KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY. dr Sylwia Machowska

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY. dr Sylwia Machowska"

Transkrypt

1 KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY dr Sylwia Machowska 1

2 NIE MA DZIAŁAŃ BEZ KOSZTÓW Koszty stanowią zawsze punkt wyjścia myślenia ekonomicznego dlatego, że każde działanie podmiotów jest związane z ponoszeniem kosztów. Nie ma działań bez kosztów. 2

3 NIE MA DZIAŁAŃ BEZ KOSZTÓW Koszty należą do podstawowych kryteriów wyboru decyzji. Ranga kosztów jako elementu decyzyjnego wynika stąd, że wprawdzie nie można uniknąć ponoszenia kosztów w związku z podejmowaną działalnością, lecz można i należy je minimalizować. 3

4 ZASADA RACJONALNEGO GOSPODAROWANIA Zgodnie z zasadą racjonalnego gospodarowania minimalizacja kosztów może być realizowana poprzez: osiąganie założonego celu przy jak najmniejszych kosztach, maksymalizację efektu przy założonych do poniesienia kosztach. 4

5 ZASADA RACJONALNEGO GOSPODAROWANIA Zasada ta zakłada także konieczność kształtowania odpowiedniej relacji kosztów do przychodów: - przychody ze sprzedaży są wyższe od kosztów - dynamika przychodów jest silniejsza od dynamiki kosztów. 5

6 PIERWOTNOŚĆ KOSZTÓW Cechą szczególną kosztów jest ich pierwotność względem przychodów, co oznacza że: aby podjąć jakąkolwiek działalność gospodarczą, przedsiębiorstwo musi najpierw ponieść koszty, 6

7 potem konieczne jest sprzedanie wyprodukowanego wyrobu, towaru lub usługi w celu zrealizowania przychodu, osiągnięcie zysku wymaga, aby łączne przychody były wyższe od poniesionych kosztów. 7

8 KOSZTY EKONOMICZNE SKŁADAJĄ SIĘ: kosztów jawnych, wydatków niezbędnych w celu uzyskania zasobu, produktu lub usługi explicite kosztów ukrytych - niewykorzystanych możliwości wykonania, pozyskania czegoś innego lub zastosowania posiadanych zasobów do innego celu implicite 8

9 Koszty jawne czesne 360 zł podręczniki 100 zł Koszty ukryte utracony czas 600 zł Kj = 460 zł Ku = 600 zł Koszt ekonomiczny = 1060 zł 9

10 Wynik ekonomiczny w aspekcie kosztu alternatywnego TR Koszty ukryte Zysk księgowy = zysk normalny Koszty jawne TR Koszty ukryte Zysk księgowy Zysk ekonomiczny Koszty jawne 10

11 Wynik ekonomiczny w aspekcie kosztu alternatywnego TR TR Koszty ukryte Strata ekonomiczna Zysk księgowy Koszty jawne TR Koszty ukryte Koszty jawne Strata ekonomiczna Strata księgowa 11

12 KOSZTY STAŁE I ZMIENNE 12

13 PODZIAŁ KOSZTÓW Za kryterium podziału kosztów przyjmiemy reakcje na zmianę wielkości produkcji: - Koszty stałe - Koszty zmienne Przy czym zarówno koszt stały jak i zmienny może być kosztem jednostkowym (przeciętnym) lub kosztem całkowitym. 13

14 KOSZTY STAŁE - TFC Koszty stałe - są to takie koszty w przedsiębiorstwie, które nie ulegają zmianie wraz ze zmianą wielkości produkcji. 14

15 KOSZTY STAŁE - TFC Do kosztów stałych przedsiębiorstw najczęściej należą: koszty zakupu ziemi, koszty wyposażenia kapitałowego (amortyzacja), opłaty za dzierżawę majątku, składki ubezpieczeniowe, wynagrodzenia zarządu itp. 15

16 KOSZTY ZMIENNE - TVC Koszty zmienne obejmują takie koszty w przedsiębiorstwie, które zmieniają się wraz ze zmianą wielkości produkcji, np. koszty energii, paliwa, koszty pracy (płace) niektórych grup pracowników. 16

17 Koszty stałe (TFC) to takie koszty, które nie zmieniają się pod wpływem zmian wielkości produkcji. Koszty zmienne (TVC) to takie koszty, które zmieniają się w ślad za zmianami wielkości produkcji. 17

18 KOSZTY CAŁKOWITE - TC Koszty całkowite przedsiębiorstwa (total cost - TC) stanowią sumę całkowitych kosztów stałych (total fixed cost TFC) i całkowitych kosztów zmiennych (total variable cost TVC) TC = TVC + TFC 18

19 KOSZTY PRZECIĘTNE Koszty przeciętne Jednostkowy koszt przeciętny oblicza się poprzez podzielenie kosztów całkowitych określonej produkcji przez ilość jednostek produkcji, np.: 19

20 przeciętny koszt jednostkowy ATC przewozu jednego pasażera w przedsiębiorstwie transportowym określa się poprzez podzielenie kosztów całkowitych TC przewozu pasażerów w danym przedsiębiorstwie przez liczbę przewiezionych pasażerów X w danym okresie czasu. 20

21 KOSZTY PRZECIĘTNE W śród kosztów przeciętnych wyróżniamy: ATC przeciętny koszt całkowity = TC/X AVC przeciętny koszt zmienny = TVC/X AFC przeciętny koszt stały = TFC/X Koszty przeciętne = koszty całkowite podzielone przez wielkość produkcji Koszty przeciętne = koszty całkowite przypadające na jednostkę produkcji 21

22 KOSZT KRAŃCOWY - MC Koszt krańcowy (marginalny) Koszt krańcowy jest to jednostkowy koszt dodatkowej partii produkcji, która uruchomiona została w przedsiębiorstwie (uruchomienie obsługi nowej relacji przewozowej, uruchomienie nowego kursu, wykonanie konkretnej usługi na rzecz klienta). 22

23 Różnica w wielkości kosztów jakie producent ponosił wcześniej i kosztów jakie ponosi po zwiększeniu produkcji stanowi właśnie koszt krańcowy. 23

24 Koszt krańcowy określa się poprzez relację przyrostu kosztów całkowitych, związanych z podjęciem produkcji, do przyrostu produkcji. Koszt krańcowy to przyrost kosztów całkowitych spowodowany zwiększeniem produkcji o jednostkę. 24

25 Przykład: Istota MC Producent wydobywa obecnie 60 ton miedzi dziennie, ponosząc koszty całkowite w wysokości zł. Gdyby chciał wydobywać 61 ton dziennie, kosztowałoby go to zł. Przyrost wielkości wydobycia o 1 tonę spowodował wzrost kosztów całkowitych o zł, co stanowi koszt krańcowy wydobycia miedzi. 25

26 Koszty zmienne i koszty krańcowe Uwaga: ponieważ koszty stałe nie zmieniają się pod wpływem zmian wielkości produkcji, koszty krańcowe związane są tylko ze zmienną częścią kosztów całkowitych. 26

27 KOSZT KRAŃCOWY - MC MC = ΔTC / Δ X MC = ΔTVC / Δ X MC = PL / MPPL constans! Δ zmiana liczona jako X2 X1 PL cena czynnika produkcji (tu cena pracy) X wielkość produkcji MPPL produkcyjność krańcowa (tu produkcyjność pracy) 27

28 TC = ATC X TFC + TVC = AFC X ATC = AVC X AFC + 28 AVC

29 KOSZTY PRODUKCJI I ICH GRAFICZNA INTERPRETACJA 29

30 ZNACZENIE KOSZTÓW PRODUKCJI Znajomość ich kształtowania w krótkim i długim okresie umożliwia wyznaczenie optymalnych rozmiarów produkcji i optymalnej wielkości przedsiębiorstwa w różnych strukturach rynkowych od rynku konkurencyjnego do rynku monopolu. 30

31 KOSZTY CAŁKOWITE 31

32 KOSZTY CAŁKOWITE TC TFC TVC będzie wysokością czerwonego odcinka. Wynika to z prostego rachunku TC TFC = TVC TC (Total Cost) TVC Variable Cost TFC (Fixed Cost) x 32

33 KOSZTY PRZECIĘTNE MC ATC AVC AFC AVERAGE COST MC ATC AVC AFC x 33

34 KOSZTY PRZECIĘTNE MC ATC AVC AFC Pionowa odległość między krzywymi ATC i AVC to AFC. Wynika to z prostego rachunku ATC AVC= AFC MC ATC AVC x x 34

35 Koszty uwagi do rysunku Warto zauważyć zmniejszanie się różnicy między ATC a AVC. Wynika to z faktu, że maleje znaczenie kosztu stałego, tzn. maleje AFC, który jest oczywiście elementem składowym kosztu całkowitego. 35

36 Koszty uwagi do rysunku Krzywa MC przecina krzywe kosztów przeciętnych w określonych punktach odpowiadających najniższym wartościom kosztów przeciętnych. Nie jest to przypadek. 36

37 Koszty uwagi do rysunku Jeżeli koszt krańcowy jest wyższy niż przeciętny oznacza to, że dodatkowa wyprodukowana jednostka jest droższa niż wynosi koszt średni, a jeśli tak, to automatycznie podnosi to koszt przeciętny (ATC i AVC rośnie). 37

38 TC TVC TFC Zależność między kosztami całkowitymi a kosztami przeciętnymi. X MC ATC AVC Proszę zwrócić uwagę na minima kosztów przeciętnych i kosztu krańcowego X 38

39 Koszty w krótkim i w długim okresie W krótkim okresie część kosztów całkowitych to koszty stałe. W długim okresie wszystkie koszty to koszty zmienne. 39

40 FUNKCJE KOSZTÓW Funkcje kosztów 1. Koszt całkowity: TC = X 2 + 7X Koszt całkowity zmienny: TVC = X 2 + 7X 3. Koszt całkowity stały: TFC = Koszt przeciętny całkowity: ATC = TC/X = X /X 5. Koszt krańcowy: MC = TC/ X = TC`= 2X

41 PRZYCHODY Przychody są to wszystkie środki pieniężne uzyskane ze sprzedaży produktów. TR przychód całkowity Przychód całkowity obliczamy jako iloczyn ceny i ilości produktu. TR = P X 41

42 PRZYCHÓD KRAŃCOWY MR I PRZYCHÓD PRZCIĘTNY AR Przychód krańcowy to przychód uzyskany z ostatniej jednostki produktu. MR = ΔTR / ΔX Przychód przeciętny to przychód przypadający na jednostkę produktu. AR = TR / X Δ TR = TR2 TR1 ; Δ X = X2 X1 42

43 WYNIK EKONOMICZNY WE Wynik ekonomiczny powstaje w wyniku różnicy przychodów i kosztów. WE = TR - TC Wynik ekonomiczny może być zyskiem lub stratą. 43

44 WYNIK EKONOMICZNY Zysk jest wartością dodatnią, strata wartością ujemną. Istnieją dwa rodzaje zysku: TR > TC to zysk ekonomiczny TR = TC to zysk normalny 44

45 WYNIK EKONOMICZNY Istnieją trzy rodzaje straty: TR > TVC to strata z możliwością kontynuacji produkcji TR = TVC to strata na granicy zwana też punktem zamknięcia TR < TVC to strata bez możliwości kontynuacji produkcji 45

46 Zyski i straty można też rozpatrywać w wymiarze jednostkowym (w przeliczeniu na jednostkę produktu) P > ATC to zysk ekonomiczny P = ATC to zysk normalny P > AVC to strata z możliwością kontynuacji produkcji P = AVC to strata na granicy zwana też punktem zamknięcia P < AVC to strata bez możliwości kontynuacji produkcji 46

47 Nikt nie obiecywał, że będzie łatwo. 47

48 ZADANIE Funkcja kosztów całkowitych dana jest równaniem: TC= 1,5x 3-6x 2 +36x+30 Wyznacz następujące funkcje kosztów: ATC TFC AFC TC 1,5 x2 6x x x x 48

49 Wyznacz następujące funkcje kosztów: TC= 1,5x 3-6x 2 +36x+30 ATC MC TC' 4,5x2 12x 36 TFC TVC 1,5 x3 6x2 36x AFC AVC TVC x 1,5 x2 6x 36 49

50 Zadanie kontrolne Rynek badziewia cechują linie popytu i podaży: X=200-4P ; X=140+2P Wszyscy producenci są identyczni i osiągają minimalny koszt produkcji wytwarzając 10hl badziewia. 50

51 a) Ile wynosi cena równowagi na tym rynku? 200-4P=140+2P -4P-2P= P=-60 P= 10 b) Ile badziewia dostarcza na rynek cała branża? X= 200-4P X= 200-4*10 X=160 hl 51

52 c) Ile firm działa w branży? Produkcja rynkowa / produkcję jednej firmy = liczba firm 160/10=16 firm c) Jaką produkcję dostarcza każda z nich? Produkcja rynkowa / liczbę firm = produkcja jednej firmy 160/16=10 hl 52

53 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ 53

Korzyści i. Niekorzyści skali. produkcji

Korzyści i. Niekorzyści skali. produkcji utarg (przychód) Koszt ekonomiczny utarg (przychód) Zakres tematyczny: Koszty w krótkim i długim okresie 1. Koszty pojęcie 2. Rodzaje kosztów wg różnych kryteriów 3. Krzywe kosztów 4. Zależności pomiędzy

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Ekonomia Wykład dla studentów WPiA Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Popyt i podaż kategorie rynkowe Popyt i podaż to dwa słowa najczęściej używane przez ekonomistów Popyt i podaż to siły, które regulują

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji

Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska email: anna.kowalska@pwr.wroc.pl

Bardziej szczegółowo

Dr Julia Gorzelany - Plesińska

Dr Julia Gorzelany - Plesińska Przedsiębiorstwo. Teoria kosztów. Dr Julia Gorzelany - Plesińska Przedsiębiorstwo niezależna jednostka gospodarcza, posiadająca zasoby produkcyjne, która została utworzona w celu osiągania zysków ze sprzedaży

Bardziej szczegółowo

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA PODSTAWOWE POJĘCIA KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA Przedsiębiorstwo - wyodrębniona jednostka gospodarcza wytwarzająca dobra lub świadcząca usługi. Cel przedsiębiorstwa - maksymalizacja zysku Nakład czynniki

Bardziej szczegółowo

TEORIA KOSZTÓW 2006-01-16. Dr Marek JARZĘBIŃSKI, KOSZTY PRODUKCJI UNIWERSYTET JAGIELLOŃSKI 1. Pojęcia podstawowe. Pojęcia podstawowe c.d.

TEORIA KOSZTÓW 2006-01-16. Dr Marek JARZĘBIŃSKI, KOSZTY PRODUKCJI UNIWERSYTET JAGIELLOŃSKI 1. Pojęcia podstawowe. Pojęcia podstawowe c.d. Pojęcia podstawowe TEORIA KOSZTÓW Koszty księgowe (explicite) faktyczne, udokumentowane wydatki pieniężne Zakup surowców, płace, opłaty za energię etc. Amortyzacja odpisy z wartości środków trwałych TEMAT

Bardziej szczegółowo

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ.

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. Wykład 4 Konkurencja doskonała i monopol 1 MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. EFEKTYWNOŚĆ RYNKU. MONOPOL CZYSTY. KONKURENCJA MONOPOLISTYCZNA. 1. MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ W modelu konkurencji doskonałej

Bardziej szczegółowo

KOSZTY, PRZYCHODY I ZYSKI W RÓŻNYCH STRUKTURACH RYNKOWYCH. I. Koszty całkowite, przeciętne i krańcowe. Pojęcie kosztów produkcji

KOSZTY, PRZYCHODY I ZYSKI W RÓŻNYCH STRUKTURACH RYNKOWYCH. I. Koszty całkowite, przeciętne i krańcowe. Pojęcie kosztów produkcji KOSZTY, PRZYCHODY I ZYSKI W RÓŻNYCH STRUKTURACH RYNKOWYCH Opracowanie: mgr inż. Dorota Bargieł-Kurowska I. Koszty całkowite, przeciętne i krańcowe. Pojęcie kosztów produkcji Producent, podejmując decyzję:

Bardziej szczegółowo

TEST. [2] Funkcja długookresowego kosztu przeciętnego przedsiębiorstwa

TEST. [2] Funkcja długookresowego kosztu przeciętnego przedsiębiorstwa Przykładowe zadania na kolokwium: TEST [1] Zmniejszenie przeciętnych kosztów stałych zostanie spowodowane przez: a. wzrost wielkości produkcji, b. spadek wielkości produkcji, c. wzrost kosztów zmiennych,

Bardziej szczegółowo

Dr hab. prof. UW Urszula Sztanderska. EKONOMIA wykład dla doktorantów WPiA

Dr hab. prof. UW Urszula Sztanderska. EKONOMIA wykład dla doktorantów WPiA Dr hab. prof. UW Urszula Sztanderska EKONOMIA wykład dla doktorantów WPiA WYKŁAD 5 FIRMA, PRODUKCJA, KOSZTY Popyt i podaż kategorie rynkowe Popyt i podaż to dwa słowa najczęściej używane przez ekonomistów

Bardziej szczegółowo

Lista 7 i 8 Zysk księgowy i alternatywny Koszty alternatywne Koszty i utargi krańcowe Koszty produkcji w krótkim i długim okresie czasu

Lista 7 i 8 Zysk księgowy i alternatywny Koszty alternatywne Koszty i utargi krańcowe Koszty produkcji w krótkim i długim okresie czasu Zadanie 1. Pan Smith prowadzi prywatny biznes. W ubiegłym roku jego utarg wyniósł 55000, a koszty bezpośrednie 27000. Kapitał finansowy włożony w działalność zakładu wynosił przez cały rok 25000. Stopa

Bardziej szczegółowo

TEST. [4] Grzyby w lesie to przykład: a. dobra prywatnego, b. wspólnych zasobów, c. monopolu naturalnego, d. dobra publicznego.

TEST. [4] Grzyby w lesie to przykład: a. dobra prywatnego, b. wspólnych zasobów, c. monopolu naturalnego, d. dobra publicznego. Przykładowe zadania na kolokwium: TEST [1] Zmniejszenie przeciętnych kosztów stałych zostanie spowodowane przez: a. wzrost wielkości produkcji, b. spadek wielkości produkcji, c. wzrost kosztów zmiennych,

Bardziej szczegółowo

Finanse i Rachunkowość studia stacjonarne lista nr 9 zastosowania metod teorii funkcji rzeczywistych w ekonomii (część II)

Finanse i Rachunkowość studia stacjonarne lista nr 9 zastosowania metod teorii funkcji rzeczywistych w ekonomii (część II) dr inż. Ryszard Rębowski 1 FUNKCJA KOSZTU Finanse i Rachunkowość studia stacjonarne lista nr 9 zastosowania metod teorii funkcji rzeczywistych w ekonomii (część II) 1 Funkcja kosztu Z podstaw mikroekonomii

Bardziej szczegółowo

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Koszty produkcji Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Którą wybrać ceny czynników Funkcja produkcji + ceny czynników -> funkcja

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania

Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Utarg całkowity, przeciętny i krańcowy Koszt całkowity, przeciętny i krańcowy

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia II Semestr Letni 2014/2015 Ćwiczenia 4, 5 & 6. Technologia

Mikroekonomia II Semestr Letni 2014/2015 Ćwiczenia 4, 5 & 6. Technologia Mikroekonomia II 050-792 Semestr Letni 204/205 Ćwiczenia 4, 5 & 6 Technologia. Izokwanta produkcji to krzywa obrazująca różne kombinacje nakładu czynników produkcji, które przynoszą taki sam zysk. P/F

Bardziej szczegółowo

Konspekt 5. Analiza kosztów.

Konspekt 5. Analiza kosztów. KRAJOWA SZKOŁA ADMINISTRJI PUBLICZNEJ Ryszard Rapacki EKONOMIA MENEDŻERSKA Konspekt 5. Analiza kosztów. A. Cele zajęć. 1. Wyjaśnienie istoty i rodzajów kosztów produkcji oraz związanych z nimi kategorii.

Bardziej szczegółowo

5. Utarg krańcowy (MR) można zapisać jako: A)

5. Utarg krańcowy (MR) można zapisać jako: A) 1. Na rynku pewnego dobra działają dwie firmy, które zachowują się zgodnie z modelem Stackelberga. Firmy ponoszą stałe koszty krańcowe równe 24. Odwrócona linia popytu na tym rynku ma postać: P = 480-0.5Q.

Bardziej szczegółowo

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Koszty produkcji Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Którą wybrać ceny czynników Funkcja produkcji + ceny czynników -> funkcja

Bardziej szczegółowo

Koszty produkcji. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania:

Koszty produkcji. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania: Koszty produkcji P R I N C I P L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E D I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W PowerPoint Slides by Ron Cronovich 7 Thomson SouthWestern, all rights reserved A C T I V E

Bardziej szczegółowo

MODELE STRUKTUR RYNKOWYCH

MODELE STRUKTUR RYNKOWYCH MODELE STRUKTUR RYNKOWYCH ZADANIE. Mamy trzech konsumentów, którzy zastanawiają się nad nabyciem trzech rożnych programów komputerowych. Właściwości popytu konsumentów przedstawiono w następującej tabeli:

Bardziej szczegółowo

Podaż firmy. Zakładamy, że firmy maksymalizują zyski

Podaż firmy. Zakładamy, że firmy maksymalizują zyski odaż firmy Zakładamy, że firmy maksymalizują zyski Inne cele działalności firm: Maksymalizacja przychodów Maksymalizacja dywidendy Maksymalizacja zysków w krótkim okresie Maksymalizacja udziału w rynku

Bardziej szczegółowo

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE 1. Rozwiązywanie problemów decyzji krótkoterminowych Relacje między rozmiarami produkcji, kosztami i zyskiem wykorzystuje się w procesie badania opłacalności różnych wariantów

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA MENEDŻERSKA

EKONOMIA MENEDŻERSKA EKONOMIA MENEDŻERSKA Koszt całkowity produkcji - Jest to suma kosztów stałych całkowitych i kosztów zmiennych całkowitych. K c = K s + K z Koszty stałe produkcji (K s ) to koszty, które nie zmieniają się

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Produkcja i koszty

Mikroekonomia. Produkcja i koszty Mikroekonomia Joanna Tyrowicz jtyrowicz@wne.uw.edu.pl http://www.wne.uw.edu.pl/~jtyrowicz 13.10.007r. Mikroekonomia WNE UW 1 Produkcja i koszty W BIZNESIE jest to czynność, w ramach której zasoby są przetwarzane

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo na rynku konkurencyjnym

Przedsiębiorstwo na rynku konkurencyjnym Przedsiębiorstwo na rynku konkurencyjnym Jedną z podstawowych jednostek występujących w gospodarce jest przedsiębiorstwo, często nazywane firmą. Przedsiębiorstwo to zarówno wielka fabryka cegieł, mały

Bardziej szczegółowo

Leasing maszyn 500 500 500 500 500 500 500 500 Nylon 0 400 1150 1700 2450 3200 4650 6300 Energia elektryczna 0 100 150 200 250 300 350 400

Leasing maszyn 500 500 500 500 500 500 500 500 Nylon 0 400 1150 1700 2450 3200 4650 6300 Energia elektryczna 0 100 150 200 250 300 350 400 Ćwiczenia z mikroekonomii Koszty produkcji I WYBIERZ POPRAWNE ODPOWIEDZI 1. Koszty stałe w przedsiębiorstwie: a. rosną wraz ze wzrostem produkcji b. zależą od wartości środków trwałych w przedsiębiorstwie

Bardziej szczegółowo

Adam Narkiewicz. Utarg inaczej przychód. Jest to ilość pieniędzy uzyskana ze sprzedaŝy dóbr i usług w jakimś okresie czasu.

Adam Narkiewicz. Utarg inaczej przychód. Jest to ilość pieniędzy uzyskana ze sprzedaŝy dóbr i usług w jakimś okresie czasu. Adam Narkiewicz Ćwiczenia siódme i ósme: Przedsiębiorstwo Według polskiego prawodawstwa przedsiębiorstwo moŝe mieć róŝne formy prawne. Oto główne z nich: 1. Spółka osobowa (polegają na osobistej pracy

Bardziej szczegółowo

Wykład 1 Klasyfikacja kosztów

Wykład 1 Klasyfikacja kosztów Wykład 1 Klasyfikacja kosztów dr Robert Piechota Pojęcie kosztów Wyrażone w pieniądzu celowe zużycie środków trwałych, materiałów, paliwa, energii, usług, czasu pracy pracowników oraz niektóre wydatki

Bardziej szczegółowo

Podstawy ekonomii KOSZTY I ICH KLASYFIKACJA. Opracowanie: dr Tomasz Taraszkiewicz

Podstawy ekonomii KOSZTY I ICH KLASYFIKACJA. Opracowanie: dr Tomasz Taraszkiewicz Podstawy ekonomii KOSZTY I ICH KLASYFIKACJA Opracowanie: dr Tomasz Taraszkiewicz Koszty i ich klasyfikacja Istota podejścia ekonomicznego sprowadza się do traktowania kosztu jako kosztu ekonomicznego czyli

Bardziej szczegółowo

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego dr inż. Andrzej KIJ 1 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 q1 D2 q2 Q 2 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 +D2 D1 D2 q1

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów zmiennych

Rachunek kosztów zmiennych Rachunek kosztów zmiennych Rachunek kosztów zmiennych (ang. variable costing) pozwala podejmować decyzje krótkookresowe będące reakcją na bieżące zmiany w wielkości popytu i sprzedaży dzieli koszty na

Bardziej szczegółowo

Maksymalizacja zysku

Maksymalizacja zysku Maksymalizacja zysku Na razie zakładamy, że rynki są doskonale konkurencyjne Firma konkurencyjna traktuje ceny (czynników produkcji oraz produktów jako stałe, czyli wszystkie ceny są ustalane przez rynek

Bardziej szczegółowo

Podstawy finansów. dr Sylwia Machowska - Okrój

Podstawy finansów. dr Sylwia Machowska - Okrój Podstawy finansów dr Sylwia Machowska - Okrój 1 Wykład na podstawie: Rachunkowość zarządcza, red. naukowa Dorota Dobija, Małgorzata Kucharczyk, wyd. Oficyna, 2014, rozdział 3 2 Koszty i pojęcia bliskoznaczne

Bardziej szczegółowo

6. Teoria Podaży Koszty stałe i zmienne

6. Teoria Podaży Koszty stałe i zmienne 6. Teoria Podaży - 6.1 Koszty stałe i zmienne Koszty poniesione przez firmę zwykle są podzielone na dwie kategorie. 1. Koszty stałe - są niezależne od poziomu produkcji, e.g. stałe koszty energetyczne

Bardziej szczegółowo

Wykład 09 Koszty w transporcie dr Adam Salomon

Wykład 09 Koszty w transporcie dr Adam Salomon Wykład 09 Koszty w transporcie dr Adam Salomon Katedra Transportu i Logistyki Wydział Nawigacyjny Akademia Morska w Gdyni Podstawowe pojęcia (1/3) Wydatki = wszelkie świadczenia finansowe danego podmiotu

Bardziej szczegółowo

Analiza progu rentowności

Analiza progu rentowności Analiza progu rentowności Próg rentowności ( literaturze przedmiotu spotyka się również określenia: punkt równowagi, punkt krytyczny, punkt bez straty punkt zerowy) jest to taki punkt, w którym jednostka

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami i wynikami. dr Robert Piechota

Zarządzanie kosztami i wynikami. dr Robert Piechota Zarządzanie kosztami i wynikami dr Robert Piechota Wykład 2 Analiza progu rentowności W zarządzaniu przedsiębiorstwem konieczna jest ciągła ocena zależności między przychodami, kosztami i zyskiem. Narzędziem

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ.

WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ. Wykład 1 Wprowadzenie do ekonomii menedżerskiej 1 WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ. PODEJMOWANIE OPTYMALNYCH DECYZJI NA PODSTAWIE ANALIZY MARGINALNEJ. 1. EKONOMIA MENEDŻERSKA ekonomia menedżerska

Bardziej szczegółowo

Przychody i koszty przedsiębiorstw transportowych (i nie tylko )

Przychody i koszty przedsiębiorstw transportowych (i nie tylko ) Przychody i koszty przedsiębiorstw transportowych (i nie tylko ) Przychód przedsiębiorstwa to ilość pieniędzy uzyskana ze sprzedaży dóbr i usług w danym okresie (np. 1 rok, 1 miesiąc itp.) Koszty przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu?

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu? A) Pytania sprawdzające: 1. Kogo uważamy za producenta? PRODUCENT zorganizowany w formie przedsiębiorstwa. Powstał w drodze ewolucji. To podmiot sfery realnej. Aktywny uczestnik procesów rynkowych. Realizuje

Bardziej szczegółowo

PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE

PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE OPTYMALNA STRUKTURA PRODUKCJI Na podstawie: J. Wermut, Rachunkowość zarządcza, ODDK, Gdańsk 2013 1 DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE Decyzje krótkookresowe to takie, które dotyczą

Bardziej szczegółowo

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość.

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość. 1 Zasady ustalanie wyniku finansowego IV moduł Ustalenie wyniku finansowego z działalności gospodarczej jednostki Wynik finansowy jest różnicą między przychodami dotyczącymi okresu sprawozdawczego a kosztami

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza wykład 3

Rachunkowość zarządcza wykład 3 Rachunkowość zarządcza wykład 3 Czym będziemy się zajmować na dzisiejszych zajęciach? Analiza progu rentowności Ilościowy i wartościowy próg rentowości Marża brutto, strefa bezpieczeństwa, dźwignia operacyjna

Bardziej szczegółowo

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin /

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin / PROPOZYCJA ROZKŁADU MATERIAŁU NAUCZANIA PRZEDMIOTU PODSTAWY EKONOMII dla zawodu: technik ekonomista-23,02,/mf/1991.08.09 liceum ekonomiczne, wszystkie specjalności, klasa I, semestr pierwszy I. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE. WYTWORZYĆ CZY KUPIĆ? outsourcing

PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE. WYTWORZYĆ CZY KUPIĆ? outsourcing PROBLEMY DECYZYJNE KRÓTKOOKRESOWE WYTWORZYĆ CZY KUPIĆ? outsourcing 1. Produkować samemu czy zlecić wytwarzanie na zewnątrz ( outsourcing)? Rozstrzygnięcie tego problemu decyzyjnego wymaga porównania ceny

Bardziej szczegółowo

Czynniki kształtujące wynik finansowy

Czynniki kształtujące wynik finansowy Izabela Krzysiak Zarządzanie semestr III WYŻSZA SZKOŁA ZARZĄDZANIA I PRAWA im. Heleny Chodkowskiej w Warszawie Czynniki kształtujące wynik finansowy Czynniki kształtujące wynik finansowy Podejmując próbę

Bardziej szczegółowo

Teoria produkcji i wyboru producenta Lista 8

Teoria produkcji i wyboru producenta Lista 8 Definicje Teoria produkcji i wyboru producenta Lista 8 krótki i długi okres stałe i zmienne czynniki produkcyjne produkt krzywa produktu całkowitego produkt krańcowy prawo malejącego produktu krańcowego

Bardziej szczegółowo

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU 1. POPYT Popyt (zapotrzebowanie) - ilość towaru, jaką jest skłonny kupić nabywca po ustalonej cenie rynkowej, dysponując do tego celu odpowiednim dochodem

Bardziej szczegółowo

8. DZIAŁALNOŚĆ FINANSOWA

8. DZIAŁALNOŚĆ FINANSOWA 8. Działalność finansowa 101 8. DZIAŁALNOŚĆ FINANSOWA 8.1. SPRAWOZDANIE FINANSOWE (BUDŻET, PŁACE) Działalność finansowa Uczelni objęta jest pełną sprawozdawczością. Sprawozdawczość ta obejmuje: bilans,

Bardziej szczegółowo

Analiza progu rentowności

Analiza progu rentowności Analiza progu rentowności Próg rentowności ( literaturze przedmiotu spotyka się również określenia: punkt równowagi, punkt krytyczny, punkt bez straty punkt zerowy) jest to taki punkt, w którym jednostka

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT ZAJĘĆ. Ogólny cel kształcenia: zapoznanie uczniów z głównymi zasadami planowania finansowego.

KONSPEKT ZAJĘĆ. Ogólny cel kształcenia: zapoznanie uczniów z głównymi zasadami planowania finansowego. KONSPEKT ZAJĘĆ Temat: Koszty i przychody. Próg rentowności Ogólny cel kształcenia: zapoznanie uczniów z głównymi zasadami planowania finansowego. Cele szczegółowe zajęć: 1) uzasadnić znaczenie planowania

Bardziej szczegółowo

Obliczenia, Kalkulacje...

Obliczenia, Kalkulacje... Obliczenia, Kalkulacje... 1 Bilans O D P I E R W S Z E G O E T A T U D O W Ł A S N E J F I R M Y To podstawowy dokument przedstawiający majątek przedsiębiorstwa. Bilans to zestawienie dwóch list, które

Bardziej szczegółowo

Ekonomia menedżerska analiza marginalna. Prof. Tomasz Bernat Katedra Mikroekonomii

Ekonomia menedżerska analiza marginalna. Prof. Tomasz Bernat Katedra Mikroekonomii Ekonomia menedżerska analiza marginalna Prof. Tomasz Bernat Katedra Mikroekonomii Podejmowanie decyzji optymalnych na podstawie analizy marginalnej Przyczyny konfliktu: Rozbieżne zdania pomiędzy koncesjodawcą

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość finansowa

Rachunkowość finansowa WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA KATEDRA RACHUNKOWOŚCI Rachunkowość finansowa studia podyplomowe dr Beata Zyznarska-Dworczak Program zajęć I. Zakres tematyczny zajęć 1. Produkty gotowe - definicja, - wycena 2. Przychody

Bardziej szczegółowo

3 Zasady funkcjonowania kont księgowych

3 Zasady funkcjonowania kont księgowych Kluge P.D., Kużdowicz D., Kużdowicz P., Materiały do zajęć z przedmiotu Rachunkowość finansowa 10 3 Zasady funkcjonowania kont księgowych 3.1 Pojęcie i cechy konta Konto jest urządzeniem ewidencyjnym służącym

Bardziej szczegółowo

MONOPOL. dr Sylwia Machowska - Okrój

MONOPOL. dr Sylwia Machowska - Okrój MONOPOL dr Sylwia Machowska - Okrój MONOPOL PEŁNY (absolutny, czysty, doskonały) to forma rynku wykluczająca wszelką konkurencję produkcja zdominowana jest przez jedno przedsiębiorstwo, a wytwarzany produkt

Bardziej szczegółowo

Negatywne skutki monopolu

Negatywne skutki monopolu Negatywne skutki monopolu Strata dobrobytu społecznego z tytułu: (1) mniejszej produkcji i wyższej ceny (2) kosztów poszukiwania renty, które ponoszą firmy w celu osiągnięcia monopolistycznej pozycji na

Bardziej szczegółowo

Koszty w rachunkowości podmiotów gospodarczych Koszty w ujęciu ustawy o rachunkowości Koszty z punktu widzenia podatkowego

Koszty w rachunkowości podmiotów gospodarczych Koszty w ujęciu ustawy o rachunkowości Koszty z punktu widzenia podatkowego Rachunek kosztów Paweł Łagowski Zakład Zarządzania Finansami Instytut Nauk Ekonomicznych Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski Plan zajęć Koszty w rachunkowości podmiotów gospodarczych

Bardziej szczegółowo

Rachunek zysków i strat

Rachunek zysków i strat Rachunek zysków i strat Rachunek zysków i strat Rachunek zysków i strat informuje o strukturze wyniku finansowego netto oraz o źródłach jego powstawania. Pozwala ustalić 5 kategorii wyniku finansowego:

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami i wynikami. Prowadzący: dr Robert Piechota

Zarządzanie kosztami i wynikami. Prowadzący: dr Robert Piechota Zarządzanie kosztami i wynikami Prowadzący: dr Robert Piechota Literatura 1. A. Jarugowa, W.A. Nowak, A. Szychta: Rachunkowość zarządcza. Koncepcje i zastosowania. Wyd. Absolwent, Łódź 2001. 2. R. Piechota:

Bardziej szczegółowo

CONTROLLING LOGISTYCZNY

CONTROLLING LOGISTYCZNY CONTROLLING LOGISTYCZNY Ćwiczenia 2 mgr Dawid Doliński Dawid.Dolinski@edu.wsl.com.pl Tel. 0(61) 850 49 45 lub Dawid.Dolinski@ilim.poznan.pl Koszty logistyczne Zadanie na rozgrzewkę W analizowanym miesiącu

Bardziej szczegółowo

Jak mierzyć reakcję popytu lub podaży na zmianę ceny?

Jak mierzyć reakcję popytu lub podaży na zmianę ceny? Jak mierzyć reakcję popytu lub podaży na zmianę ceny? Oczywistym miernikiem jest nachylenie krzywych popytu i podaży Np. obniżka ceny o 1 zł każdorazowo powoduje zwiększenie popytu na kajzerki o 20 sztuk

Bardziej szczegółowo

O czym będziemy. się uczyć

O czym będziemy. się uczyć 1-1 O czym będziemy się uczyć Rachunkowość zarządcza spełnia dwie role: dostarcza informacji do podejmowania decyzji i kontroli Projektowanie i wykorzystywanie rachunku kosztów Rola specjalisty z zakresu

Bardziej szczegółowo

EKONOMIKA I ORGANIZACJA W GASTRONOMII. Anna Grontkowska, Bogdan Klepacki SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. ZAGADNIENIA PODSTAWOWE WIADOMOŚCI WSTĘPNE

EKONOMIKA I ORGANIZACJA W GASTRONOMII. Anna Grontkowska, Bogdan Klepacki SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. ZAGADNIENIA PODSTAWOWE WIADOMOŚCI WSTĘPNE EKONOMIKA I ORGANIZACJA W GASTRONOMII Anna Grontkowska, Bogdan Klepacki SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. ZAGADNIENIA PODSTAWOWE WIADOMOŚCI WSTĘPNE 1.1. Ekonomia jako nauka o dysponowaniu zasobami 1.2. Proces produkcji

Bardziej szczegółowo

88. Czysta stopa procentowa. 89. Rynkowa (nominalna) stopa procentowa. 90. Efektywna stopa procentowa. 91. Oprocentowanie składane. 92.

88. Czysta stopa procentowa. 89. Rynkowa (nominalna) stopa procentowa. 90. Efektywna stopa procentowa. 91. Oprocentowanie składane. 92. 34 Podstawowe pojęcia i zagadnienia mikroekonomii 88. zysta stopa procentowa zysta stopa procentowa jest teoretyczną ceną pieniądza, która ukształtowałaby się na rynku pod wpływem oddziaływania popytu

Bardziej szczegółowo

Analiza progu rentowności

Analiza progu rentowności Analiza progu rentowności mgr Małgorzata Macuda Aby przedsiębiorstwo mogło osiągnąć zysk, muszą być zachowane odpowiednie relacje między przychodami ze sprzedaży i kosztami, tzn. przychody powinny być

Bardziej szczegółowo

Bardzo dobra Dobra Dostateczna Dopuszczająca

Bardzo dobra Dobra Dostateczna Dopuszczająca ELEMENTY EKONOMII PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Klasa: I TE Liczba godzin w tygodniu: 3 godziny Numer programu: 341[02]/L-S/MEN/Improve/1999 Prowadzący: T.Kożak- Siara I Ekonomia jako nauka o gospodarowaniu

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIE TRANSPORTOWE

ZAGADNIENIE TRANSPORTOWE ZAGADNIENIE TRANSPORTOWE ZT jest specyficznym problemem z zakresu zastosowań programowania liniowego. ZT wykorzystuje się najczęściej do: optymalnego planowania transportu towarów, przy minimalizacji kosztów,

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ FUNDACJI, STOWARZYSZEŃ I ORGANIZACJI POŻYTKU PUBLICZNEGO

RACHUNKOWOŚĆ FUNDACJI, STOWARZYSZEŃ I ORGANIZACJI POŻYTKU PUBLICZNEGO STOWARZYSZENIE KSIĘGOWYCH W POLSCE ZARZĄD GŁÓWNY W WARSZAWIE ODDZIAŁ OKRĘGOWY W TORUNIU RACHUNKOWOŚĆ FUNDACJI, STOWARZYSZEŃ I ORGANIZACJI POŻYTKU PUBLICZNEGO WYKŁADOWCA : mgr Jadwiga Kowalska sekretarz

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM BUDOWLANYM Zarządzanie majątkiem, zarządzanie finansowe, analiza wskaźnikowa

ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM BUDOWLANYM Zarządzanie majątkiem, zarządzanie finansowe, analiza wskaźnikowa Politechnika Śląska w Gliwicach Wydział Budownictwa Katedra Procesów Budowlanych ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM BUDOWLANYM Zarządzanie majątkiem, zarządzanie finansowe, analiza wskaźnikowa Majątek przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w 2005 r.

Wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w 2005 r. Warszawa, dnia 26 października 2006 r. Wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w 2005 r. W 2005 r. wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych 1 były znacznie

Bardziej szczegółowo

Popyt i podaż w ochronie zdrowia. Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ)

Popyt i podaż w ochronie zdrowia. Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ) Popyt i podaż w ochronie zdrowia Ewelina Nojszewska (SGH, NFZ) Ochrona zdrowia i ekonomia (zdrowia): -Analiza ekonomiczna w ochronie zdrowia -Ocena ekonomiczna w ochronie zdrowia Ochrona zdrowia i gospodarka

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów. Konwersatorium!!! Listy zadań. Rachunkowość Obecność obowiązkowa (odrabianie zajęć) Aktywność premiowana Kalkulatory projekt?

Rachunek kosztów. Konwersatorium!!! Listy zadań. Rachunkowość Obecność obowiązkowa (odrabianie zajęć) Aktywność premiowana Kalkulatory projekt? Rachunek kosztów Paweł Łagowski Zakład Zarządzania Finansami Instytut Nauk Ekonomicznych Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski Rachunek kosztów Konwersatorium!!! Listy zadań Rachunkowość

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia - Lista 11. Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol

Mikroekonomia - Lista 11. Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol Mikroekonomia - Lista 11 Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol Konkurencja doskonała 1. Model konkurencji doskonałej opiera się na następujących

Bardziej szczegółowo

Operacje gospodarcze

Operacje gospodarcze Operacje gospodarcze Rachunkowość Operacje gospodarcze Operacja gospodarcza Każde udokumentowane i podlegające ewidencji księgowej zdarzenie gospodarcze, które wywiera wpływ na aktywa, pasywa, przychody

Bardziej szczegółowo

Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy.

Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy. Wydział Zarządzania Rachunkowość finansowa Prowadzący: mgr Z. Niesyn Referat: Czynniki kształtujące wynik finansowy. Autor: Barbara Standarska Warszawa 14.12.2011 Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy.

Bardziej szczegółowo

Sylabus gry terenowej Skarbiec

Sylabus gry terenowej Skarbiec Sylabus gry terenowej Skarbiec realizowanej w ramach konferencji upowszechniającej projekt Przedsiębiorcze szkoły 17 listopada 2010 W ramach gry terenowej Skarbiec zespoły uczniowskie będą rozwiązywać

Bardziej szczegółowo

Rachunek Kosztów (W1) Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Marcin Pielaszek. Rachunek kosztów. Wykład nr 1. Roboczy plan zajęć

Rachunek Kosztów (W1) Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Marcin Pielaszek. Rachunek kosztów. Wykład nr 1. Roboczy plan zajęć Wykład nr 1 Marcin Pielaszek Roboczy plan zajęć Wykład 1. Wprowadzenie, sprawozdawczy rachunek 2. normalnych, rachunek standardowych 3. standardowych, koszty produkcji pomocniczej 4. Przyczyny zmian w

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA MENEDŻERSKA. dr Sylwia Machowska

EKONOMIA MENEDŻERSKA. dr Sylwia Machowska EKONOMIA MENEDŻERSKA dr Sylwia Machowska 1 Analiza popytu i optymalna polityka cenowa 2 Rozdział 3 CO JUŻ WIEMY? Znamy już prosty model maksymalizacji zysku. Model pozwala nam wyznaczyć optymalny poziom

Bardziej szczegółowo

Wyniki Spółki. Listopad po 9 miesiącach 2008 roku. Prezentacja na spotkanie z analitykami w dniu 17 listopada 2008 r.

Wyniki Spółki. Listopad po 9 miesiącach 2008 roku. Prezentacja na spotkanie z analitykami w dniu 17 listopada 2008 r. Wyniki Spółki po 9 miesiącach 2008 roku Prezentacja na spotkanie z analitykami w dniu 17 listopada 2008 r. Listopad 2008 Plan prezentacji Warunki makroekonomiczne Wyniki produkcyjne Wyniki finansowe Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA ZA ROK 2011

INFORMACJA DODATKOWA ZA ROK 2011 STOWARZYSZENIE DAJ SZANSĘ NIP: 649-11-17-713 POMOCY DZIECIOM I OSOBOM KALEKIM - NIEPEŁNOSPRAWNYM REGON: 272132015 W ZAWIERCIU INFORMACJA DODATKOWA ZA ROK 2011 Spis tabel: Zmiany w ciągu roku wartości środków

Bardziej szczegółowo

Marcin Pielaszek. Rachunek kosztów. Zajęcia nr 1. Sprawozdawczy rachunek kosztów. Miejsce rachunku kosztów w systemie informacyjnym organizacji

Marcin Pielaszek. Rachunek kosztów. Zajęcia nr 1. Sprawozdawczy rachunek kosztów. Miejsce rachunku kosztów w systemie informacyjnym organizacji Zajęcia nr 1 Sprawozdawczy rachunek 1. Podstawowe definicje 2. Cele rachunku 3. Sprawozdawczy rachunek Marcin Pielaszek a) Prezentacja informacji o kosztach w sprawozdaniu finansowym b) Etapy sprawozdawczego

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja kosztów dla celów sprawozdawczych

Klasyfikacja kosztów dla celów sprawozdawczych Klasyfikacja kosztów dla celów sprawozdawczych Jakie koszty poniosło przedsiębiorstwo na wytworzenie wyrobów i usług w danym okresie sprawozdawczym? Jaki wynik finansowy osiągnęło przedsiębiorstwo w danym

Bardziej szczegółowo

Zakres treści 1 Moduł dział - temat Program nauczania dla przedmiotu. Przedmiotowy system oceniania. 2 Organizacja pracy w roku szkolnym

Zakres treści 1 Moduł dział - temat Program nauczania dla przedmiotu. Przedmiotowy system oceniania. 2 Organizacja pracy w roku szkolnym ZAKRES TREŚCI Z PRZEDMIOTU PODSTAWY ORGAMIZACJI PRZEDSIĘBIORSTWA TRANSPORTOWO- SPEDYCYJNEGO KL 1 TLS ROK SZKOLNY 2015/2016 L.p. Zakres treści 1 Moduł dział - temat Program nauczania dla przedmiotu. Przedmiotowy

Bardziej szczegółowo

Pojęcie kosztu Klasyfikacja kosztów

Pojęcie kosztu Klasyfikacja kosztów Pojęcie kosztu Klasyfikacja kosztów N I N I E J S Z A P R E Z E N T A C J A Z A W I E R A T R E Ś C I P O C H O D Z Ą C E Z N A S T Ę P U J Ą C Y C H Ź R Ó D E Ł 1) I. S O B A Ń S K A ( R E D. ), R A C

Bardziej szczegółowo

Konkurencja monopolistyczna. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania:

Konkurencja monopolistyczna. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania: 17 Konkurencja monopolistyczna P R I N C I P L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E D I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W PowerPoint Slides by Ron Cronovich 2007 Thomson South-Western, all rights reserved

Bardziej szczegółowo

Monopol statyczny. Problem monopolisty: Π(q) = p(q)q c(q)

Monopol statyczny. Problem monopolisty: Π(q) = p(q)q c(q) Monopol Jest jedna firma Sama ustala cenę powyżej kosztu krańcowego Zyski nadzwyczajne (największe osiągalne) Stoi przed podobnymi ograniczeniami co firmy doskonale konkurencyjne: -Ograniczenia technologiczne

Bardziej szczegółowo

Rachunki Decyzyjne. Katedra Rachunkowości US

Rachunki Decyzyjne. Katedra Rachunkowości US Rachunki Decyzyjne Katedra Rachunkowości US Rachunki Decyzyjne Wykorzystywane do optymalizacji efektów przy istniejącym profilu działalności w krótkich okresach czasu. Podstawą analizy są relacje pomiędzy

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS EKONOMIA TOM 1 WYD.2 Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS Przedmowa CZĘŚĆ I. PODSTAWOWE POJĘCIA Rozdział 1. Podstawy ekonomii 1.1. Wprowadzenie Niedobór i efektywność: bliźniacze tematy ekonomii

Bardziej szczegółowo

Finansowa ocena decyzji menedżerskich

Finansowa ocena decyzji menedżerskich Prof. dr hab. inż. Wiesław Pluta Kierownik Katedry Zarządzania Finansami Przedsiębiorstwa Akademia Ekonomiczna we Wrocławiu Finansowa ocena decyzji menedżerskich 1. Czy zysk netto jest właściwym finansowym

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. Załącznik 1a. Biznesplan. Program: PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI. Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich

BIZNESPLAN. Załącznik 1a. Biznesplan. Program: PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI. Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich Załącznik 1a. Biznesplan BIZNESPLAN Program: PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI Priorytet VI Rynek pracy otwarty dla wszystkich Działanie 6.2 Wsparcie oraz promocja przedsiębiorczości i samozatrudnienia

Bardziej szczegółowo

KALKULACJE KOSZTÓW. Dane wyjściowe do sporządzania kalkulacji

KALKULACJE KOSZTÓW. Dane wyjściowe do sporządzania kalkulacji KALKULACJE KOSZTÓW Jednostką kalkulacyjną jest wyrażony za pomocą odpowiedniej miary produkt pracy (wyrób gotowy, wyrób nie zakończony, usługa) stanowiący przedmiot obliczania jednostkowego kosztu wytworzenia

Bardziej szczegółowo

Teoria wyboru konsumenta. Marta Lubieniecka Tomasz Szemraj

Teoria wyboru konsumenta. Marta Lubieniecka Tomasz Szemraj Teoria wyboru konsumenta Marta Lubieniecka Tomasz Szemraj Teoria wyboru konsumenta 1) Przedmiot wyboru konsumenta na rynku towarów. 2) Zmienne decyzyjne, parametry rynkowe i preferencje jako warunki wyboru.

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ I. CEL RACHUNKOWOŚCI ZARZĄDCZEJ.

CZĘŚĆ I. CEL RACHUNKOWOŚCI ZARZĄDCZEJ. P r z e r o b o w y r a c h u n e k k o s z t ó w S t r o n a 1 CZĘŚĆ I. CEL RACHUNKOWOŚCI ZARZĄDCZEJ. Literatury na temat rachunkowości zarządczej i rachunku kosztów jest tak dużo, że każdy zainteresowany

Bardziej szczegółowo

TEST Z ZASAD RACHUNKOWOŚCI DLA KLASY I TECHNIKUM

TEST Z ZASAD RACHUNKOWOŚCI DLA KLASY I TECHNIKUM TEST Z ZASAD RACHUNKOWOŚCI DLA KLASY I TECHNIKUM. CHARAKTERYSTYKA TESTU. Test osiągnięć szkolnych sprawdzający wielostopniowy, nieformalny, nauczycielski, pisemny. Test obejmuje sprawdzenie wiadomościiumiejętności

Bardziej szczegółowo

BILANS Fundacja 5Medium REGON: 061332789 (nazwa jednostki) na dzień 31 grudnia 2014r. (numer statystyczny)

BILANS Fundacja 5Medium REGON: 061332789 (nazwa jednostki) na dzień 31 grudnia 2014r. (numer statystyczny) BILANS Fundacja 5Medium REGON: 061332789 (nazwa jednostki) na dzień 31 grudnia 2014r. (numer statystyczny) Bilans sporządzony zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Finansów z 15.11.2001 (DZ.

Bardziej szczegółowo

J.Brander i P.Krugman (1983): A Reciprocal Dumping Model of International Trade

J.Brander i P.Krugman (1983): A Reciprocal Dumping Model of International Trade J.Brander i P.Krugman (1983): A Reciprocal Dumping Model of International Trade Jan J. Michałek (wersja uproszczona) J.Brander i P.Krugman (1983): A Reciprocal Dumping Model of International Trade - jakie

Bardziej szczegółowo

KONKURENCJA DOSKONA!A

KONKURENCJA DOSKONA!A KONKURENCJA OSKONA!A Bez wzgl"du na rodzaj konkurencji, w jakiej uczestniczy firma, jej celem gospodarowania jest maksymalizacja zysku (minimalizacja straty) w krótkim okresie i maksymalizacja warto"ci

Bardziej szczegółowo

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO MARŻA BRUTTO Marża i narzut dotyczą tego ile właściciel sklepu zarabia na sprzedaży 1 sztuki pojedynczej pozycji. Marża brutto i zysk brutto odnoszą się do tego ile zarabia

Bardziej szczegółowo