Katedra Sterowania i InŜynierii Systemów Laboratorium elektrotechniki i elektroniki. Badanie podstawowych bramek logicznych. 2.2 Bramka AND.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Katedra Sterowania i InŜynierii Systemów Laboratorium elektrotechniki i elektroniki. Badanie podstawowych bramek logicznych. 2.2 Bramka AND."

Transkrypt

1 Katedra Sterowania i InŜynierii Systemów 4 Temat Badanie podstawowych bramek logicznych 1. Cel ćwiczenia. Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z działaniem podstawowych bramek logicznych. 2. Wiadomości podstawowe. 2.1 Wprowadzenie W układzie kombinacyjnym kaŝda kombinacja sygnałów wejściowych określa jednoznacznie kombinację sygnałów wyjściowych. Kombinacja sygnałów wejściowych jest nazywana stanem wejść układu, natomiast kombinacja sygnałów wyjściowych stanem wyjść układu. Układ kombinacyjny przedstawiono w sposób ogólny na rysunku 1. Rys. 1 Schemat układu kombinacyjnego Postać logiczny takiego układu moŝna jednoznacznie opisać rodziną funkcji przełączających y = f x, x,..., x ) i = 1,2,..., m (1) i i ( 1 2 n Do realizacji kombinacyjnych układów cyfrowych stosowane są bramki logiczne (funktory). Postęp w zakresie scalania układów cyfrowych spowodował, Ŝe ostatnio wykorzystuje się takŝe generatory funkcji logicznych zbudowane z multiplekserów lub pamięci stałej [9]. 2.2 Bramka AND Bramka AND jest to układ realizujący operację iloczynu logicznego. Symbol logiczny tej bramki i tablicę prawdy pokazano na rysunku 2. 1

2 a) A B Q b) Rys. 2. Bramka AND: a) symbol logiczny, b) tablica prawdy JeŜeli na wejście układu podamy sygnał A i B to na wyjściu otrzymamy sygnał będący iloczynem logicznym AB. Wyjście bramki AND jest w stanie wysokim tylko wtedy, gdy oba wejścia są w stanie wysokim. W pozostałych przypadkach na wyjściu pojawi się stan niski. Dostępne są 3 i 4 wejściowe bramki AND (czasem o większej liczbie wejść). Na przykład 8 wejściowa bramka AND będzie miała wyjście w stanie wysokim tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia będą w stanie wysokim. W algebrze Boole'a symbolowi AND odpowiada kropka ( ). MoŜe być ona pominięta, co jest powszechnie spotykane "A l B" jest zapisywane, jako A B lub po prostu AB [7]. 2.3 Bramka OR Operacja OR jest sumą logiczną. Układ realizujący tę operację nazywany jest bramka lub funktorem OR. Symbol logiczny tej bramki i tablicę prawdy pokazano na rysunku 3. a) A B Q b) Rys. 3. Bramka OR: a) symbol logiczny, b) tablica prawdy Wyjście bramki OR (czyli LUB) jest w stanie wysokim, jeŝeli któreś z wejść (lub oba) jest w stanie wysokim. W przypadku ogólnym bramki mogą mieć dowolną liczbę wejść, ale typowy układ scalony zawiera zwykle cztery bramki 2 wejściowe, trzy bramki 3 2

3 wejściowe lub dwie bramki 4 wejściowe. Na przykład wyjście 4 wejściowej bramki OR będzie w stanie wysokim, jeŝeli przynajmniej jedno jej wejście będzie w stanie wysokim. W algebrze Boole'a symbolowi OR odpowiada symbol +. "A LUB B" zapisywane jest, jako A+B [7]. 2.4 Bramka Exlusive-OR Bramka Exclusive-OR (XOR, czyli WYŁĄCZNIE LUB) jest ciekawą funkcją. Symbol logiczny tej bramki i tablicę prawdy pokazano na rysunku 4. a) A B Q b) Rys. 4. Bramka Exclusive-OR: a) symbol logiczny, b) tablica prawdy Wyjście bramki XOR jest w stanie wysokim, jeŝeli jedno albo drugie wejście jest w stanie wysokim (jest to zawsze funkcja dwóch zmiennych). Mówiąc inaczej, wyjście jest w stanie wysokim, jeŝeli stany wejść są róŝne. Bramka XOR realizuje dodawanie bitów modulo-dwa. W algebrze Boole'a symbolowi XOR odpowiada symbol [7]. 2.6 Kodowanie Za pomocą kodów usprawnia się przetwarzanie i transmisję informacji. Kodowanie przypisuje określone słowa kodowe: cyfrom, literom, znakom, kolorom albo parametrom lub wydarzeniom. Za pomocą kodów najczęściej opisuje się liczby, (aby poddać je dalszej obróbce). Najprostszym kodem jest tzw. naturalny kod dwójkowy, zwany teŝ kodem binarnym. Kodowanie liczby za jego pomocą oznacza po prostu zapisanie ich w systemie dwójkowym. Kod binarny operuje sygnałami dwupoziomowymi. Jest on niewygodny do zapisywania, przetwarzania i bezpośredniej analizy dla ludzi, z racji ich przyzwyczajenia do posługiwania się systemem dziesiętnym. Następnym jego mankamentem są długie ciągi zerojedynkowe, które bezpośrednio są nie zrozumiałe, a tłumaczenie słów kodowych na język zrozumiały wiąŝe się ze znajomościach bardzo duŝej ich liczby. Kod dziesiętny dwójkowy BCD Aikena Graya

4 Tabela 1. Kodowanie liczb od 0 do 15 w kodzie dwójkowym, BCD, Aikena i Graya W celu skrócenia tych ciągów przetwarza się je na inne liczby szesnastkowe lub rzadziej na ósemkowe (w komputerze lub innym urządzeniu cyfrowym liczby te będą przetwarzane, jako liczby binarne). Często jednak w urządzenia cyfrowych obliczenia wykonywane są w systemie dziesiętnym. Poszczególne elementy liczby zapisanej w systemie dziesiętnym są kodowane za pomocą ciągów zerojedynkowych. Najczęściej do tego celu wykorzystuje się kod dwójkowo-dziesiętny oznaczony, jako kod BCD (ang. Binary Coded Decimal). KaŜdej cyfrze kodu dziesiętnego są przyporządkowane cztery bity kodu binarnego. Przedstawicielem tej grupy jest równieŝ kod Aikena, o wagach Kod Graya charakteryzuje się natomiast tym, Ŝe zapisy dwóch kolejnych liczb róŝnią się od siebie tylko jednym bitem. W tabeli 1 przedstawiono liczby z zakresu od 0 do 20 zapisane w róŝnych kodach. Liczby zapisane, jako sygnały cyfrowe mogą podlegać operacjom logicznym i arytmetycznym. Sposób wykonania operacji zaleŝy od tego, w jakim kodzie są zapisane te liczby. Inną grupą kodów są kody, za pomocą, których zapisuje się znaki graficzne. Reprezentantem tej grupy jest tzw. kod ASCII (ang. American Standard Code for Information Intechange), lub inaczej ISO-7 [5]. 4

5 2.7 Wyświetlacz siedmiosegmentowy Na rysunku 5 został przedstawiony wyświetlacz siedmiosegmentowy ze wszystkimi blokami wyłączonymi a) oraz włączonymi b). Litery przy poszczególnych blokach są ogólnie przyjętymi umownymi oznaczeniami. a) b) Rys. 5. Wyświetlacz siedmiosegmentowy: a) ze wszystkimi blokami wyłączonymi, b) ze wszystkimi blokami włączonymi Rozpatrywany transkoder ma 4 wejścia (A, B, C, D), a więc liczba moŝliwych stanów wejściowych wynosi 16. Stany 0 9 odpowiadają wyświetleniu cyfr, a 6 pozostałych stanów powoduje wyświetlenie znaków dodatkowych. Zestaw wyświetlanych cyfr i znaków przedstawiony został na rysunku Rys. 6. Zestaw cyfr i znaków Ten zestaw odpowiada standardowemu zestawowi znaków, jaki zaimplementowano w układzie scalonym UCY7447 [11]. Jest on najczęściej spotykanym transkoderem zamieniający kod BCD 8421 na kod wskaźnika siedmiosegmentowego. Jest on nazywanym dekoderem. Tablicę działania układu oraz jego symbol graficzny przedstawiono na rysunku 7. 5

6 a) b) c) Rys. 7. Transkoder 47:a)symbol graficzny, b) oznaczenie segmentów, c) tablica funkcji Układ 47 jest przeznaczony do sterowania wskaźnika siedmiosegmentowego ze wspólną anodą (anody wszystkich diod w takim wskaźniku są ze sobą połączone i stanowią jedną końcówkę). Wyjście dekodera są wysokonapięciowe (do 15V) wyjściami typu OC (otwarty obwód kolektora). KaŜdy tranzystor wyjściowy moŝe przełączać prąd o maksymalnej wartości 40mA. Rezystor ograniczający prąd włącza się pomiędzy wyjścia układu, a segmenty (katody) wskaźnika. W przypadku, gdy słowo wejściowe przybiera wartość zabronioną (z przedziału od 10 do 15), wówczas na wskaźniku jest wyświetlany symbol nieodpowiadający Ŝadnej cyfrze dziesiętnej. Dodatkowo układ scalony 47 ma dwa wejścia oznaczone, jako LT i RBI. Wyprowadzenie oznaczone BI/RBO moŝe być wykorzystywane zarówno, jako wejście, jak i wyjście. Wejście LT (ang. Lamp test - kontrola świecenia) pozwala przy stanie L skontrolować świecenie wszystkich segmentów wskaźnika wyjścia dekodera są w stanie niskim i jeŝeli segmenty są sprawne, to jest wyświetlana cyfra 8 (rys. 7. b)). W czasie 6

7 normalnej pracy na wejściu tym powinien być poziom wysoki H. Wejście RBI (ang. Ripple Blanking Input -kaskadowe wejście wygaszające) słuŝy do wygaszania wskaźnika, jeŝeli ten wskazuje 0. Przyjmijmy, Ŝe na 4 cyfrowym polu odczytowym jest wyświetlana liczba Dwa pierwsze zera są zerami nieznaczącymi i moŝna (a czasami nawet trzeba) je wygasić. Mniej męczące wzrok człowieka jest odczytywanie wskazań z wygaszonymi zerami nieznaczącymi. W sytuacji, gdy wskaźnik jest oddalony (nastawnia), takie nieznaczące zero moŝe prowadzić do błędnych odczytów (moŝe zostać odczytane, jako 8). Oczywiście dopuszczalne jest wygaszanie tylko zer nieznaczących, czyli takich względem, których na starszych pozycjach nie ma innych cyfr niŝ zero. Na rysunku 8 pokazano układ wyświetlacza 4-polowego z wygaszaniem zer nieznaczących. Rys. 8. Wyświetlacz 4-polowy z wygaszaniem zer nieznaczących Układ wygaszania działa następująco. JeŜeli poziom logiczny na wejściu RBI ma wartość 0 i słowo wejściowe podane na wejścia DCBA odpowiada cyfrze 0, to taki segment zostaje wygaszony. Jednocześnie na wyjściu RBO jest ustawiany stan niski L. Wyjście to dołączone jest do wejścia RBI kolejnego dekodera (na pozycji mniej znaczącej). JeŜeli i na jego wejściach DCBA są same 0, to i ten kolejny wskaźnik zostanie wygaszony. JeŜeli jednak słowo wejściowe jest niezerowe, to wygaszanie nie nastąpi, a wyjście RBO tego transkodera zostanie ustawione w stan 1. Nie pozwoli to na wygaszenie następnego zera, o ile pojawi się takie na najmłodszej pozycji. Wejście RBI dekodera najmłodszej cyfry dołącza się do poziomu wysokiego H, aby nie wygasić całego pola odczytowego przy wyświetlaniu liczby 0. Wyjście RBO moŝe zostać wykorzystane jako wejścia BI (ang Blanking Input - wejście wygaszające), jeŝeli doprowadzimy do niego sygnał zewnętrzny o poziome niskim L. Wygaszanie następuje niezaleŝnie od innych sygnałów wejściowych. Sterując dekoder z tego wejścia (BI/RBO) falą prostokątną o regulowanym współczynniku wypełnienia, moŝemy regulować jaskrawość świecenia wskaźnika. Wskaźnik świeci dopóty, dopóki na wejściu BI/RBO jest poziom wysoki. Przez pozostałą część okresu przebiegu prostokątnego sterującego wskaźnik jest on wygaszany. Celem takiego sposobu postępowania jest dostosowanie jaskrawości świecenia wskaźników do zewnętrznych warunków oświetlenia. Ponadto uzyskuje się takŝe zmniejszenie poboru prądu przez wskaźnik. Ma to istotne znaczenie w cyfrowych przyrządach przenośnych, zasilanych bateryjnie. Istnieje takŝe inny sposób ograniczenia poboru prądu przez wskaźnik. Polega ona na multipleksowaniu. Upraszczając w stopniu, moŝna powiedzieć, Ŝe anody kolejnych 7

8 wskaźników siedmiosegmentowych są zasilane cyklicznie tak, Ŝe w danej chwili świeci jeden wskaźnik. Oczywiście szybkość przełączeń musi być na tyle duŝa, aby dzięki bezwładności diody i ludzkiego oka uzyskać wraŝenie świecenia ciągłego. Rozbudowując układ sterowania wyświetlania multipleksowego, moŝna zastosować tylko jeden dekoder. Jego wejścia muszą być dołączone do kolejnych cyfr, jakie mają być wyświetlane i synchronicznie z dołączeniem kolejnych cyfr powinien być zasilany odpowiedni wskaźnik. Niekiedy do poprawienia czytelności cyfr 6 i 9 stosuje się modyfikacje układowe, dzięki którym kształty tych cyfr przybierają taką postać jak na rysunku 9. a) b) Rys. 9. Układ do poprawy kształtu cyfr: a) schemat b) kształt poprawionych cyfr Dołączone dodatkowe bramki NOT powinny mieć wyjście typu otwarty kolektor, np. układ 7406 lub W układzie jak na rysunku 9 niemoŝliwe jest jednak stosowania wygaszania wskaźnika od strony wejścia BI\RBO. Aby zachować taką moŝliwość, naleŝy zamiast bramek NOT wykorzystać dwuwejściowej bramki NAND, łącząc drugie końcówki tych bramek z wyprowadzeniem BI/RBO. Nowsze wersje dekoderów kodu naturalnego BCD na kod wskaźnika siedmiosegmentowego (układy 74246, 74247) nie mają juŝ tej wady i kształty cyfr uzyskiwane przy ich stosowaniu są takie jak na rysunku 9 b) [9]. 8

9 3. Opis stanowiska laboratoryjnego. 3.1 Stanowiska laboratoryjne Pulpit laboratoryjny został zbudowane w oparciu o rozwiązania, które gwarantują szybką i wygodną naukę zagadnień z podstaw budowy kombinacyjnych układów cyfrowych. Rys. 24. Widok pulpitu 1: Podstawowe bramki cyfrowe 9

10 Poszczególne elementy pulpitu są rozmieszczono tak, aby wygodnie realizować ćwiczenia. Dzięki zastosowaniu symbolicznej wizualizacji bramek logicznych moŝliwe jest budowanie i analizowanie poszczególnych ćwiczeń, co znacznie ułatwia wprowadzanie w technikę cyfrową bez zbędnych umieszczania układów scalonych w płytkach montaŝowych. Pulpit posiada własne niezaleŝne zasilanie i dzięki zastosowaniu zewnętrznych zasilaczy uniwersalnych napięcie w pulpitach jest bezpieczne i nie zagraŝa uŝytkownikowi. Wyłącznik zasilania z sygnalizacją LED pozwala włączyć pulpit i przetestować wykonane ćwiczenie. Do pulpitów dołączone są specjalnie przygotowane przewody zakończone wtykami, które gwarantują pewne podłączenie realizowanych układów w ćwiczeniach. Uwaga: Przy podłączaniu układów niedopuszczalne jest podłączanie razem ze sobą wyjście-wyjście bramek logicznych. Nie przestrzeganie tego powoduje uszkodzenie układów scalonych wewnątrz pulpitów. Pulpit 1: Podstawowe bramki cyfrowe - rysunek 24. Pulpit wyposaŝony w podstawowe bramki logicznych umoŝliwiających dokonanie badań układów logicznych zawartych w rozdziale 3.2. Dzięki pogrupowaniu bramek logicznych i oddzieleniu przełączników sterujących i wyjść sygnalizacyjnych LED pulpit idealnie spełnia swoje zadanie. Schemat pulpitu przedstawia rysunek Opis ćwiczenia Zad. 1. Sprawdzenie zasady działania bramki AND Bramka AND realizuje operację iloczynu logicznego Q = A B. Na jej wyjściu pojawi się stan wysoki, jeŝeli na obydwu wejściach będzie stan wysoki. W pozostałych przypadkach na wyjściu bramki będzie stan niski. Schemat układu podłączenia przedstawiony został na rysunku 30. Do podłączenia uŝywamy odpowiednich przewodów z wtykiem bananowym i elementów na stanowisku laboratoryjnym. Następnie naleŝy przystąpić do zbudowania poniŝszego układu. A (1) Q (3) B (2) LED1 S1 S2 Hi Lo Rys. 30 Schemat układu testowania bramki AND Sprawdzić działania bramki AND za pomocą przełączników S1 i S2 według poniŝszej tabeli

11 Tabela 4 Tablica prawdy bramki AND Zad.2. Sprawdzenie zasady działania bramki OR Bramka OR realizuje operację sumy logicznej Q = A B. Na jej wyjściu pojawi się stan wysoki, jeŝeli co najmniej jedno z wejść bramki będzie w stanie wysokim. Schemat układu podłączenia przedstawiony został na rysunku 31. A (1) Q (3) B (2) LED1 S1 S2 Hi Lo Rys. 31 Schemat układu testowania bramki OR Za pomocą przełączników S1 i S2 sprawdzić działanie bramki OR przy uŝyciu poniŝszej tabeli Tabela 5 Tablica prawdy bramki OR 11

12 Zad.3. Sprawdzenie zasady działania bramki NOT Bramka NOT realizuje następująca funkcje Q = Α. Na jej wyjściu pojawia się sygnał zanegowany do sygnału wejściowego. Schemat układu podłączenia przedstawiony został na rysunku 32. A (1) Q (2) LED1 S1 Hi o Rys. 32 Schemat układu testowania bramki NOT Sprawdzić działania bramki NOT za pomocą przełączników S1 według poniŝszej tabeli 6. A Q Tabela 6 Tablica prawdy bramki NOT Zad.4. Sprawdzenie zasady działania bramki XOR Bramka XOR realizuje następującą funkcje logiczną Q = A B. Jej wyjście jest w stanie wysokim, jeŝeli stany na wejściach są róŝne. Schemat układu podłączenia przedstawiony został na rysunku 33. A (1) Q (3) B (2) LED1 S1 S2 Hi Lo Rys. 33 Schemat układu testowania bramki XOR 12

13 Sprawdzić działania bramki XOR za pomocą przełączników S1 i S2 korzystając z tabeli Tabela 7 Tablica prawdy bramki XOR Zad.5. Sprawdzenie zasady działania bramki NAND Bramka NAND realizuje następującą funkcje logiczną Q = Α Β. Na wyjściu bramki jest stan niski, jeŝeli na obydwu wejściach jest stan wysoki. W pozostałych przypadkach na wyjściu pojawia się stan wysoki. Schemat układu podłączenia przedstawiony został na rysunku 34 A (1) Q (3) B (2) LED1 S1 S2 Hi Lo Rys.34 Schemat układu testowania bramki NAND Za pomocą przełączników S1 i S2 sprawdź poprawność działania bramki NAND według tabeli Tabela 8 Tablica prawdy bramki NAND 13

14 Zad.6. Realizacja bramki XOR za pomocą bramek NOT, AND, OR Do realizacji ćwiczenia zostały zastosowane: bramka NOT, bramki AND oraz bramki OR. Schemat układu podłączenia przedstawiony został na rysunku 35. (1) (3) (1) (3) (2) (1) Q (3) A (2) B (4) (4) (5) (6) (2) LED1 S1 S2 Hi Lo Rys. 35 Realizacja bramki XOR za pomocą bramek NOT, AND, OR PowyŜszy układ realizuje następującą funkcje Q = A B. Za pomocą przełączników S1 i S2 sprawdź poprawność działania zbudowanego układu według tabeli Tabela 9 Tablica prawdy bramki XOR 14

15 Zad.7. Realizacja bramki OR za pomocą bramek NAND Do realizacji ćwiczenia zostały zastosowane: trzy bramki NAND. Schemat układu podłączenia przedstawiony został na rysunku 36. (1) (3) (2) (4) (6) (10) (9) Q (8) A B (5) LED1 S1 S2 Hi Lo Rys.36 Realizacja bramki OR za pomocą bramek NAND PowyŜszy układ realizuje następującą funkcje Q = Α Β. Za pomocą przełączników S1 i S2 sprawdź poprawność działania zbudowanego układu według tabeli Tabela 10 Tablica prawdy bramki OR 15

16 Zad.8. Realizacja bramki NAND trójwejściowej za pomocą bramek NAND dwuwejściowych. Do realizacji ćwiczeniu został wykorzystane trzy bramka NAND. Schemat układu podłączenia przedstawiono na rysunku 37. (1) (4) (3) (6) (2) (5) S1 A S2 B S3 C (10) (9) Q (8) LED1 Hi Lo Rys.37 Realizacja trójwejściowej bramki NAND PowyŜszy układ realizuje następującą funkcje Q = A B C. Za pomocą przełączników S1, S2 i S3 sprawdź poprawność działania zbudowanego układu według tabeli 11. Uzyskane wyniki moŝna sprawdzić na pojedynczej trzy wejściowej bramce NAND znajdującej się w jednym z pulpitów. MoŜliwe jest równieŝ wykonać bramkę cztero wejściowej i dokonać sprawdzenia poprawności działalni. A B C Q Tabela 11 Tablica prawdy trójwejściowej bramki NAND 16

Badanie układów średniej skali integracji - ćwiczenie Cel ćwiczenia. 2. Wykaz przyrządów i elementów: 3. Przedmiot badań

Badanie układów średniej skali integracji - ćwiczenie Cel ćwiczenia. 2. Wykaz przyrządów i elementów: 3. Przedmiot badań adanie układów średniej skali integracji - ćwiczenie 6. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi układami SSI (Średniej Skali Integracji). Przed wykonaniem ćwiczenia należy zapoznać

Bardziej szczegółowo

Tranzystor JFET i MOSFET zas. działania

Tranzystor JFET i MOSFET zas. działania Tranzystor JFET i MOSFET zas. działania brak kanału v GS =v t (cutoff ) kanał otwarty brak kanału kanał otwarty kanał zamknięty w.2, p. kanał zamknięty Co było na ostatnim wykładzie? Układy cyfrowe Najczęściej

Bardziej szczegółowo

UKŁADY CYFROWE. Układ kombinacyjny

UKŁADY CYFROWE. Układ kombinacyjny UKŁADY CYFROWE Układ kombinacyjny Układów kombinacyjnych są bramki. Jedną z cech układów kombinacyjnych jest możliwość przedstawienia ich działania (opisu) w postaci tabeli prawdy. Tabela prawdy podaje

Bardziej szczegółowo

Systemy liczenia. 333= 3*100+3*10+3*1

Systemy liczenia. 333= 3*100+3*10+3*1 Systemy liczenia. System dziesiętny jest systemem pozycyjnym, co oznacza, Ŝe wartość liczby zaleŝy od pozycji na której się ona znajduje np. w liczbie 333 kaŝda cyfra oznacza inną wartość bowiem: 333=

Bardziej szczegółowo

Układy kombinacyjne. cz.2

Układy kombinacyjne. cz.2 Układy kombinacyjne cz.2 Układy kombinacyjne 2/26 Kombinacyjne bloki funkcjonalne Kombinacyjne bloki funkcjonalne - dekodery 3/26 Dekodery Są to układy zamieniające wybrany kod binarny (najczęściej NB)

Bardziej szczegółowo

Podstawowe operacje arytmetyczne i logiczne dla liczb binarnych

Podstawowe operacje arytmetyczne i logiczne dla liczb binarnych 1 Podstawowe operacje arytmetyczne i logiczne dla liczb binarnych 1. Podstawowe operacje logiczne dla cyfr binarnych Jeśli cyfry 0 i 1 potraktujemy tak, jak wartości logiczne fałsz i prawda, to działanie

Bardziej szczegółowo

Kodowanie informacji. Kody liczbowe

Kodowanie informacji. Kody liczbowe Wykład 2 2-1 Kodowanie informacji PoniewaŜ komputer jest urządzeniem zbudowanym z układów cyfrowych, informacja przetwarzana przez niego musi być reprezentowana przy pomocy dwóch stanów - wysokiego i niskiego,

Bardziej szczegółowo

Arytmetyka liczb binarnych

Arytmetyka liczb binarnych Wartość dwójkowej liczby stałoprzecinkowej Wartość dziesiętna stałoprzecinkowej liczby binarnej Arytmetyka liczb binarnych b n-1...b 1 b 0,b -1 b -2...b -m = b n-1 2 n-1 +... + b 1 2 1 + b 0 2 0 + b -1

Bardziej szczegółowo

Techniki multimedialne

Techniki multimedialne Techniki multimedialne Digitalizacja podstawą rozwoju systemów multimedialnych. Digitalizacja czyli obróbka cyfrowa oznacza przetwarzanie wszystkich typów informacji - słów, dźwięków, ilustracji, wideo

Bardziej szczegółowo

UKŁAD SCALONY. Cyfrowe układy można podzielić ze względu na różne kryteria, na przykład sposób przetwarzania informacji, technologię wykonania.

UKŁAD SCALONY. Cyfrowe układy można podzielić ze względu na różne kryteria, na przykład sposób przetwarzania informacji, technologię wykonania. UKŁDAY CYFROWE Układy cyfrowe są w praktyce realizowane różnymi technikami. W prostych urządzeniach automatyki powszechnie stosowane są układy elektryczne, wykorzystujące przekaźniki jako podstawowe elementy

Bardziej szczegółowo

LICZNIKI Liczniki scalone serii 749x

LICZNIKI Liczniki scalone serii 749x LABOATOIUM PODSTAWY ELEKTONIKI LICZNIKI Liczniki scalone serii 749x Cel ćwiczenia Zapoznanie się z budową i zasadą działania liczników synchronicznych i asynchronicznych. Poznanie liczników dodających

Bardziej szczegółowo

Układ elementarnej pamięci cyfrowej

Układ elementarnej pamięci cyfrowej Opis ćwiczenia Układ elementarnej pamięci cyfrowej Pod określeniem pamięć cyfrowa będziemy rozumieć układ, do którego moŝna wprowadzić i przez pewien czas w nim przechowywać ciąg liczb zero-jedynkowych.

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Jan Chudzikiewicz Pokój 117/65 Tel Materiały:

Dr inż. Jan Chudzikiewicz Pokój 117/65 Tel Materiały: Dr inż Jan Chudzikiewicz Pokój 7/65 Tel 683-77-67 E-mail: jchudzikiewicz@watedupl Materiały: http://wwwitawatedupl/~jchudzikiewicz/ Warunki zaliczenie: Otrzymanie pozytywnej oceny z kolokwium zaliczeniowego

Bardziej szczegółowo

Kodowanie informacji. Przygotował: Ryszard Kijanka

Kodowanie informacji. Przygotował: Ryszard Kijanka Kodowanie informacji Przygotował: Ryszard Kijanka Komputer jest urządzeniem służącym do przetwarzania informacji. Informacją są liczby, ale także inne obiekty, takie jak litery, wartości logiczne, obrazy

Bardziej szczegółowo

LICZNIKI. Liczniki asynchroniczne.

LICZNIKI. Liczniki asynchroniczne. LICZNIKI Liczniki asynchroniczne. Liczniki buduje się z przerzutników. Najprostszym licznikiem jest tzw. dwójka licząca. Łatwo ją otrzymać z przerzutnika D albo z przerzutnika JK. Na rys.1a został pokazany

Bardziej szczegółowo

Podstawy działania układów cyfrowych...2 Systemy liczbowe...2 Kodowanie informacji...3 Informacja cyfrowa...4 Bramki logiczne...

Podstawy działania układów cyfrowych...2 Systemy liczbowe...2 Kodowanie informacji...3 Informacja cyfrowa...4 Bramki logiczne... Podstawy działania układów cyfrowych...2 Systemy liczbowe...2 Kodowanie informacji...3 Informacja cyfrowa...4 Bramki logiczne...4 Podział układów logicznych...6 Cyfrowe układy funkcjonalne...8 Rejestry...8

Bardziej szczegółowo

Podstawowe układy cyfrowe

Podstawowe układy cyfrowe ELEKTRONIKA CYFROWA SPRAWOZDANIE NR 4 Podstawowe układy cyfrowe Grupa 6 Prowadzący: Roman Płaneta Aleksandra Gierut CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi bramkami logicznymi,

Bardziej szczegółowo

Bramki logiczne Podstawowe składniki wszystkich układów logicznych

Bramki logiczne Podstawowe składniki wszystkich układów logicznych Układy logiczne Bramki logiczne A B A B AND NAND A B A B OR NOR A NOT A B A B XOR NXOR A NOT A B AND NAND A B OR NOR A B XOR NXOR Podstawowe składniki wszystkich układów logicznych 2 Podstawowe tożsamości

Bardziej szczegółowo

dwójkę liczącą Licznikiem Podział liczników:

dwójkę liczącą Licznikiem Podział liczników: 1. Dwójka licząca Przerzutnik typu D łatwo jest przekształcić w przerzutnik typu T i zrealizować dzielnik modulo 2 - tzw. dwójkę liczącą. W tym celu wystarczy połączyć wyjście zanegowane Q z wejściem D.

Bardziej szczegółowo

Stan wysoki (H) i stan niski (L)

Stan wysoki (H) i stan niski (L) PODSTAWY Przez układy cyfrowe rozumiemy układy, w których w każdej chwili występują tylko dwa (zwykle) możliwe stany, np. tranzystor, jako element układu cyfrowego, może być albo w stanie nasycenia, albo

Bardziej szczegółowo

LEKCJA. TEMAT: Funktory logiczne.

LEKCJA. TEMAT: Funktory logiczne. TEMAT: Funktory logiczne. LEKCJA 1. Bramką logiczną (funktorem) nazywa się układ elektroniczny realizujący funkcje logiczne jednej lub wielu zmiennych. Sygnały wejściowe i wyjściowe bramki przyjmują wartość

Bardziej szczegółowo

Automatyzacja i robotyzacja procesów produkcyjnych

Automatyzacja i robotyzacja procesów produkcyjnych Automatyzacja i robotyzacja procesów produkcyjnych Instrukcja laboratoryjna Technika cyfrowa Opracował: mgr inż. Krzysztof Bodzek Cel ćwiczenia. Celem ćwiczenia jest zapoznanie studenta z zapisem liczb

Bardziej szczegółowo

Organizacja pamięci VRAM monitora znakowego. 1. Tryb pracy automatycznej

Organizacja pamięci VRAM monitora znakowego. 1. Tryb pracy automatycznej Struktura stanowiska laboratoryjnego Na rysunku 1.1 pokazano strukturę stanowiska laboratoryjnego Z80 z interfejsem częstościomierza- czasomierz PFL 21/22. Rys.1.1. Struktura stanowiska. Interfejs częstościomierza

Bardziej szczegółowo

Architektura komputerów Wykład 2

Architektura komputerów Wykład 2 Architektura komputerów Wykład 2 Jan Kazimirski 1 Elementy techniki cyfrowej 2 Plan wykładu Algebra Boole'a Podstawowe układy cyfrowe bramki Układy kombinacyjne Układy sekwencyjne 3 Algebra Boole'a Stosowana

Bardziej szczegółowo

UKŁADY KOMBINACYJNE (BRAMKI: AND, OR, NAND, NOR, NOT)

UKŁADY KOMBINACYJNE (BRAMKI: AND, OR, NAND, NOR, NOT) LORTORIUM PODSTWY ELEKTRONIKI UKŁDY KOMINCYJNE (RMKI: ND, OR, NND, NOR, NOT) Cel ćwiczenia Zapoznanie się z budową i zasadą działania podstawowych funktorów (bramek) układów kombinacyjnych, jak równieŝ

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TECHNIKA CYFROWA BRAMKI. Rev.1.0

LABORATORIUM TECHNIKA CYFROWA BRAMKI. Rev.1.0 LABORATORIUM TECHNIKA CYFROWA BRAMKI Rev..0 LABORATORIUM TECHNIKI CYFROWEJ: Bramki. CEL ĆWICZENIA - praktyczna weryfikacja wiedzy teoretycznej z zakresu działania bramek, - pomiary parametrów bramek..

Bardziej szczegółowo

Arytmetyka komputera

Arytmetyka komputera Arytmetyka komputera Systemy zapisu liczb System dziesiętny Podstawą układu dziesiętnego jest liczba 10, a wszystkie liczby można zapisywać dziesięcioma cyframi: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9. Jednostka

Bardziej szczegółowo

SML3 październik

SML3 październik SML3 październik 2005 35 160_7SEG2 Moduł zawiera dwupozycyjny 7-segmentowy wyświetlacz LED ze wspólną anodą, sterowany przez dwa dekodery HEX->7SEG zrealizowane w układach GAL16V8. Dekodery przypominają

Bardziej szczegółowo

Rys. 2. Symbole dodatkowych bramek logicznych i ich tablice stanów.

Rys. 2. Symbole dodatkowych bramek logicznych i ich tablice stanów. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z funktorami realizującymi podstawowe funkcje logiczne poprzez zaprojektowanie, wykonanie i przetestowanie kombinacyjnego układu logicznego realizującego

Bardziej szczegółowo

Przetworniki analogowo-cyfrowe - budowa i działanie" anie"

Przetworniki analogowo-cyfrowe - budowa i działanie anie Przetworniki analogowo-cyfrowe - budowa i działanie" anie" Wprowadzenie Wiele urządzeń pomiarowych wyposaŝonych jest obecnie w przetworniki A/C. Końcówki takich urządzeń to najczęściej typowe interfejsy

Bardziej szczegółowo

1.1. Pozycyjne systemy liczbowe

1.1. Pozycyjne systemy liczbowe 1.1. Pozycyjne systemy liczbowe Systemami liczenia nazywa się sposób tworzenia liczb ze znaków cyfrowych oraz zbiór reguł umożliwiających wykonywanie operacji arytmetycznych na liczbach. Dla dowolnego

Bardziej szczegółowo

Statyczne badanie przerzutników - ćwiczenie 3

Statyczne badanie przerzutników - ćwiczenie 3 Statyczne badanie przerzutników - ćwiczenie 3. Cel ćwiczenia Zapoznanie się z podstawowymi strukturami przerzutników w wersji TTL realizowanymi przy wykorzystaniu bramek logicznych NAND oraz NO. 2. Wykaz

Bardziej szczegółowo

Dla człowieka naturalnym sposobem liczenia jest korzystanie z systemu dziesiętnego, dla komputera natomiast korzystanie z zapisu dwójkowego

Dla człowieka naturalnym sposobem liczenia jest korzystanie z systemu dziesiętnego, dla komputera natomiast korzystanie z zapisu dwójkowego Arytmetyka cyfrowa Dla człowieka naturalnym sposobem liczenia jest korzystanie z systemu dziesiętnego, dla komputera natomiast korzystanie z zapisu dwójkowego (binarnego). Zapis binarny - to system liczenia

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA BADANIE STANDARDOWEJ BRAMKI NAND TTL (UCY 7400)

INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA BADANIE STANDARDOWEJ BRAMKI NAND TTL (UCY 7400) INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA BADANIE STANDARDOWEJ BRAMKI NAND TTL (UCY 74).Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z charakterystykami statycznymi i parametrami statycznymi bramki standardowej NAND

Bardziej szczegółowo

Funkcja Boolowska a kombinacyjny blok funkcjonalny

Funkcja Boolowska a kombinacyjny blok funkcjonalny SWB - Kombinacyjne bloki funkcjonalne - wykład 3 asz 1 Funkcja Boolowska a kombinacyjny blok funkcjonalny Kombinacyjny blok funkcjonalny w technice cyfrowej jest układem kombinacyjnym złożonym znwejściach

Bardziej szczegółowo

WSTĘP DO ELEKTRONIKI

WSTĘP DO ELEKTRONIKI WSTĘP DO ELEKTRONIKI Część VII Układy cyfrowe Janusz Brzychczyk IF UJ Układy cyfrowe W układach cyfrowych sygnały napięciowe (lub prądowe) przyjmują tylko określoną liczbę poziomów, którym przyporządkowywane

Bardziej szczegółowo

Ćw. 8 Bramki logiczne

Ćw. 8 Bramki logiczne Ćw. 8 Bramki logiczne 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi bramkami logicznymi, poznanie ich rodzajów oraz najwaŝniejszych parametrów opisujących ich własności elektryczne.

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM ELEKTRONIKI UKŁADY KOMBINACYJNE

LABORATORIUM ELEKTRONIKI UKŁADY KOMBINACYJNE LORTORIUM ELEKTRONIKI UKŁDY KOMINCYJNE ndrzej Malinowski 1. Układy kombinacyjne 1.1 Cel ćwiczenia 3 1.2 Podział kombinacyjnych układów funkcjonalnych 3 1.3 Układy komutacyjne 3 1.3.1 Układy zmiany kodów

Bardziej szczegółowo

Układy TTL i CMOS. Trochę logiki

Układy TTL i CMOS. Trochę logiki Układy TTL i CMOS O liczbie elementów użytych do budowy jakiegoś urządzenia elektronicznego, a więc i o możliwości obniżenia jego ceny, decyduje dzisiaj liczba zastosowanych w nim układów scalonych. Najstarszą

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi Neuron Cyfrowy (2-2 P) Data publikacji luty 2010 Nr katalogowy DIQx-22P-00

Instrukcja obsługi Neuron Cyfrowy (2-2 P) Data publikacji luty 2010 Nr katalogowy DIQx-22P-00 Strona 2 z 10 Spis treści 1 Charakterystyka ogólna... 3 2 Zastosowanie... 4 3 Schemat podłączenia... 4 4 Parametry techniczne... 6 5 Przykładowe zastosowania... 7 6 Prawidłowe zachowanie ze zuŝytym sprzętem

Bardziej szczegółowo

Bramki logiczne Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych

Bramki logiczne Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Bramki logiczne Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. WSTĘP Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi sposobami projektowania układów cyfrowych o zadanej funkcji logicznej, na przykładzie budowy

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na kolokwium z wykładu z Techniki Cyfrowej w roku ak. 2013/2014

Lista tematów na kolokwium z wykładu z Techniki Cyfrowej w roku ak. 2013/2014 Lista tematów na kolokwium z wykładu z Techniki Cyfrowej w roku ak. 2013/2014 Temat 1. Algebra Boole a i bramki 1). Podać przykład dowolnego prawa lub tożsamości, które jest spełnione w algebrze Boole

Bardziej szczegółowo

Ćw. 1: Systemy zapisu liczb, minimalizacja funkcji logicznych, konwertery kodów, wyświetlacze.

Ćw. 1: Systemy zapisu liczb, minimalizacja funkcji logicznych, konwertery kodów, wyświetlacze. Lista zadań do poszczególnych tematów ćwiczeń. MIERNICTWO ELEKTRYCZNE I ELEKTRONICZNE Studia stacjonarne I stopnia, rok II, 2010/2011 Prowadzący wykład: Prof. dr hab. inż. Edward Layer ćw. 15h Tematyka

Bardziej szczegółowo

PoniŜej zamieszczone są rysunki przedstawiane na wykładach z przedmiotu Peryferia Komputerowe. ELEKTRONICZNE UKŁADY CYFROWE

PoniŜej zamieszczone są rysunki przedstawiane na wykładach z przedmiotu Peryferia Komputerowe. ELEKTRONICZNE UKŁADY CYFROWE PoniŜej zamieszczone są rysunki przedstawiane na wykładach z przedmiotu Peryferia Komputerowe. ELEKTRONICZNE UKŁADY CYFROWE Podstawowymi bramkami logicznymi są układy stanowiące: - funktor typu AND (funkcja

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT CYBERNETYKI TECHNICZNEJ POLITECHNIKI WROCŁAWSKIEJ ZAKŁAD SZTUCZNEJ INTELIGENCJI I AUTOMATÓW

INSTYTUT CYBERNETYKI TECHNICZNEJ POLITECHNIKI WROCŁAWSKIEJ ZAKŁAD SZTUCZNEJ INTELIGENCJI I AUTOMATÓW INSTYTUT YERNETYKI TEHNIZNEJ POLITEHNIKI WROŁWSKIEJ ZKŁD SZTUZNEJ INTELIGENJI I UTOMTÓW Ćwiczenia laboratoryjne z Logiki Układów yfrowych ćwiczenie 22 temat: UKŁDY KOMINYJNE. EL ĆWIZENI Ćwiczenie ma na

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie Digital Works 003 Układy sekwencyjne i kombinacyjne

Ćwiczenie Digital Works 003 Układy sekwencyjne i kombinacyjne TECHNIKA MIKROPROCESOROWA 3EB KATEDRA ENERGOELEKTRONIKI I AUTOMATYKI SYSTEMÓW PRZETWARZANIA ENERGII WWW.KEIASPE.AGH.EDU.PL AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA WWW.AGH.EDU.PL Temat: Narzędzia: Digital Works pakiet

Bardziej szczegółowo

Politechnika Wrocławska, Wydział PPT Laboratorium z Elektroniki i Elektrotechniki

Politechnika Wrocławska, Wydział PPT Laboratorium z Elektroniki i Elektrotechniki Politechnika Wrocławska, Wydział PP 1. Cel ćwiczenia Zapoznanie z wybranymi cyfrowymi układami sekwencyjnymi. Poznanie właściwości, zasad działania i sposobów realizacji przerzutników oraz liczników. 2.

Bardziej szczegółowo

Elektronika (konspekt)

Elektronika (konspekt) Elektronika (konspekt) Franciszek Gołek (golek@ifd.uni.wroc.pl) www.pe.ifd.uni.wroc.pl Wykład 12 Podstawy elektroniki cyfrowej (kody i układy logiczne kombinacyjne) Dwa znaki wystarczają aby w układach

Bardziej szczegółowo

Interface sieci RS485

Interface sieci RS485 Interface sieci RS85 Model M-07 do Dydaktycznego Systemu Mikroprocesorowego DSM-5 Instrukcja uŝytkowania Copyright 007 by MicroMade All rights reserved Wszelkie prawa zastrzeŝone MicroMade Gałka i Drożdż

Bardziej szczegółowo

Systemy wbudowane. Uniwersytet Łódzki Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej. Witold Kozłowski

Systemy wbudowane. Uniwersytet Łódzki Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej. Witold Kozłowski Uniwersytet Łódzki Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej Systemy wbudowane Witold Kozłowski Zakład Fizyki i Technologii Struktur Nanometrowych 9-236 Łódź, Pomorska 49/53 https://std2.phys.uni.lodz.pl/mikroprocesory/

Bardziej szczegółowo

Wstęp do informatyki. Pojęcie liczebności. Zapis liczb. Liczenie bez liczebników. Podstawy arytmetyki komputerowej. Cezary Bolek

Wstęp do informatyki. Pojęcie liczebności. Zapis liczb. Liczenie bez liczebników. Podstawy arytmetyki komputerowej. Cezary Bolek Pojęcie liczebności Wstęp do informatyki Podstawy arytmetyki komputerowej Cezary Bolek cbolek@ki.uni.lodz.pl Uniwersytet Łódzki Wydział Zarządzania Katedra Informatyki Naturalna zdolność człowieka do postrzegania

Bardziej szczegółowo

ARYTMETYKA BINARNA. Dziesiątkowy system pozycyjny nie jest jedynym sposobem kodowania liczb z jakim mamy na co dzień do czynienia.

ARYTMETYKA BINARNA. Dziesiątkowy system pozycyjny nie jest jedynym sposobem kodowania liczb z jakim mamy na co dzień do czynienia. ARYTMETYKA BINARNA ROZWINIĘCIE DWÓJKOWE Jednym z najlepiej znanych sposobów kodowania informacji zawartej w liczbach jest kodowanie w dziesiątkowym systemie pozycyjnym, w którym dla przedstawienia liczb

Bardziej szczegółowo

Bramki logiczne. 2. Cele ćwiczenia Badanie charakterystyk przejściowych inwertera. tranzystorowego, bramki 7400 i bramki 74132.

Bramki logiczne. 2. Cele ćwiczenia Badanie charakterystyk przejściowych inwertera. tranzystorowego, bramki 7400 i bramki 74132. Bramki logiczne 1. Czas trwania: 3h 2. Cele ćwiczenia Badanie charakterystyk przejściowych inwertera. tranzystorowego, bramki 7400 i bramki 74132. 3. Wymagana znajomość pojęć stany logiczne Hi, Lo, stan

Bardziej szczegółowo

Układy arytmetyczne. Joanna Ledzińska III rok EiT AGH 2011

Układy arytmetyczne. Joanna Ledzińska III rok EiT AGH 2011 Układy arytmetyczne Joanna Ledzińska III rok EiT AGH 2011 Plan prezentacji Metody zapisu liczb ze znakiem Układy arytmetyczne: Układy dodające Półsumator Pełny sumator Półsubtraktor Pełny subtraktor Układy

Bardziej szczegółowo

Elementy cyfrowe i układy logiczne

Elementy cyfrowe i układy logiczne Elementy cyfrowe i układy logiczne Wykład 5 Legenda Procedura projektowania Podział układów VLSI 2 1 Procedura projektowania Specyfikacja Napisz, jeśli jeszcze nie istnieje, specyfikację układu. Opracowanie

Bardziej szczegółowo

4. MATERIAŁ NAUCZANIA

4. MATERIAŁ NAUCZANIA 4. MATERIAŁ NAUCZANIA 4.1 Podstawowe układy cyfrowe rodzaje, parametry, zastosowanie. 4.1.1 Materiał nauczania Bramki Bramką (funktorem) nazywamy podstawowy układ kombinacyjny realizujący funkcję logiczną

Bardziej szczegółowo

Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Katedra Automatyki i Elektroniki

Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Katedra Automatyki i Elektroniki Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Katedra Automatyki i Elektroniki ĆWICZENIE Nr 3 (4h) Konwersja i wyświetlania informacji binarnej w VHDL Instrukcja do zajęć laboratoryjnych z przedmiotu Synteza

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do informatyki i użytkowania komputerów. Kodowanie informacji System komputerowy

Wprowadzenie do informatyki i użytkowania komputerów. Kodowanie informacji System komputerowy 1 Wprowadzenie do informatyki i użytkowania komputerów Kodowanie informacji System komputerowy Kodowanie informacji 2 Co to jest? bit, bajt, kod ASCII. Jak działa system komputerowy? Co to jest? pamięć

Bardziej szczegółowo

Wstęp do informatyki. Pojęcie liczebności. Liczenie bez liczebników. Podstawy arytmetyki komputerowej. Cezary Bolek

Wstęp do informatyki. Pojęcie liczebności. Liczenie bez liczebników. Podstawy arytmetyki komputerowej. Cezary Bolek Wstęp do informatyki Podstawy arytmetyki komputerowej Cezary Bolek cbolek@ki.uni.lodz.pl Uniwersytet Łódzki Wydział Zarządzania Katedra Informatyki Pojęcie liczebności Naturalna zdolność człowieka do postrzegania

Bardziej szczegółowo

Dodawanie liczb dwójkowych. Sumator.

Dodawanie liczb dwójkowych. Sumator. Ćwiczenie Dodawanie liczb dwójkowych. Sumator. str. 1 Dodawanie liczb dwójkowych. Sumator. Algorytmy dodawania liczb dziesiętnych i dwójkowych są podobne: Dodawanie przebiega w tylu krokach, ile cyfr mają

Bardziej szczegółowo

Dane, informacja, programy. Kodowanie danych, kompresja stratna i bezstratna

Dane, informacja, programy. Kodowanie danych, kompresja stratna i bezstratna Dane, informacja, programy Kodowanie danych, kompresja stratna i bezstratna DANE Uporządkowane, zorganizowane fakty. Główne grupy danych: tekstowe (znaki alfanumeryczne, znaki specjalne) graficzne (ilustracje,

Bardziej szczegółowo

Cel. Poznanie zasady działania i budowy liczników zliczających ustaloną liczbę impulsów. Poznanie kodów BCD, 8421 i Rys. 9.1.

Cel. Poznanie zasady działania i budowy liczników zliczających ustaloną liczbę impulsów. Poznanie kodów BCD, 8421 i Rys. 9.1. Ćwiczenie 8 Liczniki zliczające, kody BCD, 8421, 2421 Cel. Poznanie zasady działania i budowy liczników zliczających ustaloną liczbę impulsów. Poznanie kodów BCD, 8421 i 2421. Wstęp teoretyczny. Przerzutniki

Bardziej szczegółowo

Ćw. 9 Przerzutniki. 1. Cel ćwiczenia. 2. Wymagane informacje. 3. Wprowadzenie teoretyczne PODSTAWY ELEKTRONIKI MSIB

Ćw. 9 Przerzutniki. 1. Cel ćwiczenia. 2. Wymagane informacje. 3. Wprowadzenie teoretyczne PODSTAWY ELEKTRONIKI MSIB Ćw. 9 Przerzutniki 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi elementami sekwencyjnymi, czyli przerzutnikami. Zostanie przedstawiona zasada działania przerzutników oraz sposoby

Bardziej szczegółowo

Zapoznanie się z podstawowymi strukturami liczników asynchronicznych szeregowych modulo N, zliczających w przód i w tył oraz zasadą ich działania.

Zapoznanie się z podstawowymi strukturami liczników asynchronicznych szeregowych modulo N, zliczających w przód i w tył oraz zasadą ich działania. Badanie liczników asynchronicznych - Ćwiczenie 4 1. el ćwiczenia Zapoznanie się z podstawowymi strukturami liczników asynchronicznych szeregowych modulo N, zliczających w przód i w tył oraz zasadą ich

Bardziej szczegółowo

Przetworniki AC i CA

Przetworniki AC i CA KATEDRA INFORMATYKI Wydział EAIiE AGH Laboratorium Techniki Mikroprocesorowej Ćwiczenie 4 Przetworniki AC i CA Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest poznanie budowy i zasady działania wybranych rodzajów przetworników

Bardziej szczegółowo

Pracownia Komputerowa wykład V

Pracownia Komputerowa wykład V Pracownia Komputerowa wykład V dr Magdalena Posiadała-Zezula http://www.fuw.edu.pl/~mposiada/pk16 1 Reprezentacje liczb i znaków! Liczby:! Reprezentacja naturalna nieujemne liczby całkowite naturalny system

Bardziej szczegółowo

Języki i metodyka programowania. Reprezentacja danych w systemach komputerowych

Języki i metodyka programowania. Reprezentacja danych w systemach komputerowych Reprezentacja danych w systemach komputerowych Kod (łac. codex - spis), ciąg składników sygnału (kombinacji sygnałów elementarnych, np. kropek i kresek, impulsów prądu, symboli) oraz reguła ich przyporządkowania

Bardziej szczegółowo

Układy Logiczne i Cyfrowe

Układy Logiczne i Cyfrowe Układy Logiczne i Cyfrowe Wykład dla studentów III roku Wydziału Elektrycznego mgr inż. Grzegorz Lisowski Instytut Automatyki Podział układów cyfrowych elementy logiczne bloki funkcjonalne zespoły funkcjonalne

Bardziej szczegółowo

Zapoznanie się z podstawowymi strukturami funktorów logicznych realizowanymi w technice RTL (Resistor Transistor Logic) oraz zasadą ich działania.

Zapoznanie się z podstawowymi strukturami funktorów logicznych realizowanymi w technice RTL (Resistor Transistor Logic) oraz zasadą ich działania. adanie funktorów logicznych RTL - Ćwiczenie. Cel ćwiczenia Zapoznanie się z podstawowymi strukturami funktorów logicznych realizowanymi w technice RTL (Resistor Transistor Logic) oraz zasadą ich działania..

Bardziej szczegółowo

L6.1 Systemy liczenia stosowane w informatyce

L6.1 Systemy liczenia stosowane w informatyce L6.1 Systemy liczenia stosowane w informatyce Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Publikacja jest dystrybuowana bezpłatnie Program Operacyjny Kapitał

Bardziej szczegółowo

d&d Labo Dekoder Ledv.4 Przeznaczenie, działanie: Montaż:

d&d Labo Dekoder Ledv.4 Przeznaczenie, działanie: Montaż: d&d Labo e-mail: ddlabo_info@op.pl Dekoder Ledv.4 Przeznaczenie, działanie: Układ przeznaczony jest przede wszystkim do wykorzystania w sterowaniach wind produkowanych przez Zakład Sterowań i napędów MikroLift,

Bardziej szczegółowo

ARCHITEKTURA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH

ARCHITEKTURA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH ARCHITEKTURA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH reprezentacja danych ASK.RD.01 c Dr inż. Ignacy Pardyka UNIWERSYTET JANA KOCHANOWSKIEGO w Kielcach Rok akad. 2011/2012 c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) ASK.RD.01 Rok

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1 Program Electronics Workbench

Ćwiczenie 1 Program Electronics Workbench Systemy teleinformatyczne Ćwiczenie Program Electronics Workbench Symulacja układów logicznych Program Electronics Workbench służy do symulacji działania prostych i bardziej złożonych układów elektrycznych

Bardziej szczegółowo

Kombinacyjne bloki funkcjonalne

Kombinacyjne bloki funkcjonalne Sławomir Kulesza Technika cyfrowa Kombinacyjne bloki funkcjonalne Wykład dla studentów III roku Informatyki Wersja., 5//2 Bloki cyfrowe Blok funkcjonalny to układ cyfrowy utworzony z pewnej liczby elementów

Bardziej szczegółowo

Funkcje logiczne X = A B AND. K.M.Gawrylczyk /55

Funkcje logiczne X = A B AND. K.M.Gawrylczyk /55 Układy cyfrowe Funkcje logiczne AND A B X = A B... 2/55 Funkcje logiczne OR A B X = A + B NOT A A... 3/55 Twierdzenia algebry Boole a A + B = B + A A B = B A A + B + C = A + (B+C( B+C) ) = (A+B( A+B) )

Bardziej szczegółowo

BADANIE UKŁADÓW CYFROWYCH. CEL: Celem ćwiczenia jest poznanie właściwości statycznych układów cyfrowych serii TTL. PRZEBIEG ĆWICZENIA

BADANIE UKŁADÓW CYFROWYCH. CEL: Celem ćwiczenia jest poznanie właściwości statycznych układów cyfrowych serii TTL. PRZEBIEG ĆWICZENIA BADANIE UKŁADÓW CYFROWYCH CEL: Celem ćwiczenia jest poznanie właściwości statycznych układów cyfrowych serii TTL. PRZEBIEG ĆWICZENIA 1. OGLĘDZINY Dokonać oględzin badanego układu cyfrowego określając jego:

Bardziej szczegółowo

Programowalne Układy Cyfrowe Laboratorium

Programowalne Układy Cyfrowe Laboratorium Zdjęcie opracowanej na potrzeby prowadzenia laboratorium płytki przedstawiono na Rys.1. i oznaczono na nim najważniejsze elementy: 1) Zasilacz i programator. 2) Układ logiki programowalnej firmy XILINX

Bardziej szczegółowo

BADANIE PRZERZUTNIKÓW ASTABILNEGO, MONOSTABILNEGO I BISTABILNEGO

BADANIE PRZERZUTNIKÓW ASTABILNEGO, MONOSTABILNEGO I BISTABILNEGO Ćwiczenie 11 BADANIE PRZERZUTNIKÓW ASTABILNEGO, MONOSTABILNEGO I BISTABILNEGO 11.1 Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest poznanie rodzajów, budowy i właściwości przerzutników astabilnych, monostabilnych oraz

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do architektury komputerów systemy liczbowe, operacje arytmetyczne i logiczne

Wprowadzenie do architektury komputerów systemy liczbowe, operacje arytmetyczne i logiczne Wprowadzenie do architektury komputerów systemy liczbowe, operacje arytmetyczne i logiczne 1. Bit Pozycja rejestru lub komórki pamięci służąca do przedstawiania (pamiętania) cyfry w systemie (liczbowym)

Bardziej szczegółowo

Ćw. 7 Przetworniki A/C i C/A

Ćw. 7 Przetworniki A/C i C/A Ćw. 7 Przetworniki A/C i C/A 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z zasadami przetwarzania sygnałów analogowych na cyfrowe i cyfrowych na analogowe poprzez zbadanie przetworników A/C i

Bardziej szczegółowo

płytka montażowa z tranzystorami i rezystorami, pokazana na rysunku 1. płytka montażowa do badania przerzutnika astabilnego U CC T 2 masa

płytka montażowa z tranzystorami i rezystorami, pokazana na rysunku 1. płytka montażowa do badania przerzutnika astabilnego U CC T 2 masa Tranzystor jako klucz elektroniczny - Ćwiczenie. Cel ćwiczenia Zapoznanie się z podstawowymi układami pracy tranzystora bipolarnego jako klucza elektronicznego. Bramki logiczne realizowane w technice RTL

Bardziej szczegółowo

Arytmetyka binarna - wykład 6

Arytmetyka binarna - wykład 6 SWB - Arytmetyka binarna - wykład 6 asz 1 Arytmetyka binarna - wykład 6 Adam Szmigielski aszmigie@pjwstk.edu.pl SWB - Arytmetyka binarna - wykład 6 asz 2 Naturalny kod binarny (NKB) pozycja 7 6 5 4 3 2

Bardziej szczegółowo

PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE

PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE ĆWICZENIE 1) UKŁADY PRZEŁĄCZAJĄCE OPARTE NA ELEMENTACH STYKOWYCH PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE ZAPOZNANIE SIĘ Z TREŚCIĄ INSTRUKCJI CEL ĆWICZENIA: Celem ćwiczenia jest poznanie:

Bardziej szczegółowo

Podstawy Automatyki. Wykład 9 - Podstawy matematyczne automatyki procesów dyskretnych. dr inż. Jakub Możaryn. Instytut Automatyki i Robotyki

Podstawy Automatyki. Wykład 9 - Podstawy matematyczne automatyki procesów dyskretnych. dr inż. Jakub Możaryn. Instytut Automatyki i Robotyki Wykład 9 - Podstawy matematyczne automatyki procesów dyskretnych Instytut Automatyki i Robotyki Warszawa, 2015 Kody liczb całkowitych nieujemnych Kody liczbowe dzielimy na analityczne nieanalityczne (symboliczne)

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 8 Przerzutniki. Przerzutniki są inną niż bramki klasą urządzeń elektroniki cyfrowej. Są najprostszymi układami pamięciowymi.

WYKŁAD 8 Przerzutniki. Przerzutniki są inną niż bramki klasą urządzeń elektroniki cyfrowej. Są najprostszymi układami pamięciowymi. 72 WYKŁAD 8 Przerzutniki. Przerzutniki są inną niż bramki klasą urządzeń elektroniki cyfrowej. ą najprostszymi układami pamięciowymi. PZEZUTNIK WY zapamietanie skasowanie Przerzutmik zapamiętuje zmianę

Bardziej szczegółowo

Podstawy elektroniki cz. 2 Wykład 2

Podstawy elektroniki cz. 2 Wykład 2 Podstawy elektroniki cz. 2 Wykład 2 Elementarne prawa Trzy elementarne prawa 2 Prawo Ohma Stosunek natężenia prądu płynącego przez przewodnik do napięcia pomiędzy jego końcami jest stały R U I 3 Prawo

Bardziej szczegółowo

4. MATERIAŁ NAUCZANIA

4. MATERIAŁ NAUCZANIA 4. MATERIAŁ NAUCZANIA 4.. Architektura i zasada działania komputera 4... Materiał nauczania Aby zrozumieć zasadę działania komputera należy zrozumieć operacje wykonywane przez układy cyfrowe zarówno proste,

Bardziej szczegółowo

Podstawy Elektroniki dla Tele-Informatyki. Tranzystory unipolarne MOS

Podstawy Elektroniki dla Tele-Informatyki. Tranzystory unipolarne MOS AGH Katedra Elektroniki Podstawy Elektroniki dla Tele-Informatyki Tranzystory unipolarne MOS Ćwiczenie 4 2014 r. 1. Wstęp. Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z działaniem i zastosowaniami tranzystora

Bardziej szczegółowo

Projekt z przedmiotu Systemy akwizycji i przesyłania informacji. Temat pracy: Licznik binarny zliczający do 10.

Projekt z przedmiotu Systemy akwizycji i przesyłania informacji. Temat pracy: Licznik binarny zliczający do 10. Projekt z przedmiotu Systemy akwizycji i przesyłania informacji Temat pracy: Licznik binarny zliczający do 10. Andrzej Kuś Aleksander Matusz Prowadzący: dr inż. Adam Stadler Układy cyfrowe przetwarzają

Bardziej szczegółowo

Układy logiczne. Wstęp doinformatyki. Funkcje boolowskie (1854) Funkcje boolowskie. Operacje logiczne. Funkcja boolowska (przykład)

Układy logiczne. Wstęp doinformatyki. Funkcje boolowskie (1854) Funkcje boolowskie. Operacje logiczne. Funkcja boolowska (przykład) Wstęp doinformatyki Układy logiczne komputerów kombinacyjne sekwencyjne Układy logiczne Układy kombinacyjne Dr inż. Ignacy Pardyka Akademia Świętokrzyska Kielce, 2001 synchroniczne asynchroniczne Wstęp

Bardziej szczegółowo

ul. Herbaciana 9, 05-816 Reguły tel. (22) 753 61 30 fax (22) 753 61 35 email: info@label.pl http://www.label.pl

ul. Herbaciana 9, 05-816 Reguły tel. (22) 753 61 30 fax (22) 753 61 35 email: info@label.pl http://www.label.pl ELEKTRONIKA LABORATORYJNA Sp.J. ul. Herbaciana 9, 05-816 Reguły tel. (22) 753 61 30 fax (22) 753 61 35 email: info@label.pl http://www.label.pl Czujnik zalania wodą LB-910 (wersja 3.1) INSTRUKCJA UśYTKOWANIA

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 1: Systemy liczbowe

Ćwiczenie nr 1: Systemy liczbowe Ćwiczenie nr 1: Systemy liczbowe Barbara Łukawska, Adam Krechowicz, Tomasz Michno Podstawowym systemem liczbowym uŝywanym na co dzień jest system dziesiętny. Podstawą tego systemu jest 10 cyfr 0, 1, 2,

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA W KRAKOWIE. Wydział Informatyki, Elektroniki i Telekomunikacji LABORATORIUM.

AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA W KRAKOWIE. Wydział Informatyki, Elektroniki i Telekomunikacji LABORATORIUM. AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA W KRAKOWIE Wydział Informatyki, Elektroniki i Telekomunikacji Katedra Elektroniki LABORATORIUM Elektronika LICZNIKI ELWIS Rev.1.0 1. Wprowadzenie Celem

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA SZCZECIŃSKA WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY

POLITECHNIKA SZCZECIŃSKA WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY POLITECHNIKA SZCZECIŃSKA WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Zegar czasu rzeczywistego - integracja systemu LCN z modułem logicznym LOGO! Numer ćwiczenia: 8 Opracowali:

Bardziej szczegółowo

Lekcja na Pracowni Podstaw Techniki Komputerowej z wykorzystaniem komputera

Lekcja na Pracowni Podstaw Techniki Komputerowej z wykorzystaniem komputera Lekcja na Pracowni Podstaw Techniki Komputerowej z wykorzystaniem komputera Temat lekcji: Minimalizacja funkcji logicznych Etapy lekcji: 1. Podanie tematu i określenie celu lekcji SOSOBY MINIMALIZACJI

Bardziej szczegółowo

Automatyka Treść wykładów: Literatura. Wstęp. Sygnał analogowy a cyfrowy. Bieżące wiadomości:

Automatyka Treść wykładów: Literatura. Wstęp. Sygnał analogowy a cyfrowy. Bieżące wiadomości: Treść wykładów: Automatyka dr inż. Szymon Surma szymon.surma@polsl.pl pok. 202, tel. +48 32 603 4136 1. Podstawy automatyki 1. Wstęp, 2. Różnice między sygnałem analogowym a cyfrowym, 3. Podstawowe elementy

Bardziej szczegółowo

Architektura systemów komputerowych

Architektura systemów komputerowych Architektura systemów komputerowych Sławomir Mamica Wykład 2: Między sprzętem a matematyką http://main5.amu.edu.pl/~zfp/sm/home.html W poprzednim odcinku O przedmiocie: architektura jako organizacja, może

Bardziej szczegółowo

interfejs szeregowy wyświetlaczy do systemów PLC

interfejs szeregowy wyświetlaczy do systemów PLC LDN SBCD interfejs szeregowy wyświetlaczy do systemów PLC SEM 08.2003 Str. 1/5 SBCD interfejs szeregowy wyświetlaczy do systemów PLC INSTRUKCJA OBSŁUGI Charakterystyka Interfejs SBCD w wyświetlaczach cyfrowych

Bardziej szczegółowo

z ćwiczenia nr Temat ćwiczenia: BADANIE UKŁADÓW FUNKCJI LOGICZNYCH (SYMULACJA)

z ćwiczenia nr Temat ćwiczenia: BADANIE UKŁADÓW FUNKCJI LOGICZNYCH (SYMULACJA) Zespół Szkół Technicznych w Skarżysku-Kamiennej Sprawozdanie PRCOWNI ELEKTRCZN I ELEKTRONICZN imię i nazwisko z ćwiczenia nr Temat ćwiczenia: DNIE UKŁDÓW FUNKCJI LOGICZNCH (SMULCJ) rok szkolny klasa grupa

Bardziej szczegółowo

Układy kombinacyjne Y X 4 X 5. Rys. 1 Kombinacyjna funkcja logiczna.

Układy kombinacyjne Y X 4 X 5. Rys. 1 Kombinacyjna funkcja logiczna. Układy kombinacyjne. Czas trwania: 6h. Cele ćwiczenia Przypomnienie podstawowych praw Algebry Boole a. Zaprojektowanie, montaż i sprawdzenie działania zadanych układów kombinacyjnych.. Wymagana znajomość

Bardziej szczegółowo