Obszary sprawiające trudności w systemach zarządzania jakością według normy ISO 9001:2000

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Obszary sprawiające trudności w systemach zarządzania jakością według normy ISO 9001:2000"

Transkrypt

1 Mariusz J. Ligarski, Joanna Krysztofiuk, Obszary sprawiające trudności w systemach zarządzania jakością według normy ISO 9001:2000, Problemy jakości, 2005, nr 10, s Mariusz J. Ligarski, Joanna Krysztofiuk Obszary sprawiające trudności w systemach zarządzania jakością według normy ISO 9001:2000 Wyniki badań dotyczących i słabych wykrytych w auditach trzeciej y Wprowadzenie Systemy zarządzania jakością według norm ISO serii 9000:2000 z powodzeniem znalazły zastosowanie w różnorodnych organizacjach [1]. Produkcja, usługi, szkolnictwo, administracja i ochrona zdrowia wykorzystują uniwersalny model wymagań jakim jest norma ISO 9001:2000 [2-3]. Szukając odpowiedzi na pytanie, które wymagania normy ISO 9001:2000 sprawiają trudności polskim organizacjom oraz czy wielkość organizacji i charakter jej działalności ma wpływ na pojawiające się trudności zdecydowano się na kontynuację badań empirycznych w dużej jednostce certyfikacyjnej [4]. Do badań wybrano jednostkę certyfikacyjną RWTÜV Polska sp. z o.o., która należy do grypy organizacji, które mają największy udział w certyfikacji systemów zarządzania jakością w Polsce. Badania zostały przeprowadzone w marcu 2005 roku w centrali RWTÜV Polska sp. z o.o. na grupie 892 przedsiębiorstw, które mają wdrożony i certyfikowany system zarządzania jakością według normy ISO 9001:2000. W badaniach nie brano pod uwagę przedsiębiorstw posiadających zintegrowane systemy zarządzania. Specyfika auditowania jednostki certyfikacyjnej RWTÜV zakłada identyfikację i słabych systemu jakości. Niezgodność jest to formalne niespełnienie wymagania określonego punktem normy ISO 9001, na które zostaje wystawiony raport o. Słaba a systemu oznacza, że wymogi są spełnione, akceptowalne jednak obszary, które uzyskały taką ocenę stanowią słabą ę systemu gdzie istnieje możliwości poprawy i doskonalenia. Analizie poddano wyniki z auditów wstępnych, certyfikujących, kontrolnych (nadzorujących) i recertyfikacyjnych systemów zarządzania jakością certyfikowanych według normy PN-EN ISO 9001:2001. Badana grupa 892 przedsiębiorstw została sklasyfikowano według wielkości. Wielkość badanych przedsiębiorstw określono na podstawie liczby zatrudnionych w nich pracowników i wyróżniono cztery rodzaje przedsiębiorstw: małe, średnie, duże i bardzo duże (Tablica 1). Tablica 1. Przedsiębiorstwa objęte badaniem według zatrudnienia. Wielkość przedsiębiorstwa Udział procentowy Przedsiębiorstwa małe (do 50 zatrudnionych) ,50% Przedsiębiorstwa średnie (od 51 do 250 zatrudnionych) ,53% Przedsiębiorstwa duże (od 251 do 500 zatrudnionych) 43 4,82% Przedsiębiorstwa bardzo duże (powyżej 501 zatrudnionych) 37 4,15%

2 Suma % Przedsiębiorstwa podzielono również według profilu prowadzonej działalności na produkcyjne i usługowe (Tablica 2). Przedmiotem działalności wielu przedsiębiorstw poddanych badaniu były zarówno produkcja, jak i usługi. W takiej sytuacji przedsiębiorstwo klasyfikowano na podstawie obszaru jaki został poddany certyfikacji. W przypadku, gdy oba obszary były przedmiotem certyfikacji, przedsiębiorstwo przydzielano do określonej kategorii na podstawie jego działalności głównej. Tablica 2. Przedsiębiorstwa objęte badaniem według profilu działalności. Profil działalności Udział procentowy Produkcja ,90% Usługi ,10% Suma % Niezgodności i słabe y wykryte w auditach trzeciej y wyniki badań Badania zrealizowane na próbie 892 przedsiębiorstw wykazały, że w trakcie 1671 auditów przeprowadzonych w okresie od kwietnia 2001 do lutego 2005 wykryto 123 oraz 7982 słabych systemu zarządzania jakością. Najwięcej problemów w spełnieniu wymagań normy wystąpiło w obszarze dotyczącym prowadzenia przeglądów zarządzania przez najwyższe kierownictwo (Tablica 3). Niezgodności z tego obszaru stanowią około 16% wszystkich zidentyfikowanych. Ponad 15% wszystkich zidentyfikowanych dotyczyło obszaru opisanego punktem 8.2 normy ISO 9001, czyli Monitorowanie i pomiary. Tu najwięcej odnosiło się do punktu Audit wewnętrzny. Ponad 11% wszystkich zidentyfikowanych stanowią dotyczące punktu 4.2, a więc wymagań dotyczących dokumentacji systemu zarządzania jakością. Pozostałe uzyskały mniej niż 10% udziału w ogólnej liczbie wykrytych. Punkty normy 6.2 Zasoby ludzkie oraz 7.6 Nadzorowanie wyposażenia do monitorowania i pomiarów uzyskały 6,5% udział. Po 4,07% udziału w ogólnej liczbie mają punkty normy: 4.1 Wymagania ogólne, 7.3 Projektowanie i rozwój oraz 7.5 Produkcja i dostarczanie usługi. Obszary określone punktami 5.4 Planowanie oraz Zakupy mają po 3,25% udziału. Na punkt normy Nadzór nad wyrobem niezgodnym zostało wystawionych 2,44% wszystkich raportów. Liczby zidentyfikowanych dotyczących polityki jakości (punkt 5.3 normy), środowiska pracy (punkt 6.4), planowania i realizacji wyrobu (punkt 7.1) oraz analizy danych uzyskiwanych z różnych obszarów przedsiębiorstwa (punkt 8.4) stanowiły mniej niż 2% wszystkich. Mniej niż 1% udziału miały wykryte w obszarach określonych punktami 5.1 Zaangażowanie kierownictwa, 5.5 Odpowiedzialność, uprawnienia i komunikacja, 6.1 Zapewnienie zasobów, 6.3 Infrastruktura, 7.2 Procesy związane z klientem. Żadnej nie zidentyfikowano w obszarach systemu zarządzania jakością określonych punktami 5.2 Orientacja na klienta oraz 8.1 Postanowienia ogólne. Tablica 3. Zidentyfikowane w odniesieniu do poszczególnych punktów normy PN-EN ISO 9001:2001.

3 Punkty normy PN-EN ISO 9001: System zarządzania jakością 5. Odpowiedzialność kierownictwa 6. Zarządzanie zasobami 7. Realizacja wyrobu 8. Pomiary, analiza i doskonalenie Udział procentowy 4.1 Wymagania ogólne 5 4,07% 4.2 Wymagania dotyczące dokumentacji 14 11,38% 5.1 Zaangażowanie kierownictwa 1 0,81% 5.2 Orientacja na klienta 0 0,00% 5.3 Polityka jakości 2 1,63% 5.4 Planowanie 4 3,25% 5.5 Odpowiedzialność, uprawnienia i komunikacja 1 0,81% 5.6 Przegląd zarządzania 20 16,26% 6.1 Zapewnienie zasobów 1 0,81% 6.2 Zasoby ludzkie 8 6,50% 6.3 Infrastruktura 1 0,81% 6.4 Środowisko pracy 2 1,63% 7.1 Planowanie realizacji wyrobu 2 1,63% 7.2 Procesy związane z klientem 1 0,81% 7.3 Projektowanie i rozwój 5 4,07% 7.4 Zakupy 4 3,25% 7.5 Produkcja i dostarczenie usługi 7.6 Nadzorowanie wyposażenia do monitorowania i pomiarów 5 4,07% 8 6,50% 8.1 Postanowienia ogólne 0 0,00% 8.2 Monitorowanie i pomiary 19 15,44% 8.3 Nadzór nad wyrobem niezgodnym 3 2,44% 8.4 Analiza danych 2 1,63% 8.5 Doskonalenie 15 12,20% Suma ,00% W przypadku zidentyfikowanych słabych systemu zarządzania jakością wyniki przedstawiają się nieco odmiennie (Tablica 4). Największą liczbę słabych wykryto w obszarze określonym punktem 8.2 normy, a więc dotyczącym monitorowania i pomiarów. Stanowią one 15,9% wszystkich słabych wyróżnionych podczas auditów. Obszar ten w przypadku uplasował się na drugim miejscu pod względem ilości zidentyfikowanych. W zakresie systemu objętym tym punktem, podobnie jak w przypadku, największy odsetek słabych został określony dla punktu Audit wewnętrzny. Następnym punktem w kolejności jest punkt 4.2 dotyczący

4 dokumentacji systemu zarządzania jakością. Jego udział w ogólnej liczbie słabych wyniósł 9,65%. W przypadku liczby znalazł się on na czwartym miejscu pod względem częstości identyfikacji. Na trzecim miejscu uplasował się obszar dotyczący doskonalenia systemu zarządzania jakością. Jego udział w ogólnej liczbie wyróżnionych słabych wyniósł trochę ponad 9%. Po 6,35% udziału w ogólnej liczbie słabych miały obszary określone punktami 5.4, a więc dotyczącym planowania systemu zarządzania jakością oraz 6.2 związanym z zasobami ludzkimi. W przypadku następnych obszarów różnica w procentowym udziale wyróżnionych słabych w ogólnej ilości słabych jest nieduża. Około 5% udziału uzyskał obszar systemu zarządzania jakością określony punktem 7.4 (Zakupy). Kolejnymi obszarami pod względem ilości wyróżnionych słabych są obszary określone punktami 4.1 Wymagania ogólne (4,64%) 8.4 Analiza danych (4,37%) oraz punkt 5.6 Przegląd zarządzania z trochę ponad 4% udziałem. Trochę ponad 3,5% udział słabych w ogólnej liczbie wyróżnionych słabych systemu miały obszary 7.3 Projektowanie i rozwój, 7.5 Produkcja i dostarczanie usługi oraz 7.6 Nadzorowanie wyposażenia do monitorowania i pomiarów. Następne w kolejności są obszary 5.5 Odpowiedzialność, uprawnienia i komunikacja, 6.3 Infrastruktura, 7.2 Procesy związane z klientem oraz 8.3 Nadzór nad wyrobem niezgodnym posiadające około 3% udziału. Trochę ponad 2% ogólnej liczby wyróżnionych słabych mają obszary 6.4 Środowisko pracy oraz 7.1 Planowanie realizacji wyrobu. Po około 1,5% wyróżnionych słabych należało do obszarów określonych punktami 6.1 Zapewnienie zasobów oraz 8.1 Postanowienia ogólne. Poniżej 1% udziału miały obszary 5.1 Zaangażowanie kierownictwa oraz 5.2 Orientacja na klienta. Tablica 4. Zidentyfikowane słabe y systemu w odniesieniu do poszczególnych punktów normy PN-EN ISO 9001:2001. Punkty normy PN-EN ISO 9001: System zarządzania jakością 5. Odpowiedzialność kierownictwa słabych Udział procentowy 4.1 Wymagania ogólne 370 4,64% 4.2 Wymagania dotyczące dokumentacji 770 9,65% 5.1 Zaangażowanie kierownictwa 75 0,94% 5.2 Orientacja na klienta 58 0,73% 5.3 Polityka jakości 101 1,27% 6. Zarządzanie zasobami 5.4 Planowanie 507 6,35% 5.5 Odpowiedzialność, uprawnienia i komunikacja 250 3,13% 5.6 Przegląd zarządzania 347 4,35% 6.1 Zapewnienie zasobów 126 1,58% 6.2 Zasoby ludzkie 507 6,35% 6.3 Infrastruktura 241 3,02% 7. Realizacja wyrobu 6.4 Środowisko pracy 180 2,26% 7.1 Planowanie realizacji wyrobu 199 2,49% 7.2 Procesy związane z klientem 268 3,36% 7.3 Projektowanie i rozwój 280 3,51%

5 8. Pomiary, analiza i doskonalenie 7.4 Zakupy 402 5,04% 7.5 Produkcja i dostarczenie usługi 7.6 Nadzorowanie wyposażenia do monitorowania i pomiarów 304 3,81% 295 3,70% 8.1 Postanowienia ogólne 124 1,55% 8.2 Monitorowanie i pomiary ,90% 8.3 Nadzór nad wyrobem niezgodnym 223 2,79% 8.4 Analiza danych 349 4,37% 8.5 Doskonalenie 737 9,23% Suma ,00% Niezgodności i słabe y systemu ze względu na wielkość przedsiębiorstwa wykrytych w poszczególnych obszarach systemu zarządzania jakością w przedsiębiorstwach małych, średnich, dużych i bardzo dużych generalnie zmniejszała się wraz ze wzrostem zatrudnienia (Tablica 5). W przedsiębiorstwach małych wykryto aż 61,79% wszystkich zidentyfikowanych podczas wszystkich auditów przeprowadzonych w przebadanych firmach, co stanowi bardzo wysoki odsetek. Różnica w stosunku do przedsiębiorstw średnich jest bardzo duża, bo wynosi około 37%. W przedsiębiorstwach dużych i bardzo dużych ilość zidentyfikowanych była znacznie mniejsza w porównaniu z przedsiębiorstwami małymi i średnimi. Z tym, że w przedsiębiorstwach bardzo dużych wykryto o około 2,5% więcej wszystkich niż w przedsiębiorstwach dużych. Najwięcej raportów w przedsiębiorstwach małych wystawiono na punkt normy 5.6 dotyczący przeprowadzania przeglądów zarządzania systemu jakości. Jego udział w ogólnej liczbie wykrytych we wszystkich przedsiębiorstwach wyniósł ponad 11%. Stanowi to najwyższy odsetek wśród wszystkich zidentyfikowanych w przedsiębiorstwach małych, średnich, dużych i bardzo dużych. W przedsiębiorstwach średnich obszar ten znalazł się na miejscu drugim, z udziałem około 4%. W firmach bardzo dużych liczba zidentyfikowanych w tym zakresie była mała, w firmach dużych nie wykryto żadnych w tym obszarze. Drugim obszarem co do częstości występowania w przedsiębiorstwach małych, był obszar systemu określony punktem 8.5 normy ISO 9001 Doskonalenie. Stanowił on ponad 8% wszystkich zidentyfikowanych. Jego udział stopniowo malał wraz ze wzrostem zatrudnienia w przedsiębiorstwach. W przedsiębiorstwach średnich udział ten wyniósł 3,25% (trzecie miejsce w liczbie wykrytych w przedsiębiorstwach średnich), w przedsiębiorstwach dużych 0,81%. W przedsiębiorstwach bardzo dużych nie wykryto w tym obszarze. Na miejscu trzecim w przedsiębiorstwach małych pod względem ilości zidentyfikowanych uplasował się obszar określony punktem 8.2 normy Monitorowanie i pomiary (7,32% udziału w ogólnej liczbie wykrytych ). W przypadku przedsiębiorstw średnich był to obszar, gdzie najczęściej identyfikowano, jednakże udział procentowy był mniejszy niż w przypadku przedsiębiorstw małych o ponad 2% (wyniósł on 4,88%). Podobnie było w przedsiębiorstwach dużych, gdzie na ten punkt były najczęściej wypisywane raporty o. Udział w tym przypadku wyniósł 2,44% w ogólnej liczbie zidentyfikowanych

6 . Ogólna tendencja była podobna, jak w przypadku wyżej opisanych punktów normy liczba malała wraz ze wzrostem liczby zatrudnionych w przedsiębiorstwach. Taką samą ilość w przedsiębiorstwach małych, jak w przypadku punktu 8.2, zidentyfikowano w obszarze określonym punktem 4.2 normy, dotyczącym wymagań dokumentacji systemowej. W przedsiębiorstwach średnich obszar ten znalazł się na czwartym miejscu, z około 2,5% udziałem w ogólnej liczbie zidentyfikowanych. Różnica w porównaniu z przedsiębiorstwami małymi jest znaczna, ponieważ wynosi prawie 5%. W przypadku przedsiębiorstw dużych i bardzo dużych liczba dotyczących dokumentacji maleje. Ich udział w ogólnej liczbie wyniósł po 0,81% dla każdego. Obszarem, w zakresie którego zidentyfikowano najwięcej w przedsiębiorstwach dużych, był obszar opisany punktem 7.6 normy ISO 9001 Nadzorowanie wyposażenia do monitorowania i pomiarów. Jego udział w ogólnej liczbie wyróżnionych wyniósł 1,63%. Pomimo, że znalazł się on na pierwszym miejscu w przedsiębiorstwach bardzo dużych to jednak, jak wynika z przeprowadzonych badań, obszar ten sprawia więcej kłopotów przedsiębiorstwom małym i średnim, gdyż w tych przypadkach jego udział wyniósł odpowiednio po 2,44%. W przedsiębiorstwach dużych nie zidentyfikowano z tego zakresu systemu zarządzania jakością. W większości pozostałych obszarów została zachowana zasada, że wraz ze wzrostem zatrudnienia maleje liczba zidentyfikowanych w ich ogólnej liczbie oraz to, że największy odsetek charakteryzował przedsiębiorstwa małe. Dotyczy to obszarów określonych punktami: 5.3 Polityka jakości, 6.2 Zasoby ludzkie, 7.3 Projektowanie i rozwój, 7.5 Produkcja i dostarczanie usługi. Znalazło się również kilka obszarów systemu zarządzania jakością, w których zidentyfikowane były charakterystyczne dla jednego rodzaju przedsiębiorstwa. Na przykład, obszar opisany punktem 5.5 dotyczący odpowiedzialności, uprawnień i komunikacji sprawiał kłopoty wyłącznie przedsiębiorstwom bardzo dużym (pomimo że jego procentowy udział był niewielki - 0,81%). Poza tym szereg pojawiło się tylko w przedsiębiorstwach małych, co potwierdza, że to one mają najwięcej kłopotów w spełnieniu wymagań normy ISO 9001:2000. Punktami należącymi do tego zakresu były: 4.1 Wymagania ogólne, 5.4 Planowanie, 6.3 Infrastruktura, 6.4 Środowisko pracy, 7.2 Procesy związane z klientem oraz 8.3 Nadzór nad wyrobem niezgodnym. W przypadku wyróżnionych słabych systemu zarządzania jakością w zależności od wielkości przedsiębiorstwa (Tablica 5), wyniki badań wykazały, że wraz ze wzrostem zatrudnienia, ilość słabych maleje. W przedsiębiorstwach małych wykazano prawie 56% wszystkich wyróżnionych w przedsiębiorstwach słabych. Różnica procentowa z przedsiębiorstwami średnimi była znaczna, ponieważ wyniosła około 20%. W przedsiębiorstwach dużych i bardzo dużych odsetek wyróżnionych słabych był bardzo mały w zestawieniu z przedsiębiorstwami małymi i średnimi, łącznie wyniósł około 8%. W przypadku przedsiębiorstw dużych wyniósł on 4,81%,a w przypadku przedsiębiorstw bardzo dużych 3,26%.W poszczególnych obszarach systemu zarządzania jakością, określonych punktami normy, ilość wyróżnionych słabych również z reguły malała wraz ze wzrostem wielkości przedsiębiorstwa. Jednakże w porównaniu z odsetkami zidentyfikowanych, różnice procentowe w tym przypadku nie były już tak znaczne. Najwięcej słabych wyróżniono w przedsiębiorstwach małych, w obszarze określonym punktem 8.2 normy Monitorowanie i pomiary. Jego udział w ogólnej liczbie wykazanych słabych wyniósł około 9%. Obszar ten uplasował się również na pierwszym miejscu pod względem ilości słabych w pozostałych firmach. W przedsiębiorstwach średnich jego udział stanowił 5,59% wszystkich słabych, w dużych 0,74%, a w bardzo dużych 0,49%. Na drugim miejscu, w przypadku wszystkich rodzajów przedsiębiorstw, znalazł się punkt 4.2 normy dotyczący wymagań dokumentacji

7 systemowej. Jego udział procentowy malał wraz ze wzrostem wielkości przedsiębiorstw. Następnym w kolejności obszarem, w którym wykazano najwięcej słabych we wszystkich rodzajach przedsiębiorstw, był obszar opisany punktem 8.5 dotyczący doskonalenia systemu zarządzania jakością. Podobnie jak we wcześniejszych przypadkach, jego udział procentowy sukcesywnie malał wraz ze wzrostem liczby zatrudnionych w firmach. Podobna tendencja w stosunku do wyżej wymienionych obszarów wystąpiła w przypadku zidentyfikowanych. Tablica 5. Zestawienie częstości występowania i słabych systemu w poszczególnych obszarach systemu zarządzania jakością określonych punktami normy PN-EN ISO 9001:2001 z wielkością przedsiębiorstwa. Punkty normy Udział procentowy zidentyfikowanych w przedsiębiorstwach bardzo małych średnich dużych dużych Udział procentowy słabych zidentyfikowanych w przedsiębiorstwach bardzo małych średnich dużych dużych 4.1 4,07% 0,00% 0,00% 0,00% 2,58% 1,67% 0,18% 0,21% 4.2 7,32% 2,44% 0,81% 0,81% 5,51% 3,33% 0,46% 0,34% 5.1 0,00% 0,81% 0,00% 0,00% 0,55% 0,33% 0,05% 0,01% 5.2 0,00% 0,00% 0,00% 0,00% 0,38% 0,28% 0,06% 0,01% 5.3 0,81% 0,81% 0,00% 0,00% 0,66% 0,46% 0,05% 0,09% 5.4 3,25% 0,00% 0,00% 0,00% 3,72% 2,15% 0,31% 0,16% 5.5 0,00% 0,00% 0,00% 0,81% 1,72% 1,17% 0,16% 0,09% ,38% 4,07% 0,00% 0,81% 2,63% 1,40% 0,23% 0,09% 6.1 0,00% 0,81% 0,00% 0,00% 0,89% 0,55% 0,09% 0,05% 6.2 4,07% 0,81% 0,81% 0,81% 3,37% 2,44% 0,39% 0,15% 6.3 0,81% 0,00% 0,00% 0,00% 1,57% 1,15% 0,15% 0,15% 6.4 1,63% 0,00% 0,00% 0,00% 1,22% 0,81% 0,13% 0,10% 7.1 0,00% 0,81% 0,00% 0,81% 1,47% 0,88% 0,08% 0,08% 7.2 0,81% 0,00% 0,00% 0,00% 1,85% 1,22% 0,13% 0,16% 7.3 2,44% 1,63% 0,00% 0,00% 1,75% 1,40% 0,18% 0,18% 7.4 0,81% 1,63% 0,00% 0,81% 2,78% 1,82% 0,25% 0,19% 7.5 3,25% 0,00% 0,81% 0,00% 1,98% 1,60% 0,14% 0,09% 7.6 2,44% 2,44% 0,00% 1,63% 2,18% 1,27% 0,16% 0,09% 8.1 0,00% 0,00% 0,00% 0,00% 0,83% 0,59% 0,10% 0,04% 8.2 7,32% 4,88% 2,44% 0,81% 9,08% 5,59% 0,74% 0,49% 8.3 2,44% 0,00% 0,00% 0,00% 1,28% 1,22% 0,18% 0,13% 8.4 0,81% 0,00% 0,00% 0,81% 2,68% 1,44% 0,18% 0,08% 8.5 8,13% 3,25% 0,81% 0,00% 5,22% 3,27% 0,44% 0,30%

8 Suma 61,79% 24,39% 5,69% 8,13% 55,90% 36,03% 4,81% 3,26% Niezgodności i słabe y systemu ze względu na profil działalności przedsiębiorstwa Biorąc pod uwagę wyniki zaprezentowane w Tablicy 6 różnica w ilości zidentyfikowanych w przedsiębiorstwach produkcyjnych i usługowych jest bardzo niewielka, wynosi mniej niż 1%. Można zatem generalnie uznać, że ogólna liczba wyróżnionych podczas auditów przeprowadzonych w badanych przedsiębiorstwach nie zależy od profilu działalności przedsiębiorstwa. Jednakże porównując ilości zidentyfikowanych w poszczególnych obszarach systemu zarządzania jakością w przedsiębiorstwach produkcyjnych i usługowych, w niektórych przypadkach różnice są już znaczne. Obszarem systemu zarządzania jakością w przedsiębiorstwach produkcyjnych, w zakresie którego wystawiono najwięcej raportów, był obszar określony punktem 8.2 normy ISO 9001 (Monitorowanie i pomiary). Jego udział w ogólnej liczbie zidentyfikowanych wyniósł 9,76%. Różnica w porównaniu z przedsiębiorstwami usługowymi wyniosła trochę ponad 4%. W przedsiębiorstwach usługowych na pierwszym miejscu pod względem ilości zidentyfikowanych znalazł się obszar systemu zarządzania jakością związany z prowadzeniem przeglądów zarządzania przez najwyższe kierownictwo (punkt 5.6 normy). Jego udział w ogólnej liczbie zidentyfikowanych wyniósł tyle samo co w przypadku obszaru, w zakresie którego najczęściej identyfikowano w przedsiębiorstwach produkcyjnych, a więc 9,76%. W przedsiębiorstwach produkcyjnych problemy w zakresie prowadzenia przeglądów zarządzania pojawiały się również często, ponieważ obszar ten znalazł się na drugim miejscu pod względem częstości wykrytych (6,5% udziału w ogólnej ilości ). Punkt 4.2 normy, określający wymagania dotyczące dokumentacji systemu zarządzania jakością, znalazł się na drugim miejscu pod względem częstości identyfikowanych w przedsiębiorstwach usługowych. Jego udział w ogólnej liczbie wyniósł w tym przypadku prawie 9%. Różnica w stosunku do przedsiębiorstw produkcyjnych w tym obszarze była znaczna, bo wyniosła 6,5%. Obszar opisany punktem 8.5 normy ISO 9001 Doskonalenie, znalazł się na trzecim miejscu pod względem liczby zidentyfikowanych, zarówno w przedsiębiorstwach produkcyjnych, jak i usługowych. Jednakże udział procentowy w ogólnej liczbie różnił się w tych przedsiębiorstwach. Więcej wyniósł w przedsiębiorstwach usługowych (7,32%) niż w przedsiębiorstwach produkcyjnych (4,88%). Okazuje się, że procesy doskonalenia sprawiają więcej kłopotów przedsiębiorstwom usługowym. Obszarami systemu zarządzania jakością, w których wystąpiły jeszcze różnice (choć już nie tak duże) w udziale procentowym pomiędzy przedsiębiorstwami produkcyjnymi a usługowymi, są obszary dotyczące projektowania i rozwoju (punkt 7.3), planowania (punkt 5.4) oraz nadzoru nad wyrobem niezgodnym (punkt 8.3). W każdym z tych przypadków więcej wykryto w przedsiębiorstwach produkcyjnych. Ponad 2% różnicę w ilości zidentyfikowanych pomiędzy przedsiębiorstwami produkcyjnymi a usługowymi związaną z projektowaniem i rozwojem. W wielu obszarach systemu zarządzania jakością zidentyfikowano wyłącznie w przedsiębiorstwach produkcyjnych. Do grupy tej należą obszary określone punktami: Polityka jakości, 6.4 Środowisko pracy (1,63%), 7.1 Planowanie realizacji wyrobu (mające po 1,63% udziału w ogólnej liczbie zidentyfikowanych ) oraz Zaangażowanie kierownictwa, 5.5 Odpowiedzialność, uprawnienia i komunikacja, 6.1 Zapewnienie zasobów, 6.3 Infrastruktura, których udział w ogólnej liczbie zapisanych wyniósł po 0,81%. W tych przypadkach w przedsiębiorstwach usługowych nie wykryto żadnych.

9 W obszarach określonych punktami 7.2 Procesy związane z klientem oraz 7.5 Produkcja i dostarczanie usługi nie zidentyfikowano żadnych w przedsiębiorstwach produkcyjnych. W przypadku przedsiębiorstw usługowych udział w ogólnej liczbie zapisanych wyniósł odpowiednio 0,81% oraz 4,07%. Porównując ilość obszarów, w których nie zidentyfikowano żadnych można zauważyć, że więcej ich było w przypadku przedsiębiorstw usługowych. Pomimo to, ich udział w ogólnej liczbie był nieco większy niż w przypadku przedsiębiorstw produkcyjnych. Warte zwrócenia uwagi jest też to, że jeśli już w którymś z obszarów systemu zarządzania jakością przedsiębiorstw usługowych zidentyfikowano więcej niż w przypadku przedsiębiorstw produkcyjnych to różnica procentowa była znaczna. W przypadku pozostałych punktów normy, a więc punktów: 4.1 dotyczącego wymagań ogólnych, 6.2 związanego z zarządzaniem personelem, 7.4 odnoszącego się do procesu zakupów, 7.6 określającego wymagania dotyczące nadzorowania wyposażenia do monitorowania i pomiarów oraz 8.4 dotyczącego analizy danych, liczba wypisanych raportów o była zbliżona lub wręcz identyczna. Można z tego wnioskować, że w tych obszarach zakres działalności przedsiębiorstwa nie miał znaczenia dla wystąpienia. W przypadku wyróżnionych słabych systemu zarządzania jakością w zależności od profilu działalności przedsiębiorstwa można zauważyć niewielką przewagę ich ilości w przedsiębiorstwach produkcyjnych (Tablica 6). Różnica w ogólnym udziale wyróżnionych słabych w porównaniu z przedsiębiorstwami usługowymi wyniosła około 4,5%. W porównaniu z wynikami dotyczącymi ilości w zależności od obszaru działalności przedsiębiorstwa jest to wynik, który się różni. Analizując jednak ilość słabych wyróżnionych w poszczególnych obszarach systemu zarządzania jakością w przedsiębiorstwach produkcyjnych i usługowych, można zauważyć, że różnice procentowe między nimi są bardzo niewielkie. Poza obszarem określonym punktem 8.2 dotyczącym monitorowania i pomiarów nie przekraczają one 1%. W przypadku wymienionego obszaru różnica wyniosła 1,34% ze wskazaniem na przedsiębiorstwa produkcyjne (podobny wynik uzyskano w przypadku ilości zidentyfikowanych z tym, że różnica procentowa była większa). Można wnioskować więc na tej podstawie, że profil działalności przedsiębiorstwa nie miał dużego wpływu na ilość wyróżnionych słabych. Tablica 6. Zestawienie częstości występowania i słabych systemu w poszczególnych obszarach systemu zarządzania jakością określonych punktami normy PN-EN ISO 9001:2001 z profilem działalności przedsiębiorstwa. Punkty normy Udział procentowy zidentyfikowanych w przedsiębiorstwach Udział procentowy słabych zidentyfikowanych w przedsiębiorstwach produkcyjnych usługowych produkcyjnych usługowych 4.1 1,63% 2,44% 2,53% 2,10% 4.2 2,44% 8,94% 5,15% 4,50% 5.1 0,81% 0,00% 0,54% 0,40% 5.2 0,00% 0,00% 0,28% 0,45% 5.3 1,63% 0,00% 0,56% 0,70% 5.4 2,44% 0,81% 3,11% 3,24% 5.5 0,81% 0,00% 1,58% 1,55%

10 5.6 6,50% 9,76% 2,34% 2,00% 6.1 0,81% 0,00% 0,68% 0,90% 6.2 3,25% 3,25% 3,19% 3,16% 6.3 0,81% 0,00% 1,65% 1,37% 6.4 1,63% 0,00% 1,27% 0,99% 7.1 1,63% 0,00% 1,14% 1,35% 7.2 0,00% 0,81% 1,73% 1,63% 7.3 3,25% 0,81% 2,15% 1,35% 7.4 1,63% 1,63% 2,48% 2,56% 7.5 0,00% 4,07% 1,89% 1,92% 7.6 3,25% 3,25% 2,14% 1,55% 8.1 0,00% 0,00% 0,86% 0,69% 8.2 9,76% 5,69% 8,62% 7,28% 8.3 1,63% 0,81% 1,22% 1,58% 8.4 0,81% 0,81% 2,51% 1,87% 8.5 4,88% 7,32% 4,71% 4,52% Suma 49,59% 50,41% 52,33% 47,67% Średnia liczba i słabych systemu identyfikowanych w trakcie jednego auditu Analizując średnią liczbę przypadającą na jeden audit (Tablica 7) należy stwierdzić, że najwięcej z wymaganiami normy ISO 9001:2000 zidentyfikowano w trakcie auditów wstępnych, nieco powyżej jednej. W trakcie auditów certyfikacyjnych auditorzy zapisywali średnio 0,09. Podobna liczba była identyfikowana podczas auditów recertyfikacyjnych (0,08 ). Najmniej identyfikowano w trakcie auditów kontrolnych. Było to średnio 0,04 na jeden audit. Ogólnie średnia liczba zidentyfikowanych podczas jednego auditu była niewielka, bo wyniosła 0,07. W przypadku średniej liczby słabych systemu wyróżnianych w trakcie jednego auditu została zaobserwowana podobna tendencja jak przy średniej liczbie (Tablica 7). Najwięcej słabych stwierdzono w trakcie auditów wstępnych, bo średnio aż 6,31 przypadło na ten rodzaj auditu. Podczas kolejnych auditów średnia ilość identyfikowanych słabych malała. W trakcie auditu certyfikacyjnych wyróżniano średnio 5,3 słabych, podczas auditów kontrolnych liczba ta wyniosła 4,4, a w przypadku auditu recertyfikacyjnego 4,29. Ogólnie podczas jednego auditu identyfikowano średnio 4,78 słabych systemu. Tablica 7. Średnia liczba i słabych identyfikowanych w trakcie jednego auditu wstępnego, certyfikacyjnego, kontrolnego oraz recertyfikacyjnego.

11 Rodzaj auditu przeprowadzonych auditów zidentyfikowanych: słabych Średnia liczba identyfikowanych w trakcie jednego auditu: słabych wstępny ,06 6,31 certyfikacyjny ,09 5,30 kontrolny ,04 4,40 recertyfikacyjny ,08 4,29 Ogółem ,07 4,78 Badania wykazały, że średnio najwięcej było identyfikowanych podczas auditów w przedsiębiorstwach bardzo dużych (0,14 ), a najmniej w przedsiębiorstwach średnich (0,05 ). W przedsiębiorstwach małych i dużych identyfikowano średnio tyle samo, po 0,08 na audit (Tablica 8). Jednakże różnice te są bardzo małe, dlatego trudno cokolwiek wnioskować na bazie tych wyników. Na podstawie informacji przedstawionych w Tablicy 5, które pokazują udział procentowy w przedsiębiorstwach ze względu na ich wielkość, można było wyciągnąć bardziej wiarygodne wnioski, co do uzależnienia liczby od wielkości przedsiębiorstwa. Analizując średnią liczbę słabych systemu wyróżnianą podczas jednego auditu, najwięcej zauważono ich w przedsiębiorstwach małych (4,91 słabych ), a ich liczba malała wraz ze wzrostem zatrudnienia w przedsiębiorstwach (Tablica 8). W przedsiębiorstwach średnich liczba ta wyniosła 4,78 a w dużych 4,41. W bardzo dużych przedsiębiorstwach liczba ta różniła się o prawie jedną słabą ę, w porównaniu z przedsiębiorstwami dużymi i wyniosła 3,51. Tablica 8. Średnia liczba oraz słabych identyfikowanych w trakcie jednego auditu w przedsiębiorstwie małym, średnim, dużym i bardzo dużym. Rodzaj przedsiębiorstwa przeprowadzonych auditów zidentyfikowanych: słabych Średnia liczba identyfikowanych w trakcie jednego auditu: słabych małe ,08 4,91 średnie ,05 4,78 duże ,08 4,41 bardzo duże ,14 3,51 Ogółem ,07 4,78 Rozpatrując średnią liczbę identyfikowanych podczas jednego auditu w przedsiębiorstwach produkcyjnych i usługowych należy stwierdzić, że wyniosła ona tyle samo 0,07 (Tablica 9). W przypadku słabych nieznacznie więcej wskazano

12 w przedsiębiorstwach produkcyjnych, bo przypadło tam prawie 5 słabych na audit, podczas gdy w przedsiębiorstwach usługowych około 4,5. Tablica 9. Średnia liczba oraz słabych identyfikowanych w trakcie jednego auditu w przedsiębiorstwie produkcyjnym i usługowym. Rodzaj przedsiębiorstwa przeprowadzonych auditów zidentyfikowanych: słabych Średnia liczba identyfikowanych w trakcie jednego auditu: słabych produkcyjne ,07 4,98 usługowe ,07 4,57 Ogółem ,07 4,78 Źródło: Opracowanie własne Podsumowanie Wyniki przeprowadzonych badań pozwoliły określić, które obszary systemu zarządzania jakością według normy ISO 9001:2000 sprawiają trudności przedsiębiorstwom. Główne problemy zidentyfikowano w obszarach: przegląd zarządzania (5.6), monitorowanie i pomiary (8.2), wymagania dotyczące dokumentacji (4.2) oraz doskonalenie (8,5). Warte zwrócenia uwagi jest to, że nawet gdy trudności dotyczyły innych punktów normy niż punku 4.2 to najczęstsze błędy dotyczyły i tak dokumentacji. Wynika z tego, że dokumentacja sprawia najwięcej trudności przedsiębiorstwom w spełnieniu wymagań normy ISO 9001:2000. Porównując te wyniki z wynikami uzyskanymi w innej jednostce certyfikacyjnej [4] potwierdza się, że obszar dokumentacji oraz obszar monitorowania i pomiarów stanowi największy problem dla organizacji w Polsce. Interpretując wyniki badań w kontekście jak wielkość organizacji wpływa na pojawiające się trudności można zauważyć prawidłowość, że wraz ze wzrostem zatrudnienia w przedsiębiorstwie maleje ilość problemów związanych ze spełnieniem wymagań normy ISO 9001:2000. Najwięcej problemów z wymaganiami normy mają małe przedsiębiorstwa co najpewniej wynika z faktu, że w tych organizacjach nie zatrudnia się specjalistów do tworzenia a później do obsługi systemu. Obowiązki związane z systemem powierza się własnym pracownikom jako dodatkowe zajęcie i nie edukuje się należycie tych osób. Analizując czy charakter organizacji wpływa na pojawiające się trudności trzeba zauważyć, że wyniki uzyskane w organizacjach produkcyjnych i usługowych były bardzo podobne. Zachowując należytą ostrożność można zaryzykować stwierdzenie, że profil działalności organizacji nie ma większego wpływu na pojawiające się problemy. Są oczywiście obszary, które sprawiają większe trudności organizacjom produkcyjnym i są obszary, które stanowią większy problem dla organizacji usługowych, trzeba tu jednak pamiętać o wszystkich ograniczeniach i uwarunkowaniach w jakich funkcjonują dane organizacje. Najwięcej problemów z systemem zarządzania jakością mają przedsiębiorstwa na początku funkcjonowania systemu, co wynika ze średniej liczby i słabych identyfikowanych podczas jednego auditu, która jest największa dla auditów wstępnych i certyfikacyjnych. Wraz z upływem czasu przedsiębiorstwa lepiej rozumieją istotę systemu, nabywają więcej doświadczenia w jego utrzymaniu, co wpływa na zmniejszenie się średniej ilości wykrytych i słabych podczas auditów kontrolnych. Wzrost średniej liczby zapisanych podczas auditów recertyfikacyjnych może mieć związek z tym, że przedsiębiorstwa posiadając już jakiś czas wdrożony system zarządzania zapominają o istotnym wymaganiu normy, jakim jest ciągłe doskonalenie tego systemu. Poza tym z

13 upływem czasu następuje pewne rozprężenie w utrzymywaniu skutecznego systemu zarządzania, co wpływa na wystąpienie zaniedbań w spełnieniu wymagań normy ISO 9001:2000. Podsumowując, należy stwierdzić, że otrzymane wyniki są w dużym stopniu zbieżne z wynikami uzyskanymi w innej dużej jednostce certyfikacyjnej [4]. Wynika z tego fakt, że mimo nieco odmiennych metodyk prowadzenia auditów trzeciej y przez różne jednostki certyfikacyjne identyfikowane są podobne problemy w różnych organizacjach i to niezależnie od ich profilu i lokalizacji. Literatura 1. Ligarski M.J., Normy ISO serii 9000 w polskich organizacjach historia i perspektywy, Zeszyty Naukowe Politechniki Śląskiej, seria Organizacja i Zarządzanie, z. 12, Gliwice 2002, s Ligarski M.J., Doświadczenia z budowy systemów zarządzania jakością według norm ISO serii 9000 w samorządzie terytorialnym, Przegląd Organizacji, 2004, nr 11, s Ligarski M.J., Budowa systemów jakości według norm ISO serii 9000 w ochronie zdrowia, Przegląd Organizacji, 2005 (w druku). 4. Ligarski M.J., Koczaj K, Jakie wymagania normy ISO 9001:2000 sprawiają trudności polskim przedsiębiorstwom, Problemy Jakości, 2004, nr 11, s. 24,

Jakie wymagania normy ISO 9001:2000 sprawiają trudności polskim przedsiębiorstwom?

Jakie wymagania normy ISO 9001:2000 sprawiają trudności polskim przedsiębiorstwom? Mariusz J. Ligarski, Karina Koczaj, Jakie wymagania normy ISO 9001:2000 sprawiają trudności polskim przedsiębiorstwom, Problemy Jakości, 2004, nr 11, s. 24, 29-33. Mariusz J. Ligarski, Karina Koczaj Jakie

Bardziej szczegółowo

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com.

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com. Normy ISO serii 9000 dr inż. Tomasz Greber www.greber.com.pl www.greber.com.pl 1 Droga do jakości ISO 9001 Organizacja tradycyjna TQM/PNJ KAIZEN Organizacja jakościowa SIX SIGMA Ewolucja systemów jakości

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI.* * NARODOWA STRATEGIA SPÓJNOŚCI FUNDUSZ SPOŁECZNY * **

EUROPEJSKI.* * NARODOWA STRATEGIA SPÓJNOŚCI FUNDUSZ SPOŁECZNY * ** 1 * 1 UNZA EUROPEJSKA KAPITAŁ LUDZKI.* * FUNDUSZ SPOŁECZNY * ** administracji samorządowej", Poddziałanie 5.2.1 Modernizacja zarządzania w administracji samorządowej" W PIHZ l.dane Klienta: RAPORT Z AUDITU

Bardziej szczegółowo

Program certyfikacji systemów zarządzania

Program certyfikacji systemów zarządzania Program certyfikacji InterCert prowadzi certyfikację systemów w oparciu o procedurę certyfikacji Systemów Zarządzania. Certyfikacja w przedsiębiorstwach obejmuje następujące etapy: Kontakt z klientem (przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez KONCEPCJA SYSTEMU JAKOŚCI zgodnie z wymaganiami norm ISO serii 9000 dr Lesław Lisak Co to jest norma? Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez upoważnioną

Bardziej szczegółowo

Procedura auditów wewnętrznych i działań korygujących

Procedura auditów wewnętrznych i działań korygujących 1/14 TYTUŁ PROCEURY Opracował: Zatwierdził: Pełnomocnik ds. SZJ Mariusz Oliwa 18 marca 2010r.... podpis Starosta Bolesławiecki Cezary Przybylski... podpis PROCEURA OBOWIĄZUJE O NIA: 25 czerwca 2010r. 18

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie

Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw. Województwo dolnośląskie Melania Nieć, Joanna Orłowska, Maja Wasilewska Rozdział 4. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Województwo dolnośląskie Struktura podmiotowa przedsiębiorstw aktywnych W 2013 r. o ponad

Bardziej szczegółowo

Kliknij, aby edytować styl

Kliknij, aby edytować styl Biuro Usług Doskonalenia Zarządzania i Organizacji SYSTEM Sp.j. Kliknij, aby edytować styl ul. Faradaya 53 lok. 44 42-200 Częstochowa, tel.: 34-321 43 80 e-mail: sekretariat@biuro-system.com www.biuro-system.com

Bardziej szczegółowo

ETAPY WDRAŻANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ENERGIĄ

ETAPY WDRAŻANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ENERGIĄ ETAPY WDRAŻANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ENERGIĄ Standardowe etapy wdrażania systemu zarzadzania energią ETAP I: Przeprowadzenie przeglądu wstępnego zarządzania energią ETAP II: Opracowanie zakresu działań

Bardziej szczegółowo

Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO

Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO UKatalog Szkoleń: Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO UBlok I Podejście procesowe: Zarządzanie procesowe (2 dni) Definicje procesu, zarządzanie procesami, podział i identyfikowanie

Bardziej szczegółowo

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000 BIURO USŁUG DOSKONALENIA ZARZĄDZANIA I ORGANIZACJI SYSTEM SP.J. ul. Faradaya 53 lok. 44, 42-200 Częstochowa tel.: 34-321 43 80 e-mail: sekretariat@biuro-system.com www.biuro-system.com Etapy wdrażania

Bardziej szczegółowo

Budowa systemu zarządzania jakością według norm ISO serii 9000 w ochronie zdrowia

Budowa systemu zarządzania jakością według norm ISO serii 9000 w ochronie zdrowia Mariusz J. Ligarski, Budowa systemów zarządzania jakością według norm ISO serii 9000 w ochronie zdrowia, Przegląd Organizacji, 2005, nr 7-8, s. 66-69. Budowa systemu zarządzania jakością według norm ISO

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z AUDITU NADZORU

RAPORT Z AUDITU NADZORU Klient - Nazwa Organizacji INFORMACJE PODSTAWOWE PZM WIMET ZBIGNIEW WIŚNIEWSKI SP. J. Adres 05-420 Józefów, ul. Krucza 2 Oddziały objęte zakresem certyfikacji 05-420 Józefów, ul. Krucza 2 Telefon 48 (22)

Bardziej szczegółowo

Opis procedury certyfikacyjnej Program certyfikacji systemów zarządzania

Opis procedury certyfikacyjnej Program certyfikacji systemów zarządzania to inaczej mówiąc skrócony opis procedury systemów realizowanej przez Jednostkę Certyfikującą Systemy Zarządzania TÜV NORD Polska Sp. z o.o. (dalej zwaną Jednostką Certyfikującą) w oparciu o wymagania

Bardziej szczegółowo

NS-01 Procedura auditów wewnętrznych systemu zarządzania jakością

NS-01 Procedura auditów wewnętrznych systemu zarządzania jakością Załącznik nr 1 do zarządzenia Burmistrza Miasta Środa Wielkopolska Nr 19/2010 z dnia 22 lutego 2010 r. NS-01 Procedura auditów wewnętrznych systemu zarządzania jakością 1. Cel procedury Celem procedury

Bardziej szczegółowo

Zmiany wymagań normy ISO 14001

Zmiany wymagań normy ISO 14001 Zmiany wymagań normy ISO 14001 Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) opublikowała 15 listopada br. zweryfikowane i poprawione wersje norm ISO 14001 i ISO 14004. Od tego dnia są one wersjami obowiązującymi.

Bardziej szczegółowo

14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 14.1. Co to jest monitorowanie bezpieczeństwa i higieny pracy? Funkcjonowanie systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną

Bardziej szczegółowo

Zmiany i nowe wymagania w normie ISO 9001:2008

Zmiany i nowe wymagania w normie ISO 9001:2008 FORUM WYMIANY DOŚWIADCZEŃ DLA KONSULTANTÓW 19-20 listopada 2007r. Zmiany i nowe wymagania w normie ISO 9001:2008 Grzegorz Grabka Dyrektor Działu Certyfikacji Systemów, Auditor Senior TÜV CERT 1 Zmiany

Bardziej szczegółowo

OFERTA Zespółu ds. Zapewnienia Jakości ZPBE ENERGOPOMIAR-ELEKTRYKA SP. Z O.O. GLIWICE

OFERTA Zespółu ds. Zapewnienia Jakości ZPBE ENERGOPOMIAR-ELEKTRYKA SP. Z O.O. GLIWICE OFERTA Zespółu ds. Zapewnienia Jakości ZPBE ENERGOPOMIAR-ELEKTRYKA SP. Z O.O. GLIWICE NASZA OFERTA Usługi w zakresie systemu zarządzania zgodnego z wymaganiami normy PN-EN ISO/IEC 17025:2005: - wdrażanie

Bardziej szczegółowo

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka Zmiany w standardzie ISO 9001 dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka 1 W prezentacji przedstawiono zmiany w normie ISO 9001 w oparciu o projekt komitetu. 2 3 4 5 6 Zmiany w zakresie terminów używanych

Bardziej szczegółowo

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ISO Jakość samą w sobie trudno jest zdefiniować, tak naprawdę pod tym pojęciem kryje się wszystko to co ma związek z pewnymi cechami - wyrobu lub usługi - mającymi wpływ na

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI PROGRAM AKREDYTACJI JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH GOSPODARKĘ LEŚNĄ I ŁAŃCUCH DOSTAW W SYSTEMIE PEFC Wydanie 2 Warszawa, 10.02.2012 r. Spis treści 1 Wprowadzenie 3 2 Definicje 3

Bardziej szczegółowo

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE

II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE II. BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE 1. Mieszkania oddane do eksploatacji w 2007 r. 1 Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, w Polsce w 2007 r. oddano do użytku 133,8 tys. mieszkań, tj. o około 16% więcej

Bardziej szczegółowo

Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku

Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku ZARZĄDZENIE Nr 84/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku zmieniające zasady organizacji studiów podyplomowych Zarządzanie jakością Na podstawie 7 Regulaminu

Bardziej szczegółowo

Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008

Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008 1 2 Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008 Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008 3 Agenda 4 Jaki powinien być System Zarządzania wg norm serii

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI PROGRAM AKREDYTACJI JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH W ZAKRESIE SYSTEMU QAFP Wydanie 1 Warszawa, 30.11.2012 r. Spis treści 1 Wprowadzenie...3 2 Definicje...3 3 Wymagania akredytacyjne...3

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z AUDITU Nr 1076 / C-1

RAPORT Z AUDITU Nr 1076 / C-1 M i t T I KAPITAŁ UNZA EUROPEJSKA * * * * * * LUDZKI EUROPEJSKI Program Operacyjny Kapitał Ludzki 2007-2013, Priorytet V Dobre rządzenie, Działanie 5.2 Wzmocnienie potencjału administracji samorządowej,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 12/2011 Rady Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 18 października 2011 r.

UCHWAŁA Nr 12/2011 Rady Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 18 października 2011 r. UCHWAŁA Nr 12/2011 Rady Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 18 października 2011 r. zmieniająca uchwałę w sprawie uchwalenia planów studiów podyplomowych

Bardziej szczegółowo

Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005

Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Marek Misztal ENERGOPOMIAR Sp. z o.o. Biuro Systemów Zarządzania i Ocen Nowe Brzesko, 26 września 2006 r. Czy systemy zarządzania są nadal dobrowolne?

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

Procedura Audity wewnętrzne Starostwa Powiatowego w Lublinie

Procedura Audity wewnętrzne Starostwa Powiatowego w Lublinie Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Starosty Lubelskiego Nr 123/2014 z dnia 18 grudnia 2014 r. Zintegrowane działania na rzecz poprawy jakości zarządzania w Starostwie Procedura Audity wewnętrzne Starostwa Powiatowego

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ W RAMACH EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ W RAMACH EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ W RAMACH EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO Problemy napotykane w trakcie wdroŝenia Proces certyfikacji Problemy napotykane w trakcie wdraŝania 1. Brak doświadczenia

Bardziej szczegółowo

Procedura PSZ 4.11_4.12 DZIAŁANIA KORYGUJĄCE I ZAPOBIEGAWCZE

Procedura PSZ 4.11_4.12 DZIAŁANIA KORYGUJĄCE I ZAPOBIEGAWCZE ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w SZCZECINIE SYSTEM ZARZĄDZANIA ZESPOŁEM LABORATORIÓW BADAWCZYCH (SZZLB) Zgodny z wymaganiami PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Procedura PSZ 4.11_4.12 DZIAŁANIA KORYGUJĄCE

Bardziej szczegółowo

Jaki jest odbiór raportu z ewaluacji zewnętrznej prowadzonej w przedszkolach, szkołach i placówkach oświatowych?

Jaki jest odbiór raportu z ewaluacji zewnętrznej prowadzonej w przedszkolach, szkołach i placówkach oświatowych? Jaki jest odbiór raportu z ewaluacji zewnętrznej prowadzonej w przedszkolach, ch i placówkach oświatowych? W dniach 9-14 października 2011 roku przeprowadzono badanie dotyczące odbioru badań ewaluacyjnych

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa Strona 1 1. Księga Środowiskowa Księga Środowiskowa to podstawowy dokument opisujący strukturę i funkcjonowanie wdrożonego w Urzędzie Systemu Zarządzania Środowiskowego zgodnego z wymaganiami normy PN-EN

Bardziej szczegółowo

Metodologia weryfikacji wymagań IRIS w obszarze Projektowania i Rozwoju w teorii i praktyce. Szymon Wapienik TUV NORD Polska

Metodologia weryfikacji wymagań IRIS w obszarze Projektowania i Rozwoju w teorii i praktyce. Szymon Wapienik TUV NORD Polska Metodologia weryfikacji wymagań IRIS w obszarze Projektowania i Rozwoju w teorii i praktyce Szymon Wapienik TUV NORD Polska WARSZTATY SIRTS Metodologia weryfikacji wymagań IRIS Warszawa 25 listopada 2009r.

Bardziej szczegółowo

System zarządzania laboratorium

System zarządzania laboratorium Biuro Zarządzania Jakością, Środowiskiem i BHP Sp. z o.o. przy wsparciu merytorycznym Politechniki Warszawskiej zaprasza wszystkich chętnych do udziału w cyklu szkoleń System zarządzania laboratorium Oferowany

Bardziej szczegółowo

Konferencja podsumowująca

Konferencja podsumowująca Konferencja podsumowująca Elżbieta Stefaniak Dyrektor Marketingu Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. 25.06.2015 r. Tematyka prezentacji Stan realizacji zamówienia dla umowy 591 (1)/DSC/14) - usługi

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIA W TÜV AKADEMIA

SZKOLENIA W TÜV AKADEMIA Firma szkoleniowa TÜV Akademia Polska Sp. z o.o. należąca do międzynarodowego koncernu TÜV Rheinland światowego lidera w dziedzinie usług dla przedsiębiorstw, zaprasza Państwa na cykl szkoleń: TÜV SUMMER

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA POLSKIE CENTRUM BADAŃ I CERTYFIKACJI S.A. KRAJOWA IZBA GOSPODARCZA

WYMAGANIA POLSKIE CENTRUM BADAŃ I CERTYFIKACJI S.A. KRAJOWA IZBA GOSPODARCZA KRAJOWA IZBA GOSPODARCZA POLSKIE CENTRUM BADAŃ I CERTYFIKACJI S.A. System Przeciwdziałania Zagrożeniom Korupcyjnym - SPZK WYMAGANIA Własność Krajowej Izby Gospodarczej ul. Trębacka 4, Warszawa i Polskiego

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH GOSPODARKĘ LEŚNĄ I ŁAŃCUCH DOSTAW W SYSTEMIE PEFC Wydanie 3 Warszawa, 15.10.2015 r. Spis treści 1 Wprowadzenie... 4 2 Definicje... 4 3

Bardziej szczegółowo

Badania efektywności systemu zarządzania jakością

Badania efektywności systemu zarządzania jakością Opracowanie to z łagodniejszym podsumowaniem ukazało się w Problemach jakości 8/ 2007 Jacek Mazurkiewicz Izabela Banaszak Magdalena Wierzbicka Badania efektywności systemu zarządzania jakością Aby w pełni

Bardziej szczegółowo

Program Certyfikacji

Program Certyfikacji Strona: 1 z 5 Procedura certyfikacji systemów zarządzania dotyczy systemów zarządzania wdrożonych w oparciu o: PN-EN ISO 9001, PN-EN ISO 14001, PN-N-18001, PN-EN ISO 22000, PN-ISO 27001. Procedura certyfikacyjna

Bardziej szczegółowo

Studenckie Koło Zarządzania Jakością i Wiedzą Pl. Marii Curie Skłodowskiej 5/10 20-031 Lublin e-mail: jakosc@orion.umcs.lublin.pl

Studenckie Koło Zarządzania Jakością i Wiedzą Pl. Marii Curie Skłodowskiej 5/10 20-031 Lublin e-mail: jakosc@orion.umcs.lublin.pl ZAPRASZAMY NA SZKOLENIE AUDITOR WEWNĘTRZNY SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WG ISO 9001:2008 OFERTA SZKOLENIA ORGANIZATORZY Firma INCERT oraz Studenckie Koło Zarządzania Jakością i Wiedzą UMCS ogłaszają nabór

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do SIWZ Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia. Certyfikacja ISO w 10 urzędach jednostek samorządu terytorialnego

Załącznik nr 1 do SIWZ Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia. Certyfikacja ISO w 10 urzędach jednostek samorządu terytorialnego Załącznik nr 1 do SIWZ Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Certyfikacja ISO w 10 urzędach jednostek samorządu terytorialnego Nr zamówienia nadany przez Zamawiającego ZP 3/13 Zamawiający - Związek Powiatów

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ PN-EN ISO9001:2009 Nadzoru nad Produktem Niezgodnym w Urzędzie Gminy Łukta

SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ PN-EN ISO9001:2009 Nadzoru nad Produktem Niezgodnym w Urzędzie Gminy Łukta w PN-EN ISO9001:2009 Ps-03 A 1 z 5 Znak:PSZJ.0142.10.2012 TYTUŁ PROCEDURY OPRACOWAŁ: ZATWIERDZIŁ: PROCEDURA NADZORU NAD PRODUKTEM NIEZGODNYM '7 im, WÓJTA Imię i nazwisko P o d j ą ć p I J M I N 'Oata Jolanta

Bardziej szczegółowo

Komunikat nr 115 z dnia 12.11.2012 r.

Komunikat nr 115 z dnia 12.11.2012 r. Komunikat nr 115 z dnia 12.11.2012 r. w sprawie wprowadzenia zmian w wymaganiach akredytacyjnych dla jednostek certyfikujących systemy zarządzania bezpieczeństwem informacji wynikających z opublikowania

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby

Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby Jakub Wierciak Zagadnienia jakości i niezawodności w projektowaniu Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby System zarządzania jakością (ISO 9000:2000) System

Bardziej szczegółowo

I N F O R M A C J A ZASADY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ INSTYTUT MECHANIZACJI BUDOWNICTWA I GÓRNICTWA SKALNEGO OŚRODEK CERTYFIKACJI

I N F O R M A C J A ZASADY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ INSTYTUT MECHANIZACJI BUDOWNICTWA I GÓRNICTWA SKALNEGO OŚRODEK CERTYFIKACJI INSTYTUT MECHANIZACJI BUDOWNICTWA I GÓRNICTWA SKALNEGO OŚRODEK CERTYFIKACJI DZIAŁ CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA 02-673 WARSZAWA, ul. Racjonalizacji 6/8 JEDNOSTKA CERTYFIKUJĄCA AKREDYTOWANA PRZEZ POLSKIE

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia w wdrażaniu systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji zgodnego z normą ISO 27001

Doświadczenia w wdrażaniu systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji zgodnego z normą ISO 27001 Doświadczenia w wdrażaniu systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji zgodnego z normą ISO 27001 na przykładzie Urzędu Miejskiego w Bielsku-Białej Gliwice, dn. 13.03.2014r. System Zarządzania Bezpieczeństwem

Bardziej szczegółowo

Szkolenia DQS Polska 2006

Szkolenia DQS Polska 2006 AW Auditor wewnętrzny DQS I edycja szkolenia 20-22.02.2006 II edycja szkolenia 02-04.10.2006 Szkolenie skierowane jest do kandydatów na auditorów wewnętrznych oraz dla auditorów wewnętrznych systemu zarządzania

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Janusz Bronisław Berdowski EUROPEJSKA UCZELNIA INFORMATYCZNO-EKONOMICZNA W WARSZAWIE ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od jakości nie ma odwrotu, gdyż na rynku globalnym nie walczy się tylko ceną

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKACJI

KRYTERIA CERTYFIKACJI KRYTERIA CERTYFIKACJI ZGODNIE Z WYMAGANIAMI AQAP 2110, AQAP 2120, AQAP 2130, AQAP 2105, AQAP 2210 SPIS TREŚCI Rozdział 1 Polityka dotycząca stosowania AQAP w organizacji Str. 3 Rozdział 2 Wymagania dotyczące

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000

Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000 Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000 Normy ISO serii 9000 Zostały uznane za podstawę wyznaczania standardów zarządzania jakością Opublikowane po raz

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PŁAC SPECJALISTÓW

ANALIZA PŁAC SPECJALISTÓW ANALIZA PŁAC SPECJALISTÓW Przygotowana dla Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych Kontakt: Dział Analiz i Raportów Płacowych info@raportplacowy.pl www.raportplacowy.pl +48 12 350 56 00

Bardziej szczegółowo

Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Melania Nieć, Maja Wasilewska, Joanna Orłowska Rozdział 8. Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Struktura podmiotowa Województwo dolnośląskie W 2012 r. w systemie REGON w województwie dolnośląskim

Bardziej szczegółowo

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001 Mariola Witek Przedmiot wykładu 1.Rozwój systemów zarządzania jakością (SZJ) 2.Potrzeba posiadania formalnych SZJ 3.Korzyści

Bardziej szczegółowo

Ankieta do przygotowania oferty (re-) certyfikacji systemu zarządzania

Ankieta do przygotowania oferty (re-) certyfikacji systemu zarządzania Ankieta do przygotowania oferty (re-) certyfikacji systemu zarządzania Wydanie: 01/2013 Strona 1 z 2 Chcemy otrzymać bezpłatną wycenę certyfikacji zgodnie z normą: ISO 9001 ISO 14001* ISO 50001* ISO 27001*

Bardziej szczegółowo

RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIECIE ZAWIERCIAŃSKIM W 2013 ROKU

RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIECIE ZAWIERCIAŃSKIM W 2013 ROKU POWIATOWY URZĄD PRACY W ZAWIERCIU RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYŻKOWYCH W POWIECIE ZAWIERCIAŃSKIM W 2013 ROKU CZĘŚĆ II PROGNOSTYCZNA Zawiercie, lipiec 2014 r. Ranking zawodów deficytowych i nadwyżkowych

Bardziej szczegółowo

Załącznik 1 do Zarządzenia Nr 12 Prezesa PKN z dnia 29 marca 2010 r. Strona 1/13

Załącznik 1 do Zarządzenia Nr 12 Prezesa PKN z dnia 29 marca 2010 r. Strona 1/13 POLSKI KOMITET NORMALIZACYJNY Wydział Certyfikacji ul. Świętokrzyska 14, 00-050 Warszawa tel. 0 22 556 74 50; fax. 0 22 556 74 20 e-mail wcrsekr@pkn.pl; www.pkn.pl Załącznik 1 do z dnia 29 marca 2010 r.

Bardziej szczegółowo

Zmiany w normie ISO 19011

Zmiany w normie ISO 19011 Zmiany w normie ISO 19011 Tomasz Kloze Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S. A. Jak powstawała nowa ISO 19011 Styczeń 2007 początek formalnego procesu przeglądu normy ISO 19011 Sformułowanie podstawowych

Bardziej szczegółowo

Audit dawki sterylizacyjnej

Audit dawki sterylizacyjnej Audit dawki sterylizacyjnej Iwona Kałuska Instytut Chemii i Techniki Jądrowej Utrzymywanie skuteczności procesu Ciągła skuteczność ustalonej dawki sterylizacyjnej powinna być wykazana poprzez przeprowadzenie

Bardziej szczegółowo

UWAGI METODYCZNE Popyt na pracę Wolne miejsca pracy Nowo utworzone miejsca pracy

UWAGI METODYCZNE Popyt na pracę Wolne miejsca pracy Nowo utworzone miejsca pracy 1 UWAGI METODYCZNE Badanie popytu na pracę, realizowane na formularzu Z 05, prowadzone jest w ramach programu badań statystycznych statystyki publicznej. Obejmuje ono podmioty gospodarki narodowej o liczbie

Bardziej szczegółowo

Czy audit jednostki certyfikującej powinien byd jedynym narzędziem wpływającym na kształtowanie polityki jakości w urzędzie?

Czy audit jednostki certyfikującej powinien byd jedynym narzędziem wpływającym na kształtowanie polityki jakości w urzędzie? Czy audit jednostki certyfikującej powinien byd jedynym narzędziem wpływającym na kształtowanie polityki jakości w urzędzie? Artur Szwoch Polska Izba Handlu Zagranicznego Certyfikacja Sp. z o.o. PIHZ

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz dla przedstawiciela kadry kierowniczej lub specjalisty ds. bhp

Kwestionariusz dla przedstawiciela kadry kierowniczej lub specjalisty ds. bhp Kwestionariusz dla przedstawiciela kadry kierowniczej lub specjalisty ds. bhp Podstawowe informacje o przedsiębiorstwie Rodzaj działalności:. Liczba pracowników w jednostce lokalnej:. Wdrożony system zarządzania

Bardziej szczegółowo

Podmioty gospodarcze według rodzajów i miejsc prowadzenia działalności w 2013 roku

Podmioty gospodarcze według rodzajów i miejsc prowadzenia działalności w 2013 roku Warszawa, 2014.12.12 Podmioty gospodarcze według rodzajów i miejsc prowadzenia działalności w 2013 roku Liczba jednostek, biorących udział w rocznym badaniu przedsiębiorstw o liczbie pracujących 10 i więcej

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE 2. Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju.

SZKOLENIE 2. Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. SZKOLENIE 2 Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. FAMED Żywiec S.A. Dokumentacja Systemu Zarządzania zgodnego z PN-EN ISO

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA KLIENTÓW

INFORMATOR DLA KLIENTÓW Instytut Kolejnictwa INSTYTUT KOLEJNICTWA Ośrodek Jakości i Certyfikacji 04-275 Warszawa ul. Chłopickiego 50 tel.: (+4822) 473-1392 tel/fax.: (+4822) 612-3132 e-mail: qcert@cntk.pl INFORMATOR DLA KLIENTÓW

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ PN-EN ISO 9001:2009 Procedura auditów wewnętrznych i działań korygujących PN EN ISO 9001:2009

SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ PN-EN ISO 9001:2009 Procedura auditów wewnętrznych i działań korygujących PN EN ISO 9001:2009 Procedura auditów wewnętrznych i działań Ps-02 0 PROEURA AUITÓW WEWNĘTRZNYH I ZIAŁAŃ KORYGUJĄYH PN EN ISO 9001:2009 - Procedura auditów wewnętrznych i działań Ps-02 1 Egzemplarz Nr 1/ Zmiany: Nr Zmiany

Bardziej szczegółowo

Zasady auditowania procesów zarządzania infrastrukturą przez jednostki certyfikujące systemy zarządzania

Zasady auditowania procesów zarządzania infrastrukturą przez jednostki certyfikujące systemy zarządzania Monika Stoma 1 Agnieszka Dudziak 2 Paweł Krzaczek 3 Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie Zasady auditowania procesów zarządzania infrastrukturą przez jednostki certyfikujące systemy zarządzania Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA JAKOŚCIOWE DLA DOSTAWCÓW DO PRODUKCJI WYROBÓW LOTNICZYCH

WYMAGANIA JAKOŚCIOWE DLA DOSTAWCÓW DO PRODUKCJI WYROBÓW LOTNICZYCH 1 TWORZYWA SZTUCZNE PZL MIELEC Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka ul. Wojska Polskiego 3 Osoba do kontaktów: 3-300 Mielec Grzegorz Mucha Telefon: +48 17 788 4100; Fax: +48 17 788 78 00 tel.

Bardziej szczegółowo

Egzamin za szkolenia Audytor wewnętrzny ISO nowy zawód, nowe perspektywy z zakresu normy ISO 9001, ISO 14001, ISO 27001

Egzamin za szkolenia Audytor wewnętrzny ISO nowy zawód, nowe perspektywy z zakresu normy ISO 9001, ISO 14001, ISO 27001 Egzamin za szkolenia Audytor wewnętrzny ISO nowy zawód, nowe perspektywy z zakresu normy ISO 9001, ISO 14001, ISO 27001 Imię i nazwisko:.. 1. Podczas AUDYTU WEWNETRZNEGO, działu albo procesu w organizacji,

Bardziej szczegółowo

SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O.

SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O. OFERTA FIRMY SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O. UL. ARMII KRAJOWEJ 9A 41-506 CHORZÓW NA WDROśENIE NORMY JAKOŚCI ISO 9001:2000 CHORZÓW, 2008-06-20 1 :2000 SPIS TREŚCI: 1. KILKA SŁÓW O ISO... 3 2. DANE KONTAKTOWE

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 stycznia 2009. w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami.

Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 stycznia 2009. w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami. Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź z dnia 28 stycznia 2009 w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami. Na podstawie art. 31 oraz art. 33 ust.1, 3 i 5 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO

SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Auditor wewnętrzny Systemu Zarządzania Środowiskowego 26 27.11.2012 Szczecin SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO 1 Co to jest System Zarządzania Środowiskowego (SZŚ)? 2 Zarządzanie: - sposób realizacji

Bardziej szczegółowo

Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych.

Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych. Norma PN-EN ISO 9001:2009 System Zarządzania Jakością w usługach medycznych Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych. www.isomed.pl Grzegorz Dobrakowski Uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Weryfikacja i walidacja w systemie EMAS. Biuro Certyfikacji Systemów Zarządzania PRS S.A. Grzegorz Marchewka

Weryfikacja i walidacja w systemie EMAS. Biuro Certyfikacji Systemów Zarządzania PRS S.A. Grzegorz Marchewka Weryfikacja i walidacja w systemie EMAS Biuro Certyfikacji Systemów Zarządzania PRS S.A. Grzegorz Marchewka EMAS (Eco Management and Audit Scheme) Wspólnotowy System Ekozarządzania i Audytu Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

abcde Szanowni Państwo, CZYM JEST ISO

abcde Szanowni Państwo, CZYM JEST ISO Szanowni Państwo, Witamy serdecznie w drugim numerze naszego newslettera. Tym razem chcielibyśmy pochwalić się pozytywnymi zmianami jakie zaszły w Remedis SA - wdrożenie Systemu Zarządzania Jakością wg

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 119/2008 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 29 maja 2008r

Zarządzenie Nr 119/2008 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 29 maja 2008r Zarządzenie Nr 119/2008 w sprawie : wprowadzenia procedury Działań Korygujących i Zapobiegawczych w Urzędzie Miasta Czeladź Na podstawie art. 31 oraz art. 33 ust.1, 3 i 5 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o

Bardziej szczegółowo

DZIAŁANIA KORYGUJĄCE I ZAPOBIEGAWCZE

DZIAŁANIA KORYGUJĄCE I ZAPOBIEGAWCZE Strona 1 z 5 SPIS TREŚCI: 1. Cel procedury...1 2. Zakres stosowania...1 2.1 Zakres podmiotowy...1 2.2 Zakres przedmiotowy...2 3. Terminologia...2 4. Opis postępowania...3 4.1 Rejestracja niezgodności/

Bardziej szczegółowo

HARMONOGRAM SZKOLEŃ KIG BLCA II PÓŁROCZE 2011 r.

HARMONOGRAM SZKOLEŃ KIG BLCA II PÓŁROCZE 2011 r. HARMONOGRAM SZKOLEŃ KIG BLCA II PÓŁROCZE 2011 r. Termin Temat Zakres merytoryczny Prowadzący Szkolenie obejmuje zagadnienia związane z przygotowaniem się i przeprowadzeniem auditu wewnętrznego systemu

Bardziej szczegółowo

BENCHMARKING INNE ORGANIZACJE

BENCHMARKING INNE ORGANIZACJE WNIOSKI OGÓLNE: (wnioski z bieżącego badania okresowego oraz wszystkich badań i analiz satysfakcji i oczekiwań klientów przeprowadzonych w okresie między bieżącym i poprzedzającym badaniem okresowym w

Bardziej szczegółowo

OFERTA SZKOLENIOWA nr 01/09/2014

OFERTA SZKOLENIOWA nr 01/09/2014 Strona 1 z 5 OFERTA SZKOLENIOWA nr 01/09/2014 SYSTEM ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM ŻYWNOŚCI WG ISO 22000. KURS DLA AUDITORÓW WEWNĘTRZNYCH, PEŁNOMOCNIKÓW ORAZ WARSZTATY PRAKTYCZNE Strona 2 z 5 Biuro Handlowe

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Jakością Opis procesu

Zarządzanie Jakością Opis procesu Zarządzanie Jakością Opis procesu Program certyfikacji procesu produkcji produktów kosmetycznych Strona: 1 z 12 Obowiązuje od: 02.06.2015 Opracowała: S. Stokowska Zatwierdzili: D. Świątko, T. Czampiel

Bardziej szczegółowo

Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw

Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw Rozdział 8 Marzena Talar, Maja Wasilewska, Dorota Węcławska Profile regionalne małych i średnich przedsiębiorstw W rozdziale przedstawiona została charakterystyka stanu sektora małych i średnich przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Zintegrowany System Zarządzania w Śląskim Centrum Społeczeństwa Informacyjnego

Zintegrowany System Zarządzania w Śląskim Centrum Społeczeństwa Informacyjnego Zintegrowany System Zarządzania w Śląskim Centrum Społeczeństwa Informacyjnego Beata Wanic Śląskie Centrum Społeczeństwa Informacyjnego II Śląski Konwent Informatyków i Administracji Samorządowej Szczyrk,

Bardziej szczegółowo

System Zarządzania Jakością ISO 9001:2008

System Zarządzania Jakością ISO 9001:2008 System Zarządzania Jakością ISO 9001:2008 Każda firma ma w sobie wielką zdolność działania. Kierownictwo musi tylko znaleźć sposób, by ten potencjał wykorzystać w dojściu do postawionego przed firmą celu

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG

SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG Wykład 10. SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG NORM ISO 9000 1 1. Rodzina norm ISO 9000: Normy ISO 9000 są od 1987r., a trzecia rodzina norm ISO 9000 z 2000 r. (doskonalona w kolejnych latach) składa się

Bardziej szczegółowo

Informacja dla Klienta Przebieg auditu ISO 9001

Informacja dla Klienta Przebieg auditu ISO 9001 Informacja dla Klienta Przebieg auditu ISO 9001 W skrócie Ta Informacja dla Klienta zawiera wyjaśnienia dotyczące głównych etapów auditowania i certyfikacji Systemu Zarządzania Jakością ISO 9001. Przed

Bardziej szczegółowo

GMP gwarancją bezpieczeństwa i jakości produktu kosmetycznego

GMP gwarancją bezpieczeństwa i jakości produktu kosmetycznego GMP gwarancją bezpieczeństwa i jakości produktu kosmetycznego Wyczekiwana data - 11 lipca 2013 roku, kiedy to zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009r. dotyczące

Bardziej szczegółowo

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r.

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r. Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie Warszawa 8 maja 2013 r. Efektywne zarządzanie energią jest jednym z warunków krytycznych do osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

ETAPY WDRAŻANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

ETAPY WDRAŻANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ETAPY WDRAŻANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Standardowe etapy wdrażania systemu zarzadzania jakością ETAP I: Audit wstępny zapoznanie się z organizacją ETAP II: Szkolenie dla Kierownictwa i grupy wdrożeniowej

Bardziej szczegółowo

Jak skutecznie wdrożyć System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji. Katowice 25 czerwiec 2013

Jak skutecznie wdrożyć System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji. Katowice 25 czerwiec 2013 Jak skutecznie wdrożyć System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji Katowice 25 czerwiec 2013 Agenda Na czym oprzeć System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji (SZBI) Jak przeprowadzić projekt wdrożenia

Bardziej szczegółowo

Procedura jest stosowana przy planowaniu, realizacji i dokumentowaniu działań korygujących i zapobiegawczych we wszystkich KO.

Procedura jest stosowana przy planowaniu, realizacji i dokumentowaniu działań korygujących i zapobiegawczych we wszystkich KO. PG-PS-ISO-6 PROCEDURA PROCESOWA 1 / 2 PROCES SYSTEMOWY DZIAŁANIA KORYGUJĄCE I ZAPOBIEGAWCZE Data 2006-08-10 1. CEL Celem procedury jest skuteczne eliminowanie przyczyn rzeczywistych i potencjalnych niezgodności

Bardziej szczegółowo

DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29

DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29 DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29 2 ELEMENTY KSIĘGI JAKOŚCI 1. Terminologia 2. Informacja o Firmie 3. Podejście procesowe 4. Zakres Systemu Zarządzania Jakością

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIESZKANIOWY KWIECIEŃ 2015

RYNEK MIESZKANIOWY KWIECIEŃ 2015 X X X X X X X X X X RYNEK MESZKANOWY KWECEŃ Kwiecień był drugim rekordowym miesiącem pod względem sprzedaży mieszkań na rynku pierwotnym. Liczba sprzedanych mieszkań w ostatnim czasie większa była jedynie

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania jakością

Systemy zarządzania jakością Systemy zarządzania jakością cechy, funkcje, etapy wdrażania systemu Prezentacja na spotkanie 3 System zarządzania jakością - czym jest a czym nie jest? System zarządzania jakością jest: zbiorem reguł,

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane procedury auditów nadzoru i recertyfikacji (ASRP) (Advanced Surveillance and Recertification Procedures)

Zaawansowane procedury auditów nadzoru i recertyfikacji (ASRP) (Advanced Surveillance and Recertification Procedures) Zaawansowane procedury auditów nadzoru i recertyfikacji (ASRP) (Advanced Surveillance and Recertification Procedures) Jubileuszowa Konferencja Polskiego Forum ISO 14000 Warszawa 18.04.2012 Prowadzący:

Bardziej szczegółowo