Dr Julia Gorzelany - Plesińska

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dr Julia Gorzelany - Plesińska"

Transkrypt

1 Przedsiębiorstwo. Teoria kosztów. Dr Julia Gorzelany - Plesińska

2 Przedsiębiorstwo niezależna jednostka gospodarcza, posiadająca zasoby produkcyjne, która została utworzona w celu osiągania zysków ze sprzedaży dóbr i usług.

3 Cechy przedsiębiorstwa: samodzielność, samofinansowanie się, przedsiębiorczość, racjonalne działania, wyodrębnienie z gospodarki narodowej pod względem organizacyjnym, prawnym i ekonomicznym, posiada osobowość prawną, osiąganie maksymalnego zysku.

4 Samodzielność przedsiębiorstwa: jakie dobra/usługi produkować? jak produkować (technologie)? dla kogo produkować? kogo zatrudnić? jak zorganizować sprzedaż i produkcję? itd.

5 Samofinansowanie przedsiębiorstwa: ma miejsce wtedy, gdy pokrywa ono wydatki i zobowiązania z przychodów uzyskanych ze sprzedaży dóbr i usług.

6 Inne cechy Bardzo ważna jest przedsiębiorczość, którą można określić jako wolę i umiejętność znajdowania (szukania i dostrzegania) okazji do osiągania przez przedsiębiorstwo korzystnych wyników oraz umiejętność podejmowania ryzyka.

7 Istota przedsiębiorstwa: dążenie do osiągnięcia zysku -towarzyszy temu ryzyko, przedsiębiorstwo dąży do maksymalizacji zysku i minimalizacji ryzyka, opiera swoje decyzje na zasadzie gospodarności, opiera swoje decyzje na zasadzie gospodarności, znanej także pod zasadą racjonalnego gospodarowania - porównanie różnych możliwych kombinacji czynników produkcji i dokonania wyboru najefektywniejszej spośród nich.

8 Rodzaje przedsiębiorstw: ze względu na rodzaj własności środków produkcji: własność prywatna, własność państwowa, własność komunalna, własność spółdzielcza.

9 Rodzaje przedsiębiorstw: ze względu na formę prawną: własność indywidualna spółki cywilne prawa handlowego osobowe kapitałowe jawne z ograniczoną odpowiedzialnością komandytowe akcyjne

10 Bank instytucja systemu pieniężno-kredytowego pośredniczące w obiegu pieniądza w gospodarce narodowej; operuje powierzonymi (cudzymi) środkami w celu pomnażania ich wartości.

11 Wynik finansowy przedsiębiorstwa: Stanowi różnicę między przychodami ze sprzedaży w danym okresie, a kosztami poniesionymi w celu uzyskania tych przychodów.

12 Sposób ustalania wyniku finansowego: Przychody ze sprzedaży produktów (-) koszty uzyskania przychodów (=) wynik finansowy brutto (-) podatek od dochodu (jeżeli wynik jest dodatni) (=) wynik finansowy netto

13 W działalności przedsiębiorstwa mogą istnieć dwie sytuacje: I sytuacja II sytuacja Przychody są wyższe od kosztów ich uzyskania, wówczas wynik finansowy jest dodatni i stanowi zysk przedsiębiorstwa. Przychody są mniejsze od kosztów, poniesionych w celu ich uzyskania i wówczas wynik finansowy jest ujemny, czyli stanowi stratę.

14 Teoria kosztów

15 Koszty produkcji określa się jako wartość nakładów czynników produkcji zużytych w procesie produkcji.

16 CZYNNIKI PRODUKCJI STAŁE CZYNNIKI PRODUKCJI to czynniki, których ilość wykorzystywana przez przedsiębiorcę nie zmienia się w krótkim okresie, bez względu na wielkość produkcji ZMIENNE CZYNNIKI PRODUKCJI to takie, których ilość angażowana przez producenta zależy od wielkości produkcji (np. surowce, materiały, energia, liczba pracowników etc.). W krótkim okresie nakłady tylko niektórych czynników wytwórczych mogą być zmieniane, w długim zaś - wszystkich

17 KRÓTKI I DŁUGI OKRES W DZIAŁALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTWA KRÓTKI OKRES to taki przedział czasu, w którym rozmiary przedsiębiorstwa uznaje się za stałe. Firma nie ma możliwości swobodnego kształtowania w procesie produkcji nakładów wszystkich czynników wytwórczych, przez co nie może realizować nowych projektów inwestycyjnych. Ponadto dysponuje określoną, niezmienną techniką wytwarzania DŁUGI OKRES to czas niezbędny dla pełnego dostosowania się przedsiębiorstwa do zmieniających się warunków rynkowych. W okresie tym firma może zmieniać nakłady wszystkich czynników produkcji, zastosować nową technikę wytwarzania oraz inwestować

18 Biorąc pod uwagę powiązania kosztów z rozmiarami produkcji koszty dzielimy na stałe i zmienne.

19 KOSZTY W KRÓTKIM OKRESIE W krótkim okresie wyróżniamy: Koszty stałe (KS) są to koszty niezależne od rozmiarów produkcji (P) (amortyzacja, koszty zakupu lub dzierżawy ziemi i innego majątku, odsetki od kredytów, składki ubezpieczeniowe); nawet gdy P = 0 przedsiębiorstwo ponosi koszty, np. opłaty czynszowe, leasingowe, koszty ochrony i konserwacji urządzeń, abonamenty itp.) Koszty zmienne (KZ) pozostają w bezpośrednim związku z rozmiarami produkcji (płace, wydatki na zakup surowców, półfabrykatów, paliw, opłaty za energię); rosną one najczęściej wraz ze wzrostem produkcji, początkowo mniej niż proporcjonalnie, potem więcej niż proporcjonalnie (prawo malejących przychodów krańcowych)

20 KOSZTY W KRÓTKIM OKRESIE c.d. Koszty całkowite (KC) to suma kosztów stałych i zmiennych; inaczej jest to pieniężna forma nakładów czynników produkcji zużytych do wytworzenia pewnej ilości dobra Pp pracy, Pz ziemi, Pk kapitału. KC = KS + KZ

21 Funkcja kosztu stałego Całkowite koszty stałe = liczba jednostek użytych stałych czynników produkcji X koszty cena tych czynników Ks produkcja

22 Funkcja kosztów całkowitych i zmiennych Całkowite koszty zmienne = liczba jednostek użytych zmiennych czynników produkcji X cena tych czynników koszty Ks + Kz B2 B1 C1 C2 Kz Ks A 0 D produkcja

23 PRZYKŁAD Produkcja (ilość/tydzień) Koszt całkowity (EURO/tydzień)

24 Całkowity koszt produkcji koszt produkcja całkowity koszt produkcji

25 WNIOSEK Maksymalizacja zysku nie jest równomierna z maksymalizacją utargu, Przedsiębiorstwo obliczając zyski dla każdych możliwych rozmiarów produkcji musi dysponować informacją o wysokości przychodów i kosztów dla różnych rozmiarów produkcji, Na tej podstawie oblicza zyski i wybiera wielkość produkcji pozwalającej zmaksymalizować całkowity zysk ekonomiczny.

26 UTARG CAŁKOWITY UTARG CAŁKOWITY (przychód całkowity) jest to wartość dóbr sprzedanych przez przedsiębiorstwo w określonym okresie Utarg całkowity (przychód całkowity) = cena dobra x ilość sprzedanego dobra

27 Utarg, koszty i zyski Produkcja (ilość/tydzień) Cena za jednostkę Utarg całkowity (cena x ilość) EURO/tydzień Koszt całkowity (EURO/tydzień) Zysk (utarg całkowity koszt całkowity)

28 KOSZT KRAŃCOWY KOSZT KRAŃCOWY jest to wzrost kosztów całkowitych wywołany wzrostem produkcji o jednostkę Produkcja (ilość/tydzień) Koszt całkowity (EURO/tydzień) Koszt krańcowy (EURO/tydzień)

29 koszt krańcowy Produkcja

30 WNIOSEK Przy małych rozmiarach produkcji przedsiębiorstwo wykorzystuje proste metody wytwarzania. Przy większej skali produkcji opłacalne staje się zastosowanie bardziej skomplikowanych, nowoczesnych maszyn, które umożliwiają obniżanie kosztów wytwarzania dodatkowych jednostek. Automatyczne linie produkcyjne pozwalają wytwarzać dodatkowe jednostki taniej ale są bardzo drogie przy niewielkiej skali produkcji. Przy dalszym wzroście produkcji pojawiają się jednak trudności z zarządzaniem dużym przedsiębiorstwem. Kolejne przyrosty produkcji stają się coraz droższe i koszty krańcowe zwiększają się.

31 UTARG KRAŃCOWY UTARG KRAŃCOWY jest to wzrost utargu całkowitego wywołany zwiększeniem produkcji o jednostkę Wielkość utargu całkowitego i krańcowego zależy od kształtowania się popytu na produkty danego przedsiębiorstwa WSEI

32 Krzywa popytu na czekoladę cena 0,5 0,4 0,3 0,2 0, zapotrzebowanie krzywa popytu na czekoladę

33 PRAWO POPYTU Wzrost ceny danego dobra lub usługi powoduje spadek ilości nabywanej tego dobra lub usługi (ceteris paribus). Spadek ceny danego dobra lub usługi powoduje wzrost ilości nabywanej tego dobra lub usługi (ceteris paribus). Graficznym wyrazem działania popytu jest ruch wzdłuż krzywej popytu

34 UTARG KRAŃCOWY Produkcja (ilość/tydzień) Cena za jednostkę Utarg całkowity (cena x ilość) EURO/tydzień Utarg krańcowy (EURO / tydzień)

35 Zmiana utargu krańcowego wraz ze zmianą wielkości produkcji Utarg krańcowy = zmiana utargu całkowitego ze sprzedaży dodatkowej jednostki. Wzrost sprzedaży obniżka ceny Sprzedaż każdej dodatkowej jednostki powoduje obniżkę ceny, po jakiej można sprzedać wszystkie poprzednio wyprodukowane jednostki. WSEI

36 WNIOSEK Jeżeli utarg krańcowy przewyższa koszt krańcowy to zwiększenie produkcji o jednostkę będzie oznaczało wzrost zysków Produkcja (ilość/tydzień) Utarg krańcowy Koszt krańcowy Utarg krańcowy minus koszt krańcowy Decyzja o wielkości produkcji Zwiększyć Zwiększyć Zwiększyć Zwiększyć Zwiększyć Zwiększyć Zmniejszyć Zmniejszyć Zmniejszyć Zmniejszyć 10

37 koszt krańcowy, utarg krańcowy E Produkcja linia utargu krańcowego krzywa kosztów krańcowych E - zysk maksymalny

38 koszt krańcowy, utarg krańcowy E E Wzrost kosztów czynnika produkcji powoduje spadek produkcji produkcja Uk Kk Kk'

39 koszt krańcowy, utarg krańcowy E E Wzrost utargu krańcowego na skutek wzrostu popytu na dobro przedsiębiorstwa (spowodowany np. wzrostem liczby klientów) spowoduje wzrost produkcji produkcja Uk Kk Uk'

40 KOSZT PRZECIĘTNY Koszt przeciętny całkowity to koszt wytworzenia jednostki produktu, powstały w wyniku podzielenia kosztu całkowitego przez produkt całkowity (Kc / Pc) Koszt przeciętny stały to koszt stały przypadający na jednostkę produktu. Oblicza się go dzieląc wielkość kosztu stałego przez rozmiary produkcji całkowitej (Ks / Pc) Koszt przeciętny zmienny Koszt przeciętny zmienny to koszt zmienny przypadający na jednostkę produktu. Stanowi go iloraz kosztu zmiennego przez całkowitą wielkość produkcji (Kz / Pc)

41 Funkcja przeciętnego kosztu stałego koszty Większa produkcyjność oznacza niższe koszty, bo produkcyjność przeciętna mówi jaka wielkość produkcji przypada na jednostkę nakładu czynnika wytwórczego. Wyższa cena czynników oznacza wyższe koszty przeciętne Ks P produkcja

42 koszty Kc Miarą kosztów przeciętnych jest tanges kąta utworzonego przez oś odciętych z półprostą łączącą odpowiednie punkty na krzywej kosztów całkowitych ( i zmiennych ) z początkiem układu współrzędnych. E1 Kz E Kc A P Kz tg P 0 D D produkcja Najmniejsze koszty przeciętne otrzymujemy prowadząc styczną z początku układu współrzędnych do krzywej kosztów zmiennych i całkowitych punkt E i E1

43 Przeciętny koszt całkowity wyżej osiąga swoje minimum niż przeciętny koszt zmienny, Odległość między minimum kosztów przeciętnych całkowitych a minimum przeciętnych kosztów zmiennych zależy od wielkości przeciętnych kosztów stałych, przypadających na jednostkę produktu, Im większy jest udział kosztów stałych w całości kosztów produkcji, tym odległość między minimum kosztów przeciętnych całkowitych a minimum kosztów przeciętnych zmiennych jest większa.

44 Koszty przeciętne i krańcowe koszty Miarą kosztów krańcowych jest tanges kąta utworzonego przez styczną do krzywej kosztów Kc całkowitych i oś odciętych C2 E1 Kz C1 E Kk A Kc Q P 0 produkcja Q optymalna wielkość produkcji (w sensie technicznym) wytwarzana przy najniższym koszcie jednostkowym

45 Dodatkowo..

46 KOSZT ALTERNATYWNY koszt utraconych możliwości Jest to suma dochodów utraconych w wyniku niewykorzystania posiadanych zasobów (pracy i kapitału) w najlepszy z istniejących, alternatywnych zastosowań

47 Koszt księgowy (ujęcie rachunkowe) Są to wszystkie wydatki pieniężne zaewidencjonowane jako faktycznie poniesione przez przedsiębiorstwo w danym okresie w celu uzyskania przychodu. W ujęciu rachunkowym pomija się koszt pracy właściciela i koszt alternatywny zaangażowania kapitału finansowego.

48 Zysk nadzwyczajny Gdy po potrąceniu kosztu alternatywnego firma wykazuje zysk, mamy do czynienia z zyskiem nadzwyczajnym ZYSK NADZWYCZAJNY jest to zysk przekraczający dochód, który właściciel przedsiębiorstwa mógłby otrzymać w postaci odsetek, pożyczając swój kapitał według rynkowej stopy procentowej Zysk nadzwyczajny jest prawidłowym wskaźnikiem rzeczywistej efektywności wykorzystania środków finansowych, zaangażowanych przez właścicieli w określoną działalność gospodarczą. To zysk nadzwyczajny a nie zysk w ujęciu księgowym jest bodźcem skłaniającym do angażowania kapitału w dane przedsięwzięcie

49 MAKSYMALIZACJA ZYSKU MAKSYMALIZACJA ZYSKU jest głównym celem działania przedsiębiorstwa. Zysk powstaje w wyniku pomniejszenia utargu całkowitego o koszt całkowity. UTARG CAŁKOWITY (przychód całkowity) jest to wartość dóbr sprzedanych przez przedsiębiorstwo w określonym okresie KOSZT CAŁKOWITY jest to wartość czynników produkcji zużytych w tym okresie

50 DZIĘKUJĘ

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA PODSTAWOWE POJĘCIA Przedsiębiorstwo - wyodrębniona jednostka gospodarcza wytwarzająca dobra lub świadcząca usługi. Cel przedsiębiorstwa - maksymalizacja zysku Nakład czynniki

Bardziej szczegółowo

KOSZTY, PRZYCHODY I ZYSKI W RÓŻNYCH STRUKTURACH RYNKOWYCH. I. Koszty całkowite, przeciętne i krańcowe. Pojęcie kosztów produkcji

KOSZTY, PRZYCHODY I ZYSKI W RÓŻNYCH STRUKTURACH RYNKOWYCH. I. Koszty całkowite, przeciętne i krańcowe. Pojęcie kosztów produkcji KOSZTY, PRZYCHODY I ZYSKI W RÓŻNYCH STRUKTURACH RYNKOWYCH Opracowanie: mgr inż. Dorota Bargieł-Kurowska I. Koszty całkowite, przeciętne i krańcowe. Pojęcie kosztów produkcji Producent, podejmując decyzję:

Bardziej szczegółowo

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA PODSTAWOWE POJĘCIA KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA Przedsiębiorstwo - wyodrębniona jednostka gospodarcza wytwarzająca dobra lub świadcząca usługi. Cel przedsiębiorstwa - maksymalizacja zysku Nakład czynniki

Bardziej szczegółowo

KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY. dr Sylwia Machowska

KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY. dr Sylwia Machowska KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY dr Sylwia Machowska 1 NIE MA DZIAŁAŃ BEZ KOSZTÓW Koszty stanowią zawsze punkt wyjścia myślenia ekonomicznego dlatego, że każde działanie podmiotów jest związane z ponoszeniem

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Ekonomia Wykład dla studentów WPiA Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Popyt i podaż kategorie rynkowe Popyt i podaż to dwa słowa najczęściej używane przez ekonomistów Popyt i podaż to siły, które regulują

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji

Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska email: anna.kowalska@pwr.wroc.pl

Bardziej szczegółowo

Teoria produkcji i wyboru producenta Lista 8

Teoria produkcji i wyboru producenta Lista 8 Definicje Teoria produkcji i wyboru producenta Lista 8 krótki i długi okres stałe i zmienne czynniki produkcyjne produkt krzywa produktu całkowitego produkt krańcowy prawo malejącego produktu krańcowego

Bardziej szczegółowo

TEORIA KOSZTÓW 2006-01-16. Dr Marek JARZĘBIŃSKI, KOSZTY PRODUKCJI UNIWERSYTET JAGIELLOŃSKI 1. Pojęcia podstawowe. Pojęcia podstawowe c.d.

TEORIA KOSZTÓW 2006-01-16. Dr Marek JARZĘBIŃSKI, KOSZTY PRODUKCJI UNIWERSYTET JAGIELLOŃSKI 1. Pojęcia podstawowe. Pojęcia podstawowe c.d. Pojęcia podstawowe TEORIA KOSZTÓW Koszty księgowe (explicite) faktyczne, udokumentowane wydatki pieniężne Zakup surowców, płace, opłaty za energię etc. Amortyzacja odpisy z wartości środków trwałych TEMAT

Bardziej szczegółowo

Analiza progu rentowności

Analiza progu rentowności Analiza progu rentowności mgr Małgorzata Macuda Aby przedsiębiorstwo mogło osiągnąć zysk, muszą być zachowane odpowiednie relacje między przychodami ze sprzedaży i kosztami, tzn. przychody powinny być

Bardziej szczegółowo

Obliczenia, Kalkulacje...

Obliczenia, Kalkulacje... Obliczenia, Kalkulacje... 1 Bilans O D P I E R W S Z E G O E T A T U D O W Ł A S N E J F I R M Y To podstawowy dokument przedstawiający majątek przedsiębiorstwa. Bilans to zestawienie dwóch list, które

Bardziej szczegółowo

Korzyści i. Niekorzyści skali. produkcji

Korzyści i. Niekorzyści skali. produkcji utarg (przychód) Koszt ekonomiczny utarg (przychód) Zakres tematyczny: Koszty w krótkim i długim okresie 1. Koszty pojęcie 2. Rodzaje kosztów wg różnych kryteriów 3. Krzywe kosztów 4. Zależności pomiędzy

Bardziej szczegółowo

Maksymalizacja zysku

Maksymalizacja zysku Maksymalizacja zysku Na razie zakładamy, że rynki są doskonale konkurencyjne Firma konkurencyjna traktuje ceny (czynników produkcji oraz produktów jako stałe, czyli wszystkie ceny są ustalane przez rynek

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza wykład 3

Rachunkowość zarządcza wykład 3 Rachunkowość zarządcza wykład 3 Czym będziemy się zajmować na dzisiejszych zajęciach? Analiza progu rentowności Ilościowy i wartościowy próg rentowości Marża brutto, strefa bezpieczeństwa, dźwignia operacyjna

Bardziej szczegółowo

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE 1. Rozwiązywanie problemów decyzji krótkoterminowych Relacje między rozmiarami produkcji, kosztami i zyskiem wykorzystuje się w procesie badania opłacalności różnych wariantów

Bardziej szczegółowo

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ.

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. Wykład 4 Konkurencja doskonała i monopol 1 MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. EFEKTYWNOŚĆ RYNKU. MONOPOL CZYSTY. KONKURENCJA MONOPOLISTYCZNA. 1. MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ W modelu konkurencji doskonałej

Bardziej szczegółowo

WSTĘP ZAŁOŻENIA DO PROJEKTU

WSTĘP ZAŁOŻENIA DO PROJEKTU UNIWERSYTET ZIELONOGÓRSKI WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA Przykład analizy opłacalności przedsięwzięcia inwestycyjnego WSTĘP Teoria i praktyka wypracowały wiele metod oceny efektywności przedsięwzięć inwestycyjnych.

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA MENEDŻERSKA

EKONOMIA MENEDŻERSKA EKONOMIA MENEDŻERSKA Koszt całkowity produkcji - Jest to suma kosztów stałych całkowitych i kosztów zmiennych całkowitych. K c = K s + K z Koszty stałe produkcji (K s ) to koszty, które nie zmieniają się

Bardziej szczegółowo

Przychody i koszty przedsiębiorstw transportowych (i nie tylko )

Przychody i koszty przedsiębiorstw transportowych (i nie tylko ) Przychody i koszty przedsiębiorstw transportowych (i nie tylko ) Przychód przedsiębiorstwa to ilość pieniędzy uzyskana ze sprzedaży dóbr i usług w danym okresie (np. 1 rok, 1 miesiąc itp.) Koszty przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

Lista 7 i 8 Zysk księgowy i alternatywny Koszty alternatywne Koszty i utargi krańcowe Koszty produkcji w krótkim i długim okresie czasu

Lista 7 i 8 Zysk księgowy i alternatywny Koszty alternatywne Koszty i utargi krańcowe Koszty produkcji w krótkim i długim okresie czasu Zadanie 1. Pan Smith prowadzi prywatny biznes. W ubiegłym roku jego utarg wyniósł 55000, a koszty bezpośrednie 27000. Kapitał finansowy włożony w działalność zakładu wynosił przez cały rok 25000. Stopa

Bardziej szczegółowo

Leasing maszyn 500 500 500 500 500 500 500 500 Nylon 0 400 1150 1700 2450 3200 4650 6300 Energia elektryczna 0 100 150 200 250 300 350 400

Leasing maszyn 500 500 500 500 500 500 500 500 Nylon 0 400 1150 1700 2450 3200 4650 6300 Energia elektryczna 0 100 150 200 250 300 350 400 Ćwiczenia z mikroekonomii Koszty produkcji I WYBIERZ POPRAWNE ODPOWIEDZI 1. Koszty stałe w przedsiębiorstwie: a. rosną wraz ze wzrostem produkcji b. zależą od wartości środków trwałych w przedsiębiorstwie

Bardziej szczegółowo

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego dr inż. Andrzej KIJ 1 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 q1 D2 q2 Q 2 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 +D2 D1 D2 q1

Bardziej szczegółowo

Wykład 5. Podstawy teorii podaży

Wykład 5. Podstawy teorii podaży Wykład 5. Podstawy teorii podaży Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Rachunek wyników, bilans Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji dr inż.

Bardziej szczegółowo

RACHUNEK EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI

RACHUNEK EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI RACHUNEK EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI METODY PROSTE STATYCZNE 4 maj 2015 r. Metody oceny efektywności projektu inwestycyjnego Wybór metody oceny Przygotowanie danych (prognozy) Wyliczenie wskaźników Wynik analizy

Bardziej szczegółowo

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu?

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu? A) Pytania sprawdzające: 1. Kogo uważamy za producenta? PRODUCENT zorganizowany w formie przedsiębiorstwa. Powstał w drodze ewolucji. To podmiot sfery realnej. Aktywny uczestnik procesów rynkowych. Realizuje

Bardziej szczegółowo

KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY. dr Sylwia Machowska

KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY. dr Sylwia Machowska KOSZTY, PRZYCHODY, WYNIK EKONOMICZNY dr Sylwia Machowska KOSZTY Przedsiębiorstwo musi nieustannie rozwaŝać takie kwestie, jak: podjąć się określonych działań, czy nie, kiedy działania rozpocząć, jaka będzie

Bardziej szczegółowo

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU 1. POPYT Popyt (zapotrzebowanie) - ilość towaru, jaką jest skłonny kupić nabywca po ustalonej cenie rynkowej, dysponując do tego celu odpowiednim dochodem

Bardziej szczegółowo

Koszty w przedsiębiorstwie

Koszty w przedsiębiorstwie Koszty w przedsiębiorstwie zużycie posiadanych zasobów Co to jest koszt? spadek aktywów bądź wzrost zobowiązań (zużycie obcych zasobów) poniesiony celowo dla osiągnięcia przychodu ujęty w mierniku pieniężnym

Bardziej szczegółowo

Dr hab. prof. UW Urszula Sztanderska. EKONOMIA wykład dla doktorantów WPiA

Dr hab. prof. UW Urszula Sztanderska. EKONOMIA wykład dla doktorantów WPiA Dr hab. prof. UW Urszula Sztanderska EKONOMIA wykład dla doktorantów WPiA WYKŁAD 5 FIRMA, PRODUKCJA, KOSZTY Popyt i podaż kategorie rynkowe Popyt i podaż to dwa słowa najczęściej używane przez ekonomistów

Bardziej szczegółowo

Materiały uzupełniające do

Materiały uzupełniające do Dźwignia finansowa a ryzyko finansowe Przedsiębiorstwo korzystające z kapitału obcego jest narażone na ryzyko finansowe niepewność co do przyszłego poziomu zysku netto Materiały uzupełniające do wykładów

Bardziej szczegółowo

TEST. [4] Grzyby w lesie to przykład: a. dobra prywatnego, b. wspólnych zasobów, c. monopolu naturalnego, d. dobra publicznego.

TEST. [4] Grzyby w lesie to przykład: a. dobra prywatnego, b. wspólnych zasobów, c. monopolu naturalnego, d. dobra publicznego. Przykładowe zadania na kolokwium: TEST [1] Zmniejszenie przeciętnych kosztów stałych zostanie spowodowane przez: a. wzrost wielkości produkcji, b. spadek wielkości produkcji, c. wzrost kosztów zmiennych,

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo- samodzielna, samofinansująca się jednostka organizacyjna prowadząca działalność gospodarczą.

Przedsiębiorstwo- samodzielna, samofinansująca się jednostka organizacyjna prowadząca działalność gospodarczą. Przedsiębiorstwo- samodzielna, samofinansująca się jednostka organizacyjna prowadząca działalność gospodarczą. Przedsiębiorca- osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nie będąca osobą prawną,

Bardziej szczegółowo

88. Czysta stopa procentowa. 89. Rynkowa (nominalna) stopa procentowa. 90. Efektywna stopa procentowa. 91. Oprocentowanie składane. 92.

88. Czysta stopa procentowa. 89. Rynkowa (nominalna) stopa procentowa. 90. Efektywna stopa procentowa. 91. Oprocentowanie składane. 92. 34 Podstawowe pojęcia i zagadnienia mikroekonomii 88. zysta stopa procentowa zysta stopa procentowa jest teoretyczną ceną pieniądza, która ukształtowałaby się na rynku pod wpływem oddziaływania popytu

Bardziej szczegółowo

Koszty w rachunkowości podmiotów gospodarczych Koszty w ujęciu ustawy o rachunkowości Koszty z punktu widzenia podatkowego

Koszty w rachunkowości podmiotów gospodarczych Koszty w ujęciu ustawy o rachunkowości Koszty z punktu widzenia podatkowego Rachunek kosztów Paweł Łagowski Zakład Zarządzania Finansami Instytut Nauk Ekonomicznych Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski Plan zajęć Koszty w rachunkowości podmiotów gospodarczych

Bardziej szczegółowo

Lekcja 43., 44. Temat: Analizowanie sytuacji finansowej przedsiębiorstwa Temat w podręczniku: Sprawozdania finansowe przedsiębiorstwa.

Lekcja 43., 44. Temat: Analizowanie sytuacji finansowej przedsiębiorstwa Temat w podręczniku: Sprawozdania finansowe przedsiębiorstwa. Lekcja 43., 44. Temat: Analizowanie sytuacji finansowej przedsiębiorstwa Temat w podręczniku: Sprawozdania finansowe przedsiębiorstwa. Rentowność (dochodowość, opłacalność, zyskowność) jest to zdolność

Bardziej szczegółowo

Definicja ceny. I. Sobańska (red.), Rachunek kosztów i rachunkowość zarządcza, C.H. Beck, Warszawa 2003, s. 179

Definicja ceny. I. Sobańska (red.), Rachunek kosztów i rachunkowość zarządcza, C.H. Beck, Warszawa 2003, s. 179 Ceny Definicja ceny cena ilość pieniądza, którą płaci się za dobra i usługi w stosunkach towarowo-pieniężnych, których przedmiotem jest zmiana właściciela lub dysponenta będąca wyrazem wartości i zależna

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w 2005 r.

Wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w 2005 r. Warszawa, dnia 26 października 2006 r. Wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w 2005 r. W 2005 r. wyniki finansowe spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych 1 były znacznie

Bardziej szczegółowo

dr hab. Marcin Jędrzejczyk

dr hab. Marcin Jędrzejczyk dr hab. Marcin Jędrzejczyk Leasing operacyjny nie jest wliczany do wartości aktywów bilansowych, co wpływa na polepszenie wskaźnika ROA (return on assets - stosunek zysku do aktywów) - suma aktywów nie

Bardziej szczegółowo

Operacje gospodarcze

Operacje gospodarcze Operacje gospodarcze Rachunkowość Operacje gospodarcze Operacja gospodarcza Każde udokumentowane i podlegające ewidencji księgowej zdarzenie gospodarcze, które wywiera wpływ na aktywa, pasywa, przychody

Bardziej szczegółowo

Konspekt 5. Analiza kosztów.

Konspekt 5. Analiza kosztów. KRAJOWA SZKOŁA ADMINISTRJI PUBLICZNEJ Ryszard Rapacki EKONOMIA MENEDŻERSKA Konspekt 5. Analiza kosztów. A. Cele zajęć. 1. Wyjaśnienie istoty i rodzajów kosztów produkcji oraz związanych z nimi kategorii.

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty. Czy w ekonomii dwa plus dwa równa się cztery? Jak liczą ekonomiści? dr Anna Jałowiec-Gardocka

Akademia Młodego Ekonomisty. Czy w ekonomii dwa plus dwa równa się cztery? Jak liczą ekonomiści? dr Anna Jałowiec-Gardocka Czy w ekonomii dwa plus dwa równa się cztery? Jak liczą ekonomiści? dr Anna Jałowiec-Gardocka Uniwersytet w Białymstoku 15 marca 2012 r. Czym zajmuje się ekonomia? Ekonomia to nauka zajmująca się badaniem

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI

ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI Karkonoska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. 58-500 Jelenia Góra ul. 1 Maja 27 ZAŁĄCZNIK DO WNIOSKU O UDZIELENIE POŻYCZKI (PEŁNA KSIĘGOWOŚĆ) 1 Dokumenty wymagane przy składaniu wniosku o pożyczkę: Dokumenty

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość finansowa

Rachunkowość finansowa WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA KATEDRA RACHUNKOWOŚCI Rachunkowość finansowa studia podyplomowe dr Beata Zyznarska-Dworczak Program zajęć I. Zakres tematyczny zajęć 1. Produkty gotowe - definicja, - wycena 2. Przychody

Bardziej szczegółowo

Rola i funkcje rachunku kosztów. Systemy rachunku kosztów (i wyników)

Rola i funkcje rachunku kosztów. Systemy rachunku kosztów (i wyników) Rola i funkcje rachunku kosztów. Systemy rachunku kosztów (i wyników) Rachunek kosztów jest ogółem czynności zmierzających do ustalenia i zinterpretowania wyrażonej w pieniądzu wysokości nakładów dokonanych

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia - Lista 11. Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol

Mikroekonomia - Lista 11. Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol Mikroekonomia - Lista 11 Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol Konkurencja doskonała 1. Model konkurencji doskonałej opiera się na następujących

Bardziej szczegółowo

Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku. dr Jacek Płocharz

Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku. dr Jacek Płocharz Rola zdolności kredytowej przedsiębiorstwa w procedurze pozyskiwania kredytu bankowego - studium przypadku dr Jacek Płocharz Warunki działania przedsiębiorstw! Na koniec 2003 roku działało w Polsce 3.581,6

Bardziej szczegółowo

Wykład 1 Klasyfikacja kosztów

Wykład 1 Klasyfikacja kosztów Wykład 1 Klasyfikacja kosztów dr Robert Piechota Pojęcie kosztów Wyrażone w pieniądzu celowe zużycie środków trwałych, materiałów, paliwa, energii, usług, czasu pracy pracowników oraz niektóre wydatki

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami i wynikami. dr Robert Piechota

Zarządzanie kosztami i wynikami. dr Robert Piechota Zarządzanie kosztami i wynikami dr Robert Piechota Wykład 2 Analiza progu rentowności W zarządzaniu przedsiębiorstwem konieczna jest ciągła ocena zależności między przychodami, kosztami i zyskiem. Narzędziem

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza. Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych. Dr Marcin Pielaszek

Rachunkowość zarządcza. Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych. Dr Marcin Pielaszek Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych 1. Zmienność kosztów w długim i krótkim okresie Rachunek kosztów zmiennych i analiza koszty rozmiary produkcji zysk 2. Podejmowanie decyzji w krótkim okresie 1.

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej)

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego PKB jako miara dobrobytu Produkcja w gospodarce

Bardziej szczegółowo

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM PORTOWYM wykład 3.

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM PORTOWYM wykład 3. EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM PORTOWYM wykład 3 www.salo.pl Działalność gospodarcza w portach morskich Działalność gospodarcza przedsiębiorstwa portowego opiera się na dwóch podstawowych elementach:

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE I OCENA PRZEDSIĘWZIĘĆ INWESTYCYJNYCH

PLANOWANIE I OCENA PRZEDSIĘWZIĘĆ INWESTYCYJNYCH Mariusz Próchniak Katedra Ekonomii II, SGH PLANOWANIE I OCENA PRZEDSIĘWZIĘĆ INWESTYCYJNYCH Ekonomia menedżerska 1 2 Wartość przyszła (FV future value) r roczna stopa procentowa B kwota pieniędzy, którą

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza. Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Rachunek kosztów zmiennych i analiza koszty rozmiary produkcji zysk (CVP)

Rachunkowość zarządcza. Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Rachunek kosztów zmiennych i analiza koszty rozmiary produkcji zysk (CVP) Rachunek kosztów zmiennych i analiza koszty rozmiary produkcji zysk (CVP) Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych 1. Zmienność kosztów w długim i krótkim okresie 2. Podejmowanie decyzji w krótkim okresie

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRZEDSIĘBIORSTWA OMEGA

CHARAKTERYSTYKA PRZEDSIĘBIORSTWA OMEGA Edward Radosiński 1. SYSTEM WYTWARZANIA CHARAKTERYSTYKA PRZEDSIĘBIORSTWA OMEGA 1.1. Produkcja: a) przedsiębiorstwo - zaliczane do branży przemysłu spożywczego - może jednocześnie wytwarzać trzy asortymenty

Bardziej szczegółowo

Ekonomika i Logistyka w Przedsiębiorstwach Transportu Morskiego wykład 06 MSTiL niestacjonarne (II stopień)

Ekonomika i Logistyka w Przedsiębiorstwach Transportu Morskiego wykład 06 MSTiL niestacjonarne (II stopień) dr Adam Salomon Ekonomika i Logistyka w Przedsiębiorstwach Transportu Morskiego wykład 06 MSTiL niestacjonarne (II stopień) program wykładu 06. Rola współczynnika procentowego i współczynnika dyskontowego

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WSKAŹNIKOWA WSKAŹNIKI PŁYNNOŚCI MATERIAŁY EDUKACYJNE. Wskaźnik bieżącej płynności

ANALIZA WSKAŹNIKOWA WSKAŹNIKI PŁYNNOŚCI MATERIAŁY EDUKACYJNE. Wskaźnik bieżącej płynności ANALIZA WSKAŹNIKOWA WSKAŹNIKI PŁYNNOŚCI Wskaźnik bieżącej płynności Informuje on, ile razy bieżące aktywa pokrywają bieżące zobowiązania firmy. Zmniejszenie wartości tak skonstruowanego wskaźnika poniżej

Bardziej szczegółowo

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość.

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość. 1 Zasady ustalanie wyniku finansowego IV moduł Ustalenie wyniku finansowego z działalności gospodarczej jednostki Wynik finansowy jest różnicą między przychodami dotyczącymi okresu sprawozdawczego a kosztami

Bardziej szczegółowo

Średnio ważony koszt kapitału

Średnio ważony koszt kapitału Średnio ważony koszt kapitału WACC Weighted Average Cost of Capital 1 Średnio ważony koszt kapitałuwacc Weighted Average Cost of Capital Plan wykładu: I. Koszt kapitału a metody dyskontowe II. Źródła finansowania

Bardziej szczegółowo

Analiza Ekonomiczna. 3. Analiza wskaźnikowa sprawozdań finansowych.

Analiza Ekonomiczna. 3. Analiza wskaźnikowa sprawozdań finansowych. Analiza Ekonomiczna. 3. Analiza wskaźnikowa sprawozdań finansowych. Rozwinięciem wstępnej analizy sprawozdań finansowych jest analiza wskaźnikowa. Jest ona odpowiednim narzędziem analizy finansowej przedsiębiorstwa,

Bardziej szczegółowo

RACHUNEK WYNIKÓW. KOSZT WŁASNY SPRZEDAśY PRODUKTY GOTOWE 601 KOSZTY PRODUKCJI 501 PRODUKTY W TOKU 602 KOSZTY. SPRZEDAśY 527 KOSZTY ZARZĄDU 550

RACHUNEK WYNIKÓW. KOSZT WŁASNY SPRZEDAśY PRODUKTY GOTOWE 601 KOSZTY PRODUKCJI 501 PRODUKTY W TOKU 602 KOSZTY. SPRZEDAśY 527 KOSZTY ZARZĄDU 550 RACHUNEK WYNIKÓW Przychody ze sprzedaŝy Koszty operacyjne ZYSK ZE SPRZEDAśY + Pozostałe przychody operacyjne Pozostałe koszty operacyjne ZYSK Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ + Przychody finansowe Koszty finansowe

Bardziej szczegółowo

Analizy finansowo - ekonomiczne w projektach PPP

Analizy finansowo - ekonomiczne w projektach PPP Analizy finansowo - ekonomiczne w projektach PPP Uzasadnienie biznesowe Metodyka Prince II AXELOS Limited Zestaw informacji umożliwiający ocenę czy projekt jest i pozostaje zasadny Projekt bez uzasadnienia

Bardziej szczegółowo

Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy.

Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy. Wydział Zarządzania Rachunkowość finansowa Prowadzący: mgr Z. Niesyn Referat: Czynniki kształtujące wynik finansowy. Autor: Barbara Standarska Warszawa 14.12.2011 Temat: Czynniki kształtujące wynik finansowy.

Bardziej szczegółowo

Informatyzacja przedsiębiorstw

Informatyzacja przedsiębiorstw Informatyzacja przedsiębiorstw Izabela Szczęch Politechnika Poznańska ZARZĄDZANIE I PROWADZENIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ Elementy rachunkowości Podstawowe zagadnienia kadrowo-płacowe Plan wykładów - Rachunkowość

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami i wynikami. Prowadzący: dr Robert Piechota

Zarządzanie kosztami i wynikami. Prowadzący: dr Robert Piechota Zarządzanie kosztami i wynikami Prowadzący: dr Robert Piechota Literatura 1. A. Jarugowa, W.A. Nowak, A. Szychta: Rachunkowość zarządcza. Koncepcje i zastosowania. Wyd. Absolwent, Łódź 2001. 2. R. Piechota:

Bardziej szczegółowo

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Koszty produkcji Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Którą wybrać ceny czynników Funkcja produkcji + ceny czynników -> funkcja

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza

Rachunkowość zarządcza Rachunkowość zarządcza Dorota Kuchta www.ioz.pwr.wroc.pl/pracownicy/kuchta/dydaktyka.htm 1 Podstawowa literatura Gabrusewicz W., Kamela-Sowińska A., Poetschke H., Rachunkowość zarządcza, PWE, Warszawa

Bardziej szczegółowo

Opracował: Dr Mirosław Geise 4. Analiza progu rentowności

Opracował: Dr Mirosław Geise 4. Analiza progu rentowności Opracował: Dr Mirosław Geise 4. Analiza progu rentowności Spis treści 1. Ilościowy i wartościowy próg rentowności... 2 2. Zysk operacyjny... 4 3. Analiza wrażliwości zysku... 6 4. Aneks... 8 1 1. Ilościowy

Bardziej szczegółowo

Dane kontaktowe. Rodzaj ewidencji księgowej. Część 0. Podstawowe dane o przedsiębiorstwie (c.d.) Część I. Dział 1. Rachunek zysków i strat

Dane kontaktowe. Rodzaj ewidencji księgowej. Część 0. Podstawowe dane o przedsiębiorstwie (c.d.) Część I. Dział 1. Rachunek zysków i strat GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 00391131100000 F-01/I-01 PKD: 4931Z 31-060 KRAKÓW UL. ŚW. WAWRZYŃCA 13 Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym

Bardziej szczegółowo

Nauka o finansach. Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski

Nauka o finansach. Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski Nauka o finansach Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski ANALIZA PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH Wykład 6 Trzy elementy budżetowania kapitałowego Proces analizy decyzji inwestycyjnych nazywamy budżetowaniem kapitałowym.

Bardziej szczegółowo

OCENA PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH

OCENA PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH OCENA PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH Metody oceny projektów We współczesnej gospodarce rynkowej istnieje bardzo duża presja na właścicieli kapitałów. Są oni zmuszeni do ciągłego poszukiwania najefektywniejszych

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY FUNKCJONOWANIA PRZEDSIĘBIORSTW

PODSTAWY FUNKCJONOWANIA PRZEDSIĘBIORSTW PODSTAWY FUNKCJONOWANIA PRZEDSIĘBIORSTW JK-WZ-UW 1 LITERATURA ZALECANA Grzenkowicz N., Kowalczyk J., Kusak A., Podgórski Z., Ambroziak M. PODSTAWY FUNKCJONOWANIA PRZEDSIĘBIORSTW JK-WZ-UW 4 Sekwencje zagadnień

Bardziej szczegółowo

Ilość potrzeby jest większa niż ilość dóbr i usług służących do ich zaspokojenia. Po co ludzie studiują ekonomię?

Ilość potrzeby jest większa niż ilość dóbr i usług służących do ich zaspokojenia. Po co ludzie studiują ekonomię? Wprowadzenie do gospodarowania 1. Zjawisko rzadkości 2. Potrzeby i ich charakterystyka 3. Gospodarowanie 4. Dobra wolne i dobra gospodarcze 5. Procesy gospodarcze 6. Wybór ekonomiczny 7. Korzyść i koszt

Bardziej szczegółowo

OPODATKOWANIE PRZYCHODÓW (DOCHODÓW) Z KAPITAŁÓW PIENIĘŻNYCH

OPODATKOWANIE PRZYCHODÓW (DOCHODÓW) Z KAPITAŁÓW PIENIĘŻNYCH OPODATKOWANIE PRZYCHODÓW (DOCHODÓW) Z KAPITAŁÓW PIENIĘŻNYCH www.mf.gov.pl Ministerstwo Finansów OPODATKOWANIE PRZYCHODÓW (DOCHODÓW) Z KAPITAŁÓW PIENIĘŻNYCH Podatek dochodowy od osób fizycznych (zwany dalej

Bardziej szczegółowo

Metody ustalania cen. Inną metodą jest ustalanie ceny na podstawie jednostkowych kosztów produkcji (koszty przeciętne całkowite) formuła koszt plus.

Metody ustalania cen. Inną metodą jest ustalanie ceny na podstawie jednostkowych kosztów produkcji (koszty przeciętne całkowite) formuła koszt plus. Metody ustalania cen Ustalanie ceny na podstawie jednostkowych kosztów produkcji y produkcji stanowią bardzo istotny element rachunku ekonomicznego firmy, gdyż informują o wartości zużytych przez firmę

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Finansów ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. Opodatkowanie przychodów (dochodów) z kapitałów pieniężnych. www.finanse.mf.gov.

Ministerstwo Finansów ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. Opodatkowanie przychodów (dochodów) z kapitałów pieniężnych. www.finanse.mf.gov. Ministerstwo Finansów ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa Opodatkowanie przychodów (dochodów) z kapitałów pieniężnych www.finanse.mf.gov.pl 1 2 Ministerstwo Finansów Opodatkowanie przychodów (dochodów)

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2013

Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na środki trwałe kwartał II rok 2013 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY, al. Niepodległości 208, 00-925 Warszawa REGON: 10010384300000 F-01/I-01 PKD: 97-427 4120Z ROGOWIEC Sprawozdanie o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz o nakładach na

Bardziej szczegółowo

PODZIELNOŚĆ KONT 2010-01-12 ORGANIZACJA ZAJĘĆ RACHUNKOWOŚĆ (WYKŁAD 6) Uniwersytet Szczeciński Instytut Rachunkowości Zakład Teorii Rachunkowości

PODZIELNOŚĆ KONT 2010-01-12 ORGANIZACJA ZAJĘĆ RACHUNKOWOŚĆ (WYKŁAD 6) Uniwersytet Szczeciński Instytut Rachunkowości Zakład Teorii Rachunkowości Uniwersytet Szczeciński Instytut Rachunkowości Zakład Teorii Rachunkowości dr Stanisław Hońko RACHUNKOWOŚĆ (WYKŁAD 6) ORGANIZACJA ZAJĘĆ Lp. Data Realizowane zagadnienia 5. 15.12. 2009 1. Definicja kosztów,

Bardziej szczegółowo

Finanse i Rachunkowość studia stacjonarne lista nr 9 zastosowania metod teorii funkcji rzeczywistych w ekonomii (część II)

Finanse i Rachunkowość studia stacjonarne lista nr 9 zastosowania metod teorii funkcji rzeczywistych w ekonomii (część II) dr inż. Ryszard Rębowski 1 FUNKCJA KOSZTU Finanse i Rachunkowość studia stacjonarne lista nr 9 zastosowania metod teorii funkcji rzeczywistych w ekonomii (część II) 1 Funkcja kosztu Z podstaw mikroekonomii

Bardziej szczegółowo

KNF, GPW, PAP Projekt uchwały na NWZ PGNiG S.A. zwołane na dzień 21 maja 2009 roku

KNF, GPW, PAP Projekt uchwały na NWZ PGNiG S.A. zwołane na dzień 21 maja 2009 roku Od: Wysłano: Do: Temat: PGNiG S.A. 7 maja 2009 roku KNF, GPW, PAP Projekt uchwały na NWZ PGNiG S.A. zwołane na dzień 21 maja 2009 roku Raport bieżący nr 50/2009 Zarząd Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zagadnienia

Podstawowe zagadnienia Podstawowe zagadnienia Każda społeczność staje przed koniecznością rozwiązania trzech podstawowych problemw codziennej egzystencji: - jakie dobra i usługi - co wytwarzać - dla kogo je wytwarzać Ekonomia

Bardziej szczegółowo

Moduł III. Podstawy teorii przedsiębiorstwa

Moduł III. Podstawy teorii przedsiębiorstwa Moduł III. Podstawy teorii przedsiębiorstwa Spis treści: Wstęp... 2 1. Pojęcie przedsiębiorstwa. Rodzaje przedsiębiorstw. Cele działalności przedsiębiorstw... 2 2. Majątek, fundusze i wynik finansowy...

Bardziej szczegółowo

Najważniejsze pojęcia w rachunkowości rolniczej

Najważniejsze pojęcia w rachunkowości rolniczej Zarządzanie gospodarstwem rolnym ze szczególnym uwzględnieniem korzyści z prowadzenia rachunkowości rolniczej w gospodarstwie rolnym Najważniejsze pojęcia w rachunkowości rolniczej 1 Działalności gospodarstwa

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ.

WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ. Wykład 1 Wprowadzenie do ekonomii menedżerskiej 1 WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ. PODEJMOWANIE OPTYMALNYCH DECYZJI NA PODSTAWIE ANALIZY MARGINALNEJ. 1. EKONOMIA MENEDŻERSKA ekonomia menedżerska

Bardziej szczegółowo

Analiza finansowo-ekonomiczna projektów z odnawialnych źródeł energii. Daniela Kammer

Analiza finansowo-ekonomiczna projektów z odnawialnych źródeł energii. Daniela Kammer Analiza finansowo-ekonomiczna projektów z odnawialnych źródeł energii Daniela Kammer Celem analizy finansowo-ekonomicznej jest pokazanie, na ile opłacalna jest realizacje danego projekt, przy uwzględnieniu

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ĆWICZENIA: 1. KOSZTY I PRZYCHODY W FIRMIE 2. MAJĄTEK PODMIOTÓW GOSPODARCZYCH

RACHUNKOWOŚĆ ĆWICZENIA: 1. KOSZTY I PRZYCHODY W FIRMIE 2. MAJĄTEK PODMIOTÓW GOSPODARCZYCH RACHUNKOWOŚĆ ĆWICZENIA: 1. KOSZTY I PRZYCHODY W FIRMIE 2. MAJĄTEK PODMIOTÓW GOSPODARCZYCH KOSZTY I PRZYCHODY W FIRMIE ZADANIE 1 Proszę podać definicję przychodu oraz sposób obliczania przychodów (można

Bardziej szczegółowo

Jak zmierzyć rozwoju? Standardowe wskaźniki. Tomasz Poskrobko

Jak zmierzyć rozwoju? Standardowe wskaźniki. Tomasz Poskrobko Jak zmierzyć rozwoju? Standardowe wskaźniki Tomasz Poskrobko Produkt krajowy brutto (PKB) wartość rynkową wszystkich finalnych dóbr i usług produkowanych w kraju w danym okresie PKB od strony popytowej

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów pełnych vs rachunek kosztów zmiennych, Przemysław Adamek Michał Kaliszuk

Rachunek kosztów pełnych vs rachunek kosztów zmiennych, Przemysław Adamek Michał Kaliszuk Rachunek kosztów pełnych vs rachunek kosztów zmiennych, Przemysław Adamek Michał Kaliszuk Klasyfikacja systemów rachunku kosztów Rachunek kosztów pełnych Rachunek kosztów zmiennych (częściowych) Polskie

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia -Ćwiczenia Ćwiczenia 4: Podaż i równowaga rynkowa

Mikroekonomia -Ćwiczenia Ćwiczenia 4: Podaż i równowaga rynkowa Mikroekonomia -Ćwiczenia Ćwiczenia 4: Podaż i równowaga rynkowa Podstawowe pojęcia: rynek, podaż, krzywa podaż, prawo podaż, cena równowagi, cena maksymalna i minimalna, zmiana podaż dr inż. Anna Kiełbus

Bardziej szczegółowo

Negatywne skutki monopolu

Negatywne skutki monopolu Negatywne skutki monopolu Strata dobrobytu społecznego z tytułu: (1) mniejszej produkcji i wyższej ceny (2) kosztów poszukiwania renty, które ponoszą firmy w celu osiągnięcia monopolistycznej pozycji na

Bardziej szczegółowo

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO MARŻA BRUTTO Marża i narzut dotyczą tego ile właściciel sklepu zarabia na sprzedaży 1 sztuki pojedynczej pozycji. Marża brutto i zysk brutto odnoszą się do tego ile zarabia

Bardziej szczegółowo

/ / SPRAWOZDAWCZOSC FINANSOWA IRENA OLCHOWICZ AGNIESZKA TŁACZAŁA

/ / SPRAWOZDAWCZOSC FINANSOWA IRENA OLCHOWICZ AGNIESZKA TŁACZAŁA VADEMECUM RACHUNKOWOŚCI / / SPRAWOZDAWCZOSC FINANSOWA IRENA OLCHOWICZ AGNIESZKA TŁACZAŁA Warszawa 2002 Spis treści Wstęp 11 Rozdział 1 Sprawozdania finansowe według Międzynarodowych Standardów Rachunkowości

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Finansów ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. Opodatkowanie przychodów (dochodów) z kapitałów pieniężnych. www.finanse.mf.gov.

Ministerstwo Finansów ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. Opodatkowanie przychodów (dochodów) z kapitałów pieniężnych. www.finanse.mf.gov. Ministerstwo Finansów ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa Opodatkowanie przychodów (dochodów) z kapitałów pieniężnych www.finanse.mf.gov.pl 1 2 Ministerstwo Finansów Opodatkowanie przychodów (dochodów)

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z przepływów pieniężnych (metoda pośrednia)

Sprawozdanie z przepływów pieniężnych (metoda pośrednia) Sprawozdanie z przepływów pieniężnych (metoda pośrednia) od 01/01/2016 od 01/01/2015 do 30/06/2016 do 30/06/2015 Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej Zysk za rok obrotowy -627-51 183 Korekty:

Bardziej szczegółowo

Metody szacowania opłacalności projektów (metody statyczne, metody dynamiczne)

Metody szacowania opłacalności projektów (metody statyczne, metody dynamiczne) Metody szacowania opłacalności projektów (metody statyczne, metody dynamiczne) punkt 6 planu zajęć dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 OCENA EFEKTYWNOŚCI PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH 2 Wartość pieniądza w czasie

Bardziej szczegółowo

3 Zasady funkcjonowania kont księgowych

3 Zasady funkcjonowania kont księgowych Kluge P.D., Kużdowicz D., Kużdowicz P., Materiały do zajęć z przedmiotu Rachunkowość finansowa 10 3 Zasady funkcjonowania kont księgowych 3.1 Pojęcie i cechy konta Konto jest urządzeniem ewidencyjnym służącym

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA I CONTROLLING. Autor: MIECZYSŁAW DOBIJA

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA I CONTROLLING. Autor: MIECZYSŁAW DOBIJA RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA I CONTROLLING. Autor: MIECZYSŁAW DOBIJA Wstęp Rozdział I. Wartość ekonomiczna a rachunkowość 1. Wartość ekonomiczna 1.1. Wartość ekonomiczna w aspekcie pomiaru 1.2. Różne postacie

Bardziej szczegółowo

Podejście dochodowe w wycenie nieruchomości

Podejście dochodowe w wycenie nieruchomości Podejście dochodowe w wycenie nieruchomości Regulacje i literatura RozpWyc 6-14 Powszechne Krajowe Zasady Wyceny (PKZW) Nota Interpretacyjna nr 2 Zastosowanie podejścia dochodowego w wycenie nieruchomości

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zalządcza

Rachunkowość zalządcza Mieczysław Dobija Rachunkowość zalządcza ~ Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 1995 Spis treści Wstęp......................... 9 Rozdział I. Wartość ekonomiczna a rachunkowość. 13 1. Wartość ekonomiczna............

Bardziej szczegółowo

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników

Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Koszty produkcji Funkcja produkcji jak z czynników powstaje produkt Ta sama produkcja możliwa przy różnych kombinacjach czynników Którą wybrać ceny czynników Funkcja produkcji + ceny czynników -> funkcja

Bardziej szczegółowo

zarządzaniu gospodarczą działalnością przedsiębiorstwa EKONOMIKA PRZEDSIĘBIORSTWA jako nauka o racjonalnym

zarządzaniu gospodarczą działalnością przedsiębiorstwa EKONOMIKA PRZEDSIĘBIORSTWA jako nauka o racjonalnym Poszczególne nauki, składające się na kompleks nauk ekonomicznych, a zwłaszcza ekonomia i ekonomika przedsiębiorstwa (a także inne ekonomiki branżowe lub funkcjonalne) badają proces gospodarowania. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

b) PLN/szt. Jednostkowa marża na pokrycie kosztów stałych wynosi 6PLN na każdą sprzedają sztukę.

b) PLN/szt. Jednostkowa marża na pokrycie kosztów stałych wynosi 6PLN na każdą sprzedają sztukę. Poniżej znajdują się przykłady rozwiązań tylko niektórych, spośród prezentowanych na zajęciach, zadań. Wszystkie pochodzą z podręcznika autorstwa Kotowskiej, Sitko i Uziębło. Kolokwium swoim zakresem obejmuje

Bardziej szczegółowo