Nowoczesne technologie przetwarzania informacji

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Nowoczesne technologie przetwarzania informacji"

Transkrypt

1 Projekt Nowe metody nauczania w matematyce Nr POKL /11 Nowoczesne technologie przetwarzania informacji Mgr Maciej Cytowski (ICM UW) Lekcja 2: Podstawowe mechanizmy programowania równoległego w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

2 Programowanie równoległe Początki programowania równoległego to lata Obecnie programowanie równoległe oparte jest na: znanych od dekad modeli programowania równoległego (MPI, OpenMP), nowych paradygmatów programowania równoległego (CUDA, OpenCL), językach przyszłości tworzonych dla przyszłych architektur komputerowych (X10, Chapel, Fortress). Znajomość technik programowania równoległego to obowiązek każdego programisty w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 2

3 Czym są obliczenia równoległe? Obliczenia równoległe to takie, w których wiele operacji obliczeniowych wykonuje się jednocześnie w ramach dostępnych jednostek obliczeniowych (procesorów, rdzeni, węzłów obliczeniowych). Bardzo często duże problemy obliczeniowe mogą być podzielone na mniejsze podproblemy, które mogą wykonywać się jednocześnie. Przez wiele lat obliczenia równoległe wykonywane były jedynie w branży HPC (High Performance Computing). Dzisiaj wiedza o programowaniu równoległym i umiejętności przeprowadzania równoległych obliczeń potrzebne są wszystkim w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 3

4 Ograniczenia programowania równoległego Jaką maksymalną wydajność może uzyskać nasz program, jeśli: użyjemy szybszego procesora, użyjemy kilku lub wielu procesorów. Odpowiedzi na takie pytania szukano w latach 60tych XX wieku. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 4

5 Gene Amdahl Urodzony 16 listopada 1922 w USA w rodzinie skandynawskich imigrantów Architekt komputerowy w firmie IBM, pracujący nad systemami typu mainframe. Założyciel Amdahl Corporation. Bardzo znana publikacja: Validity of the single processor approach to achieving large scale computing capabilities, IBM Sunnyvale, California, AFIPS Spring Joint Computer Conference, 1967 Na podstawie pracy G.Amdahla sformułowane zostało jedno z najbardziej znanych praw w dziedzinie obliczeń równoległych Prawo to do dziś nazywane Prawem Amdahl'a wyraża ograniczenia w prowadzeniu obliczeń równoległych w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 5

6 Prawo Amdahl a Potencjalne możliwe przyśpieszenie S algorytmu o jest równe: n liczba procesów T1 S( n) T n F 1 1 F n T_ - czas wykonania algorytmu F udział części nierównoległej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 6

7 w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 7

8 Krytyka prawa Amdahl a Prawo i teoria Amdahl a znalazła wielu krytyków Główny zarzut: prawo Amdahl a ma zastosowanie tylko dla aplikacji z niezmiennym rozmiarem zadania Maksymalne przyśpieszenie: 2x w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 8

9 Prawo Gustafsona (1988) S( P) P ( P 1) Każdy wystarczająco duży problem może być efektywnie zrównoleglony P ilość procesorów, S przyśpieszenie, alfa część programu, której nie da się zrównoleglić w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 9

10 Skalowalność Speed-up przyśpieszenie - stosunek czasu wykonania algorytmu i liczby użytych procesów skalowalność zmiana czasu wykonania programu mierzona dla zmiennej liczby procesorów lub zmiennego rozmiaru zadania program równoległy jest uznawany za optymalny gdy jego skalowalność jest bliska liniowej w zastosowaniach znane jest mało programów optymalnych dla liczby procesorów większej od kilkunastu Rodzaje skalowalności: Strong scalability stały rozmiar problemu, zmienna liczba procesów Weak scalability stała liczba procesów, zmienny rozmiar zadania w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 10

11 Model idealnego komputera równoległego PRAM = Parallel Random Access Machine n jednostek obliczeniowych oraz globalna jednorodna pamięć jednostki są sterowane wspólnym zegarem, ale mogą wykonywać różne instrukcje w każdym cyklu Model PRAM ignoruje wpływ i koszty komunikacji między komponentami komputera równoległego. Modele PRAM służą do projektowania i analizy algorytmów. Realizacja komputera typu PRAM dla dużej liczby n, jest technicznie bardzo złożona i kosztowna. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 11

12 Taksonomia Flynna SISD = Single Instruction Single Data Klasyczny komputer skalarny wykonujący kolejne instrukcje, jedna po drugiej na pojedynczych danych SIMD = Single Instruction Multiple Data Procesor / komputer potrafi wykonać pojedynczą instrukcję dla całego potoku (wektora) danych (procesor wektorowy) Zakłada równoległość danych MISD = Multiple Instruction Single Data Komputer potrafi wykonać jednocześnie zbiór instrukcji na jednej danej MIMD = Multiple Instruction Multiple Data Zbiór procesorów może wykonywać równolegle i niezależnie instrukcje na wielu danych Najczęściej spotykana forma równoległości sprzętowej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 12

13 Rozszerzenia modelu MIMD SPMD = Single Program Multiple Data pojedynczy program jest uruchamiany w wielu kopiach na różnych zestawach danych najbardziej rozpowszechniony sposób tworzenia programów równoległych MPMD = Multiple Program Multiple Data wiele niezależnych procesorów wykonuje równolegle różne programy w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 13

14 Współczesne typy architektur równoległych Modele, języki oraz mechanizmy programowania równoległego są ściśle związane z typem architektury równoległej. Przedstawione zostaną podstawowe typy architektur. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 14

15 Model pamięci współdzielonej Procesory współdzielą globalną przestrzeń adresową Technologia: ograniczona liczba procesorów Szybka komunikacja i synchronizacja Równoległe typy danych: shared, private Ochrona dostępu do danych współdzielonych Komunikacja poprzez zmienne współdzielone Równoległe wątki Modele programowania: OpenMP, Pthreads, OpenCL w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 15

16 Model pamięci współdzielonej Procesory operują na prywatnej, lokalnej pamięci Technologia: duża liczba procesorów Mechanizmy komunikacji i synchronizacji Operowanie na danych lokalnych Komunikacja poprzez połączenie sieciowe Koszt komunikacji rośnie z liczbą procesorów Równoległe procesy Modele programowania: MPI Obecnie wiele architektur to architektury o równoległości hierarchicznej. Węzły obliczeniowe są wielordzeniowe. Popularny model programowania to MPI + OpenMP. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 16

17 Model obliczeń akcelerowanych (hybrydowych) Węzły obliczeniowe wyposażone są w dodatkowe akceleratory (np. karty graficzne) Technologia: duża liczba węzłów wyposażonych w 1-4 kart GPU Mechanizmy odciążania czasochłonnych obliczeń na akceleratorach Skomplikowane modele programowania Ograniczenia komunikacji CPU - GPU Modele programowania: CUDA, OpenCL, HMPP w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 17

18 Mechanizmy programowania równoległego Zaprojektowanie wydajnego algorytmu równoległego wymaga znajomości podstawowych mechanizmów dostępnych w modelach równoległych. Przedstawione zostaną podstawowe mechanizmy programowania równoległego. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 18

19 Mechanizmy podział zadania Dekompozycja problemu - podział na podproblemy metoda i sposób podziału determinuje typ równoległości Stopień i schemat zależności podproblemów prowadzi do projektu algorytmu Gdy znamy zależności pomiędzy podproblemami: wybieramy model algorytmu odpowiednią architekturę komputera równoległego Interesuje nas poprawne i szybkie rozwiązanie problemu w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 19

20 Mechanizmy - komunikacja Obliczenia realizowane równolegle na kilku komputerach w ramach jednego algorytmu często wymagają wymiany informacji Komunikacja realizowana jest poprzez wywołanie funkcji, która definiuje nadawcę, odbiorcę oraz typ i rodzaj wiadomości Istnieje wiele rodzajów komunikacji: Komunikacja punkt-punkt (synchroniczna i asynchroniczna) Komunikacja wspólna (np. redukcja, wszyscy-do-wszystkich) Pokazana w kolejnej lekcji na przykładzie biblioteki MPI (Message Passing Interface). w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 20

21 Mechanizmy - synchronizacja Obliczenia realizowane równolegle na kilku komputerach w ramach jednego algorytmu często wymagają zapewnienia, że wszystkie procesy realizują ten sam fragment algorytmu Synchronizacja realizowana jest poprzez wywołanie funkcji, która: blokuje wykonanie procesów równoległych, zwalnia blokadę w momencie gdy wszystkie procesy wywołały tą funkcję. Pokazana w kolejnej lekcji na przykładzie biblioteki MPI (Message Passing Interface). w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 21

22 Mechanizmy ochrona dostępu Obliczenia realizowane na architekturach o pamięci współdzielonej często operują na tzw. zmiennych współdzielonych Należy unikać sytuacji, w których jeden wątek odczytuje wartość zmiennej podczas gdy drugi realizuje zmianę wartości tej zmiennej Do ochrony dostępu służą różnego rodzaju mechanizmy: zamki, określanie zmiennych atomowych oraz regionów krytycznych. Pokazana w kolejnej lekcji na przykładzie OpenMP. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 22

23 Mechanizmy - akceleracja Obliczenia na architekturach wyposażonych dodatkowo w akceleratory (np. karty graficzne) Wybieranie najbardziej obciążających obliczeniowo fragmentów programu i programowanie ich wykonania na dostępnym akceleratorze. Programowanie takich architektur jest trudne i czasochłonne. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 23

24 Mechanizmy - równoważenie obciążenia (ang. load balancing) Load balancing = podział obliczeń pomiędzy dostępne procesory Aby zminimalizować czas wykonania programu równoległego należy zapewnić równomierne rozłożenie obliczeń. Nierówny podział obliczeń pomiędzy procesami prowadzi do niskiej skalowalności programu. w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 24

Tworzenie programów równoległych. Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1

Tworzenie programów równoległych. Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1 Tworzenie programów równoległych Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1 Tworzenie programów równoległych W procesie tworzenia programów równoległych istnieją dwa kroki o zasadniczym znaczeniu: wykrycie

Bardziej szczegółowo

Programowanie procesorów graficznych GPGPU

Programowanie procesorów graficznych GPGPU Programowanie procesorów graficznych GPGPU 1 GPGPU Historia: lata 80 te popularyzacja systemów i programów z graficznym interfejsem specjalistyczne układy do przetwarzania grafiki 2D lata 90 te standaryzacja

Bardziej szczegółowo

Tworzenie programów równoległych. Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1

Tworzenie programów równoległych. Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1 Tworzenie programów równoległych Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1 Tworzenie programów równoległych W procesie tworzenia programów równoległych istnieją dwa kroki o zasadniczym znaczeniu: wykrycie

Bardziej szczegółowo

Architektura komputerów

Architektura komputerów Architektura komputerów Wykład 13 Jan Kazimirski 1 KOMPUTERY RÓWNOLEGŁE 2 Klasyfikacja systemów komputerowych SISD Single Instruction, Single Data stream SIMD Single Instruction, Multiple Data stream MISD

Bardziej szczegółowo

Programowanie współbieżne i rozproszone

Programowanie współbieżne i rozproszone Programowanie współbieżne i rozproszone WYKŁAD 1 dr inż. Literatura ogólna Ben-Ari, M.: Podstawy programowania współbieżnego i rozproszonego. Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, Warszawa, 2009. Czech, Z.J:

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacje systemów komputerowych, modele złożoności algorytmów obliczeniowych

Klasyfikacje systemów komputerowych, modele złożoności algorytmów obliczeniowych Wykład 5 Klasyfikacje systemów komputerowych, modele złożoności algorytmów obliczeniowych Spis treści: 1. Klasyfikacja Flynna 2. Klasyfikacja Skillicorna 3. Klasyfikacja architektury systemów pod względem

Bardziej szczegółowo

Architektury komputerów Architektury i wydajność. Tomasz Dziubich

Architektury komputerów Architektury i wydajność. Tomasz Dziubich Architektury komputerów Architektury i wydajność Tomasz Dziubich Przetwarzanie potokowe Przetwarzanie sekwencyjne Przetwarzanie potokowe Architektura superpotokowa W przetwarzaniu potokowym podczas niektórych

Bardziej szczegółowo

Systemy wieloprocesorowe i wielokomputerowe

Systemy wieloprocesorowe i wielokomputerowe Systemy wieloprocesorowe i wielokomputerowe Taksonomia Flynna Uwzględnia następujące czynniki: Liczbę strumieni instrukcji Liczbę strumieni danych Klasyfikacja bierze się pod uwagę: Jednostkę przetwarzającą

Bardziej szczegółowo

Obliczenia Wysokiej Wydajności

Obliczenia Wysokiej Wydajności Obliczenia wysokiej wydajności 1 Wydajność obliczeń Wydajność jest (obok poprawności, niezawodności, bezpieczeństwa, ergonomiczności i łatwości stosowania i pielęgnacji) jedną z najważniejszych charakterystyk

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. Co to jest klaster? Podział ze względu na przeznaczenie. Architektury klastrów. Cechy dobrego klastra.

Wprowadzenie. Co to jest klaster? Podział ze względu na przeznaczenie. Architektury klastrów. Cechy dobrego klastra. N Wprowadzenie Co to jest klaster? Podział ze względu na przeznaczenie. Architektury klastrów. Cechy dobrego klastra. Wprowadzenie (podział ze względu na przeznaczenie) Wysokiej dostępności 1)backup głównego

Bardziej szczegółowo

Wykład 2 Podstawowe pojęcia systemów równoległych, modele równoległości, wydajność obliczeniowa, prawo Amdahla/Gustafsona

Wykład 2 Podstawowe pojęcia systemów równoległych, modele równoległości, wydajność obliczeniowa, prawo Amdahla/Gustafsona Wykład 2 Podstawowe pojęcia systemów równoległych, modele równoległości, wydajność obliczeniowa, prawo Amdahla/Gustafsona Spis treści: 1. Równoległe systemy komputerowe a rozproszone systemy komputerowe,

Bardziej szczegółowo

Nazwa Wydziału Nazwa jednostki prowadzącej moduł Nazwa modułu kształcenia Kod modułu Język kształcenia Efekty kształcenia dla modułu kształcenia

Nazwa Wydziału Nazwa jednostki prowadzącej moduł Nazwa modułu kształcenia Kod modułu Język kształcenia Efekty kształcenia dla modułu kształcenia Nazwa Wydziału Nazwa jednostki prowadzącej moduł Nazwa modułu kształcenia Kod modułu Język kształcenia Efekty kształcenia dla modułu kształcenia Wydział Matematyki i Informatyki Instytut Informatyki i

Bardziej szczegółowo

Jak ujarzmić hydrę czyli programowanie równoległe w Javie. dr hab. Piotr Bała, prof. UW ICM Uniwersytet Warszawski

Jak ujarzmić hydrę czyli programowanie równoległe w Javie. dr hab. Piotr Bała, prof. UW ICM Uniwersytet Warszawski Jak ujarzmić hydrę czyli programowanie równoległe w Javie dr hab. Piotr Bała, prof. UW ICM Uniwersytet Warszawski Prawo Moore a Ekonomicznie optymalna liczba tranzystorów w układzie scalonym zwiększa się

Bardziej szczegółowo

COMPUTER ORGANIZATION AND DESIGN The Hardware/Software Interface. Wprowadzenie do systemów wieloprocesorowych

COMPUTER ORGANIZATION AND DESIGN The Hardware/Software Interface. Wprowadzenie do systemów wieloprocesorowych COMPUTER ORGANIZATION AND DESIGN The Hardware/Software Interface Wprowadzenie do systemów wieloprocesorowych Wstęp Do tej pory mówiliśmy głównie o systemach z jednym procesorem Coraz trudniej wycisnąć

Bardziej szczegółowo

Wstęp do programowania równoległego

Wstęp do programowania równoległego Wstęp do programowania równoległego Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytet Warszawski http://www.icm.edu.pl Maciej Szpindler m.szpindler@icm.edu.pl Maciej Cytowski

Bardziej szczegółowo

Obliczenia równoległe. Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB wkwedlo@ii.pb.bialystok.pl http://aragorn.pb.bialystok.pl/~wkwedlo pokój 205

Obliczenia równoległe. Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB wkwedlo@ii.pb.bialystok.pl http://aragorn.pb.bialystok.pl/~wkwedlo pokój 205 Obliczenia równoległe Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB wkwedlo@ii.pb.bialystok.pl http://aragorn.pb.bialystok.pl/~wkwedlo pokój 205 Plan wykładu (1) Wstęp (2) Programowanie systemów z przesyłaniem

Bardziej szczegółowo

Programowanie z wykorzystaniem technologii CUDA i OpenCL Wykład 1

Programowanie z wykorzystaniem technologii CUDA i OpenCL Wykład 1 Programowanie z wykorzystaniem technologii CUDA i OpenCL Wykład 1 Organizacja przedmiotu Dr inż. Robert Banasiak Dr inż. Paweł Kapusta 1 2 Nasze kompetencje R n D Tomografia 3D To nie tylko statyczny obraz!

Bardziej szczegółowo

Porównanie wydajności CUDA i OpenCL na przykładzie równoległego algorytmu wyznaczania wartości funkcji celu dla problemu gniazdowego

Porównanie wydajności CUDA i OpenCL na przykładzie równoległego algorytmu wyznaczania wartości funkcji celu dla problemu gniazdowego Porównanie wydajności CUDA i OpenCL na przykładzie równoległego algorytmu wyznaczania wartości funkcji celu dla problemu gniazdowego Mariusz Uchroński 3 grudnia 2010 Plan prezentacji 1. Wprowadzenie 2.

Bardziej szczegółowo

Programowanie niskopoziomowe. dr inż. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl

Programowanie niskopoziomowe. dr inż. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl Programowanie niskopoziomowe dr inż. Paweł Pełczyński ppelczynski@swspiz.pl 1 Literatura Randall Hyde: Asembler. Sztuka programowania, Helion, 2004. Eugeniusz Wróbel: Praktyczny kurs asemblera, Helion,

Bardziej szczegółowo

HPC na biurku. Wojciech De bski

HPC na biurku. Wojciech De bski na biurku Wojciech De bski 22.01.2015 - co to jest? High Performance Computing most generally refers to the practice of aggregating computing power in a way that delivers much higher performance than one

Bardziej szczegółowo

1. ARCHITEKTURY SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH

1. ARCHITEKTURY SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH 1. ARCHITEKTURY SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH 1 Klasyfikacje komputerów Podstawowe architektury używanych obecnie systemów komputerowych można podzielić: 1. Komputery z jednym procesorem 2. Komputery równoległe

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ZAGADNIENIA PRZETWARZANIA RÓWNOLEGŁEGO I ROZPROSZONEGO ORAZ KLASTRÓW KOMPUTEROWYCH

WYBRANE ZAGADNIENIA PRZETWARZANIA RÓWNOLEGŁEGO I ROZPROSZONEGO ORAZ KLASTRÓW KOMPUTEROWYCH ZESZYTY NAUKOWE 41-53 Dariusz CHAŁADYNIAK 1 WYBRANE ZAGADNIENIA PRZETWARZANIA RÓWNOLEGŁEGO I ROZPROSZONEGO ORAZ KLASTRÓW KOMPUTEROWYCH Streszczenie W artykule przedstawiono wprowadzenie do zagadnień przetwarzania

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PROGRAMOWANIE APLIKACJI RÓWNOLEGŁYCH I ROZPROSZONYCH Programming parallel and distributed applications Kierunek: Informatyka Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy w ramach specjalności: Inżynieria

Bardziej szczegółowo

Moc płynąca z kart graficznych

Moc płynąca z kart graficznych Moc płynąca z kart graficznych Cuda za darmo! Czyli programowanie generalnego przeznaczenia na kartach graficznych (GPGPU) 22 października 2013 Paweł Napieracz /20 Poruszane aspekty Przetwarzanie równoległe

Bardziej szczegółowo

Przetwarzanie Rozproszone i Równoległe

Przetwarzanie Rozproszone i Równoległe WYDZIAŁ INŻYNIERII ELEKTRYCZNEJ I KOMPUTEROWEJ KATEDRA AUTOMATYKI I TECHNIK INFORMACYJNYCH Przetwarzanie Rozproszone i Równoległe www.pk.edu.pl/~zk/prir_hp.html Wykładowca: dr inż. Zbigniew Kokosiński

Bardziej szczegółowo

CUDA część 1. platforma GPGPU w obliczeniach naukowych. Maciej Matyka

CUDA część 1. platforma GPGPU w obliczeniach naukowych. Maciej Matyka CUDA część 1 platforma GPGPU w obliczeniach naukowych Maciej Matyka Bariery sprzętowe (procesory) ok na. 1 10 00 la raz t y Gdzie jesteśmy? a ok. 2 razy n 10 lat (ZK) Rozwój 1985-2004 i dalej? O roku ów

Bardziej szczegółowo

CUDA Median Filter filtr medianowy wykorzystujący bibliotekę CUDA sprawozdanie z projektu

CUDA Median Filter filtr medianowy wykorzystujący bibliotekę CUDA sprawozdanie z projektu CUDA Median Filter filtr medianowy wykorzystujący bibliotekę CUDA sprawozdanie z projektu inż. Daniel Solarz Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej AGH 1. Cel projektu. Celem projektu było napisanie wtyczki

Bardziej szczegółowo

Poziom kwalifikacji: I stopnia. Liczba godzin/tydzień: 2W E, 2L PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

Poziom kwalifikacji: I stopnia. Liczba godzin/tydzień: 2W E, 2L PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PROGRAMOWANIE ROZPROSZONE I RÓWNOLEGŁE Distributed and parallel programming Kierunek: Forma studiów: Informatyka Stacjonarne Rodzaj przedmiotu: moduł specjalności obowiązkowy: Sieci komputerowe

Bardziej szczegółowo

Systemy rozproszone. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Chełmie. ** Instytut Fizyki Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

Systemy rozproszone. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Chełmie. ** Instytut Fizyki Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie Systemy rozproszone Rafał Ogrodowczyk *, Krzysztof Murawski **,*, Bartłomiej Bielecki * * Katedra Informatyki Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Chełmie ** Instytut Fizyki Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. Klastry komputerowe. Superkomputery. informatyka +

Wprowadzenie. Klastry komputerowe. Superkomputery. informatyka + Wprowadzenie Klastry komputerowe Superkomputery Wprowadzenie Klastry komputerowe Superkomputery Wprowadzenie Filozofia przetwarzania równoległego polega na podziale programu na fragmenty, z których każdy

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE: STRUKTURY I FUNKCJE (opracowano na podstawie skryptu PP: Królikowski Z., Sajkowski M. 1992: Użytkowanie systemu operacyjnego UNIX)

SYSTEMY OPERACYJNE: STRUKTURY I FUNKCJE (opracowano na podstawie skryptu PP: Królikowski Z., Sajkowski M. 1992: Użytkowanie systemu operacyjnego UNIX) (opracowano na podstawie skryptu PP: Królikowski Z., Sajkowski M. 1992: Użytkowanie systemu operacyjnego UNIX) W informatyce występują ściśle obok siebie dwa pojęcia: sprzęt (ang. hardware) i oprogramowanie

Bardziej szczegółowo

Komputery równoległe. Zbigniew Koza. Wrocław, 2012

Komputery równoległe. Zbigniew Koza. Wrocław, 2012 Komputery równoległe Zbigniew Koza Wrocław, 2012 Po co komputery równoległe? Przyspieszanie obliczeń np. diagnostyka medyczna; aplikacje czasu rzeczywistego Przetwarzanie większej liczby danych Przykład:

Bardziej szczegółowo

OBLICZENIA ROZPROSZONE Z WYKORZYSTANIEM MPI.NET

OBLICZENIA ROZPROSZONE Z WYKORZYSTANIEM MPI.NET Scientific Bulletin of Chełm Section of Mathematics and Computer Science No. 1/2009 OBLICZENIA ROZPROSZONE Z WYKORZYSTANIEM MPI.NET GRZEGORZ WIŚNIEWSKI, RAFAŁ OGRODOWCZYK Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa

Bardziej szczegółowo

Programowanie procesorów graficznych NVIDIA (rdzenie CUDA) Wykład nr 1

Programowanie procesorów graficznych NVIDIA (rdzenie CUDA) Wykład nr 1 Programowanie procesorów graficznych NVIDIA (rdzenie CUDA) Wykład nr 1 Wprowadzenie Procesory graficzne GPU (Graphics Processing Units) stosowane są w kartach graficznych do przetwarzania grafiki komputerowej

Bardziej szczegółowo

dr inż. Konrad Sobolewski Politechnika Warszawska Informatyka 1

dr inż. Konrad Sobolewski Politechnika Warszawska Informatyka 1 dr inż. Konrad Sobolewski Politechnika Warszawska Informatyka 1 Cel wykładu Definicja, miejsce, rola i zadania systemu operacyjnego Klasyfikacja systemów operacyjnych Zasada działanie systemu operacyjnego

Bardziej szczegółowo

Architektury Komputerów. Tomasz Dziubich p.530, konsultacje czwartek. 9-10 i 11-12, dziubich@eti.pg.gda.pl

Architektury Komputerów. Tomasz Dziubich p.530, konsultacje czwartek. 9-10 i 11-12, dziubich@eti.pg.gda.pl Architektury Komputerów Tomasz Dziubich p.530, konsultacje czwartek. 9-10 i 11-12, dziubich@eti.pg.gda.pl Urządzenia przetwarzające zwane komputerami - kiedyś EDSAC, University of Cambridge, UK, 1949 i

Bardziej szczegółowo

Architektura komputerów

Architektura komputerów Architektura komputerów Wykład 7 Jan Kazimirski 1 Pamięć podręczna 2 Pamięć komputera - charakterystyka Położenie Procesor rejestry, pamięć podręczna Pamięć wewnętrzna pamięć podręczna, główna Pamięć zewnętrzna

Bardziej szczegółowo

OpenMP środowisko programowania komputerów równoległych ze wspólną pamięcią

OpenMP środowisko programowania komputerów równoległych ze wspólną pamięcią Pro Dialog 15 (2003), 107 121 Wydawnictwo NAKOM Poznań OpenMP środowisko programowania komputerów równoległych ze wspólną pamięcią Monika DEMICHOWICZ, Paweł MAZUR Politechnika Wrocławska, Wydział Informatyki

Bardziej szczegółowo

RDZEŃ x86 x86 rodzina architektur (modeli programowych) procesorów firmy Intel, należących do kategorii CISC, stosowana w komputerach PC,

RDZEŃ x86 x86 rodzina architektur (modeli programowych) procesorów firmy Intel, należących do kategorii CISC, stosowana w komputerach PC, RDZEŃ x86 x86 rodzina architektur (modeli programowych) procesorów firmy Intel, należących do kategorii CISC, stosowana w komputerach PC, zapoczątkowana przez i wstecznie zgodna z 16-bitowym procesorem

Bardziej szczegółowo

Programowanie współbieżne Wykład 1. Rafał Skinderowicz

Programowanie współbieżne Wykład 1. Rafał Skinderowicz Programowanie współbieżne Wykład 1 Rafał Skinderowicz Plan wykładu Historia, znaczenie i cele współbieżności w informatyce. Podstawowe pojęcia, prawo Moore a i bariery technologiczne. Sposoby realizacji

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Zadania systemu operacyjnego. Abstrakcyjne składniki systemu. System komputerowy

Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Systemy operacyjne. Zadania systemu operacyjnego. Abstrakcyjne składniki systemu. System komputerowy Systemy operacyjne Systemy operacyjne Dr inż. Ignacy Pardyka Literatura Siberschatz A. i inn. Podstawy systemów operacyjnych, WNT, Warszawa Skorupski A. Podstawy budowy i działania komputerów, WKiŁ, Warszawa

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr: 9 Obliczenia rozproszone MPI

Ćwiczenie nr: 9 Obliczenia rozproszone MPI Ćwiczenie nr: 9 Temat: Obliczenia rozproszone MPI 1. Informacje ogólne MPI (Message Passing Interface) nazwa standardu biblioteki przesyłania komunikatów dla potrzeb programowania równoległego w sieciach

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr: 9 Obliczenia rozproszone MPI

Ćwiczenie nr: 9 Obliczenia rozproszone MPI Ćwiczenie nr: 9 Temat: Obliczenia rozproszone MPI 1. Informacje ogólne MPI (Message Passing Interface) nazwa standardu biblioteki przesyłania komunikatów dla potrzeb programowania równoległego w sieciach

Bardziej szczegółowo

Programowanie Rozproszone i Równoległe. Edward Görlich http://th.if.uj.edu.pl/~gorlich goerlich@th.if.uj.edu.pl

Programowanie Rozproszone i Równoległe. Edward Görlich http://th.if.uj.edu.pl/~gorlich goerlich@th.if.uj.edu.pl Programowanie Rozproszone i Równoległe Edward Görlich http://th.if.uj.edu.pl/~gorlich goerlich@th.if.uj.edu.pl Motywacja wyboru Programowanie rozproszone równoległość (wymuszona) Oprogramowanie równoległe/rozproszone:

Bardziej szczegółowo

Opracował: Jan Front

Opracował: Jan Front Opracował: Jan Front Sterownik PLC PLC (Programowalny Sterownik Logiczny) (ang. Programmable Logic Controller) mikroprocesorowe urządzenie sterujące układami automatyki. PLC wykonuje w sposób cykliczny

Bardziej szczegółowo

Analityczne modelowanie systemów równoległych

Analityczne modelowanie systemów równoległych Analityczne modelowanie systemów równoległych 1 Modelowanie wydajności Program szeregowy jest modelowany przez czas wykonania. Na ogół jest to czas asymptotyczny w notacji O. Czas wykonania programu szeregowego

Bardziej szczegółowo

Plan. krótkie opisy modułów. 1 Uwagi na temat wydajności CPython a. 2 Podstawowe techniki poprawiające wydajność obliczeniową

Plan. krótkie opisy modułów. 1 Uwagi na temat wydajności CPython a. 2 Podstawowe techniki poprawiające wydajność obliczeniową Plan 1 Uwagi na temat wydajności CPython a 2 Podstawowe techniki poprawiające wydajność obliczeniową 3 Podstawowe techniki poprawiające zużycie pamięci krótkie opisy modułów 1 array - jak oszczędzić na

Bardziej szczegółowo

Zasoby i usługi Wrocławskiego Centrum Sieciowo-Superkomputerowego

Zasoby i usługi Wrocławskiego Centrum Sieciowo-Superkomputerowego Zasoby i usługi Wrocławskiego Centrum Sieciowo-Superkomputerowego Mateusz Tykierko WCSS 20 stycznia 2012 Mateusz Tykierko (WCSS) 20 stycznia 2012 1 / 16 Supernova moc obliczeniowa: 67,54 TFLOPS liczba

Bardziej szczegółowo

Programowanie Strukturalne i Obiektowe Słownik podstawowych pojęć 1 z 5 Opracował Jan T. Biernat

Programowanie Strukturalne i Obiektowe Słownik podstawowych pojęć 1 z 5 Opracował Jan T. Biernat Programowanie Strukturalne i Obiektowe Słownik podstawowych pojęć 1 z 5 Program, to lista poleceń zapisana w jednym języku programowania zgodnie z obowiązującymi w nim zasadami. Celem programu jest przetwarzanie

Bardziej szczegółowo

Komputerowe Obliczenia Równoległe: Wstęp do OpenMP i MPI

Komputerowe Obliczenia Równoległe: Wstęp do OpenMP i MPI Komputerowe Obliczenia Równoległe: Wstęp do OpenMP i MPI Patryk Mach Uniwersytet Jagielloński, Instytut Fizyki im. Mariana Smoluchowskiego OpenMP (Open Multi Processing) zbiór dyrektyw kompilatora, funkcji

Bardziej szczegółowo

Programowanie aplikacji na iphone. Wstęp do platformy ios. Łukasz Zieliński

Programowanie aplikacji na iphone. Wstęp do platformy ios. Łukasz Zieliński Programowanie aplikacji na iphone. Wstęp do platformy ios. Łukasz Zieliński Plan Prezentacji. Programowanie ios. Jak zacząć? Co warto wiedzieć o programowaniu na platformę ios? Kilka słów na temat Obiective-C.

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie technologii nvidia CUDA do zrównoleglenia algorytmu genetycznego dla problemu komiwojażera

Zastosowanie technologii nvidia CUDA do zrównoleglenia algorytmu genetycznego dla problemu komiwojażera Zastosowanie technologii nvidia CUDA do zrównoleglenia algorytmu genetycznego dla problemu komiwojażera Adam Hrazdil Wydział Inżynierii Mechanicznej i Informatyki Kierunek informatyka, Rok V hrazdil@op.pl

Bardziej szczegółowo

Wstęp do programowania równoległego

Wstęp do programowania równoległego Wstęp do programowania równoległego Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytet Warszawski http://www.icm.edu.pl Maciej Szpindler m.szpindler@icm.edu.pl Maciej Cytowski

Bardziej szczegółowo

Wykład 2. Mikrokontrolery z rdzeniami ARM

Wykład 2. Mikrokontrolery z rdzeniami ARM Źródło problemu 2 Wstęp Architektura ARM (Advanced RISC Machine, pierwotnie Acorn RISC Machine) jest 32-bitową architekturą (modelem programowym) procesorów typu RISC. Różne wersje procesorów ARM są szeroko

Bardziej szczegółowo

Algorytmy Równoległe i Rozproszone Część VI - Systemy rozproszone, podstawowe pojęcia

Algorytmy Równoległe i Rozproszone Część VI - Systemy rozproszone, podstawowe pojęcia Algorytmy Równoległe i Rozproszone Część VI - Systemy rozproszone, podstawowe pojęcia Łukasz Kuszner pokój 209, WETI http://www.kaims.pl/ kuszner/ kuszner@kaims.pl Oficjalna strona wykładu http://www.kaims.pl/

Bardziej szczegółowo

Redukcja czasu wykonania algorytmu Cannego dzięki zastosowaniu połączenia OpenMP z technologią NVIDIA CUDA

Redukcja czasu wykonania algorytmu Cannego dzięki zastosowaniu połączenia OpenMP z technologią NVIDIA CUDA Dariusz Sychel Wydział Informatyki, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie 71-210 Szczecin, Żołnierska 49 Redukcja czasu wykonania algorytmu Cannego dzięki zastosowaniu połączenia OpenMP

Bardziej szczegółowo

Podsystem graficzny. W skład podsystemu graficznego wchodzą: karta graficzna monitor

Podsystem graficzny. W skład podsystemu graficznego wchodzą: karta graficzna monitor Plan wykładu 1. Pojęcie podsystemu graficznego i karty graficznej 2. Typy kart graficznych 3. Budowa karty graficznej: procesor graficzny (GPU), pamięć podręczna RAM, konwerter cyfrowo-analogowy (DAC),

Bardziej szczegółowo

Budowa komputera KROK PO KROKU! Opis wszystkich części komputera w sposób zrozumiały dla nowatorów

Budowa komputera KROK PO KROKU! Opis wszystkich części komputera w sposób zrozumiały dla nowatorów Budowa komputera KROK PO KROKU! Opis wszystkich części komputera w sposób zrozumiały dla nowatorów Poszczególne podzespoły komputera 1. Monitor 2. Płyta główna 3. Procesor 4. Gniazda kontrolerów dysków

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie pamięcią w systemie operacyjnym

Zarządzanie pamięcią w systemie operacyjnym Zarządzanie pamięcią w systemie operacyjnym Cele: przydział zasobów pamięciowych wykonywanym programom, zapewnienie bezpieczeństwa wykonywanych procesów (ochrona pamięci), efektywne wykorzystanie dostępnej

Bardziej szczegółowo

Wątek - definicja. Wykorzystanie kilku rdzeni procesora jednocześnie Zrównoleglenie obliczeń Jednoczesna obsługa ekranu i procesu obliczeniowego

Wątek - definicja. Wykorzystanie kilku rdzeni procesora jednocześnie Zrównoleglenie obliczeń Jednoczesna obsługa ekranu i procesu obliczeniowego Wątki Wątek - definicja Ciąg instrukcji (podprogram) który może być wykonywane współbieżnie (równolegle) z innymi programami, Wątki działają w ramach tego samego procesu Współdzielą dane (mogą operować

Bardziej szczegółowo

Podstawy programowania

Podstawy programowania Podstawy programowania Część pierwsza Od języka symbolicznego do języka wysokiego poziomu Autor Roman Simiński Kontakt roman.siminski@us.edu.pl www.us.edu.pl/~siminski Niniejsze opracowanie zawiera skrót

Bardziej szczegółowo

Rywalizacja w sieci cd. Protokoły komunikacyjne. Model ISO. Protokoły komunikacyjne (cd.) Struktura komunikatu. Przesyłanie między warstwami

Rywalizacja w sieci cd. Protokoły komunikacyjne. Model ISO. Protokoły komunikacyjne (cd.) Struktura komunikatu. Przesyłanie między warstwami Struktury sieciowe Struktury sieciowe Podstawy Topologia Typy sieci Komunikacja Protokoły komunikacyjne Podstawy Topologia Typy sieci Komunikacja Protokoły komunikacyjne 15.1 15.2 System rozproszony Motywacja

Bardziej szczegółowo

Wykład 14. Zagadnienia związane z systemem IO

Wykład 14. Zagadnienia związane z systemem IO Wykład 14 Zagadnienia związane z systemem IO Wprowadzenie Urządzenia I/O zróżnicowane ze względu na Zachowanie: wejście, wyjście, magazynowanie Partnera: człowiek lub maszyna Szybkość transferu: bajty

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla OpenMP w kompilatorze GNU GCC Krzysztof Lamorski Katedra Informatyki, PWSZ Chełm

Wsparcie dla OpenMP w kompilatorze GNU GCC Krzysztof Lamorski Katedra Informatyki, PWSZ Chełm Wsparcie dla OpenMP w kompilatorze GNU GCC Krzysztof Lamorski Katedra Informatyki, PWSZ Chełm Streszczenie Tematem pracy jest standard OpenMP pozwalający na programowanie współbieŝne w systemach komputerowych

Bardziej szczegółowo

Projektowanie oprogramowania systemów PROCESY I ZARZĄDZANIE PROCESAMI

Projektowanie oprogramowania systemów PROCESY I ZARZĄDZANIE PROCESAMI Projektowanie oprogramowania systemów PROCESY I ZARZĄDZANIE PROCESAMI plan Cechy, właściwości procesów Multitasking Scheduling Fork czym jest proces? Działającą instancją programu Program jest kolekcją

Bardziej szczegółowo

Wybrane bloki i magistrale komputerów osobistych (PC) Opracował: Grzegorz Cygan 2010 r. CEZ Stalowa Wola

Wybrane bloki i magistrale komputerów osobistych (PC) Opracował: Grzegorz Cygan 2010 r. CEZ Stalowa Wola Wybrane bloki i magistrale komputerów osobistych (PC) Opracował: Grzegorz Cygan 2010 r. CEZ Stalowa Wola Ogólny schemat komputera Jak widać wszystkie bloki (CPU, RAM oraz I/O) dołączone są do wspólnych

Bardziej szczegółowo

Budowa komputera. Magistrala. Procesor Pamięć Układy I/O

Budowa komputera. Magistrala. Procesor Pamięć Układy I/O Budowa komputera Magistrala Procesor Pamięć Układy I/O 1 Procesor to CPU (Central Processing Unit) centralny układ elektroniczny realizujący przetwarzanie informacji Zmiana stanu tranzystorów wewnątrz

Bardziej szczegółowo

Organizacja pamięci w procesorach graficznych

Organizacja pamięci w procesorach graficznych Organizacja pamięci w procesorach graficznych Pamięć w GPU przechowuje dane dla procesora graficznego, służące do wyświetlaniu obrazu na ekran. Pamięć przechowuje m.in. dane wektorów, pikseli, tekstury

Bardziej szczegółowo

LEKCJA TEMAT: Zasada działania komputera.

LEKCJA TEMAT: Zasada działania komputera. LEKCJA TEMAT: Zasada działania komputera. 1. Ogólna budowa komputera Rys. Ogólna budowa komputera. 2. Komputer składa się z czterech głównych składników: procesor (jednostka centralna, CPU) steruje działaniem

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. wykład dr Marcin Czarnota laboratorium mgr Radosław Maj

Systemy operacyjne. wykład dr Marcin Czarnota laboratorium mgr Radosław Maj Systemy operacyjne wykład dr Marcin Czarnota laboratorium mgr Radosław Maj Plan wykładów 1. Wprowadzenie, 2. Procesy, wątki i zasoby, 3. Planowanie przydziału procesora, 4. Zarządzanie pamięcią operacyjną,

Bardziej szczegółowo

Przetwarzanie Równoległe i Rozproszone

Przetwarzanie Równoległe i Rozproszone POLITECHNIKA KRAKOWSKA - WIEiK KATEDRA AUTOMATYKI I TECHNOLOGII INFORMACYJNYCH Przetwarzanie Równoległe i Rozproszone www.pk.edu.pl/~zk/prir_hp.html Wykładowca: dr inż. Zbigniew Kokosiński zk@pk.edu.pl

Bardziej szczegółowo

METODY I JĘZYKI PROGRAMOWANIA PROGRAMOWANIE STRUKTURALNE. Wykład 02

METODY I JĘZYKI PROGRAMOWANIA PROGRAMOWANIE STRUKTURALNE. Wykład 02 METODY I JĘZYKI PROGRAMOWANIA PROGRAMOWANIE STRUKTURALNE Wykład 02 NAJPROSTSZY PROGRAM /* (Prawie) najprostszy przykład programu w C */ /*==================*/ /* Między tymi znaczkami można pisać, co się

Bardziej szczegółowo

Budowa komputera. Magistrala. Procesor Pamięć Układy I/O

Budowa komputera. Magistrala. Procesor Pamięć Układy I/O Budowa komputera Magistrala Procesor Pamięć Układy I/O 1 Procesor to CPU (Central Processing Unit) centralny układ elektroniczny realizujący przetwarzanie informacji Zmiana stanu tranzystorów wewnątrz

Bardziej szczegółowo

DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE

DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE SRK IT obejmuje kompetencje najważniejsze i specyficzne dla samego IT są: programowanie i zarządzanie systemami informatycznymi. Z rozwiązań IT korzysta się w każdej

Bardziej szczegółowo

Wydajność obliczeń a architektura procesorów. Krzysztof Banaś Obliczenia Wysokiej Wydajności 1

Wydajność obliczeń a architektura procesorów. Krzysztof Banaś Obliczenia Wysokiej Wydajności 1 Wydajność obliczeń a architektura procesorów Krzysztof Banaś Obliczenia Wysokiej Wydajności 1 Wydajność komputerów Modele wydajności-> szacowanie czasu wykonania zadania Wydajność szybkość realizacji wyznaczonych

Bardziej szczegółowo

Algorytm. a programowanie -

Algorytm. a programowanie - Algorytm a programowanie - Program komputerowy: Program komputerowy można rozumieć jako: kod źródłowy - program komputerowy zapisany w pewnym języku programowania, zestaw poszczególnych instrukcji, plik

Bardziej szczegółowo

1. Etapy rozwoju systemów komputerowych

1. Etapy rozwoju systemów komputerowych 1 Sieciowe Systemy Operacyjne Wprowadzenie do wykładu, podstawowe definicje, rola 1 systemu operacyjnego Procesy POSIX, zarządzanie procesami 2 Pliki, komunikacja przez pliki, blokowanie 1 Łącza nazwane

Bardziej szczegółowo

2. Charakterystyka obliczeń współbieżnych i rozproszonych.

2. Charakterystyka obliczeń współbieżnych i rozproszonych. Od autora(ooo to o mnie mowa :)): Starałem się wygrzebać w necie trochę więcej niż u Gronka na samych slajdach, dlatego odpowiedzi na niektóre pytania są długie (w sensie dłuższe niż normalnie :)), wydaje

Bardziej szczegółowo

Wykład V. Rzut okiem na języki programowania. Studia Podyplomowe INFORMATYKA Podstawy Informatyki

Wykład V. Rzut okiem na języki programowania. Studia Podyplomowe INFORMATYKA Podstawy Informatyki Studia Podyplomowe INFORMATYKA Podstawy Informatyki Wykład V Rzut okiem na języki programowania 1 Kompilacja vs. interpretacja KOMPILACJA Proces, który przetwarza program zapisany w języku programowania,

Bardziej szczegółowo

Akceleracja obliczeń algebry liniowej z wykorzystaniem masywnie równoległych, wielordzeniowych procesorów GPU Świerczewski Ł.

Akceleracja obliczeń algebry liniowej z wykorzystaniem masywnie równoległych, wielordzeniowych procesorów GPU Świerczewski Ł. Akceleracja obliczeń algebry liniowej z wykorzystaniem masywnie równoległych, wielordzeniowych procesorów GPU Świerczewski Ł. Wprowadzenie do koncepcji budowy akceleratorów graficznych Pierwsze procesory

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 3 Jądro systemu i procesy. Marcin Tomana Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania

WYKŁAD 3 Jądro systemu i procesy. Marcin Tomana Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania SYSTEMY OPERACYJNE WYKŁAD 3 Jądro systemu i procesy Marcin Tomana Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania Program wykładu 2 Jądro systemu Możliwości procesorów Działanie procesów i wątków Zarządzanie procesami

Bardziej szczegółowo

Program Obliczeń Wielkich Wyzwań Nauki i Techniki (POWIEW)

Program Obliczeń Wielkich Wyzwań Nauki i Techniki (POWIEW) Program Obliczeń Wielkich Wyzwań Nauki i Techniki (POWIEW) Maciej Cytowski, Maciej Filocha, Maciej E. Marchwiany, Maciej Szpindler Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego

Bardziej szczegółowo

System komputerowy. Sprzęt. System komputerowy. Oprogramowanie

System komputerowy. Sprzęt. System komputerowy. Oprogramowanie System komputerowy System komputerowy (ang. computer system) to układ współdziałaniadwóch składowych: sprzętu komputerowegooraz oprogramowania, działających coraz częściej również w ramach sieci komputerowej.

Bardziej szczegółowo

Wykład 6. Mikrokontrolery z rdzeniem ARM

Wykład 6. Mikrokontrolery z rdzeniem ARM Wykład 6 Mikrokontrolery z rdzeniem ARM Plan wykładu Cortex-A9 c.d. Mikrokontrolery firmy ST Mikrokontrolery firmy NXP Mikrokontrolery firmy AnalogDevices Mikrokontrolery firmy Freescale Mikrokontrolery

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja systemów komputerowych. Architektura von Neumanna. dr inż. Jarosław Forenc

Klasyfikacja systemów komputerowych. Architektura von Neumanna. dr inż. Jarosław Forenc Rok akademicki 2010/2011, Wykład nr 6 2/56 Plan wykładu nr 6 Informatyka 1 Politechnika Białostocka - Wydział Elektryczny Elektrotechnika, semestr II, studia stacjonarne I stopnia Rok akademicki 2010/2011

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA OPROGRAMOWANIA

INŻYNIERIA OPROGRAMOWANIA INSTYTUT INFORMATYKI STOSOWANEJ 2013 INŻYNIERIA OPROGRAMOWANIA Inżynieria Oprogramowania Proces ukierunkowany na wytworzenie oprogramowania Jak? Kto? Kiedy? Co? W jaki sposób? Metodyka Zespół Narzędzia

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Jednostki obliczeniowe w zastosowaniach mechatronicznych Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: dla specjalności Systemy Sterowania Rodzaj zajęć: Wykład, laboratorium Computational

Bardziej szczegółowo

Programowanie współbieżne i równoległe. dr inż. Marcin Wilczewski 2013

Programowanie współbieżne i równoległe. dr inż. Marcin Wilczewski 2013 Programowanie współbieżne i równoległe dr inż. Marcin Wilczewski 2013 1 Tematyka wykładu Wprowadzenie. Podstawowe pojęcia Wątki i procesy. Metody i modele synchronizacji Klasyczne problemy współbieżne

Bardziej szczegółowo

Czym jest Java? Rozumiana jako środowisko do uruchamiania programów Platforma software owa

Czym jest Java? Rozumiana jako środowisko do uruchamiania programów Platforma software owa 1 Java Wprowadzenie 2 Czym jest Java? Język programowania prosty zorientowany obiektowo rozproszony interpretowany wydajny Platforma bezpieczny wielowątkowy przenaszalny dynamiczny Rozumiana jako środowisko

Bardziej szczegółowo

Przetwarzanie potokowe pipelining

Przetwarzanie potokowe pipelining Przetwarzanie potokowe pipelining (część A) Przypomnienie - implementacja jednocyklowa 4 Add Add PC Address memory ister # isters Address ister # ister # memory Wstęp W implementacjach prezentowanych tydzień

Bardziej szczegółowo

INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy

INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy 1. Wyjaśnić pojęcia problem, algorytm. 2. Podać definicję złożoności czasowej. 3. Podać definicję złożoności pamięciowej. 4. Typy danych w języku C. 5. Instrukcja

Bardziej szczegółowo

Bibliografia: pl.wikipedia.org www.intel.com. Historia i rodzaje procesorów w firmy Intel

Bibliografia: pl.wikipedia.org www.intel.com. Historia i rodzaje procesorów w firmy Intel Bibliografia: pl.wikipedia.org www.intel.com Historia i rodzaje procesorów w firmy Intel Specyfikacja Lista mikroprocesorów produkowanych przez firmę Intel 4-bitowe 4004 4040 8-bitowe x86 IA-64 8008 8080

Bardziej szczegółowo

Programowanie.NET - kurs zaawansowany

Programowanie.NET - kurs zaawansowany Kod szkolenia: Tytuł szkolenia: NET/ADV Programowanie.NET - kurs zaawansowany Dni: 4 Opis: Adresaci szkolenia Szkolenie kierowane jest do programiostów chcących pogłębić swoją wiedzę z zakresu platformy.net

Bardziej szczegółowo

Sprzęt komputera - zespół układów wykonujących programy wprowadzone do pamięci komputera (ang. hardware) Oprogramowanie komputera - zespół programów

Sprzęt komputera - zespół układów wykonujących programy wprowadzone do pamięci komputera (ang. hardware) Oprogramowanie komputera - zespół programów Sprzęt komputera - zespół układów wykonujących programy wprowadzone do pamięci komputera (ang. hardware) Oprogramowanie komputera - zespół programów przeznaczonych do wykonania w komputerze (ang. software).

Bardziej szczegółowo

Architektury Komputerowe

Architektury Komputerowe Architektury Komputerowe zagadnień egzamin wersja 1.0 Niniejsze materiały zostały opracowane na podstawie książki prof. dr hab. inż. Jacka Kitowskiego Współczesne architektury systemów komputerowych. W

Bardziej szczegółowo

I N S T Y T U T I N F O R M A T Y K I S T O S O W A N E J 2016

I N S T Y T U T I N F O R M A T Y K I S T O S O W A N E J 2016 I N S T Y T U T I N F O R M A T Y K I S T O S O W A N E J 2016 Programowanie Gier Testowanie i zapewnianie jakości oprogramowania (QA) Grafika i multimedia Inteligentne systemy autonomiczne INŻYNIERIA

Bardziej szczegółowo

Macierze All Flash. Czy to jest alternatywa dla macierzy klasy Enterprise? Krzysztof Jamiołkowski HP EG Storage Solutions Architect

Macierze All Flash. Czy to jest alternatywa dla macierzy klasy Enterprise? Krzysztof Jamiołkowski HP EG Storage Solutions Architect Innowacje w przetwarzaniu danych Macierze All Flash Czy to jest alternatywa dla macierzy klasy Enterprise? Krzysztof Jamiołkowski HP EG Storage Solutions Architect Definicja macierzy Enterprise Cechy charakterystyczne

Bardziej szczegółowo

Problemy niezawodnego przetwarzania w systemach zorientowanych na usługi

Problemy niezawodnego przetwarzania w systemach zorientowanych na usługi Problemy niezawodnego przetwarzania w systemach zorientowanych na usługi Jerzy Brzeziński, Anna Kobusińska, Dariusz Wawrzyniak Instytut Informatyki Politechnika Poznańska Plan prezentacji 1 Architektura

Bardziej szczegółowo

Wydajność systemów a organizacja pamięci, czyli dlaczego jednak nie jest aż tak źle. Krzysztof Banaś, Obliczenia wysokiej wydajności.

Wydajność systemów a organizacja pamięci, czyli dlaczego jednak nie jest aż tak źle. Krzysztof Banaś, Obliczenia wysokiej wydajności. Wydajność systemów a organizacja pamięci, czyli dlaczego jednak nie jest aż tak źle Krzysztof Banaś, Obliczenia wysokiej wydajności. 1 Organizacja pamięci Organizacja pamięci współczesnych systemów komputerowych

Bardziej szczegółowo

Wydajność systemów a organizacja pamięci. Krzysztof Banaś, Obliczenia wysokiej wydajności. 1

Wydajność systemów a organizacja pamięci. Krzysztof Banaś, Obliczenia wysokiej wydajności. 1 Wydajność systemów a organizacja pamięci Krzysztof Banaś, Obliczenia wysokiej wydajności. 1 Motywacja - memory wall Krzysztof Banaś, Obliczenia wysokiej wydajności. 2 Organizacja pamięci Organizacja pamięci:

Bardziej szczegółowo