Nr 998. Informacja. Organizacja ochrony zdrowia w Hiszpanii i Portugalii. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Nr 998. Informacja. Organizacja ochrony zdrowia w Hiszpanii i Portugalii. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ"

Transkrypt

1 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Organizacja ochrony zdrowia w Hiszpanii i Portugalii Grudzień 2003 Małgorzata Dziubińska-Michalewicz Informacja Nr 998 Celem pracy jest zaprezentowanie mniej znanych w naszym kraju dwóch systemów ochrony zdrowia hiszpańskiego i portugalskiego. Oba te systemy należą do modelu tzw. narodowej służby zdrowia lub inaczej zaopatrzeniowego czy też finansowanego z budżetu państwa. Doświadczenia tych krajów, szczególnie w zakresie zarządzania zdecentralizowanym modelem ochrony zdrowia w Hiszpanii, jak i pozytywnych rezultatów współpracy sektora publicznego z prywatnym w Portugalii, mogą być przydatne przy reformowaniu naszego systemu.

2 BSiE 1 Hiszpania Przed wprowadzeniem Narodowego Systemu Zdrowia w 1989 r., ochrona zdrowia w Hiszpanii finansowana była ze składek ubezpieczeniowych. System ubezpieczeń społecznych pokrywał 2/3 całkowitych wydatków na opiekę zdrowotną, a pozostałe 1/3 budżet państwa. W 1986 r. te proporcje uległy odwróceniu i 2/3 wydatków na ochronę zdrowia było pokrywane z budżetu. Wprowadzenie nowego systemu prowadziło do przesunięcia źródeł finansowania ze składek ubezpieczeniowych na finansowanie z budżetu państwa, czyli z podatków. W latach dziewięćdziesiątych rola składek ubezpieczeniowych w finansowaniu ochrony zdrowia malała, a w 1999 r. praktycznie zanikła. Obecnie Hiszpania przeznacza na ochronę zdrowia 7,0% swojego produktu krajowego brutto (PKB), co stanowi 13,3% wydatków publicznych. Wydatki na 1 mieszkańca (z uwzględnieniem tzw. parytetu siły nabywczej) wynoszą, wg danych OECD, 1600 dolarów. Należy nadmienić, że w innych krajach te wydatki per capita kształtują się następująco: w Polsce 558 dolarów, 1511 dolarów w Grecji, 1613 dolarów w Portugalii, w Holandii 2626, w RFN Wydatki ze źródeł publicznych stanowią ok. 79% całkowitych wydatków na ochronę zdrowia, pozostałe to wydatki na polisy prywatne ubezpieczenia zdrowotnego oraz współpłacenie ze strony pacjenta za leki czy wizyty u lekarzy prywatnych. Struktura wydatków na ochronę zdrowia przedstawia się następująco: - leczenie szpitalne - 45,4%, - leczenie ambulatoryjne - 15,6%, - leki - 19,7%, - stomatologia - 7,3%, - opieka pielęgniarska - 6,6%, - inne - 5,5%. Główne założenia hiszpańskiego systemu ochrony zdrowia to: - zapewnienie wszystkim obywatelom opieki zdrowotnej, - finansowanie systemu ze środków publicznych czyli podatków, - decentralizacja systemu, poprzez przyjęcie przez 17 regionów odpowiedzialności za stworzenie struktury i zarządzanie ochrona zdrowia na swoim obszarze, - rozwój podstawowej opieki zdrowotnej, ze zwróceniem szczególnej uwagi na promocję, prewencję i rehabilitację. Rola rządu centralnego ogranicza się do: - ogólnej koordynacji i ustawodawstwa dotyczącego ochrony zdrowia, - finansowania systemu wraz z regulacjami prawnymi dotyczącymi finansowania, - określenia koszyka świadczeń" gwarantowanego przez Narodowy System Zdrowia, - współpracy międzynarodowej, - polityki w zakresie szeroko pojętej farmacji (produkcja, dystrybucja, rejestracja, dopuszczenie do obrotu), - szkolnictwo uniwersyteckie i podyplomowe w zakresie medycyny, - polityka kadrowa. Bezpośrednio Ministerstwu Zdrowia podlegają trzy instytucje: - Narodowy Instytut Zdrowia (INSALUD), instytucja zarządzająca opieką zdrowotną i społeczną w 10 z 17 autonomicznych regionów, tzn. w tych regionach, które nie przejęły jeszcze pełnej odpowiedzialności za opiekę zdrowotną na swoim terenie,

3 2 BSiE - Instytut Zdrowia Carlosa III, odpowiedzialny za badania naukowe i szkolenie w dziedzinie wysoko zaawansowanej technologii medycznej oraz Narodową Szkołę Zdrowia Publicznego, - Narodowy Instytut Transplantacji. Do zadań Ministerstwa Zdrowia należy też określenie podstawowej wysokości wynagrodzenia dla pracowników publicznej służby zdrowia. Prawo do świadczeń zdrowotnych mają prawie wszyscy mieszkańcy kraju, w tym dla 94,8% obywateli prawo to jest wynikiem obowiązkowego ubezpieczenia w Narodowym Systemie Zdrowia. Ok. 4,6% populacji (dotyczy to przede wszystkim urzędników państwowych) ubezpieczonych jest w tzw. funduszach wzajemnych. Ubezpieczenie to oprócz ubezpieczenia zdrowotnego pokrywa także inne ryzyka, np. bezrobocia, renty, macierzyństwa. Jedynie 0,3% populacji nie posiada żadnego ubezpieczenia zdrowotnego i są to głównie osoby przebywające w Hiszpanii nielegalnie. Należy zaznaczyć, że w poprzednim systemie, przed 1986 r. aż 10% populacji nie miało żadnego ubezpieczenia zdrowotnego, co było wielkością niespotykaną w krajach Unii Europejskiej. Podstawową jednostką organizacyjną w hiszpańskim narodowym systemie zdrowa jest tzw. rejon zdrowotny, mający pod opieką nie mniej niż 200 tys. oraz nie więcej niż 250 tys. mieszkańców. Rejony te były tworzone z uwzględnieniem uwarunkowań geograficznych, demograficznych, komunikacyjnych, a nawet kulturalnych. Rejon taki powinien zapewnić: - podstawową opiekę zdrowotną, łącznie z promocją zdrowia, prewencją i rehabilitacją, - specjalistyczną opiekę ambulatoryjną podporządkowaną szpitalowi oraz najczęściej zapewnianą przez lekarzy zatrudnionych w szpitalu, - opiekę szpitalną, co najmniej na poziomie szpitala ogólnego. Rejony zdrowotne podzielone są na mniejsze jednostki, obejmujące od 5 tys. do 25 tys. mieszkańców, z założeniem, że odległość do najbliższego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej nie powinna przekraczać 30 minut. Należy zaznaczyć, że pomimo tworzenia struktur narodowego systemu zdrowa od 1986 r., istnieją obszary, na których do dziś organizacja ochrony zdrowia nie spełnia założeń systemu zarówno pod względem struktury organizacyjnej, jak i zarządzania. Każdy ubezpieczony ma prawo korzystać ze świadczeń lekarzy zarejestrowanych przez instytucję świadczącą usługi w zakresie ochrony zdrowia (Servicios Publicos de Salud). Instytucja ta zatrudnia lekarzy pracujących poza szpitalami w ramach stosunku pracy. Wynagrodzenie lekarzy opieki ambulatoryjnej zależy od zależności od liczby zapisanych na listę pacjentów (wg tzw. metody wynagrodzenia kapitacyjnego - per capita), chociaż stosowane jest także łączenie metody kapitacyjnej ze stałym wynagrodzeniem. Poszczególne regiony przewidują jeszcze dodatkowe stawki do podstawowego wynagrodzenia, np. za opiekę nad osobami powyżej 65 lat. Ubezpieczony ma prawo swobodnego wyboru lekarza zatrudnionego w szpitalu publicznym albo prywatnym, uznanym przez instytucję ubezpieczeń społecznych. Korzystając z porad lekarskich, ubezpieczeni nie uiszczają opłat. Współpłacenie ze strony pacjenta odgrywa niewielką rolę i praktycznie ogranicza się do leków, niektórych protez i środków ortopedycznych oraz leczenia stomatologicznego. 1 Współpłacenie za leki wynosi 40% ceny leku 2 i dotyczy ludności poniżej 65 roku życia. Za leki stosowane w chorobach przewlekłych opłata wynosi 10% leku. Z obowiązku współpłacenia za leki zwolnieni są też inwalidzi, osoby niepełnosprawne, pacjenci szpitali, renciści. Większość protez jest również 1 Podstawowe usługi stomatologiczne są bezpłatne, w całości finansowane przez instytucje ubezpieczeniowe. 2 Osoby ubezpieczone w funduszach wzajemnych płacą 30% ceny leku.

4 BSiE 3 dostarczana na koszt instytucji ubezpieczeń społecznych. Ubezpieczeni mają prawo do korzystania z domowej opieki pielęgnacyjnej oraz darmowych środków transportu do szpitala. Szacuje się, że ok. 9% populacji Hiszpanii, czyli ok. 3,5 mln osób posiada dodatkowe polisy ubezpieczenia zdrowotnego. Są to przeważnie mieszkańcy dużych miast. Szacuje się, że od 20 do 25% mieszkańców Madrytu i Barcelony posiada dodatkowe ubezpieczenie, które zapewnia im pokrycie wydatków medycznych, ale też podwyższa standard zakwaterowania w szpitalu (np. przebywanie w małej czy jednoosobowej sali). Ubezpieczenie dodatkowe gwarantuje ponadto bezpośredni dostęp do specjalistów i wolny wybór lekarza i szpitala. Prywatne ubezpieczenie zdrowotne oferowane są w Hiszpanii przez trzy rodzaje ubezpieczycieli: - ingualatories - zarządzanych przez organizacje lekarskie na zasadzie spółdzielczej (90% rynku), - towarzystwa wzajemne grup zawodowych, - ubezpieczyciele komercyjni. Hiszpańskie firmy ubezpieczeniowe w przeważającej większości są zintegrowane ze świadczeniodawcami bądź to długoletnimi kontraktami lub też świadczeniodawcy należą do ich struktury organizacyjnej. Należy przytoczyć na koniec opinie obywateli Hiszpanii na temat oceny systemu opieki zdrowotnej, i tak: - raczej zadowoleni to 31,9% zapytywanych, - raczej niezadowoleni - 20,4%, - bardzo niezadowoleni - 8,2%, - bardzo zadowoleni - 3,7%, - brak zdania - 35,8%. Portugalia Aktualnie Portugalia przeznacza na ochronę zdrowia 7,7% swojego produktu krajowego brutto (PKB), co stanowi ok. 11% wydatków publicznych. Wydatki na 1 mieszkańca (z uwzględnieniem tzw. parytetu siły nabywczej) wynoszą, wg danych OECD 1613 dolarów, a więc są niskie na tle innych krajów UE. Nieznacznie mniej niż Portugalia per capita wydaje Hiszpania (1600) oraz Grecja (1511 dolarów). Nadzór nad funkcjonowaniem systemu zdrowia sprawuje Ministerstwo Zdrowia, które składa się z 4 podstawowych departamentów: opieki szpitalnej, podstawowej opieki zdrowotnej, farmacji oraz bezpieczeństwa i zdrowia w pracy. Za rozmieszczenie infrastruktury leczniczej i zarządzanie systemem zdrowia na danym terenie odpowiedzialne są władze regionalne ds. zdrowia (ARS). Główne założenia portugalskiego systemu ochrony zdrowia to: - zapewnienie wszystkim obywatelom opieki zdrowotnej, - równy i powszechny dostęp do opieki zdrowotnej, - finansowanie systemu ze środków publicznych czyli podatków, - wiodąca rola sektora publicznego, współpracującego ściśle z sektorem prywatnym. Ogółem 65% wydatków na ochronę zdrowia pochodzi z budżetu centralnego, pozostałe z budżetów lokalnych i kieszeni pacjenta. Prawo do ochrony zdrowia mają osoby legalnie zamieszkujące terytorium Portugalii. Uprawnienie osób nie mających obywatelstwa portugalskiego jest uzależnione od przyznania obywatelom portugalskim przez władze obcego państwa opieki zdrowotnej na zasadzie wzajemności. Do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym nie jest wymagany staż ubezpieczeniowy.

5 4 BSiE Świadczenia rzeczowe z ubezpieczenia zdrowotnego przysługują od pierwszego dnia przez cały okres choroby. Opiekę lekarską zapewniają lekarze zatrudnieni w szpitalach i regionalnych organach administrujących sprawami ochrony zdrowia oraz lekarze prowadzący praktyki prywatne. Leczenie szpitalne zapewniają publiczne zakłady opieki zdrowotnej. W sektorze publicznym obowiązują stawki płac dla poszczególnych zawodów medycznych. W przypadku, np. położnej wynagrodzenie waha się od dolnej granicy 18 tys. euro rocznie do górnej z 31 tys. euro. Położną obowiązuje 35 godzinny tydzień pracy. Może ona dodatkowo pracować w sektorze prywatnym, gdzie wynagrodzenie uzależnione jest od liczby wykonywanych procedur (np. za przyjęcie porodu jest to 400 euro). Od 1990 r. ustawowo uregulowana została współpraca sektora publicznego z prywatnym w służbie zdrowia. Ważnym doświadczeniem było powierzenie, w wyniku przetargu, prywatnej spółce zarządzania publicznym szpitalem niedaleko Lizbony. Liczba takich zarządzanych przez spółki prywatne stale wzrasta. Ponadto sektor publiczny może wykupywać usługi bezpośrednio u prywatnych świadczeniodawców, którzy podpisali odpowiednie kontrakty. Zatem świadczenia dla pacjentów z budżetu państwa mogą być wykonywane w prywatnych placówkach służby zdrowia. Rozliczenia między jednostkami mają formę płatności za liczbę wykonanych świadczeń w ramach ogólnego pakietu świadczeń, bądź w zależności od liczby obsłużonych pacjentów. Niemożność zagwarantowania leczenia w publicznym szpitalu przez okres 3 miesięcy upoważnia ubezpieczonego do żądania przyjęcia do prywatnej kliniki. Koszty tego leczenia finansowane są ze środków publicznych. Specjalnością sektora prywatnego staje się nie tylko zarządzanie szpitalami, lecz także różnego rodzaju usługi pomocnicze i medyczne, wśród których największa rolę odgrywają świadczenia chirurgiczne. Jeszcze niedawno na wykonanie niektórych procedur diagnostycznych i chirurgicznych oczekiwały długie kolejki pacjentów wpisanych na listy. Obecnie, dzięki udziałowi sektora prywatnego w świadczeniu tych usług, problem udało się w znacznej mierze rozwiązać. Prywatny sektor zdrowotny jest też coraz bardziej znaczącym partnerem instytucji ubezpieczeń dodatkowych, które mają możliwość wyboru świadczeniodawców z obu sektorów. System partnerstwa sektorów publicznego i prywatnego jest bacznie monitorowany oraz chroniony przez państwo. Nadzorowaniem jednostek prywatnych współpracujących z publicznymi zajmuje się specjalna jednostka państwowa. Kontrolowane są koszty związane z tym partnerstwem, sprawdzane są sformułowania zawarte w poszczególnych umowach. Możliwe jest nakładanie kar finansowych na nierzetelnych kontrahentów, a także wypowiedzenie kontraktu przed terminem jego wygaśnięcia. Coraz częściej ma miejsce projektowanie, budowanie i eksploatowanie szpitali przez prywatne podmioty. Aktualnie dotyczy to pięciu nowych szpitali - 4 ogólnych w okolicy Lizbony i jednego klinicznego na północy kraju. Pomysł wzorowany jest na brytyjskich modelach PFI, gdzie podmioty prywatne finansują budowę szpitali, przekazanie ich do użytku i eksploatacji. O ile w Wielkiej Brytanii firmy prywatne przekazują nowo wybudowany szpital bezpośrednio publicznemu właścicielowi, o tyle w Portugalii nowy szpital prowadzony jest przez prywatnego właściciela, który dopiero po 30 latach przekazany zostanie właścicielowi publicznemu. Ryzyko budowania i utrzymywania szpitala, a także świadczenia usług szpitalnych przez długi okres ponoszone jest przez sektor prywatny. W przyszłości niemal wszystkie szpitale publiczne mają być budowane i eksploatowane według tych zasad. Celem współpracy obu tych sektorów jest poprawa efektywności działania i dostarczanie pacjentom świadczeń jak najwyższej jakości. O zwiększającej się roli sektora prywatnego świadczy fakt, że wykonuje on już niemal połowę wszystkich świadczeń w portugalskiej

6 BSiE 5 służbie zdrowia. Trafia do niego ok. 35% łącznego budżetu na świadczenia zdrowotne i 45-50% środków przeznaczonych na usługi pomocnicze. Prawie wszystkie świadczenia sektora publicznego są oferowane pacjentom bezpłatnie. Opłaty są pobierane tylko za pokoje pojedyncze w szpitalach i leczenie prywatne. Ubezpieczeni ponoszą 25% kosztów protez zębowych, 75% wydatków na okulary i 80% na protezy. W zależności od rodzaju środków farmaceutycznych, udział ubezpieczonych w wydatkach na leki waha się od 30% do 60%. Emeryci płacą 15% ceny leków, jeżeli pobierają świadczenie niższe od minimalnego wynagrodzenia. Osoby zamieszkujące rejony oddalone od ośrodków zdrowia mają prawo do bezpłatnego transportu. Prywatne polisy ubezpieczeniowe posiada 12,2% populacji, co jest odsetkiem niskim w porównaniu np. z takimi krajami jak Austria (33,0%), Belgia (30,1%), Dania (26,4%), czy Francja (19,9%). Na rynku dominują ubezpieczyciele komercyjni. Prywatna polisa zapewnia wolny wybór szpitala i lekarza oraz refundację kosztów korzystania w szpitalu z lepszych warunków pobytu. W Portugalii istnieją regulacje w zakresie planowania i kształcenia kadr pielęgniarskich. Ustalono, że co roku powinno przybywać co najmniej 1500 pielęgniarek i do tego dostosowane są limity przyjęć w poszczególnych szkołach. Kształceniem pielęgniarek zajmują się: - 22 szkoły państwowe, - 5 koncesjonowanych szkół prywatnych, - 1 szkoła wojskowa, - 3 szkoły w terytoriach zamorskich. Kształcenie pielęgniarek prowadzone jest tylko na poziomie wyższym. Warunkiem rozpoczęcia nauki w zawodzie jest posiadanie średniego wykształcenia, tj. 4 lat szkoły podstawowej i 8 lat średniej. Wymagania dla kandydatek do Wyższych Szkół Pielęgniarskich są takie same jak do innych szkół wyższych. Tytuł zawodowej pielęgniarki uzyskiwany jest po 3 latach kształcenia. Po ukończeniu Wyższej Szkoły Pielęgniarskiej i po dwóch latach praktyki zawodowej pielęgniarka może kształcić się dalej w specjalnościach takich jak: - choroby dziecięce i zdrowie dziecka, - zdrowie matki i dziecka, - zdrowie psychiczne, - rehabilitacja, - zagadnienia medyczno-chirurgiczne. Ukończenie tych specjalności upoważnia do pełnienia funkcji pielęgniarki odcinkowej lub nauczyciela Wyższej Szkoły Pielęgniarskiej. Obywateli Portugalii raczej negatywnie oceniają swój system opieki zdrowotnej, gdyż duży jest odsetek raczej niezadowolonych (37,4%) oraz bardzo niezadowolonych (21,9%). Bardzo zadowoleni stanowią tylko 0,8%, a raczej zadowoleni - 19,1% (brak zdania - 20,8%). Należy zaznaczyć, że te dosyć oryginalne rozwiązania portugalskie dotyczące współpracy sektora publicznego z prywatnym wzbudzają liczne kontrowersje. Są oczywiście zwolennicy tylko czystego systemu publicznej opieki zdrowotnej, jak i entuzjaści konkurencyjności obu tych sektorów. Najważniejszą kwestią przy wyborze modeli funkcjonowania pozostaje przestrzeganie nienaruszalność takich podstawowych konstytucyjnych zasad jak: powszechność i równość w dostępie do świadczeń oraz finansowanie ich ze środków publicznych. Wykorzystana literatura.

7 6 BSiE 1. Descentralization in Health Policy in Spain, 2. Strona internetowa Światowej Organizacji Zdrowia, (odnośne kraje). 3. (odnośne kraje). 4. G. Jasiński, B. Jaworska-Łuczak, Opieka zdrowotna w Hiszpanii, Biuletyn Kas Chorych" nr 9(39) G. Jasiński, Wybrane aspekty organizacji i metod finansowania systemu ochrony zdrowia w państwach europejskich, Biuletyn Kas Chorych" nr 3-4/ G. Jasiński, B. Jaworska-Łuczak, Opieka zdrowotna w Hiszpanii, Biuletyn Kas Chorych" nr 9(39) G. Jasiński, Dobrowolne ubezpieczenia w UE, Służba Zdrowia" nr 9-12/ G. Juszczyk, Najnowszy raport OECD. Zdrowie w liczbach, Służba Zdrowia" nr 57-60/2003; 9. Portugalia. Publiczni z prywatnymi, Służba Zdrowia" nr 95-98/ A. Kapała, Kształcenie pielęgniarek w Portugalii, Pielęgniarka i Położna" nr 8/ OECD in Figures. Statistics on the Member Countries, OECD A. Świątkowski, Ochrona zdrowia ubezpieczonych - Hiszpania, Portugalia, w: Europejskie prawo socjalne, Dom Wydawniczy ABC, Warszawa J. Monkiewicz, Prywatne ubezpieczenia zdrowotne, w: Ubezpieczenia w UE, Poltext, Warszawa Raport z piętnastu krajów członkowskich. Opieka położnicza w Europie,

Nr 1033. Informacja. Systemy ochrony zdrowia w Holandii oraz Belgii. Marzec 2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Nr 1033. Informacja. Systemy ochrony zdrowia w Holandii oraz Belgii. Marzec 2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Systemy ochrony zdrowia w Holandii oraz Belgii Marzec 2004 Małgorzata Dziubińska-Michalewicz Informacja Nr 1033 W niniejszej

Bardziej szczegółowo

Struktura wydatków na zdrowie Rodzaje ubezpieczeń Rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce i Europie Potencjał rozwoju ubezpieczeń zdrowotnych i

Struktura wydatków na zdrowie Rodzaje ubezpieczeń Rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce i Europie Potencjał rozwoju ubezpieczeń zdrowotnych i Struktura wydatków na zdrowie Rodzaje ubezpieczeń Rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce i Europie Potencjał rozwoju ubezpieczeń zdrowotnych i abonamentów medycznych w Polsce Propozycje Ministerstwa Zdrowia

Bardziej szczegółowo

Finansowanie ochrony zdrowia

Finansowanie ochrony zdrowia Finansowanie ochrony zdrowia Polska na tle najmniej zamożnych krajów OECD dr Christoph Sowada - Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Całokształt działalności zmierzającej do zapewnienia ochrony zdrowia ludności Sprawy podstawowe: zapobieganie chorobom, umocnienie zdrowia,

Całokształt działalności zmierzającej do zapewnienia ochrony zdrowia ludności Sprawy podstawowe: zapobieganie chorobom, umocnienie zdrowia, Całokształt działalności zmierzającej do zapewnienia ochrony zdrowia ludności Sprawy podstawowe: zapobieganie chorobom, umocnienie zdrowia, kształtowanie poczucia odpowiedzialności za siebie i innych,

Bardziej szczegółowo

Ochrona zdrowia w gospodarstwach domowych w 2010 r.

Ochrona zdrowia w gospodarstwach domowych w 2010 r. Materiał na konferencję prasową w dniu 30 sierpnia 2011 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Ochrona zdrowia w gospodarstwach

Bardziej szczegółowo

Nr 1245. Informacja. Odpłatność za świadczenia zdrowotne w wybranych krajach. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz

Nr 1245. Informacja. Odpłatność za świadczenia zdrowotne w wybranych krajach. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Odpłatność za świadczenia zdrowotne w wybranych krajach Luty 2006 Małgorzata Dziubińska-Michalewicz Informacja Nr 1245

Bardziej szczegółowo

DOSWIADCZENIA POLSKIE W REFORMIE OPIEKI ZDROWOTNEJ. Ustroń woj. śląskie 22-24 marca 2007 roku

DOSWIADCZENIA POLSKIE W REFORMIE OPIEKI ZDROWOTNEJ. Ustroń woj. śląskie 22-24 marca 2007 roku DOSWIADCZENIA POLSKIE W REFORMIE OPIEKI ZDROWOTNEJ Ustroń woj. śląskie 22-24 marca 2007 roku Jak rozpocząć reformę w ochronie zdrowia na Ukrainie z perspektywy dwóch polskich województw dużego, przemysłowego

Bardziej szczegółowo

Kształcenie przeddyplomowe i podyplomowe w dziedzinie medycyny rodzinnej. Gdzie jesteśmy? Dokąd zmierzamy?

Kształcenie przeddyplomowe i podyplomowe w dziedzinie medycyny rodzinnej. Gdzie jesteśmy? Dokąd zmierzamy? Kształcenie przeddyplomowe i podyplomowe w dziedzinie medycyny rodzinnej Gdzie jesteśmy? Dokąd zmierzamy? lek. med. Agnieszka Jankowska-Zduńczyk Specjalista medycyny rodzinnej Warszawa, 5 października

Bardziej szczegółowo

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Dorota M. Fal Doradca Zarządu Polskiej Izby Ubezpieczeń Konferencja Polskiej Izby Ubezpieczeń Dodatkowe ubezpieczenia zdrowotne -efektywny

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Narodowy Rachunek Zdrowia za 2012 rok

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Narodowy Rachunek Zdrowia za 2012 rok GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Notatka informacyjna Narodowy Rachunek Zdrowia za 2012 rok WPROWADZENIE System rachunków zdrowia 1 jest międzynarodowym narzędziem

Bardziej szczegółowo

Prosimy o przesłanie odpowiedzi na pytania do 20 września br.

Prosimy o przesłanie odpowiedzi na pytania do 20 września br. Wszystkie badania opinii publicznej wskazują na zdrowie, jako jedną z najważniejszych wartości dla Polaków. Wysoka jakość i dostępność usług zdrowotnych jest też przedmiotem troski zarówno przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

dr Marek Jędrzejczak Wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej Warszawa 2015

dr Marek Jędrzejczak Wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej Warszawa 2015 dr Marek Jędrzejczak Wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej Warszawa 2015 31 500 polskich farmaceutów 14 300 aptek i punktów aptecznych Konieczność wprowadzenia Regionalnej Mapy Usług Farmaceutycznych

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników

Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników Ubezpieczenie zdrowotne rolników i domowników Historia systemu opieki zdrowotnej dla rolników w Polsce nie jest zbyt długa. W okresie powojennym polityka państwa polskiego zakładała przejściowy charakter

Bardziej szczegółowo

ZASADY UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH W OPARCIU O PRZEPISY DYREKTYWY TRANSGRANICZNEJ

ZASADY UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH W OPARCIU O PRZEPISY DYREKTYWY TRANSGRANICZNEJ ZASADY UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH W OPARCIU O PRZEPISY DYREKTYWY TRANSGRANICZNEJ DYREKTYWA PE I RADY 2011/24/UE Z DNIA 9 MARCA 2011 R. W SPRAWIE STOSOWANIA PRAW PACJENTÓW W TRANSGRANICZNEJ OPIECE

Bardziej szczegółowo

do ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2016 (druk nr 31)

do ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2016 (druk nr 31) BIURO LEGISLACYJNE/ Materiał porównawczy M A T E R I A Ł P O R Ó W N AW C Z Y do ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2016 (druk nr

Bardziej szczegółowo

Spotkanie z prawnikiem UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE W UNII EUROPEJSKIEJ TWOJE PRAWA W HISZPANII

Spotkanie z prawnikiem UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE W UNII EUROPEJSKIEJ TWOJE PRAWA W HISZPANII Prawo pracy & Treningi Spotkanie z prawnikiem UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE W UNII EUROPEJSKIEJ TWOJE PRAWA W HISZPANII Barcelona, 29 marca 2011 Spotkaniaz prawnikiem Od ponad trzech lat Konsulat Generalny RP

Bardziej szczegółowo

Wszystko. o prawach pacjenta. e-poradnik. egazety Prawnej. Wyjaśnienia i praktyczne porady. Kiedy pacjent ma prawo zmienić lekarza rodzinnego

Wszystko. o prawach pacjenta. e-poradnik. egazety Prawnej. Wyjaśnienia i praktyczne porady. Kiedy pacjent ma prawo zmienić lekarza rodzinnego e-poradnik egazety Prawnej Wszystko o prawach pacjenta Wyjaśnienia i praktyczne porady Kiedy pacjent ma prawo zmienić lekarza rodzinnego Czy szpital może odmówić przyjęcia chorego Czy pacjent musi wyrazić

Bardziej szczegółowo

Swobodny przepływ osób

Swobodny przepływ osób POLSKIE ZDROWIE W UNII EUROPEJSKIEJ SWOBODNY PRZEPŁYW PACJENTÓW I USŁUG KORZYSTANIE ZE ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH NA TERENIE UNII EUROPEJSKIEJ Wacława Wojtala Swobodny przepływ osób Gwarantuje wolność przemieszczania

Bardziej szczegółowo

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce

Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce DOROTA M. FAL Korzyści z rozwoju rynku dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Zgodnie z art. 68 Konstytucji Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie reumatologii za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie reumatologii za rok 2014 Marzena Olesińska Instytut Reumatologii Klinika i Poliklinika Układowych Chorób Tkanki Łącznej Ul. Spartańska 1 02-637 Warszawa Tel. 22.844 57 26 Fax. 22 646 78 94 Email: marzena.olesinska@vp.pl Warszawa

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 01.02.2015. Lidia Popek. Klinika Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Instytut Psychiatrii i Neurologii 02 957 Warszawa, ul.

Warszawa, 01.02.2015. Lidia Popek. Klinika Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Instytut Psychiatrii i Neurologii 02 957 Warszawa, ul. Lidia Popek Warszawa, 01.02.2015 Klinika Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Instytut Psychiatrii i Neurologii 02 957 Warszawa, ul. Sobieskiego 9 tel. 22 4582806; fax22 6421272 ; email. lpopek@ipi.edu.pl Raport

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie protetyki stomatologicznej za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie protetyki stomatologicznej za rok 2014 Dr hab. n. med. Jolanta Kostrzewa-Janicka Warszawa, 20.01.2014 Katedra Protetyki Stomatologicznej Wydział Lekarsko-Dentystyczny Warszawski Uniwersytet Medyczny 02-006 Warszawa, ul. Nowogrodzka 59, paw.

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie psychiatrii za rok 2014, w okresie 06.06-30.09.2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie psychiatrii za rok 2014, w okresie 06.06-30.09.2014 Marcin Wojnar Warszawa, 06.03.2015 Katedra i Klinika Psychiatryczna Warszawski Uniwersytet Medyczny ul. Nowowiejska 27, 00-665 Warszawa tel: 22 825 1236, fax: 22 825 1315 email: marcin.wojnar@wum.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Jak zagospodarować rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce?

Jak zagospodarować rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce? Jak zagospodarować rynek ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce? Szymon Goc Starszy Menedżer w Dziale Rozwiązań Aktuarialnych i Ubezpieczeniowych Ilona Gierczyk Starszy Konsultant w Dziale Rozwiązań Aktuarialnych

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Ginekologii Onkologicznej za rok 2014..

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Ginekologii Onkologicznej za rok 2014.. Grzegorz Panek I Katedra i Klinika Gin.-Poł. WUM Warszawa, Pl.Starynkiewicza 1/3 gmpanek@wp.pl Warszawa, 15.02.2015 Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Ginekologii Onkologicznej za rok 2014..

Bardziej szczegółowo

Sytuacja ekonomiczna aptek w Polsce

Sytuacja ekonomiczna aptek w Polsce Naczelna Izba Aptekarska Sytuacja ekonomiczna aptek w Polsce dr GRZEGORZ KUCHAREWICZ Prezes Naczelnej Rady Aptekarskiej NIA 2014 30 tysięcy polskich farmaceutów 14 100 aptek i punktów aptecznych Apteka

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA. Różne definicje pojęcia - zdrowie

SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA. Różne definicje pojęcia - zdrowie SYSTEMY OCHRONY ZDROWIA Różne definicje pojęcia - zdrowie Definicja wg Hipokratesa ojca medycyny europejskiej: Zdrowie dobre samopoczucie, choroba złe samopoczucie, zależą od równowagi między tym, co nas

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacyjny Centrum Medycznego CEUTICA

Regulamin organizacyjny Centrum Medycznego CEUTICA I. Postanowienia ogólne Regulamin organizacyjny Centrum Medycznego CEUTICA 1. Centrum Medyczne CEUTICA, zwane dalej Centrum Medyczne CEUTICA jest podmiotem leczniczym, działającym na podstawie Ustawy z

Bardziej szczegółowo

Ankieta Polska klasa polityczna wobec kluczowych wyzwań ochrony zdrowia

Ankieta Polska klasa polityczna wobec kluczowych wyzwań ochrony zdrowia Wszystkie badania opinii publicznej wskazują na zdrowie, jako jedną z najważniejszych wartości dla Polaków. Wysoka jakość i dostępność usług zdrowotnych jest też przedmiotem troski zarówno przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

Dostępność i finansowanie świadczeń medycznych ze środków prywatnych. Iwona Laskowska. Katedra Ekonometrii Przestrzennej Uniwersytet Łódzki

Dostępność i finansowanie świadczeń medycznych ze środków prywatnych. Iwona Laskowska. Katedra Ekonometrii Przestrzennej Uniwersytet Łódzki Dostępność i finansowanie świadczeń medycznych ze środków prywatnych Jadwiga Suchecka Iwona Laskowska Katedra Ekonometrii Przestrzennej Uniwersytet Łódzki Źródła danych Podstawą przeprowadzonych analiz

Bardziej szczegółowo

Ponad 12.600 pracowników. Ponad 13 mln klientów. Lider sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Niemczech

Ponad 12.600 pracowników. Ponad 13 mln klientów. Lider sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Niemczech BIURO SZKOLEŃ SIGNAL IDUNA 2013 1 Ponad 12.600 pracowników Ponad 13 mln klientów Lider sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Niemczech BIURO SZKOLEŃ SIGNAL IDUNA 2013 2 Grupa SIGNAL IDUNA powstała

Bardziej szczegółowo

Umowa Kontrakt /nr.../2011 zawarta w dniu... 2010 roku w Oleśnicy pomiędzy:

Umowa Kontrakt /nr.../2011 zawarta w dniu... 2010 roku w Oleśnicy pomiędzy: Załącznik do Regulaminu konkursu z dnia 17.08.2010 roku ze zmianami - ogłoszenie za dnia 21.09.2010r Umowa Kontrakt /nr.../2011 zawarta w dniu... 2010 roku w Oleśnicy pomiędzy: Samodzielnym Zespołem Publicznych

Bardziej szczegółowo

Tabela Benefitów. Obowiązuje od: 1 stycznia 2012 Data wznowienia planu grupowego: 01 stycznia 2013. Allianz Worldwide Care. Numer polisy: P000544474

Tabela Benefitów. Obowiązuje od: 1 stycznia 2012 Data wznowienia planu grupowego: 01 stycznia 2013. Allianz Worldwide Care. Numer polisy: P000544474 Tabela Benefitów Obowiązuje od: stycznia 0 Data wznowienia planu grupowego: 0 stycznia 03 Allianz Worldwide Care Gwarancja leczenia (wstępna akceptacja) może być wymagana w związku z niektórymi pozycjami

Bardziej szczegółowo

Szczególne uprawnienia do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej Małopolski Oddział Wojewódzki NFZ w Krakowie grudzień, 2014

Szczególne uprawnienia do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej Małopolski Oddział Wojewódzki NFZ w Krakowie grudzień, 2014 Szczególne uprawnienia do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej Małopolski Oddział Wojewódzki NFZ w Krakowie grudzień, 2014 Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu

Bardziej szczegółowo

O P I E K A M E D Y C Z N A O P T U S

O P I E K A M E D Y C Z N A O P T U S O P I E K A M E D Y C Z N A O P T U S w w w. o p t u s. p l Nazywamy się OPTUS Stanowimy część Grupy Kapitałowej Toruńskich Zakładów Materiałów Opatrunkowych - należącego od lat do czołówki europejskiej

Bardziej szczegółowo

Potrzeba ustawy o ustroju ochrony zdrowia

Potrzeba ustawy o ustroju ochrony zdrowia Potrzeba ustawy o ustroju ochrony zdrowia Rozmowa z Pawłem Kalbarczykiem, Dyrektorem Biura Ubezpieczeń Zdrowotnych w PZU Życie SA Jak ocenia Pan trwającą już kilka lat reformę polskiej służby zdrowia?

Bardziej szczegółowo

Prawa pacjenta a świadczenia transgraniczne. Grzegorz Byszewski

Prawa pacjenta a świadczenia transgraniczne. Grzegorz Byszewski Prawa pacjenta a świadczenia transgraniczne Grzegorz Byszewski Pracodawcy RP Największa i najstarsza organizacja pracodawców, Reprezentatywna organizacja pracodawców (reprezentuje 10 tys. przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia. (Dz. U. z dnia 31 marca 2009 r.)

USTAWA. z dnia 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia. (Dz. U. z dnia 31 marca 2009 r.) Dz.U.09.52.419 2009.06.05 zm. Dz.U.2009.76.641 art. 10 USTAWA z dnia 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia (Dz. U. z dnia 31 marca 2009 r.) Art. 1. Ustawa określa: 1) zasady powoływania

Bardziej szczegółowo

Nr 923. Informacja. System ubezpieczeń zdrowotnych we Francji KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH

Nr 923. Informacja. System ubezpieczeń zdrowotnych we Francji KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH System ubezpieczeń zdrowotnych we Francji Październik 2002 Małgorzata Dziubińska-Michalewicz Informacja Nr 923 Zamierzone

Bardziej szczegółowo

Leczenie planowane poza granicami Polski na podstawie przepisów Unii Europejskiej i ustawodawstwa krajowego

Leczenie planowane poza granicami Polski na podstawie przepisów Unii Europejskiej i ustawodawstwa krajowego Leczenie planowane poza granicami Polski na podstawie przepisów Unii Europejskiej i ustawodawstwa krajowego Małgorzata Pajączek Departament Współpracy Międzynarodowej Projekt współfinansowany przez Unię

Bardziej szczegółowo

dotyczący działalności Specjalistycznego Centrum Medycznego Gastromedica Postanowienia ogólne

dotyczący działalności Specjalistycznego Centrum Medycznego Gastromedica Postanowienia ogólne REGULAMIN ORGANIZACYJNY Nutricare Sp. z o.o. dotyczący działalności Specjalistycznego Centrum Medycznego Gastromedica Postanowienia ogólne 1 1. Podmiot leczniczy działa pod firmą Nutricare Sp. z o.o.(dalej:

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia. Art. 1.

USTAWA. z dnia 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia. Art. 1. Kancelaria Sejmu s. 1/8 USTAWA z dnia 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2009 r. Nr 52, poz. 419, Nr 76, poz. 641, z 2010 r. Nr 107, poz. 679, z 2011

Bardziej szczegółowo

OCHRONA ZDROWIA I OPIEKA SPOŁECZNA W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2007 ROKU

OCHRONA ZDROWIA I OPIEKA SPOŁECZNA W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2007 ROKU OCHRONA ZDROWIA I OPIEKA SPOŁECZNA W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2007 ROKU STACJONARNA OPIEKA ZDROWOTNA Zakłady stacjonarnej opieki zdrowotnej, do których zalicza się szpitale i sanatoria, udzielają

Bardziej szczegółowo

CountyCare. Co to jest CountyCare?

CountyCare. Co to jest CountyCare? CountyCare Program Medicaid dla nieubezpieczonych dorosłych w Cook County Co to jest CountyCare? Kto jest uprawniony do CountyCare? Jak można się ubiegać? Jakie dokumenty są potrzebne do ubiegania się

Bardziej szczegółowo

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 20 maja 2005 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 20 maja 2005 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu USTAWA z dnia 20 maja 2005 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego Art. 1. W ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie

Bardziej szczegółowo

NOWE REGULACJE PRAWNE W OBSZARZE OCHRONY ZDROWIA

NOWE REGULACJE PRAWNE W OBSZARZE OCHRONY ZDROWIA NOWE REGULACJE PRAWNE W OBSZARZE OCHRONY ZDROWIA Ministerstwo Zdrowia MZ Dotyczą przede wszystkim nowej organizacji podmiotów w udzielających świadczeń,, polityki lekowej, informatyzacji, kształcenia kadr

Bardziej szczegółowo

BSE 1. Systemy kas chorych, stopniowe upowszechnianie praw (Belgia, Niemcy, Holandia, Austria, Luksemburg)

BSE 1. Systemy kas chorych, stopniowe upowszechnianie praw (Belgia, Niemcy, Holandia, Austria, Luksemburg) BSE 1 U podstaw europejskich systemów ochrony zdrowia i opieki zdrowotnej leżą dwie różne koncepcje. Jedna z nich to koncepcja według Bismarcka, zgodnie z którą ochrona zdrowia związana jest z pracą i

Bardziej szczegółowo

2. Podstawą przyjęcia do ZPOP jest zdiagnozowana przewlekła choroba psychiczna.

2. Podstawą przyjęcia do ZPOP jest zdiagnozowana przewlekła choroba psychiczna. Kontakt: Punkt Pielęgniarski: (087) 562 64 83, Sekretariat: (087) 562 64 79 Kliknij po więcej informacji Regulamin Zakładu Pielęgnacyjno-Opiekuńczego Psychiatrycznego w Specjalistycznym Psychiatrycznym

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Narodowy Rachunek Zdrowia za 2011 rok

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Narodowy Rachunek Zdrowia za 2011 rok Materiał na konferencję prasową w dniu 23 lipca 2013 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Notatka informacyjna Narodowy Rachunek Zdrowia za 2011 rok WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

Nr 1052. Informacja. Systemy ochrony zdrowia w Stanach Zjednoczonych. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Nr 1052. Informacja. Systemy ochrony zdrowia w Stanach Zjednoczonych. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Systemy ochrony zdrowia w Stanach Zjednoczonych Czerwiec 2004 Małgorzata Dziubińska-Michalewicz Informacja Nr 1052

Bardziej szczegółowo

Ustawa o dodatkowym ubezpieczeniu zdrowotnym

Ustawa o dodatkowym ubezpieczeniu zdrowotnym Ustawa o dodatkowym ubezpieczeniu zdrowotnym systemowe ramy dla funkcjonowania dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce Plan Prezentacji 1) : czy konieczna jest ustawowa regulacja dodatkowych ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2014 dr n. med. Krzysztof Wasiak Warszawa, 14.02.2015 r. Szpital im. Prof. M. Weissa Mazowieckiego Centrum Rehabilitacji STOCER Sp. z o.o. ul. Wierzejewskiego 12 05 510 Konstancin - Jeziorna ( 22 ) 711 90 15

Bardziej szczegółowo

Badanie kliniczne a eksperyment medyczny 23 października 2014 r.

Badanie kliniczne a eksperyment medyczny 23 października 2014 r. 1 2 Badanie kliniczne a eksperyment medyczny 23 października 2014 r. Olga Zielińska Specjalista w Wydziale Organizacyjno-Prawnym Departamentu Polityki Lekowej i Farmacji Pierwsze badanie kliniczne na świecie

Bardziej szczegółowo

Świadczenia przysługujące z tytułu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego - podstwa prawna

Świadczenia przysługujące z tytułu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego - podstwa prawna Świadczenia przysługujące z tytułu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego - podstwa prawna Omówienie ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym Rozdział 4 Art. 31. 1. Ubezpieczonym przysługują następujące

Bardziej szczegółowo

www.pwc.com Podsumowanie dwóch lat Ustawa o działalności leczniczej Próba oceny skutków regulacji

www.pwc.com Podsumowanie dwóch lat Ustawa o działalności leczniczej Próba oceny skutków regulacji www.pwc.com Podsumowanie dwóch lat Ustawa o działalności leczniczej Próba oceny skutków regulacji Ocena ogólna : Ustawa była częścią istotnego pakietu zmian obok ustawy refundacyjnej i planowanej ustawy

Bardziej szczegółowo

Data sporządzenia 13.04.2015 r.

Data sporządzenia 13.04.2015 r. Nazwa projektu rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji czynnych zawartych w lekach, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wykazu wyrobów medycznych i wykazu badań

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 15 maja 2014 r. Poz. 619 USTAWA. z dnia 21 marca 2014 r.

Warszawa, dnia 15 maja 2014 r. Poz. 619 USTAWA. z dnia 21 marca 2014 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 15 maja 2014 r. Poz. 619 USTAWA z dnia 21 marca 2014 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz

Bardziej szczegółowo

Nr 1040. Informacja. Zasady odpłatności za leki w wybranych krajach Unii Europejskiej. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz

Nr 1040. Informacja. Zasady odpłatności za leki w wybranych krajach Unii Europejskiej. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Zasady odpłatności za leki w wybranych krajach Unii Europejskiej (Austrii, Belgii, Danii, Grecji, Finlandii, Francji,

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r.

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r. 1 Urz d Statystyczny w Gda sku W Polsce w 2012 r. udział osób w wieku 30-34 lata posiadających wykształcenie wyższe w ogólnej liczbie ludności w tym wieku (aktywni zawodowo + bierni zawodowo) wyniósł 39,1%

Bardziej szczegółowo

PLAN FINANSOWY ORAZ ŚRODKI NA KONTRAKTY W 2014 ROKU. 1. Plan finansowy na 2014 rok

PLAN FINANSOWY ORAZ ŚRODKI NA KONTRAKTY W 2014 ROKU. 1. Plan finansowy na 2014 rok 2 518 2 704 3 003 3 481 4 139 4 507 4 668 4 736 4 977 5 302 5 302 PLAN FINANSOWY ORAZ ŚRODKI NA KONTRAKTY W 2014 ROKU Wartość planów finansowych MOW NFZ koszty świadczeń zdrowotnych 2011-2014 r. w mln

Bardziej szczegółowo

Pamiętaj! W przypadku braku oświadczeń ubezpieczyciel może nam odmówić zwrotu tego kosztu!

Pamiętaj! W przypadku braku oświadczeń ubezpieczyciel może nam odmówić zwrotu tego kosztu! Wypadek i co dalej? - I ETAP - LECZENIE Wypadki są przyczyną poważnych urazów. Poszkodowany trafia na oddział ratunkowy, gdzie robione są badania diagnostyczne, stawiane jest rozpoznanie, a następnie jest

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok 2014 Bartłomiej Noszczyk Klinika Chirurgii Plastycznej, Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego 22 5841 191 Warszawa 22-01-2015 Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie chirurgii plastycznej za rok

Bardziej szczegółowo

PRAWO DO ŚWIADCZEŃ W RAMACH PRZEPISÓW O KOORDYNACJI zakres świadczeń i dokumenty

PRAWO DO ŚWIADCZEŃ W RAMACH PRZEPISÓW O KOORDYNACJI zakres świadczeń i dokumenty PRAWO DO ŚWIADCZEŃ W RAMACH PRZEPISÓW O KOORDYNACJI zakres świadczeń i dokumenty Od 1 maja 2004 r. polscy świadczeniodawcy, posiadający z NFZ umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zobowiązani

Bardziej szczegółowo

Informacja. Nr 132. Organizacja i finansowanie opieki zdrowotnej w wybranych krajach EWG. (Belgia, Holandia, Francja, RFN, Luksemburg).

Informacja. Nr 132. Organizacja i finansowanie opieki zdrowotnej w wybranych krajach EWG. (Belgia, Holandia, Francja, RFN, Luksemburg). KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Organizacja i finansowanie opieki zdrowotnej w wybranych krajach EWG (Belgia, Holandia, Francja, RFN, Luksemburg).

Bardziej szczegółowo

Pracownicze Programy Zdrowotne (PPZ) Ogólnopolski Związek Pracodawców Prywatnej Służby Zdrowia

Pracownicze Programy Zdrowotne (PPZ) Ogólnopolski Związek Pracodawców Prywatnej Służby Zdrowia Pracownicze Programy Zdrowotne (PPZ) Ogólnopolski Związek Pracodawców Prywatnej Służby Zdrowia Podłoże i cele Częściowe odciążenie systemu publicznego przesunięcie części popytu na świadczenia na sektor

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIA MEDYCZNE 2012

UBEZPIECZENIA MEDYCZNE 2012 Tytuł prezentacji UBEZPIECZENIA MEDYCZNE 2012 Oferta INTER Polska dla środowiska medycznego Małgorzata Ziółkowska - Oddział w Katowicach Śląska Izba Lekarska, 23 stycznia 2012r. Dla ułatwienia przyswojenia

Bardziej szczegółowo

I. Zasady systemu ochrony zdrowia

I. Zasady systemu ochrony zdrowia REKOMENDACJE KONFERENCJI BIAŁEGO SZCZYTU" z dnia 19 marca 2008 r. I. Zasady systemu ochrony zdrowia 1. Pacjent znajduje się w centrum systemu ochrony zdrowia; bezpieczeństwo pacjenta jest podstawowym priorytetem

Bardziej szczegółowo

SHL.org.pl SHL.org.pl

SHL.org.pl SHL.org.pl Placówki opieki długoterminowej ważne ogniwo w epidemiologii zakażeń szpitalnych Szpital Powiatowy w Wołominie, Joanna Wejda, Małgorzata Purchała Rodzaje placówek I. Podmioty prowadzące działalność leczniczą

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. Warszawa, dnia 12 listopada 2012 r. Poz. 423. ZARZĄDZENIE Nr 115/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. Warszawa, dnia 12 listopada 2012 r. Poz. 423. ZARZĄDZENIE Nr 115/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. Inspektorat Wojskowej Służby Zdrowia Warszawa, dnia 12 listopada 2012 r. Poz. 423 ZARZĄDZENIE Nr 115/MON MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 9 listopada 2012 r.

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ RADCÓW PRAWNYCH NACZELNEJ IZBY LEKARSKIEJ

ZESPÓŁ RADCÓW PRAWNYCH NACZELNEJ IZBY LEKARSKIEJ ZESPÓŁ RADCÓW PRAWNYCH NACZELNEJ IZBY LEKARSKIEJ Warszawa, dnia 3 października 2013 r. Informacja nt. obowiązkowych ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej lekarz i lekarza dentysty oraz podmiotu leczniczego

Bardziej szczegółowo

Quo vadis opieko zdrowotna?

Quo vadis opieko zdrowotna? Quo vadis opieko zdrowotna? System opieki zdrowotnej w Polsce To zespół osób i instytucji mający za zadanie zapewnić opiekę zdrowotną ludności. Polski system opieki zdrowotnej oparty jest na modelu hybrydowym.

Bardziej szczegółowo

OPIEKA DŁUGOTERMINOWA W POLSCE

OPIEKA DŁUGOTERMINOWA W POLSCE OPIEKA DŁUGOTERMINOWA W POLSCE Polski system gwarantuje obywatelom kraju dostęp do opieki długoterminowej w ramach ochrony zdrowia oraz pomocy społecznej. Z opieki tej mogą korzystać osoby przewlekle i

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja zawodowa osób z niepełnosprawnościami w Europie. dr Marcin Garbat Uniwersytet Zielonogórski

Rehabilitacja zawodowa osób z niepełnosprawnościami w Europie. dr Marcin Garbat Uniwersytet Zielonogórski Rehabilitacja zawodowa osób z niepełnosprawnościami w Europie dr Marcin Garbat Uniwersytet Zielonogórski NIEPEŁNOSPRAWNI W EUROPIE Około 83,2 mln ogółu ludności Europy to osoby z niepełnosprawnością (11,7%

Bardziej szczegółowo

Recepty 100% zapłaciliśmy 650 mln pln w 2012 roku i płacimy dalej.

Recepty 100% zapłaciliśmy 650 mln pln w 2012 roku i płacimy dalej. Recepty 100% zapłaciliśmy 650 mln pln w 2012 roku i płacimy dalej. Copyright Fundacja MY PACJENCI Jak trudno dostać receptę na lek refundowany? Problem zdrowotny Lekarz prywatny bez umowy z NFZ Lekarz

Bardziej szczegółowo

Szczególne uprawnienia do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej. Małopolski Oddział Wojewódzki NFZ Kraków, 10.04.2012r

Szczególne uprawnienia do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej. Małopolski Oddział Wojewódzki NFZ Kraków, 10.04.2012r Szczególne uprawnienia do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej Małopolski Oddział Wojewódzki NFZ Kraków, 10.04.2012r Grupy pacjentów uprzywilejowanych Uprawnieni żołnierze lub pracownicy wojska w

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie diagnostyka laboratoryjna za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie diagnostyka laboratoryjna za rok 2014 Marta Faryna Warszawa, 12 lutego 2015 Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej Wydziału Nauki o Zdrowiu Warszawski Uniwersytet Medyczny 02-097 Warszawa, Banacha 1a tel. 5992405, fax. 5992104, marta.faryna@wum.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Nr 1125. Informacja. Kierunki zmian systemu ochrony zdrowia w Szwecji. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Nr 1125. Informacja. Kierunki zmian systemu ochrony zdrowia w Szwecji. Małgorzata Dziubińska-Michalewicz KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Kierunki zmian systemu ochrony zdrowia w Szwecji Luty 2005 Małgorzata Dziubińska-Michalewicz Informacja Nr 1125 Szwedzki

Bardziej szczegółowo

Informacja. Nr 143. Opieka zdrowotna w Szwecji KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH

Informacja. Nr 143. Opieka zdrowotna w Szwecji KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Opieka zdrowotna w Szwecji Listopad 1993 Grzegorz Ciura Informacja Nr 143 Opieka zdrowotna jest ważnym elementem szwedzkiego

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIE NA ŻYCIE

UBEZPIECZENIE NA ŻYCIE UBEZPIECZENIE NA ŻYCIE DLA BYŁYCH FUNKCJONARIUSZY BIURA OCHRONY RZĄDU Szanowni Państwo, Poniżej przedstawiamy ofertę Ubezpieczenia na życie i zdrowie Ubezpieczonego lub dodatkowo życie i zdrowie Współmałżonka

Bardziej szczegółowo

O P I E K A M E D Y C Z N A S Y S T E M O P T U S

O P I E K A M E D Y C Z N A S Y S T E M O P T U S O P I E K A M E D Y C Z N A S Y S T E M O P T U S w w w. o p t u s. p l Nazywamy się OPTUS Jesteśmy w dobrym towarzystwie! Jesteśmy dumni, że stanowimy część Grupy Kapitałowej Toruńskich Zakładów Materiałów

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku I. Postanowienia ogólne 1 1. Regulamin organizacyjny Stowarzyszenia Promyk siedzibą w Giżycku, zwanej dalej

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia29 kwietnia 2011 r. Załącznik nr 1 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie fizjoterapii za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie fizjoterapii za rok 2014 Warszawa, 15.02.2015 r. Dr Grażyna Brzuszkiwicz-Kuźmicka Akademia Wychowania Fizycznego J. Piłsudskiego Wydział Rehabilitacji Ul. Marymoncka 34 00-968 Warszawa Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

JEDNOLITY SPOSÓB I TRYB POTWIERDZANIA SKIEROWAŃ NA

JEDNOLITY SPOSÓB I TRYB POTWIERDZANIA SKIEROWAŃ NA JEDNOLITY SPOSÓB I TRYB POTWIERDZANIA SKIEROWAŃ NA LECZENIE UZDROWISKOWE W ODDZIAŁACH WOJEWÓDZKICH NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA 1. Ilekroć w niniejszych zasadach jest mowa o Funduszu należy przez to rozumieć

Bardziej szczegółowo

Informacja. Nr 610. Opieka zdrowotna nad młodzieżą szkolną i akademicką w Polsce KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Informacja. Nr 610. Opieka zdrowotna nad młodzieżą szkolną i akademicką w Polsce KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Opieka zdrowotna nad młodzieżą szkolną i akademicką w Polsce Kwiecień 1998 Grzegorz Ciura Informacja Nr 610 W niniejszym

Bardziej szczegółowo

Reumatoidalne zapalenie stawów WYDATKI NA LECZENIE RZS W POLSCE

Reumatoidalne zapalenie stawów WYDATKI NA LECZENIE RZS W POLSCE Reumatoidalne zapalenie stawów WYDATKI NA LECZENIE RZS W POLSCE październik 2015 Absencje chorobowe z powodu RZS RZS istotnie upośledza zdolność chorych do pracy i dlatego stanowi duże obciążenie dla gospodarki

Bardziej szczegółowo

Co nam przysługuje, gdy płacimy składki?

Co nam przysługuje, gdy płacimy składki? Co nam przysługuje, gdy płacimy składki? 1 25 Ubezpieczenie chorobowe Zasiłek chorobowy świadczenie wypłacane zamiast pensji, gdy osoba ubezpieczona przebywa na zwolnieniu lekarskim. Standardowa wysokość

Bardziej szczegółowo

w odniesieniu do przepisów krajowych oraz przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

w odniesieniu do przepisów krajowych oraz przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w odniesieniu do przepisów krajowych oraz przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego Podstawy prawne Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze

Bardziej szczegółowo

Spis treści III. działalność leczniczą... 8

Spis treści III. działalność leczniczą... 8 Notki biograficzne... IX Wykaz skrótów... XI Wprowadzenie... XV Rozdział 1. Nowe zasady funkcjonowania podmiotów leczniczych... 1 1.1. Działalność lecznicza... 1 1.1.1. Definicja podmiotu leczniczego i

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIE NA ŻYCIE

UBEZPIECZENIE NA ŻYCIE UBEZPIECZENIE NA ŻYCIE DLA FUNKCJONARIUSZY I PRACOWNIKÓW CYWILNYCH BIURA OOCHRONY RZĄDU Szanowni Państwo, Poniżej przedstawiamy ofertę Ubezpieczenia na życie i zdrowie lub dodatkowo życie i zdrowie Współmałżonka

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie KARDIOCHIRURGII za rok 2014 ( od dnia 16.06.2014.)

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie KARDIOCHIRURGII za rok 2014 ( od dnia 16.06.2014.) Warszawa 2015.02.10 Mariusz Kuśmierczyk Instytut Kardiologii 04-628 Warszawa ul. Alpejska 42 22 34 34 610, 22 34 34 548 mkusmierczyk@ikard.pl Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie KARDIOCHIRURGII

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 KOD ŚWIADCZENIA

Załącznik nr 1 KOD ŚWIADCZENIA Załącznik nr 1 KOD ŚWIADCZENIA Definicje pojęć: Hospitalizacja: pobyt pacjenta w szpitalu, trwający co najmniej jedną noc, od chwili wpisu do księgi głównej do chwili wypisu. Pobyt: świadczenie w zakładzie

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych I. Charakterystyka 1. Zespół Poradni Specjalistycznych jest jednostką organizacyjną Krakowskiego Centrum Rehabilitacji i Ortopedii, realizującą zadania

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie zdrowotne przysługuje z tytułu:

Ubezpieczenie zdrowotne przysługuje z tytułu: Od 1 stycznia br. obowiązują uproszczone zasady weryfikacji uprawnień pacjentów do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Wprowadzono elektroniczny system weryfikacji uprawnionych

Bardziej szczegółowo

Opieka zdrowotna w Unii Europejskiej. Warszawa, 2004

Opieka zdrowotna w Unii Europejskiej. Warszawa, 2004 Opieka zdrowotna w Unii Europejskiej Warszawa, 2004 2 Swobodny przepływ osób Każdy obywatel UE ma prawo do swobodnego podróżowania, podejmowania pracy, studiowania i zamieszkiwania w wybranym przez siebie

Bardziej szczegółowo

dziś i jutro Strategia rozwoju POZ na lata 2014-2020

dziś i jutro Strategia rozwoju POZ na lata 2014-2020 Medycyna Rodzinna Warmii i Mazur dziś i jutro Strategia rozwoju POZ na lata 2014-2020 Lek. med. Zbigniew Gugnowski Konsultant Wojewódzki w Dziedzinie Medycyny Rodzinnej NZOZ Poradnia Lekarzy Medycyny Rodzinnej

Bardziej szczegółowo

I. Na zasadach obowiązujących obywateli polskich

I. Na zasadach obowiązujących obywateli polskich ZASADY PRZYJMOWANIA NA STUDIA W UNIWERSYTECIE RZESZOWSKIM CUDZOZIEMCÓW Dokumenty źródłowe: - Ustawa z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. nr 164, poz. 1365), - Rozporządzenie Ministra

Bardziej szczegółowo

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012 Oferta raportu: Szkolnictwo wyższe w Polsce i wybranych krajach analiza porównawcza OFERTA RAPORTU Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata Kraków 2012 1 Oferta raportu:

Bardziej szczegółowo

USTAWA O ŚWIADCZENIACH OPIEKI ZDROWOTNEJ FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW PUBLICZNYCH

USTAWA O ŚWIADCZENIACH OPIEKI ZDROWOTNEJ FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW PUBLICZNYCH USTAWA O ŚWIADCZENIACH OPIEKI ZDROWOTNEJ FINANSOWANYCH ZE ŚRODKÓW PUBLICZNYCH Joanna Nowak-Kubiak Bożena Łukasik 2. wydanie Warszawa 2010 Spis treści Wykaz skrótów...7 Wstęp...9 Ustawa z dnia 27 sierpnia

Bardziej szczegółowo