RYNEK OPCJI WALUTOWYCH. Katedra Skarbowości SGH

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "RYNEK OPCJI WALUTOWYCH. Katedra Skarbowości SGH"

Transkrypt

1 RYNEK OPCJI WALUTOWYCH dr Piotr Mielus Katedra Skarbowości SGH

2 Co to jest opcja walutowa? Kupujący opcję nabywa prawo do zakupu (Opcja CALL) lub sprzedaży (Opcja PUT) waluty bazowej po z góry określonej cenie (Kurs Realizacji) w określonym terminie (Data Wygaśnięcia). Sprzedający opcję ( wystawca ) ma obowiązek spełnić żądanie kupującego opcję. W zamian za asymetrię praw i obowiązków, kupujący płaci sprzedającemu cenę opcji (Premia Opcyjna).

3 Słowniczek OPCJA CALL prawo zakupu waluty OPCJA PUT prawo sprzedaży waluty obcej KURS REALIZACJI (ang. strike) kurs po którym nabywca opcji ma prawo do przewalutowania DATA WYGAŚNIĘCIA (ang. expiry) dzień, w którym nabywca opcji może zrealizować swoje prawa PREMIA cena opcji ( składka ubezpieczeniowa )

4 Parametry kontraktu opcyjnego 1. instrument bazowy (para walutowa) 2. rodzaj opcji (np. europejska waniliowa) 3. pozycja opcyjna (call/put, long/short) 4. kurs realizacji 5. okres do zapadalności 6. premia (cena opcji) 7. sposób zabezpieczenia 8. sposób rozliczenia

5 Rodzaje opcji Większość rynku to opcje WANILIOWE EUROPEJSKIE Mogą być realizowane jedynie w dniu wygaśnięcia Dają bezwarunkowe prawo do przewalutowania Wypłata z ich tytułu jest proporcjonalna do zmiany kursu Wśród przedsiębiorstw popularne są również opcje EGZOTYCZNE, szczególnie opcje BARIEROWE Oferują prawo warunkowe (tzw. KNOCK-OUT lub KNOCK- IN) Są tańsze od opcji waniliowych Ich wycena jest bardzo skomplikowana Zabezpieczenie takich opcji jest dość kosztowne, więc koszty transakcyjne są większe, a płynność rynku niższa

6 Profile opcyjne Opcja CALL Opcja PUT

7 Pozycje opcyjne Opcja kupna Opcja sprzedaży Kupno opcji LONG CALL LONG PUT Sprzedaż opcji SHORT CALL SHORT PUT Pozycja walutowa DŁUGA long call, short put KRÓTKA long put, short call Pozycja w tzw. ZMIENNOŚCI DŁUGA long call, long put KRÓTKA short call, short put

8 Możliwośćwyboru kursu realizacji Opcja ATM (ang. at the money) - opcja z kursem realizacji równym kursowi terminowemu Opcja OTM (ang. out of the money) - opcja z kursem realizacji gorszym od kursu terminowego Opcja ITM (ang. in the money) opcja z kursem realizacji lepszym od kursu terminowego Opcja OTM jest najtańsza, a opcja ITM najdroższa

9 Daty kontraktu opcyjnego Dzień transakcji (trade date) Dzień płatności premii (value date, rzadziej premium date) następujący dwa dni robocze po dniu zawarcia transakcji Dzień wygaśnięcia zwany też dniem realizacji (expiry date, rzadziej exercise date), w którym opcja europejska może zostać zrealizowana i po którym wygasa Dzień dostawy zwany również dniem rozliczenia (delivery date, rzadziej settlement date) - dwa dni robocze po dniu wygaśnięcia, kiedy następuje rzeczywisty przepływ środków z tytułu rozliczenia kontraktu Okres stochastyczny Okres swapowy = expiry today = delivery spot

10 Premia opcyjna premia w walucie bazowej = premia w procentach nominału premia w walucie kwotowanej = premia w punktach bazowych Przykład: złotówkowa cena opcji EUR/PLN wynosi 400 bp (0,0400), natomiast w euro: 1%. Dla nominału 10 mln EUR i kursu spot 4,0000, cena opcji wynosi złotych lub euro. Uwaga: premia może być również przeliczona na walutę trzecią. Np. w Polsce niektórzy klienci rozliczają opcje EUR/USD w złotówkach.

11 Zabezpieczenie opcji opcja bez zabezpieczenia (naked option) - kwotowanie czystej ceny opcji denominowanej w jednej z walut pary walutowej (LIVE PRICE) - metoda stosowana dla większości opcji klientowskich opcja z zabezpieczeniem (hedged option) - kwotowanie opcji połączonej z zabezpieczeniem ryzyka kursowego (tzw. delta hedge), cenę podajemy w wymiarze zmienności rynkowej (VOL PRICE) - metoda podstawowa na rynku międzybankowym

12 Rozliczenie opcji Opcja z dostawą (deliverable option): rozliczenie rzeczywiste, poprzez dostawę walut (delivery) Opcja bez dostawy (non-deliverable option): rozliczenie nierzeczywiste poprzez rozliczenie różnicowe (cash settlement) Opcje na rynku międzybankowym są rozliczane poprzez dostawę walut, jeżeli tylko prawo dewizowe umożliwia taką możliwość. Rozliczenie różnicowe stosowane jest dla walut z ograniczoną wymienialnością, a także częściowo na rynku klientowskim. Realizacja opcji europejskiej następuje w dniu wygaśnięcia. W przypadku większości par walutowych, opcja wygasa o godz. 10 czasu nowojorskiego (NY cut-off time), czyli 16 w Polsce (przez 95% roku). Opcje XXX/PLN wygasają o godz. 11 czasu polskiego.

13 Składowe premii opcyjnej Wartością wewnętrzną opcji (intrinsic value) nazywamy różnicę pomiędzy kursem terminowym a kursem realizacji w sytuacji, kiedy kurs realizacji jest korzystniejszy (dla kupującego opcję) od kursu terminowego. Wartością czasową opcji (time value, rzadziej extrinsic value) nazywamy wartość opcji wynikającą wyłącznie z oczekiwanej zmienności kursu w okresie do zapadalności opcji. premia = wartość wewnętrzna + wartość czasowa opcja OTM (out-of-the-money) posiada jedynie wartość czasową opcja ITM (in-the-money) posiada również wartość wewnętrzną opcja ATM (at-the-money) cechuje siękursem realizacji równym kursowi terminowemu Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 13

14 Parytet pomiędzy opcją kupna i sprzedaży Rozpatrujemy opcję kupna i sprzedaży z tym samym kursem realizacji i tym samym terminem wygaśnięcia. Różnica pomiędzy cenami tych opcji jest równa różnicy pomiędzy kursem realizacji a kursem terminowym odnoszącym się do dnia dostawy obu opcji. C P = F X Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 14

15 Parytet -wnioski Zmienność dla opcji o określonym terminie wygaśnięcia jest związana z danym kursem realizacji. Opcja call z kursem realizacji X jest kwotowana przy tej samej zmienności, co opcja put z tym samym kursem realizacji X. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 15

16 Analiza ryzyka kontrahenta Kupno opcji przez klienta (sprzedaż opcji przez bank): ryzyko niezapłacenia premii na rzecz Banku (rozwiązanie: blokada na rachunku w dniu transakcji) ryzyko rozliczeniowe przy dostawie (rozwiązanie: rozliczenie netto lub blokada środków w dniu rozliczenia) Sprzedaż opcji przez klienta (zakup opcji przez bank): pełne ryzyko przedrozliczeniowe(rozwiązanie: credit support wg markto-market) ryzyko rozliczeniowe w dniu dostawy Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 16

17 Wycena opcji walutowych Wzór Garmana Kohlhagena (1983) Modyfikacja klasycznego modelu Blacka-Scholesa(1973) C = S *exp( r * T)* N( d1) X *exp( R* T)* N( d2) P = X *exp( R* T)* N( d ) S *exp( r * T)* N( d d d 1 2 ln( S / X) + ( R r)* T = σ * t = d σ * t 1 Dotyczy opcji europejskich waniliowych! ,5* σ * t C - cena opcji call P - cena opcji put S - kurs spot X - kurs realizacji σ - zmienność rynkowa R - oprocentowanie waluty kwotowanej r - oprocentowanie waluty bazowej T - czas swapowy t - czas stochastyczny 1 )

18 Założenia modelu Blacka-Scholesa rozkład normalny zwrotów (rozkład lognormalny kursu) ciągłość rynku brak kosztów transakcyjnych stała zmienność kursu stałe stopy procentowe W praktyce żadne z założeńnie jest spełnione. Szczególnie na rynkach wschodzących obserwujemy warunki znacznie odbiegające od założeń modelu: nienormalność rozkładu (skośność, leptokurtoza) skokowe zmiany kursu, brak handlu w nocy wysokie spready(różnica pomiędzy ceną kupna i sprzedaży) niestabilność zmienności (chwile spokoju przeplatane okresami paniki) zmienne oprocentowanie walut Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 18

19 Determinanty premii Czynnik do wyceny Call Put Wskaźnik ryzyka Kurs spot + Delta Stopa bazowa + Phi Stopa kwotowana + Rho Okres do zapadalności + + Theta Zmienność rynkowa + + Vega Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 19

20 Współczynniki wrażliwości (option greeks) Delta ( ) = P/ S Theta(Θ) = P/ t Vega(V) = P/ σ Rho(ρ) = P/ R Phi (ϕ) = P/ r Gamma (Γ) = / S Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 20

21 Parametr DELTA Definicje delty: Delta jako pochodna ceny opcji Delta jako wielkość ekspozycji (pozycji walutowej) Delta jako przybliżone prawdopodobieństwo realizacji opcji Położenie kursu realizacji względem kursu terminowego determinuje prawdopodobieństwo wykonania opcji. Opcje OTM mają prawdopodobieństwo wykonania mniejsze niż 50%, ATM równe 50%, natomiast ITM większe niż 50%. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 21

22 Delta transakcji liniowej Transakcja terminowa ma deltę 100%, ponieważ: wartość pozycji zmienia się równolegle z ruchami instrumentu bazowego zabezpieczeniem transakcji jest transakcja odwrotna prawdopodobieństwo realizacji jest pewne W odróżnieniu od opcji, delta transakcji terminowej jest stała. Instrumenty o takiej charakterystyce nazywamy liniowymi. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 22

23 Rodzaje delty Delta może pokazywaćzabezpieczenie na rynku spotowymlub terminowym Delta może byćzmodyfikowana o wartośćopcji, jeżeli premia była przyjęta w walucie obcej Wyróżniamy cztery rodzaje delty: 1. Spotowa bazowa 2. Spotowa kwotowana 3. Forwardowa bazowa 4. Forwardowa kwotowana Uwaga: opcja ATMF (strike=forward) ma średnią z delt forwardowych równą 50%. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 23

24 Zróżnicowanie delty - przykład Delta opcji EUR/PLN Premia w EUR Premia w PLN Spotowa 47% 49%* Terminowa 49%** 51% * delta Blacka-Scholesa; ** delta stosowana do Forward Hedge

25 Deltazmodyfikowana Delta zmodyfikowana (delta Nassima Taleba, NT delta) jest uzupełnieniem klasycznej delty Blacka-Scholesa o składnik ukryty (ang. shadow delta). NT delta pokazuje rzeczywistą ekspozycję portfela na wahania kursu spotowego przy uwzględnieniu zasady, że płaszczyzna zmienności jest, w krótkim okresie, stała względem delty, a nie kursu realizacji (ang. sticky to delta). Delta ukryta jest istotna przy stromym volatility smile, stąd wykorzystanie NT delta na rynkach wschodzących. Zamiast analitycznej pochodnej ceny względem spota, badamy rzeczywistą zmianę wyniku na opcji przy bardzo małej zmianie kursu instrumentu bazowego (np. o 1bp). Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 25

26 Formuła na deltęzmodyfikowaną NT = 0,5*( u + d ) u = P u P 0 0,0001 d = P d P 0 0,0001 Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 26

27 Znak i wielkośćdelty Strategia OTM ATM ITM Long call (0,+50) +50 (+50,100) Short call (-50,0) -50 (-100,-50) Long put (-50,0) -50 (-100,-50) Short put (0,+50) 50 (+50,100) Long forward N/a +100 N/a Short forward N/a -100 N/a Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 27

28 Zabezpieczenie delty (delta hedge) Zabezpieczamy sprzedaną opcję call USD/PLN (ATM) o nominale 10 mln poprzez kupno 5 mln USD na spocie. W efekcie, niezależnie od tego, czy kurs ruszy się w górę czy w dół, wynik na portfelu pozostaje w krótkim okresie zero. Nasza pozycja jest określana jako delta neutralna. Aprecjacja kursu strata na opcji = zysk na pozycji spot Deprecjacja kursu zysk na opcji = strata na pozycji spot Uwaga: zabezpieczamy zarówno opcje kupione jak i sprzedane. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 28

29 Przykład zabezpieczenia delty Okres Kurs /PLN Delta spotowa Pozycja walutowa Transakcja hedge Wynik na hedge Cena opcji Wynik na opcji T0 4, % -5 mln +5 mln bp 0 T1 4, % -6 mln +1 mln pln 450bp pln Okres Kurs /PLN Delta spotowa Pozycja walutowa Transakcja hedge Wynik na hedge Cena opcji Wynik na opcji T0 4, % -5 mln +5 mln bp 0 T1 4, % -4 mln -1 mln pln 350 bp pln Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 29

30 ParametrGAMMA Delta opcji jest niestabilna wielkość parametru zmienia się pod wpływem wahań kursu spot. Często okazuje się, że pozycja zabezpieczająca jest niewystarczająca (underhedged) lub nadmierna (overhedged), co obniża efektywność hedgingu. O stopniu niestabilności delty świadczy parametr GAMMA. Gamma wystandaryzowana pokazuje jak zmienia się pozycja walutowa pod wpływem 1% zmiany kursu spot. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 30

31 Gamma-przykład Gamma wystandaryzowanajest równa +3 mlnusd. Delta wynosi 5 mlnusd. Jak zmieni siępozycja walutowa po ruchu spota1% w górę lub w dół? Pozycja wyjściowa: krótkie 5 mln USD/PLN Aprecjacja złotego o 1%: pozycja short 8 mln Deprecjacja złotego o 1%: pozycja short 2 mln Zmiany pozycji są korzystne dla podmiotu z dodanią gammą. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 31

32 Determinantygammy (1) CZYNNIK WYSOKA GAMMA NISKA GAMMA DELTA Opcje ATM Opcje OTM/ITM ZAPADALNOŚĆ Opcje krótkoterminowe ZMIENNOŚĆ Opcje długoterminowe Niska zmienność Wysoka zmienność Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 32

33 Determinantygammy (2) Wartość bezwzględna z gammy jest maksymalna dla jednodniowej opcji ATM wycenianej przy niskiej zmienności rynkowej. Uwaga: przy niskiej zmienności standardowy ruch spota o 1% oznacza szok cenowy, natomiast przy wysokiej zmienności oznacza jedynie korektę kursu. Implikuje to inny zakres zmiany prawdopodobieństwa, czego wyrazem jest poziom gammy pokazujący dynamikę delty. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 33

34 ParamterTHETA Theta pokazuje utratę wartości opcji po upływie czasu o jeden dzień. Utrata wartości jest korzystna dla wystawcy opcji (wartość zobowiązań maleje), natomiast niekorzystna dla nabywcy opcji (jego aktywa tanieją). Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 34

35 Rodzajethety Wyróżniamy dwa rodzaje thety: thetaspotowa Θ S = P/ t S 1 =S 0 thetaforwardowa Θ F = P/ t S 1 =F 0 Theta spotowa pokazuje utratę wartości przy założeniu stałego spota, co przy wysokich punktach swapowych oznacza aprecjację waluty wyżej oprocentowanej. Theta spotowa jest więc zniekształcona przez różnicę stóp procentowych. Z kolei theta forwardowa prezentuje czystą utratę wartości czasowej opcji. Θ S = Θ F + S * Swap_Points Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 35

36 Determinantythety(1) C ZY N N IK W Y SO K A T H ETA N IS KA TH ETA D ELTA O pcje A TM O pcja O TM /ITM Z A PA D A LN OŚĆ O pcje krótkoterm inow e O pcje długoterm inow e Z M IEN N OŚĆ W ysoka zm ienność N iska zm ienność Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 36

37 Determinantythety(2) Wartość bezwzględna z thety jest maksymalna dla jednodniowej opcji ATM wycenianej przy wysokiej zmienności rynkowej. Uwaga: przy wysokiej zmienności nominalna premia jest wysoka stąd wyższa utrata wartości niż dla tanich opcji wycenianych przy niskiej zmienności. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 37

38 Problem hedgingu(1) Podmiot długi w opcjach zabezpieczając dynamicznie portfel opcyjny dokonuje drogich sprzedaży i tanich zakupów. Liczy na duże wahania kursowe, które pozwolą wygenerować zysk. Kosztem dodatniej gammy jest ujemna theta. Podmiot krótki z opcjach kupuje drogo i sprzedaje tanio. Korzystna w tym przypadku jest stabilizacja kursu. Rekompensatą za ujemną gammę jest dodatnia theta. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 38

39 Problemhedgingu(2) Kupno opcji Dodatnia gamma Dogodny delta hedge Sprzedaż po wzroście kursu Kupnopospadkukursu Celdelta hedge: odzyskanie premii Problem: ujemna theta Korzystanyscenariusz: wahania Sprzedaż opcji Ujemna gamma Utrudniony delta hedge Kupno po wzroście kursu Sprzedaż po spadku kursu Cel delta hedge: obrona premii Korzyść: dodatnia theta Korzystnyscenariusz: stabilizacja Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 39

40 Parametr VEGA Vega pokazuje zmianę wartości opcji po równoległym przesunięciu krzywej zmienności rynkowej o 100bp. Wartość bezwzględna z vegi jest maksymalna dla długoterminowej opcji ATM niezależnie od poziomu zmienności rynkowej. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 40

41 Charakterystykivegi Dla opcji ATM vega jest w przybliżeniu pierwiastkową funkcją czasu. Identyczna relacja zachodzi dla premii opcji ATM wycenianej dla stałej zmienności. Termin Vega Cena dla vols Cena dla vols 10% 11% 1M 40bp 400bp 440bp 3M 69bp 693bp 762bp 6M 98bp 980bp 1078bp Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 41

42 Ryzykostóp procentowych BPV (ang. basis point value) pokazuje zmianę wyniku portfela po równoległym przesunięciu krzywej dochodowości o 0,01%. Dla pojedynczej opcji stosujemy dwie miary ryzyka BPV: Rho wrażliwość na zmianę oprocentowania waluty kwotowanej o 1% Phi wrażliwość na zmianę oprocentowania waluty bazowej o 1% Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 42

43 Przykładanalizy ryzykaphi/rho Para walutowa Strategia opcyjna Phi (PLN) Rho (PLN) BpV PLN BpV USD BpV EUR EUR/USD Long call -200k +200k 0 +2k -2k USD/PLN Short put -300k +300k +3k -3k 0 Suma +3k -1k -2k Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 43

44 Zmiennośćhistoryczna Zmienność kursu zarejestrowaną w przeszłości mierzymy jak odchylenie standardowe zwrotów dziennych w skali rocznej. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 44

45 Wzoryna zmienność STDEV n 1 ( y) = ( y i y) n 1 i= 2 2 VOL ( x) = STDEV ( y)* 250 y i = ln( x x i i 1 ) Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 45

46 Analiza zmienności historycznej Zakres zmienności historycznej jest wskazówką dla oczekiwanego zakresu wahań zmienności w przyszłości Zmienność krótkoterminowa ulega silniejszym wahaniom, niż zmienność długoterminowa Szok cenowy bardziej wpływa na zmienność liczoną dla krótszego okresu Po wypadnięciu obserwacji kryzysowej, krótkoterminowa zmienność historyczna gwałtownie spada Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 46

47 Zmienność rynkowa (implied volatility) Zmienność rynkowa jest podstawowym parametrem wykorzystywanym do wyceny opcji walutowych, które są handlowane na rynku. Zmienność rynkowa jest wypadkową oczekiwań uczestników rynku, co do przyszłego poziomu zmienności kursu walutowego i wynika z gry popytu i podaży. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 47

48 Przykład cen na rynku opcji

49 WAHANIA ZMIENNOŚCI RYNKOWEJ Y EUR/PLN ATM Vols

50 Determinanty zmienności na rynku polskim (1) Po niespokojnym dniu istnieje duże prawdopodobieństwo powtórzenia wahań, natomiast spokojny dzień zazwyczaj się powtarza efekt GARCH Na rynku brak obserwacji o umiarkowanym zakresie wahań: rynek albo śpi, albo panikuje leptokurtoza rozkładu Pozytywna korelacja ze zmianami kursu spot: deprecjacja waluty lokalnej powoduje wzrost zmienności kursu, aprecjacja natomiast przynosi spadek zmienności prawostronna skośność rozkładu Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 50

51 Determinanty zmienności na rynku polskim (2) Wyższa rentowność aktywów lokalnych sprzyja napływowi kapitału spekulacyjnego, co zwiększa zmienność kursu waluty krajowej Dla walut koszykowych, wzrost zmienności pary walutowej składającej się z głównych walut koszyka (EUR/USD), wpływa na zmienność waluty lokalnej (USD/PLN, EUR/PLN) Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 51

52 Zmiennośća wynik na opcji Jeżeli założenia Blacka-Scholesa są spełnione, kupienie opcji przy zmienności rynkowej 10% i płynne zabezpieczanie delty zgodnie z modelem BS powinno przynieść następujący wynik finansowy: Dodatni, jeżeli zmienność rzeczywista była wyższa niż 10% Zerowy, jeżeli zmienność rzeczywista była równa 10% Ujemny, jeżeli zmienność rzeczywista była niższa niż 10% Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 52

53 Paradoks wyceny W praktyce, założenia BS nie są spełnione, więc wynik finansowy odbiega od teoretycznego. Riccardo Rebonato: Zmienność rynkowa jest niepoprawną liczbą wpisywaną do błędnego modelu w celu otrzymania prawidłowej ceny Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 53

54 PŁASZCZYZNA ZMIENNOŚCI Zmienność ulega ciągłym zmianom Zmienność jest nieustającym przedmiotem handlu Poziom zmienności wynika z gry popytu i podaży na rynku opcji Każda opcja wyceniana jest przy innej zmienności Wycena opcji jest możliwa dzięki znajomości PŁASZCZYZNY ZMIENNOŚCI (ang. volatility surface) Płaszczyzna zmienności uwzględnia zależność zmienności zarówno od terminu wygaśnięcia jak i kursu realizacji v = f (z, t, x) v zmienność rynkowa z para walutowa t czas do wygaśnięcia x kurs realizacji

55 Krzywa zmienności - struktura czasowa Koncepcja zakładająca zależność pomiędzy zmiennością rynkową a terminem wygaśnięcia kontraktu opcyjnego. Kształt krzywej zmienności świadczy o nastrojach na rynku. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 55

56 Kształt krzywej zmienności Krzywa rosnąca dowodzi, że rynek jest spokojny, ale oczekuje wzrostu niepewności w dłuższym okresie; jest to typowa sytuacja dla większości rynków Krzywa płaska występuje zazwyczaj po ustaniu sytuacji kryzysowej: rynek zastanawia się, czy kryzys się powtórzy i nie wie, kiedy nastąpią kolejne zawirowania; płaska krzywa jako jedyna odzwierciedla założenia Blacka-Scholesa Krzywa malejąca obrazuje nastroje kryzysowe: po zaistnieniu szoku, skok zmienności jest najsilniejszy dla krótkich terminów; rynek oczekuje dużych wahań w najbliższym czasie i liczy na stopniowe wyciszenie rynku (powrót do długoterminowego poziomu zmienności) Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 56

57 Uśmiech zmienności struktura kursowa Koncepcja zakładająca zależność zmienności rynkowej od kursu realizacji. Kształt uśmiechu jest wynikiem struktury danego rynku: Klasyczny uśmiech (volatility smile) występuje na rozwiniętych rynkach opcje OTM/ITM są kwotowane przy nieco wyższej zmienności rynkowej niż opcje ATM Skrzywiony uśmiech (volatility smirk) występuje na rynkach wschodzących opcje z kursami realizacji oznaczającymi deprecjację waluty krajowej są kwotowane przy wyższej zmienności, niż opcje z kursami realizacji oznaczającymi aprecjację waluty krajowej Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 57

58 Smilena rynku polskim W Polsce, opcje z niskimi kursami realizacji są tańsze w wymiarze zmienności niż opcje ATM, natomiast opcje z wysokimi kursami realizacji są kwotowane z bardzo wysoką zmiennością. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 58

59 KSZTAŁTY KRZYWYCH ZMIENNOŚCI 10P, 25P 10 (25) delta put ZDS zero-delta straddle 10C, 25C 10 (25) delta call 1M, 3M, 6M 1, 3, 6 miesiące 1Y, 2Y 1, 2 lata 59

60 Determinanty klasycznego uśmiech zmienności (1) Cena opcji OTM liczona przy zmienności ATM jest zbyt niska względem oczekiwanego ryzyka. Cena opcji dla odległych kursów realizacji liczonych dla płaskiej zmienności jest często bliska zeru nadwyżka zmienności dla opcji OTM powoduje, że nie sprzedajemy opcji prawie za darmo. Opcje OTM zapewniają wyższą dźwignię finansową, co generuje nadwyżkę popytu, która jest niwelowana przez podniesienie zmienności rynkowej dla tych opcji. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 60

61 Determinanty klasycznego uśmiechu zmienności (2) Leptokurtoza rozkładu oznacza, że obserwacje ekstremalne występują częściej niż w rozkładzie normalnym prawdopodobieństwo odległych kursów realizacji jest więc większe niż wynika to z modelu Blacka-Scholesa. Nadwyżka zmienności dla opcji OTM rekompensuje tą niedogodność. Zmienność rynkowa rośnie po wybiciu się kursu z dotychczasowego zakresu wahań. Oczekiwany wzrost zmienności, po osiągnięciu przez opcję odległego kursu realizacji, jest uwidoczniony w aktualnej cenie opcji OTM. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 61

62 Determinanty skrzywionego uśmiechu zmienności Prawostronna skośność rozkładu oznacza, że gwałtowna deprecjacja waluty lokalnej jest bardziej prawdopodobna, niż aprecjacja waluty lokalnej wysoki kurs realizacji (znacznie powyżej kursu terminowego) jest bardziej niebezpieczny niż niski kurs realizacji położony w tej samej odległości względem kursu forward. Inwestorzy zagraniczni utrzymują długie pozycje w walucie lokalnej skuszeni wysoką rentownością krajowych instrumentów lokacyjnych. Zabezpieczeniem dla takiej pozycji są strategie opcyjnez wysokimi kursami realizacji, które ograniczają straty w wypadku wystąpienia kryzysu finansowego. Popyt na opcje USD call PLN put z niską deltą podnosi zmienność rynkową stosowaną do wyceny tych opcji. Opcje z niskimi kursami realizacji nie cieszą się dużym zainteresowaniem, ponieważ aprecjacja złotego przynosi spadek zmienności. Wystawiona opcja USD put PLN call z niską deltą jest stosunkowo łatwa do zabezpieczenia. Na rynku obserwujemy podaż opcji z niskimi kursami, co obniża stosowaną do ich wyceny zmienność poniżej poziomu zmienności dla opcji ATM. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 62

63 Strategie międzybankowe vs strategie klientowskie Inne spojrzenie na ryzyko: Dla klienta statyczne spojrzenie na profil wypłaty, brak aktywnego zabezpieczenia delty, brak wrażliwości na zmienność kursu, liczy się poziom kursu w dniu wygaśnięcia opcji Dla banku dynamiczne zabezpieczenie portfela poprzez parametry greckie i analizę scenariuszy, wynik zależny od trajektorii kursu i amplitudy wahań, mniejsze znaczenie poziomu kursu w dniu wygaśnięcia opcji Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 63

64 Wybór pomiędzy gamma a thetą (gamma-theta trade-off) Spojrzenie krótkoterminowe Oczekujemy wahań dodatnia gamma kosztem ujemnej thety Korzyści: pozytywne sygnały ze strony zmian delty Zagrożenie: utrata wartości przy braku wahań kursowych Oczekujemy uspokojenia dodatnia theta kosztem ujemnej gammy Korzyści: stabilny przyrost zysku wraz z upływem czasu Zagrożenie: trudności z zabezpieczeniem delty przy dużych wahaniach Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 64

65 Strategie opcyjne Straddle Strangle Butterfly Risk Reversal Calendar Spread Delta Spread Currency Spread Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 65

66 Straddle opis strategii LongStraddle 0D = +Call 50 +Put 50 ShortStraddle 0D = Call 50 Put 50 Dwie opcje składowe o tożsamych nominałach (obie kupione lub obie sprzedane) Ten sam termin wygaśnięcia (krótki: 1D, 1W, 2W; średni: 1M, 2M, 3M; długi: 6M, 9M, 1Y) Ten sam kurs realizacji (standardowo zero-delta straddle: delta terminowa netto równa zero, kurs bliski ATM) Kwotowanie w wymiarze zmienności rynkowej w skali rocznej Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 66

67 Profil long straddle Stowarzyszenie Rynków Finansowych ACI Polska 67

68 Straddle cel strategii Podstawowy instrument pozwalający na maksymalizację vegi (dla długich terminów) lub maksymalizację gammy (dla krótkich terminów). Pozwala na spekulację na zmienności przy założeniu ograniczonego zakresu wahań. Gra na oczekiwanej wariancji rozkładu zwrotów Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 68

69 Strangle LongStrangle 25 = +Call 25 +Put 25 ShortStrangle 25 = Call 25 Put 25 Dwie opcje składowe o tożsamych nominałach (ten sam kierunek, obie OTM) i tym samym terminie wygaśnięcia Różny kurs realizacji (standardowo 25-delta lub 10-delta, obie opcje OTM o tych samych wartościach bezwzględnych delty) Premia, vega i gamma niższa niż dla strategii straddle Wyższa zmienność rynkowa, niż w przypadku porównywalnej strategii straddle Instrument uwzględniający możliwość wystąpienia obserwacji skrajnych. Strategia strangle pozwala na spekulację na szerszym zakresie oczekiwanych wahań. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 69

70 Profil long strangle Stowarzyszenie Rynków Finansowych ACI Polska 70

71 Butterfly LongButterfly 25 = Strangle 25 Straddle 0D ShortButterfly 25 = Straddle 0D Strangle 25 Cztery opcje składowe (dwie kupione, dwie sprzedane) o tym samym terminie wygaśnięcia Standardowa delta opcji OTM: 25 lub 10 Wersja z równymi nominałami cechuje się ujemną vegą dla strategii long Wersja z zerową vegą odznacza się wyższymi nominałami dla opcji OTM Cena strategii kwotowana jako różnica pomiędzy zmiennością strangle(wyższa) i straddle(niższa) Gra na oczekiwanej kurtozie rozkładu zwrotów Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 71

72 Profil long butterfly Stowarzyszenie Rynków Finansowych ACI Polska 72

73 RiskReversal LongRiskReversal 25 = +Call 25 Put 25 ShortRiskReversal 25 = Call 25 +Put 25 Dwie opcje składowe (call i put, obie OTM: jedna kupiona, druga sprzedana) o równych nominałach i tym samym terminie wygaśnięcia Standardowa delta pojedynczych opcji: 25 lub 10 Cena strategii kwotowana jako różnica pomiędzy zmiennością opcji calli put Gra na oczekiwanej skośności rozkładu zwrotów Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 73

74 Profil long risk reversal Stowarzyszenie Rynków Finansowych ACI Polska 74

75 Strategie budujące płaszczyznę zmienności Cena strategii 0d STD jest zmiennością dla węzła ATMF Cena strategii 25d R/R jest różnicąpomiędzy węzłem 25C a 25P Cena strategii 10d R/R jest różnicąpomiędzy węzłem 10C a 10P Cena strategii 25d FLY jest średniązmienności z węzłów 25C i 25P Cena strategii 10d FLY jest średniązmienności z węzłów 10C i 10P Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 75

76 Formuły do zbudowania płaszczyzny zmienności (1) Zachodzą zależności RR 25 = C 25 P 25 RR 10 = C 10 P 10 FLY 25 = 0,5*(C 25 + P 25 ) STD 0 FLY 10 = 0,5*(C 10 + P 10 ) STD 0 Tabela z cenami strategii RiskReversali Butterfly(delty 10 i 25) w połączeniu z cenami podstawowej strategii Straddle, definiuje punkty węzłowe płaszczyzny zmienności. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 76

77 Formuły do zbudowania płaszczyzny zmienności (2) Przekształcone wzory: C 25 = STD 0 + FLY ,5*RR 25 P 25 = STD 0 + FLY 25 0,5*RR 25 C 10 = STD 0 + FLY ,5*RR 10 P 10 = STD 0 + FLY 10 0,5*RR 10 ATMF = STD 0 Uwaga: zmienność dla 0-delta Straddle jest minimalnie różna od zmienności ATMF (należy z góry zdefiniować, który węzełuznajemy za centralny). Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 77

78 Strategie rynkowe dla portfela opcji Strategia bieżąca zabezpieczenie delty(delta hedging) Strategia krótkoterminowa wybór pomiędzy gammą a thetą(gamma-theta trade-off) Strategia długoterminowa handel vegą(vega trading) Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 78

79 Paradoks theta -gamma (1) Dla pojedynczej opcji znak thety jest zawsze przeciwny do znaku gammy. Dla portfela opcji powyższa zależność nie musi być zachowana, jak w poniższym przykładzie: Zmienność Theta Gamma Long Call 12% -60K +4M Short Put 8% +40K -6M Suma -20K -2M Uwaga: opcje mają odległe od siebie kursy realizacji przy zbliżonych terminach wygaśnięcia. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 79

80 Paradoks theta-gamma (2) Badany portfel wykazuje ujemny znak zarówno dla thety, jak i gammy. Na pierwszy rzut oka powyższa strategia nie ma sensu ekonomicznego (kupiliśmy opcję przy wyższej zmienności niż sprzedaliśmy). W praktyce takie sytuacje występują dość często z uwagi na występowanie skomplikowanej płaszczyzny zmienności (np. w Polsce). Nagrodą za niekorzystne znaki thety i gammy jest korzystana analiza scenariuszy (ang. scenario analysis). Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 80

81 Analiza scenariuszy Analiza typu Stress Test zakłada zmianę wyniku przy założeniu skokowej zmiany kursu spot lub zmiany poziomu zmienności rynkowej (przy stałości innych parametrów wyceny). Analiza typu Time Decay pokazuje zmianę wartości portfela pod wpływem upływu czasu przy zachowaniu stałej płaszczyzny zmienności i efektywnej krzywej terminowej. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 81

82 Handel vegą(vega trading) Spojrzenie długoterminowe Rozkład zmienności rynkowej względem czasu do wygaśnięcia Rozkład zmienności rynkowej względem kursów realizacji Macierz korelacji rynkowej pomiędzy poszczególnymi parami walut Analiza vegipod względem struktury czasowej i kursowej dla poszczególnych par walutowych. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 82

83 Vega zmodyfikowana Vega zmodyfikowana pokazuje wrażliwość portfela na nierównoległe przesunięcie krzywej zmienności. Vegę zmodyfikowaną otrzymujemy poprzez zważenie vegi dla poszczególnych opcji, w zależności od terminu wygaśnięcia kontraktu. Wynika to z faktu, że zmienność krótkoterminowa jest bardziej niestabilna od zmienności długoterminowej. Uwaga: Vega może być przypisana do określonych przedziałów czasowych, albo alokowana do poszczególnych węzłów (tzw. bucketing). Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 83

84 Vega zmodyfikowana- przykład Zapadalność Waga terminu Vega B-S Vega zmodyfikowana 1M 1,7-100k -170k 3M 1,0-250k -250k 6M 0,7 +50k +35k 1Y 0,5 +300k +150k Suma N/a 0-235k Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 84

85 CalendarSpread LongCalendarSpread= Straddle t1 +Straddle t2 ShortCalendarSpread= +Straddle t1 Straddle t2 (t1<t2) (t1<t2) Złożenie dwóch strategii 0-delta straddle o różnych terminach wygaśnięcia (łącznie cztery opcje) Możliwe są również kombinacje dwóch pojedynczych opcji o tej samej delcie i różnych terminach wygaśnięcia Wersja z równymi nominałami odznacza się niezerową vegą (pozycja long ma dodatnią vegę) Wersja z zerową vegą cechuje się wyższymi nominałami dla opcji krótkoterminowych (uwaga praktyczna: stosunek nominałów jest w przybliżeniu pierwiastkową funkcją czasu) Cena strategii kwotowana jest jako kombinacja ceny do wyboru (choice price) dla krótszego terminu i ceny z marżą dla dłuższego terminu Gra na kształcie krzywej zmienności Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 85

86 Delta Spread LongDelta CallSpread= +Call 25 Call 50 ShortDelta CallSpread= Call 25 +Call 50 LongDelta PutSpread= +Put 25 Put 50 ShortDelta PutSpread= Put 25 +Put 50 Złożenie dwóch opcji o różnych deltach (jedna kupiona, druga sprzedana) i tym samym terminie wygaśnięcia Delta zawsze niewiększa niż 50, najczęstsze kombinacje obejmują delty 50, 25, 10. Wersja z równymi nominałami odznacza się niezerową vegą (pozycja long ma ujemną vegę) Wersja z zerowąvegą posiada wyższy nominałdla opcji z niższądeltą Cena strategii kwotowana jest jako kombinacja ceny do wyboru (choice price) dla niższej delty i ceny z marżądla wyższej delty Gra na kształcie uśmiechu zmienności Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 86

87 CurrencySpread CurrencySpread= +Straddle A Straddle B (A, B skorelowane pary walutowe) Złożenie dwóch strategii 0-delta straddleodnoszących siędo różnych par walutowych Cena podawana jako choice price dla jednej pary i spread price dla drugiej pary Dla pary USD/PLN i EUR/PLN gra na oczekiwanym składzie koszyka minimalizującego wariancję zwrotów Gra na oczekiwanej korelacji pomiędzy parami walutowymi Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 87

88 Kwotowanieinteresów łamanych (1) Klient pyta się o cenę na kombinację dwóch opcji: USD call PLN put, 4M, 20 delta, 10 mio vs EUR put PLN call, 7M, 30 delta, 10 mio Jest to Currency Calendar Delta Spread. Pierwsza opcja wykazuje niższą vegę, pokazujemy więc cenę bez marży dla USD/PLN i cenę z marżą dla EUR/PLN. Zmienność rynkową interpolujemy po czasie przy założeniu, że wariancja jest liniowa względem okresu do wygaśnięcia. Interpolacja po delcie jest bardziej skomplikowana w przybliżeniu przyjmujemy założenie, że zmiennośćrynkowa jest liniowa względem delty (ta jednak jest funkcją zmienności ). Najlepszą metodą interpolacji jest tzw. cubic spline. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 88

89 Kwotowanieinteresów łamanych (2) Przykładowe kwotowanie: USD call17,50 CH ag EUR put12,50-14,00 Jeśli klient odpowiedział 12,50 pls, to oznacza, że kupił opcję 4M 20-delta USD callpln puti jednocześnie sprzedałopcję7m 30-delta EUR putpln callw nominale 10 mio każda. Sugeruje to, że klient wierzy w: 1. Rozszerzenie R/R (kupno OTM PLN putvsotm PLN call) 2. Roszerzenie Currency Spread(kupno USD/PLN vs EUR/PLN) 3. Spadającą krzywą zmienności (kupno 4M vs 7M) Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 89

90 Strategie klientowskie Pojedyncze opcje call lub put kupno lub sprzedaż kontraktu kurs realizacji równy lub różny od forwarda Strategie zerokosztowe risk reversal partycypator Multilegs wiązki strategii zerokosztowych różne daty wygaśnięcia Strategie egzotyczne 90

91 Eksportervsimporter Strategie dla eksportera zabezpieczają przed spadkiem kursu: alternatywa do sprzedania walut na termin. Strategie dla importera zabezpieczają przed wzrostem kursu: alternatywa do zakupu walut na termin. 91

92 Zabezpieczenie dla eksportera Naturalna pozycja eksportera DŁUGA Zabezpieczenie (ang. hedging) poprzez otwarcie pozycji KRÓTKIEJ Pozycja KRÓTKA może być wygenerowana poprzez: sprzedaż walut na rynku terminowym odpowiednią transakcję opcyjną

93 Co to jest strategia zerokosztowa? Finansujemy zakup jednej opcji wystawieniem innej opcji o identycznej premii Jeśli obie w/w opcje generują podobne ryzyko dla obu stron, opcje mają identyczne nominały (brak dźwigni) Jeśli w/w opcje generują różne ryzyko, nominały są zróżnicowane (tzw. efekt dźwigni)

94 RISK REVERSAL strategia zerokosztowa bez dźwigni Zabezpieczenie dla eksportera poprzez wykreowanie pozycji krótkiej w euro Kupno opcji OTM put + sprzedaż opcji OTM call (dwa różne kursy realizacji niski i wysoki) Transakcja zerokosztowa: premia za opcję kupiona równoważy premię za opcję sprzedaną. Profil wypłaty przypomina forward z opóźnionym zapłonem 94

95 Profil ryzyka dla RISK REVERSAL

96 RISK REVERSAL -wnioski Eksporter ustanawia minimalny i maksymalny kurs przewalutowania Może ponieść ograniczone straty na eksporcie, ale za to ma możliwość nadprogramowych zysków, jak złoty się osłabi Brak jakichkolwiek problemów przy deprecjacji złotego mimo wystawienia opcji call!

97 Efektywny profil eksportera bez dźwigni Max zysk Max strata

98 PARTYCYPATOR (ang. participation forward) strategia zerokosztowa z dźwignią Eksporter może zapewnić sobie kurs przewalutowania LEPSZY niż kurs terminowy Wykreowanie pozycji krótkiej w euro poprzez: kupno opcji ITM put + sprzedaż opcji OTM call (ten sam kurs realizacji dla obu opcji!) Transakcja zerokosztowa: premia za opcję kupioną równoważy premię za opcję sprzedaną, ale...opcja ITM jest wielokrotnie droższa od opcji OTM, więc MUSIMY WYSTAWIĆ WIĘCEJ! 98

99 Profil ryzyka dla PARTYCYPATORA Firmy ogłaszają straty na opcjach

100 PARTYCYPATOR-wnioski Eksporter ma prawo przewalutowania po kursie lepszym niż rynkowy kurs terminowy Na rynku finansowym nie ma zysku bez ryzyka, a więc nie istnieje darmowy lunch Jeśli mamy lepszy kurs musimy ponieść większe ryzyko nominał opcji sprzedanych jest wyższy niż nominał opcji kupionych (w przykładzie dźwignia 5:1) Pozycja krótka z tytułu wystawionych opcji przynosi większe straty niż zyski z pozycji eksportowej Ryzyko bankructwa firmy przy deprecjacji złotego!

101 Efektywny profil eksportera z dźwignią Strata netto

102 Błędy przy wykorzystaniu partycypatora Jesień 2008 straty polskich firm na transakcjach opcyjnych Powszechne użycie partycypatorów przez eksporterów, w których kupowana opcja put była ITM, natomiast sprzedawana opcja call była OTM i posiadała wielokrotnie większy nominał niż przychody eksportowe Uzasadnienie strategii: Latem 2008 kurs EUR/PLN był bardzo niski opcja put oferowała lepszy kurs niż rynek Kurs sprzedanych opcji call wydawał się niemożliwy do osiągnięcia Źródła strat: Spektakularna deprecjacja złotego połączona ze wzrostem zmienności rynkowej (straty na parametrze delta i vega) Kolateralizacja ekspozycji powodująca materializację strat pozabilansowych

103 Wprowadzenie do opcji egzotycznych Opcje egzotyczne różnią się od waniliowych modyfikacją warunków wypłaty w dniu wygaśnięcia. Modyfikacja może dotyczyć kursu realizacji, kursu referencyjnego, wielkości wypłaty lub samego faktu istnienia opcji. Rodzaje opcji egzotycznych: Barierowe (ang. barrier options) Binarne (ang. digital options) Azjatyckie (ang. average rate options) Optymalne (ang. lookback options) Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 103

104 Opcje barierowe Opcje, dla których przekroczenie bariery w trakcie życia kontraktu oznacza automatyczne wygaśnięcie (knock-out) lub ożywienie (kock-in) opcji. Jeżeli zmiana statusu opcji następuje, gdy jest ona OTM, to mamy do czynienia z regularną barierą (regular). W przypadku, gdy opcja zmienia status będąc ITM, bariera jest odwrócona (reverse). Rodzaje opcji barierowych: Typ opcji Call Put Up&In Reverse Knock-in Regular Knock-in Up&Out Reverse Knock-out Regular Knock-out Down&In Regular Knock-in Reverse Knock-in Down&Out Regular Knock-out Reverse Knock-out Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 104

105 Opcjebinarne Opcja binarna oferuje stałą wypłatę w sytuacji przekroczenia kursu realizacji. Wyróżniamy dwa podstawowe rodzaje opcji binarnych: Europejska (ang. european digital) wypłata stałej kwoty następuje tylko w dniu wygaśnięcia Amerykańska (ang. one touch) wypłata stałej kwoty następuje w chwili przekroczenia kursu w dowolnym dniu pomiędzy dniem transakcji a dniem wygaśnięcia Inne (np. no touch) Uwaga: dla europejskiej opcji binarnej procentowa cena opcji jest równa w przybliżeniu delcie europejskiej opcji waniliowej. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 105

106 Opcjeazjatyckie Opcja azjatycka posiada kurs referencyjny lub kurs realizacji równy średniej z kursów zarejestrowanych pomiędzy dniem transakcji a dniem wygaśnięcia. Wyróżniamy dwa rodzaje opcji azjatyckich: Average to rate (wypłata równa jest różnicy pomiędzy kursem realizacji a średnim kursem w czasie życia opcji) Average to strike (opcja nie ma kursu realizacji jest on ustalany jako średnia z kursów w czasie życia opcji) Uwaga: średnia może być arytmetyczna lub geometryczna. Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 106

107 Opcjeoptymalne Opcja optymalna posiada kurs referencyjny lub kurs realizacji najlepszy spośród kursów, jakie zarejestrowano w czasie życia opcji (z punktu widzenia kupującego). Opcje optymalne są jedynymi opcjami egzotycznymi droższymi od opcji waniliowej o zbliżonych parametrach. Wyróżniamy dwa rodzaje opcji optymalnej: Optimal rate (nabywca wybiera najkorzystniejszy kurs referencyjny zarejestrowany w czasie życia opcji) Optimalstrike(nabywca wybiera najlepszy kurs realizacji spośród zmierzonych w czasie życia opcji opcja na początku nie ma kursu realizacji) Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 107

108 Opcja jako inwestycja Lokata dwuwalutowa wystawienie opcji waniliowej przez klienta powiększenie rentowności w skali rocznej ryzyko przewalutowania po kursie zamiany brak ryzyka kredytowego kontrahenta dla Banku Lokaty strukturyzowane certyfikaty depozytowe z wbudowaną opcją binarną obligacje z kuponem indeksowanym do poziomu kursu walutowego Piotr Mielus, Rynek opcji walutowych 108

Rynek opcji walutowych. dr Piotr Mielus

Rynek opcji walutowych. dr Piotr Mielus Rynek opcji walutowych dr Piotr Mielus Rynek walutowy a rynek opcji Geneza rynku opcji walutowych Charakterystyka rynku opcji Specyfika rynku polskiego jako rynku wschodzącego 2 Geneza rynku opcji walutowych

Bardziej szczegółowo

istota transakcji opcyjnych, rodzaje opcji, czynniki wpływające na wartość opcji (premii). Mała powtórka: instrumenty liniowe

istota transakcji opcyjnych, rodzaje opcji, czynniki wpływające na wartość opcji (premii). Mała powtórka: instrumenty liniowe Opcje istota transakcji opcyjnych, rodzaje opcji, czynniki wpływające na wartość opcji (premii). Mała powtórka: instrumenty liniowe Punkt odniesienia dla rozliczania transakcji terminowej forward: ustalony

Bardziej szczegółowo

Opcje. istota transakcji opcyjnych, rodzaje opcji, czynniki wpływające na wartość opcji (premii).

Opcje. istota transakcji opcyjnych, rodzaje opcji, czynniki wpływające na wartość opcji (premii). Opcje istota transakcji opcyjnych, rodzaje opcji, czynniki wpływające na wartość opcji (premii). 1 Mała powtórka: instrumenty liniowe Takie, w których funkcja wypłaty jest liniowa (np. forward, futures,

Bardziej szczegółowo

OPCJE WALUTOWE. kurs realizacji > kurs terminowy OTM ATM kurs realizacji = kurs terminowy ITM ITM kurs realizacji < kurs terminowy ATM OTM

OPCJE WALUTOWE. kurs realizacji > kurs terminowy OTM ATM kurs realizacji = kurs terminowy ITM ITM kurs realizacji < kurs terminowy ATM OTM OPCJE WALUTOWE Opcja walutowa jako instrument finansowy zdobył ogromną popularność dzięki wielu możliwości jego wykorzystania. Minimalizacja ryzyka walutowego gdziekolwiek pojawiają się waluty to niewątpliwie

Bardziej szczegółowo

R NKI K I F I F N N NSOW OPCJE

R NKI K I F I F N N NSOW OPCJE RYNKI FINANSOWE OPCJE Wymagania dotyczące opcji Standard opcji Interpretacja nazw Sposoby ustalania ostatecznej ceny rozliczeniowej dla opcji na GPW OPCJE - definicja Kontrakt finansowy, w którym kupujący

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia ZPI. Katarzyna Niewińska, ćwiczenia do wykładu Zarządzanie portfelem inwestycyjnym 1

Ćwiczenia ZPI. Katarzyna Niewińska, ćwiczenia do wykładu Zarządzanie portfelem inwestycyjnym 1 Ćwiczenia ZPI 1 Kupno opcji Profil wypłaty dla nabywcy opcji kupna. Z/S Premia (P) np. 100 Kurs wykonania opcji (X) np. 2500 Punkt opłacalności X + P 2500+100=2600 WIG20 2 Kupno opcji Profil wypłaty dla

Bardziej szczegółowo

Najchętniej odwraca pozycję. Ale jeśli nie może, to replikuje transakcję przeciwstawną. strategie opcyjne

Najchętniej odwraca pozycję. Ale jeśli nie może, to replikuje transakcję przeciwstawną. strategie opcyjne Opcje (2) delta hedging strategie opcyjne 1 Co robi market-maker maker wystawiający opcje? Najchętniej odwraca pozycję Ale jeśli nie może, to replikuje transakcję przeciwstawną SGH, Rynki Finansowe, Materiały

Bardziej szczegółowo

Opcje i strategie opcyjne czyli co to jest i jak na tym zarobić?

Opcje i strategie opcyjne czyli co to jest i jak na tym zarobić? Opcje i strategie opcyjne czyli co to jest i jak na tym zarobić? forex, wszystkie towary, rynki giełda w jednym miejscu Istota opcji Łac. optio- oznacza wolna wola, wolny wybór Kontrakt finansowy, który

Bardziej szczegółowo

Sprzedający => Wystawca opcji Kupujący => Nabywca opcji

Sprzedający => Wystawca opcji Kupujący => Nabywca opcji Opcja walutowa jest to umowa, która daje kupującemu prawo (nie obowiązek) do kupna lub sprzedaży instrumentu finansowego po z góry ustalonej cenie przed lub w określonym terminie w przyszłości. Kupujący

Bardziej szczegółowo

ANALIZA OPCJI ANALIZA OPCJI - WYCENA. Krzysztof Jajuga Katedra Inwestycji Finansowych i Zarządzania Ryzykiem Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu

ANALIZA OPCJI ANALIZA OPCJI - WYCENA. Krzysztof Jajuga Katedra Inwestycji Finansowych i Zarządzania Ryzykiem Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Krzysztof Jajuga Katedra Inwestycji Finansowych i Zarządzania Ryzykiem Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Podstawowe pojęcia Opcja: in-the-money (ITM call: wartość instrumentu podstawowego > cena wykonania

Bardziej szczegółowo

Opcje giełdowe. Wprowadzenie teoretyczne oraz zasady obrotu

Opcje giełdowe. Wprowadzenie teoretyczne oraz zasady obrotu Opcje giełdowe Wprowadzenie teoretyczne oraz zasady obrotu NAJWAŻNIEJSZE CECHY OPCJI Instrument pochodny (kontrakt opcyjny), Asymetryczny profil wypłaty, Możliwość budowania portfeli o różnych profilach

Bardziej szczegółowo

OPCJE FOREX NA PLATFORMIE DEALBOOK 360

OPCJE FOREX NA PLATFORMIE DEALBOOK 360 OPCJE FOREX NA PLATFORMIE DEALBOOK 360 Inwestuj na rynku i zabezpieczaj swoje pozycje z wykorzystaniem opcji walutowych, najnowszego produktu oferowanego przez GFT. Jeśli inwestowałeś wcześniej na rynku

Bardziej szczegółowo

OSWOIĆ OPCJE WARSZAWA 2009

OSWOIĆ OPCJE WARSZAWA 2009 OSWOIĆ OPCJE ASPEKTY FINANSOWE ŚWIADOMEGO ZARZĄDZANIA RYZYKIEM WALUTOWYM WARSZAWA 2009 PLAN PREZENTACJI 1. INSTYTUCJE RYNKU WALUTOWEGO I ICH ROLA [MODEL A RZECZYWISTOŚĆ]. 2. RODZAJE OPCJI-ICH PRZYDATNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

Inżynieria Finansowa: 5. Opcje

Inżynieria Finansowa: 5. Opcje Inżynieria Finansowa: 5. Opcje Piotr Bańbuła atedra Ekonomii Ilościowej, AE Listopad 2014 r. Warszawa, Szkoła Główna Handlowa Opcje - typy Opcja jest asymetrycznym instrumentem. Opcja (standardowa, prosta,

Bardziej szczegółowo

Opcje jako uzupełnienie portfela inwestycyjnego

Opcje jako uzupełnienie portfela inwestycyjnego Opcje jako uzupełnienie portfela inwestycyjnego forex, wszystkie towary, rynki giełda w jednym miejscu Istota opcji Łac. optio- oznacza wolna wola, wolny wybór Kontrakt finansowy, który nabywcy daje prawo

Bardziej szczegółowo

Czy opcje walutowe mogą być toksyczne?

Czy opcje walutowe mogą być toksyczne? Katedra Matematyki Finansowej Wydział Matematyki Stosowanej AGH 11 maja 2012 Kurs walutowy Kurs walutowy cena danej waluty wyrażona w innej walucie np. 1 USD = 3,21 PLN; USD/PLN = 3,21 Rodzaje kursów walutowych:

Bardziej szczegółowo

Opcje Giełdowe. Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego GPW

Opcje Giełdowe. Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego GPW Opcje Giełdowe Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego GPW Warszawa, 7 maja 2014 Czym są opcje indeksowe (1) Kupno opcji Koszt nabycia Zysk Strata Prawo, lecz nie obligacja, do kupna lub sprzedaży instrumentu

Bardziej szczegółowo

OPCJE FINANSOWE, W TYM OPCJE EGZOTYCZNE, ZBYWALNE STRATEGIE OPCYJNE I ICH ZASTOSOWANIA DARIA LITEWKA I ALEKSANDRA KOŁODZIEJCZYK

OPCJE FINANSOWE, W TYM OPCJE EGZOTYCZNE, ZBYWALNE STRATEGIE OPCYJNE I ICH ZASTOSOWANIA DARIA LITEWKA I ALEKSANDRA KOŁODZIEJCZYK OPCJE FINANSOWE, W TYM OPCJE EGZOTYCZNE, ZBYWALNE STRATEGIE OPCYJNE I ICH ZASTOSOWANIA DARIA LITEWKA I ALEKSANDRA KOŁODZIEJCZYK OPCJE Opcja jest umową, która daje posiadaczowi prawo do kupna lub sprzedaży

Bardziej szczegółowo

NAJWAŻNIEJSZE CECHY OPCJI

NAJWAŻNIEJSZE CECHY OPCJI ABC opcji NAJWAŻNIEJSZE CECHY OPCJI Instrument pochodny, Asymetryczny profil wypłaty, Możliwość budowania portfeli o różnych profilach wypłaty, Dla nabywcy opcji z góry znana maksymalna strata, Nabywca

Bardziej szczegółowo

Opcje na GPW (I) Możemy wyróżnić dwa rodzaje opcji: opcje kupna (ang. call options), opcje sprzedaży (ang. put options).

Opcje na GPW (I) Możemy wyróżnić dwa rodzaje opcji: opcje kupna (ang. call options), opcje sprzedaży (ang. put options). Opcje na GPW (I) Opcje (ang. options) to podobnie jak kontrakty terminowe bardzo popularny instrument notowany na rynkach giełdowych. Ich konstrukcja jest nieco bardziej złożona od kontraktów. Opcje można

Bardziej szczegółowo

Opcje walutowe proste. 1. Czym sa opcje 2. Rodzaje opcji 3. Profile ryzyka i The Greeks 4. Hedging 5. Strategie handlowania zmiennoscia cen

Opcje walutowe proste. 1. Czym sa opcje 2. Rodzaje opcji 3. Profile ryzyka i The Greeks 4. Hedging 5. Strategie handlowania zmiennoscia cen Opcje walutowe proste 1. Czym sa opcje 2. Rodzaje opcji 3. Profile ryzyka i The Greeks 4. Hedging 5. Strategie handlowania zmiennoscia cen Historia opcji Opcje byly znane od setek lat Ich natura spekulacyjna

Bardziej szczegółowo

OPISY PRODUKTÓW. Rabobank Polska S.A.

OPISY PRODUKTÓW. Rabobank Polska S.A. OPISY PRODUKTÓW Rabobank Polska S.A. Warszawa, marzec 2010 Wymiana walut (Foreign Exchange) Wymiana walut jest umową pomiędzy bankiem a klientem, w której strony zobowiązują się wymienić w ustalonym dniu

Bardziej szczegółowo

OPCJE. Slide 1. This presentation or any of its parts cannot be used without prior written permission of Dom Inwestycyjny BRE Banku S..A.

OPCJE. Slide 1. This presentation or any of its parts cannot be used without prior written permission of Dom Inwestycyjny BRE Banku S..A. OPCJE Slide 1 Informacje ogólne definicje opcji: kupna (call)/sprzedaŝy (put) terminologia typy opcji krzywe zysk/strata Slide 2 Czym jest opcja KUPNA (CALL)? Opcja KUPNA (CALL) jest PRAWEM - nie zobowiązaniem

Bardziej szczegółowo

Strategie inwestowania w opcje. Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego

Strategie inwestowania w opcje. Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego Strategie inwestowania w opcje Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego Agenda: Opcje giełdowe Zabezpieczenie portfela Spekulacja Strategie opcyjne 2 Opcje giełdowe 3 Co to jest opcja? OPCJA JAK POLISA Zabezpieczenie

Bardziej szczegółowo

OPCJE WARSZTATY INWESTYCYJNE TMS BROKERS

OPCJE WARSZTATY INWESTYCYJNE TMS BROKERS OPCJE WARSZTATY INWESTYCYJNE TMS BROKERS Możliwości inwestycyjne akcje, kontrakty, opcje Akcje zysk: tylko wzrosty lub tylko spadki (krótka sprzedaż), brak dźwigni finansowej strata: w zależności od spadku

Bardziej szczegółowo

WHS przewodnik do handlu opcjami walutowymi

WHS przewodnik do handlu opcjami walutowymi Jak zacząć inwestowanie w opcje walutowe? WHS przewodnik do handlu opcjami walutowymi Przewiduj trend na rynku walutowym lub zabezpiecz swoje pozycję opcjami walutowymi. Udoskonal własny styl handlowania

Bardziej szczegółowo

OPCJE MIESIĘCZNE NA INDEKS WIG20

OPCJE MIESIĘCZNE NA INDEKS WIG20 OPCJE MIESIĘCZNE NA INDEKS WIG20 1 TROCHĘ HISTORII 1973 Fisher Black i Myron Scholes opracowują precyzyjną metodę obliczania wartości opcji słynny MODEL BLACK/SCHOLES 2 TROCHĘ HISTORII 26 kwietnia 1973

Bardziej szczegółowo

Słowniczek pojęć. Definicje ogólne. 1 pips najmniejsza możliwa zmiana ceny, najczęściej jest to 0,0001; 100 pips = 1 grosz, 20 pips = 0,2 grosza, itp.

Słowniczek pojęć. Definicje ogólne. 1 pips najmniejsza możliwa zmiana ceny, najczęściej jest to 0,0001; 100 pips = 1 grosz, 20 pips = 0,2 grosza, itp. Słowniczek pojęć Definicje ogólne 1 pips najmniejsza możliwa zmiana ceny, najczęściej jest to 0,0001; 100 pips = 1 grosz, 20 pips = 0,2 grosza, itp. ASK rynkowy kurs, po którym można kupić walutę zagraniczną

Bardziej szczegółowo

Opcje giełdowe i zabezpieczenie inwestycji. Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego

Opcje giełdowe i zabezpieczenie inwestycji. Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego Opcje giełdowe i zabezpieczenie inwestycji Filip Duszczyk Dział Rynku Terminowego Agenda: Analiza Portfela współczynnik Beta (β) Opcje giełdowe wprowadzenie Podstawowe strategie opcyjne Strategia Protective

Bardziej szczegółowo

Ryzyko walutowe i zarządzanie nim. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu

Ryzyko walutowe i zarządzanie nim. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu 1 Ryzyko walutowe i zarządzanie nim 2 Istota ryzyka walutowego Istota ryzyka walutowego sprowadza się do konieczności przewalutowania należności i zobowiązań (pozycji bilansu banku) wyrażonych w walutach

Bardziej szczegółowo

Wycena opcji. Dr inż. Bożena Mielczarek

Wycena opcji. Dr inż. Bożena Mielczarek Wycena opcji Dr inż. Bożena Mielczarek Stock Price Wahania ceny akcji Cena jednostki podlega niewielkim wahaniom dziennym (miesięcznym) wykazując jednak stały trend wznoszący. Cena może się doraźnie obniżać,

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie opcji w zarządzaniu ryzykiem finansowym

Wykorzystanie opcji w zarządzaniu ryzykiem finansowym Prof. UJ dr hab. Andrzej Szopa Instytut Spraw Publicznych Uniwersytet Jagielloński Wykorzystanie opcji w zarządzaniu ryzykiem finansowym Ryzyko finansowe rozumiane jest na ogół jako zjawisko rozmijania

Bardziej szczegółowo

OPIS RYZYK ZWIĄZANYCH Z INSTRUMENTAMI I PRODUKTAMI FINANSOWYMI OFEROWANYMI W SEGMENCIE BIZNES I BANKOWOŚCI PRZEDSIEBIORSTW

OPIS RYZYK ZWIĄZANYCH Z INSTRUMENTAMI I PRODUKTAMI FINANSOWYMI OFEROWANYMI W SEGMENCIE BIZNES I BANKOWOŚCI PRZEDSIEBIORSTW OPIS RYZYK ZWIĄZANYCH Z INSTRUMENTAMI I PRODUKTAMI FINANSOWYMI OFEROWANYMI W SEGMENCIE BIZNES I BANKOWOŚCI PRZEDSIEBIORSTW W BANKU MILLENNIUM S.A. Niniejszy opis ryzyk składa się z: opisu ryzyk związanych

Bardziej szczegółowo

INSTRUMENTY POCHODNE OPCJE EUROPEJSKIE OPCJE AMERYKAŃSKIE OPCJE EGZOTYCZNE

INSTRUMENTY POCHODNE OPCJE EUROPEJSKIE OPCJE AMERYKAŃSKIE OPCJE EGZOTYCZNE INSTRUMENTY POCHODNE OPCJE EUROPEJSKIE OPCJE AMERYKAŃSKIE OPCJE EGZOTYCZNE OPCJE / DEFINICJA Opcja jest prawem do zakupu lub sprzedaży określonej ilości wyspecyfikowanego przedmiotu (tzw. instrumentu bazowego)

Bardziej szczegółowo

HANDEL OPCJAMI W PLATFORMIE DEALBOOK 360

HANDEL OPCJAMI W PLATFORMIE DEALBOOK 360 Otwórz konto opcyjne w GFT lub dodaj możliwość inwestowania w opcje do istniejącego konta forex lub CFD, dzięki czemu będziesz mógł monitorować rynek 24 godziny na dobę, 5 dni w tygodniu. Nowy panel opcyjny

Bardziej szczegółowo

Instrumenty pochodne Instrumenty wbudowane

Instrumenty pochodne Instrumenty wbudowane www.pwcacademy.pl Instrumenty pochodne Instrumenty wbudowane Jan Domanik Instrumenty pochodne ogólne zasady ujmowania i wyceny 2 Instrument pochodny definicja. to instrument finansowy: którego wartość

Bardziej szczegółowo

Zajmujemy pozycję na grupie instrumentów walutowych (Forex)

Zajmujemy pozycję na grupie instrumentów walutowych (Forex) Zajmujemy pozycję na grupie instrumentów walutowych (Forex) Istotą inwestowania za pomocą kontraktów różnic kursowych (KRK, CFD) jest zarabianie na różnicy pomiędzy kursem z momentu rozpoczęcia transakcji,

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 689 FINANSE, RYNKI FINANSOWE, UBEZPIECZENIA NR 50 2012 ANALIZA WŁASNOŚCI OPCJI SUPERSHARE

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 689 FINANSE, RYNKI FINANSOWE, UBEZPIECZENIA NR 50 2012 ANALIZA WŁASNOŚCI OPCJI SUPERSHARE ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 689 FINANSE, RYNKI FINANSOWE, UBEZPIECZENIA NR 5 212 EWA DZIAWGO ANALIZA WŁASNOŚCI OPCJI SUPERSHARE Wprowadzenie Proces globalizacji rynków finansowych stwarza

Bardziej szczegółowo

OPIS RYZYK ZWIĄZANYCH Z INSTRUMENTAMI I PRODUKTAMI FINANSOWYMI OFEROWANYMI W SEGMENCIE BIZNES I BANKOWOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW W BANKU MILLENNIUM S.A.

OPIS RYZYK ZWIĄZANYCH Z INSTRUMENTAMI I PRODUKTAMI FINANSOWYMI OFEROWANYMI W SEGMENCIE BIZNES I BANKOWOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW W BANKU MILLENNIUM S.A. Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, o numerze identyfikacji podatkowej (NIP) 526-021-29-31 i kapitale OPIS RYZYK ZWIĄZANYCH Z INSTRUMENTAMI I PRODUKTAMI FINANSOWYMI OFEROWANYMI W SEGMENCIE

Bardziej szczegółowo

Opcje giełdowe na indeks WIG20 rola animatora rynku, strategie inwestycyjne 16 maj 2008

Opcje giełdowe na indeks WIG20 rola animatora rynku, strategie inwestycyjne 16 maj 2008 Opcje giełdowe na indeks rola animatora rynku, strategie inwestycyjne 16 maj 28 Prowadzący: Marcin Górniewicz Departament Rynków Finansowych BRE Bank Część I ANIMACJA RYNKU OPCJI NA INDEKS Rynek opcji

Bardziej szczegółowo

Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy XXXV Egzamin dla Aktuariuszy z 16 maja 2005 r. Część I Matematyka finansowa

Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy XXXV Egzamin dla Aktuariuszy z 16 maja 2005 r. Część I Matematyka finansowa Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy XXXV Egzamin dla Aktuariuszy z 6 maja 005 r. Część I Matematyka finansowa Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... WERSJA TESTU A Czas egzaminu: 00 minut . Inwestorzy

Bardziej szczegółowo

Do końca 2003 roku Giełda wprowadziła promocyjne opłaty transakcyjne obniżone o 50% od ustalonych regulaminem.

Do końca 2003 roku Giełda wprowadziła promocyjne opłaty transakcyjne obniżone o 50% od ustalonych regulaminem. Opcje na GPW 22 września 2003 r. Giełda Papierów Wartościowych rozpoczęła obrót opcjami kupna oraz opcjami sprzedaży na indeks WIG20. Wprowadzenie tego instrumentu stanowi uzupełnienie oferty instrumentów

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie ryzykiem. Wykład 3 Instrumenty pochodne

Zarządzanie ryzykiem. Wykład 3 Instrumenty pochodne Zarządzanie ryzykiem Wykład 3 Instrumenty pochodne Definicja instrumenty pochodne to: prawa majątkowe, których cena rynkowa zależy bezpośrednio lub pośrednio od ceny lub wartości papierów wartościowych,

Bardziej szczegółowo

Futures na Wibor najlepszy sposób zarabiania na stopach. Departament Skarbu, PKO Bank Polski Konferencja Instrumenty Pochodne Warszawa, 28 maja 2014

Futures na Wibor najlepszy sposób zarabiania na stopach. Departament Skarbu, PKO Bank Polski Konferencja Instrumenty Pochodne Warszawa, 28 maja 2014 Futures na Wibor najlepszy sposób zarabiania na stopach Departament Skarbu, PKO Bank Polski Konferencja Instrumenty Pochodne Warszawa, 28 maja 2014 Agenda Wprowadzenie Definicja kontraktu Czynniki wpływające

Bardziej szczegółowo

Wykład VI Kontrakty opcyjne

Wykład VI Kontrakty opcyjne Inżynieria Finansowa - Wykład VI 1 Wykład VI Kontrakty opcyjne Kontrakt opcyjny (krótko: opcja) to umowa na podstawie której jedna strona umowy (posiadacz opcji) nabywa prawo do zrealizowania opisanej

Bardziej szczegółowo

Walutowe kontrakty terminowe notowane na GPW. Warszawa, 28 maja 2014 r.

Walutowe kontrakty terminowe notowane na GPW. Warszawa, 28 maja 2014 r. Walutowe kontrakty terminowe notowane na GPW Warszawa, 28 maja 2014 r. STANDARD USD/PLN EUR/PLN CHF/PLN Standard kontraktu: Wielkość kontraktu: 1.000 jednostek waluty Kwotowanie: za 100 jednostek Godziny

Bardziej szczegółowo

Inwestor musi wybrać następujące parametry: instrument bazowy, rodzaj opcji (kupna lub sprzedaży, kurs wykonania i termin wygaśnięcia.

Inwestor musi wybrać następujące parametry: instrument bazowy, rodzaj opcji (kupna lub sprzedaży, kurs wykonania i termin wygaśnięcia. Opcje na GPW (II) Wbrew ogólnej opinii, inwestowanie w opcje nie musi być trudne. Na rynku tym można tworzyć strategie dla doświadczonych inwestorów, ale również dla początkujących. Najprostszym sposobem

Bardziej szczegółowo

Wycena papierów wartościowych - instrumenty pochodne

Wycena papierów wartościowych - instrumenty pochodne Matematyka finansowa - 8 Wycena papierów wartościowych - instrumenty pochodne W ujęciu probabilistycznym cena akcji w momencie t jest zmienną losową P t o pewnym (zwykle nieznanym) rozkładzie prawdopodobieństwa,

Bardziej szczegółowo

Strategie: sposób na opcje

Strategie: sposób na opcje X-Trade Brokers Dom Maklerski S.A. Strategie: sposób na opcje z wykorzystaniem systemu Option Trader Tomasz Uściński X-Trade Brokers Dom Maklerski S.A. www.xtb.pl 1 Definicja opcji Opcja: Kontrakt finansowy,

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE RYZYKIEM STOPY PROCENTOWEJ. dr Grzegorz Kotliński; Katedra Bankowości AE w Poznaniu

ZARZĄDZANIE RYZYKIEM STOPY PROCENTOWEJ. dr Grzegorz Kotliński; Katedra Bankowości AE w Poznaniu ZARZĄDZANIE RYZYKIEM STOPY PROCENTOWEJ 1 DEFINICJA RYZYKA STOPY PROCENTOWEJ Ryzyko stopy procentowej to niebezpieczeństwo negatywnego wpływu zmian rynkowej stopy procentowej na sytuację finansową banku

Bardziej szczegółowo

Forward Rate Agreement

Forward Rate Agreement Forward Rate Agreement Nowoczesne rynki finansowe oferują wiele instrumentów pochodnych. Należą do nich: opcje i warranty, kontrakty futures i forward, kontrakty FRA (Forward Rate Agreement) oraz swapy.

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE OPCJI WALUTOWYCH W INWESTOWANIU ORAZ ZARZĄDZANIU RYZYKIEM. KOŁOBRZEG 18 listopada 2011

ZASTOSOWANIE OPCJI WALUTOWYCH W INWESTOWANIU ORAZ ZARZĄDZANIU RYZYKIEM. KOŁOBRZEG 18 listopada 2011 ZASTOSOWANIE OPCJI WALUTOWYCH W INWESTOWANIU ORAZ ZARZĄDZANIU RYZYKIEM KOŁOBRZEG 18 listopada 2011 Jacek Maliszewski Główny Ekonomista DMK-ALPHA j.maliszewski@dmk-alpha.eu PLAN PREZENTACJI 1. Strategie

Bardziej szczegółowo

Forward kontrakt terminowy o charakterze rzeczywistym (z dostawą instrumentu bazowego).

Forward kontrakt terminowy o charakterze rzeczywistym (z dostawą instrumentu bazowego). Kontrakt terminowy (z ang. futures contract) to umowa pomiędzy dwiema stronami, z których jedna zobowiązuje się do kupna, a druga do sprzedaży, w określonym terminie w przyszłości (w tzw. dniu wygaśnięcia)

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 13.12.2010 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LV Egzamin dla Aktuariuszy z 13 grudnia 2010 r. Część I

Matematyka finansowa 13.12.2010 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LV Egzamin dla Aktuariuszy z 13 grudnia 2010 r. Część I Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LV Egzamin dla Aktuariuszy z 13 grudnia 2010 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut 1 1. Pan

Bardziej szczegółowo

Zabezpieczenie przed ryzykiem walutowym

Zabezpieczenie przed ryzykiem walutowym Instytut Interwencji Gospodarczych BCC we współpracy z ekspertami prezentuje cykl porad z zakresu przedsiębiorczości i inwestowania. Doświadczeni eksperci, na łamach Biuletynu Specjalnego BCC oraz w portalu

Bardziej szczegółowo

Teraz wiesz i inwestujesz OPCJE WPROWADZENIE DO OPCJI

Teraz wiesz i inwestujesz OPCJE WPROWADZENIE DO OPCJI OPCJE WPROWADZENIE DO OPCJI OPCJA jest instrumentem finansowym, mającym postać kontraktu, w którym kupujący opcję nabywa prawo do nabycia (opcja kupna), bądź prawo do sprzedaży (opcja sprzedaży) określonego

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie ryzykiem w tworzeniu wartości na przykładzie przedsiębiorstwa z branży 29. Sporządziła: A. Maciejowska

Zarządzanie ryzykiem w tworzeniu wartości na przykładzie przedsiębiorstwa z branży 29. Sporządziła: A. Maciejowska Zarządzanie ryzykiem w tworzeniu wartości na przykładzie przedsiębiorstwa z branży 29 Sporządziła: A. Maciejowska 1.Wstęp Każde przedsiębiorstwo musi zmagać się z ryzykiem, nawet jeśli nie do końca jest

Bardziej szczegółowo

RYNEK INSTRUMENTÓW POCHODNYCH instrumenty liniowe. dr Piotr Mielus Szkoła Główna Handlowa

RYNEK INSTRUMENTÓW POCHODNYCH instrumenty liniowe. dr Piotr Mielus Szkoła Główna Handlowa RYNEK INSTRUMENTÓW POCHODNYCH instrumenty liniowe dr Piotr Mielus Szkoła Główna Handlowa DATA WALUTY (value date) Data, w której następuje rozliczenie transakcji walutowej (poprzez dostawę walut lub rozliczenie

Bardziej szczegółowo

Inwestycje Dwuwalutowe

Inwestycje Dwuwalutowe Inwestycje Dwuwalutowe Co to są Inwestycje Dwuwalutowe? Inwestycja Dwuwalutowa to krótkoterminowa inwestycja, w ramach której Klient może otrzymać wysokie oprocentowanie zainwestowanego kapitału w zamian

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe na akcje

Kontrakty terminowe na akcje Kontrakty terminowe na akcje Zawartość prezentacji podstawowe informacje o kontraktach terminowych na akcje, zasady notowania, wysokość depozytów zabezpieczających, przykłady wykorzystania kontraktów,

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe w teorii i praktyce. Marcin Kwaśniewski Dział Rynku Terminowego

Kontrakty terminowe w teorii i praktyce. Marcin Kwaśniewski Dział Rynku Terminowego Kontrakty terminowe w teorii i praktyce Marcin Kwaśniewski Dział Rynku Terminowego Czym jest kontrakt terminowy? Kontrakt to umowa między 2 stronami Nabywca/sprzedawca zobowiązuje się do kupna/sprzedaży

Bardziej szczegółowo

Część XI analiza pozycji. Filip Duszczyk Dział Rozwoju Rynku Terminowego

Część XI analiza pozycji. Filip Duszczyk Dział Rozwoju Rynku Terminowego Część XI analiza pozycji Filip Duszczyk Dział Rozwoju Rynku Terminowego Agenda 1. Wstęp 2. Rysowanie wykresów 3. Podstawowe przykłady 4. Kompleksowe pozycje 5. Podsumowanie 6. Materiał dodatkowy pozycja

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 03.10.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVIII Egzamin dla Aktuariuszy z 3 października 2011 r.

Matematyka finansowa 03.10.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVIII Egzamin dla Aktuariuszy z 3 października 2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LVIII Egzamin dla Aktuariuszy z 3 października 2011 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut

Bardziej szczegółowo

Opis Transakcji Walutowych

Opis Transakcji Walutowych Opis Transakcji Walutowych mbank.pl Spis treści 1. Definicje...3 2. Natychmiastowa Transakcja Wymiany Walutowej...4 3. Walutowa Transakcja Terminowa...4 4. Opcje Walutowe...5 5. Niedostarczenie środków...6

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 05.12.2005 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. XXXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 5 grudnia 2005 r.

Matematyka finansowa 05.12.2005 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. XXXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 5 grudnia 2005 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy XXXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 5 grudnia 2005 r. Część I Matematyka finansowa Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... WERSJA TESTU A Czas egzaminu: 100 minut 1 1.

Bardziej szczegółowo

OPCJE FOREX - WYLICZANIE DOSTĘPNEGO KAPITAŁU I WYMAGANEGO DEPOZYTU

OPCJE FOREX - WYLICZANIE DOSTĘPNEGO KAPITAŁU I WYMAGANEGO DEPOZYTU OPCJE FOREX - WYLICZANIE DOSTĘPNEGO KAPITAŁU I WYMAGANEGO DEPOZYTU Inwestowanie za pomocą opcji Forex wymaga wytłumaczenia sposobu wyliczania Całkowitego/Dostępnego kapitału oraz Wymaganego depozytu przez

Bardziej szczegółowo

Instrumenty finansowe oferowane przez Obszar Skarbu Getin Noble Bank SA i związane z nimi ryzyka. Definicje. Przykładowe rodzaje ryzyk

Instrumenty finansowe oferowane przez Obszar Skarbu Getin Noble Bank SA i związane z nimi ryzyka. Definicje. Przykładowe rodzaje ryzyk Instrumenty finansowe oferowane przez Obszar Skarbu Getin Noble Bank SA i związane z nimi ryzyka Getin Noble Bank SA informuje, że ryzyka są nierozłącznie związane z każdą transakcją instrumentami finansowymi.

Bardziej szczegółowo

Dr Ewa Dziawgo Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Katedra Ekonometrii i Statystyki. Współczynnik delta opcji pojedynczych

Dr Ewa Dziawgo Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Katedra Ekonometrii i Statystyki. Współczynnik delta opcji pojedynczych Dr Ewa Dziawgo Uniwersytet Mikołaja opernika w oruniu atedra Ekonometrii i Statystyki Współczynnik delta opcji pojedynczych Opcje pojedyncze są opcjami, których funkcja wypłaty zależy w sposób skokowy

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 26.05.2014 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 26 maja 2014 r. Część I

Matematyka finansowa 26.05.2014 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 26 maja 2014 r. Część I Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 26 maja 2014 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut 1 1. Przyjmijmy

Bardziej szczegółowo

Wycena equity derivatives notowanych na GPW w obliczu wysokiego ryzyka dywidendy

Wycena equity derivatives notowanych na GPW w obliczu wysokiego ryzyka dywidendy Instrumenty pochodne 2014 Wycena equity derivatives notowanych na GPW w obliczu wysokiego ryzyka dywidendy Jerzy Dzieża, WMS, AGH Kraków 28 maja 2014 (Instrumenty pochodne 2014 ) Wycena equity derivatives

Bardziej szczegółowo

Powtórka I kilka przykładowych pytań 1 Help Desk Materiały: podręcznik do wykładu www.rynkifinansowe.pl Inne podręczniki SGH, Rynki Finansowe, 2015 1

Powtórka I kilka przykładowych pytań 1 Help Desk Materiały: podręcznik do wykładu www.rynkifinansowe.pl Inne podręczniki SGH, Rynki Finansowe, 2015 1 Powtórka I kilka przykładowych pytań 1 Help Desk Materiały: podręcznik do wykładu www.rynkifinansowe.pl Inne podręczniki SGH, Rynki Finansowe, 2015 1 POŚREDNICY FINANSOWI BANKI KOMERCYJNE BANKI INWESTYCYJNE

Bardziej szczegółowo

Inżynieria finansowa Wykład I Wstęp

Inżynieria finansowa Wykład I Wstęp Wykład I Wstęp Wydział Matematyki Informatyki i Mechaniki UW 4 października 2011 1 Podstawowe pojęcia Instrumenty i rynki finansowe 2 Instrumenty i rynki finansowe to dyscyplina, która zajmuje się analizą

Bardziej szczegółowo

OPCJE II FINANSE II ROBERT ŚLEPACZUK. Opcje II

OPCJE II FINANSE II ROBERT ŚLEPACZUK. Opcje II Opcje II W obrocie opcjami stosuje się różnego rodzaju strategie. Stosują je zarówno nabywcy, jak i wystawiający opcje. Na poprzednich ćwiczeniach poznaliśmy cztery podstawowe strategie, nazywane również

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 20.06.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVII Egzamin dla Aktuariuszy z 20 czerwca 2011 r.

Matematyka finansowa 20.06.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVII Egzamin dla Aktuariuszy z 20 czerwca 2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LVII Egzamin dla Aktuariuszy z 20 czerwca 2011 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut 1 1.

Bardziej szczegółowo

Instrumenty pochodne - Zadania

Instrumenty pochodne - Zadania Jerzy A. Dzieża Instrumenty pochodne - Zadania 27 marca 2011 roku Rozdział 1 Wprowadzenie 1.1. Zadania 1. Spekulant zajął krótką pozycję w kontrakcie forward USD/PLN zapadającym za 2 miesiące o nominale

Bardziej szczegółowo

Forex, indeksy, surowce nie bój się zarabiać więcej www.xtb.pl. Instrukcja systemu transakcyjnego Option Trader

Forex, indeksy, surowce nie bój się zarabiać więcej www.xtb.pl. Instrukcja systemu transakcyjnego Option Trader Instrukcja systemu transakcyjnego Option Trader 1 Wszelkie treści oraz materiały udostępnione w jakiejkolwiek formie i w jakikolwiek sposób podczas szkoleń X-Trade Brokers Dom Maklerski SA stanowią utwór

Bardziej szczegółowo

NEGOCJOWANA TERMINOWA TRANSAKCJA WYMIANY WALUT WYMIENIALNYCH WYKORZYSTYWANA JAKO ZABEZPIECZENIE PRZED WZROSTEM KURSÓW WALUTOWYCH

NEGOCJOWANA TERMINOWA TRANSAKCJA WYMIANY WALUT WYMIENIALNYCH WYKORZYSTYWANA JAKO ZABEZPIECZENIE PRZED WZROSTEM KURSÓW WALUTOWYCH NEGOCJOWANA TERMINOWA TRANSAKCJA WYMIANY WALUT WYMIENIALNYCH WYKORZYSTYWANA JAKO ZABEZPIECZENIE PRZED WZROSTEM KURSÓW WALUTOWYCH Jeden z najbardziej popularnych instrumentów zabezpieczających Pełne zabezpieczenie

Bardziej szczegółowo

IRS Interest Rate Swap. Transakcja wymiany płatności odsetkowych

IRS Interest Rate Swap. Transakcja wymiany płatności odsetkowych IRS Interest Rate Swap Transakcja wymiany płatności odsetkowych 1 IRS - Interest Rate Swap (1) Umowa (transakcja) pomiędzy dwoma podmiotami, w której strony zobowiązują się do cyklicznej wymiany, w ustalonym

Bardziej szczegółowo

Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LXX Egzamin dla Aktuariuszy z 23 marca 2015 r. Część I Matematyka finansowa

Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LXX Egzamin dla Aktuariuszy z 23 marca 2015 r. Część I Matematyka finansowa Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LXX Egzamin dla Aktuariuszy z 23 marca 2015 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut 1 1. Rozważmy

Bardziej szczegółowo

Determinanty kursu walutowego w krótkim i długim okresie

Determinanty kursu walutowego w krótkim i długim okresie Determinanty kursu walutowego w krótkim i długim okresie Wykład 10 z Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych, C UW Copyright 2006 Pearson Addison-Wesley & Gabriela Grotkowska 2 Wykład 10 Kurs walutowy

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 08.01.2007 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. XLI Egzamin dla Aktuariuszy z 8 stycznia 2007 r. Część I

Matematyka finansowa 08.01.2007 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. XLI Egzamin dla Aktuariuszy z 8 stycznia 2007 r. Część I Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy XLI Egzamin dla Aktuariuszy z 8 stycznia 2007 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 00 minut . Ile

Bardziej szczegółowo

MSSF 7 - potencjalny wpływ ryzyka rynkowego

MSSF 7 - potencjalny wpływ ryzyka rynkowego *connectedthinking Aktualności MSSF Wyjaśnienie działań IASB* MSSF 7 - dodatek l MSSF 7 - potencjalny wpływ ryzyka rynkowego Potencjalny wpływ ryzyk rynkowych jest jednym z ważniejszych problemów, na jakie

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 04.04.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVI Egzamin dla Aktuariuszy z 4 kwietnia 2011 r. Część I

Matematyka finansowa 04.04.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVI Egzamin dla Aktuariuszy z 4 kwietnia 2011 r. Część I Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LVI Egzamin dla Aktuariuszy z 4 kwietnia 2011 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut 1 1.

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO OPCJACH

PRZEWODNIK PO OPCJACH PRZEWODNIK PO OPCJACH 1 Spis treści Część A Część B Część C Opcje podstawy 03 Rodzaje opcji: scenariusze zysków i strat 04 Nabycie opcji kupna 04 Wystawienie opcji kupna 05 Nabycie opcji sprzedaży 05 Wystawienie

Bardziej szczegółowo

(Regulamin TTO) z dnia 12 lutego 2014 r.

(Regulamin TTO) z dnia 12 lutego 2014 r. 1. Postanowienia ogólne 1. Regulamin Towarowych Transakcji Opcyjnych zwany dalej Regulaminem TTO określa zasady i tryb zawierania oraz rozliczania Towarowych Transakcji Opcyjnych na podstawie Umowy Ramowej

Bardziej szczegółowo

Wykład 5 Kurs walutowy parytet stóp procentowych

Wykład 5 Kurs walutowy parytet stóp procentowych Wykład 5 Kurs walutowy parytet stóp procentowych dr Leszek Wincenciak WNUW 2/30 Plan wykładu: Kurs walutowy i stopy procentowe Kursy walutowe i dochody z aktywów Rynek pieniężny i rynek walutowy fektywność

Bardziej szczegółowo

Problem walutowych instrumentów pochodnych

Problem walutowych instrumentów pochodnych Problem walutowych instrumentów pochodnych (diagnoza, terapia, rekonwalescencja) Dr Andrzej Stopczyński Dyrektor Zrządzający Pionem Nadzoru Bankowego w UKNF 1. Fowardy, swapy, opcje,...? 2. Dlaczego zabezpieczenie

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka. instrumentów finansowych i opis ryzyka AG1006TMS10 1

Charakterystyka. instrumentów finansowych i opis ryzyka AG1006TMS10 1 instrumentów finansowych i opis ryzyka I. WPROWADZENIE II. Celem niniejszego dokumentu jest przedstawienie Klientom istoty instrumentów finansowych rynku nieregulowanego (OTC) oraz powiadomienie o ryzykach

Bardziej szczegółowo

Transakcje repo Swapy walutowe (fx swap)

Transakcje repo Swapy walutowe (fx swap) Rynek pieniężny Transakcje repo Swapy walutowe (fx swap) oraz Reverse Jednoczesna sprzedaż i przyszłe odkupienie papieru wartościowego Cena Nabycia i Cena Odkupu Równoważnych Papierów Wartościowych Sprzedający

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia gospodarki otwartej. Temat 4: Rynek walutowy i kurs walutowy. Gabriela Grotkowska

Makroekonomia gospodarki otwartej. Temat 4: Rynek walutowy i kurs walutowy. Gabriela Grotkowska Makroekonomia gospodarki otwartej Temat 4: Rynek walutowy i kurs walutowy Gabriela Grotkowska Plan zajęć Waluta obca i jej cena, sposoby kwotowania Rynek walutowy Jego uczestnicy Transakcje walutowe Jego

Bardziej szczegółowo

Strategie arbitrażowe w praktyce Tomasz Korecki

Strategie arbitrażowe w praktyce Tomasz Korecki Strategie arbitrażowe w praktyce Tomasz Korecki Kwotowania EUR/USD u brokera A: Kupno: 1,4001 Sprzedaż: 1,4002 Kwotowania EUR/USD u brokera B: Kupno: 1,4003 Sprzedaż: 1,4005 Ile możemy zarobić na transakcji

Bardziej szczegółowo

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r.

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r. Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r. art. 12 ust. 2 Statutu Brzmienie dotychczasowe: 2. Cel Subfunduszu Global Partners Kredyt

Bardziej szczegółowo

Kursy walutowe wprowadzenie

Kursy walutowe wprowadzenie Kursy walutowe wprowadzenie Krzysztof Radojewski Koło Naukowe Zarządzania Finansami http://knmanager.ae.wroc.pl e-mail: knmanager@ae.wroc.pl Spis treści podstawowe pojęcia, ewolucja międzynarodowego systemu

Bardziej szczegółowo

Fundusz PKO Strategii Obligacyjnych FIZ

Fundusz PKO Strategii Obligacyjnych FIZ Fundusz PKO Strategii Obligacyjnych FIZ 1 Wpływ polityki pieniężnej na obszar makro i wyceny funduszy obligacji Polityka pieniężna kluczowym narzędziem w walce z recesją Utrzymująca się duża podaż taniego

Bardziej szczegółowo

Inwestowanie w obligacje

Inwestowanie w obligacje Inwestowanie w obligacje Ile zapłacić za obligację aby uzyskać oczekiwaną stopę zwrotu? Jaką stopę zwrotu uzyskamy kupując obligację po danej cenie? Jak zmienią się ceny obligacji, kiedy Rada olityki ieniężnej

Bardziej szczegółowo

II Etap egzaminu na Doradcę Inwestycyjnego Maj 2014. Zadanie 2

II Etap egzaminu na Doradcę Inwestycyjnego Maj 2014. Zadanie 2 II Etap egzaminu na Doradcę Inwestycyjnego Maj 2014 Zadanie 2 1/ Analizowane są dwie spółki Alfa i Gamma. Spółka Alfa finansuje swoją działalność nie korzystając z długu, natomiast spółka Gamma finansuje

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Ze świata biznesu... 13. Przedmowa do wydania polskiego... 15. Wstęp... 19

Spis treści. Ze świata biznesu... 13. Przedmowa do wydania polskiego... 15. Wstęp... 19 Spis treści Ze świata biznesu............................................................ 13 Przedmowa do wydania polskiego.............................................. 15 Wstęp.......................................................................

Bardziej szczegółowo

STRATEGIE NA RYNKU OPCJI. KUPNO OPCJI SPRZEDAŻY (Long Put)

STRATEGIE NA RYNKU OPCJI. KUPNO OPCJI SPRZEDAŻY (Long Put) STRATEGIE NA RYNKU OPCJI KUPNO OPCJI SPRZEDAŻY (Long Put) * * * Niniejsza broszura ma charakter jedynie edukacyjny i nie stanowi oferty kupna ani oferty sprzedaży żadnych instrumentów finansowych ani usług

Bardziej szczegółowo

System finansowy gospodarki. Instrumenty pochodne Forward, Futures, Swapy

System finansowy gospodarki. Instrumenty pochodne Forward, Futures, Swapy System finansowy gospodarki Instrumenty pochodne Forward, Futures, Swapy Rynki finansowe Rynek kasowy spot Ustalenie ceny i przeniesienie praw jest jednoczesne Rynek terminowy Termin przeniesienia praw

Bardziej szczegółowo

STRATEGIE NA RYNKU OPCJI. KUPNO OPCJI KUPNA (Long Call)

STRATEGIE NA RYNKU OPCJI. KUPNO OPCJI KUPNA (Long Call) STRATEGIE NA RYNKU OPCJI KUPNO OPCJI KUPNA (Long Call) * * * Niniejsza broszura ma charakter jedynie edukacyjny i nie stanowi oferty kupna ani oferty sprzedaży żadnych instrumentów finansowych ani usług

Bardziej szczegółowo