Podstawy produkcji leśnej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Podstawy produkcji leśnej"

Transkrypt

1 Wykład 9 Michał Orzechowski Zakład Urządzania Lasu KULGiEL SGGW Podstawy produkcji leśnej Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce i Europie Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce RYNEK SUROWCA DRZEWNEGO W POLSCE * Duże zasoby drewna duże pozyskanie (2009 r. 34,6 mln m 3-5 miejsce w Europie) Możliwość regulacji - ok. 78% powierzchni lasów, 84% zasobów drzewnych i 96% pozyskania zrealizowano w Lasach Państwowych (2009 rok) Inne produkty leśnictwa Gospodarka leśna nie tylko drewno * Na podstawie: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia RYNEK SUROWCA DRZEWNEGO W POLSCE Handel zagraniczny - relatywnie mały wpływ na rynek drewna transport kosztowny Okresowo istotny dopływ drewna z terenów poklęskowych (ma to znaczenie głównie dla lokalnych rynków drewna) Drewno z upraw plantacyjnych (aktualnie niewielkie znaczenie głównie drewno energetyczne - wierzba, topola plon co 3-5 lat) Mimo niewielkiego spadku zapotrzebowania na drewno (w efekcie światowego kryzysu gospodarczego), popyt przekracza podaż (efekt konkurencyjności polskich wyrobów i dużych potrzeb sektora energetycznego) Trudności w ocenie wielkości deficytu drewna Przemysły: drzewny, celulozowo-papierniczy i meblarski: firm zatrudnionych 71 mld zł 71 mld zł produkcji sprzedanej Sektor drzewny (2009): 3% PKB 10% produkcji sprzedanej* 14% zatrudnionych* 10% wartości eksportu 4% wartości importu* w przetwórstwie przemysłowym * w przetwórstwie przemysłowym GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia 1

2 TRENDY zmian w wykorzystaniu surowców drzewnych: Dążenie do uzyskiwania produktów o nowych i udoskonalonych właściwościach Zmiana właściwości materiałów i wyrobów drzewnych dla poszerzenia zakresu zastosowań Zmiana myślenia: od technologii high tech do eco tech (m.in.projektowanie pod kątem recyklingu, pasywne budownictwo, zielona energia, ODNAWIALNOŚĆ drewna) Substytucja tradycyjnych materiałów drzewnych materiałami nowoczesnymi Wg Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce i Europie ENERGIA ODNAWIALNA (konieczność rozwoju wykorzystania) Energia odnawialna: UE zalecenia: 7,5% w % w 2020 Polska (2009) 7,2% produkcji 5,2% zużycia W Polsce od 2015 roku - energia z odpadów i pozostałości z produkcji leśnej i przemysłu przetwarzającego jej produkty nie powinna być uznawana za zieloną energię (Dz.U Nr 156) Biomasa drzewna na cele energetyczne powinna być zastąpiona biomasą rolniczą (z upraw energetycznych drzew, krzewów i roślin o krótkiej rotacji wzrostu oraz pozostałości organicznych z rolnictwa i ogrodnictwa, np. słoma) Eurostat, 2009 Proporcja zasobów drzewnych regionów Europy Powierzchnia lasów Średnia zasobność na ha Sytuacja wymaga nowych uregulowań prawnych GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia Strategie rozwoju lasów i leśnictwa w Polsce do 2030 roku, Sękocin, EUROPEAN FOREST SECTOR OUTLOOK STUDY, MAIN REPORT UNECE Geneva, 2005 Symulacja zmian zapotrzebowania i konsumpcji drewna tartacznego iglastego wg regionów Europy Symulacja zmian zapotrzebowania i konsumpcji drewna tartacznego liściastego wg regionów Europy EUROPEAN FOREST SECTOR OUTLOOK STUDY, MAIN REPORT UNECE Geneva, 2005 EUROPEAN FOREST SECTOR OUTLOOK STUDY, MAIN REPORT UNECE Geneva,

3 1. Międzynarodowe systemy certyfikacji związane ze środowiskiem Certyfikacja jest domeną rządowych i międzynarodowych organizacji wyspecjalizowanych w tworzeniu i nadzorowaniu działania norm światowych (ISO International Organization for Standarization, IAF International Accreditation Forum), regionalnych (np. EA European cooperation for Accreditation), czy narodowych (np. PCA Polskie Centrum Akredytacji). a) ISO System ten ma za zadanie umożliwić i udokumentować osiągnięcia z zakresu ochrony środowiska poprzez kontrolowanie wpływu działalności danej organizacji na środowisko. b) EMAS Rozwinięciem systemu ISO na terytorium Unii Europejskiej jest system EMAS (Eco-Management and Audit Scheme). System ten jest w pełni zgodny z wymaganiami norm ISO i wprowadzony został na obszarze Unii Europejskiej rozporządzeniem Rady Europy Nr 1836/93. Polska 2. Polskie Centrum Akredytacji Polskie Centrum Akredytacji zarówno w systemach ISO jak i w systemie EMAS zajmuje się prowadzeniem akredytacji, czyli wydawaniem świadectwa kompetencji dla prowadzenia działalności przez weryfikatorów (audytorów) instytucjonalnych i indywidualnych, prowadzenie ich rejestru, kontrolowanie i nadzorowanie systemu i jakości pracy wykonywanej przez weryfikatorów. 3. Społeczne (niezależne) systemy certyfikacji W obszarze leśnictwa, w certyfikacji społecznej, dominują dwa systemy: Forest Stewarship Council (FSC), obejmujący swoimi certyfikatami ponad 116 mln ha (http://www.fsc.org/) oraz PEFC Programme for the Endorsement of Forest Certification schemes (dawniej Pan- European Forest Certification), który obejmuje swoimi certyfikatami szybko rosnącą powierzchnię ponad 223 mln ha lasów (http://register.pefc.cz/statistics.asp). Kryteria i wskaźniki certyfikacji gospodarki leśnej Kryterium I Utrzymanie, odpowiednie wzmocnienie oraz powiększanie i podnoszenie wartości zasobów leśnych i ich udział w globalnym bilansie węgla. Kryterium II Zachowanie i wzmocnienie zdrowia i witalności ekosystemów leśnych. Kryterium III Utrzymanie i wzmocnienie produkcyjnych funkcji lasów. Kryterium IV Zachowanie, ochrona o odpowiednie wzbogacenie leśnej różnorodności biologicznej. Kryterium V Utrzymanie i rozszerzenie ochronnych funkcji lasów zwłaszcza funkcji glebo- i wodochronnych. Kryterium VI Utrzymanie i rozwój innych społeczno-ekonomicznych funkcji lasów. Punktem wyjścia tworzonych polskich standardów certyfikacji FSC są zasady ustalone przez FSC jako uniwersalne dla lasów świata. Certyfikat gospodarki leśnej FSC FM (Forest Management) przeznaczony jest dla właścicieli i zarządców obszarów leśnych. Lasy z certyfikatem FSC zarządzane są zgodnie z najwyższymi światowymi standardami ochrony środowiska, poszanowaniem wartości społecznych miejscowej ludności oraz jednoczesnym zachowaniu zasad ekonomicznych prowadzenia gospodarki leśnej. W lasach z certyfikatem FSC między innymi: unika się stosowania pestycydów zachowuje się martwe drewno do naturalnego rozkładu ochrania się rzadkie gatunki fauny i flory dąży się do zachowania w stanie naturalnym części ekosystemów leśnych nie wprowadza się roślin obcego pochodzenia, a w szczególności roślin modyfikowanych genetycznie chroni się obszary o wyjątkowych walorach społecznych i przyrodniczych. Posiadacz certyfikatu FSC FM/CoC może sprzedawać produkty drzewne (drewno użytkowe, choinki, zrąbki itp.) i niedrzewne (żywice, owoce runa leśnego, owoce drzew leśnych, korek, kauczuk, itd.) oznakowując tą sprzedaż oświadczeniem FSC Czyste (pochodzące w całości z lasu certyfikowanego). W ten sposób produkty te mogą trafić do konsumenta ostatecznego, lub do dalszych etapów ich przetwórstwa. Lasy z certyfikatem FSC na świecie (źródło: Biuletyn FSC Polska Global FSC certificates: type and distribution. July System PEFC opiera się na wynikach regionalnych ustaleń związanych z większością procesów międzynarodowych, których domeną jest ustalanie kryteriów i wskaźników zrównoważonego rozwoju powstałych po konferencji w Rio de Janeiro w 1992 r. jak np. proces Helsiński (dla lasów Europy), proces Montrealski (dla lasów Ameryki Północnej), itp. Tempo certyfikacji lasów europejskich PEFC dostarcza mechanizm potwierdzający, że nabywcy drewna i wyrobów z papieru promują zrównoważoną gospodarkę leśną. PEFC jest ogólnoświatową organizacją powołaną dla oceny i wzajemnego uznawania krajowych systemów certyfikacji, opracowanych przez wiele zainteresowanych stron. 3

4 Na razie nie ma bezpośredniego związku między posiadaniem certyfikatu a ceną uzyskiwaną na sprzedawane drewno w Polsce. Wysokość cen ustalana jest przez mechanizmy rynkowe, a odbiorcy nie kalkulują przy ich określaniu posiadania przez daną RDLP certyfikatu. W opinii większości odbiorców drewna posiadanie certyfikatu nie jest czynnikiem mogącym wpłynąć na chęć zapłacenia więcej za kupowany surowiec. Gospodarka leśna nie tylko drewno Gospodarka nasienna i szkółkarska Użytkowanie uboczne Gospodarka łowiecka... Magazyn węgla wiązanie CO 2???? (brak uregulowań pozwalających czerpać zyski) Ekonomicznie znaczenie marginalne wśród działalności podstawowej produkcji drewna na wykresie nieznany udział śród pozostałych przychodów, działalności ubocznej i dodatkowej Zakłady przetwórcze eksportujące swoje produkty do Europy Zachodniej i Stanów Zjednoczonych miałyby jednak znaczące trudności z ich sprzedażą. Uzyskiwałyby by zapewne niższe ceny. Według opracowania: Maciej Skorupski Korzyści i zagrożenia dla gospodarki leśnej oraz PGL Lasy Państwowe wynikające z wdrożenia systemów certyfikacji gospodarki leśnej w ramach FSC i PEFC Poznań 2010 GOSPODARKA NASIENNA System doboru materiału nasiennego i sadzeniowego - miejscowe ekotypy, -pożądane cechy techniczne surowca... REJONIZACJA NASIENNA regulacja przenoszenia nasion i sadzonek w ramach regionów DRZEWA DOBOROWE o wybitnych cechach np. wzrost na wysokość do późnych lat, cechy techniczne... DRZEWOSTANY NASIENNE -wyłączone zbiór nasion z drzew stojących - gospodarcze zbiór po ścince Regiony mateczne o szczególnych właściwościach propagowanie cech wybitnych pochodzeń drzew Gospodarka Szkółkarska szkółki - 888, łaczna powierzchnia produkcyjna ha. Całkowita produkcja materiału 984 mln sadzonek drzew, ( 53% gatunki liściaste). W szkółkach kontenerowych (wysokoprodukcyjnych) 8% produkcji szkółkarskiej W szkółkach na potrzeby jednego nadleśnictwa 4

5 UŻYTKOWANIE UBOCZNE obejmuje pozyskanie i przerób: Porównanie ze strukturą gatunków panujących pozwala na przewidywanie zmian składu gatunkowego lasów Polski Żywicy (sosna, jodła) do 1994 r obecnie wyłącznie import Choinek (sezonowo grudzień, czyszczenia CP?) Stroiszu (sezonowo na święta np. 1 listopada) Kory garbarskiej Grzybów (kurki, borowiki, podgrzybki, koźlaki, opieńka) Jagód (borówka czarna, brusznica, łochynia) Skup owoców i grzybów leśnych w latach Eksport i import borówki czernicy w latach Ilość i wartość skupowanych owoców runa i grzybów w Polsce UŻYTKOWANIE UBOCZNE obejmuje pozyskanie i przerób/wyrób: Węgla drzewnego Ziół Igliwia i cetyny (sosna, jodła) wyrób olejków eterycznych, mączki paszowo-witaminowe dla zwierząt??? Turystyka i rekreacja w lasach Gospodarkę łowiecką regulują przepisy ustawy Prawo łowieckie z 13 października1995 r. oraz liczne rozporządzenia wykonawcze. ZWIERZYNA W STANIE WOLNYM JEST WŁASNOŚCIĄ PAŃSTWA (ubita własnością dzierżawcy terenu, który ponosi koszty szkód wyrządzanych przez zwierzynę) Około obwodów łowieckich, Około dzierżawią koła łowieckie zrzeszone w Polskim Związku Łowieckim Około nadleśnictwa, Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa, jednostki naukowo-badawcze oraz Zarząd Główny PZŁ Podstawą dzierżawy są dziesięcioletnie umowy zawierane przez koła z właściwym dla danego obszaru wojewodą lub dyrektorem RDLP. GOSPODARKA ŁOWIECKA 5

6 Liczebność i tendencje zmian podstawowych gatunków zwierzyny w Polsce Ilość i wartość skupowanych tusz w Polsce Do zobaczenia na zaliczeniu przedmiotu Podsumowanie Skala, trendy zmian FSC, PEFC, znaczenie w skali Europy i Polski Inne produkty leśnictwa jakie, skala produkcji, znaczenie 6

Podstawy produkcji leśnej

Podstawy produkcji leśnej Wykład 5 Michał Orzechowski Zakład Urządzania Lasu KULGiEL SGGW Podstawy produkcji leśnej Zagrożenia trwałości lasu (trwałości produkcji leśnej) Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce i Europie (stan

Bardziej szczegółowo

Zagrożenia trwałości lasu (trwałości produkcji) Abiotyczne Biotyczne Antropogeniczne. Abiotyczne. Abiotyczne. Leśnictwo w Gospodarce Przestrzennej

Zagrożenia trwałości lasu (trwałości produkcji) Abiotyczne Biotyczne Antropogeniczne. Abiotyczne. Abiotyczne. Leśnictwo w Gospodarce Przestrzennej Wykład 5 i 6 Zagrożenia trwałości lasu Ograniczenia produkcji wynikające z ochrony przyrody Ocena walorów lasu Michał Orzechowski Zakład Urządzania Lasu KULGiEL SGGW Leśnictwo w Gospodarce Przestrzennej

Bardziej szczegółowo

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM Dr inż. Anna Żornaczuk-Łuba Zastępca dyrektora Departamentu Leśnictwa i Ochrony Przyrody Ministerstwo Środowiska Polanica Zdrój 23 maja 2014 r.

Bardziej szczegółowo

POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia

POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia Strategie rozwoju lasów i leśnictwa w Polsce do 2030 roku III Sesja Zimowej Szkoły Leśnej, IBL, DGLP Sękocin, 15-17 marca 2011

Bardziej szczegółowo

Kierunki rozwoju polskich lasów w kontekście rozwoju lasów europejskich Warszawa, 22 listopada 2012

Kierunki rozwoju polskich lasów w kontekście rozwoju lasów europejskich Warszawa, 22 listopada 2012 Kierunki rozwoju polskich lasów w kontekście rozwoju lasów europejskich Warszawa, 22 listopada 2012 Prof. nadzw. dr hab. Ewa Ratajczak Instytut Technologii Drewna, Poznań Lasy i drewno w Polsce strategicznymi

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania podaży drewna na cele energetyczne w RDLP Gdańsk

Uwarunkowania podaży drewna na cele energetyczne w RDLP Gdańsk Uwarunkowania podaży drewna na cele energetyczne w RDLP Gdańsk Sebastian Klisz Sławomir Kuliński sebastian.klisz@gdansk.lasy.gov.pl slawomir.kulinski@gdansk.lasy.gov.pl POLITYKA ENERGETYCZNA POLSKI DO

Bardziej szczegółowo

POTRZEBY INFORMACYJNE W ZAKRESIE STANU LASU ORAZ OCHRONY PRZYRODY W STATYSTYCE PUBLICZNEJ

POTRZEBY INFORMACYJNE W ZAKRESIE STANU LASU ORAZ OCHRONY PRZYRODY W STATYSTYCE PUBLICZNEJ POTRZEBY INFORMACYJNE W ZAKRESIE STANU LASU ORAZ OCHRONY PRZYRODY W STATYSTYCE PUBLICZNEJ Główny Urząd Statystyczny Departament Rolnictwa Departament Badań Regionalnych i Środowiska USTAWA Z DNIA 26 CZERWCA

Bardziej szczegółowo

UPRAWY ENERGETYCZNE W CENTRALNEJ I WSCHODNIEJ EUROPIE

UPRAWY ENERGETYCZNE W CENTRALNEJ I WSCHODNIEJ EUROPIE UPRAWY ENERGETYCZNE W CENTRALNEJ I WSCHODNIEJ EUROPIE Bioenergia w krajach Europy Centralnej, uprawy energetyczne. Dr Hanna Bartoszewicz-Burczy, Instytut Energetyki 23 kwietnia 2015 r., SGGW 1. Źródła

Bardziej szczegółowo

Drewno jako surowiec energetyczny w badaniach Instytutu Technologii Drewna w Poznaniu

Drewno jako surowiec energetyczny w badaniach Instytutu Technologii Drewna w Poznaniu Drewno jako surowiec energetyczny w badaniach Instytutu Technologii Drewna w Poznaniu dr inż. Wojciech Cichy mgr inż. Agnieszka Panek Zakład Ochrony Środowiska i Chemii Drewna Pracownia Bioenergii Dotychczasowe

Bardziej szczegółowo

Mgr inż. Aleksandra Szostak Instytut Technologii Drewna Poznań

Mgr inż. Aleksandra Szostak Instytut Technologii Drewna Poznań Konferencja Naukowo Techniczna Możliwości oraz uwarunkowania podaży drewna do celów energetycznych Instytut Badawczy Leśnictwa, Sękocin Stary, 20-21.11.2012 Mgr inż. Aleksandra Szostak Instytut Technologii

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej

PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej STRESZCZENIE Komitet Techniczny 181 ds. Gospodarki Leśnej został powołany przez Prezesa Polskiego Komitetu Normalizacyjnego 28 kwietnia 1994 r. Komitet

Bardziej szczegółowo

Z wizytą u norweskich leśników

Z wizytą u norweskich leśników Z wizytą u norweskich leśników Konferencja podsumowująca realizację projektu Zachowanie różnorodności biologicznej siedlisk obszarów NATURA 2000, poprzez ochronę ex situ jesionu wyniosłego, wiązu górskiego,

Bardziej szczegółowo

PRODUKCJA DREWNA W POLITYCE LEŚNEJ PAŃSTWA. Janusz Zaleski, Zofia Chrempińska Ministerstwo Środowiska Sękocin Stary, 20 marca 2012

PRODUKCJA DREWNA W POLITYCE LEŚNEJ PAŃSTWA. Janusz Zaleski, Zofia Chrempińska Ministerstwo Środowiska Sękocin Stary, 20 marca 2012 PRODUKCJA DREWNA W POLITYCE LEŚNEJ PAŃSTWA Janusz Zaleski, Zofia Chrempińska Ministerstwo Środowiska Sękocin Stary, 20 marca 2012 2 Co dalej z lasami? Powierzchnia lasów, zgodnie z teorią przemian leśnictwa,

Bardziej szczegółowo

mitów o wpływie produkcji papieru na środowisko

mitów o wpływie produkcji papieru na środowisko mitów o wpływie produkcji papieru na środowisko Prawda czy fałsz? Jako użytkownicy papieru możemy mieć trudności ze wskazaniem, co jest prawdą w odniesieniu do wpływu papieru na środowisko naturalne.

Bardziej szczegółowo

BANK DANYCH O LASACH I WIELKOOBSZAROWA INWENTARYZACJA STANU LASÓW JAKO NARZĘDZIE DO MONITOROWANIA, OCENY I NADZORU NAD LASAMI W POLSCE

BANK DANYCH O LASACH I WIELKOOBSZAROWA INWENTARYZACJA STANU LASÓW JAKO NARZĘDZIE DO MONITOROWANIA, OCENY I NADZORU NAD LASAMI W POLSCE BANK DANYCH O LASACH I WIELKOOBSZAROWA INWENTARYZACJA STANU LASÓW JAKO NARZĘDZIE DO MONITOROWANIA, OCENY I NADZORU NAD LASAMI W POLSCE Piotr Otawski Ministerstwo Środowiska Warszawa, 9 marca 2015 r. Polityka

Bardziej szczegółowo

ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII. Seminarium Biomasa na cele energetyczne założenia i realizacja Warszawa, 3 grudnia 2008 r.

ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII. Seminarium Biomasa na cele energetyczne założenia i realizacja Warszawa, 3 grudnia 2008 r. ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII Seminarium Biomasa na cele energetyczne założenia i realizacja Warszawa, 3 grudnia 2008 r. 1 Odnawialne Źródła Energii w 2006 r. Biomasa stała 91,2 % Energia promieniowania słonecznego

Bardziej szczegółowo

REWIZJA I PROCEDURY CERTYFIKACJI I AKREDYTACJI (ZASADY OGÓLNE)

REWIZJA I PROCEDURY CERTYFIKACJI I AKREDYTACJI (ZASADY OGÓLNE) Rewizja i Procedury Certyfikacji i Akredytacji poprawiony styczeń 2008 Polski System Certyfikacji Leśnictwa PEFC dokument nr 1 luty 2005 REWIZJA I PROCEDURY CERTYFIKACJI I AKREDYTACJI (ZASADY OGÓLNE) Rada

Bardziej szczegółowo

Lasy i gospodarka leśna w Polsce w świetle raportu Stan lasów Europy 2011 wskaźniki ilościowe

Lasy i gospodarka leśna w Polsce w świetle raportu Stan lasów Europy 2011 wskaźniki ilościowe Kierunki rozwoju polskich lasów w kontekście rozwoju lasów europejskich, Warszawa, 22 listopada 2012 r. Lasy i gospodarka leśna w Polsce w świetle raportu Stan lasów Europy 2011 wskaźniki ilościowe Marek

Bardziej szczegółowo

Wartość publicznych funkcji lasu. Piotr Gołos Instytut Badawczy Leśnictwa Kołobrzeg, październik 2016

Wartość publicznych funkcji lasu. Piotr Gołos Instytut Badawczy Leśnictwa Kołobrzeg, październik 2016 Wartość publicznych funkcji lasu Piotr Gołos Instytut Badawczy Leśnictwa p.golos@ibles.waw.pl 606-883-125 Różnorodność dóbr i usług lasu i gospodarki leśnej MOŻLIWOŚC WYŁĄCZENIA Z KONSUMPCJI TAK NIE K

Bardziej szczegółowo

Zasoby biomasy w Polsce

Zasoby biomasy w Polsce Zasoby biomasy w Polsce Ryszard Gajewski Polska Izba Biomasy POWIERZCHNIA UŻYTKÓW ROLNYCH W UE W PRZELICZENIU NA JEDNEGO MIESZKAŃCA Źródło: ecbrec ieo DEFINICJA BIOMASY Biomasa stałe lub ciekłe substancje

Bardziej szczegółowo

Efektywny rozwój rozproszonej energetyki odnawialnej w połączeniu z konwencjonalną w regionach Biomasa jako podstawowe źródło energii odnawialnej

Efektywny rozwój rozproszonej energetyki odnawialnej w połączeniu z konwencjonalną w regionach Biomasa jako podstawowe źródło energii odnawialnej Biomasa jako podstawowe źródło energii odnawialnej dr inż. Magdalena Król Spotkanie Regionalne- Warsztaty w projekcie Energyregion, Wrocław 18.02.2013 1-3 Biomasa- źródła i charakterystyka 4 Biomasa jako

Bardziej szczegółowo

UWIERZYTELNIANIE DOSTAWCÓW BIOMASY NA CELE ENERGETYCZNE SGS POLSKA SP. Z O.O.

UWIERZYTELNIANIE DOSTAWCÓW BIOMASY NA CELE ENERGETYCZNE SGS POLSKA SP. Z O.O. UWIERZYTELNIANIE DOSTAWCÓW BIOMASY NA CELE ENERGETYCZNE SGS POLSKA SP. Z O.O. IV edycja Forum Technologii w Energetyce Spalanie biomasy 16 17 października 2014, Bełchatów W SKRÓCIE Nº1 ŚWIATOWY LIDER 80,000

Bardziej szczegółowo

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE Maria Staniszewska Polski Klub Ekologiczny NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE BAŁTYCKI PLAN DZIAŁANIA Nasze zobowiązania:

Bardziej szczegółowo

Wskaźniki bazowe związane z celami

Wskaźniki bazowe związane z celami Wskaźniki bazowe związane z celami Załącznik 7 Wskaźnik 1 UE-25 gospodarczy Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca w PPS, wyrażony jako średniej, UE-25 = 100, średnia z 3 lat Średnia z lat 2003 2003 46,9

Bardziej szczegółowo

Geoinformacja zasobów biomasy na cele energetyczne

Geoinformacja zasobów biomasy na cele energetyczne Geoinformacja zasobów biomasy na cele energetyczne Anna Jędrejek Zakład Biogospodarki i Analiz Systemowych GEOINFORMACJA synonim informacji geograficznej; informacja uzyskiwana poprzez interpretację danych

Bardziej szczegółowo

SYSTEM INFORMACJI O LASACH. Bank Danych o Lasach, dr inż. Robert Łuczyński

SYSTEM INFORMACJI O LASACH. Bank Danych o Lasach,  dr inż. Robert Łuczyński SYSTEM INFORMACJI O LASACH Bank Danych o Lasach, http://www.bdl.lasy.gov.pl/portal/ dr inż. Robert Łuczyński r.luczynski@gik.pw.edu.pl Program : Gospodarka leśna Plan urządzenia lasu Państwowe Gospodarstwo

Bardziej szczegółowo

Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień

Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień czym jest las? Las (biocenoza leśna) kompleks roślinności swoistej dla danego regionu geograficznego, charakteryzujący się dużym udziałem drzew rosnących

Bardziej szczegółowo

Konferencja Naukowo-Techniczna MOŻLIWOŚCI I UWARUNKOWANIA PODAŻY DREWNA DO CELÓW ENERGETYCZNYCH

Konferencja Naukowo-Techniczna MOŻLIWOŚCI I UWARUNKOWANIA PODAŻY DREWNA DO CELÓW ENERGETYCZNYCH Konferencja Naukowo-Techniczna MOŻLIWOŚCI I UWARUNKOWANIA PODAŻY DREWNA DO CELÓW ENERGETYCZNYCH Instytut Badawczy Leśnictwa, Sękocin Stary, 20-21.11.2012 Prof. nadzw. dr hab. Ewa Ratajczak Mgr Gabriela

Bardziej szczegółowo

Ekologiczna ścieżka edukacyjna

Ekologiczna ścieżka edukacyjna Ekologiczna ścieżka edukacyjna Lp. Treści ogólne Treści szczegółowe Osiągnięcia przedmiot klasa 1. Ekonomiczne i społeczne aspekty Uczeń potrafi: związków między człowiekiem i jego działalnością a środowiskiem.wartość

Bardziej szczegółowo

Komunikat nr 20 Ceny drewna w wybranych krajach Europy (Austria, Niemcy) podsumowanie za II półrocze 2011 r.

Komunikat nr 20 Ceny drewna w wybranych krajach Europy (Austria, Niemcy) podsumowanie za II półrocze 2011 r. 19.03.2012 r. Instytut Badawczy Leśnictwa www.ibles.pl Komunikat nr 20 Ceny w wybranych krajach Europy (Austria, Niemcy) podsumowanie za II półrocze 2011 r. Opracowanie przygotowano na podstawie danych

Bardziej szczegółowo

FORMALNE ASPEKTY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ŁAŃCUCHA DOSTAW W KONTEKŚCIE CERTYFIKACJI SYSTEMU OPARTEGO NA ZASADACH NALEŻYTEJ STARANNOŚCI (SNS)

FORMALNE ASPEKTY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ŁAŃCUCHA DOSTAW W KONTEKŚCIE CERTYFIKACJI SYSTEMU OPARTEGO NA ZASADACH NALEŻYTEJ STARANNOŚCI (SNS) FORMALNE ASPEKTY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ŁAŃCUCHA DOSTAW W KONTEKŚCIE CERTYFIKACJI SYSTEMU OPARTEGO NA ZASADACH NALEŻYTEJ STARANNOŚCI (SNS) SGS POLSKA SP. Z O.O. V Forum Biomasy i Paliw Alternatywnych 7

Bardziej szczegółowo

DNV Business Assurance Poland

DNV Business Assurance Poland DNV Business Assurance Poland Specyficzne aspekty certyfikacji FSC / PEFC pelet i brykietów. DNV BA PL by PIOS ver 1.0, 18th June 2013 Tworzymy wartość dla Klienta Nasza misja Safeguarding life, property

Bardziej szczegółowo

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 2 z 8 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Opracowano w Instytucie Nafty i Gazu System KZR INiG-PIB/3 2 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 3 z 8 Spis

Bardziej szczegółowo

NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca

NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca http://natura2000.gdos.gov.pl/ NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca NATURA 2000 W EUROPIE środowisko przyrodnicze Europy ulega ciągłym zmianom; ubocznym skutkiem rozwoju cywilizacyjnego jest m.in.:

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY PRODUKCJI, HANDLU I WYKORZYSTANIA DREWNA W EUROPIE

PERSPEKTYWY PRODUKCJI, HANDLU I WYKORZYSTANIA DREWNA W EUROPIE PERSPEKTYWY PRODUKCJI, HANDLU I WYKORZYSTANIA DREWNA W EUROPIE Krzysztof Janeczko, Łukasz Wróbel, Anna Żornaczuk-Łuba Departament Leśnictwa Sękocin Stary, 20 marca 2012 r. Plan prezentacji Stan Lasów Europy

Bardziej szczegółowo

Zużycie Biomasy w Energetyce. Stan obecny i perspektywy

Zużycie Biomasy w Energetyce. Stan obecny i perspektywy Zużycie Biomasy w Energetyce Stan obecny i perspektywy Plan prezentacji Produkcja odnawialnej energii elektrycznej w Polsce. Produkcja odnawialnej energii elektrycznej w energetyce zawodowej i przemysłowej.

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

Wszystko, co musisz wiedzieć

Wszystko, co musisz wiedzieć www.ipaper.com/europe Zrównoważona gospodarka leśna Wszystko, co musisz wiedzieć Wydrukowano na papierze IP Pro-Design, posiadającym certyfikat PEFC Spis treści 1. Co oznacza zrównoważona gospodarka leśna?

Bardziej szczegółowo

Handel z Polską 2015-06-15 17:00:08

Handel z Polską 2015-06-15 17:00:08 Handel z Polską 2015-06-15 17:00:08 2 Szwajcaria zajmuje 23. miejsce jako partner handlowy Polski. W handlu między Polską a Szwajcarią utrzymuje się trend zmniejszania różnicy wartości między eksportem

Bardziej szczegółowo

KONKURENCYJNOŚĆ PRODUKCJI SEKTORA ROLNEGO UKRAINY. Profesor dr hab. Tatjana Mostenska Państwowy Uniwersytet Przetwórstwa Żywności Ukrainy

KONKURENCYJNOŚĆ PRODUKCJI SEKTORA ROLNEGO UKRAINY. Profesor dr hab. Tatjana Mostenska Państwowy Uniwersytet Przetwórstwa Żywności Ukrainy KONKURENCYJNOŚĆ PRODUKCJI SEKTORA ROLNEGO UKRAINY Profesor dr hab. Tatjana Mostenska Państwowy Uniwersytet Przetwórstwa Żywności Ukrainy Konkurencyjność produkcji wyznaczają wskaźniki: jakości, właściwości

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY. 07.11.2013 r.

ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY. 07.11.2013 r. ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY 07.11.2013 r. Zamiast wprowadzenia podsumowanie OŹE Dlaczego? Przyczyny: filozoficzno etyczne naukowe

Bardziej szczegółowo

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W III KWARTALE 2014 R. (zgodnie z ESA 2010) NAKŁADY INWESTYCYJNE W OKRESIE I IX 2014 R.

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W III KWARTALE 2014 R. (zgodnie z ESA 2010) NAKŁADY INWESTYCYJNE W OKRESIE I IX 2014 R. PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W III KWARTALE 2014 R. (zgodnie z ESA 2010) NAKŁADY INWESTYCYJNE W OKRESIE I IX 2014 R. BADANIE AKTYWNOŚCI EKONOMICZNEJ LUDNOŚCI (BAEL) W III KWARTALE 2014 R. 28 listopada 2014 r.

Bardziej szczegółowo

Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza

Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza Katarzyna Sobótka Specjalista ds. energii odnawialnej Mazowiecka Agencja Energetyczna Sp. z o.o. k.sobotka@mae.mazovia.pl Biomasa Stałe i ciekłe substancje

Bardziej szczegółowo

GEOGRAFIA treści nauczania zakres rozszerzony 5 SEMESTR Janusz Stasiak Ciekawi świata 2 Wydaw. OPERON podręcznik

GEOGRAFIA treści nauczania zakres rozszerzony 5 SEMESTR Janusz Stasiak Ciekawi świata 2 Wydaw. OPERON podręcznik GEOGRAFIA treści nauczania zakres rozszerzony 5 SEMESTR Janusz Stasiak Ciekawi świata 2 Wydaw. OPERON podręcznik DZIAŁ KLASYFIKACJA PAŃSTW ŚWIATA PROCESY DEMOGRAFICZNE TEMAT 1. Ekonomiczne i społeczne

Bardziej szczegółowo

Handel zagraniczny produktami rolno-spożywczymi szansą rozwoju obszarów wiejskich

Handel zagraniczny produktami rolno-spożywczymi szansą rozwoju obszarów wiejskich Iwona Szczepaniak Handel zagraniczny produktami rolno-spożywczymi szansą rozwoju obszarów wiejskich Konferencja nt. Rozwój obszarów wiejskich stan obecny i perspektywy IUNG-PIB, UP w Lublinie, Lublin,

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie biomasy stałej w Europie

Wykorzystanie biomasy stałej w Europie Wykorzystanie biomasy stałej w Europie Rafał Pudełko POLSKIE Wykorzystanie biomasy stałej w Europie PLAN PREZENTACJI: Aktualne dane statystyczne Pierwsze pomysły dot. energetycznego wykorzystania biomasy

Bardziej szczegółowo

Departament Innowacji i Przemysłu

Departament Innowacji i Przemysłu Departament Innowacji i Przemysłu 2 CHARAKTERYSTYKA SEKTORA PRZEMYSŁ DRZEWNY w 2011 r. Udział w produkcji całego przemysłu przetwórczego - 7,5 %. Zatrudnienie - ok. 220 tys. osób. Wartość produkcji sprzedanej

Bardziej szczegółowo

Papier do kopiowania i papier graficzny Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP)

Papier do kopiowania i papier graficzny Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) Papier do kopiowania i papier graficzny Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) Niniejsza karta produktu stanowi część zestawu narzędzi szkoleniowych Komisji Europejskiej w zakresie

Bardziej szczegółowo

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Andrzej Kowalski Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Katedra Rozwoju Obszarów Wiejskich Szkoła Główna Handlowa Warszawa kwiecień 2009 Wzajemne

Bardziej szczegółowo

Zestawienie kontroli przeprowadzonych w Nadleśnictwie Płock opracowane na podstawie Ewidencji przeprowadzonych kontroli

Zestawienie kontroli przeprowadzonych w Nadleśnictwie Płock opracowane na podstawie Ewidencji przeprowadzonych kontroli Zestawienie kontroli przeprowadzonych w Nadleśnictwie Płock opracowane na podstawie Ewidencji przeprowadzonych kontroli Lp 1 Rok Podmiot przeprowadzający kontrolę Okres trwania kontroli od do 10 stycznia

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Podstawy teoretyczne agrobiznesu Pojęcie agrobiznesu Inne określenia agrobiznesu... 17

Rozdział 1. Podstawy teoretyczne agrobiznesu Pojęcie agrobiznesu Inne określenia agrobiznesu... 17 Spis treści Wstęp... 11 Rozdział 1. Podstawy teoretyczne agrobiznesu 13 1.1. Pojęcie agrobiznesu... 13 1.2. Inne określenia agrobiznesu... 17 Rozdział 2. Pierwszy agregat agrobiznesu zaopatrzenie 20 2.1.

Bardziej szczegółowo

Systemy rolnicze i wpływ na środowisko produkcji żywności

Systemy rolnicze i wpływ na środowisko produkcji żywności Systemy rolnicze i wpływ na środowisko produkcji żywności Jakie będzie rolnictwo przyszłości? dr inż. Jerzy Próchnicki Bayer CropScience Polska oraz Polskie Stowarzyszenie Rolnictwa Zrównoważonego ASAP

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

CERTYFIKACJA DOBREJ GOSPODARKI LEŚNEJ System Forest Stewardship Council. 1996 Forest Stewardship Council A.C. FSC-SECR-0009

CERTYFIKACJA DOBREJ GOSPODARKI LEŚNEJ System Forest Stewardship Council. 1996 Forest Stewardship Council A.C. FSC-SECR-0009 CERTYFIKACJA DOBREJ GOSPODARKI LEŚNEJ System Forest Stewardship Council 1996 Forest Stewardship Council A.C. FSC-SECR-0009 Spis treści Certyfikacja w leśnictwie,podstawowe elementy systemu FSC 3 Struktura

Bardziej szczegółowo

Rozwój zagajników topoli w Europie Centralnej i Wschodniej NA JLEPSZE PRAKTYKI GRUPY VERBAVA

Rozwój zagajników topoli w Europie Centralnej i Wschodniej NA JLEPSZE PRAKTYKI GRUPY VERBAVA Rozwój zagajników topoli w Europie Centralnej i Wschodniej NA JLEPSZE PRAKTYKI GRUPY VERBAVA PLAN PREZENTACJI Czym są zagajniki krótkiej rotacji? Perspektywy rozwoju Polsce i na Świecie specyfika plonowania

Bardziej szczegółowo

Interpelacja (nr 25891) do ministra gospodarki w sprawie konieczności zwiększenia udziału innych od biomasy odnawialnych źródeł energii w całkowitym

Interpelacja (nr 25891) do ministra gospodarki w sprawie konieczności zwiększenia udziału innych od biomasy odnawialnych źródeł energii w całkowitym Interpelacja (nr 25891) do ministra gospodarki w sprawie konieczności zwiększenia udziału innych od biomasy odnawialnych źródeł energii w całkowitym zużyciu energii Szanowny Panie Premierze! Przepisy prawa

Bardziej szczegółowo

ZNACZENIE ORAZ KIERUNKI I PROBLEMY ROZWOJU FUNKCJI PRODUKCYJNYCH GOSPODARKI LEŚNEJ

ZNACZENIE ORAZ KIERUNKI I PROBLEMY ROZWOJU FUNKCJI PRODUKCYJNYCH GOSPODARKI LEŚNEJ Wojciech Fonder ZNACZENIE ORAZ KIERUNKI I PROBLEMY ROZWOJU FUNKCJI PRODUKCYJNYCH GOSPODARKI LEŚNEJ W PAŃSTWOWYM GOSPODARSTWIE LEŚNYM LP Warszawa, marzec 2009 rok Funkcje lasu Lasy w naturalny sposób spełniają

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 PL-KSUB-SNS:2014 Katalog otwarty dokumentów uwierzytelniających pochodzenie biomasy na cele energetyczne

Załącznik nr 1 PL-KSUB-SNS:2014 Katalog otwarty dokumentów uwierzytelniających pochodzenie biomasy na cele energetyczne PL-KSUB-SNS:2014 Katalog otwarty dokumentów uwierzytelniających pochodzenie biomasy na cele Wersja 1.0 Gdynia, 25 października 2016r. Wydanie nr: 4 Data wydania: 25.10.2016 r. Strona 2/ 7 Wytwórcy/ Dostawcy

Bardziej szczegółowo

Doświadczenie pomorskiej ARiMR we wdrażaniu wybranych działań z okresu programowania PROW

Doświadczenie pomorskiej ARiMR we wdrażaniu wybranych działań z okresu programowania PROW 1 Doświadczenie pomorskiej ARiMR we wdrażaniu wybranych działań z okresu programowania PROW 2007-2013 Wspólna Polityka Rolna I filar Płatności bezpośrednie Płatności rynkowe Europejski Fundusz Gwarancji

Bardziej szczegółowo

POLSKA RAPORT O STANIE GOSPODARKI I RYNKU DRZEWNEGO

POLSKA RAPORT O STANIE GOSPODARKI I RYNKU DRZEWNEGO EUROPEJSKA KOMISJA GOSPODARCZA KOMITET DRZEWNY 66. SESJA PAŹDZIERNIK 2008 POLSKA RAPORT O STANIE GOSPODARKI I RYNKU DRZEWNEGO Ministerstwo Środowiska 1. TENDENCJE OGÓLNOEKONOMICZNE WPŁYWAJĄCE NA POLSKI

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI PROGRAM AKREDYTACJI JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH GOSPODARKĘ LEŚNĄ I ŁAŃCUCH DOSTAW W SYSTEMIE PEFC Wydanie 2 Warszawa, 10.02.2012 r. Spis treści 1 Wprowadzenie 3 2 Definicje 3

Bardziej szczegółowo

LASY I GOSPODARKA LEŚNA W WOJEWÓDZTWIE MAŁOPOLSKIM W LATACH

LASY I GOSPODARKA LEŚNA W WOJEWÓDZTWIE MAŁOPOLSKIM W LATACH URZĄD STATYSTYCZNY W KRAKOWIE Informacja sygnalna Data opracowania - wrzesień 2005 r. Kontakt: e-mail:sekretariatuskrk@stat.gov.pl tel. (0-12) 415-38-84 Internet: http://www.stat.gov.pl/urzedy/krak Nr

Bardziej szczegółowo

Co kryje się pod. pojęciem gospodarki niskoemisyjnej

Co kryje się pod. pojęciem gospodarki niskoemisyjnej Co kryje się pod. pojęciem gospodarki niskoemisyjnej Warszawa, 20 marzec 2013 Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Dr inż.. Arkadiusz Węglarz Dyrektor Dział Zrównoważonego rozwoju Gospodarka Niskoemisyjna

Bardziej szczegółowo

Kurczące się znaczenie rolnictwa w życiu wsi i co może je zastąpić?

Kurczące się znaczenie rolnictwa w życiu wsi i co może je zastąpić? Kurczące się znaczenie rolnictwa w życiu wsi i co może je zastąpić? Jerzy Wilkin Wydział Nauk Ekonomicznych UW oraz Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN Rolnictwo wieś obszary wiejskie Rolnictwo: dział

Bardziej szczegółowo

INNOWACYJNOŚĆ SEKTORA DRZEWNEGO I RYNEK PRACY OCENA SYTUACJI

INNOWACYJNOŚĆ SEKTORA DRZEWNEGO I RYNEK PRACY OCENA SYTUACJI Możliwości wykorzystania sektora leśno-drzewnego w rozwoju kraju INNOWACYJNOŚĆ SEKTORA DRZEWNEGO I RYNEK PRACY OCENA SYTUACJI Prof. nadzw. dr hab. Ewa Ratajczak Instytut Technologii Drewna, Poznań Sękocin

Bardziej szczegółowo

Plan prezentacji WPR polityką ciągłych zmian

Plan prezentacji WPR polityką ciągłych zmian WPR polityką zmian Plan prezentacji WPR polityką ciągłych zmian Europejski Model Rolnictwa Rola rolnictwa i obszarów wiejskich w Polsce i na świecie Zmiany skutkiem WPR: zmiany zachodzące w rolnictwie

Bardziej szczegółowo

ARBOMASA jako Odnawialne Źródło Energii

ARBOMASA jako Odnawialne Źródło Energii Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Katowicach ARBOMASA jako Odnawialne Źródło Energii XLVIII Forum : Energia Efekt - Środowisko zorganizowane przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki

Bardziej szczegółowo

Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich

Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich PERSPEKTYWY GOSPODARCZE DLA POLSKI Coface Country Risk Conference Warszawa, 27 marca 2014 r. Plan Sytuacja w gospodarce światowej Poprawa koniunktury

Bardziej szczegółowo

Uboczne użytkowanie lasu jego stan i kierunki rozwoju

Uboczne użytkowanie lasu jego stan i kierunki rozwoju Uboczne użytkowanie lasu jego stan i kierunki rozwoju Paweł Staniszewski Michał Kalinowski III Sesja Zimowej Szkoły Leśnej przy Instytucie Badawczym Leśnictwa Sękocin, 16 marca 2011 r. Korzystanie z leśnych

Bardziej szczegółowo

Wpływ spadku cen zielonych certyfikatów na rozwój rynku peletów w Polsce. Marek Cecerko

Wpływ spadku cen zielonych certyfikatów na rozwój rynku peletów w Polsce. Marek Cecerko POLSKA IZBA BIOMASY Wpływ spadku cen zielonych certyfikatów na rozwój rynku peletów w Polsce 1 Marek Cecerko Plan prezentacji Informacja o prelegencie Definicje System i rynek zielonych certyfikatów Rynek

Bardziej szczegółowo

Wartość pieniężna zasobów drzewnych wybranych drzewostanów bukowych i jodłowych w Beskidzie Niskim.

Wartość pieniężna zasobów drzewnych wybranych drzewostanów bukowych i jodłowych w Beskidzie Niskim. Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Wydział Leśny Zakład Urządzania Lasu, Geomatyki i Ekonomiki Leśnictwa Wartość pieniężna zasobów drzewnych wybranych drzewostanów bukowych i jodłowych w Beskidzie Niskim.

Bardziej szczegółowo

Rynek płyt drewnopochodnych w Polsce

Rynek płyt drewnopochodnych w Polsce Rynek płyt drewnopochodnych w Polsce Tomasz Wiktorski B + R S t u d i o A n a l i z y R y n k u M e b l a r s k i e g o O g ó l n o p o l s k a I z b a G o s p o d a r c z a P r o d u c e n t ó w M e b

Bardziej szczegółowo

Potencjalna rola plantacji roślin energetycznych w Polsce.

Potencjalna rola plantacji roślin energetycznych w Polsce. Potencjalna rola plantacji roślin energetycznych w Polsce. Ryszard Gajewski POLSKA IZBA BIOMASY www.biomasa.org.pl Warszawa, 08 czerwca 2016 r. Biomasa jest typowo lokalnym paliwem ü Powinna być wykorzystywana

Bardziej szczegółowo

Lasy w Polsce. Agata Konefeld. Klasa 6a

Lasy w Polsce. Agata Konefeld. Klasa 6a Lasy w Polsce Agata Konefeld Klasa 6a Spis treści Co to właściwie jest las?... 3 Piętrowa budowa lasu, pospolite zwierzęta oraz rośliny w nich występujące... 4 NajwaŜniejsze funkcje lasu... 6 Las naturalny,

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo energetyczne Europy w perspektywie globalnej

Bezpieczeństwo energetyczne Europy w perspektywie globalnej Akademia Finansów Polskie Towarzystwo Współpracy z Klubem Rzymskim Bezpieczeństwo energetyczne Europy w perspektywie globalnej dr Konrad Prandecki kprand@interia.pl Plan wystąpienia Znaczenie energii we

Bardziej szczegółowo

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Kielce, dn. 7 marca 2014 r. 2 Wzywania stojące przed polską energetyką

Bardziej szczegółowo

OPIS OGÓLNY LASÓW NADLEŚNICTWA

OPIS OGÓLNY LASÓW NADLEŚNICTWA REGIONALNA DYREKCJA LASÓW PAŃSTWOWYCH W LUBLINIE PLAN URZĄDZENIA LASU dla NADLEŚNICTWA PARCZEW OBRĘBY: Parczew Sosnowica Uścimów sporządzony na okres od 1 stycznia 2008r. do 31 grudnia 2017 r. na podstawie

Bardziej szczegółowo

Wydział Zarządzania UŁ, Łódź, 18.01.2008 TECHNOLOGIE. Sektor Ochrony Środowiska prof. dr hab. Maciej ZALEWSKI

Wydział Zarządzania UŁ, Łódź, 18.01.2008 TECHNOLOGIE. Sektor Ochrony Środowiska prof. dr hab. Maciej ZALEWSKI Wydział Zarządzania UŁ, Łódź, 18.01.2008 TECHNOLOGIE PRZYSZŁOŚCI 3 Sektor Ochrony Środowiska prof. dr hab. Maciej ZALEWSKI FORESIGHT JAKO INTEGRACJA WIZJI BOTTOM UP, TOP DOWN TOP-DOWN LONG TERM VISION

Bardziej szczegółowo

Branża cukrownicza w Polsce w obliczu zmian w 2017 r.

Branża cukrownicza w Polsce w obliczu zmian w 2017 r. Marcin Mucha Związek Producentów Cukru w Polsce Konferencja surowcowa "Postęp w uprawie buraków i gospodarce surowcowej", Toruń, 25 czerwca 2015 r. Plan prezentacji 1. Sytuacja w branży UE / świat 2. Branża

Bardziej szczegółowo

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej 1 Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej Seminarium naukowe Instytut Przedsiębiorstwa Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie Warszawa, 11 marca 2014r. Atrakcyjne miejsce dla 2 obecnych i przyszłych

Bardziej szczegółowo

Las jako zjawisko geograficzne. (Biomy leśne)

Las jako zjawisko geograficzne. (Biomy leśne) Las jako zjawisko geograficzne (Biomy leśne) Dlaczego lasy na Ziemi w Europie, Afryce, Ameryce, Azji są takie a nie inne? Są pochodną klimatu zmieniającego się w przestrzeni i czasie Lasy (ekosystemy,

Bardziej szczegółowo

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich Przasnysz, 18 maja 2015 r. Komunikat Komisji Europejskiej WPR do 2020 r. Wyzwania Europa 2020 3 cele polityki

Bardziej szczegółowo

Drewno i tzw. martwe drewno konflikt interesów

Drewno i tzw. martwe drewno konflikt interesów Drewno i tzw. martwe drewno konflikt interesów Martwe drewno ( deadwood ) zamarłe i obumierające drzewa i ich części oraz martwe części żywych drzew. Organizmy saproksyliczne związane podczas swojego życia

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja podręcznika podstaw przedsiębiorczości pt. Jak być przedsiębiorczym

Aktualizacja podręcznika podstaw przedsiębiorczości pt. Jak być przedsiębiorczym Aktualizacja podręcznika podstaw przedsiębiorczości pt. Jak być przedsiębiorczym s. 0 Zamiast WIRR powinno być: Kolejne indeksy to mwig40, który uwzględnia notowania 40 średnich spółek kolejnych 40 spółek

Bardziej szczegółowo

Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01

Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01 Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01 2 Francuski sektor rolniczy jest jednym z najważniejszych sektorów gospodarki tego kraju i zajmuje kluczowe miejsce w handlu zagranicznym

Bardziej szczegółowo

Asia Maziarz Aneta Wyrwich Piotrek Dobrowolski

Asia Maziarz Aneta Wyrwich Piotrek Dobrowolski Asia Maziarz Aneta Wyrwich Piotrek Dobrowolski Nadleśnictwo Zawadzkie - jednostka organizacyjna Lasów Państwowych podległa Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Katowicach, której siedziba znajduje

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

Bardziej szczegółowo

Ocena porównawcza sektora rolno-spożywczego Polski i Ukrainy

Ocena porównawcza sektora rolno-spożywczego Polski i Ukrainy Ocena porównawcza sektora rolno-spożywczego Polski i Ukrainy mgr Mirosława Tereszczuk Warszawa, 25 listopada 2016 r. 1 Gospodarka Ukrainy na tle gospodarki Wyszczególnienie Polski Ukraina Polska 2012 2015

Bardziej szczegółowo

Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r.

Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r. Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r. SESJA 1 WSPÓŁPRACA LASÓW PAŃSTWOWYCH Z PRZEMYSŁEM DRZEWNYM NA TERENIE

Bardziej szczegółowo

DEKLARACJA WARSZAWSKA

DEKLARACJA WARSZAWSKA DEKLARACJA WARSZAWSKA Warunki życia na naszej planecie są zagrożone i wymagają natychmiastowych działań. Wyzwaniem dla wszystkich rządów i społeczeństwa obywatelskiego jest ochrona i zrównoważone wykorzystanie

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

ZAPEWNIENIE EKONOMICZNEJ SAMOWYSTARCZALNOŚCI ŻYWNOŚCIOWEJ GŁÓWNYM ZADANIEM POLSKIEGO ROLNICTWA NA CAŁY XXI w.

ZAPEWNIENIE EKONOMICZNEJ SAMOWYSTARCZALNOŚCI ŻYWNOŚCIOWEJ GŁÓWNYM ZADANIEM POLSKIEGO ROLNICTWA NA CAŁY XXI w. VI PROF. DR HAB. INŻ. WALDEMAR MICHNA MGRINŻ. DANUTA LIDKĘ DR INŻ. DOMINIK ZALEWSKI ZAPEWNIENIE EKONOMICZNEJ SAMOWYSTARCZALNOŚCI ŻYWNOŚCIOWEJ GŁÓWNYM ZADANIEM POLSKIEGO ROLNICTWA NA CAŁY XXI w. Redakcja

Bardziej szczegółowo

FSC CoC Łańcuch kontroli pochodzenia produktu wg standardu FSC-STD-40-004 v2-1

FSC CoC Łańcuch kontroli pochodzenia produktu wg standardu FSC-STD-40-004 v2-1 Łańcuch kontroli pochodzenia produktu wg standardu FSC-STD-40-004 v2-1 1 Spis treści Wprowadzenie do systemu FSC I. Wymagania uniwersalne II. System kontroli oświadczeń FSC III. Etykietowanie IV. Wymagania

Bardziej szczegółowo

Dziedzictwo dla Przyszłości

Dziedzictwo dla Przyszłości Konferencja Subregionalna Dziedzictwo dla Przyszłości CHWALIĆ SWOJE TO NIE GRZECH - TO OBOWIĄZEK ALDONA JANKOWSKA Dobrzyca 19 października 2012 r. 1 Co to jest dziedzictwo kulturowe? Dziedzictwo kulturowe

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH GOSPODARKĘ LEŚNĄ I ŁAŃCUCH DOSTAW W SYSTEMIE PEFC Wydanie 3 Warszawa, 15.10.2015 r. Spis treści 1 Wprowadzenie... 4 2 Definicje... 4 3

Bardziej szczegółowo

FP(14)6413:1. Europejskie lasy przyczyniają się do rozwoju obszarów wiejskich

FP(14)6413:1. Europejskie lasy przyczyniają się do rozwoju obszarów wiejskich FP(14)6413:1 Europejskie lasy przyczyniają się do rozwoju obszarów wiejskich Europejskie lasy przyczyniają się do rozwoju obszarów wiejskich LASY EUROPY Lasy to zielone płuca Europy zamieniają dwutlenek

Bardziej szczegółowo

Pielęgnowanie lasu aspekty przyrodnicze i gospodarcze

Pielęgnowanie lasu aspekty przyrodnicze i gospodarcze Zimowa Szkoła Leśna IBL 18-20.03.2014 Pielęgnowanie lasu aspekty przyrodnicze i gospodarcze Tadeusz Andrzejczyk SGGW Plan referatu CEL I ZAKRES PIELĘGNOWANIA LASU WARUNKI RACJONALNEJ PIELĘGNACJI DRZEWOSTANÓW

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE DLA WNIOSKODAWCÓW OCHRONA ŚRODOWISKA, PRZECIWDZIAŁANIE ZMIANOM KLIMATU, DECYZJE ŚRODOWISKOWE Podgórzyn r.

SZKOLENIE DLA WNIOSKODAWCÓW OCHRONA ŚRODOWISKA, PRZECIWDZIAŁANIE ZMIANOM KLIMATU, DECYZJE ŚRODOWISKOWE Podgórzyn r. Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Instytucja Zarządzająca PROW 2014-2020 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Materiał opracowany przez LGD

Bardziej szczegółowo

Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego

Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego Sytuacja ekonomiczno-finansowa sektora cukrowniczego Dr inż. Piotr SZAJNER IERiGZ-PIB ul. Świętokrzyska 20 PL 00-002 Warszawa E-mail: szajner@ierigz.waw.pl Plan prezentacji Wyniki finansowe przemysłu cukrowniczego;

Bardziej szczegółowo

BioenergiA w Europie. raport statystyczny. AEBIOM Europejskie Perspektywy Bioenergii 2013

BioenergiA w Europie. raport statystyczny. AEBIOM Europejskie Perspektywy Bioenergii 2013 BioenergiA w Europie 2013 raport statystyczny POLSKIE TOWARZYSTWO BIOMASY AEBIOM Europejskie Perspektywy Bioenergii 2013 BioenergiA w Europie 2013 Przygotowanie raportu Bioenergia w Europie 2013 było koordynowane

Bardziej szczegółowo