. Abraham bardzo

Bardziej szczegółowo

Pewien młody człowiek popadł w wielki kłopot. Pożyczył 10 tyś. dolarów i przegrał je na wyścigach konnych.

Pewien młody człowiek popadł w wielki kłopot. Pożyczył 10 tyś. dolarów i przegrał je na wyścigach konnych. Artykuł pobrano ze strony eioba.pl Zmienić osobowość Pewien młody człowiek popadł w wielki kłopot. Pożyczył 10 tyś. dolarów i przegrał je na wyścigach konnych. Afirmacja to w działaniu potęga ale... Pewien

Bardziej szczegółowo

Finansowanie. Przez rynek finansowy Kredyty. Pożyczki. Emisja obligacji Przez rynek towarowy Kredyt handlowy Szczególne formy finansowania Leasing

Finansowanie. Przez rynek finansowy Kredyty. Pożyczki. Emisja obligacji Przez rynek towarowy Kredyt handlowy Szczególne formy finansowania Leasing Leasing Finansowanie Zewnętrzne Wewnętrzne Własne Emisja akcji Dopłaty akcjonariuszy Udziały Dopłaty wspólników Wewnętrzne Dotacje Obce Przez rynek finansowy Kredyty Pożyczki Emisja obligacji Przez rynek

Bardziej szczegółowo

1. Subsydiarna odpowiedzialność wspólników spółki osobowej powstaje: a. Gdy jest ona niewypłacalna, b. Gdy egzekucja przeciwko niej jest

1. Subsydiarna odpowiedzialność wspólników spółki osobowej powstaje: a. Gdy jest ona niewypłacalna, b. Gdy egzekucja przeciwko niej jest 1. Subsydiarna odpowiedzialność wspólników spółki osobowej powstaje: a. Gdy jest ona niewypłacalna, b. Gdy egzekucja przeciwko niej jest bezskuteczna, c. Równolegle z odpowiedzialnością spółki osobowej

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 1986/15 PREZYDENTA MIASTA GDAŃSKA z dnia 31 grudnia 2015 r.

ZARZĄDZENIE Nr 1986/15 PREZYDENTA MIASTA GDAŃSKA z dnia 31 grudnia 2015 r. ZARZĄDZENIE Nr 1986/15 PREZYDENTA MIASTA GDAŃSKA z dnia 31 grudnia 2015 r. w sprawie wprowadzenia do użytku służbowego Regulaminu Biura Rzeczy Znalezionych Na podstawie Ustawy z dnia 20 lutego 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialność umowna. obowiązek wykonania zobowiązania odpowiedzialność odszkodowawcza odsetki dodatkowe postanowienia umowy

Odpowiedzialność umowna. obowiązek wykonania zobowiązania odpowiedzialność odszkodowawcza odsetki dodatkowe postanowienia umowy Prawo umów 1 Odpowiedzialność umowna obowiązek wykonania zobowiązania odpowiedzialność odszkodowawcza odsetki dodatkowe postanowienia umowy 2 Kontraktowa odpowiedzialność odszkodowawcza Art. 471 Dłużnik

Bardziej szczegółowo

Czy muzeum powinno zadośćuczynić temu żądaniu? Przykładowe rozwiązanie

Czy muzeum powinno zadośćuczynić temu żądaniu? Przykładowe rozwiązanie Jan był biznesmenem, który inwestował oszczędności m.in. w dzieła sztuki. Do jego ulubionych dzieł należał portret kobiety pędzla Teofila Axentowicza. Obraz ten został oddany na przechowanie Muzeum w Raciborzu

Bardziej szczegółowo

Materiał dodatkowy do konsultacji eksperckiej nt. odpowiedzialności. karnej członków zarządu w stowarzyszeniu lub fundacji.

Materiał dodatkowy do konsultacji eksperckiej nt. odpowiedzialności. karnej członków zarządu w stowarzyszeniu lub fundacji. Materiał dodatkowy do konsultacji eksperckiej nt. odpowiedzialności karnej członków zarządu w stowarzyszeniu lub fundacji Grzegorz Małyniuk Ta praca objęta jest licencją Creative Commons Uznanie autorstwa-użycie

Bardziej szczegółowo

OGRANICZONE PRAWA RZECZOWE

OGRANICZONE PRAWA RZECZOWE OGRANICZONE PRAWA RZECZOWE Zastaw Służebnoś ci Prawa na rzeczy cudzej Emfiteuz a Superfici es Servitutes praediorum służebności gruntowe Konstrukcja prawna grunt obciążony oraz grunt władający, brak ograniczenia

Bardziej szczegółowo

sprzętu rehabilitacyjnego Tekst łatwy do czytania foto: Anna Olszak Dofinansowanie zakupu

sprzętu rehabilitacyjnego Tekst łatwy do czytania foto: Anna Olszak Dofinansowanie zakupu sprzętu rehabilitacyjnego Tekst łatwy do czytania foto: Anna Olszak Dofinansowanie zakupu Sprzęt rehabilitacyjny to urządzenia, które pomogą ci wykonywać ćwiczenia konieczne do poprawy twojej sprawności

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 12 stycznia 2006 r., II CK 342/05

Wyrok z dnia 12 stycznia 2006 r., II CK 342/05 Wyrok z dnia 12 stycznia 2006 r., II CK 342/05 Porozumienie stron, będące przesłanką żądania zwrotu świadczenia w związku z nieosiągnięciem zamierzonego celu, dotyczyć może tylko samej podstawy świadczenia,

Bardziej szczegółowo

Umowy - zarządzenie produktem. Prowadzący : mec. Piotr Grodzki

Umowy - zarządzenie produktem. Prowadzący : mec. Piotr Grodzki Umowy - zarządzenie produktem Prowadzący : mec. Piotr Grodzki 1 Czym się będziemy zajmować? 1. Czynności prawne 2. Umowy wiadomości ogólne 3. Umowa sprzedaży 3. Umowa zlecenie 4. Umowa o dzieło 5. Umowa

Bardziej szczegółowo

STARY TESTAMENT. ŻONA DLA IZAAKA 8. ŻONA DLA IZAAKA

STARY TESTAMENT. ŻONA DLA IZAAKA 8. ŻONA DLA IZAAKA ŻONA DLA IZAAKA 35 Pamiętamy, że Pan Bóg obiecał Abrahamowi i Sarze, że pomimo że są w starym wieku będą mieli syna. O oznaczonym czasie, przepowiedzianym przez Pana Boga narodził się Izaak. Abraham bardzo

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) SSN Bogumiła Ustjanicz

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) SSN Bogumiła Ustjanicz Sygn. akt IV CSK 29/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 25 listopada 2015 r. SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) SSN

Bardziej szczegółowo

WYBUCHAJĄCE KROPKI ROZDZIAŁ 1 MASZYNY

WYBUCHAJĄCE KROPKI ROZDZIAŁ 1 MASZYNY WYBUCHAJĄCE KROPKI ROZDZIAŁ 1 MASZYNY Witaj w podróży. Jest to podróż matematyczna oparta na historii mojej, Jamesa, która jednak nie wydarzyła się naprawdę. Kiedy byłem dzieckiem, wynalazłem maszynę -

Bardziej szczegółowo