Spis tresci. (Malgorzata lwanicz-drozdowska, Agnieszka K Nowak)... 13

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Spis tresci. (Malgorzata lwanicz-drozdowska, Agnieszka K Nowak)... 13"

Transkrypt

1

2 Spis tresci Ws t ~p (Malgorzata lwanicz-drozdowska) ROLA I ZNACZENlE EDUXAC/I FINANSOWEJ (Malgorzata lwanicz-drozdowska, Agnieszka K Nowak) Edukacja finansowa i poj~cia powi~zane (M.lwanicz-Drozdowska, A.K. Nowak) wykluczenie finansowe (Malgorzatalwanicz-Drozdowska)... _ Nadmierne zadluienie (Malgorzata lwanicz-drozdowska) '. ANALIZA PRZVKLADOWYCH INlqATYW Z ZAKRESU EDUXAC/I F1NANSOWEJ W WYBRANYCH KRAJACH WYSOKO ROZWINlIiTYCH (Ma/gorzata Iwanicz-Drozdowska, Rndos/aw Kitala. Anna Matuszyk. Agnieszka K Nowak) Zakres badan (Ma/gor2ata Iwanicz-Drozdowska)... _ Kanada (Agnieszka K Nowak) Inicjatywy promuj~ce korzystanie z konta bankowego lnicjatywy UCzqce. jak zarzcidzac finansami osobistymi Inicjatywy umoiliwiaj~ce rozwi~zywanie problem6w os6b nadmiernie zadluionych Inicjatywy promuj~ce platnosci bezgotowkowe Wielka Brytania (Agnieszka K Nowak) Inicjatywy promuj~ce korzystanie z konta bankowego Inicjatywy u c z~c e, jak zarz~dzac finansami osobistymi Inicjatywy umoiliwiaj~ce rozwi~zywanie problemow osob nadmiernie zadluionych Inicjatywy promuj~ ce platnosci bezgotowkowe Stany Zjednoczone Ameryki Polnocnej (USA) (Agnieszka K Nowak) Inicjatywy promuj ~ce korzystanie z konta bankowego lnicjatywy ucz~ce, jak zarz~dzac finansami osobistymi Inicjatywy umozliwiajqce rozwiqzywanie problem6w os6b nadmiernie zadluionych lnicjatywy promuj~ce platnosci bezgotowkowe Australia (Anna Matuszyk) Inicjatywy promujclce korzystanie z konta bankowego..... go lnicjatywy ucz~ce, jak zarz~ dzac finansami osobistymi... 91

3 6 Spis tre~ci lnicjatywy umozliwiaj'lce rozwiqzywanie problem6w os6b nadmiernie zadluzonych lnicjatywy promuj~ce platnosci bezgot6wkowe Republika Federalna Niemiec (Niemey) (RlIdoslawKitala) lnicjatywy promuj~ce korzystanie z konta bankowego lnicjatywy ll( Z'lce, jakzarz'ldzat finansami osobistymi Inicjatywy umozliwiaj'l.ce rozwi,\zywanie problemow os6b nadmiernie zadluzonych lnicjatywy promuj~ce platnosci bezgotowkowe Republika Austrii (Austria) (Radoslaw Kitala) lnicjatywy promuj~ce korzystanie z konta bankowego Inicjatywy uczilce, jak zarz'l.dzac finansami osobistymi lnicjatywy umozliwiaj~ce rozwi~ zywanie problem6w osob nadmiernie zadluzonych ~ lnicjatywy promuj~ce platnosci bezgotawkowe lrlandia (MaI90rzata.lwanicz-Drozdowska) lnicjatywy promuj~ce korzystanie z konta bankowego lnicjatywy UCZqce, jak zarzqdzat finansami osobistymi lnicjatywy um ozliwiaj~ce rozwi~zywanie problem6w osob nadmiernie zadluzonych lnicjatywy promuj~ce platnosci bezgotawkowe Szwajcaria (Rados/aw Kita/a) lnicjatywy promuj~ce korzystanie z konta bankowego _ lnicjatywy ucz~ce, jak zarz~dzac finansami osobistymi Inicjatywy umo±liwiaj<\ce rozwiqzywanie problemow os6b nadmiernie zadtuzonych ,"',... " lnicjatywy promuj~ce platnosci bezgotowkowe SWlADOMOS~ F1NANSOWA POLAK6W - WYNIKI BADAN ANKIETOWYCH (Mal9orzata lwanicz-drozdowska, Radoslaw Kitala, Anna Matuszyk, A9nimka K. Nowak)... _ Ogalne zalozenia (Mal9orzata lwanicz-drozdowska)... ' Badania wsrod doroslych (Mal9orzata Iwanicz-Drozdowska, Radoslaw Kitala, Anna Matuszyk, A9nimka K. Nowak) Wprowadzenie (Mal9orzata lwanicz-drozdowska) _ Swiadomosc finansowa w srodowisku medycznym (Mal9orzata Iwanicz-Drozdowska) Charakterystyka badanej grupy Analiza wynik6w badania Wnioski Swiadomosc finansowa wsrod informatykaw (RadoslawKitala) Charakterystyka badanej grupy Analiza wynik6w badania Wnioski

4 2.5. Australia zadluieniowej. Co waine, informacje na temat kredytow Si! rowniei dost~pne w j ~zyku hiszpanskim i Inicjatywy promuj'lce ptatnosci bezgotowkowe Przeprowadzone badania na temat edukacji w zakresie plamosci bezgotowko wych pokazuj'l, ie w USA trudno jest znaleic tego typu inicjatywy. Wynika to ze specyfiki funkcjonowania rozliczen, gdzie, w por6wnaniu do kraj6w UE, system rozliczen bezgotowkowych jest bardzo dobrze rozwini~ty, a w szczegolnosci - rozliczen za pomoci! czekow i kart plamiczych. }edni! z najbardziej widocznych inicjatyw w zakresie promowania plamosci bezgotowkowych jest dzialalnosc prowadzona przez National Credit Union Administration (NCUA). NCUA opracowala i prowadzi stron~ internetowi!: Financial Education Library, ktorej celem jest wyjasnienie zainteresowanym, jak korzystac z roinego rodzaju kart kredytowych Australia Anna Matuszyk Australia jest szostym pod wzgl~dem wielkosci krajem swiata. Naj g~scie j zaludnione jest wschodnie i poludniowo-wschodnie wybrzeie Australii. Ludnose kraju w roku 2011 wynosila , co daje okolo 2,8 osoby na 1 km' 167. Co czwarty mieszkaniec urodzil si~ za granici!, co r6wniei ma wplyw na poziom swiadomosci finansowej spo!eczenstwa. Dochod narodowy w 2008r. wynosil ponad 49 tys. USD na 1 mieszkanca. wykluczenie finansowe w Australii jest zauwaialne na poziomach indywidualnym, rodzinnym i domowym. W duiej mierze skoncentrowane jest ono na przedmiesciach i obrzeiach miast oraz wsr6d mniejszosci emicznych 16 '. l66 l r6dlo: [dost~p : r.]. 167lr6dlo: Australian Bureau of Statistics, 1O 114. nsflhomelhome?opendocument Idost~p : r lr6dlo: sion-summarypresentation. pdf [doste::p: r.j.

5 88 2. Analiza przyktadowych inicjatyw z zakresu edukacji finan sowej w wybranych krajach... W roku 2004 w Australii przeprowadzone zostalo badanie przez Cham Link and Associates'''. w celu okreslenia. jakie czynniki wplywaj<\ na wykluczenie finansowe' 70. Wynikalo z nich. ze okolo doroslych moze bye uwazanych za calkowicie wykluczonych. nieposiadaj<\cych zadnych produktow finansowych. Okolo 6% doroslych mialo minimalny dost~p do uslug finansowych. posiadaj<\c tylko komo osobiste w banku. W roku 2005 przeprowadzono kolejne badanie. aby okreslie. jakie s,! przyczyny trudnosci finansowych mieszkancow Australii"'. Okazalo si~. ze nalez,! do nich glownie: "niezdrowe" sposoby myslenia 0 finansach. w szczegolnosci "zycie dniem dzisiejszym" oraz "aspiracyjne" wydawanie pieni~dzy. Rownieizdarzenia. takie jak: utrata pracy. choroba. problemy wzwi,!zku osobistym. niewystarczaj'!ca wiedza finansowa. w duzym stopniu wplywaj,! na pojawianie si~ tychze trudnosci. W roku Australia and New Zealand Banking Group Limited (A NZ). wykonala badania m. poziomu swiadomosci finansowej Australijczykow. Z przeprowadzonej analizy wynikalo. ze jest Dna scisle powi'!zana z wiekiem osoby. jej plci,!. wyksztalceniem i charakterystykami spoleczno-ekonomicznymi"'. Badanie to potwierdzilo. ze czynnikami wplywaj<\cymi na wykluczenie finansowe s<\: bezrobocie. ub6stwo. kalectwo lub dlugotrwala choroba. niski poziom edukacji. Ponadro. wyodr~bniono czynniki. ktore powoduj<\ dlugoterminowe wykluczenie finansowe. Zaliczono do nich: brak swiadomosci finansowej. wyuczon'! dysfunkcj~ kredyrow<\. wykluczenie mi~dzypokoleniowe. )edyn<\ etniczn'l grup,! konsekwentnie zwi'!zan<\ z wykluczeniem finansowym S<\ aurochtoniczni Australijczycy (Aborygeni). Z rezultatow tychze badan wynikalo ponadto. ze: najnizszy przeci~tny poziom swiadomosci finansowej reprezemowaly: - osoby. kr6re skonczyly sw'! edukacj~ na poziomie roku 10. '" lub nizej. - osoby. ktorych glownym irodlem dochodu jestzasilek rz<\dowy. zapomoga lub S<\ niewykwalifikowan,! sil,! robocz'!. - osoby. ktorych dochod gospodarstw domowych byl ponizej AUD rocznle t 169 Chant Link &.Associates jest firm" zalozon" w 1989 roku, posiada siln" pozycjt:jako specjalist. w dziedzinie badail. marketingowych i strategii wsr6d wielu organizacji w Australii. 110 Por. A Report on Financial Exclusion in Australia. ANZ. November aula bout-us/corpora te-responsibility /corn m un i tylfina ncial-literacy'incl usion/resea rchl (dos[~p: llr.l. I1l Par. Understanding Personal Debt &Financial Difficulty in Australia, ACNielsen ANZ, November Par. ANZSurveyof AdultFinancial literacy inaustrajia, 'Ihe Social Research Centre s.i-6. I1l Year 10 w australijskim systemie edukacji to czwarty rok w szekioletniej szkole ~redniej i dotyczy os6b w wieku Jar.

6 88 2. Analiza przyktadowych inicjatyw z zakresu edukacji Finansowej w wybranych krajach... w roku 2004 w Australii przeprowadzone zostalo badanie przez Chant Link and Associates"', w celu okreslenia, jakie czynniki wplywaj,\ na wykluczenie finansowe l 70 Wynikalo z nich, ze okolo doroslych moze bye uwazanych za calkowicie wykluczonych, nieposiadaj,\cych zadnych produktow finansowych. Okolo 6% doroslych mialo minimalny dost~p do uslug finansowych, posiadaj'\c tylko konto osobiste w banku. W roku 2005 przeprowadzono kolejne badanie, aby okreslie, jakie s'\ przyczyny trudnosci finansowych mieszkancow Australjil 71. Okazalo si~, ze nalez,\ do nich glownie: "niezdrowe" sposoby myslenia 0 finansach, w szczeg6lnosci "zycie dniem dzisiejszym" oraz "aspiracyjne" wydawanie pien i ~dzy. Rowniez zdarzenia, takie jak: utrata pracy, choroba, problemy w zwi,\zku osobistym, niewystarczaj,\ca wiedza finansowa, w duzym stopniu wplywaj,\ na pojawianie si~ tychze trudnosci. W roku 2008, Australia and New Zealand Banking Group Limited (ANZ), wykonala badania nt. poziornu swiadornosci finansowej Australijczykaw. Z przeprowadzonej analizy wynikalo, ze jest ona SciSle powi,\zana z wiekiem osoby, jej plci'\, wyksztalceniem i charakterystykami spoleczno-ekonomicznymjl72. Badanie to potwierdzilo, ze czynnikami wplywaj,\cymi na wykluczenie finansowe s,\: bezrobocie, ubastwo, kalectwo lub dlugotrwala choroba, niski poziom edukacji. Ponadto, wyodr~bniono czynniki, ktare powoduj,\ dlugoterminowe wykluczenie finansowe. Zaliczono do nich: brak swiadomosci finansowej, wyuczon,\ dysfunkcj~ kredytow,\, wykluczenie mi~dzypokoleniowe. jedyn,\ etniczn,\ grup,\ konsekwentnie zwi,\zan,\ z wykluczeniem finansowym s'\ autochtoniczni Australijczycy (Aborygeni). Z rezultat6w tychze badan wynikalo ponadto, ze: najnizszy przeci~tny poziom swiadomosci finansowej reprezemowaly: - osoby, kt6re skonczyly sw,\ edukacj~ na poziomie roku 1O. l7l lub nizej, - osoby, kt6rych glownym zr6dlem dochodu jest zasilek rz,\dowy, zapomoga lub s,! niewykwalifikowan,\ sil,\ robocz,\, - osoby, ktorych doch6d gospodarstw domowych byl ponizej AUD rocznie, 169 Chant Link &. Associates jest finni\ z.lloiooi\. W 1989 roku, posi.ld.l silni\ pozycj~j.lko specj.llist.l w dziedzinie badan marketingowych i strategii w ~ r6d wielu organiza.cji w AuStr.llii. 170 Por. A R port on Financiol Exdu~ion jnau~t,olia, ANZ, November 2004, au/about-uslcorporate-respoosibilitylcommunitylfinancial-literacy-inclusion/researchl [dost~p: r.j. 111 Por. understandin9 Personal Deb16-Financial Difficu/tyinALLstralia, ACNieisen ANZ, November 200S. 112 Por. ANZSurveyof Adultfinoncial literacy in Australia, The Social Research Centre, 2008, s.1-6. m Year 10 w australijskim systemie edukacji to czwarty rok w szeacioletniej szkole sredniej i dotyczy os6b w wieku ls-16 iat.

7 2.S.Australia 89 - osoby z dw6ch skrajnych grup wiekowych: ponizej 24 lub ponad 70 lat. - kobiety. w szczeg61no Ci te powyzej 70. roku zyeia. - osoby. kt6re posluguj,! si~ w domu j~zykami innymi niz angielski. - Aborygeni lub mieszkancy wysp Ciesniny Torresa. sredni wynik swiadomosci finansowej. uzyskano dla: - os6b w wieku 35-59lat. - m~ z czyzn. - os6b. kt6re posiadaj,! wyksztalcenie uniwersyteckie. - os6b zyj'!cych w terenach (20%) klasyfikowanych jako posiadaj,!ce najmniej wzgl~dnych wad spoleczno-ekonomicznych. - os6b pracuj,!cych jako profesjonalisci. - os6b. kt6rych roczny doch6d gospodarstwa domowego byl nie mniejszy niz 150 tys. AUD. Wyniki te wskazuj'! na mocne powi,!zanie m i~dzy swiadomosei,! finansow,\. a demograficznymi i spoleczno-ekonomicznymi cechami. Jakkolwiek. niekoniecznie musi to oznaczat. ze wszyscy czlonkowie okreslonej podgrupy populacji maj,\ nizsz,\ (lub wyzsz'!) swiadomosc finansow'!. Tabela 2.3. Zmiany w swiadomosci finansowej mieszkaiicow Australii, lata 2002 i 2008 (%) Wyszczeg61nienie Regularne o szcz~ z anie Wie<iza, jak zaskarzyt bank lub instytu (j~ ~nan50w, Rorumienie oswiadczefl z funduszy emerytalnych Porownywanie produkt6w ~nan50wy<h"': - kredyt6w hipoteczny<h - ubezpieczen Stosowanie elekuonkznych kanal6w transakeji: - bankowosd internetowej - po<eeniezaplaty - bankomatu tr6dlo: opracowanie wlasne nil podstawie: ANZSurvey of AdultFinancialLiteracy inaustraua, The Social Research Centre s W celu sprawdzenia. czy w ostarnich latach nast,\pila zmiana w swiadomosei finansowej Australijczyk6w. zostaly przeprowadzone badania. w kt6rych por6w- 174 W roku 2008 wi ~cej os6b korzystaloz porad broker6w, kt6rzy dokonywali por6wnan dla swyc h klient6w.

8 go 2. Analiza przykladowych inicjatyw z zakresu ed ukacji finansowej w wybranych krajach... nano zmiany, jakie zaszly mi~dzy 2002 a 2008 rokiem. Wyniki badan zebrano w tabeli 2.3. W por6wnaniu z rokiem 2002, wyniki badania z 2008r. ukazuj'l pozytywne zmiany, tj. wi~cej os6b przyznaje, ze stara si~ oszcz~dzac regularnie oraz zwif:kszylo si~ zastosowanie elektronicznych kanal6w transakcji, w szczeg6lnosci bankowosci internetowej Inicjatywy promujc!ce korzystanie z konta bankowego W zwi'lzku z tym, ze w Australii wi~kszosc dochod6w, w tym wynagrodzen i swiadczen rz'ldowych, jest wplacanych bezposrednio na konto bankowe, posiadanie go jest niejako koniecznosci'l. Dotyczy to r6wniez os6b osiedlaj'lcych si~ w Australii. Maj'l oni szese tygodni, od przybycia, na otwarcie konta bankowego i w celu dopelnienia tej formalnosci bank wymaga od nich jedynie paszportu. Po uplywie tego czasu, w celu otwarcia rachunku, konieczne s'l dodatkowe dokumenty identyfikacyjne. wychodzc};c naprzeciw potrzebom mieszkanc6w, jak i imigrant6w, wiele instytucji finansowych tworzy strony internetowe, maj'lce pom6c im w wyborze odpowiedniego rachunku. Przykladem moze bye strona internetowa zalozona przez Stowarzyszenie Bank6w Australijskich - Australian Bankers' Association, (ABA, Zostala na niej umieszczona ulotka Smarter Bankin9 - Make the Most oryour Money, napisana w przyst~pny spos6b, aby pom6c osobom zainteresowanym w wyborze konta bankowego, ktore najbardziej odpowiada ich potrzebom' 7S. Dokonanie wlasciwego wyboru rachunku bankowego jest pierwszym krokiem w kierunku swiadomego korzystania z uslug finansowych. Wyb6r korzysrnego rachunku bankowego ma umozliwie analiza ofert bankowych, przedstawiona w prosty i zrozumialy spos6b (tabela 2.4). Na podstawie takiej analizy klient moze, zgodnie ze swoimi potrzebami, wybrae odpowiadaj'lce mu konto. 11S lr6d!o: hup:/lwww.bankers.asn.au/smaner-bankinglbest-account.html [dos[~p: r.!.

9 2.5. Australia 91 Tabela 2.4. Potrzeby klienta wplywaj'lce na wyb6r konta bankowego Potrzebu~ Konto Konto lokata Rachunekdo trans>lccyjne osla~nosciowe terminowa zari~dzania got6wq,onta, na kt6re ~rodki pieni~ne ~l wplywaly./ regulamie./ x./ y,ypiaca( \rodki pieni~;ne i lokowae depozyty././ x./ ~acic la zakupy i rachunki czekiem./ x x./ uzy.kiwae wysokie dochody odsetkowe ze zgromadzonych na koncie ~rodk6w pieni~;nych x x././ korzystat z bankomat6w././ x./ korzystac z internetu i bankowosci telefonicznej././ x./ korzysta( z uslug W oddzialach bankowych././././ uzy.kiwa( korzylci z oszcz~zania x./././ o) x - oznacza konto. kt6re nie jest odpowiednie dla danej potrzeby klienta;.;' oznaaa konto, kt6respelnia wym6g klienta. lr6dlo: opracowanie wlasne na podstawie: http: //www.bankers.asn.au/smarter-banking/default.html [dost~p: r Inicjatywy uczilce, jak zarzildzac finansami osobistymi W Australii podejmowanych jest wiele inicjatyw zwi,!zanych z zarz'!dzaniem finansami osobistymi. Na uwag~ zasluguj,! przede wszystkim dzialania i programy podejmowane przez bank ANZ i Fundacj~ Swiadomosci Finansowej. Jednym z programow edukacyjnych oferowanych przez ANZ jestmoneyminded. Program ten ma pomoc ludziom w podejmowaniu swiadomych decyzji dotycz,!cych wykorzystania i zarz'!dzania pieni~dzmi' ''. Jest to wszechstronny zestaw zasobow edukacyjnych. dostarczanych przez sie': doradcow finansowych i trenerow w Australii i Nowej Zelandii. Program MoneyMinded sklada si~ z dwoch cz~sci: 1. MoneyMinded warsztaty - organizowane przez doradcow finansowych i trenerow. 2. MoneyMinded on-line - bazuje na oryginalnych warsztatach MoneyMinded i dostarcza ich zawartou w formacie elektronicznym. Warto zwrocic uwag~. ii MoneyMinded zapewnia bezstronn'! edukacj~ konsumentow. nie zawiera marki banku ANZ i nie promuje jego produkt6w finansowych 11foZr6dlo: r.l.

10 92 2. Analiza przyktadowych inicjatyw z zakresu edukacji fi nansowej w wybra nych krajach... i uslug. Aby program MoneyMinded byllatwiej dost~pny, ANZ wspiera organizacje i doradc6w finansowych w calej Australii w szkoleniach, a w niektorych przypadkach ich subsydiuje. Dzi~ki temu, w 200B r. ANZ dotarlo z tym programem do 15 tys. konsumentow. Program MoneyMinded sklada si~ z r6inych tematow podzielonych na 19 warsztatow, w ktorych moina wyroinic nast~puj,!ce grupy tematyczne 177 : 1. Planowanie i okreslanie budietu. 2. Wprowadzenie. 3. Zrozumienie pracy papierkowej (rachunki). 4. Dostawcy kredytu. s. Radzenie sobie z zadluieniem. 6. Prawa i obowi,!zki. 7. Planowanie na przyszlosc (m.in. emerytura). B. Dach nad glow'!. Kaidy warsztat moie bye oferowany indywidualnie lub jako cz~se wi~k s zego programu, w zaleinosci od potrzeb danego uczestnika. Program MoneyMinded cieszy si~ duiym powodzeniem, czego dowodem jest fakt, ii w okresie od 1 paidziernika 2007r. do 31 marca 200Br. uczestniczylo w nim 14BOO osob"'. Osoby, ktore najcz~ s ciej uczestniczyly w tym programie, to: osoby samotnie wychowuj'lce dzieci, studenci, osoby 0 niskich dochodach, osoby niepelnosprawne. Kolejnym programem, maj'lcym podniesc swiadomose finansow'l, oferowanym przez bank ANZ i prowadzonym przy wspolpracy z Wydzialem Rodziny, uslug Spolecznych i Spraw Krajowych, jest MoneyBusiness. Celem tego programu jest uzyskanie umiej~tnosci zarz'ldzania pi e ni~dzmi, pewnosci siebie oraz rozwijanie kultury oszcz~dzania w spolecznosciach 179. Program jest skierowany do mieszkarkow na s t~puj'lcyc h pilotaiowych lokalizacji: Katherine, Tennant Creek, Nguiu (Tiwi Islands) i Galiwinku (E1cho Island) w Terytorium Polnocnym Australii i Geraldton i Kununurra w Zachodniej Australii. Aby zapewnic jak najszerszy do s t~p, w programie tym uczestniczyli tei autochtoni, ktorzy mieli przekazywac w swoich spolecznosciach wiedz~ na temat \77 tr6dlo: (d o st~p: T.l. 178 Par. R. Russell. J. Harlim, R. Brooks. TlieExtent o(moneymindededucationinthecommunity: IOctober March 2008; April tr6dlo: 729.pdf [ do s t~p : r.j.

11 r 2.5. Australia 93 finans6w, budzetowania, placenia rachunk6w oraz uczyc plan6w oszcz~dzania 180. Po udanej wersji pilotazowej, rz,!d australijski rozszerzyl dzialania wiadczone w ramach tego programu. Tabela 2.5. Zakres dzialalnosci Fundacji Swiadomosci Finansowej R",n~ea!wiadomolC Praca ze szkofami Badania naukow!!.!mpania medialna pt..understanding Fundaeja WSjl6!pracowala ze Fundacja przeprowadzila badania Money' trwaja od lipca do grudnia 2006 r. wszystkimi pansrwowymi i lokalnymi w kwestiach rnansowych. w tym j miala podniest swiadomost nnansowq w/adzami oswiatowymi. aby edukacja badania dotycz,ce postawy obywateli oraz wskazat korzy!ci z niej nnansowa byla zawarta w programie Australijczyk6w wobec pienildzy. wynikaj~ce. edukacyjnym. Wskazane zostaly e[ekty pracy Fundaeji i innych instytu(ji WSjlOmagaj,cych ten prom. Strona Understanding Money Edukacja w mi.jscach pracy 2r6dla.dukacji rnansow.j Strona rz~dowa Understanding Money Fundacja wspolpracowaja Fundaeja opracowala jntemetow~ zostala utworzona w drugiej poiowie z pracodawcami j sektorem edukaeji baz~ danych 0 programach 2006 r. przez Fundacj~ Swiadomo!Ci w (elu lwi~kszenia dost~pu do pnansowych i zasobach w Australii. Flnansowej. Strona ta oferuje szeroki edukacji nnansowej w miejscach Baza sklada si~ z kompl.ksow.j listy zakres in[ormacji rnansowych dla pracy. program6w rnansowych i innych o56b.1ct6re chcq do.. edzie1 si~ wi~~ lr6d~. kt6re maj, promowat o zarzqdzaniu wlasnymi pie ni~zmi. edukacj~ rnansow,. Posiada narz\dzia. taki. jak: planowani. btxii.w, praktyczne i prost. w ulyeiu k.likulatory rnansow informacj. na tematy zwi ane z rnansami osobistymi i linki do innych przydatnych Slron internetowych. 2r6dlo: Opracowanie wlasne na podstawie: Understandingmoney.Howtomake itworkfo ryoll, Authorised by the Ausualian Government, Capital Hill, Canberra. ACT, Commonwealth of Australia 2008; https:/iwww. understa ndi ng money. gov. au/documen ts/ha ndbooklenglish. pdf oru http: //www. understa ndi ngmaney. gov.au/content/consumer/about/aboutflf.aspx [dost~p: T. I. Drug,! instytucj,!, kt6ra angazuje si~ w inicjatywy zwi'lzane z edukacj'l finansow'! w Australii, jest Fundacja Swiadomo ci Finansowej (Financial Literacy Foundation) - patrz tabela 2.S. Zostala ona zalozona przez rz'!d australijski 181 w czerwcu 200S r., abyl82: 180 tr6d 10: A ball t-anz/corporate-responsibili ry/comm unity/fin aoci a} literacy-a nd-inclusion/progra ms/moneybusiness/default.asp Idost~p : r.j. 181 Rz<\d australijski odgrywa istotn<\ rol~ w zakresie edukacji finansowej. wsp6lpracuje z roznymi instytucjami finansowymi i organizacjami spolecznymi na terenie caiego kraju. Prowadzi stale badania maj'lce na celu okreslenie poziomu swiadomosci finansowej, czynnikaw maj'lcych na ni<\ wplyw oraz sposobaw poprawy sytuacj i. Aby mac realizowac te cele, zostala powolana fundacja Swiadomosci Finansowej. 182 Por. stan na r.

12 94 2. Analiza przykladowych inicjatyw z za kresu edukacji finansowej w wybranych krajach.. umozliwic wszystkim Australijezykom zwi~kszenie ich wiedzy finansowej i lepsze zarz'!dzanie przez nich srodkami pieni~znymi, skoneentrowac si~ na kwestiaeh finansowyeh i wsp6lpraeowac z rz'!dem, firmami i organizaejami spoleeznymi na terenie ealego kraju, stworzyc rnozliwosei dla wszystkich Australijczykow, aby lepiej rozumieli i zarz,!dzali ryzykiern finansowym i korzystali ze zwi~kszonej konkurencj w sektorze finansowym, wzrosla swiadomosc edukaeji finansowej i korzysci z niej wynikaj,!eyeh, stworzyc mozliwosci nauki 0 finansaeh dla Australijezykow w kazdym wieku - w szkole, w praey, otoezeniu spoleeznym, zapewnic praktyezne wsparcie edukatorom i szkolenioweom w ich praey na rzeez poprawy, jakosci i dost~pnosci irodel edukaeji finansowej. Od lipea 2008 r. funkeje fundaeji zostaly przesuni~te do Australijskiej Komisji Papierow Wartosciowyeh i Inwestyeji (ASIC). Na uwag~ z pewnosci,! zasluguje pierwszy australijski pol,!ezony program edukaeji finansowej i oszez~dnoscisaverplus 183. Ma on pomagac osobom 0 niskich doehodaeh oszez~dzac na edukaej~ swoj,!lub swoich dzieci i dodatkowo nagradzac za ten wysilek. Bank ANZ dodaje dolara do kazdego zaoszcz~dzonego dolara (an9 dollar-far-dollar), az do kwoty 1000 AUD'''. Pomaga w ten spos6b osoborn 0 niskieh doehodaeh nabrac przyzwyezajenia dlugoterminowego oszez~dzania. Niezalezne badanie wykazalo, ze 71 % uczestnik6w prograrnu Saver plus nadal eheialo konty nuowac oszcz~dzaniel Il 5. Program ten sklada si~ z trzeeh element6w: 1. dopasowanyeho szcz~ dno se i w stosunku 1 dolarza kazdy 1 dolarzaoszez~dzony, 2. edukaeji finansowej, 3. wsparcia ze strony organizaeji oferuj,!eej program. uprawnionymi do udzialu w tym programie S,! rodzice lub opiekunowie dzieeka uez~szezaj,!eego do rz'ldowej szkoly sredniej i posiadaj,!ey kart~ zdrowia wydan,! przez Centrelink, osi'!gaj,!ey zarobki z zatrudnienia w niepelnym wymiarze ezasu pracy, pracuj,!cy dorywezo lub na wlasny raehunek oraz b~d,!ey w stanie wykazac zdolnosc do oszez~dzania. Uezestnicy programu byli motywowani do osze z~dzania na eel edukacyjny. Ill) Program Saver Plus zostal stworzony przez bank ANZ r6dlo: racy-inclusionjprogramslsaver-piusl { dost~p: r.j. IllS Por. R. Russell, }. Harlim, R. Brooks, Savin9 behaviouro( past Saver Plus participants, May 2008.

13 2.5. Au stralia 95 Uczestnicy programu Saver plus wymienili nast~pujqce korzysci z nim zwiqzane l86 : kontynuacj~ oszcz~dzania, wi~kszq kontrol~ nad finansami, moiliwosc uczestnictwa dzieci w dodatkowych zaj~ciach szkolnych, moiliwosc przekazania lepszych umiej~tnosci zarzqdzania finansami dzieciom. Dzi~ki wspolpracy Caritas, Centacare oraz Commonwealth Bank of Australia, powstal program: Zarzqdzaj swoimi dochodami, zarzqdzaj swoimiyciem (Manageyourincome, Manage your life). Byl on projektem pilotazowym, zainicjowanym dla rodowitych Australijczyk6w zachodniej cz~sci New South Wales. Celem projektu bylo zapoznanie z zasadami zarzqdzania finansami tubyiczych spolecznosci lokalnych 18'. Zauwaiono, ie wlasnie w tych spolecznosciach slaby stan zdrowia i niski standard iycia Sq zwiqzane z nieprawidlowym gospodarowaniem pieni~dzmi. Program Manage your income, Manage your life koncentruje si~ na poprawie umiej~tnosci zarzqdzania pieni~dzmi przez oferowanie warsztatow i szkolen, ktore sprzyjajq zrozumieniu dzialania instytucji finansowych, a takie UCZq samodzielnosci i pewnosci w zarzqdzaniu pieni~dzmi. Rowniei TZqd Australii, a w szczegolnosci Wydzial Rodziny, Us lug Spolecznych i Spraw Krajowych, patronuje niektorym programom zwiqzanym z edukacjq finansowq. Przykladem jest Financial Management Pro9ram, ktorego celem jest zwi~kszanie niezaleinosci finansowej oraz samowystarczalnosci poszczegolnych obywateli, rodzin i spolecznosci 18 Program nie ogranicza si~ tylko do: doradztwa finansowego, pomocy w kryzysie finansowym, ale takie dostarcza informacji 0 zarzqdzaniu finansami i oszcz~dzaniu na emetytur~, znajdujqc ponadto sposoby na minimalizowanie problemu hazardu i szkoli ludzi w zarzqdzaniu srodkami pieni~inymi. Program dostarcza ubogim rodzinom i spolecznosciom, ktore Sq finansowo bezbronne (iub istnieje ryzyko, ie takimi si~ stanq), narz~dzi do zarzqdzania problemami finansowymi i pokonywania trudnosci. Celem jest rowniei umocnienie pewnosci finansowej posrod tych, ktorzy Sq najbardziej naraieni na ryzyko wykluczenia spolecznego i niekorzystnego poloienia, pomagajqc w wyrwaniu si~ z "bl~dnego kola". afena zawiera pakiet inicjatyw zarzqdzania finansami, ktore promujq korzystanie z uslug finansowych przez pomoc osobom 186 Por. R. Russell, J. Hariim, R. Brooks, Saver Plus 2008 follow-up survey results, RMIT University. May JCM/ContentDisplay.cfm&.ContentID=4667 Idost~p: r.j. 188 tr6dlo: [dost~p: 20.0l.2011r.1.

14 96 2. Analiza przyklad owych inicjatyw z zakresu ed ukacji finansowej w wybranych krajach... w unikaniu lub rozwi,!zywaniu trudnosci finansowych i osi,!ganiu samodzielnosci finansowej. W roku 2003 powstala Fundacja Banku Commonwealth maj,!ca poprawie edukacj~ finansow'! mlodziezy i autochtonicznych Australijczykow. W latach Fundacja Banku Commonwealth zainwestowala ponad 1,75 mln AUD w granty zwi,!zane z edukacj'! finansow'! (Financial Literacy Grants), przeznaczone dla australijskieh szkol srednieh 18 '. Celem programu bylo nauczenie mlodych Australijczykow zarz,!dzania pieni~dzmi. W roku 2010 program grantow zostal zakonczony, gdyz Fundacja postanowila skupic si~ na innym programie edukacji finansowej - StartSmart, ktory od momentu swojego powstania w 2007 r. dotarl do ponad 120 tys. uczniow i ieh nauczycieli z calej Australii. Sklada si~ on z dwoch CZ~SCP 9O : 1. Pro9ramu dla Szk61 Podstawowych (Primary School Pro9ram), 2. Pro9ramu dla Szk61 Srednich (Secondary School Pro9ram). Kluczowe koncepcje zawatte w Pro9ramiedla Szk6i Podstawowych S,! przedstawiane za pomoc,! interaktywnych gier. Dzi~ki temu projektowi, uczniowie mog,!"l: poznac, sk,!d si~ biorq pieni,!dze, zrozumiee wattose pieni,!dza i jego rol~, poznac zlote zasady oszcz~dzania, rozwin'lc umiej~tnosci zarz'ldzania pieni~dzmi w sytuacjach dnia codziennego. NatomiastPro9ram dlaszk6i Srednich, sklada si~ z czterech modul6w. Kaidy z nich jest realizowany w szkole w trakcie jednogodzinnej sesji. S,! to: 1. sprytne zarabianie {SmartEarnin9J - ten warsztat ma wyjasnic, dlaczego plad si~ podatki, jaka jest roiniea mi~dzy pracq dorywcz'l a pracq na cz~sc etatu oraz na czym polega progresywny system podatkowy, 2. sprytne oszcz~dzanie {SmartSavin9J - w ramach tego modulu uczniowie poznaj'l roine rodzaje rachunkow bankowych oru proste zasady o s zcz~dzania, 3. sprytne wydawanie (SmartSpendin9J - w tej cz~sci uczniowie poznaj'l zlote zasady oszcz~dzania i na co naleiy zwrocic uwag~ ubiegaj,!c s i~ 0 kredyt; zapoznaj'! si~ z r6inie'l mi~dzy racjonalnym a emocjonalnym dokonywaniem zakupow, 4. sprytne inwestowanie (Smartlnvestin9J - w ramach tego modulu przybliiana jest specyfika inwestycji. 189 Zr6dlo: aspx [dost~p : r.j. 190 Zr6dlo: r. J. 191 Zr6dlo: rdostt:p: r.j.

15 2.S. Australia 97 Na uwag'l zasluguje rowniez forma edukacji swiadczona przez Australijsk,! Cield~ Papierow Wartosciowych (Australian Securities Exchange - ASX)19Z. Na jej stronie intemetowej mozna si~ dowiedziec nie tylko, jak inwestowac w akcje, ale takze S,! tarn wyjasnione podstawowe poj~cia zwi'!zane z inwestycjami na rynku finansowym. Wiedza ta jest przekazywana w formie darmowych kursow on-line. Kursy S,! podzielone tematycznie na nast~puj'lce grupyl91: akcje, odsetki, papiery wartosciowe, por~czenia i raty, opcje, kontrakty CFD notowane na ASX, kontrakty futures. Tematyka jest prezentowana w prosty i zrozumialy sposob. Osoby zainteresowane mog'l poszerzyc sw'! wiedz~ ze wszystkich oferowanych tematow, jak tei; wybrac okreslony obszar zainteresowania i skupic si~ wyl'lcznie na nim. Do prezentacji sol dol'iczone takze interaktywne cwiczenia i dzialania, aby moc sprawdzic nabyt'l wiedz~. W dzialalnosci edukacyjnej na rynku ubezpieczeniowym wyroznia si~ Instytut Ubezpieczen i Finansow Australii i Nowej Zelandii (The Australian and New Zealand Institute of Insurance and Finance), ktory jest wiod,!cym dostawc'l edukacyjnych uslug ubezpieczeniowych i finansowych". Instytut ksztalci, szkoli i swiadczy profesjonalne uslugi z branzy uslug finansowych w Australii, Nowej Zelandii, regionie Azji i Pacyfiku. wszystkie kursy s,! akredytowane zgodnie z Australijskimi ramami kwalifikacji i ciesz'! si~ mi~dzynarodowym uznaniem. Instytut utrzymuje kontakty z Charles SturtUniversity (CSU), Deakin University, Massey University i University of Technology w Sydney (UTS), aby zapewnic, ze czlonkowie Instytutu prowadz'! zaj~cia z ubezpieczen na poziomie uniwersyteckim r6dlo: hrrp:llwww.asx.com.aulrcsources/education/classes/online.htmldoste;p: r.1. 19] Ibidem r6dlo: Idost~p: r.j.

16 98 2. Analiza przykladowyeh inicjatyw z zakresu edukaeji finansowej w wybranych krajach Inicjatywy umozliwiaj'lce rozwi'lzywanie problem6w os6b nadmiernie zadtuzonych Programy zwi'lzane z rozwi'lzywaniem problemow osob nadmiernie zadluzonych w Australii S'l tworzone przez wladze, instytucje non profit oraz instytucje komercyjne. w wyniku wspolpracy Barnardos i banku HSBC, powstal Barnardos'" and HSBC Financial Literacy Project, ktory m ial skupic si~ na filantropii w promowaniu swiadomosci finansowej196. Projekt zostal uruchomiony w marcu 2006 r. i byl skierowany w szczegolnosci do rodzin borykaj'lcych si~ z zadluieniem lub maj'lcych sklonnosci do nadmiernego zadluzania si~ oraz takich, w ktorych dlug zagraza dobrobytowi dzieci. Projekt sklada si~ z nast~puj'lcych komponentow: Celebration planner -program oszcz~dnosciowy pomagaj'lcy rodzinom sprosta': presji finansowej w czasie Bozego Narodzenia lub innych uroczystosci, wakacji i kosztow powrotu do szkoly po wakacjach, Fast TracK - splaty zadluzenia i programu pomocy, edukacyjnych szkolen dla pracownikow firmy Barnardos korzystaj'lcych z programu, strony imernerowej - jako zrodla informacji dla pracownikow pomagaj'lcych rodzinom. Rowniez National Australia Bank (NAB)'97 aktywnie wl'lczyl si~ w inicjatywy zwi'lzane z rozwi'lzywaniem problemow osob nadmiemie zadluionych 198 W kwietniu 2006 r. NAB oglosil inwestycj~ w wysokosci 30 mln AUD na rozwoj programow non profit zwi'lzanych z mikrofinansami, aby pomoc osobom 0 niskich dochodach uzyska': dost~p do tanich kredytow i ubezpieczen. NAB oferuje tahe pozyczki mikroprzedsi~biorstwom, by wesprze': wlascicieli firm 0 niskich dochodach, ktorzy maj'l niewielki lub nie maj'l wcale moiliwosci dost~pu do przyst~pnego kredytu lub pozyczki. Program ten zostal zainicjowany w marcu 2007 r., a w ramach jego aktywizacji udzielono jui ponad 70 pozyczek 0 wartosci 1,1 mln AUD. 195 Bamardos to instytueja charytatywna. ktora ismieje w Australii ponad 120 1at. Zadaniem jej jest budowanie relacji mi~dzy dziecmi, mlodziez<t. ich rodzinami i spoleczenstwem. 196 Zr6dlo: [do st~p: r.j. 197 National Australia Bank (NAB) jest jedn<t z najwi~kszych instyrucji finansowych i bank6w w Australii pod wzg l ~dem kapitalizacji rynkowej i klient6w. NAB zajmowal w 200ar. 17. miejsce w rankingu najwi~ksz y c h bank6w na swiecie. mierzonych kapitalizacj<t rynkow'l. 198 t.rmio: I dost~p: r. 1.

17 2.S. Australia 99 Wspolny program banku ANZ i instytucji charytatywnej Brotherhood of St Laurence 19 ' - Pro9ressLoans- to program, ktory pozwala osobom 0 niskich dochodach z ograniczonym dost~pem do glownych :trodel kredyt6w, zaci'lgn'le niewielkie poiyczki na niezb~dne artykuly gospodarstwa domowego'oo. Program ten umoiliwia osobom mieszkaj'lcym w Victorii, w poludniowo-wschodniej cz~sci Australii, dost~p do pozyczek od 500 do 3000 AUD, aby moc zaplacic za podstawowe artykuly gospodarstwa domowego. Program Pro9ress Loans zostal uruchomiony w maju 2006 r. w odpowiedzi na zlecone badania ANZ, prowadzone przez Chant Link and Associates, dotycz'lce poziomu wykluczenia finansowego w Australii. Badania wykazaly, ie wielu Australijczykow walczy 0 dost~p do odpowiednio tanich, uczciwych i bezpiecznych uslug finansowych. Post~p w programie Pro9ress Loans byl zwienczeniem ponad 18 miesi~cy konsultacji i prac rozwojowych w celu zapewnienia spelnienia potrzeb os ob 0 niskich dochodach. Program Progress Loans mial: bye dost~pny dla uprawnionych odbiorcow z przejrzystymi oplatami i kosztami, bye finansowo oplacalnym w dluiszej perspektywie, skutecznie dotrzee do jak najwi~kszej rzeszy uprawnionych odbiorcow, budowae poczucie godnosci i zaufania wsrod uprawnionych odbiorcow. Uprawnionymi do korzystania z programu Progress Loans byly osoby posiadaj'lce kart~ opieki zdrowotnej lub kart~ emery ta, wydawane przez Centrelink, miee stale miejsce zamieszkania przez okres dluzszy nii szese miesi~cy i nie zalegac z podstawowymi oplatami Inicjatywy promuj'lce ptatnosci bezgotowkowe Warto przyjrzee si~ statystykom dotycz'lcym platnosci w Australii, by miee dokladniejszy obraz sytuacji 201 Australijczycy rezygnuj'l z platnosci gotowkowych i czekowych. wybieraj'lc cz~sciej elektroniczne formy platnosci. 199 Brotherhood of St. Laurenee jest instytuej<\ eharytatywn<\ z siedzib<\ w Melbourne, Victoria. Australia. loo 2 r6dlo: bout-usjcorporate-res pons ibil i ty leommu n itylfi nane ial-} i reraey-inc1usion / programs /progress - l o an s/ ldosr~p: r.!. 201 '1.r6dlo: http: //www.a pea.eom.a u /AR2008 / industry_payment_statistics.htmldost~p: r.1.

18 Analiza przykladowych inicjatyw z za kresu ed ukacji fl nansowej w w ybranych krajach... W lataeh liezba zakupow dokonanyeh przy uiyciu kart debetowyeh, obslugiwanyeh przez system FTPOS'02, wzrosla 0 ponad 66%, natomiast przy uiyciu kart kredytowyeh - 027%. Karty kredytowe zazwyezaj byly uiywane przy transakcjach 0 wi~kszych kwotach. W analizowanym okresie stopniowo obniiala si~ liczba uiywanych czekow. /ednak badania wskazuj'l, ie ezeki s'l nadal populamym srodkiem platniczym w firmaeh, natomiast eoraz rzadziej korzystaj'l z nieh konsumenci, zwlaszeza mlodzi, ktorzy preferuj'l inne formy platnosci bezgotowkowyeh. Po raz pierwszy w 2008 r. l'lezna liczba poleeer\. zaplaty (2 mln) przekroezyla!'iezn'lliezb~ ezekow (1,5mln) przetwarzanyeh kaidego dnia roboezego. Natomiast ealkowita Iiezba bezposrednich platnosci kartami kredytowymi wzrosla 05% w ci'lgu 2008 roku. W Iistopadzie 2007 r. APCA'Ol wraz z innymi ezlonkami ICPAC 'O< opraeowaly tzw. Zasady SamorzQdnosci Systemu Platnosci (Principles o(payments System Self-Covernance). Zgodnie z nimi powstaly wytyezne w sprawie poprawy systemu platnosci'os: 1. Wdroienie reform w odniesieniu do funkejonowania sieci bankomat6w - reformy maj'l zwi~kszye konkureneyjnose i innowaeyjnose w uslugaeh bankomatowyeh w wyniku zapewnienia sprawiedliwego dost~pu do ich sieei. 2. Bezposrednie obciclzenia - zgodnie z nowymi ustaleniami, system prowizji bankomatow zostanie zast'lpiony bezposrednim obci'lieniem (direct charging) przez wlasciciela bankomatu; nowe zasady zostaly opraeowane przez APCA, aby zapewnie, ie kwota bezposrednieh oplat jest ujawniana posiadaezowi karty i wyrainie widoezna na ekranie bankomatu; oplata musi bye rowniei pokazana w takim przedziale ezasu, ktory pozwala posiadaezowi karty zrezygnowae z transakeji, gdy nie ehee on ponosie oplat. 202 Terminale EFTPOS to przede wszystkim termina.ie platnicze - urz-ldzenia pozwalaj-lce na akcepta cj~ kart platniczych w placowkach handlowo-uslugowych. 20] APCA - Australian Payments CLearing Association - jest g16wni\ samoregulacyjncl instytucj'l platnosci. posiadaji\c'l okolo 80 czlonk6w, w tym banki, kasy kredytowe. Bank Rezerwy i inneorganizacje platnicze, uczestnicz<lcych wpi~ciu systemach rozliczania platnosci. Systerny te obejmujil rn.in. czeki. polecenia zaplaty i bezposrednie kredyty (directcredi[s), karty platnicze (EFTPOS &.ATM), platnosci 0 wysokiej wartosci (z rozliczeniami w czasie rzeczywistym) orolz handel i dystrybucj~ banknotow i monet mi~dzy bankami. 204 International Council of Payment Association Chief Executives - ICPACE - obejmuje przedsrawicieli stowarzyszen piarnosci z. Australii. Kanady, lrlandii, Republiki Poludniowej Afryki i Wielkiej Brytanii oraz Europejskiej Rady ds. Platnosci. Zostala zalozona w 2004r. w (elu zapewnienia efektywnego forum zwiclzanego z platnosciami krajowymi w celu wymiany informacji i "bycia" na biez<\co z mi~dzynarodowymi tendencjami rozwoju system6w platniczych. ICPACE zwoluje sifi corocznie - ostatnie sporkanie odbylo sifi w lrlandii w sierpniu Zrodlo: fdos t~p: r.j.

19 2.6. Republika Fede ra lna Niemiec (Niemcy) t'lczenie globalnej migracji w chipie - Program Platnosci Chipowych dla Australii zostal stworzony w styczniu 2008 r. z udzialem 21 podmiot6w, w sklad kt6rych weszly: instytucje finansowe, duzi detalisci i mi~dzynarodowe organizacje, b~d'lce wydawcami kart bankomatowych. Program zapewnia szerok'l koordynacj~ i infrastruktur~ umozliwiaj'lc'l migracj~ z paska magnetycznego na kart~ chipow'l. 4. Pomoc klientom przy dokonaniu zmiany rachunku - APCA wsp61pracuje z Ministerstwem Skarbu w sprawie wprowadzenia ulatwien zwi'lzanych z przenoszeniem rachunk6w. Celem jest zwi~kszenie konkurencji, ulatwienie konsumentom ustanowienia ponownych stalych platnosci, w tym polecenia zaplaty i um6w kredytowych, gdy przenosz'l swe konto transakcyjne do innej instytucji finansowej; od listopada 2008r., dotychczasowa instytucja finansowa musi dostarczyc klientowi list~ polecen zaplaty i aktywnosci platniczych na koncie w ci'lgu ostatnich 13 mies i~ c y, a nowa lista musi bye przygotowana do wsparcia go i ponownego ustanowienie tych uzgodnien na nowym koncie Republika Federalna Niemiec (Niemcy) Radoslaw Kitala Republik~ Federaln'l Niemiec zamieszkuje, wedlug danych, mieszkanc6w 2 " z czego 81,1 % mieszka w miastach. Jest to zatem najwi<:kszy pod wzgl~d em liczby ludnosci kraj czlonkowski Unii Europejskiej. Niemcy stanowi'l 91,8% ludnosci, pozostale 8,2% to obcokrajowcy - gl6wnie "furcy, Wlosi, Serbowie, Grecy, Polacy, Romowie. Struktura demograficzna ludnosci Niemiec wplywa niew'ltpliwie na poziom wykluczenia finansowego. Podczas analizy problemu warto przytoczyc podstawowe informacje na temat gospodarki Niemiec - PKP per capita (2009) wynioslo 359S0,00USD"'. Bezrobocie ksztaltowalo s i~ w sierpniu 2010 r. na poziomie 6,8%"'. Nalei y r6wniei podkreslic, 206 Dane na koniec 2009r.; DerF"tsherWeltalmanach2011 Za hlen DatenFakten, FisherTaschenbuch Verlag, Frankfurt am Main, 2010, s Dane z 2009 r.: World E con o micoutl o okdat a base ~October 2010, International Monetary Fund, dane dost~ pn e Da stronie: [ dos t~p: r.I. 208 l r6d 10: bezrobocie/wiadomosci/artykullrekordowe;bezrobocie;w;eurolandzie.239.0, html [ dost~p : r.].

20 13 Metody pomiaru LGD dla kredyt6w detalicznych Anna Matuszyk Szkola GI6wna Handlowa w Warszawie Bazylejski Komitet ds. Nadzoru Bankowcgo od kilku lat prowadzi prace nad ujcdnoliccmem regujaeji nadzorezyeh, dotyez'lcych adckwatnosci kapitalowej bank6w, kt6re prowadz~ dzialalnosc w skali mi~dzynarodowej). Efektem tego bylo opublikowanie w czerwcu 2004 roku dokumentu pod nazwlj Nowa Umowa Kapitalowa, zwana takie "Basel H." Umowa ta, (nowelizowana w listopadzie 2005 roku i w ezerweu 2006 roku), szczegolowo okresla metodologi~ pomiaru adckwatnosei kapitalowej oraz minimalne standardy przewidziane dla nadzoru bankowcgo. Podstawowym celem pfzy.i~tych rozwiljzan jest wzmocnienie solidnosci i stabilnosci mi~dzynarodowego systemu bankowcgo. Zapisy Basel II zostaty przekszta!cone w prawo obowiljzujljce wc wszystkich panstwach poprzez: i nr 48/2006 (2006/48/EC) oraz i nr 49/2006 (2006/49/EC), zwane Iqcznie Capital Requirements Directive (C RD). Dla polskiego systemu prawnego, Nowa Umowa Kapitalowa (NUK) oraz dyrektywy CRD zostaly transponowane przez Uchwaly: z dnia 17 grudnia 2008 roku (Uchwala nr 380/2008) oraz 10 marca roku (Uchwala nr 76/2010). Pomi9dzy NUK a CRD istniej'l roinice ', ktore wynikajlj zarowno z odmiennosci statusu prawnego obydwu dokumentow (decyzje Komitetu Bazylejskiego ds. Nadzoru Bankowego majq jedynie status dobrowolnych porozumien pomi ~dzy uczcstnikami tego grcmium, przy czym nie wszystkie panstwa - cz!onkowie UE Sq reprczcntowane w Komiteeie Bazylejskim), jak tei z dljienia ku dostosowaniu regulacji europejskich do speeyfiki rynku finansowego Unii Europejskiej. Poniewai prawnie wiljiljee dla Polski postanowienia znajduj'l si, w dyrektywaeh UE, wszelkie odmiennosei pomi~dzy NUK a CRD b ~dq interpretowanc na korzysc zapis6w CRD'. Loss Given Default (LGD) jest odsetkiem ekspozyeji powstalej w ehwili niewykonania zobowi'lzania. Modelowanic LGD stalo s i ~ wain'l operacj'l w ostatnich kilku la- 229

KOPIA 2011-02-18. Wg rozdzielnika

KOPIA 2011-02-18. Wg rozdzielnika MINISTER ZDROWIA KOPIA Warszawa, 2011-02-18 MZ-OZZ-073-23424-17/LO/11 Wg rozdzielnika Stosowanie do postanowien uchwaly Nr 49 Rady Ministrow z dnia 19 marca 2002 r. Regulamin pracy Rady Ministrow (M.P.

Bardziej szczegółowo

ozawarcia umowy ramowej

ozawarcia umowy ramowej Strona 1 z 5 Adres strony internetowej, na ktorej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ Istotnych Warunkow Zamowienia: www.artbem.pl BIP Warszawa: Prowadzenie zaj~c ogolnorozwojowych dla dzieci ( w grupach

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Urz~d Gminy Lipinki Luzyckie, ul. G16wna 9/1, 68-213 Lipinki Luzyckie, woj. lubuskie, tel. 068 3626230, faks 068 3626241.

I. 1) NAZWA I ADRES: Urz~d Gminy Lipinki Luzyckie, ul. G16wna 9/1, 68-213 Lipinki Luzyckie, woj. lubuskie, tel. 068 3626230, faks 068 3626241. Lipinki Luzyckie: Wybor banku udzielaj~cego dlugoterminowego kredytu w kwocie 700 000,- PLN Numer ogloszenia: 176755-2012; data zamieszczenia: 16.08.2012 OGLOSZENIE 0 ZAMOWIENIU -uslugi Zamieszczanie ogloszenia:

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie... 7. Rozdzlall Deflnlcje. Instrumenly I historia bankowokl elektronlcznej... 11 1.1. Poj~cie i formy bankowosci elektronicznej...

Wprowadzenie... 7. Rozdzlall Deflnlcje. Instrumenly I historia bankowokl elektronlcznej... 11 1.1. Poj~cie i formy bankowosci elektronicznej... Spis tresci Wprowadzenie....................... 7 Rozdzlall Deflnlcje. Instrumenly I historia bankowokl elektronlcznej............... 11 1.1. Poj~cie i formy bankowosci elektronicznej.......................

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie portfelem kredytowym w banku w warunkach kryzysu. Dr Agnieszka Scianowska Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi

Zarządzanie portfelem kredytowym w banku w warunkach kryzysu. Dr Agnieszka Scianowska Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi Zarządzanie portfelem kredytowym w banku w warunkach kryzysu Dr Agnieszka Scianowska Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi Założenia Umowy Kapitałowej Przyjętej w 1988r.(Bazylea I) podstawowym wyznacznikiem

Bardziej szczegółowo

Wisniewo: WYKONANIE ELEWACJI - SZKOt.A STARE KOSINY - TYNK AKRYLOWY OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - roboty budowlane

Wisniewo: WYKONANIE ELEWACJI - SZKOt.A STARE KOSINY - TYNK AKRYLOWY OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - roboty budowlane PrzesYfanie ogtoszen http://bzpo.portal.uzp. goy.pilindex.php?ogloszeme=l.r-'-tvv"",,,,,, ~ ~ Wisniewo: WYKONANIE ELEWACJI - SZKOt.A STARE KOSINY - TYNK AKRYLOWY OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - roboty budowlane

Bardziej szczegółowo

Pirfawy: Sprzatanie powierzchni wewn^trznych w budynkach S^du Rejonowego w Pulawach Mumer ogtoszenia: 32803-2015; data zamieszczenia: 10.03.

Pirfawy: Sprzatanie powierzchni wewn^trznych w budynkach S^du Rejonowego w Pulawach Mumer ogtoszenia: 32803-2015; data zamieszczenia: 10.03. Strona 1 z 6 Adres strony internetowej, na ktorej Zamawiaj^cy udostqpnia Specyfikacj^ Istotnych Warunkow Zamowienia: www.pulawy.sr.gov.pl Pirfawy: Sprzatanie powierzchni wewn^trznych w budynkach S^du Rejonowego

Bardziej szczegółowo

-9- UZASADNIENIE. za kt6r~

-9- UZASADNIENIE. za kt6r~ -9- UZASADNIENIE Obowi uj~ca obecnie definicja lekarza podstawowej opieki zdrowotnej w systemie powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego, zawarta w art. 5 pkt 13 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o swiadczeniach

Bardziej szczegółowo

2015-02- 1 6. Warszawa, dnia /3 lutego2015. RZADOWE CENTRUM LEGISLACJI WIGEPREZES Robert Brochocki RCL.DPS.510-8/15 RCL.DPS.

2015-02- 1 6. Warszawa, dnia /3 lutego2015. RZADOWE CENTRUM LEGISLACJI WIGEPREZES Robert Brochocki RCL.DPS.510-8/15 RCL.DPS. RZADOWE CENTRUM LEGISLACJI WIGEPREZES Robert Brochocki Warszawa, dnia /3 lutego2015 RCL.DPS.510-8/15 RCL.DPS.511-10/15 MiHISTEKSTWO iid^mcji NARODOWEJ I I^NCEL/iRrAGLOWIA Wpi, 2015-02- 1 6 ''Podpi< Pani

Bardziej szczegółowo

Numer ogjoszenia: 163291-2013; data zamieszczenia: 16.08.2013 OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - dostawy

Numer ogjoszenia: 163291-2013; data zamieszczenia: 16.08.2013 OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - dostawy 16.08.2013 bzp1.portal.uzp.gov.plli ndexphp?og loszenie= show&paz}cja=163297&rok=2013-08-16 Adres strony internetowet na ktorej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ Istotnych Warunkow Zamowienia: www.wup.kielce.pl/bip2/

Bardziej szczegółowo

OGLOSZENIE O ZAMOWIENIU - usiugi ^ y^p^^

OGLOSZENIE O ZAMOWIENIU - usiugi ^ y^p^^ Strona 1 z 6 Adres strony internetowej, na ktorej Zamawiajacy udost^pnia SpecyfikacjQ Istotnych Warunkow Zamowienia: www.puiawy.sr.gov.pl Putawy: Sprzc(tanie powierzchni wewnetrznych Scidu Rejonowego w

Bardziej szczegółowo

ZA8ADY. I. Zasady odst~pienia od egzekwowania najiczonych odsetek.

ZA8ADY. I. Zasady odst~pienia od egzekwowania najiczonych odsetek. ZA8ADY odst~pienia od egzekwowania naliczonych odsetek od naleinosci przystuguj~cych dla 8M "Zatoka" w Braniewie oraz odraczania terminow platnosci, rozkladania na raty i umarzania naleznosci podstawowych

Bardziej szczegółowo

Uchwala Nr XXXII/207/2013 Rady Gminy w Doruchowie z dnia 29 listopada 2013 r.

Uchwala Nr XXXII/207/2013 Rady Gminy w Doruchowie z dnia 29 listopada 2013 r. Uchwala Nr XXXII/207/2013 Rady Gminy w Doruchowie z dnia 29 listopada 2013 r. w sprawie: Programu Wspolpracy Gminy Doruchow z organizacjami pozarzqdowymi oraz podmiotami, o ktorych mowa w art. 3 ust. 3

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na kt6rej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ rstotnych Warunk6w Zam6wienia: www.mikstat.bip.net.pl

Adres strony internetowej, na kt6rej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ rstotnych Warunk6w Zam6wienia: www.mikstat.bip.net.pl Adres strony internetowej, na kt6rej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ rstotnych Warunk6w Zam6wienia: www.mikstat.bip.net.pl Mikstat: Udzielenie kredytu dtugoterminowego do kwoty 3.770.000,00 zt (stownie:

Bardziej szczegółowo

: a.qcc.j«7 ;;2~ /e ~ -'~a / k«

: a.qcc.j«7 ;;2~ /e ~ -'~a / k« RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTER FINANS6w Warszawa, dnia 1/ czerwca 2008 r. APlI0602/3IMFN/OSIMB7-SS93 SEKRETARIAT MARSZALKA SEJMU RP WPl. YNElO 1 3. 06. 2008 Pan Bronislaw Komorowski Marszalek Sejmu Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Objasnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej. Gminy Wieczfnia Koscielna na lata 2013-2016

Objasnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej. Gminy Wieczfnia Koscielna na lata 2013-2016 Objasnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej Metodologia okreslania wielkosci WPF Gminy Wieczfnia Koscielna na lata 2013-2016 Ramy czasowe WPF lata 2013-2016 zostaly wyznaczone zgodnie z ustawfl:. 0

Bardziej szczegółowo

Zarz~dzenie Nr 0050.11.2014 Burmistrza Miasta Marki z dnia 19 Iutego 2014 roku

Zarz~dzenie Nr 0050.11.2014 Burmistrza Miasta Marki z dnia 19 Iutego 2014 roku BURMISTRZ MIASTA MARKI 05.270 MARKI AI. J. Piisudsldego 95 Zarz~dzenie Nr 0050.11.2014 Burmistrza Miasta Marki z dnia 19 Iutego 2014 roku w sprawie ogloszenia otwartego konkursu ofert na realizacj~ w 2014

Bardziej szczegółowo

Raport z konsultacji

Raport z konsultacji Raport z konsultacji do projektu rozporz~dzenia Rady Ministrow w sprawie warunkow realizacji Rz~dowego programu udzielania pomocy finansowej na pokrycie kosztow zwi~zanych z ksztalceniem w zagranicznych

Bardziej szczegółowo

29 sierpnia 2014 r. Wyniki Banku BPH w II kw. 2014 r.

29 sierpnia 2014 r. Wyniki Banku BPH w II kw. 2014 r. Wyniki Banku BPH w II kw. 2014 r. 29 sierpnia 2014 r. Zastrzeżenie Niniejsza prezentacja nie jest częścią jakiejkolwiek oferty, zaproszenia, zachęty lub formy nakłaniania do sprzedaży lub składania zapisów

Bardziej szczegółowo

OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - roboty budowlane

OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - roboty budowlane Przesylanie ogtoszen http://bzpo.portal.uzp.gov.pl/index.php?ogloszenie'-''zp-400&strona cc 6 Wisniewo: WYKONANIE ELEWAClI - SZKOtA GtUZEK TYNK AKRYLOWY OGtOSZENIE 0 ZAMOWIENIU - roboty budowlane Zamieszczanie

Bardziej szczegółowo

W sprawie wprowadzenia Regulaminu podrozy shizbowych w PWSTE w Jarosfawiu

W sprawie wprowadzenia Regulaminu podrozy shizbowych w PWSTE w Jarosfawiu Zarzadzenie nr 33/2013 Rektora Panstwowej Wyzszej Szkoly Techniczno-Ekonomicznej im. ks. Bronislawa Markiewicza w Jaroslawiu z dnia 15 kwietnia 2013r. W sprawie wprowadzenia Regulaminu podrozy shizbowych

Bardziej szczegółowo

Współczesna bankowość detaliczna

Współczesna bankowość detaliczna Tytuł: Współczesna bankowość detaliczna Autorzy: Anna Szelągowska (red.) Wydawnictwo: CeDeWu.pl Rok wydania: 2010 Opis: "Współczesna bankowość detaliczna" to jedno z najbardziej aktualnych na rynku opracowań

Bardziej szczegółowo

RADY GMINY OPOROW z dnia 29 lutego 2008 r. W SPRAWIE UCHWALENIA GMINNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI I ROZWI4ZYWANIA PROBLEMOW ALKOHOLOWYCH na 2008 rok

RADY GMINY OPOROW z dnia 29 lutego 2008 r. W SPRAWIE UCHWALENIA GMINNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI I ROZWI4ZYWANIA PROBLEMOW ALKOHOLOWYCH na 2008 rok s ' '> i i'j'orov 1 Ml ro v \i 't UCHWALA Nr XVI/62/2008 RADY GMINY OPOROW z dnia 29 lutego 2008 r. W SPRAWIE UCHWALENIA GMINNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI I ROZWI4ZYWANIA PROBLEMOW ALKOHOLOWYCH na 2008 rok

Bardziej szczegółowo

Zarzqdzenie Nr /.7^.T/2015 Wojta Gminy Pacanow z dnia 28 sierpnia 2015 roku

Zarzqdzenie Nr /.7^.T/2015 Wojta Gminy Pacanow z dnia 28 sierpnia 2015 roku Zarzqdzenie Nr /.7^.T/2015 Wojta Gminy Pacanow z dnia 28 sierpnia 2015 roku w sprawie zmiany Zarzadzenia nr 107/2015 Wojta Gminy Pacanow z dnia 28 lipca 2015 roku w sprawie ustalenia terminu sktadania

Bardziej szczegółowo

U C H W A L A NR 111110/2014

U C H W A L A NR 111110/2014 U C H W A L A NR 111110/2014 RADY GMINY SOCHOCIN z dnia 22 grudnia 2014 br. w sprawie uchwalenia Programu Profilaktyki i Rozwi~zywania Problemow Alkoholowych dla Gminy Sochocin na 2015rok. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 2 597 Poz. 11 11 OBWIESZCZENIE MINISTRA SPRAW ZAGRANICZNVCH1) z dnia 3 wrzesnia 2009 r. o sprostowaniu bl~du Na podstawie art. 17 ust. 2b ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. 0 oglaszaniu akt6w

Bardziej szczegółowo

Repki, dnia 10.09.2014 r. Do wszystkich Wykonawcow Numer ogloszenia (postfipowania): 291824-2014 Nazwa zamowienia: "Zakup energii elektrycznej"

Repki, dnia 10.09.2014 r. Do wszystkich Wykonawcow Numer ogloszenia (postfipowania): 291824-2014 Nazwa zamowienia: Zakup energii elektrycznej Repki, dnia 10.09.2014 r. Do wszystkich Wykonawcow Numer ogloszenia (postfipowania): 291824-2014 Nazwa zamowienia: "Zakup energii elektrycznej" Dotyczy Postfpowania 0 udzielenie zamowienia pub/icznego

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO SPORTU I TURYSTYKI PODSEKRETARZ STANU Dorota Idzi

MINISTERSTWO SPORTU I TURYSTYKI PODSEKRETARZ STANU Dorota Idzi RPW/9095/2015 P Data:2015-01-29 Warszawa, stycznia2015 MINISTERSTWO SPORTU I TURYSTYKI PODSEKRETARZ STANU Dorota Idzi DP-WPL/0201/l/2015/lip&- UNP: 2015-05299 Pan Szymon Wrobel Sekretarz Strony Rz^dowej

Bardziej szczegółowo

Matematyczna filozofia IRB. Michał Motoczyński Departament Ryzyka Finansowego

Matematyczna filozofia IRB. Michał Motoczyński Departament Ryzyka Finansowego Matematyczna filozofia IRB Michał Motoczyński Departament Ryzyka Finansowego 2009-05-22 2009-05-28 Kluczowe założenia do modelu IRB:. Dwa rodzaje ryzyka mające wpływ na pojedynczą ekspozycję: ryzyko systematyczne

Bardziej szczegółowo

z ~ I/i« U C H W A LA Nr XXVII120712013 RADY GMINY SOCHOCIN

z ~ I/i« U C H W A LA Nr XXVII120712013 RADY GMINY SOCHOCIN U C H W A LA Nr XXVII120712013 RADY GMINY SOCHOCIN z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie uchwalenia Programu Profilaktyki i Rozwhlzywania Problem6w Alkoholowych dla Gminy Sochocin na 2014 rok. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

OSWIADCZENIE MAJJ\TKOWE. w6jta [11

OSWIADCZENIE MAJJ\TKOWE. w6jta [11 OSWIADCZENIE MAJJ\TKOWE w6jta, zast~pcy w6jta, sekretarza gminy, skarbnika gminy, kierownika jednostki organizacyjnej gminy, osoby zarz~dzaj~cej i czlonka organu zarz~dzaj~cego gminn~ osob~ prawn~ oraz

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA PRZECIWKO LEUKEMII 1M. AGATY MROZ-OLSZEWSKIEJ UL. GUSTAWA MORCINKA 5 LOK. 19 01-496 WARSZAWA. Sprawozdanie finansowe rok za 2009

FUNDACJA PRZECIWKO LEUKEMII 1M. AGATY MROZ-OLSZEWSKIEJ UL. GUSTAWA MORCINKA 5 LOK. 19 01-496 WARSZAWA. Sprawozdanie finansowe rok za 2009 " FUNDACJA PRZECIWKO LEUKEMII 1M. AGATY MROZ-OLSZEWSKIEJ UL. GUSTAWA MORCINKA 5 LOK. 19 01-496 WARSZAWA Sprawozdanie finansowe rok za 2009 If BILANS FUNDACJA PRZECJWKO LEUKEMII im. Agaty Mroz Olszewskiej

Bardziej szczegółowo

UCHWALA NR XL/262/2013 RADA GMINY MICHALOW. z dnia 30 grudnia 2013 roku

UCHWALA NR XL/262/2013 RADA GMINY MICHALOW. z dnia 30 grudnia 2013 roku UCHWALA NR XL/262/2013 RADA GMINY MICHALOW z dnia 30 grudnia 2013 roku w sprawie przyj^cia Gminnego Programu Wspierania Rodziny w Gminie Michalow na lata 2014-2016 Na podstawie art. 18 ust.2 pkt 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

Dia Walnego Zgromadzenia Towarzystwa Funduszy Jnwestycyjnych Allianz Polska Sp6lka Akcyjna

Dia Walnego Zgromadzenia Towarzystwa Funduszy Jnwestycyjnych Allianz Polska Sp6lka Akcyjna KPMGAudyt Sp6tka z ograniczon11 odpowiedzialnosci11 sp.k. ul. Chtodna 51 00-867 Warszawa Poland Telefon +48 22 528 11 00 Fax +48 22 528 10 09 E-mail kpmg@kpmg.pl Internet www.kpmg.pl OPINIA NIEZALEZNEGO

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. 1. CEL GLOWNY I CELE SZCZEGOt.OWE PROGRAMU

PROJEKT. 1. CEL GLOWNY I CELE SZCZEGOt.OWE PROGRAMU PROJEKT Zalqcznik do uchwaly Nr Rady Gminy S lupin 7. dnia PROGRAM WSPOLPRACY GMINY SLUPIA Z ORGANIZACJAMI POZARZAJDOWYMf ORAZ PODMIOTAMI WYMTENIONYMI W ART. 3 UST.3 USTAWY O DZTALALNOSCI POZYTKU PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

Dziadkowice: Odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych z terenu Gminy Dziadkowice Numer ogloszenia: 298166-2013; data zamieszczenia:-26.07.

Dziadkowice: Odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych z terenu Gminy Dziadkowice Numer ogloszenia: 298166-2013; data zamieszczenia:-26.07. Strona 1 z 7 Adres strony internetowej, na której Zamawiajacy udostepnia Specyfikacje Istotnych Warunków Zamówienia: http:bipugdziadkowicewrotapodlasiapl '," Dziadkowice: Odbiór i zagospodarowanie odpadów

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na kt6rej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ rstotnych Warunk6w Zam6wienia: www.mikstat.bip.net.pl

Adres strony internetowej, na kt6rej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ rstotnych Warunk6w Zam6wienia: www.mikstat.bip.net.pl Adres strony internetowej, na kt6rej Zamawiajqcy udost~pnia Specyfikacj~ rstotnych Warunk6w Zam6wienia: www.mikstat.bip.net.pl Mikstat: Uslugi transportowe na przew6z dzieci i mlodziezy szkolnej z gminy

Bardziej szczegółowo

UCHWAlA. Nr XL/317/09. Rady Miejskiej w Pyskowicach z dnia 25 listopada 2009r.

UCHWAlA. Nr XL/317/09. Rady Miejskiej w Pyskowicach z dnia 25 listopada 2009r. UCHWAlA Nr XL/317/09 Rady Miejskiej w Pyskowicach z dnia 25 listopada 2009r. w sprawie: przyjecia "Gminnego Programu Przeciwdziatania Narkomanii na lata 2010-2015" Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

REGULACJE PRAWNE W KONTEKŚCIE WŁĄCZENIA FINANSOWEGO W POLSCE

REGULACJE PRAWNE W KONTEKŚCIE WŁĄCZENIA FINANSOWEGO W POLSCE REGULACJE PRAWNE W KONTEKŚCIE WŁĄCZENIA FINANSOWEGO W POLSCE Prof. dr hab. Małgorzata Iwanicz-Drozdowska Dr Ewa Cichowicz Szkoła Główna Handlowa w Warszawie WYKLUCZENIE FINANSOWE Proces, w którym obywatele

Bardziej szczegółowo

WOJTA GMINY NOWE MIASTO

WOJTA GMINY NOWE MIASTO ZARZ;\DZENIE NR 18/2015 WOJTA GMINY NOWE MIASTO z dnia 27 maja 2015 r. w sprawie wdrozenia nowego urz~dowego serwisu internetowego Biuletynu Informacji Publicznej oraz ustalenia Regulaminu zasad publikowania

Bardziej szczegółowo

Finansowanie budownictwa mieszkaniowego w Polsce. Warszawa, lipiec 2013 Departament

Finansowanie budownictwa mieszkaniowego w Polsce. Warszawa, lipiec 2013 Departament Finansowanie budownictwa mieszkaniowego w Polsce Warszawa, lipiec 2013 Departament Slajd 2 mieszkaniowych w Polsce charakterystyka portfela mieszkaniowych Ryzyko z portfelem Finansowanie akcji kredytowej

Bardziej szczegółowo

L,S l) DRUK NR... 1 wrzesnia 2014 roku do 31 sierpnia 2015 roku, na kazde dziecko objyte ofert~ prowadz~cymjest Miasto Marki". konkursow~.

L,S l) DRUK NR... 1 wrzesnia 2014 roku do 31 sierpnia 2015 roku, na kazde dziecko objyte ofert~ prowadz~cymjest Miasto Marki. konkursow~. L,S l) DRUK NR..... Uchwala nr Rady Miasta Marki z dnia w sprawie wyrazenia zgody na udzielenie niepublicznym przedszkolom dotacji z budzetu gminy, 0 kt6rych mowa wart. 1 pkt 20 lit. b ustawy z dnia 13

Bardziej szczegółowo

Gminny Program Profilaktyki i RozwiClzywania Problemow Alkoholowych i Przeciwdzialania Narkomanii dla Gminy i Miasta Korsze na 2010 rok

Gminny Program Profilaktyki i RozwiClzywania Problemow Alkoholowych i Przeciwdzialania Narkomanii dla Gminy i Miasta Korsze na 2010 rok Zal~cznik nr 1 do Uchwaly Nr XLVII/287/09 Rady Miejskiej w Korszach z dnia 30 grudnia 2009 r. Gminny Program Profilaktyki i RozwiClzywania Problemow Alkoholowych i Przeciwdzialania Narkomanii dla Gminy

Bardziej szczegółowo

RAPORT OKRESOWY NOTORIA SERWIS S.A. ZA I KWARTAL 2010 ROKU

RAPORT OKRESOWY NOTORIA SERWIS S.A. ZA I KWARTAL 2010 ROKU RAPORT OKRESOWY NOTORIA SERWIS S.A. ZA I KWARTAL 2010 ROKU NOTORIA SERWIS S.A. ul. Miedziana 3a/17, 00-814 Warszawa tel. +48 22 654-22-45, fax. +48 022 654-22-46 NIP 525-21-52-769, Regon 016200212 Spólka

Bardziej szczegółowo

- Bozenna Piotrowska. - Bozena Zych

- Bozenna Piotrowska. - Bozena Zych UCHW ALA Nr Wa.350.2011 Skladu Orzekaj~cego Regionalnej Izby Obrachunkowej ". w Warszawie '. z dnia 2listopada.2011 rokụ w sprawie opmn 0 mozliwosci wykupu przez Gmin~' Lomianki obligacji komunalnych 0

Bardziej szczegółowo

Zarzsjdzenie nr^/2013 Rektora Paristwowej Wyzszej Szkoly Techniczno-Ekonomicznej im. ks. BronisJawa Markiewicza w Jarosiawiu z dnia 01 marca 2013r.

Zarzsjdzenie nr^/2013 Rektora Paristwowej Wyzszej Szkoly Techniczno-Ekonomicznej im. ks. BronisJawa Markiewicza w Jarosiawiu z dnia 01 marca 2013r. Zarzsjdzenie nr^/2013 Rektora Paristwowej Wyzszej Szkoly Techniczno-Ekonomicznej im. ks. BronisJawa Markiewicza w Jarosiawiu z dnia 01 marca 2013r. W sprawie wprowadzenia Regulaminu podrozy sluzbowych

Bardziej szczegółowo

w Polsce Jolanta Ciak

w Polsce Jolanta Ciak Zrodla finansowania deficytu budzetu panstwa w Polsce Jolanta Ciak CeDeWa.pl Wydawnictwa Fachowe A WYZSZA SZKOLA BANKOWA TORUN BYDGOSZCZ Spis tresci Wprowadzenie 7 Rozdziat 1 Deficyt budzetowy - istota,

Bardziej szczegółowo

Gminny Program Przeciwdzialania Narkomanii Gminy Opoczno na rok 2016.

Gminny Program Przeciwdzialania Narkomanii Gminy Opoczno na rok 2016. I. Wprowadzenie. Gminny Program Przeciwdzialania Narkomanii Gminy Opoczno na rok 2016. Gminny Program Przeciwdzialania Narkomanii Gminy Opoczno na rok 2016 okresla lokalnq strategic w zakresie profilaktyki

Bardziej szczegółowo

ZARZi\DZENIE NR 712013 WOJTA GMINY LELKOWO z dnia 19 marca 2013r.

ZARZi\DZENIE NR 712013 WOJTA GMINY LELKOWO z dnia 19 marca 2013r. ZARZi\DZENIE NR 712013 WOJTA GMINY LELKOWO z dnia 19 marca 2013r. w sprawie zatwierdzenia regulaminu korzystania przez osoby niepelnosprawne z przewozu samochodem osobowym marki Mercedes Vito. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

ATLANTIS S.A. w okresie 01.01.2009-31.72.2009 r. Sprawozd anie Zarzqdu z dzialalnosci Sp6{ki. O9-4O2 Plock ul. padlewskiego 1Bc. Piock, marzec 2010 r

ATLANTIS S.A. w okresie 01.01.2009-31.72.2009 r. Sprawozd anie Zarzqdu z dzialalnosci Sp6{ki. O9-4O2 Plock ul. padlewskiego 1Bc. Piock, marzec 2010 r ATLANTIS S.A. O9-4O2 Plock ul. padlewskiego 1Bc Sprawozd anie Zarzqdu z dzialalnosci Sp6{ki w okresie 01.01.2009-31.72.2009 r. Piock, marzec 2010 r Spolka Atlantis S.A. z siedzibq w Plocku, przy ul. Padlewskiego

Bardziej szczegółowo

Uchwala Nr XXXJ209/01 Rady Miejskiej w przemkowie z dnia 19 kwietnia 2001 r.

Uchwala Nr XXXJ209/01 Rady Miejskiej w przemkowie z dnia 19 kwietnia 2001 r. Uchwala Nr XXXJ209/01 Rady Miejskiej w przemkowie z dnia 19 kwietnia 2001 r. w sprawie przyj tcia "Gminnego programu profilaktyki i rozwiqzywania problem6w alkoholowych na terenie gminy i miasta Przemk6w

Bardziej szczegółowo

o WSPOtPRACY W DZIEDZINIE ZDROWIA

o WSPOtPRACY W DZIEDZINIE ZDROWIA UMOWA MI~DZY RZJ\DEM RZECZYPOSPOLITEl POLSKIEl A RZJ\DEM PANSTWA IZRAEL, o WSPOtPRACY W DZIEDZINIE ZDROWIA I MEDYCYNY Rzqd Rzeczypospolitej Polskiej Rzqd Panstwa Izrael, zwane dalej "Stronami" kierujqc

Bardziej szczegółowo

UCHWALA Nr V/27/2015 RADY GMINY SOCHOCIN z dnia 31marca 2015r.

UCHWALA Nr V/27/2015 RADY GMINY SOCHOCIN z dnia 31marca 2015r. UCHWALA Nr V/27/2015 RADY GMINY SOCHOCIN z dnia 31marca 2015r. w sprawie przyj~cia Rocznego Programu Wspolpracy Gminy Sochocin z organizacjami pozarz~dowymi oraz innymi podmiotami, 0 ktorych mowa wart.

Bardziej szczegółowo

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl System finansowy w Polsce dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl Segmenty sektora finansowego (w % PKB) 2 27 212 Wielkość systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe Banku BPH w III kw. 2015 r.

Wyniki finansowe Banku BPH w III kw. 2015 r. Wyniki finansowe Banku BPH w III kw. 2015 r. wideokonferencja 1 3 kw. 2015 r. najważniejsze informacje Zyskowność Zysk netto 5 mln zł, zysk brutto 11 mln zł Wyniki Wartość udzielonych kredytów detalicznych

Bardziej szczegółowo

Troska o dziecko jest pierwszym i podstawowym sprawdzianem stosunkii czlowieka do czlowieka" Jan Pawei 11

Troska o dziecko jest pierwszym i podstawowym sprawdzianem stosunkii czlowieka do czlowieka Jan Pawei 11 RADA GMTNY SECEMTN 29-145 SECEMIN wo], swi^tokrzyskie Troska o dziecko jest pierwszym i podstawowym sprawdzianem stosunkii czlowieka do czlowieka" Jan Pawei 11 GMINNY PROGRAM PROFILAKTYKIIROZWI4ZYWANIA

Bardziej szczegółowo

Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r.

Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r. Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r. Spis treści: 1. Wstęp... 3 2. Fundusze własne... 4 2.1 Informacje podstawowe... 4 2.2 Struktura funduszy własnych....5

Bardziej szczegółowo

Grupa Kredyt Banku S.A.

Grupa Kredyt Banku S.A. Grupa Kredyt Banku S.A. Wyniki finansowe po 2 kwartale 2008 Warszawa, 7 Sierpnia 2008 1 Najważniejsze wydarzenia Wyniki finansowe, Grupa Segmenty działalności, Bank Aneks 2 Czynniki kluczowe dla 2 kwartału

Bardziej szczegółowo

~ ZA,or:-lASTA H?; SZOWAl

~ ZA,or:-lASTA H?; SZOWAl ~ ZA,or:-lASTA H?; SZOWAl W;~~M. OR(~~N\I'>F';lNlH\l.1i1ouRl'('I JNY L O. 04...""..... OSWIADCZENIE MAJATKOWE ~a~:~~!j.g./~.f.'''''.... :'''',.,...",,,,,,,,,,,, w6jta, zast~pcy w6jta, sekretarza gminy,

Bardziej szczegółowo

~~I,"v OSWIADCZENIE MAJl\TKOWE \ ~

~~I,v OSWIADCZENIE MAJl\TKOWE \ ~ r ~~I,"v OSWIADCZENIE MAJl\TKOWE \ ~ w6jta, zast~pey w6jta, sekretarza gminy, sl"arbnika gminy, kierownika jednostki organizacyjnej gminy, osoby zarzildzajileej i ezlonka organ" zarzildzajileego gminnil

Bardziej szczegółowo

PREZYDEN I MIASTA ~Wll::n CHlUWlCE woj shtskie

PREZYDEN I MIASTA ~Wll::n CHlUWlCE woj shtskie PREZYDEN I MIASTA ~Wll::n CHlUWlCE woj shtskie ZARZJ\DZENIE NR.5~k.. 2012 Prezydenta Miasta Swi~tochtowice z dnia. ~.4...JO... 2012 r. w sprawie wprowadzenia Instrukcji dotyczc!.cej sposobu i trybu gospodarowania

Bardziej szczegółowo

FABRYKA MASZYN "GW'''K''; Sp61ka Akr.yin~ \\1 (',nrlir.;,ch i - 1. PAl. 2007 Wptyn?10 do DE dnia~' 10 iq)~ nrj?j1 PREZES Wplyn~lo Znak ak6w, dnia 27 wrzesnia 2007r. URZF;DU REGULACJI ENERGETYKI OCC/I72-ZT0I764/W/OKR/2007/WS

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE NORMALNE PANSTWO SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA ROK ZAKONCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2012 ROKU

STOWARZYSZENIE NORMALNE PANSTWO SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA ROK ZAKONCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2012 ROKU STOWARZYSZENIE NORMALNE PANSTWO SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA ROK ZAKONCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2012 ROKU Warszawa, marzec 2013 Stowarzyszenie Normalne Paristwo Wprowadzenie do sprawozdania fmansowego A. WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Zarzttdzenie nr 2J 12014 Rektora Politec1miki Warszawskiej z dnia 29 stycznia 2014 r.

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Zarzttdzenie nr 2J 12014 Rektora Politec1miki Warszawskiej z dnia 29 stycznia 2014 r. POLITECHNIKA WARSZAWSKA Zarzttdzenie nr 2J 12014 Rektora Politec1miki Warszawskiej z dnia 29 stycznia 2014 r. w sprawie centralnego systemu ewidencji i archiwizacji dorobku pismlenniczego, wydawniczego

Bardziej szczegółowo

KANCELARIA PREZESA RADY MINISTROW 2Q:5-12-11. BlURO PELNOMOCNIKA RZ^DU. Warszawa,^^grudnia 2015 r. BPRT.ZAPL.141.4.5.2015.MD. Pani. Justyna Mieszalska

KANCELARIA PREZESA RADY MINISTROW 2Q:5-12-11. BlURO PELNOMOCNIKA RZ^DU. Warszawa,^^grudnia 2015 r. BPRT.ZAPL.141.4.5.2015.MD. Pani. Justyna Mieszalska KANCELARIA PREZESA RADY MINISTROW BlURO PELNOMOCNIKA RZ^DU DO SPRAW ROWNEGOTRAKTOWANIA Barbara Szymborska DYREKTOR BPRT.ZAPL.141.4.5.2015.MD RPU/165951/201S P Data:2015-12-21 ID.00a902 089796B Warszawa,^^grudnia

Bardziej szczegółowo

Zarzctdzenie Nr 101/2010 Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia 1 grudnia 2010 r.

Zarzctdzenie Nr 101/2010 Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia 1 grudnia 2010 r. Zarzctdzenie Nr 101/2010 Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia 1 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia regulaminu udzielania zam6wien 0 wartosci nie przekraczaj~cej kwoty wyrazonej w ztotych r6wnowartosci

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA ZA OKRES OD 1 STYCZNIA 2012 r. DO 31 GRUDNIA 2012 r. PricewaterhouseCoopers Securities S.A., Al.

Bardziej szczegółowo

1. W uchwale Nr XL/166/2010 Rady Gminy Oporow z dnia 30 stycznia 2010 r. w sprawie uchwalenia budzetu na 2010 rok wprowadza zmiany:

1. W uchwale Nr XL/166/2010 Rady Gminy Oporow z dnia 30 stycznia 2010 r. w sprawie uchwalenia budzetu na 2010 rok wprowadza zmiany: !UDA GMINY OPOR6W POW. Kutno, woj. todzkie UCHWALA Nr LVI/ 182/ 2010 RADY GM1NY OPOROW z dnia 13 wrzesnia 2010 roku w sprawie zmiany Uchwaly Nr L/166/2010 z dnia 30 stycznia 2010 r. w sprawie uchwalenia

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe Banku w 1 kw. 2015 r.

Wyniki finansowe Banku w 1 kw. 2015 r. Wyniki finansowe Banku w 1 kw. 2015 r. Webcast r. 1 1 kw. 2015 r. najważniejsze informacje Zyskowność Zysk netto na poziomie 12 mln zł, a zysk brutto 22 mln zł Wyniki Wartość udzielonych kredytów detalicznych

Bardziej szczegółowo

. z dnia 2 sierpnia2012 r.

. z dnia 2 sierpnia2012 r. UCHWALA NR XXII/163/12 RADY POWIATU WOLOWSKIEGO. z dnia 2 sierpnia2012 r. w sprawie zmiany Wieloletniej Prognozy Finansowej Powiatu Wolowskiego na lata 20122024. Na podstawie art. 226, art. 2~7.ustawy

Bardziej szczegółowo

INFORMAC JA DODATKOWA

INFORMAC JA DODATKOWA Polska Fundacja dla Afryki ul, Krowoderska 24,3 31-142 Krakow NIP 676-245^-87 REGON 122539S5-1 Polska Fundacja Dla Afryki Krowoderska 24/3 31-142 Krakow 31 03. 20U Zaf zwono osobiscje fsj NIP - 676-245-44-87

Bardziej szczegółowo

OSWIADCZENIE MAJt\TKOWE CZF;SC A

OSWIADCZENIE MAJt\TKOWE CZF;SC A OSWIADCZENIE MAJt\TKOWE wojta, zast~pcy wojta, sekretarza gminy, skarbnika gminy, kierownika jednostki organizacyjnej gminy, osoby zarz~dzaj~cej i czlonka organu zarz~dzaj~cego gminn~ osob~ prawn~ oraz

Bardziej szczegółowo

'l ~ WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA NA LATA 2013-2016

'l ~ WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA NA LATA 2013-2016 'l ~ Za{qcznik Nr 1 do Uchwaty Nr...1...1... Rady Gminy Wieczfnia Koscielna z dnia 30 pazdziernika 2013 roku WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA NA LATA 2013-2016 z tego: dochody z tytulu dochody z tytutu Wyszczegolnienie

Bardziej szczegółowo

1.1) NAZWA I AORES: Gminny Osrodek Pomocy Spotecznej w Wagancu, ul. Dworcowa 7, 87-731 Waganiec, woj. kujawsko-pomorskie,

1.1) NAZWA I AORES: Gminny Osrodek Pomocy Spotecznej w Wagancu, ul. Dworcowa 7, 87-731 Waganiec, woj. kujawsko-pomorskie, http://bzpo. portal. uzp.gov.pl/index.php?ogloszenie=show&pozycja=.. Adres strony intemetowej, na ktorej Zamawiaja.cy udostqpnia Specyfikacje. Istotnych Warunkow Zamowienia: www.bip.ugwaganiec.pl Waganiec:

Bardziej szczegółowo

OSWIADCZENIE MAJt\TKOWE

OSWIADCZENIE MAJt\TKOWE OSWIADCZENIE MAJt\TKOWE Uwaga: wajta, zast~pey w&jtft, selh'etafzft gmifty, skarbnika gminy, kiefewnika jedftestld efgftftizaeyjftej gmifty, eseby ZftFZlldzajlleej i ezieftlm efgftftlf zafzlldzajlleege

Bardziej szczegółowo

1... Jaki problem, je~trozwhtzywany?

1... Jaki problem, je~trozwhtzywany? Nazwa projektu Ustawa o zmianie ustawy o pomocy panstwa w nabyciu pierwszego mieszkania przez mlodych ludzi Ministerstwo wiod~ce i ministerstwa wsp61pracuj ~ce Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoj u Osoba

Bardziej szczegółowo

Zarz~dzenie Nr 52/2013 W6jta Gminy Sochocin z dnia 14 listopada 2013 roku. w sprawie projektu Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Sochocin

Zarz~dzenie Nr 52/2013 W6jta Gminy Sochocin z dnia 14 listopada 2013 roku. w sprawie projektu Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Sochocin Zarz~dzenie Nr 52/2013 W6jta Gminy Sochocin z dnia 14 listopada 2013 roku w sprawie projektu Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Sochocin Na podstawie art. 61 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku 0 samorz'l.dzie

Bardziej szczegółowo

Uchwala nr 4911XLVII/2012 Senatu Politechniki Warszawskiej z dnia 20 czerwca 2012 r.

Uchwala nr 4911XLVII/2012 Senatu Politechniki Warszawskiej z dnia 20 czerwca 2012 r. Uchwala nr 4911XLVII/2012 Senatu Politechniki Warszawskiej z dnia 20 czerwca 2012 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu zarzqdzania prawami wlasnosci przemyslowej oraz zasad komercjalizacji wynik6w badafl

Bardziej szczegółowo

MINISTER ZDROWIA. Warszawa, dnia 2012-07- 1 1 MZ-NS-ZM-070-32133-1/WS/12. Pani. Ewa Kopacz Marszalek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

MINISTER ZDROWIA. Warszawa, dnia 2012-07- 1 1 MZ-NS-ZM-070-32133-1/WS/12. Pani. Ewa Kopacz Marszalek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej MINISTER ZDROWIA Warszawa, dnia 2012-07- 1 1 MZ-NS-ZM-070-32133-1/WS/12 Pani BIURO POSELSKIE POStA NA SEJM RP Tomasza Szymariskiego 86-300 GRUDZiADZ, ul. D*uga 1/1 1 ^-ml$x>j

Bardziej szczegółowo

N ()L\&-/l,{52-ti6/(r-{J\ Zarz~dzeDle r r.-.':1. Y... {vj Burmistrz Lomianek z dnia..,1... ~...

N ()L\&-/l,{52-ti6/(r-{J\ Zarz~dzeDle r r.-.':1. Y... {vj Burmistrz Lomianek z dnia..,1... ~... N ()L\&-/l,{52-ti6/(r-{J\ Zarz~dzeDle r r.-.':1. Y...... {vj Burmistrz Lomianek z dnia..,1.... ~....... w sprawie zasad post~powania dotycz~cego ubiegania si~ 0 zwolnienie lub obnizenie oplaty stalej w

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 13 pazdziernika 2015 r. RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTER FINANSOW PL-LS.8300.5.2015. Komisja Wspolna Rzqdu i Samorz^du Terytorialnego

Warszawa, dnia 13 pazdziernika 2015 r. RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTER FINANSOW PL-LS.8300.5.2015. Komisja Wspolna Rzqdu i Samorz^du Terytorialnego Warszawa, dnia 13 pazdziernika 2015 r. RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTER FINANSOW RPW/83456/2015 P Data:2015-10-13 PL-LS.8300.5.2015 Komisja Wspolna Rzqdu i Samorz^du Terytorialnego Ministerstwo Administracji

Bardziej szczegółowo

,(f/l,~r. m~ ~z Bl/stronaJri. Pan Michal Nowacki. Przewodniczacy Komisji Rewizyjnej Rady Gminy Nowosolna. Lódz, dnia 23 stycznia 2008 r.

,(f/l,~r. m~ ~z Bl/stronaJri. Pan Michal Nowacki. Przewodniczacy Komisji Rewizyjnej Rady Gminy Nowosolna. Lódz, dnia 23 stycznia 2008 r. WÓJT GMINY NOWOSOLNA ul. Rynek Nowosolna 1 92.703Lódz 35 lei (0-42)6~8-41-08. fax 648-41-19 Lódz, dnia 23 stycznia 2008 r. Pan Michal Nowacki Przewodniczacy Komisji Rewizyjnej Rady Gminy Nowosolna Niniejszym

Bardziej szczegółowo

Regulamin realizacji projektow edukacyjnych. w Og61noksztalcq.cej Szkole Muzycznej. I i II st. im. H.Wieniawskiego w Lodzi

Regulamin realizacji projektow edukacyjnych. w Og61noksztalcq.cej Szkole Muzycznej. I i II st. im. H.Wieniawskiego w Lodzi Regulamin realizacji projektow edukacyjnych w Og61noksztalcq.cej Szkole Muzycznej I i II st. im. H.Wieniawskiego w Lodzi I. Projekt \ prawie oswiatowym - postanowienia ogolne Projekt edukacyjny jest zespolowym,

Bardziej szczegółowo

Za kulisami private banking

Za kulisami private banking Za kulisami private banking Autor: Joanna Ostrowska,Żarówka PR i Marketing 07.10.2010. Osobisty doradca finansowy, concierge organizujący wakacje, platynowa karta kredytowa, oprocentowanie kredytu podlegające

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE PODLEGAJĄCE UPOWSZECHNIENIU, W TYM INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ EFIX DOM MALERSKI S.A. WSTĘP

INFORMACJE PODLEGAJĄCE UPOWSZECHNIENIU, W TYM INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ EFIX DOM MALERSKI S.A. WSTĘP INFORMACJE PODLEGAJĄCE UPOWSZECHNIENIU, W TYM INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ EFIX DOM MALERSKI S.A. WEDŁUG STANU NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2011 ROKU I. WSTĘP 1. EFIX DOM MAKLERSKI S.A., z siedzibą

Bardziej szczegółowo

Jednoczesnie uprzejmie prosz? o przekazanie opinii Komisji rowniez drog4 elektroniczn^ na adres: ioanna.celarv(a),mofiiet.gov.pl.

Jednoczesnie uprzejmie prosz? o przekazanie opinii Komisji rowniez drog4 elektroniczn^ na adres: ioanna.celarv(a),mofiiet.gov.pl. Warszawa, dnia ^ty cznia 2014 r. RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTERSTWO FINANSOW PODSEKRETARZ STANU Wojciech Kowalczyk RPW/726/2014 P Data:2014-01-07 FNl/0301/R-SKOK/Z-PP/A/l 1/JCL/ H^-^O/loK^ Pan Jacek Protas

Bardziej szczegółowo

DECYZJA. 1) udzielam pozwolenia na pol^czenie poprzez wl^czenie z dniem 1 pazdziernika 2014 r.:

DECYZJA. 1) udzielam pozwolenia na pol^czenie poprzez wl^czenie z dniem 1 pazdziernika 2014 r.: MINISTER NAUKI I SZKOLNICTWA WYZSZEGO DKN.ZNU.6013.98.2014.3.KT Warszawa, dnia 4^ listopada 2014 r. DECYZJA Na podstawie art. 25 oraz art. 25a ust. 2, w zwi^zku z art. 30 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r.

Bardziej szczegółowo

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO Przewodniczący Andrzej Jakubiak L. dz. DOKJWPR,07311/ :J/l/12/BK (przy udzielaniu odpowiedzi prosimy powołać się na w/w sygn.) Warszawa. dnia ~ kwietnia 2012 L Szanowny Pan

Bardziej szczegółowo

MIROSŁAWA CAPIGA. m #

MIROSŁAWA CAPIGA. m # MIROSŁAWA CAPIGA m # Katowice 2008 SPIS TREŚCI WSTĘP 11 CZĘŚĆ I DWUSZCZEBLOWOŚĆ SYSTEMU BANKOWEGO W POLSCE Rozdział 1 SPECYFIKA SYSTEMU BANKOWEGO 15 1.1. System bankowy jako element rynkowego systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych dr Błażej Lepczyński Marta Penczar dr Błażej Lepczyński, Marta Penczar Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Bardziej szczegółowo

SEKCJA I: ZAMAWIAJACY SEKCJA II: PRZEDMIOT ZAMOWIENIA SEKCJA III: INFORMACJE O CHARAKTERZE PRAWNYM. EKONOMICZNYM, FINANSOWYM I TECHNICZNYM

SEKCJA I: ZAMAWIAJACY SEKCJA II: PRZEDMIOT ZAMOWIENIA SEKCJA III: INFORMACJE O CHARAKTERZE PRAWNYM. EKONOMICZNYM, FINANSOWYM I TECHNICZNYM flle:///c:/users/user/appdata/local/microsoft/windows/temporar. Bydgoszcz: Dostawa cz^sci i akcesoriow do aparatury oraz materiaiow filtracyjnych. Nr post^p. WIOS-SSZP.272.24.2015 Numer ogtoszenia: 160480-2015;

Bardziej szczegółowo

DORZECZE BIALEJ Spotka Komunalna Sp. z o.o

DORZECZE BIALEJ Spotka Komunalna Sp. z o.o INFRASTRUKTURA I SRODOWISKO NARODOWA STRATEGIA SPOJNOSCI DORZECZE BIALEJ Spotka Komunalna Sp. z o.o UNIA EUROPEJSKA FUNDUSZ SPOJNOSCI Tuchow, dn. 13.10.2 Ldz. JRP/1289/JS/P/K2/10/2011/1857 Zainteresowani

Bardziej szczegółowo

OSWIADCZENIE MAJy^TKOWE

OSWIADCZENIE MAJy^TKOWE OSWIADCZENIE MAJy^TKOWE wojta, zastepcy wojta, sekretarza gminy, skarbnika gminy, kierownika jednostki organizacyjnej gminy, osoby zarzqdzajqcej i czlonka organu zarzqdzajqeego gminnq osobq prawn^ oraz

Bardziej szczegółowo