Osteologia SZKIELET OSIOWY

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Osteologia SZKIELET OSIOWY"

Transkrypt

1 Osteologia SZKIELET OSIOWY

2 SZKIELET LUDZKI szkielet osiowy skeleton axiale szkielet kończyn skeleton appendiculare

3 SZKIELET OSIOWY szkielet klatki piersiowej ossa thoracis kręgosłup columna vertebralis czaszka cranium

4 SZKIELET KLATKI PIERSIOWEJ OSSA THORACIS odcinek piersiowy kręgosłupa vertebrae thoracicae mostek sternum żebra costae

5 MOSTEK STERNUM rękojeść mostka manubrium sterni trzon mostka corpus sterni wyrostek mieczykowaty processus xiphoideus

6 MOSTEK STERNUM a. rękojeść mostka manubrium sterni b. trzon mostka corpus sterni c. wcięcie szyjne incisura jugularis d. wcięcie obojczykowe incisura clavicularis e. wyrostek mieczykowaty processus xiphoideus c d a b e

7 MOSTEK STERNUM a. wcięcia żebrowe incisurae costales a

8 MOSTEK STERNUM określanie strony: nie dotyczy pomyłki: fragmenty mostka mogą być pomylone z fragmentami miednicy lub kręgami dziecięcymi

9 MOSTEK STERNUM wzrost: mostek zrasta się z 4 punktów kostnienia (rękojeść i segmenty 2-4 trzonu mostka), które pojawiają się w okresie płodowym. Zrastanie się segmentów jest często nieregularne, ale zrost dolnych segmentów [4-5] ma miejsce wkrótce po pokwitaniu. Segmenty 2-4 zrastają się we wczesnym wieku dorosłym a rękojeść z trzonem czasem pozostaje nie zrośnięta do śmierci

10 ŻEBRA COSTAE żebra prawdziwe I-VII costae verae żebra rzekome costae spuriae VIII-X połączone z mostkiem chrząstką żebra VII XI-XII żebra wolne costae fluitantes

11 ŻEBRA COSTAE I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII

12 ŻEBRO PRAWDZIWE COSTA VERA głowa żebra caput costae guzek żebra tuberculum costae bruzda żebra sulcus costae brzeg dolny brzeg górny koniec mostkowy/przedni kąt żebra angulum costae b a g a c d e f

13 ŻEBRO PRAWDZIWE COSTA VERA a. b. c. d. głowa żebra caput costae guzek żebra tuberculum costae szyjka żebra collum costae trzon żebra corpus costae a c b d

14 ŻEBRO NIETYPOWE Pierwsze żebro jest najbardziej niezwykłe i stąd łatwe do identyfikacji: szerokie, spłaszczone górno-dolnie, krótkie, mocno wygięte, z jedną tylko powierzchnią stawową na małej okrągłej głowie Drugie żebro ma formę przejściową Dziesiąte zebro przypomina żebra III-IX ale ma tylko jedną powierzchnię stawową na głowie. Jedenaste żebro ma tylko jedną powierzchnię stawową na głowie i nie posiada guzka żebra. Koniec mostkowy jest często wąski i zaostrzony. Trzon żebra charakteryzuje się niewielkim kątem i płytką bruzdą. Dwunaste żebro jest krótsze od XI, i może być krótsze o d pierwszego. Przypomina morfologię żebra jedenastego I II X XI XII

15 ŻEBRO I I II a. bruzda żyły podobojczykowej sulcus venae subclaviae b. bruzda tętnicy podobojczykowej sulcus arteriae subclaviae c. guzek mięśnia pochyłego przedniego tuberculum musculi scaleni anterioris d. guzowatość mięśnia zębatego przedniego tuberositas musculi serrati anterioris d b c a

16 ŻEBRA COSTAE określanie strony: głowa żebra położona jest tylnie, koniec mostkowy przednio, brzeg dolny jest bardziej ostry (nad nim znajduje się bruzda żebra), również guzek żebra znajduje się na stronie dolnej pomyłki: mogą zostać pomylone z dolną krawędzią miednicy, głowa wraz z szyjką mogą być pomylone z fragmentami k. sródręcza lub śródstopia, a w przypadku pierwszego żebra także z wyrostkiem poprzecznym kręgu piersiowego. Sama głowa może być pomylona ze złamaną k. łokciową dziecka

17 ŻEBRA COSTAE wzrost: żebra poza żebrami wolnymi kostnieją z 4 punktów kostnienia. Nasady na stawowych i nie stawowych częściach guzka żebra pojawiają się u nastolatków, przyrastają zaś we wczesnym wieku dorosłym

18 KRĘGOSŁUP COLUMNA VERTEBRALIS odcinek szyjny vertebrae cervicales [C] (7) odcinek piersiowy vertebrae thoracicae [T] (12) odcinek lędźwiowy vertebrae lumbales [L] (5) odcinek krzyżowy os sacrum/vertebrae sacrales [S] (5) kość guziczna coccyx/os coccygis (4-5) a b c d e

19 KOŚCI KRĘGOSŁUPA - ODC. SZYJNY vertebrae cervicales kręg szczytowy atlas (C1) kręg obrotowy axis (C2) pozostałe kręgi

20 Kręgi szyjne a. otwór kręgowy foramen vertebrale b. trzon kręgu corpus vertebrae/vertebrale c. łuk kręgu/kręgowy arcus vertebrae/vertebralis d b a d. nasada łuku kręgu/kręgowego pediculus arcus vertebrae/vertebralis e. blaszka łuku kręgu/kręgowego lamina arcus vertebrae/vertebralis b e c

21 Kręgi szyjne g f. wyrostek kolczysty processus spinosus k h g. wyrostek poprzeczny processus transversus h. wyrostek stawowy górny processus articularis superior f wyrostek stawowy dolny processus articularis interior k. otwór wyrostka poprzecznego foramen processus transversi i

22 Odcinek szyjny: kręg szczytowy atlas C1 leży między czaszką a kręgiem obrotowym. Wyrostki stawowe C1 są wklęsłe i wydłużone i kontaktują się z kłykciami k. potylicznej czaszki. C1 nie ma trzonu oraz górnego lub dolnego krążka stawowego. Na powierzchni tylnej przedniego łuku tego kręgu (przedniej krawędzi otworu kręgowego) znajduje się owalna powierzchnia stawowa łącząca się z zębem C2

23 Odcinek szyjny: kręg obrotowy axis C2 także nie posiada typowego trzonu, lecz wystający wyrostek, który tworzy oś obrotu C1, zwany zębem dens. W ten sposób kiwanie głową powoduje ruch pomiędzy wyrostkami stawowymi górnymi C1 i kłykciami k. potylicznej czaszki, a zaprzeczanie powoduje obrót C1 wokół osi zęba C2

24 Odcinek szyjny: C1 i C2

25 Odcinek szyjny Rozpoznawanie: trzony kręgów szyjnych są łukowato wygięte w kierunku dolno-górnym i mniejsze niż w innych kręgach w nasadzie łuku kręgu znajdują się otwory wyrostka poprzecznego foramen processus tranversi. łuki są stosunkowo duże i szerokie w porównaniu do trzonów wyrostek kolczysty wystaje poziomo za trzonem kręgu, głównie tylnie, nieco dolnie. W. k. jest zwykle dwudzielny i często asymetryczny na końcu, krótszy niż piersiowy i nie tak masywny jak lędźwiowy wyrostki poprzeczne są niewielkimi pojedynczymi, lub sparowanymi guzkami wystającymi bocznie za otworami wyrostka poprzecznego górne i dolne wyrostki stawowe są ukształtowane płasko lub lekko wklęśle. Leżą równolegle, skierowane są górnoprzednio w kierunku dolnotylnim. Wyrostek dolny jest położony nieco bardziej tylnie od górnego

26 Odcinek szyjny: powierzchnia górna

27 Odcinek szyjny: kręg C7 jest przejściowy między odcinkiem szyjnym a piersiowym. Ma największy trzon ze wszystkich kręgów szyjnych i ma płaską powierzchnie stawową dolną. Jego wyrostek kolczysty do złudzenia przypomina wyrostki kolczyste k. piersiowych.

28 KOŚCI KRĘGOSŁUPA - ODC. SZYJNY vertebrae cervicales Określanie strony: oś długa wyrostka kolczystego kręgu jest ustawiona tylnodolnie górne wyrostki stawowe są skierowane tylnogórnie, dolne odwrotnie podniesione krawędzie powierzchni stawowej trzonu znajdują się na powierzchni górnej

29 KOŚCI KRĘGOSŁUPA - ODC. PIERSIOWY vertebrae thoracicae Dołki żebrowe foveae costale

30 Kręgi szyjne a. otwór kręgowy foramen vertebrale b b. trzon kręgu corpus vertebrae/vertebrale a c. łuk kręgu/kręgowy arcus vertebrae/vertebralis d c e c d. nasada łuku kręgu/kręgowego pediculus arcus vertebrae/vertebralis e. blaszka łuku kręgu/kręgowego lamina arcus vertebrae/vertebralis d b

31 Kręgi szyjne h f. wyrostek kolczysty processus spinosus g. wyrostek poprzeczny processus transversus h. wyrostek stawowy górny processus articularis superior g f i. wyrostek stawowy dolny processus articularis interior f i

32 Kręgi szyjne j1 j. dołki żebrowe foveae costale j1. górny superior j2. dolny interior j3 j3. wyrostka poprzecznego processus transversi j1 j2 j3

33 Odcinek piersiowy: T1-T12 Rozpoznawanie: trzony kręgów piersiowych górnych są mniej więcej trójkątne w kształcie patrząc na powierzchnię górną, podczas gdy dolne są bardziej okrągłe. K. piersiowe są pośrednie w wielkości między k. szyjnymi a k. lędźwiowymi. trzony k. piersiowych na częściach bocznych posiadają powierzchnie stawowe (dołki stawowe) stanowiące oparcie dla żeber. Każde typowe żebro ma dwa połączenia z kręgiem: jedno na trzonie, drugie na końcu wyrostka poprzecznego. Trzony od T2 do T9 posiadają dolną i górną połówkę powierzchni stawowej (dołek stawowy górny i dolny). Pozostałe kręgi piersiowe posiadają jeden dołek stawowy. otwór kręgowy jest mniejszy w stosunku do trzonu i jest bardziej okrągły niż w przypadku k. szyjnych. K. piersiowe nie mają otworowi wyrostka poprzecznego wyrostek kolczysty jest długi, prosty i wąski w stosunku do krótkiego, dwudzielnego wyrostka kolczystego k. szyjnych, czy haczykowatych wyrostków k. lędźwiowych. Kąt między w. kolczystymi a trzonami kręgów staje się coraz bardziej ostry i skierowany w dół w kręgach od T2 do T8 wyrostki poprzeczne są elementami odstającymi wyraźnie od łuków. Znajdują się na nich dołki żebrowe wyrostków poprzecznych fovea costalis processus transversi łączące się z guzkami żebra górne i dolne wyrostki stawowe są płaskie i ustawione pionowo, skierowane dokładnie do przodu (wyrostek dolny) lub do tyłu (wyrostek górny)

34 Odcinek piersiowy: T1, T10-T12 T1: posiada całą powierzchnię stawową żebrową od góry i połówkę od dołu. Najbardziej przypomina kręgi szyjne T10: zwykle posiada całą powierzchnię stawową żebrową od góry i dołki żebrowe wyrostków poprzecznych T11: posiada całą powierzchnię stawową żebrową od góry lecz nie ma dołków żebrowych wyrostków poprzecznych T12: przypomina T11 ale dolna powierzchnia stawowa trzonu wygląda tak, jak w odcinku lędźwiowym

35 Odcinek piersiowy: T1-T12

36 Odcinek piersiowy Określanie strony: oś długa wyrostka kolczystego kręgu jest ustawiona tylnie i skierowana ostro w dół, szczególnie w środkowej części odcinka piersiowego górne wyrostki stawowe są skierowane tylnie, dolne odwrotnie dołki żebrowe wyrostków poprzecznych skierowane są przedniobocznie w rzucie bocznym dolne wyrostki stawowe są wyraźnie oddzielone od trzonu kręgu wymiar górny trzonu kręgu jest mniejszy niż dolny

37 KOŚCI KRĘGOSŁUPA - ODC. LĘDŹWIOWY vertebrae lumbales największy rozmiar

38 Kręgi lędźwiowe a. otwór kręgowy foramen vertebrale c a e b. trzon kręgu corpus vertebrae/vertebrale c. łuk kręgu/kręgowy arcus vertebrae/vertebralis d b d. nasada łuku kręgu/kręgowego pediculus arcus vertebrae/vertebralis e. blaszka łuku kręgu/kręgowego lamina arcus vertebrae/vertebralis d b

39 Kręgi lędźwiowe f h f. wyrostek kolczysty processus spinosus g. wyrostek poprzeczny processus transversus / wyrostek żebrowy processus costalis g h. wyrostek stawowy górny processus articularis superior i. wyrostek stawowy dolny processus articularis interior g f i

40 Odcinek lędźwiowy Rozpoznawanie: trzony kręgów lędźwiowych nie posiadają dołków żebrowych i otworów wyrostków poprzecznych łuk kręgu jest bardzo mały w stosunku do trzonu wyrostek kolczysty przypomina ostrze siekiery, jest duży i tępo zakończony, bardziej poziomo ułożony niż wyrostki kolczyste innych kręgów (są prostopadłe do płaszczyzny czołowej) wyrostki poprzeczne są stosunkowo mniejsze i cieńsze niż w odcinku piersiowym, bez żadnych powierzchni stawowych. L1 praktycznie jest ich pozbawiony, zwiększają się w kolejnych kręgach górne i dolne wyrostki stawowe nie są równoległe. Górne wyrostki stawowe są wklęsłe i skierowane tylno-przyśrodkowo, dolne są wypukłe i skierowane przednio-bocznie

41 Odcinek lędźwiowy: L1-L5 L2: wyrostki stawowe górne i dolne tworzą kształt wydłużonego pionowo prostokąta L1: jest najmniejszy. wyrostki stawowe górne i dolne tworzą kształt wydłużonego pionowo prostokąta L3: wyrostki stawowe górne i dolne tworzą kształt kwadratu L3: wyrostki stawowe górne i dolne tworzą kształt kwadratu L5: wyrostki stawowe górne i dolne tworzą kształt wydłużonego poziomo prostokąta

42 Odcinek lędźwiowy: L1-L5

43 Odcinek lędźwiowy Określanie strony: oś długa wyrostka kolczystego kręgu jest skierowana od trzonu i blaszki łuku kręgu górno-bocznie górne wyrostki stawowe są wklęsłe i skierowane tylno-przyśrodkowo, dolne są wypukłe i skierowane przednio-bocznie zwróć uwagę na przerwę między dolnymi wyrostkami stawowymi i tylną ścianą trzonu kręgu w rzucie bocznym. Łuk kręgu zaczyna się w górnej połowie trzonu kręgu

44 KOŚĆ KRZYŻOWA OS SACRUM/SACRALE a. skrzydła k. krzyżowej alae sacralis b. otwory krzyżowe miedniczne (brzuszne) foramina sacralia pelvina (ventralia) c. kresy poprzeczne lineae transversae a a c b

45 KOŚĆ KRZYŻOWA OS SACRUM/SACRALE a. wyrostek stawowy górny processus articularis superior b. powierzchnia grzbietowa facies dorsalis c. grzebień krzyżowy pośrodkowy crista sacralis mediana d. rozwór krzyżowy hiatus sacralis a b c d

46 KOŚĆ KRZYŻOWA OS SACRUM/SACRALE a. wzgórek promontorium b. powierzchnia uchowata facies auricularis a c

47 KOŚĆ KRZYŻOWA OS SACRUM/SACRALE a. podstawa k. krzyżowej basis ossis sacri a

48 KOŚĆ KRZYŻOWA OS SACRUM/SACRALE określanie strony: nie dotyczy pomyłki: podstawa k. krzyżowej może być pomylona z dolnymi kręgami lędźwiowymi

49 K. GUZICZNA OS COCCYGIS/COCCYX a. rożek guziczny cornu coccygeum/coccygeale a

SZKIELET OSIOWY. Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3

SZKIELET OSIOWY. Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3 Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 SZKIELET OSIOWY Szkielet osiowy zbudowany jest z czaszki, kręgosłupa, żeber i mostka. CZASZKA (cranium) Czaszka składa się z dwóch części: tylno górnej, która stanowi czaszkę mózgową

Bardziej szczegółowo

Szkielet osiowy zbudowany jest z czaszki, kręgosłupa, żeber i mostka.

Szkielet osiowy zbudowany jest z czaszki, kręgosłupa, żeber i mostka. SZKIELET OSIOWY Szkielet osiowy zbudowany jest z czaszki, kręgosłupa, żeber i mostka. CZASZKA (cranium) Czaszka składa się z dwóch części: tylno górnej, która stanowi czaszkę mózgową i przednio dolnej,

Bardziej szczegółowo

ŚCIANY KLATKI PIERSIOWEJ 2.3.1.2 ŻEBRA

ŚCIANY KLATKI PIERSIOWEJ 2.3.1.2 ŻEBRA 133 2.3.1.2 ŻEBRA U człowieka występuje 12 par żeber. Są to długie, płaskie i wygięte listwy kostne, zwane też kośćmi żebrowymi. Z przodu ich przedłużeniami są chrząstki żebrowe. Tylny koniec żebra (costa)

Bardziej szczegółowo

Osteologia. SZKIELET OSIOWY- Czaszka

Osteologia. SZKIELET OSIOWY- Czaszka Osteologia SZKIELET OSIOWY- Czaszka Lemiesz vomer a. skrzydło lemiesza ala vomeris b. tylna krawędź lemiesza a b Lemiesz vomer c. blaszka pionowa lamina perpendicularis d. bruzda lemiesza sulcus vomeris

Bardziej szczegółowo

Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3 OGÓLNA BUDOWA I MECHANIKA KLATKI PIERSIOWEJ ŻEBRO

Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3 OGÓLNA BUDOWA I MECHANIKA KLATKI PIERSIOWEJ ŻEBRO Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 OGÓLNA BUDOWA I MECHANIKA KLATKI PIERSIOWEJ W skład szkieletu klatki piersiowej wchodzi: 12 kręgów piersiowych, 12 par żeber i mostek. trzon mostka ŻEBRO Jest kością długą w kształcie

Bardziej szczegółowo

OGÓLNA BUDOWA I MECHANIKA KLATKI PIERSIOWEJ

OGÓLNA BUDOWA I MECHANIKA KLATKI PIERSIOWEJ OGÓLNA BUDOWA I MECHANIKA KLATKI PIERSIOWEJ SZKIELET KLATKI PIERSIOWEJ W skład szkieletu klatki piersiowej wchodzi: 12 kręgów piersiowych, 12 par żeber i mostek. trzon mostka ŻEBRO Jest kością długą w

Bardziej szczegółowo

SZKIELET KOŃCZYNY DOLNEJ

SZKIELET KOŃCZYNY DOLNEJ Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 SZKIELET KOŃCZYNY DOLNEJ SZKIELET KOŃCZYNY DOLNEJ DZIELI SIĘ NA: kości obręczy kończyny dolnej, który stanowią kości miedniczne, kości części wolnej kończyny dolnej: - kość udowa

Bardziej szczegółowo

SZKIELET KOŃCZYNY GÓRNEJ

SZKIELET KOŃCZYNY GÓRNEJ Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 SZKIELET KOŃCZYNY GÓRNEJ SZKIELET Szkielet kończyny górnej dzieli się na: 1. Kości obręczy kończyny górnej: - obojczyk, - łopatka 2. Kości części wolnej kończyny górnej: - kość

Bardziej szczegółowo

ANATOMIA. mgr Małgorzata Wiśniewska Łowigus

ANATOMIA. mgr Małgorzata Wiśniewska Łowigus ANATOMIA mgr Małgorzata Wiśniewska Łowigus Wśród nauk biologicznych, zajmujących się wszelkimi formami życia, wyróżnia się dwa podstawowe działy: morfologię, fizjologię. MORFOLOGIA - zajmuje się poznaniem

Bardziej szczegółowo

POŁĄCZENIA KRĘGOSŁUPA

POŁĄCZENIA KRĘGOSŁUPA POŁĄCZENIA KRĘGOSŁUPA KRĘGOSŁUP (columna vertebralis) Kręgosłup nie jest sztywnym słupem kostnym składa się z kręgów zrośniętych ze sobą w odcinkach krzyżowym i guzicznym oraz ruchomych połączeo w części

Bardziej szczegółowo

SZKIELET KOOCZYNY DOLNEJ

SZKIELET KOOCZYNY DOLNEJ SZKIELET KOOCZYNY DOLNEJ SZKIELET KOOCZYNY DOLNEJ DZIELI SIĘ NA: kości obręczy kooczyny dolnej, który stanowią kości miedniczne, kości części wolnej kooczyny dolnej: - kośd udowa, - kości goleni, - kości

Bardziej szczegółowo

SZKIELET KOOCZYNY GÓRNEJ

SZKIELET KOOCZYNY GÓRNEJ SZKIELET KOOCZYNY GÓRNEJ SZKIELET Szkielet kooczyny górnej dzieli się na: 1. Kości obręczy kooczyny górnej: - obojczyk, - łopatka 2. Kości części wolnej kooczyny górnej: - kośd ramienna, - kości przedramienia,

Bardziej szczegółowo

K. PISZCZELOWA TIBIA. wzrost: k. piszczelowa kostnieje z 3 centrów kostnienia. Pierwotny punkt kostnienia kostnieje w 7 tyg. ż. pł.

K. PISZCZELOWA TIBIA. wzrost: k. piszczelowa kostnieje z 3 centrów kostnienia. Pierwotny punkt kostnienia kostnieje w 7 tyg. ż. pł. K. PISZCZELOWA TIBIA wzrost: k. piszczelowa kostnieje z 3 centrów kostnienia. Pierwotny punkt kostnienia kostnieje w 7 tyg. ż. pł. K. STRZAŁKOWA FIBULA b a a. głowa k. strzałkowej caput fibulae b. wierzchołek

Bardziej szczegółowo

Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3 PODZIAŁ MIĘŚNI GRZBIETU MIĘŚNIE GRZBIETU POWIERZCHOWNE

Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3 PODZIAŁ MIĘŚNI GRZBIETU MIĘŚNIE GRZBIETU POWIERZCHOWNE Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 PODZIAŁ MIĘŚNI GRZBIETU Mięśnie grzbietu dzieli się na dwie grupy: - warstwę bardziej powierzchowną stanowią mięśnie związane ze szkieletem kończyny górnej - do warstwy głębokiej

Bardziej szczegółowo

Tablica 18. Głowa szyja tułów. 18 Mięśnie właściwe (głębokie) grzbietu ( ryc , , 2.96) I Pasmo boczne

Tablica 18. Głowa szyja tułów. 18 Mięśnie właściwe (głębokie) grzbietu ( ryc , , 2.96) I Pasmo boczne Tablica 18 Głowa szyja tułów 18 Mięśnie właściwe (głębokie) grzbietu ( ryc. 2.76 2.79, 2.81 2.84, 2.96) I Pasmo Pasmo mięśni właściwych grzbietu pokrywa w odcinku szyjnym i lędźwiowym pasmo przyśrodkowe,

Bardziej szczegółowo

Wykaz mian anatomicznych obowiązujących na zaliczeniu praktycznym z Anatomii dla Kierunku Ratownictwo Medyczne i Pielęgniarstwo 2014/15

Wykaz mian anatomicznych obowiązujących na zaliczeniu praktycznym z Anatomii dla Kierunku Ratownictwo Medyczne i Pielęgniarstwo 2014/15 Wykaz mian anatomicznych obowiązujących na zaliczeniu praktycznym z Anatomii dla Kierunku Ratownictwo Medyczne i Pielęgniarstwo 2014/15 Kolokwium I: Klatka piersiowa, grzbiet i kończyna górna Typowy kręg

Bardziej szczegółowo

Spis Tabel i rycin. Spis tabel

Spis Tabel i rycin. Spis tabel Spis Tabel i rycin Spis tabel 1. Podział stawów ze względu na ilość osi ruchów i ukształtowanie powierzchni stawowych. 20 2. Nazwy ruchów w stawach człowieka w pozycji anatomicznej..... 21 3. Zestawienie

Bardziej szczegółowo

Osteologia. Określanie płci

Osteologia. Określanie płci Osteologia Określanie płci 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cecha Wielkość ogólna Jama oczodołu Powierzchnia otworu wielkiego Wyrostki sutkowate Kresy skroniowe Łuki nadoczodołowe Wysokość czaszki Spłaszczenie okolicy

Bardziej szczegółowo

Osteologia KOŃCZYNA GÓRNA

Osteologia KOŃCZYNA GÓRNA Osteologia KOŃCZYNA GÓRNA CZĘŚCI SZKIELETU Szkielet osiowy skeleton axiale Szkielet kończyn skeleton appendiculare SZKIELET KOŃCZYNY GÓRNEJ SKELETON MEMBRI SUPERIORIS obręcz barkowa cingulum membri superioris

Bardziej szczegółowo

UKŁADY NARZĄDÓW U CZŁOWIEKA

UKŁADY NARZĄDÓW U CZŁOWIEKA UKŁADY NARZĄDÓW U CZŁOWIEKA 1. Układy narządów: szkieletowy stawowy mięśniowy pokarmowy oddechowy moczowy płciowy dokrewny (gruczoły wydzielania wewnętrznego) sercowo naczyniowy chłonny nerwowy narządów

Bardziej szczegółowo

MIĘŚNIE KLATKI PIERSIOWEJ

MIĘŚNIE KLATKI PIERSIOWEJ Slajd Slajd 2 Slajd 3 MIĘŚNIE KLATKI PIERSIOWEJ Podział mięśni klatki piersiowej Wyróżnia się trzy grupy mm klatki piersiowej: mięśnie powierzchowne, mięśnie głębokie, przepona Mięśnie powierzchowne Związane

Bardziej szczegółowo

Układ szkieletowy 4. Układ mięśniowy 44. Układ trawienny 68. Układ moczowo-płciowy 96. Układ wewnątrzwydzielniczy 110. Układ naczyniowy 118

Układ szkieletowy 4. Układ mięśniowy 44. Układ trawienny 68. Układ moczowo-płciowy 96. Układ wewnątrzwydzielniczy 110. Układ naczyniowy 118 Spis treści Układ szkieletowy 4 Układ mięśniowy 44 Układ trawienny 68 Układ oddechowy 84 Układ moczowo-płciowy 96 Układ wewnątrzwydzielniczy 110 Układ naczyniowy 118 Układ nerwowy 134 Skóra i narządy zmysłów

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY ANATOMICZNE. Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3. Piśmiennictwo Podstawowe: 1. Ignasiak Z., Janusz A., Jarosińska A.

PODSTAWY ANATOMICZNE. Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3. Piśmiennictwo Podstawowe: 1. Ignasiak Z., Janusz A., Jarosińska A. Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 PODSTAWY ANATOMICZNE Piśmiennictwo Podstawowe: 1. Ignasiak Z., Janusz A., Jarosińska A., [2003]: Anatomia człowieka, cz. I i II. AWF Wrocław. 2. Bochenek A., Reicher M., [najnowsze

Bardziej szczegółowo

Slajd 1 KOŃCZYNA DOLNA: MIĘŚNIE OBRĘCZY. Slajd 2. Slajd 3 MM WEWNĘTRZNE

Slajd 1 KOŃCZYNA DOLNA: MIĘŚNIE OBRĘCZY. Slajd 2. Slajd 3 MM WEWNĘTRZNE Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 KOŃCZYNA DOLNA: MIĘŚNIE OBRĘCZY Do tej grupy należą mięśnie działające na staw biodrowy jako: zginacze, prostowniki, odwodziciele, przywodziciele oraz rotatory uda. Otaczają one

Bardziej szczegółowo

MECHANIKA KRĘGOSŁUPA

MECHANIKA KRĘGOSŁUPA MECHANIKA KRĘGOSŁUPA KRZYWIZNY FIZJOLOGICZNE KRĘGOSŁUPA Prawidłowo zbudowany kręgosłup dorosłego człowieka tworzy w płaszczyźnie strzałkowej linię łamaną przypominającą sinusoidę. Odcinek krzyżowy i piersiowy

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie:

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: ASYSTENT OSOBY NIEPEŁNOSPRAWNEJ przygotowany w ramach projektu Praktyczne kształcenie nauczycieli zawodów branży hotelarsko-turystycznej Priorytet

Bardziej szczegółowo

Osteologia. SZKIELET OSIOWY- Czaszka

Osteologia. SZKIELET OSIOWY- Czaszka Osteologia SZKIELET OSIOWY- Czaszka SZKIELET LUDZKI szkielet osiowy skeleton axiale szkielet kończyn skeleton appendiculare SZKIELET OSIOWY szkielet klatki piersiowej ossa thoracis kręgosłup columna vertebralis

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 7

Spis treści. Wstęp... 7 Wstęp.............................................................. 7 I. Plan budowy ciała ludzkiego... 9 Okolice ciała ludzkiego........................................................................

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie narządu ruchu. Kinga Matczak

Funkcjonowanie narządu ruchu. Kinga Matczak Funkcjonowanie narządu ruchu Kinga Matczak Narząd ruchu zapewnia człowiekowi utrzymanie prawidłowej postawy ciała, dowolne zmiany pozycji i przemieszczanie się w przestrzeni. Ze względu na budowę i właściwości

Bardziej szczegółowo

MIĘŚNIE BRZUCHA MIĘŚNIE BRZUCHA

MIĘŚNIE BRZUCHA MIĘŚNIE BRZUCHA MIĘŚNIE BRZUCHA MIĘŚNIE BRZUCHA POŁOŻENIE Wypełniają przestrzeo zawartą między dolnym brzegiem klatki piersiowej a miednicą. Mają na ogół kształt szerokich płatów i stanowią w tej ścianie najważniejszą,

Bardziej szczegółowo

Z ANATOMII PRAWIDŁOWEJ

Z ANATOMII PRAWIDŁOWEJ KOMPENDIUM Z ANATOMII PRAWIDŁOWEJ CZŁOWIEKA ć i ; 4 T m»4 TOM I Redakcja wydania II MedPharm T O M I KOMPENDIUM Z ANATOMII PRAWIDŁOWEJ CZŁOWIEKA Redakcja wydania II autorzy: Elżbieta Błaszczyk Danuta Biegańska-Dembowska

Bardziej szczegółowo

POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ

POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ POŁĄCZENIE Z TUŁOWIEM Kończyna górna jest połączona z kośćcem tułowia za pomocą obręczy złożonej z obojczyka i łopatki. W tym połączeniu znajdują się

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp. I. Plan budowy ciała ludzkiego 9 Okolice ciata ludzkiego Układy narządów *P. Określenie orientacyjne w przestrzeni

Spis treści. Wstęp. I. Plan budowy ciała ludzkiego 9 Okolice ciata ludzkiego Układy narządów *P. Określenie orientacyjne w przestrzeni Wstęp 7 I. Plan budowy ciała ludzkiego 9 Okolice ciata ludzkiego Układy narządów *P Określenie orientacyjne w przestrzeni Płaszczyzny ciała Osie ciała II. Układ bierny i czynny ruchu (osteologia, syndesmołogia,

Bardziej szczegółowo

Zasady konturowania w radioterapii raka piersi wytyczne ESTRO. Dorota Gabryś Łódź 2017

Zasady konturowania w radioterapii raka piersi wytyczne ESTRO. Dorota Gabryś Łódź 2017 Zasady konturowania w radioterapii raka piersi wytyczne ESTRO Dorota Gabryś Łódź 2017 CZY POTRZEBUJEMY ZALECEŃ? CZY POTRZEBUJEMY ZALECEŃ? Zmniejszenie różnorodności w konturowaniu po zastosowaniu zaleceń

Bardziej szczegółowo

Osteologia. SZKIELET OSIOWY- Czaszka

Osteologia. SZKIELET OSIOWY- Czaszka Osteologia SZKIELET OSIOWY- Czaszka K. czołowa os frontalis a. łuska czołowa squama frontalis b. guz czołowy tuber frontale c. łuk brwiowy arcus superciliaris d. brzeg nadoczodołowy margo supraorbitalis

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: K. Krysiak, H. Kobryń, F. Kobryńczuk Anatomia zwierząt. T. 1 PRZEDMOWA 11 WSTĘP 13 WYKAZ SKRÓTÓW 17

Księgarnia PWN: K. Krysiak, H. Kobryń, F. Kobryńczuk Anatomia zwierząt. T. 1 PRZEDMOWA 11 WSTĘP 13 WYKAZ SKRÓTÓW 17 Księgarnia PWN: K. Krysiak, H. Kobryń, F. Kobryńczuk Anatomia zwierząt. T. 1 PRZEDMOWA 11 WSTĘP 13 WYKAZ SKRÓTÓW 17 CZĘŚĆ I OKOLICE CIAŁA, PARTES ET REGIONES CORPORIS 19 Okolice głowy, regiones capitis

Bardziej szczegółowo

OSTEOPATIA GINEKOLOGICZNA OSTEOPATA EWELINA TYSZKO-BURY

OSTEOPATIA GINEKOLOGICZNA OSTEOPATA EWELINA TYSZKO-BURY OSTEOPATIA GINEKOLOGICZNA OSTEOPATA EWELINA TYSZKO-BURY MIEDNICA- budowa Żródło: grafika google MIEDNICA- kość biodrowa TRZON KOŚCI BIODROWEJ- stanowi część panewki stawu biodrowego (ok 2/5 panewki) TALERZ

Bardziej szczegółowo

POŁĄCZENIA KOOCZYNY GÓRNEJ

POŁĄCZENIA KOOCZYNY GÓRNEJ POŁĄCZENIA KOOCZYNY GÓRNEJ POŁĄCZENIE Z TUŁOWIEM Kooczyna górna jest połączona z kośdcem tułowia za pomocą obręczy złożonej z obojczyka i łopatki. W tym połączeniu znajdują się 3 stawy: 1. mostkowo obojczykowy,

Bardziej szczegółowo

NAUKI O CZŁOWIEKU. Osteologia Kości zwierzęce

NAUKI O CZŁOWIEKU. Osteologia Kości zwierzęce NAUKI O CZŁOWIEKU Osteologia Kości zwierzęce Pierwszy krok: Czy to naprawdę kość? ludzka kośd udowa fragment drewna mocno zwietrzała kośd Pierwszy krok: Czy to naprawdę kość? kośd zabarwiona od miedzi

Bardziej szczegółowo

8. Badanie obręczy kończyny górnej

8. Badanie obręczy kończyny górnej 8. Badanie obręczy kończyny górnej Program badania 1. Oglądanie barku 2. Czynne i bierne ruchy obręczy kończyny górnej unoszenie i opuszczanie obręczy kończyny górnej przednie i tylne ruchy obręczy kończyny

Bardziej szczegółowo

Układ szkieletowy Iza Falęcka

Układ szkieletowy Iza Falęcka Układ szkieletowy Iza alęcka Zaznacz podpunkt, w którym nie wymieniono kości krótkich. a) kość łokciowa, kość miednicza, rzepka b) kość krzyżowa, paliczki, łopatka c) kość nadgarstka, kręgosłup, kość śródręcza

Bardziej szczegółowo

RYCINA 3-1 Anatomia kości stawu łokciowego i przedramienia widok od strony dłoniowej.

RYCINA 3-1 Anatomia kości stawu łokciowego i przedramienia widok od strony dłoniowej. Rozdział 3 65 crista supracondylaris lateralis fossa radialis epicondylus lateralis crista supracondylaris medialis fossa coronoidea epicondylus medialis capitulum humeri caput radii collum radii tuberositas

Bardziej szczegółowo

4. Poród. 4.1. Anatomia położnicza. 4.1.1. Miednica kostna. Wiesław Markwitz, Mariola Ropacka

4. Poród. 4.1. Anatomia położnicza. 4.1.1. Miednica kostna. Wiesław Markwitz, Mariola Ropacka 4. Poród 4.1. Anatomia położnicza Wiesław Markwitz, Mariola Ropacka Dla pełnego zrozumienia mechanizmu porodowego potrzebna jest znajomość budowy i topografii narządów ciężarnej związanych z porodem oraz

Bardziej szczegółowo

Anatomia zwierząt. T. 1 Aparat ruchowy - K. Krysiak, H.Kobryń, F. Kobryńczuk. Spis treści

Anatomia zwierząt. T. 1 Aparat ruchowy - K. Krysiak, H.Kobryń, F. Kobryńczuk. Spis treści Anatomia zwierząt. T. 1 Aparat ruchowy - K. Krysiak, H.Kobryń, F. Kobryńczuk Spis treści PRZEDMOWA WSTĘP WYKAZ SKRÓTÓW CZĘŚĆ I OKOLICE CIAŁA, PARTES ET REGIONES CORPORIS Okolice głowy, regiones capitis

Bardziej szczegółowo

Zęby dentes. Budowa zęba. CEJ cemento- enamel junction

Zęby dentes. Budowa zęba. CEJ cemento- enamel junction Osteologia Zęby Budowa zęba CEJ cemento- enamel junction Płaszczyzny zębów Rodzaje zębów siekacze dentes incisivi kły dentes canini przedtrzonowe dentes premolares trzonowe dentes molares uzębienie mleczne

Bardziej szczegółowo

UKŁAD SZKIELETOWY CZŁOWIEKA

UKŁAD SZKIELETOWY CZŁOWIEKA 1. PODZIAŁ I BUDOWA KOŚCI UKŁAD SZKIELETOWY CZŁOWIEKA Szkielet dorosłego człowieka składa się z 206 kości. Ze względu na kształt dzielimy je na cztery rodzaje: - długie kość ramieniowa albo udowa - krótkie

Bardziej szczegółowo

OSTEOLOGIA. Małżowina nosowa dolna Kość łzowa Kość nosowa

OSTEOLOGIA. Małżowina nosowa dolna Kość łzowa Kość nosowa 1 OSTEOLOGIA Kość potyliczna Otwór wielki Część podstawna Stok Guzek gardłowy Część boczna Łuska potyliczna Kłykieć potyliczny Kanał kłykciowy Kanał nerwu podjęzykowego Dół kłykciowy Guzowatość potyliczna

Bardziej szczegółowo

ZOFIA IGNASIAK WYDANIE II ELSEYIER URBAN&PARTNER

ZOFIA IGNASIAK WYDANIE II ELSEYIER URBAN&PARTNER ZOFIA IGNASIAK ELSEYIER URBAN&PARTNER WYDANIE II Zofia Ignasiak Anatomia układu ruchu Wydanie II Elsevier Urban & Partner Wrocław \ Spis treści J Wstęp... I. Plan budowy ciała ludzkiego... Okolice ciała

Bardziej szczegółowo

Kości, stawy i więzadła

Kości, stawy i więzadła ANATOMIA Kości, stawy i więzadła Polskie mianownictwo anatomiczne Flashcards Wydanie 7 Redakcja naukowa wydania polskiego Grzegorz Żurek Układ kart i tekst zostały przygotowane przez Larsa Bräuera 125

Bardziej szczegółowo

Wybrane zagadnienia. ANATOMIA CZYNNOŚCIOWA UKŁADU RUCHU CZŁOWIEKA Autor; dr Ida Wiszomirska

Wybrane zagadnienia. ANATOMIA CZYNNOŚCIOWA UKŁADU RUCHU CZŁOWIEKA Autor; dr Ida Wiszomirska Wybrane zagadnienia ANATOMIA CZYNNOŚCIOWA UKŁADU RUCHU CZŁOWIEKA Autor; dr Ida Wiszomirska 1. Nazwy kości oraz powierzchnie stawowe tych kości. 2. Podział połączeń: połączenia ścisłe (stałe) i wolne (ruchome).

Bardziej szczegółowo

Kręgosłup szyjny 3.1 Diagnostyka Terapia kręgosłupa szyjnego (techniki 93 energizacji mięśni, MET) Terapia odcinka szyjnego

Kręgosłup szyjny 3.1 Diagnostyka Terapia kręgosłupa szyjnego (techniki 93 energizacji mięśni, MET) Terapia odcinka szyjnego 77 Kręgosłup szyjny Tobias K. Dobler, Christian Fossum, Peter Sommerfeld, Dominic Taylor Terapeuta na zdjęciach: Tobias K. Dobler (.), Dominic Taylor (.2).1 Diagnostyka 82 Christian Fossum, Peter Sommerfeld,

Bardziej szczegółowo

Anatomia prawidłowa człowieka Układ szkieletowy, szkielet osiowy, kończyna górna, kończyna dolna

Anatomia prawidłowa człowieka Układ szkieletowy, szkielet osiowy, kończyna górna, kończyna dolna Anatomia prawidłowa człowieka Układ szkieletowy, szkielet osiowy, kończyna górna, kończyna dolna Kręgosłup (columna vertebralis) Stanowi ruchomą oś tułowia i szyi, połoŝoną pośrodkowo po stronie grzbietowej

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wprowadzenie 13

Spis treści. Wprowadzenie 13 Spis treści Wprowadzenie 13 Badanie klatki piersiowej 21 Klatka piersiowa - projekcja boczna (pionowa wiązka promieni 24 Klatka piersiowa - projekcja grzbietowo-brzuszna 26 Klatka piersiowa - projekcja

Bardziej szczegółowo

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (19) PL (11 ) Rp.1459 (21) Numer zgłoszenia: 2011 1 (51) Klasyfikacja : 31-00 (22) Dat a zgłoszenia: 16.06.200 0 (54) Robo t kuchenn y (73) Uprawnion y z rejestracj

Bardziej szczegółowo

ANATOMIA. Flashcards. Kości, stawy i więzadła. Łacińskie mianownictwo anatomiczne. Wydanie kart

ANATOMIA. Flashcards. Kości, stawy i więzadła. Łacińskie mianownictwo anatomiczne. Wydanie kart ANATOMIA Kości, stawy i więzadła Flashcards Łacińskie mianownictwo anatomiczne Wydanie 7 Redakcja naukowa wydania polskiego Grzegorz Żurek Układ kart i tekst zostały przygotowane przez Larsa Bräuera 125

Bardziej szczegółowo

siekacze kły trzonowce korony zęba szyjki zęba korzenia wierzchołka Siekacze Kły przedtrzonowych trzonowych

siekacze kły trzonowce korony zęba szyjki zęba korzenia wierzchołka Siekacze Kły przedtrzonowych trzonowych UKŁAD KOSTNY Zęby Uzębienie człowieka jest zróżnicowane i dwupokoleniowe. Wyróżniamy zęby mleczne (dentes decidui) i stałe (dentes permanentes). Zęby mleczne pojawiają się od. miesiąca życia; pierwszymi

Bardziej szczegółowo

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (19) PL (11 ) 3459 (21) Nume r zgłoszenia: 21563 (51) Klasyfikacja : 15-05 (22) Data zgłoszenia: 20.04.2001 (54) Odkurzac z (73) Uprawnion y z rejestracj i wzoru

Bardziej szczegółowo

zgięcie odwiedzenie rotacja zewnętrzna (ręka za głowę górą) rotacja wewnętrzna (ręka za plecami do łopatki)

zgięcie odwiedzenie rotacja zewnętrzna (ręka za głowę górą) rotacja wewnętrzna (ręka za plecami do łopatki) Diagnostyka wizualna barku 1. Norma ustawienia łopatki: łopatka w odległości ok 8 cm od kręgosłupa, umiejscowiona między TH2 i TH7, płasko przylegająca do klatki, zrotowana 30 st. 2. Norma ustawienia głowy

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich PROGRAM KURSU Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich MODUŁ I Koncepcja Terapii Manualnej Holistycznej. Miednica, stawy biodrowe, segmenty ruchowe kręgosłupa lędźwiowego i przejścia piersiowo-lędźwiowego.

Bardziej szczegółowo

MECHANIKA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ I STAW ŁOKCIOWY

MECHANIKA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ I STAW ŁOKCIOWY MECHANIKA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ I STAW ŁOKCIOWY POŁĄCZENIA KOŃCZYNY GÓRNEJ OBRĘCZ KOŃCZYNY GÓRNEJ Kończyna górna jest połączona ze szkieletem tułowia za pomocą obręczy. W tym połączeniu znajdują się trzy

Bardziej szczegółowo

MECHANIKA KOŃCZYNY DOLNEJ - OBRĘCZ MIEDNICZNA I STAW BIODROWY

MECHANIKA KOŃCZYNY DOLNEJ - OBRĘCZ MIEDNICZNA I STAW BIODROWY MECHANIKA KOŃCZYNY DOLNEJ - OBRĘCZ MIEDNICZNA I STAW BIODROWY POŁĄCZENIA OBRĘCZY KOŃCZYNY DOLNEJ Kończyna dolna wolna łączy się z tułowiem za pośrednictwem obręczy kończyny dolnej. Trzy kości obręczy kończyny:

Bardziej szczegółowo

(12) O P IS O C H R O N N Y W Z O R U P R Z E M Y S Ł O W E G O

(12) O P IS O C H R O N N Y W Z O R U P R Z E M Y S Ł O W E G O RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) O P IS O C H R O N N Y W Z O R U P R Z E M Y S Ł O W E G O (19) P L (11) 1 6 0 2 4 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia' 15320 (22) Data zgłoszenia:

Bardziej szczegółowo

Pytania do spr / Własności figur (płaskich i przestrzennych) (waga: 0,5 lub 0,3)

Pytania do spr / Własności figur (płaskich i przestrzennych) (waga: 0,5 lub 0,3) Pytania zamknięte / TEST : Wybierz 1 odp prawidłową. 1. Punkt: A) jest aksjomatem in. pewnikiem; B) nie jest aksjomatem, bo można go zdefiniować. 2. Prosta: A) to zbiór punktów; B) to zbiór punktów współliniowych.

Bardziej szczegółowo

Koślawość kolan (KK) płaskostopie( PP)

Koślawość kolan (KK) płaskostopie( PP) Koślawość kolan (KK), występuje wtedy gdy wewnętrzna powierzchnia kolan delikatnie się styka powodując oddalenie stóp ( kostek wewnętrznych) od siebie : 3-4 cm KK nieznaczna. 5-7 cm KK wyraźna, 7-więcej

Bardziej szczegółowo

ANALIZA ANTROPOLOGICZNA CMENTARZYSKA CIAŁOPALNEGO Z TARGOWISKA, STANOWISKA 10 I 11 II. KATALOG SZCZĄTKÓW KOSTNYCH

ANALIZA ANTROPOLOGICZNA CMENTARZYSKA CIAŁOPALNEGO Z TARGOWISKA, STANOWISKA 10 I 11 II. KATALOG SZCZĄTKÓW KOSTNYCH Jarosław Wróbel Analiza antropologiczna cmentarzyska ciałopalnego z Targowiska, stanowiska 10 i 11 II. Katalog szczątków kostnych Analiza antropologiczna cmentarzyska ciałopalnego z Targowiska, stanowiska

Bardziej szczegółowo

Układ ruchu Zadanie 1. (1 pkt) Schemat przedstawia fragment szkieletu człowieka.

Układ ruchu Zadanie 1. (1 pkt) Schemat przedstawia fragment szkieletu człowieka. Układ ruchu Zadanie 1. (1 pkt) Schemat przedstawia fragment szkieletu człowieka. Podaj nazwy odcinków kręgosłupa oznaczonych na schemacie literami A, B, C i D. Zadanie 2. (1 pkt) Na rysunku przedstawiono

Bardziej szczegółowo

mgr Grzegorz Witkowski Układ szkieletowy

mgr Grzegorz Witkowski Układ szkieletowy mgr Grzegorz Witkowski Układ ruchowy Kości Połączenia kości ścisłe (więzozrost, chrząstkozrost, kościozrost) wolne (stawy) Mięśnie Kości Kości tworzy tkanka kostna tkanka łączna składająca się z: Substancji

Bardziej szczegółowo

WZORU PRZEMYSŁOWEGO PL WYTWÓRNIA SPRZĘTU REHABILITACYJNEGO COMFORT KRYNICCY SPÓŁKA JAWNA, Poznań, (PL)

WZORU PRZEMYSŁOWEGO PL WYTWÓRNIA SPRZĘTU REHABILITACYJNEGO COMFORT KRYNICCY SPÓŁKA JAWNA, Poznań, (PL) PL 21234 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS OCHRONNY WZORU PRZEMYSŁOWEGO (19) PL (11) 21234 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 22361 (22) Data zgłoszenia: 16.06.2014 (51) Klasyfikacja:

Bardziej szczegółowo

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO

(12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (12) OPI S OCHRONN Y WZORU PRZEMYSŁOWEGO (19) PL (11 ) 3306 (21) Nume r zgłoszenia: 7 0 (51) Klasyfikacja : 09-01 (22) Dat a zgłoszenia: 05.09.200 1 (54) Butelk a z zamknięciem (45) O udzieleni u praw

Bardziej szczegółowo

ANATOMIA 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. 36. 37.

ANATOMIA 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. 36. 37. ANATOMIA 1. Kręgi zaliczane są do kości: 2. Kręgi lędźwiowe nie posiadają: 3. W obrębie kręgosłupa nie występują: 4. Szkielet kręgosłupa zbudowany jest z: 5. W obrębie kręgosłupa występują połączenia:

Bardziej szczegółowo

Wstęp do terapii manualnej

Wstęp do terapii manualnej Wstęp do terapii manualnej wydanie I polskie pod redakcją Zofii Ignasiak i Grzegorza Zurka URBAN & PARTNER Wim Jorritsma Anatomia na żywym człowieku Wstęp do terapii manualnej Wydanie I polskie pod redakcją

Bardziej szczegółowo

METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW. Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek

METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW. Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek METODYKA BADANIA RTG URAZÓW OBRĘCZY BARKOWEJ I WYBRANYCH STAWÓW Lek. med. Dorota Szlezynger-Marcinek ANATOMIA 2 Jedne z najczęstszych urazów w zależności od wieku można je uszeregować następująco -dzieci-obojczyk

Bardziej szczegółowo

Wady postawy. Podział i przyczyna powstawania wad postawy u dziecka. Najczęściej spotykamy podział wad postawy i budowy ciała na dwie grupy:

Wady postawy. Podział i przyczyna powstawania wad postawy u dziecka. Najczęściej spotykamy podział wad postawy i budowy ciała na dwie grupy: Wady postawy Wada postawy jest pojęciem zbiorczym i niedostatecznie sprecyzowanym. Obejmuje szereg osobniczych odchyleń postawy ciała od wzorców uznawanych za normę stosowną do wieku, płci, typów budowy,

Bardziej szczegółowo

IRINOTECANUM. Załącznik C.35.a. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA

IRINOTECANUM. Załącznik C.35.a. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA Załącznik C.35.a. IRINOTECANUM Lp 1. IRINO TECANUM C15 RAK PRZEŁYKU 2. IRINO TECANUM C15.0 SZYJNA CZĘŚĆ PRZEŁYKU 3. IRINO TECANUM C15.1 PIERSIOWA CZĘŚĆ PRZEŁYKU 4. IRINO TECANUM C15.2 BRZUSZNA CZĘŚĆ PRZEŁYKU

Bardziej szczegółowo

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 Spis treści 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 2. Uraz, zaburzenia metaboliczne po urazie, fizjologia zrostu kostnego Henryk Guzik, Damian Kusz... 15 Uraz... 15 Zamknięte obrażenia tkanek miękkich... 15

Bardziej szczegółowo

HACCP 2.0 opis produktu 2.1 Półtusza wieprzowa klasy S Zakład Ubojowy Bogdan Grabiec i Wspólnicy 34-608 Kamienica 438

HACCP 2.0 opis produktu 2.1 Półtusza wieprzowa klasy S Zakład Ubojowy Bogdan Grabiec i Wspólnicy 34-608 Kamienica 438 2.0 opis produktu 2.1 Półtusza wieprzowa klasy S Opis Warunki Okres PN-91/A-82001 Mięso w tuszach, półtuszach i ćwierćtuszach Wraz ze zmianami PN-A- 82001/A1:1995, PN-A-82001/A2:1996 Połowa półtuszy ze

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1097 Poz. 42 Załącznik C.35. IRINOTECANUM

Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1097 Poz. 42 Załącznik C.35. IRINOTECANUM Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1097 Poz. 42 Załącznik C.35. IRINOTECANUM 1. IRINOTECANUM C15 RAK PRZEŁYKU 2. IRINOTECANUM C15.0 SZYJNA CZĘŚĆ PRZEŁYKU 3. IRINOTECANUM C15.1 PIERSIOWA CZĘŚĆ PRZEŁYKU

Bardziej szczegółowo

Termin narząd ruchu obejmuje trzy działy anatomii:

Termin narząd ruchu obejmuje trzy działy anatomii: UKŁAD BIERNY RUCHU Termin narząd ruchu obejmuje trzy działy anatomii: Osteologię naukę o kościach Artrologię naukę o stawach Miologię naukę o mięśniach Tkanka kostna jest zespołem komórek kostnych i substancji

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zagadnienia z zakresu korektywy i kompensacji wad postawy

Podstawowe zagadnienia z zakresu korektywy i kompensacji wad postawy Podstawowe zagadnienia z zakresu korektywy i kompensacji wad postawy Postawa ciała jest wynikiem działania podłoża morfologicznego, funkcjonalnego oraz stanu psychicznego człowieka. Jest ona związana nieodłącznie

Bardziej szczegółowo

WYPROST staw biodrowy

WYPROST staw biodrowy www.pandm.org ZGIĘCIE staw biodrowy Suplinacyjna Stabilizacja miednicy Krętarz większy kości udowej Głowa strzałki Wzdłuż tułowia, równolegle do podłoża, skierowane do dołu pachowego Zgięcie Norma Między

Bardziej szczegółowo

CENNIK PODSTAWOWY PROCEDUR KOMERCYJNYCH REALIZOWANYCH W ZAKŁADZIE RADIOLOGII

CENNIK PODSTAWOWY PROCEDUR KOMERCYJNYCH REALIZOWANYCH W ZAKŁADZIE RADIOLOGII CENNIK PODSTAWOWY PROCEDUR KOMERCYJNYCH REALIZOWANYCH W ZAKŁADZIE RADIOLOGII Lp. Rodzaj badania Cena (PLN) A RTG 1 Badanie lekarskie: RTG przewodu pokarmowego - przełyk 100,00 zł 2 Badanie lekarskie: Seriogram

Bardziej szczegółowo

1. Zaznacz w poniższych zdaniach określenia charakteryzujące układ ruchu. (0 1)

1. Zaznacz w poniższych zdaniach określenia charakteryzujące układ ruchu. (0 1) Sprawdzian a Imię i nazwisko Klasa Liczba punktów Ocena Test podsumowujący dział X Ruch Masz przed sobą test składający się z 15 zadań. Przy każdym poleceniu podano liczbę punktów możliwych do uzyskania.

Bardziej szczegółowo

OFERTA UBEZPIECZENIA. Zamówienie ubezpieczeń: 1. Ubezpieczenie NNW dzieci przedszkolnych

OFERTA UBEZPIECZENIA. Zamówienie ubezpieczeń: 1. Ubezpieczenie NNW dzieci przedszkolnych OFERTA UBEZPIECZENIA Zamówienie ubezpieczeń: 1. Ubezpieczenie NNW dzieci przedszkolnych Zakres i warunki ubezpieczenia Suma Ubezpieczenia Wariant Śmierć ubezpieczonego w wyniku nieszczęśliwego wypadku

Bardziej szczegółowo

Układ ruchu, skóra Zadanie 1. (1 pkt) Schemat przedstawia fragment szkieletu człowieka.

Układ ruchu, skóra Zadanie 1. (1 pkt) Schemat przedstawia fragment szkieletu człowieka. Układ ruchu, skóra Zadanie 1. (1 pkt) Schemat przedstawia fragment szkieletu człowieka. Podaj nazwy odcinków kręgosłupa oznaczonych na schemacie literami A, B, C i D. Zadanie 2. (1 pkt) Na rysunku przedstawiono

Bardziej szczegółowo

ANATOMIA CZŁOWIEKA. Zofia Ignasiak Antoni Janusz Aniela Jarosińska

ANATOMIA CZŁOWIEKA. Zofia Ignasiak Antoni Janusz Aniela Jarosińska ANATOMIA CZŁOWIEKA Zofia Ignasiak Antoni Janusz Aniela Jarosińska tytuł: "Anatomia Człowieka" SERIA NAUKI BIOLOGICZNE autor: Zofia Ignasiak, Antoni Janusz, Aniela Jarosioska AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO

Bardziej szczegółowo

PORÓD FIZJOLOGICZNY MIROSŁAW WIELGOŚ. I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawski Uniwersytet Medyczny

PORÓD FIZJOLOGICZNY MIROSŁAW WIELGOŚ. I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawski Uniwersytet Medyczny PORÓD FIZJOLOGICZNY MIROSŁAW WIELGOŚ I Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii Warszawski Uniwersytet Medyczny Definicja - - Ciąża o prawidłowym przebiegu - Ciąża pojedyncza - Ciąża donoszona - Prawidłowe

Bardziej szczegółowo

Rejestracja Zakładu Diagnostyki Obrazowej czynna od poniedziałku do piątku, w godzinach 7:00 14:00. (089) 539-88-33

Rejestracja Zakładu Diagnostyki Obrazowej czynna od poniedziałku do piątku, w godzinach 7:00 14:00. (089) 539-88-33 ZAKŁAD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ PRACOWNIA RTG Rejestracja Zakładu Diagnostyki Obrazowej czynna od poniedziałku do piątku, w godzinach 7:00 14:00. Tel. (089) 539-88-30 Wykonywanie zdjęć RTG od poniedziałku

Bardziej szczegółowo

MORFOLOGIA I MORFOMETRIA KRĘGOSŁUPA KACZKI DOMOWEJ (ANAS PLATYRHYNCHOS F. DOMESTICA, L.1758) 1

MORFOLOGIA I MORFOMETRIA KRĘGOSŁUPA KACZKI DOMOWEJ (ANAS PLATYRHYNCHOS F. DOMESTICA, L.1758) 1 Acta Sci. Pol., Medicina Veterinaria 6(1) 2007, 31-44 MORFOLOGIA I MORFOMETRIA KRĘGOSŁUPA KACZKI DOMOWEJ (ANAS PLATYRHYNCHOS F. DOMESTICA, L.1758) 1 Anna Charuta 1, Małgorzata Dzierzęcka 2, Bartłomiej

Bardziej szczegółowo

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS Załącznik nr do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Edu Plus zatwierdzonych uchwałą 0/04/03/204 Zarządu InterRisk TU S.A. Vienna Insurance Group z dnia 04.03.204 r. I. USZKODZENIA GŁOWY. ZŁAMANIE KOŚCI POKRYWY

Bardziej szczegółowo

Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 4 w Lublinie ul. Dr K. Jaczewskiego 8, Lublin, tel.: , fax: CENNIK

Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 4 w Lublinie ul. Dr K. Jaczewskiego 8, Lublin, tel.: , fax: CENNIK Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 4 w Lublinie ul. Dr K. Jaczewskiego 8, 20-954 Lublin, tel.: 81 724 42 26, fax: 81 747 57 10 2.2 CENNIK DLA PACJENTÓW NIEUPRAWNIONYCH DO BEZPŁATNYCH ŚWIADCZEŃ

Bardziej szczegółowo

OGÓLNA BUDOWA KRĘGOSŁUPA

OGÓLNA BUDOWA KRĘGOSŁUPA OGÓLNA BUDOWA KRĘGOSŁUPA KRĘGOSŁUP (columna vertebralis) Kręgosłup jest ruchomym słupem kostnym składa się z kręgów zrośniętych ze sobą w odcinkach krzyżowym i guzicznym oraz ruchomych połączeo w części

Bardziej szczegółowo

POŁĄCZENIA KOŚCI KOŃCZYNY DOLNEJ

POŁĄCZENIA KOŚCI KOŃCZYNY DOLNEJ Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 POŁĄCZENIA KOŚCI KOŃCZYNY DOLNEJ Połączenia kości kończyny dolnej dzielą się na: - połączenia obręczy, - połączenia kończyny wolnej. POŁĄCZENIA OBRĘCZY KOŃCZYNY DOLNEJ Trzy kości

Bardziej szczegółowo

Wydział Medycyny Osteopatycznej Podkowiańska Wyższa Szkoła Medyczna

Wydział Medycyny Osteopatycznej Podkowiańska Wyższa Szkoła Medyczna Wydział Medycyny Osteopatycznej Podkowiańska Wyższa Szkoła Medyczna Diagnostyka osteopatyczna stawów krzyżowo biodrowych i przegląd osteopatycznych zabiegów Dysfunkcje somatyczne/uszkodzenia somatyczne

Bardziej szczegółowo

Kurs Terapia Manualna wg dr Ackermanna

Kurs Terapia Manualna wg dr Ackermanna Osteopatia strukturalna i chiropraktyka na podstawie oryginalnej metody dr Ackermanna (ze Szwecji) Kurs nr: 1734 Data rozpoczęcia: 2018-10-29 Terminy: 2018-10-29 29-31.10.2018 - moduł I, 21-23.01.2019

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN POTWIERDZAJ CY KWALIFIKACJE W ZAWODZIE Rok 2016 KRYTERIA OCENIANIA

EGZAMIN POTWIERDZAJ CY KWALIFIKACJE W ZAWODZIE Rok 2016 KRYTERIA OCENIANIA Uk ad graficzny CKE 2016 EGZAMIN POTWIERDZAJ CY KWALIFIKACJE W ZAWODZIE Rok 2016 KRYTERIA OCENIANIA Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu Nazwa kwalifikacji: wiadczenie

Bardziej szczegółowo

Metoda Dobosiewicz. Physiotherapy & Medicine www.pandm.org

Metoda Dobosiewicz. Physiotherapy & Medicine www.pandm.org Metoda Dobosiewicz Physiotherapy & Medicine Znajduje zastosowanie w zachowawczym leczeniu dziecięcych i młodzieńczych skolioz idiopatycznych. Według tej metody czynnikiem powstawania i progresji wady są

Bardziej szczegółowo

Adam Zborowski. ATLAS anatomii człowieka

Adam Zborowski. ATLAS anatomii człowieka Adam Zborowski ATLAS anatomii człowieka Kraków 2007 SPIS TREŚCI schemat komórki ludzkiej...12 rodzaje komórek...13 składniki komórkowe krw i... 14 rodzaje komórek...15 rodzaje nabłonków jednowarstwowych...

Bardziej szczegółowo

PRACOWNIA RENTGENODIAGNOSTYKI OGÓLNEJ

PRACOWNIA RENTGENODIAGNOSTYKI OGÓLNEJ Załącznik nr 3 do Zarządzenia Wewnętrznego Nr 20/2016 Prezesa Szpitala Powiatowego w Gryfinie Sp. z o.o. z dnia 19 lipca 2016 r. Komercyjny cennik usług medycznych świadczonych przez Szpital Powiatowy

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE I SYMULACJA ZAGADNIEO BIOMEDYCZNYCH

MODELOWANIE I SYMULACJA ZAGADNIEO BIOMEDYCZNYCH MODELOWANIE I SYMULACJA ZAGADNIEO BIOMEDYCZNYCH PROJEKT MODELOWANIE I ANALIZA WŁAŚCIWOŚCI WYTRZYMAŁOŚCIOWYCH KRĄŻKA MIĘDZYKRĘGOWEGO CZŁOWIEKA Kaszkowiak Mikołaj Roszyk Aleksandra Szekiełda Weronika Poznao

Bardziej szczegółowo

ANATOMIA Skrypt dla studentów medycyny opracowany na podstawie Anatomii prawidłowej człowieka prof. T. Marciniaka Michu Wrocław 2008 Wersja 1.

ANATOMIA Skrypt dla studentów medycyny opracowany na podstawie Anatomii prawidłowej człowieka prof. T. Marciniaka Michu Wrocław 2008 Wersja 1. ANATOMIA Skrypt dla studentów medycyny opracowany na podstawie Anatomii prawidłowej człowieka prof. T. Marciniaka Michu Wrocław 2008 Wersja 1.1-1 - SPIS TREŚCI Wstęp 3 Spis pytań egzaminacyjnych 5 Układ

Bardziej szczegółowo