priorytetowej POIiŚ Grontmij Polska Ministerstwo Środowiska, październik 2009

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "priorytetowej POIiŚ Grontmij Polska Ministerstwo Środowiska, październik 2009"

Transkrypt

1 ANALIZA EKONOMICZNA / FINANSOWA Szkolenie dla potencjalnych beneficjentów I i II osi priorytetowej POIiŚ Wojciech Kurowski Grontmij Polska Ministerstwo Środowiska, październik 2009

2 Plan prezentacji Miejsce i zakres analizy finansowej w studium wykonalności Cele analizy finansowej / ekonomicznej Metodyka analizy finansowej / ekonomicznej Logika analizy finansowej / ekonomicznej Poszczególne elementy analizy finansowej i ekonomicznej Analiza opcji instytucjonalnych Analiza opcji Analiza ex post Analiza projektu Analiza trwałości Analiza ryzyka analiza wraŝliwości Analiza kosztów i korzyści Błędy popełniane w analizie finansowej 2

3 Analiza ekonomiczna / finansowa jest jednym z najwaŝniejszych elementów studium wykonalności. Dla osób oceniających Projekt stanowi ona podstawę do oceny efektywności i wykonalności Projektu w aspekcie jego zakresu, celów, zapotrzebowania na dotację oraz trwałości finansowej, rozumianej jako zachowanie płynności finansowej w fazie inwestycyjnej oraz operacyjnej. Dla Beneficjenta jest kluczowym elementem dającym informację o strukturze finansowania, kosztach finansowych, szacunku kosztów eksploatacyjnych, przychodów, taryf. Jest planem finansowym zawierającym prognozę podstawowych składowych sprawozdania finansowego, weryfikuje wykonalność finansową Projektu. 3

4 Cele analizy finansowej i ekonomicznej (1/2) Potencjalny beneficjent powinien wykazać,ŝe: projekt jest wykonalny, dane, na podstawie których oceniany jest projekt są wiarygodne (i - na ile to moŝliwe - porównywalne), planowana inwestycja jest spójna z załoŝonymi celami, postulowany wariant jest najlepszy z punktu widzenia społeczeństwa, postulowana kwota dofinansowania jest niezbędna do osiągnięcia celów, zapewniona zostanie trwałość inwestycji po jej realizacji. 4

5 Cele analizy finansowej i ekonomicznej (2/2) Wybór optymalnego zakresu Projektu analiza opcji - metoda DGC; Obliczenie stopnia dofinansowania dla projektów generujących dochód netto zastosowanie ma metoda luki finansowej; Ocena finansowej efektywności Projektu przed dofinansowaniem oraz po dofinansowaniu dotacją UE; Ocena trwałości finansowej operatora analiza płynności finansowej operatora w okresie realizacji inwestycji oraz eksploatacji; Ocena akceptowalności społecznej realizacji Projektu Ocena efektywności przyjętego modelu instytucjonalnego. 5

6 Logika analizy finansowej / ekonomicznej (1/2) Analiza Projektu ANALIZA KOSZTÓW I KORZYŚCI ANALIZA OPCJI INSTYTUCJONALNYCH ANALIZA OPCJI - DGC ANALIZA LUKI, NPV, IRR ANALIZA PŁYNNOŚCI ANALIZA RYZYKA ANALIZA EX POST Analiza Beneficjent / Operator Analiza Projektu Analiza Beneficjent + Projekt 6

7 Logika analizy finansowej / ekonomicznej (2/2) ANALIZA EX POST ANALIZA LUKI FINANSOWEJ ANALIZA PŁYNNOŚCI Dane wejściowe: - Sprawozdania finansowe, - Wnioski taryfowe, - Zestawienia oraz informacje. Dane wejściowe: - Dokumentacja techniczna, - Szacunki własne, - Parametry makro wytyczne. Dane wejściowe: - Analiza ex post, analiza luki, - Parametry makro - wytyczne, - Szacunki własne. Metodyka: - Analiza wskaźnikowa - Analiza przychod., kosztów - Analiza cash flow ex post Metodyka: - Analiza DCF, FNPV, FIRR - Model róŝnicowy - Kalkulacja dotacji UE Metodyka: - Plan finansowy - Projekt + Operator - Analiza sald gotówki Produkt: - Ocena operatora ex post, - Wskaźniki KON, ECIT, - Bilans wyjściowy. Produkt: - Ocena efektywności Projektu, - % i kwota dotacji, - Przychody i koszty, nakłady. Produkt: - Ocena płynności Operatora, - Struktura finansowania, - Ceny, affordability. 7

8 Metodyka analizy finansowej / ekonomicznej (1/4) Podstawowe dokumenty i wytyczne: Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006, 1080/2006. Część E i H.2 załącznika XXI do Rozporządzenia Komisji 1828/2006 (algorytm wyliczania dofinansowania) EC, The New Programming Period : Guidance On The Methodology For Carrying Out Cost-Benefit Analysis, Working Document No. 4, 08/ (dostępne takŝe w j. polskim). Analiza kosztów i korzyści projektów inwestycyjnych: Przewodnik; Dyrekcja Generalna - Polityka Regionalna KE. 8

9 Metodyka analizy finansowej / ekonomicznej (2/4) Podstawowe dokumenty i wytyczne: Wytyczne w zakresie wybranych zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym generujących dochód, 15 stycznia 2009 r., MRR. Wytyczne do przygotowania inwestycji w zakresie środowiska współfinansowanych przez FS i EFRR w latach ; Jaspers (Określone w tym dokumencie zasady mają pierwszeństwo przed zasadami określonymi w wytycznych MRR z 15 stycznia 2009) Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia Wytyczne w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO IiŚ 9

10 Metodyka analizy finansowej i ekonomicznej (3/4) Sposób przygotowania analizy finansowej (model finansowy): naleŝy dołączyć do studium wykonalności skoroszyt w postaci plików z aktywnymi komórkami i formułami, np. w formacie MS Excel lub OpenOffice; skoroszyt powinien składać się z trzech arkuszy: Arkusz 1: ZałoŜenia powinien zawierać wszystkie wprowadzane dane (zarówno załoŝenia opisowe, jak i dane liczbowe); 10

11 Metodyka analizy finansowej i ekonomicznej (4/4) wszystkie obliczenia powinny być zawarte w Arkuszu 2: Obliczenia; w tym arkuszu nie powinny być wpisywane Ŝadne dane, powinny one być powiązane formułami z danymi wprowadzonymi w Arkuszu 1: ZałoŜenia. Arkusz 3: Wyniki powinien zawierać wszystkie tabele i załączniki do studium wykonalności (wykorzystywane w studium wykonalności); nie powinny tam występować Ŝadne obliczenia; cała zawartość powinna być pobierana albo z Arkusza 2: Obliczenia, albo z Arkusza 1: ZałoŜenia. 11

12 Struktura analizy finansowej i ekonomicznej Analiza opcji instytucjonalnych wpływ na metodykę i wyniki analizy finansowej Analiza opcji analiza efektywności kosztowej DGC Analiza ex post Analiza Projektu Analiza luki finansowej Analiza efektywności Analiza trwałości Analiza ryzyka analiza wraŝliwości Analiza kosztów i korzyści - CBA 12

13 Analiza opcji instytycjonalnych (1/3) Analiza opcji instytucjonalnych ma na celu wybór optymalnego wariantu organizacyjnego wdroŝenia Projektu i eksploatacji majątku. Podstawowymi kryteriami wyboru rekomendowanej opcji powinny być: Wytyczne instytucji wdraŝających instrument finansowy, Efektywność finansowa minimalizacja kosztów dla uŝytkowników, Przejrzystość i funkcjonalność struktury instytucjonalnej. Trwałość Projektu 13

14 Analiza opcji instytycjonalnych (2/3) Wybór wariantu instytucjonalnego ma istotny wpływ na kształt i wyniki analizy finansowej: MoŜliwe dwie podstawowe opcje: Beneficjent = operator Beneficjent operator Wybór opcji organizacyjnej determinuje: Kwestie kwalifikowalności VAT, Kwestie związane z amortyzacją i jej kumulacją, Kwestie związane z finansowaniem części polskiej, Kwestie związane z systemem poboru opłat, zasadami, eksploatacji majątku, finansowaniem odtworzeń, Kwestie związane z analizą ex post oraz metodyką analizy płynności. 14

15 Analiza opcji instytucjonalnych (3/3) Inne kwestie / efekty: MoŜliwości kumulacji gotówki z amortyzacji na przyszłe odtworzenia. Rozdzielność własności i uŝytkowania potencjalnie mniejsza efektywność. Pozytywny efekt tarczy podatkowej. Wpływ na wskaźniki zadłuŝenia gminy wynikające z Ustawy o Finansach Publicznych. Kwestia pełnej podmiotowości prawnej operatora ograniczenia w zawieraniu umów / zobowiązań. 15

16 Analiza opcji DGC (1/5) Analiza opcji jest decydująca dla: Właściwej identyfikacji zakresu inwestycji oraz Wyboru najbardziej opłacalnego rozwiązania technicznego. Analiza opcji powinna być wykonana na wczesnym etapie przygotowania projektu Analiza opcji powinna skupiać się na wyłącznie istotnych, technicznie oraz instytucjonalnie i prawnie wykonalnych opcjach. Głównym celem analizy opcji jest wybór wariantu pozwalającego na uzyskanie efektu ekologicznego przy najniŝszym koszcie dla społeczeństwa 16

17 Analiza opcji DGC (2/5) Głównym celem analizy opcji jest odpowiedź na pytanie który wariant pozwala na uzyskanie efektu ekologicznego przy najniŝszym koszcie dla społeczeństwa? Na to pytanie moŝna odpowiedzieć stosując metodę efektywności kosztowej. NaleŜy wyznaczyć cel, moŝliwe sposoby jego osiągnięcia, przeanalizować koszty realizacji poszczególnych opcji, i na koniec wybrać opcję, która jest najtańsza. Podejście to jest prostsze do zastosowania (nie ma potrzeby wyceniania korzyści, związanych z poprawą jakości środowiska) i prowadzi do jednoznacznych wniosków. 17

18 Analiza opcji DGC (3/5) Analiza efektywności kosztowej. DGC Dynamiczny Koszt Jednostkowy (Dynamic Generation Cost) Dynamiczny koszt jednostkowy DGC jest równy cenie, która pozwala na uzyskanie zdyskontowanych przychodów równych zdyskontowanym kosztom, a więc minimalnej cenie, która powoduje, Ŝe przedsięwzięcie staje się rentowne. DGC pokazuje, jaki jest techniczny koszt uzyskania jednostki miary rezultatu (np. efektu ekologicznego). Koszt ten jest wyraŝony w złotówkach na jednostkę miary rezultatu. 18

19 Analiza opcji DGC (4/5) Przykładowe miary rezultatu lub efekty ekologiczne dla projektów z zakresu gospodarki wodno-ściekowej: Typ projektu Miara rezultatu (MR) / Efekt ekologiczny (EE) Jednostka EE ilość doprowadzonej wody w wyniku realizacji projektu m 3 /rok kompleksowe projekty z zakresu gospodarki wodno-ściekowej EE ilość odprowadzonych ścieków do oczyszczalni ścieków w wyniku realizacji projektu m 3 /rok EE wielkość zredukowanego ładunku biochemicznego zapotrzebowania tlenu BZT 5 Mg/rok 19

20 Analiza opcji DGC (5/5) Przykładowe miary rezultatu lub efekty ekologiczne dla projektów z zakresu gospodarki odpadami: Typ projektu Budowa i rozbudowa regionalnych zakładów zagospodarowania odpadów, w tym takich elementów jak stacje przeładunkowe, instalacje do odzysku (recyklingu), instalacje do unieszkodliwiania EE Miara rezultatu (MR) / Efekt ekologiczny (EE) ilość odpadów poddanych odzyskowi oraz unieszkodliwionych Jednostka Mg/rok Budowa i rozbudowa instalacji do odzysku odpadów EE ilość odpadów poddanych odzyskowi Mg/rok Rekultywacja nieczynnych i wyeksploatowanych składowisk odpadów niebezpiecznych oraz innych niŝ niebezpieczne Budowa lub rozbudowa systemów selektywnego zbierania odpadów EE EE powierzchnia terenu odzyskanych terenów zdegradowanych ilość odpadów zebranych selektywnie, w tym odpady przekazane do odzysku (w tym recyklingu) ha Mg/rok Budowa, rozbudowa lub przebudowa kompostowni odpadów EE ilość odpadów poddanych odzyskowi Mg/rok Budowa, rozbudowa lub przebudowa spalarni odpadów innych niŝ niebezpieczne Budowa, rozbudowa lub przebudowa pozostałych instalacji do odzysku lub unieszkodliwiana odpadów niebezpiecznych oraz innych niŝ niebezpieczne EE EE ilość odpadów innych niŝ niebezpieczne poddanych odzyskowi lub unieszkodliwieniu ilość odpadów niebezpiecznych poddanych odzyskowi lub unieszkodliwieniu Mg/rok Mg/rok 20

21 Analiza finansowa ex post (1/4) Analiza finansowa ex post sporządzana jest dla beneficjenta / operatora infrastruktury wytworzonej w ramach Projektu i obejmuje takie elementy jak: Analiza Rachunku zysków i strat Analiza Bilansu Analiza Rachunku Przepływów PienięŜnych Nie ma w zasadzie szczegółowych wytycznych dla analizy finansowej ex post. Stosuje się powszechnie przyjęte metody oceny kondycji finansowej podmiotów gospodarczych analiza wskaźnikowa. 21

22 Analiza finansowa ex post (2/4) Cele analizy finansowej ex post to: Ocena kondycji operatora/beneficjenta w aspekcie jego zamierzeń inwestycyjnych (analiza wskaźnikowa); Analiza kształtowania się istotnych parametrów, wykorzystywanych następnie w analizie ex ante, np. gotówkowa stopa podatku, wskaźniki rotacji KON; Analiza moŝliwości zadłuŝania się badanego podmiotu; Analiza charakterystyki przychodów i kosztów; 22

23 Analiza finansowa ex post (3/4) Sprawozdanie finansowe składa się z: wprowadzenia do sprawozdania finansowego (ogłaszane w Monitorze B) bilansu (balance sheet), rachunku zysków i strat (profit and loss account), informacji dodatkowej, obejmującej wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia (notes to the accounts). Spółki akcyjne oraz przedsiębiorstwa, które w poprzedzającym roku obrotowym spełniły przynajmniej 2 z 3 warunków: a) średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło co najmniej 50 osób, b) suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego stanowiła równowartość w walucie polskiej co najmniej 2,5 mln EUR, c) przychody netto ze sprzedaŝy towarów i produktów oraz operacji finansowych za rok obrotowy stanowiły równowartość w walucie polskiej co najmniej 5 mln EUR, sporządzają ponadto: rachunek przepływów środków pienięŝnych, zestawienie zmian w kapitale własnym. 23

24 Analiza finansowa ex post (4/4) Pamiętać naleŝy, Ŝe: Wielkości w bilansie odzwierciedlają wartość danego aktywa / pasywa na dzień sporządzenia bilansu, łatwo więc o manipulację lub błędną ocenę, mniejszy problem w przypadku rachunku zysków i strat lub cash flow, tam są prezentowane wielkości kumulatywne. Nie wszystkie zobowiązania oraz ograniczenia dla dalszego zwiększania kapitału obcego w przedsiębiorstwie są uwidocznione w bilansie, przydatne moŝe się okazać zapoznanie z umowami Zaobserwowane tendencje w analizie ex post mogą (choć nie muszą) mieć powaŝne skutki dla przyszłej kondycji przedsiębiorstwa. Prawidłowe obliczenie wskaźników rotacji często wymaga analizy składowych, uwzględnianych przy wyliczeniach. 24

25 Analiza finansowa projektu (1/18) Analiza finansowa projektu obejmuje: Analizę luki finansowej celem jest kalkulacja stopnia dofinansowania Analizę efektywności projektu celem jest ocena efektywności / opłacalności finansowej inwestycji oraz kapitału własnego (duŝe projekty, PPP). 25

26 Analiza finansowa projektu (2/18) LUKA FINANSOWA To część zdyskontowanego kosztu inwestycji, która nie jest pokryta zdyskontowanym dochodem netto z projektu Metoda luki w finansowaniu jako podstawa obliczania dotacji W przypadku projektów generujących dochód wydatki kwalifikowane nie mogą przekraczać bieŝącej wartości kosztu inwestycji pomniejszonej o bieŝącą wartość dochodu netto z inwestycji w okresie referencyjnym właściwym dla danej kategorii inwestycji (art.55 ust. 2 Rozp. 1083/06) 26

27 Analiza finansowa projektu (3/18) Dochód (przychód) Projektu to: Jakakolwiek operacja obejmująca inwestycję w infrastrukturę, korzystanie z której podlega opłatom ponoszonym bezpośrednio przez korzystających* lub jakakolwiek operacja pociągająca za sobą sprzedaŝ gruntów lub budynków, dzierŝawę gruntu lub najem budynków, lub jakiekolwiek inne świadczenie odpłatnych usług. *np. dotacje operacyjne nie stanowią przychodów w rozumieniu art. 55 ust.1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/

28 Analiza finansowa projektu (4/18) W Rozporządzeniu Rady (WE) nr 1083/2006 wyróŝniono dwie kategorie projektów generujących dochód: Projekty, dla których istnieje moŝliwość obiektywnego oszacowania dochodu z wyprzedzeniem (art. 55 ust.2). Są to projekty generujące dochód, który moŝna oszacować ex ante. Zastosowanie ma metoda luki finansowej. Projekty, dla których nie istnieje moŝliwość obiektywnego oszacowania dochodu z wyprzedzeniem (art. 55 ust.3). Są to projekty generujące dochody, ale nie moŝna ich obiektywnie oszacować ex ante (np. ze względu na innowacyjny charakter). Zastosowanie ma stopa dofinansowania określona dla danego działania. Projekty takie muszą zostać objęte monitoringiem generowanego dochodu. 28

29 Analiza finansowa projektu (5/18) Cele analizy luki finansowej: Ustalenie tej części zdyskontowanego kosztu pierwotnej inwestycji, która nie jest pokryta zdyskontowanym dochodem netto z Projektu, Ustalenie optymalnego poziomu dofinansowania z funduszy UE, Podstawa wyliczenia maksymalnej kwoty dotacji, wskazanej następnie w umowie o dofinansowaniu. 29

30 Analiza finansowa projektu (6/18) Wyłączenia ze stosowania metody luki: Projekty podlegające zasadom pomocy publicznej, art. 55 ust. 6 Rozp. 1083, NiezaleŜnie od formy pomocy publicznej (de minimis, pomoc regionalna, sektorowa, ) zasad luki finansowej dla projektów generujących dochód nie stosuje się. Projekty dla których wsparcie związane jest z instrumentami inŝynierii finansowej w rozumieniu art. 44 Rozp. Rady (WE) nr 1083/2006 oraz sekcji 8 Rozp. Komisji (WE) 1828/2006. Projekty, których całkowity koszt nie przekracza 1 mln EUR. (Rozp. Rady (WE) nr 1341/2008) 30

31 Analiza finansowa projektu (7/18) Niezbędnym do oszacowania luki finansowej jest zestawienie przepływów pienięŝnych wpływów i wypływów generowanych przez projekt: Pozycja WPŁYWY obejmować powinna: wpływy z przychodów generowanych przez projekt wartość rezydualną projektu na koniec okresu jego uŝytkowania Pozycja WYPŁYWY obejmować powinna: początkowe nakłady inwestycyjne inwestycje odtworzeniowe koszty działalności operacyjnej (bez amortyzacji) 31

32 Analiza finansowa projektu (8/18) Plan inwestycyjny powinien być podzielony na dwie kategorie: (1) inwestycje rozwojowe i modernizacyjne; (2) inwestycje odtworzeniowe. Struktura planu inwestycyjnego powinna być zatem następująca: 1. Inwestycje rozwojowe i modernizacyjne: a) Projekt UE; b) Inne inwestycje rozwojowe i modernizacyjne. 2. Inwestycje odtworzeniowe: a) Inwestycje odtworzeniowe w ramach Projektu UE; b) Inwestycje odtworzeniowe dotyczące innych inwestycji rozwojowych i modernizacyjnych; c) Inwestycje odtworzeniowe dla istniejącego majątku (poza Projektem UE). Nakłady inwestycyjne Projektu UE (1.a) powinny zawierać rezerwę. Rezerwa kwalifikuje się do finansowania w ramach POIiŚ, ale nie jest uwzględniania w kalkulacji luki. Zatem ta kategoria wydatków powinna być wydzielona. 32

33 Analiza finansowa projektu (9/18) W analizie luki finansowej Projektu stosuje się tzw. model róŝnicowy Idea modelu róŝnicowego polega na skalkulowaniu przepływów dla jednostki przy załoŝeniu prowadzenia dotychczasowej działalności (bez realizacji Projektu WARIANT BAZOWY) i z uwzględnieniem przepływów związanych z Projektem (WARIANT Z REALIZACJĄ PROJEKTU) Przepływy dla Projektu są róŝnicą wymienionych wyŝej dwóch wariantów 33

34 Analiza finansowa projektu (10/18) WARIANT PO REALIZACJI PROJEKTU - WARIANT BAZOWY = PRZEPŁYWY PROJEKTU WARIANT Z REALIZACJĄ PROJEKTU WARIANT BAZOWY WPŁYWY przychody wartość rezydualna majątku na koniec okresu jego uŝytkowania z dotychczasowej działalności (liczby odbiorców); związane z realizacją inwestycji własnych; z Projektu (nowi odbiorcy) majątku dotychczasowego; majątku z inwestycji własnych; majątku z Projektu z dotychczasowej działalności (liczby odbiorców); związane z realizacją inwestycji - własnych = majątku dotychczasowego; majątku z inwestycji własnych WPŁYWY PROJEKTU WYPŁYWY nakłady inwestycyjne inwestycje odtworzeniowe koszty działalności operacyjnej (bez amortyzacji) inwestycje własne jednostki; nakłady Projektu majątku dotychczasowego; majątku z inwestycji własnych; majątku z Projektu dotychczasowe; związane z realizacją inwestycji własnych; Projektu - inwestycje własne jednostki majątku dotychczasowego; majątku z inwestycji własnych dotychczasowe; związane z realizacją inwestycji własnych = WYPŁYWY PROJEKTU 34

35 Analiza finansowa projektu (11/18) Kalkulacja przychodów Projektu: W analizie finansowej, w tym w analizie luki naleŝy stosować zasadę zanieczyszczający płaci. Jest ona jedną z głównych zasad wspólnotowej polityki w zakresie środowiska naturalnego [art. 174 traktatu WE] i ma zastosowanie na całym terytorium Wspólnoty. W praktyce wdroŝenie tej zasady oznacza stworzenie systemu opłat, w którym pełne koszty zanieczyszczania środowiska i środków zapobiegawczych przed zanieczyszczaniem środowiska byłyby ponoszone przez tego, kto spowodował zanieczyszczenie. W obliczeniach naleŝy równieŝ wykorzystać zasadę sprawiedliwości (przystępności cenowej), o której mowa w Rozporządzeniu ogólnym [art. 55 Rozp. 1083/2006]. Ceny muszą spełniać zasadę sprawiedliwości, aby produkty lub usługi były przystępne cenowo dla korzystających. Dla przykładu, naleŝy pamiętać, aby poziom wydatków na gospodarkę wodno-ściekową/ odpadami nie przewyŝszał 3% / 0,75% dochodu do dyspozycji gospodarstw domowych (mierzonego medianą). 35

36 Analiza finansowa projektu (12/18) Algorytm kalkulacji luki finansowej: (1) Szacunek wartości bieŝącej przychodów netto (DNR) Wartość bieŝąca dochodów kalkulowana jest jako suma zdyskontowanych przychodów oraz zdyskontowanej wartości rezydualnej, pomniejszona o sumę zdyskontowanych kosztów operacyjnych. (DIC) bazuje na przepływach przyrostowych oraz wartości bieŝącej nakładów inwestycyjnych (bez rezerwy), obejmujących równieŝ inwestycje odtworzeniowe. (2) Obliczenie wskaźnika luki finansowej przedsięwzięcia, liczonego jako stosunek maksymalnego wydatku kwalifikowanego Max EE (gdzie Max EE = DIC DNR) do bieŝącej wartości nakładów inwestycyjnych DIC. Wskaźnik luki finansowej kalkuluje się zatem na podstawie równania: R = Max EE / DIC (3) Kalkulacja kwoty decyzji DA, czyli kwoty, do której ma zastosowanie stopa współfinansowania dla danej osi priorytetowej, liczona na podstawie równania: DA = EC * R, gdzie EC jest kosztem kwalifikowanym (liczonym z rezerwą) (4) Określenie kwoty dotacji Unii Europejskiej: Dotacja UE = DA * Max CRpa, gdzie Max CRpa jest maksymalną stopą współfinansowania (85%) 36

37 Analiza finansowa projektu (13/18) Przykład liczbowy kalkulacji luki: Wartość bieŝąca przychodów netto (DNR) Wartość bieŝąca nakładów inwestycyjnych (DIC) Maksymalny wydatek kwalifikowany (Max EE) (Max EE = DIC DNR) Wskaźnik luki finansowej przedsięwzięcia (R = Max EE / DIC) Kwota decyzji DA DA = EC * R, gdzie EC to koszt kwalifikowany Maksymalna kwota dotacji UE Dotacja UE = DA * Max CRpa, gdzie Max CRpa jest maksymalną stopą współfinansowania (85%) Ustalenie udziału dotacji w całkowitych wydatkach kwalifikowanych (efektywna stopa dofinansowania) 30 mln PLN 95 mln PLN 65 mln PLN 68,42% 68,420 mln PLN 100 mln PLN 58,157 mln PLN 58,16% 37

38 Analiza finansowa projektu (14/18) Poziom luki finansowej: R = Max EE / DIC R = (DIC - DNR) / DIC Nakłady inwestycyjne (DIC) NadwyŜka finansowa (DNR) Dyskonto (k) Stawki amort. Amortyzacja + MarŜa zysku Affordability [% DD] Konsumpcja jedn. JKC obecny DD CASH FLOW BENEFICJENTA / OPERATORA 38

39 Analiza finansowa projektu (15/18) Analiza efektywności finansowej Projektu: Przeprowadzana jest na podstawie przepływów pienięŝnych Projektu Analiza efektywności przeprowadzana jest dla przepływów Projektu bez dofinansowania oraz z uwzględnieniem dofinansowania z funduszy UE. Analiza rentowności przed dofinansowaniem ma na celu wykazanie, Ŝe dla utrzymania rentowności projektu konieczne jest wsparcie zewnętrznymi środkami. Analiza rentowności po dofinansowaniu jest weryfikacją dobrze oszacowanej wielkości dotacji, która nie moŝe przynosić nadmiernych korzyści projektodawcy. 39

40 Analiza finansowa projektu (16/18) Od beneficjenta oczekuje się obliczenia dwóch następujących wskaźników finansowych w celu wykazania, Ŝe dotacja nie jest przeszacowana. w wariancie bez i z dotacją: FRR/C i FNPV/C; w wariancie z dotacją: FRR/K i FNPV/K (jedynie dla projektów powyŝej 25 milionów EUR i w formule PPP). 40

41 Analiza finansowa projektu (17/18) Kategorie przepływów pienięŝnych branych pod uwagę w celu wyliczenia wskaźników efektywności: FNPV/C, FRR/C: Przychody, Wartość rezydualna, Koszty operacyjne, Zmiany w kapitale obrotowym netto, Nakłady odtworzeniowe, Nakłady inwestycyjne na realizację projektu. (+ dotacja FNPV/c po dofin.). FNPV/K, FRR/K: Przychody, Wartość rezydualna, Koszty operacyjne, Koszty finansowania, Spłaty kredytów, Krajowy wkład prywatny, Krajowy wkład publiczny. Uwaga: w kalkulacji FNPV/K oraz FRR/K nie bierze się pod uwagę wartości dofinansowania z funduszy UE, gdyŝ celem ustalenia wartości FNPV/K i FRR/K jest ustalenie zwrotu i wartości bieŝącej kapitału krajowego zainwestowanego w projekt. 41

42 Analiza finansowa projektu (18/18) Oczekiwane wartości wskaźników efektywności FNPV/c FRR/c FNPV/c; FRR/c po dofinansowaniu FNPV/k FRR/k Wskaźnik FNP/c powinien być ujemny; FRR/c moŝe być ujemna (nie istnieć) FNPV/C moŝe być dodatni 0<FRR/c<k FNPV/k moŝe być dodatni FRR/c<k Rekomendacja Wyłącznie wartość ujemna uzasadnia konieczność dotacji Po uwzględnieniu dotacji efektywność Projektu powinna być wyŝsza, ale nie przekraczać stopy dyskontowej Nie powinna być wyŝsza od przyjętej stopy dyskontowej nadmierne korzyści dla beneficjenta Interpretacja 42

43 Analiza trwałości (1/4) 1. Analiza płynności finansowej ma na celu ocenę zdolności podmiotu odpowiedzialnego za eksploatację majątku wytworzonego w ramach Projektu do generowania dodatnich sald gotówki w całym badanym okresie; Stąd najwaŝniejszym elementem analizy jest rachunek przepływów pienięŝnych. 2. Analiza ponadto ma na celu prognozę całościowego obrazu finansowego operatora / beneficjenta (przychodów, kosztów, inwestycji, KON, przepływów pienięŝnych), uwzględniającego zarówno działalność dotychczasową, jak i zmiany wynikające z wdroŝenia Projektu. 43

44 Analiza trwałości (2/4) W stosunku do beneficjenta i operatora analiza powinna potwierdzać, Ŝe: w przypadku podmiotów publicznych objętych ustawą o finansach publicznych stosunek długu do dochodów ogółem nie przekracza 60%. w przypadku spółek podlegających Kodeksowi spółek handlowych, wskaźnik pokrycia obsługi długu jest nie niŝszy niŝ 1,2 dla sektora oczyszczania ścieków oraz1,5 dla sektora odpadów stałych. W przypadku finansowania części projektu z kredytu / poŝyczki, Ŝe posiada zdolność kredytową = zdolność do obsługi oraz do zabezpieczeń. 44

45 Analiza trwałości (3/4) Prognoza przychodów: Powinna uwzględniać prognozy dotyczące popytu na usługi / produkty; NaleŜy pamiętać o elastyczności cenowej i dochodowej popytu; Prognozy przychodów powinny być realne i wiarygodne; Powinna uwzględniać wszystkie efekty wdroŝenia projektu efekt kanibalizmu ; Cena powinna zostać skalkulowana w oparciu o pełne pokrycie kosztów zasada zanieczyszczający płaci oraz uwzględniać szczegółowe regulacje prawne, np. taryfa za zbiorowe zaopatrzenie w wodę; (inaczej niŝ w metodzie luki finans.) Przychody prezentowane są w wartościach netto. 45

46 Analiza trwałości (4/4) Prognoza kosztów: Powinna bazować na obecnym układzie kosztowym; Powinna uwzględniać podział kosztów na zmienne oraz stałe; Powinna odzwierciedlać realne zmiany cen jednostkowych zakupu; Koszty energii powinny bazować na prognozowanym zapotrzebowaniu nowopowstałych obiektów na energię (w jednostkach fizycznych), natomiast obecnych obiektów na dotychczasowym zapotrzebowaniu na energię z uwzględnieniem ewentualnych zmian; Koszty amortyzacji powinny bazować na planie amortyzacji 46

47 Analiza ryzyka analiza wraŝliwości (1/6) Inwestycja to bieŝące wyrzeczenie dla przyszłych korzyści. Ale teraźniejszość jest względnie dobrze znana, podczas, gdy przyszłość jest zawsze tajemnicą. Inwestycja jest zatem wyrzeczeniem się pewnego dla niepewnych korzyści * *J. Hirshleifer, Investment Decisions under Uncertainity Choice Theoretic Approaches, The Quarterly Journal of Economics vol. 74, 1965, no

48 Analiza ryzyka analiza wraŝliwości (2/6) W roku 1921 F.H. Knight opublikował swoją koncepcję niepewności mierzalnej i niemierzalnej gdzie pierwszą nazwał ryzykiem, a drugą niepewnością sensu stricto. Niepewność oznacza moŝliwość odchyleń od stanu oczekiwanego, której nie moŝna zmierzyć, poniewaŝ nie moŝna zastosować rachunku prawdopodobieństwa. Ryzyko jest równieŝ moŝliwością odchyleń od stanu oczekiwanego, ale moŝna je wyrazić prawdopodobieństwem. Ryzyko jest definiowane jako odchylenie od wartości oczekiwanej. 48

49 Analiza ryzyka analiza wraŝliwości (3/6) Jedną z najpopularniejszych metod stosowanych w kraju i za granicą jest analiza wraŝliwości: Analiza wraŝliwości jest to prosta technika analityczna, która polega na badaniu wpływu zmian, jakie mogą wystąpić w przyszłości w kształtowaniu się kluczowych zmiennych projektu inwestycyjnego wpływających na jego opłacalność. polegającą na dokonywaniu korekt poprzez uwzględnianie narzutów procentowych wybranych parametrów i zmiennych wykorzystywanych w metodach oceny opłacalności projektów inwestycyjnych. Analiza wraŝliwości moŝe być wykorzystywana dla wszystkich metod bezwzględnej oceny opłacalności projektów inwestycyjnych. 49

50 Analiza ryzyka analiza wraŝliwości (4/6) Analiza wraŝliwości jest rekomendowaną techniką analizy ryzyka w projektach aplikujących w ramach POIiŚ. Analiza wraŝliwości i ryzyka dla inwestycji finansowanych z dotacji powinna być wykonana w odniesieniu do analizy trwałości finansowej. W rzeczywistości z punktu widzenia podmiotu zarządzającego dotacjami jedyne istotne ryzyko, to utrata płynności finansowej (uwaga: Wniosek zmiany FNPV). Analiza wraŝliwości ma na celu wskazanie krytycznych zmiennych. Dokonuje się tego poprzez pozwolenie zmiennym na wahania według określonej procentowo zmiany i obserwowanie wahań w przepływach pienięŝnych. Jednorazowo wahaniom powinna ulegać tylko jedna zmienna. NaleŜy zidentyfikować i omówić róŝne czynniki ryzyka, uzasadnić, które z nich są istotne i przeliczyć model uwzględniając poszczególne scenariusze makroekonomiczne (co oznacza, Ŝe model powinien być zastosowany 10 razy, tzn. dla 5 czynników ryzyka pomnoŝonych przez 2 scenariusze makroekonomiczne podstawowy i pesymistyczny). Zmiany wartości tych czynników powinny być oparte na znajomości sektora i lokalnych warunków rynkowych. 50

51 Analiza ryzyka analiza wraŝliwości (5/6) Badanie letnich przepływów pienięŝnych w analizie ryzyka jest bezzasadne. Wystarczające będą wyniki dla okresu wdraŝania projektu oraz pięciu lat eksploatacji w rzeczywistości jest to zwykle okres, w którym taryfy są najwyŝsze, gdyŝ kończy się okres karencji w spłacie poŝyczki i są wyŝsze koszty eksploatacyjne. Ocena wpływu, jaki wywiera procentowa zmiana zmiennej na wskaźniki efektywności projektu nie mówi nic o prawdopodobieństwie zaistnienia tej zmiany. Analiza ryzyka ma właśnie na celu przypisanie krytycznym zmiennym właściwego rozkładu prawdopodobieństwa, dzięki czemu moŝna oszacować rozkład prawdopodobieństwa dla wskaźników efektywności. NaleŜy zwrócić uwagę na fakt, iŝ analiza wraŝliwości jest zawsze moŝliwa do przeprowadzenia, czego z kolei nie moŝna powiedzieć o analizie ryzyka. W niektórych przypadkach (np. brak historycznych danych na temat podobnych projektów) sformułowanie prawidłowych wniosków co do rozkładu prawdopodobieństwa krytycznych zmiennych moŝe się okazać trudne. W takich przypadkach naleŝy sporządzić przynajmniej jakościową ocenę ryzyka, aby podeprzeć wyniki analizy wraŝliwości. 51

ANALIZA EKONOMICZNA / FINANSOWA

ANALIZA EKONOMICZNA / FINANSOWA ANALIZA EKONOMICZNA / FINANSOWA Szkolenie dla potencjalnych beneficjentów I i II osi priorytetowej POIiŚ Wojciech Kurowski Grontmij Polska Ministerstwo Środowiska, kwiecień 2009 Plan prezentacji Miejsce

Bardziej szczegółowo

16. Analiza finansowa...

16. Analiza finansowa... 16. Analiza finansowa... Spis treści 16.1 ZałoŜenia... 16-2 16.2 Obliczenie proponowanego poziomu wsparcia środkami pomocowymi, wraz z oceną finansowej wykonalności przedsięwzięcia... 16-3 16.3 Wyniki

Bardziej szczegółowo

Analiza ekonomiczno-finansowa w projektach generujących dochód w sektorze środowiska (I i II priorytet)

Analiza ekonomiczno-finansowa w projektach generujących dochód w sektorze środowiska (I i II priorytet) Analiza ekonomiczno-finansowa w projektach generujących dochód w sektorze środowiska (I i II priorytet) Robert Markiewicz, NFOŚiGW 1 Projekt generujący dochód - definicja art. 55 ust. 1 Rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Źródło: http://www.mrr.gov.pl

Źródło: http://www.mrr.gov.pl Wytyczne yy do analiz finansowo-ekonomicznych dla przedsięwzięć realizowanych w ramach PO IiŚ Ministerstwo Środowiska Źródła wytycznych do sporządzenia Studium Wykonalności ś dokumenty główne 1. Narodowe

Bardziej szczegółowo

STUDIUM WYKONALNOŚCI INWESTYCJI PREZENTACJA WYNIKÓW

STUDIUM WYKONALNOŚCI INWESTYCJI PREZENTACJA WYNIKÓW Załącznik nr 1.1. Załącznik nr 1.1. STUDIUM WYKONALNOŚCI INWESTYCJI PREZENTACJA WYNIKÓW 477 Załącznik nr 1.1. Poniższy przykład ma na celu przybliżenie logiki wynikającej z Wytycznych. Założenia projekcji

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4.1.1 Tom II Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013. Wersja nr 1 styczeń 2008 r.

Załącznik nr 4.1.1 Tom II Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013. Wersja nr 1 styczeń 2008 r. PoniŜszy przykład ma na celu przybliŝenie logiki wynikającej z Wytycznych WYNIKI analizy ekonomiczno-finansowej projektu inwestycyjnego zaleŝnie od zastosowanego modelu finansowego i kwalifikacji projektu

Bardziej szczegółowo

WNIOSKU O DOFINANSOWANIE PROJEKTU

WNIOSKU O DOFINANSOWANIE PROJEKTU Uzupełnienie do WNIOSKU O DOFINANSOWANIE PROJEKTU w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Oś IX, działanie 9.3 Metoda wyliczania udziału dofinansowania ze środków UE oraz przykład liczbowy

Bardziej szczegółowo

Liczenie efektów ekonomicznych i finansowych projektów drogowych na sieci dróg krajowych w najbliższej perspektywie UE, co się zmienia a co nie?

Liczenie efektów ekonomicznych i finansowych projektów drogowych na sieci dróg krajowych w najbliższej perspektywie UE, co się zmienia a co nie? Liczenie efektów ekonomicznych i finansowych projektów drogowych na sieci dróg krajowych w najbliższej perspektywie UE, co się zmienia a co nie? Danuta Palonek dpalonek@gddkia.gov.pl Czym jest analiza

Bardziej szczegółowo

Metodyka wyliczenia maksymalnej wysokości dofinansowania ze środków UE oraz przykład liczbowy dla Poddziałania 1.3.1

Metodyka wyliczenia maksymalnej wysokości dofinansowania ze środków UE oraz przykład liczbowy dla Poddziałania 1.3.1 Załącznik nr 10 do Regulaminu konkursu nr POIS.1.3.1/1/2015 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 Metodyka wyliczenia maksymalnej wysokości dofinansowania ze środków UE oraz przykład

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK NR II. do WNIOSKU O DOFINANSOWANIE PROJEKTU ze środków EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO

ZAŁĄCZNIK NR II. do WNIOSKU O DOFINANSOWANIE PROJEKTU ze środków EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ ROZWOJU REGIONALNEGO ZAŁĄCZNIK NR II do WNIOSKU O DOFINANSOWANIE PROJEKTU ze środków EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO STUDIUM WYKONALNOŚCI PRZEDSIĘWZIĘCIA

Bardziej szczegółowo

Spotkanie współfinansowane przez Unię Europejską ze środków Funduszu Spójności w ramach Pomocy Technicznej Programu Operacyjnego Infrastruktura i

Spotkanie współfinansowane przez Unię Europejską ze środków Funduszu Spójności w ramach Pomocy Technicznej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Poprawność analizy finansowej i ekonomicznej, trwałość projektu i wykonalność finansowa 2 1 Kryterium merytoryczne II stopnia Poprawność analizy finansowej i ekonomicznej Sprawdzamy: zgodność z Wytycznymi

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja i weryfikacja analizy finansowej na potrzeby monitorowania poziomu dofinansowania/dochodu netto w projektach. Kraków, 2010 r.

Aktualizacja i weryfikacja analizy finansowej na potrzeby monitorowania poziomu dofinansowania/dochodu netto w projektach. Kraków, 2010 r. Aktualizacja i weryfikacja analizy finansowej na potrzeby monitorowania poziomu dofinansowania/dochodu netto w projektach Kraków, 2010 r. Istota monitorowania Obowiązek monitorowania projektów przez państwa

Bardziej szczegółowo

Studium wykonalności zakres dokumentu

Studium wykonalności zakres dokumentu INFRASTRUKTURA I SRODOWISKO NARODOWA STRATEGIA SPÓJNOSCI Studium wykonalności zakres dokumentu Edyta Stankiewicz, Robert Markiewicz Departament I i II Osi Działanie 2.1. PO IiŚ Narodowy Narodowy Fundusz

Bardziej szczegółowo

III OŚ PRIORYTETOWA ZARZĄDZANIE ZASOBAMI I PRZECIWDZIAŁANIE ZAGROśENIOM ŚRODOWISKA PRZYKŁADOWY

III OŚ PRIORYTETOWA ZARZĄDZANIE ZASOBAMI I PRZECIWDZIAŁANIE ZAGROśENIOM ŚRODOWISKA PRZYKŁADOWY III OŚ PRIORYTETOWA ZARZĄDZANIE ZASOBAMI I PRZECIWDZIAŁANIE ZAGROśENIOM ŚRODOWISKA PRZYKŁADOWY Zakres studium wykonalności dla przedsięwzięć inwestycyjnych w sektorze wodnym 1. Wnioskodawcy i promotorzy

Bardziej szczegółowo

Zasady ustalania wartości dofinansowania projektów generujących dochód w perspektywie finansowej 2014-2020

Zasady ustalania wartości dofinansowania projektów generujących dochód w perspektywie finansowej 2014-2020 Szkolenia dla wnioskodawców Działania 1.1 Wyeliminowanie terytorialnych różnic w możliwości dostępu do szerokopasmowego internetu o wysokich przepustowościach w ramach Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa

Bardziej szczegółowo

Zmiany w obszarze ustalania wartości dofinansowania projektów generujących dochód względem podejścia z lat 2007-2013

Zmiany w obszarze ustalania wartości dofinansowania projektów generujących dochód względem podejścia z lat 2007-2013 Zmiany w obszarze ustalania wartości dofinansowania projektów generujących dochód względem podejścia z lat 2007-2013 1 Plan prezentacji Art. 61 Rozporządzenia nr 1303/2013 Art. 15-19 Rozporządzenia delegowanego

Bardziej szczegółowo

Metodyka oceny finansowej wniosku o dofinansowanie

Metodyka oceny finansowej wniosku o dofinansowanie Metodyka oceny finansowej wniosku o dofinansowanie Ocena finansowa przeprowadzana jest na podstawie części finansowej wniosku wraz z załącznikami. W zależności od kryteriów oceny finansowej zawartych w

Bardziej szczegółowo

Załącznik 5 do III Części SIWZ. Warszawa-Luksemburg, 4 grudnia 2006

Załącznik 5 do III Części SIWZ. Warszawa-Luksemburg, 4 grudnia 2006 POLSKA - Wytyczne do przygotowania inwestycji w zakresie środowiska współfinansowanych przez Fundusz Spójności i Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego w latach 2007-2013 Komisja Europejska została zobowiązana

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie raportu z wyceny wartości Hubstyle Sp. z o.o.

Podsumowanie raportu z wyceny wartości Hubstyle Sp. z o.o. Podsumowanie raportu z wyceny wartości Hubstyle Sp. z o.o. Niniejszy dokument stanowi podsumowanie raportu z wyceny wartości Spółki Hubstyle Sp. z o.o. na 9 kwietnia 2014 roku. Podsumowanie przedstawia

Bardziej szczegółowo

Analiza kosztów i korzyści w perspektywie finansowej 2014-2020

Analiza kosztów i korzyści w perspektywie finansowej 2014-2020 Analiza kosztów i korzyści w perspektywie finansowej 2014-2020 Podtytuł prezentacji Wybrane zagadnienia Krzysztof Karasiewicz Departament Analiz Finansowych NFOŚiGW Wrzesień / Październik 2015, Warszawa

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały nr 682/246/IV/2013 Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 4 kwietnia 2013 r.

Załącznik do Uchwały nr 682/246/IV/2013 Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 4 kwietnia 2013 r. Załącznik do Uchwały nr 682/246/IV/2013 Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 4 kwietnia 2013 r. Stanowisko Instytucji Zarządzającej RPO WSL na lata 2007-2013 w zakresie korekt w okresie trwałości projektów

Bardziej szczegółowo

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie Departament Analiz Finansowych Michał Muszyński

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie Departament Analiz Finansowych Michał Muszyński Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie Departament Analiz Finansowych Michał Muszyński Informacje uzupełniające do prezentacji Studium Wykonalności zakres dokumentu. Wytyczne

Bardziej szczegółowo

przedsięwzięcia. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Strona 2 z 6

przedsięwzięcia. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Strona 2 z 6 I. Instrukcja sporządzania Studium Wykonalności przedsięwzięcia 1. Studium Wykonalności składa się z dwóch części: opisowej i obliczeniowej. 2. Studium Wykonalności dostarczane jest w wersji papierowej

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie projektu do realizacji i ubiegania się o dofinansowanie w ramach PWT Pl - Sk 2007-2013

Przygotowanie projektu do realizacji i ubiegania się o dofinansowanie w ramach PWT Pl - Sk 2007-2013 Przygotowanie projektu do realizacji i ubiegania się o dofinansowanie w ramach PWT Pl - Sk 2007-2013 Grzegorz Gołda Wspólny Sekretariat Techniczny PWT Pl-Sk Kraków Co warto przeczytać? Wytyczne KE i inne

Bardziej szczegółowo

działanie 3.1 Retencjonowanie wody i zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego Projekty z zakresu małej retencji

działanie 3.1 Retencjonowanie wody i zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego Projekty z zakresu małej retencji III OŚ PRIORYTETOWA ZARZĄDZANIE ZASOBAMI I PRZECIWDZIAŁANIE ZAGROśENIOM ŚRODOWISKA działanie 3.1 Retencjonowanie wody i zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego Projekty z zakresu małej retencji

Bardziej szczegółowo

Instrukcja sporządzania Studium Wykonalności przedsięwzięcia ubiegającego się o dofinansowanie ze środków NFOŚiGW - generator

Instrukcja sporządzania Studium Wykonalności przedsięwzięcia ubiegającego się o dofinansowanie ze środków NFOŚiGW - generator Instrukcja sporządzania Studium Wykonalności przedsięwzięcia ubiegającego się o dofinansowanie ze środków NFOŚiGW - generator I. Informacje ogólne 1. Studium Wykonalności stanowi rozszerzenie i uzupełnienie

Bardziej szczegółowo

Projekty generujące dochód w perspektywie finansowej 2014-2020 WPROWADZENIE

Projekty generujące dochód w perspektywie finansowej 2014-2020 WPROWADZENIE Projekty generujące dochód w perspektywie finansowej 2014-2020 WPROWADZENIE Projekt hybrydowy, jeśli spełnia stosowne warunki określone w art. 61 Rozporządzenia nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 roku (dalej:

Bardziej szczegółowo

WYCENA PRZEDSIĘBIORSTWA NAJISTOTNIEJSZE CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA WARTOŚĆ SPÓŁKI W METODZIE DCF. Marek Zieliński

WYCENA PRZEDSIĘBIORSTWA NAJISTOTNIEJSZE CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA WARTOŚĆ SPÓŁKI W METODZIE DCF. Marek Zieliński WYCENA PRZEDSIĘBIORSTWA NAJISTOTNIEJSZE CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA WARTOŚĆ SPÓŁKI W METODZIE DCF Marek Zieliński Wybór metody oszacowania wartości jednostki determinuje szereg czynników, w szczególności sytuacja

Bardziej szczegółowo

ANALIZA EX-POST SYTUACJI FINANSOWEJ Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Dąbrowie Górniczej

ANALIZA EX-POST SYTUACJI FINANSOWEJ Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Dąbrowie Górniczej projekt 01193 Str. 1 ANALIZA EX-POST SYTUACJI FINANSOWEJ Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Dąbrowie Górniczej Krótka historia W 1950 roku powstało Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2011 2039 Gminy Miasta Radomia.

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2011 2039 Gminy Miasta Radomia. Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2011 2039 Gminy Miasta Radomia. Za bazę do opracowania Wieloletniej Prognozy Finansowej na kolejne lata przyjęto projekt budŝetu

Bardziej szczegółowo

Bilans. A. Aktywa trwałe. I. Wartości niematerialne i prawne 1. Koszty zakończonych prac rozwojowych 2. Wartość firmy

Bilans. A. Aktywa trwałe. I. Wartości niematerialne i prawne 1. Koszty zakończonych prac rozwojowych 2. Wartość firmy Bilans Jest to podstawowy dokument księgowy, który jest podstawą dla zamknięcia rachunkowego roku obrotowego - bilans zamknięcia, a takŝe dla otwarcia kaŝdego następnego roku obrotowego - bilans otwarcia.

Bardziej szczegółowo

Przykład liczbowy wyliczania luki w finansowaniu oraz wskaźników efektywności finansowej

Przykład liczbowy wyliczania luki w finansowaniu oraz wskaźników efektywności finansowej Przykład liczbowy wyliczania luki w finansowaniu oraz wskaźników efektywności finansowej Tabele przykładu liczbowego stanowiącego mogą zostać przez Wnioskodawców dostosowane do specyfiki projektu i wykorzystane

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2012 2039 Gminy Miasta Radomia.

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2012 2039 Gminy Miasta Radomia. Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2012 2039 Gminy Miasta Radomia. Za bazę do opracowania Wieloletniej Prognozy Finansowej na kolejne lata przyjęto projekt budŝetu

Bardziej szczegółowo

OCENA EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI. Jerzy T. Skrzypek

OCENA EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI. Jerzy T. Skrzypek OCENA EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJI Jerzy T. Skrzypek 1 2 3 4 5 6 7 8 Analiza płynności Analiza rentowności Analiza zadłużenia Analiza sprawności działania Analiza majątku i źródeł finansowania Ocena efektywności

Bardziej szczegółowo

NARODOWY FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ

NARODOWY FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ Załącznik do Regulaminu Konkursu nr 1/PO IiŚ/9.2/2009 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2007-2013 Priorytet IX. Infrastruktura energetyczna przyjazna środowisku i efektywność energetyczna

Bardziej szczegółowo

Minister Rozwoju Regionalnego

Minister Rozwoju Regionalnego MRR/H/ 14(2)01/2009 Minister Rozwoju Regionalnego Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia 2007-2013 Wytyczne w zakresie wybranych zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym projektów

Bardziej szczegółowo

Szkolenie dla Beneficjentów działania 1.2 MRPO

Szkolenie dla Beneficjentów działania 1.2 MRPO Studium wykonalności dla projektów inwestycyjnych aplikujących o dofinansowanie ze środków Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 Szkolenie dla Beneficjentów działania 1.2 MRPO

Bardziej szczegółowo

Szkolenie dla beneficjentów RPO WP z zakresu analizy finansowej dla projektów środowiskowych RPO WP

Szkolenie dla beneficjentów RPO WP z zakresu analizy finansowej dla projektów środowiskowych RPO WP Szkolenie dla beneficjentów RPO WP z zakresu analizy finansowej dla projektów środowiskowych RPO WP 1 Analiza finansowa - wprowadzenie 2 3 P R Z Y C H O D Y K O S Z T Y P R Z Y C H O D Y K O S Z T Y Przykład

Bardziej szczegółowo

NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA

NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA Wytyczne w zakresie zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym generujących dochód i projektów hybrydowych na lata 2014-2020 NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA Wykaz kluczowych zagadnień

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 5 do Regulaminu GEKON. C. Część finansowa wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia:

Załącznik nr 5 do Regulaminu GEKON. C. Część finansowa wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia: Załącznik nr 5 do Regulaminu GEKON C. Część finansowa wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia: I. Studium wykonalności przedsięwzięcia 1 II. Aktywny model finansowy 1 z uwzględnieniem tabel: a) Koszty

Bardziej szczegółowo

Minister Rozwoju Regionalnego

Minister Rozwoju Regionalnego MRR/H/ 14(3)09/2011 Minister Rozwoju Regionalnego Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia 2007-2013 Wytyczne w zakresie wybranych zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym projektów

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE FINANSAMI W PROJEKTACH C.D. OCENA FINANSOWA PROJEKTU METODY OCENY EFEKTYWNOŚCI FINANSOWEJ PROJEKTU. Sabina Rokita

ZARZĄDZANIE FINANSAMI W PROJEKTACH C.D. OCENA FINANSOWA PROJEKTU METODY OCENY EFEKTYWNOŚCI FINANSOWEJ PROJEKTU. Sabina Rokita ZARZĄDZANIE FINANSAMI W PROJEKTACH C.D. OCENA FINANSOWA PROJEKTU METODY OCENY EFEKTYWNOŚCI FINANSOWEJ PROJEKTU Sabina Rokita Podział metod oceny efektywności finansowej projektów 1.Metody statyczne: Okres

Bardziej szczegółowo

C. Część finansowa wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia w formie dotacji.

C. Część finansowa wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia w formie dotacji. C. Część finansowa wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia w formie dotacji. I. Studium wykonalności do wniosku o dofinansowanie przedsięwzięcia. 1. Informacje dotyczące przedsięwzięcia. Część opisowa

Bardziej szczegółowo

Minister Rozwoju Regionalnego. Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia 2007-2013

Minister Rozwoju Regionalnego. Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia 2007-2013 Minister Rozwoju Regionalnego Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia 2007-2013 Wytyczne w zakresie wybranych zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym projektów generujących

Bardziej szczegółowo

Lista niezbędnych elementów studium wykonalności oraz lista załączników

Lista niezbędnych elementów studium wykonalności oraz lista załączników Lista niezbędnych elementów studium wykonalności oraz lista załączników dla projektów informatycznych realizowanych w ramach 7. osi priorytetowej Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Studium wykonalności dla projektów inwestycyjnych realizowanych w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 (MRPO)

Studium wykonalności dla projektów inwestycyjnych realizowanych w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 (MRPO) Studium wykonalności dla projektów inwestycyjnych realizowanych w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 (MRPO) Szkolenie dla Wnioskodawców Działania 7.2 Kraków, luty-marzec

Bardziej szczegółowo

Analiza finansowo-ekonomiczna projektów z odnawialnych źródeł energii. Daniela Kammer

Analiza finansowo-ekonomiczna projektów z odnawialnych źródeł energii. Daniela Kammer Analiza finansowo-ekonomiczna projektów z odnawialnych źródeł energii Daniela Kammer Celem analizy finansowo-ekonomicznej jest pokazanie, na ile opłacalna jest realizacje danego projekt, przy uwzględnieniu

Bardziej szczegółowo

Minister Rozwoju Regionalnego

Minister Rozwoju Regionalnego MRR/H/14(4)05/2013 Minister Rozwoju Regionalnego Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia 2007-2013 Wytyczne w zakresie wybranych zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym projektów

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE MIARY I OCENY PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH

PODSTAWOWE MIARY I OCENY PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH PODSTAWOWE MIARY I OCENY PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH PODSTAWOWE MIARY OCENY OPŁACALNOŚCI INWESTYCJI Na rynku konkurencyjnym, jeśli dane przedsiębiorstwo nie chce pozostać w tyle w stosunku do swoich konkurentów,

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Robert Machała - Praktyczne zarządzanie finansami firmy

Księgarnia PWN: Robert Machała - Praktyczne zarządzanie finansami firmy Księgarnia PWN: Robert Machała - Praktyczne zarządzanie finansami firmy Wstęp 1. do zarządzania finansami firmy 1.1. Zarządzanie firmą a budowanie jej wartości Obszary zarządzania przedsiębiorstwem Proces

Bardziej szczegółowo

Wytyczne do sporządzenia studium wykonalności dla miejskich projektów rewitalizacyjnych w ramach inicjatywy JESSICA. jessica.bzwbk.

Wytyczne do sporządzenia studium wykonalności dla miejskich projektów rewitalizacyjnych w ramach inicjatywy JESSICA. jessica.bzwbk. Wytyczne do sporządzenia studium wykonalności dla miejskich projektów rewitalizacyjnych w ramach inicjatywy JESSICA jessica.bzwbk.pl Niniejsza prezentacja została stworzona na podstawie dokumentu przygotowanego

Bardziej szczegółowo

ST S U T DI D UM M WYKONALNOŚCI

ST S U T DI D UM M WYKONALNOŚCI STUDIUM WYKONALNOŚCI I. INFORMACJE OGÓLNE O WNIOSKODAWCY Dane Wnioskodawcy (zgodnie z dokumentami rejestrowymi) Ogólna charakterystyka ( kapitał własny, współwłaściciele, struktura organizacyjna) Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWY SCENARIUSZ MAKROEKONOMICZNY

PODSTAWOWY SCENARIUSZ MAKROEKONOMICZNY PODSTAWOWY SCENARIUSZ MAKROEKONOMICZNY Tabela 6.3. Przepływy pieniężne przedsięwzięcia - różnicowe: kanalizacja sanitarna, kanalizacja deszczow [w zł] NPV i = 8% = -25 427 321 PLN IRR = 5,9% Zmiana popytu

Bardziej szczegółowo

Finansowanie Odnawialnych Źródeł Energii

Finansowanie Odnawialnych Źródeł Energii Finansowanie Odnawialnych Źródeł Energii Wykład 4 dr Tomasz Kruszyński 1 PROCES INWESTYCYJNY W BUDOWNICTWIE roboty budowlane budowa oraz prace polegające na montażu, przebudowie, remoncie lub rozbiórce

Bardziej szczegółowo

Szkolenie dla Wnioskodawców działania 3.1.c MRPO

Szkolenie dla Wnioskodawców działania 3.1.c MRPO Studium wykonalności dla projektów inwestycyjnych aplikujących o dofinansowanie ze środków Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013 Szkolenie dla Wnioskodawców działania 3.1.c

Bardziej szczegółowo

Wytyczne dotyczące przygotowywania Studium Wykonalności dla projektów infrastrukturalnych w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka

Wytyczne dotyczące przygotowywania Studium Wykonalności dla projektów infrastrukturalnych w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Wytyczne dotyczące przygotowywania Studium Wykonalności dla projektów infrastrukturalnych w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Priorytet V: Dyfuzja innowacji Działanie 5.1: Wspieranie

Bardziej szczegółowo

ANALIZA I OCENA SYTUACJI MAJĄTKOWEJ I FINANSOWEJ

ANALIZA I OCENA SYTUACJI MAJĄTKOWEJ I FINANSOWEJ Załącznik do Uchwały Nr 474/141/12 Zarządu Województwa Pomorskiego z dnia 2 maja 2012 roku. Opinia w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego Pomorskiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Gdańsku za rok

Bardziej szczegółowo

Finansowanie projektów w PPP

Finansowanie projektów w PPP Finansowanie projektów w PPP Plan Prezentacji Przepływy finansowe w transakcji PPP Kryteria zastosowania róŝnych rodzajów finansowania kredyty obligacje leasing Wykorzystanie funduszy UE przy realizacji

Bardziej szczegółowo

Analiza kosztów i korzyści w perspektywie finansowej 2014-2020

Analiza kosztów i korzyści w perspektywie finansowej 2014-2020 Analiza kosztów i korzyści w perspektywie finansowej 2014-2020 Podtytuł prezentacji Wybrane zagadnienia istotne dla przygotowania przedsięwzięć w ramach dz. 2.1.2 POIiŚ 2014-2020 Krzysztof Karasiewicz

Bardziej szczegółowo

NAKŁADY W RAMACH PRZEDSIĘWZIĘCIA

NAKŁADY W RAMACH PRZEDSIĘWZIĘCIA NAKŁADY W RAMACH PRZEDSIĘWZIĘCIA NAKŁADY KWOTA I. Wydatki w ramach kredytu/pożyczki : z tego: II. Nakłady w ramach środków własnych: z tego: SUMA NAKŁADOW (I+II) ŹRÓDŁA FINANSOWANIA: 1. Środki własne 2.

Bardziej szczegółowo

Strona 1 z 12. Sprawozdanie Finansowe Stowarzyszenia Na Rzecz Rozwoju Wsi Pietrzyków z działalności za 2008 rok

Strona 1 z 12. Sprawozdanie Finansowe Stowarzyszenia Na Rzecz Rozwoju Wsi Pietrzyków z działalności za 2008 rok Strona 1 z 12 Sprawozdanie Finansowe Stowarzyszenia Na Rzecz Rozwoju Wsi Pietrzyków z działalności za 2008 rok Strona 2 z 12 Rachunek wyników za okres 01 sierpień-31 grudzień 2008 rok Rachunek wyników

Bardziej szczegółowo

II - Analiza ekonomiczno finansowa w biznesplanie na inwestornia.pl

II - Analiza ekonomiczno finansowa w biznesplanie na inwestornia.pl Praktyczny poradnik dla pomysłodawców: I - Oczekiwania inwestora względem pomysłu 1. Biznes plan powinien być możliwe szczegółowy. Musi prowokować do zadawania pytań i równocześnie nie pozostawiać u czytelnika

Bardziej szczegółowo

Są to zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pienięŝnych na cele działalności gospodarczej przedsiębiorstwa.

Są to zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pienięŝnych na cele działalności gospodarczej przedsiębiorstwa. Finanse przedsiębiorstwa Są to zjawiska ekonomiczne związane z gromadzeniem i wydatkowaniem środków pienięŝnych na cele działalności gospodarczej przedsiębiorstwa. Zarządzanie Polega na pozyskiwaniu źródeł

Bardziej szczegółowo

Metoda DCF. Dla lepszego zobrazowania procesu przeprowadzania wyceny DCF, przedstawiona zostanie przykładowa wycena spółki.

Metoda DCF. Dla lepszego zobrazowania procesu przeprowadzania wyceny DCF, przedstawiona zostanie przykładowa wycena spółki. Metoda DCF Metoda DCF (ang. discounted cash flow), czyli zdyskontowanych przepływów pieniężnych to jedna z najpopularniejszych metod wyceny przedsiębiorstw stosowanych przez analityków. Celem tej metody

Bardziej szczegółowo

ZESTAW ĆWICZENIOWY Z ANALIZY EKONOMICZNEJ I EKONOMICZNO-FINANSOWEJ dr Henryk Zagórski

ZESTAW ĆWICZENIOWY Z ANALIZY EKONOMICZNEJ I EKONOMICZNO-FINANSOWEJ dr Henryk Zagórski ZESTAW ĆWICZENIOWY Z ANALIZY EKONOMICZNEJ I EKONOMICZNO-FINANSOWEJ dr Henryk Zagórski 1. W oparciu o poniŝsze informacje uzupełnij bilans analityczny: - wskaźnik płynności natychmiastowej 0,2 - wskaźnik

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie funduszy unijnych w projektach PPP

Wykorzystanie funduszy unijnych w projektach PPP Wykorzystanie funduszy unijnych w projektach PPP Kluczowe zagadnienia Istota partnerstwa publicznoprywatnego w świetle polskiej ustawy Zasady wykorzystania funduszy unijnych z punktu widzenia PPP Potencjalne

Bardziej szczegółowo

WSTĘP ZAŁOŻENIA DO PROJEKTU

WSTĘP ZAŁOŻENIA DO PROJEKTU UNIWERSYTET ZIELONOGÓRSKI WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA Przykład analizy opłacalności przedsięwzięcia inwestycyjnego WSTĘP Teoria i praktyka wypracowały wiele metod oceny efektywności przedsięwzięć inwestycyjnych.

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA INFORMACJA DODATKOWA I I. Szczegółowy zakres wartości grup rodzajowych środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz inwestycji długoterminowych, zawierających stan tych aktywów na początek

Bardziej szczegółowo

WSPIERAMY PROJEKTY ROZWOJOWE Collect Consulting S.A.

WSPIERAMY PROJEKTY ROZWOJOWE Collect Consulting S.A. WSPIERAMY PROJEKTY ROZWOJOWE Collect Consulting S.A. 25 październik 2012 r. Analiza finansowa - podstawa formułowania warunków Prezentuje: Mariusz Bryła Katowice, 25 październik 2012 Prezentowane zagadnienia

Bardziej szczegółowo

Metody niedyskontowe. Metody dyskontowe

Metody niedyskontowe. Metody dyskontowe Metody oceny projektów inwestycyjnych TEORIA DECYZJE DŁUGOOKRESOWE Budżetowanie kapitałów to proces, który ma za zadanie określenie potrzeb inwestycyjnych przedsiębiorstwa. Jest to proces identyfikacji

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do wniosku o dofinansowanie

Załącznik nr 1 do wniosku o dofinansowanie Załącznik nr 1 do wniosku o dofinansowanie STUDIUM WYKONALNOŚCI INWESTYCJI WNIOSKODAWCÓW UBIEGAJĄCYCH SIĘ O WSPARCIE W RAMACH RPO WO 2014-2020 Oś Priorytetowa: Działanie : Poddziałanie: Cel tematyczny:

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Wniosku aplikacyjnego Biznes plan Projektu DLA PROJEKTU SWISS CONTRIBUTION. Strona tytułowa

Załącznik nr 1 do Wniosku aplikacyjnego Biznes plan Projektu DLA PROJEKTU SWISS CONTRIBUTION. Strona tytułowa Załącznik nr 1 do Wniosku aplikacyjnego Biznes plan Projektu DLA PROJEKTU SWISS CONTRIBUTION Strona tytułowa Założenia Założenia makroekonomiczne Jednostka 213 214 215 216 217 218 219 22 221 222 Stopa

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 1726 /2012 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 23 marca 2012 roku

Uchwała Nr 1726 /2012 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 23 marca 2012 roku Uchwała Nr 1726 /2012 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 23 marca 2012 roku w sprawie: przyjęcia Wytycznych do sporządzenia Studium Wykonalności w ramach Konkursu Nr 14/III/2012 dla Działania 3.7

Bardziej szczegółowo

Samodzielne Publiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej Wszystkie SPZOZ

Samodzielne Publiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej Wszystkie SPZOZ Samodzielne Publiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej Wszystkie SPZOZ Aktywa samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej województwa kujawsko-pomorskiego (109 zakładów) w roku osiągnęły wartość 837,9

Bardziej szczegółowo

Od wstępnej koncepcji do biznesplanu. Blok 3

Od wstępnej koncepcji do biznesplanu. Blok 3 Od wstępnej koncepcji do biznesplanu Blok 3 1 Od wstępnej koncepcji do biznes planu Agenda - zakres pojęcia biznes plan Definicje - co to jest biznes plan Funkcje - zastosowania i odbiorcy biznes planu

Bardziej szczegółowo

Średnio ważony koszt kapitału

Średnio ważony koszt kapitału Średnio ważony koszt kapitału WACC Weighted Average Cost of Capital 1 Średnio ważony koszt kapitałuwacc Weighted Average Cost of Capital Plan wykładu: I. Koszt kapitału a metody dyskontowe II. Źródła finansowania

Bardziej szczegółowo

Studium Wykonalnosci. Feasibility study

Studium Wykonalnosci. Feasibility study MINISTERSTWO NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO Zalecenia do przygotowania Studium Wykonalności dla PO IG Priorytet 2 projekty inwestycyjne Krzysztof Mieszkowski Departament Funduszy Europejskich Studium Wykonalnosci

Bardziej szczegółowo

Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031

Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031 Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr Rady Miejskiej w Łodzi z dnia Lp. Wyszczególnienie 2013 (plan po zmianach 2014 2015 2016 2017 2018 2019

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa. - w zakresie wyceny środków trwałych - rozliczenia kosztów zakupu materiałów - wyceny zapasu produkcji w toku

Informacja dodatkowa. - w zakresie wyceny środków trwałych - rozliczenia kosztów zakupu materiałów - wyceny zapasu produkcji w toku Informacja dodatkowa I. W czwartym kwartale 2007r przy sporządzeniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego dokonano zmian w stosowanych zasadach (polityki) rachunkowości przechodząc na międzynarodowe

Bardziej szczegółowo

Metodologia opracowania studium wykonalności - analiza ekonomiczno-finansowa

Metodologia opracowania studium wykonalności - analiza ekonomiczno-finansowa Fundusze UE 2007-2013 Metodologia opracowania studium wykonalności - analiza ekonomiczno-finansowa na potrzeby Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego 2007-2013 dokument zatwierdzony

Bardziej szczegółowo

Budowanie strategii przed debiutem na rynku NewConnect

Budowanie strategii przed debiutem na rynku NewConnect ekspert Klubu Przedsiębiorców i Ekspertów przy Polskim Towarzystwie Ekonomicznym ekspert CASE Doradcy Sp. z o.o. Budowanie strategii przed debiutem na rynku NewConnect P1 Plan prezentacji 1 Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr 706/15 Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 25 czerwca 2015 r.

Załącznik do Uchwały Nr 706/15 Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 25 czerwca 2015 r. Załącznik do Uchwały Nr 706/15 Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 25 czerwca 2015 r. ZASADY PRZYGOTOWANIA STUDIUM WYKONALNOŚCI DLA PROJEKTÓW REALIZOWANYCH W RAMACH REGIONALNEGO PROGRAMU OPERACYJNEGO

Bardziej szczegółowo

ASM 603 + ASM 604 + ASM 605: Finansowanie i wycena nieruchomości jako inwestycji cz. 1-3

ASM 603 + ASM 604 + ASM 605: Finansowanie i wycena nieruchomości jako inwestycji cz. 1-3 ASM 603 + ASM 604 + ASM 605: Finansowanie i wycena nieruchomości jako inwestycji cz. 1-3 Szczegółowy program kursu ASM 603: Finansowanie i wycena nieruchomości jako inwestycji cz. 1 1. Zagadnienia ekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Za okres od...01.01.2008... do...31.12.2008... Sprawozdanie finansowe obejmuje : **

Za okres od...01.01.2008... do...31.12.2008... Sprawozdanie finansowe obejmuje : ** Podstawa prawna :Art. 45 i dalsze przepisy ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, w tym załącznik nr 1 po nowelizacji obowiązującej od 1 stycznia 2002 r. ( Dz. U. Nr 121 z 1994 r., poz. 591

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE ZA I KWARTAŁ 2007 GRUPA KAPITAŁOWA HAWE S.A. SPRAWOZDANIA FINANSOWE

SPRAWOZDANIE ZA I KWARTAŁ 2007 GRUPA KAPITAŁOWA HAWE S.A. SPRAWOZDANIA FINANSOWE SPRAWOZDANIE ZA I KWARTAŁ 2007 GRUPA KAPITAŁOWA HAWE S.A. SPRAWOZDANIA FINANSOWE Sprawozdania skonsolidowane Grupy Kapitałowej HAWE S.A. BILANS AKTYWA 31-03-2007 31-12-2006 Aktywa trwałe 58 655 55 085

Bardziej szczegółowo

BP tabela C5-C7. C-5 Cena

BP tabela C5-C7. C-5 Cena BP tabela C5-C7 C-5 Cena, C-6 Prognoza sprzedaży, C-7 Przychody C-5 Cena Proszę opisać zaplanowaną politykę cenową biorąc pod uwagę, że wielkość obrotu będzie od niej uzależniona. Dane dotyczące poszczególnych

Bardziej szczegółowo

Szkolenie: Analiza ekonomiczno-finansowa przedsiębiorstwa na podstawie. dr hab. Grzegorz Michalski, tel. 503452860 tel. 791214963

Szkolenie: Analiza ekonomiczno-finansowa przedsiębiorstwa na podstawie. dr hab. Grzegorz Michalski, tel. 503452860 tel. 791214963 Szkolenie: Analiza ekonomiczno-finansowa przedsiębiorstwa na podstawie sprawozdań finansowych Program szkolenia: Blok I: Analiza sprawozdań finansowych Dzień 1: Część teoretyczna: SPRAWOZDANIE FINANSOWE

Bardziej szczegółowo

Zasady dotyczące przygotowywania studiów wykonalności w zakresie systemów odprowadzania i oczyszczania ścieków

Zasady dotyczące przygotowywania studiów wykonalności w zakresie systemów odprowadzania i oczyszczania ścieków Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 10/08 Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 9 stycznia 2008 r. Zasady dotyczące przygotowywania studiów wykonalności w zakresie systemów odprowadzania i oczyszczania ścieków

Bardziej szczegółowo

I FORUM INNOWACJI TRANSPORTOWYCH - dobre praktyki na rzecz zrównoważonego rozwoju

I FORUM INNOWACJI TRANSPORTOWYCH - dobre praktyki na rzecz zrównoważonego rozwoju Konferencja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna I FORUM INNOWACJI TRANSPORTOWYCH - Project finance - nowatorska forma finansowania innowacyjnych

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN (WZÓR) ŚRODKI FINANSOWE NA ROZWÓJ PRZEDISEBIORCZOŚCI. PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUśONE WSPARCIE POMOSTOWE

BIZNES PLAN (WZÓR) ŚRODKI FINANSOWE NA ROZWÓJ PRZEDISEBIORCZOŚCI. PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUśONE WSPARCIE POMOSTOWE Wzór biznes planu. BIZNES PLAN (WZÓR) ŚRODKI FINANSOWE NA ROZWÓJ PRZEDISEBIORCZOŚCI PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE PRZEDŁUśONE WSPARCIE POMOSTOWE NR WNIOSKU:... Priorytet VI Działanie 6.2 Rynek pracy otwarty

Bardziej szczegółowo

Projekt: Uporządkowanie gospodarki wodno-ściekowej na terenie Gminy Łomianki. Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Łomiankach Sp. z o.o.

Projekt: Uporządkowanie gospodarki wodno-ściekowej na terenie Gminy Łomianki. Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Łomiankach Sp. z o.o. Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Łomiankach Sp. z o.o. Projekt: Uporządkowanie gospodarki wodno-ściekowej na terenie Gminy Łomianki Przygotowany przez: Grontmij Polska Sp. z o.o. Łomianki, 11 kwietnia

Bardziej szczegółowo

UNIA EUROPEJSKA Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

UNIA EUROPEJSKA Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego Podstawowa dokumentacja konkursowa Podstawowa dokumentacja konkursowa Regionalny Program Operacyjny Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013 Szczegółowy opis priorytetów RPO WZ Przewodnik do

Bardziej szczegółowo

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży transportowej

Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży transportowej M.Ryng Wroclaw University of Economycs Planowanie przychodów ze sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży transportowej Working paper Słowa kluczowe: Planowanie finansowe, metoda procentu od sprzedaży,

Bardziej szczegółowo

Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych Autor: Anna Paszkiewicz (e-mail: a.paszkiewicz@lasy.gov.pl)

Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych Autor: Anna Paszkiewicz (e-mail: a.paszkiewicz@lasy.gov.pl) W Państwowym Gospodarstwie Leśnym Lasy Państwowe parametry ekonomiczne, tak jak w kaŝdym podmiocie gospodarczym działającym na rynku, słuŝą do oceny sytuacji całej organizacji jak i poszczególnych jednostek

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie ryzykiem w projektach inwestycyjnych Sposoby ograniczania

Zarządzanie ryzykiem w projektach inwestycyjnych Sposoby ograniczania Zarządzanie ryzykiem w projektach Sposoby ograniczania DR WALDEMAR ROGOWSKI WROGOW@SGH.WAW.PL WALDEMARROGOWSKI@WP.PL KATEDRA ANALIZY DZIAŁALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTWA SGH 1 Ograniczanie w projektach Matryca

Bardziej szczegółowo

Tytuł prezentacji: Przygotowanie PPP jakie analizy powinny poprzedzać zawiązanie partnerstwa. Prelegent: Witold Grzybowski

Tytuł prezentacji: Przygotowanie PPP jakie analizy powinny poprzedzać zawiązanie partnerstwa. Prelegent: Witold Grzybowski Tytuł prezentacji: Przygotowanie PPP jakie analizy powinny poprzedzać zawiązanie partnerstwa Prelegent: Witold Grzybowski Przygotowanie PPP analizy poprzedzające zawiązanie zanie partnerstwa 1 Zawartość

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE INSTYTUCJI ZARZĄDZAJĄCEJ WIELKOPOLSKIM REGIONALNYM PROGRAMEM OPERACYJNYM NA LATA 2007-2013

WYTYCZNE INSTYTUCJI ZARZĄDZAJĄCEJ WIELKOPOLSKIM REGIONALNYM PROGRAMEM OPERACYJNYM NA LATA 2007-2013 Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 5039/2014 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 14 sierpnia 2014 WYTYCZNE INSTYTUCJI ZARZĄDZAJĄCEJ WIELKOPOLSKIM REGIONALNYM PROGRAMEM OPERACYJNYM NA LATA 2007-2013 DLA

Bardziej szczegółowo

Zakres studium wykonalności dla projektów aplikujących o dofinansowanie w ramach działania 10.2 PO IiŚ

Zakres studium wykonalności dla projektów aplikujących o dofinansowanie w ramach działania 10.2 PO IiŚ Załącznik nr 6 do Regulaminu konkursu nr 1/PO IiŚ/10.2/2009 Zakres studium wykonalności dla projektów aplikujących o dofinansowanie w ramach działania 10.2 PO IiŚ Niniejszy dokument ma charakter zaleceń

Bardziej szczegółowo

2) Czy Gmina posiada akcje, udziały w innych podmiotach? Sprawozdania finansowe podmiotów powiązanych za 2010 rok.

2) Czy Gmina posiada akcje, udziały w innych podmiotach? Sprawozdania finansowe podmiotów powiązanych za 2010 rok. FIP.271.1.10.2011.TK1 Włoszczowa 11.10.2011 r. www. wloszczowa.eobip.pl dot. zadania pn.: Udzielenie Gminie Włoszczowa i obsługa kredytu długoterminowego złotowego w wysokości 5 032 076,00 zł na sfinansowanie

Bardziej szczegółowo