Podstawy produkcji leśnej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Podstawy produkcji leśnej"

Transkrypt

1 Wykład 9 Michał Orzechowski Zakład Urządzania Lasu KULGiEL SGGW Podstawy produkcji leśnej Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce i Europie Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce RYNEK SUROWCA DRZEWNEGO W POLSCE * Duże zasoby drewna duże pozyskanie (2009 r. 34,6 mln m 3-5 miejsce w Europie) Możliwość regulacji - ok. 78% powierzchni lasów, 84% zasobów drzewnych i 96% pozyskania zrealizowano w Lasach Państwowych (2009 rok) Inne produkty leśnictwa Gospodarka leśna nie tylko drewno * Na podstawie: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia RYNEK SUROWCA DRZEWNEGO W POLSCE Handel zagraniczny - relatywnie mały wpływ na rynek drewna transport kosztowny Okresowo istotny dopływ drewna z terenów poklęskowych (ma to znaczenie głównie dla lokalnych rynków drewna) Drewno z upraw plantacyjnych (aktualnie niewielkie znaczenie głównie drewno energetyczne - wierzba, topola plon co 3-5 lat) Mimo niewielkiego spadku zapotrzebowania na drewno (w efekcie światowego kryzysu gospodarczego), popyt przekracza podaż (efekt konkurencyjności polskich wyrobów i dużych potrzeb sektora energetycznego) Trudności w ocenie wielkości deficytu drewna Przemysły: drzewny, celulozowo-papierniczy i meblarski: firm zatrudnionych 71 mld zł 71 mld zł produkcji sprzedanej Sektor drzewny (2009): 3% PKB 10% produkcji sprzedanej* 14% zatrudnionych* 10% wartości eksportu 4% wartości importu* w przetwórstwie przemysłowym * w przetwórstwie przemysłowym GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia 1

2 TRENDY zmian w wykorzystaniu surowców drzewnych: Dążenie do uzyskiwania produktów o nowych i udoskonalonych właściwościach Zmiana właściwości materiałów i wyrobów drzewnych dla poszerzenia zakresu zastosowań Zmiana myślenia: od technologii high tech do eco tech (m.in.projektowanie pod kątem recyklingu, pasywne budownictwo, zielona energia, ODNAWIALNOŚĆ drewna) Substytucja tradycyjnych materiałów drzewnych materiałami nowoczesnymi Wg Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia Produkcja drewna i zapotrzebowanie w Polsce i Europie ENERGIA ODNAWIALNA (konieczność rozwoju wykorzystania) Energia odnawialna: UE zalecenia: 7,5% w % w 2020 Polska (2009) 7,2% produkcji 5,2% zużycia W Polsce od 2015 roku - energia z odpadów i pozostałości z produkcji leśnej i przemysłu przetwarzającego jej produkty nie powinna być uznawana za zieloną energię (Dz.U Nr 156) Biomasa drzewna na cele energetyczne powinna być zastąpiona biomasą rolniczą (z upraw energetycznych drzew, krzewów i roślin o krótkiej rotacji wzrostu oraz pozostałości organicznych z rolnictwa i ogrodnictwa, np. słoma) Eurostat, 2009 Proporcja zasobów drzewnych regionów Europy Powierzchnia lasów Średnia zasobność na ha Sytuacja wymaga nowych uregulowań prawnych GUS za: Ratajczak 2011, POPYT NA DREWNO W POLSCE zmiany strukturalne oraz możliwości zaspokojenia Strategie rozwoju lasów i leśnictwa w Polsce do 2030 roku, Sękocin, EUROPEAN FOREST SECTOR OUTLOOK STUDY, MAIN REPORT UNECE Geneva, 2005 Symulacja zmian zapotrzebowania i konsumpcji drewna tartacznego iglastego wg regionów Europy Symulacja zmian zapotrzebowania i konsumpcji drewna tartacznego liściastego wg regionów Europy EUROPEAN FOREST SECTOR OUTLOOK STUDY, MAIN REPORT UNECE Geneva, 2005 EUROPEAN FOREST SECTOR OUTLOOK STUDY, MAIN REPORT UNECE Geneva,

3 1. Międzynarodowe systemy certyfikacji związane ze środowiskiem Certyfikacja jest domeną rządowych i międzynarodowych organizacji wyspecjalizowanych w tworzeniu i nadzorowaniu działania norm światowych (ISO International Organization for Standarization, IAF International Accreditation Forum), regionalnych (np. EA European cooperation for Accreditation), czy narodowych (np. PCA Polskie Centrum Akredytacji). a) ISO System ten ma za zadanie umożliwić i udokumentować osiągnięcia z zakresu ochrony środowiska poprzez kontrolowanie wpływu działalności danej organizacji na środowisko. b) EMAS Rozwinięciem systemu ISO na terytorium Unii Europejskiej jest system EMAS (Eco-Management and Audit Scheme). System ten jest w pełni zgodny z wymaganiami norm ISO i wprowadzony został na obszarze Unii Europejskiej rozporządzeniem Rady Europy Nr 1836/93. Polska 2. Polskie Centrum Akredytacji Polskie Centrum Akredytacji zarówno w systemach ISO jak i w systemie EMAS zajmuje się prowadzeniem akredytacji, czyli wydawaniem świadectwa kompetencji dla prowadzenia działalności przez weryfikatorów (audytorów) instytucjonalnych i indywidualnych, prowadzenie ich rejestru, kontrolowanie i nadzorowanie systemu i jakości pracy wykonywanej przez weryfikatorów. 3. Społeczne (niezależne) systemy certyfikacji W obszarze leśnictwa, w certyfikacji społecznej, dominują dwa systemy: Forest Stewarship Council (FSC), obejmujący swoimi certyfikatami ponad 116 mln ha (http://www.fsc.org/) oraz PEFC Programme for the Endorsement of Forest Certification schemes (dawniej Pan- European Forest Certification), który obejmuje swoimi certyfikatami szybko rosnącą powierzchnię ponad 223 mln ha lasów (http://register.pefc.cz/statistics.asp). Kryteria i wskaźniki certyfikacji gospodarki leśnej Kryterium I Utrzymanie, odpowiednie wzmocnienie oraz powiększanie i podnoszenie wartości zasobów leśnych i ich udział w globalnym bilansie węgla. Kryterium II Zachowanie i wzmocnienie zdrowia i witalności ekosystemów leśnych. Kryterium III Utrzymanie i wzmocnienie produkcyjnych funkcji lasów. Kryterium IV Zachowanie, ochrona o odpowiednie wzbogacenie leśnej różnorodności biologicznej. Kryterium V Utrzymanie i rozszerzenie ochronnych funkcji lasów zwłaszcza funkcji glebo- i wodochronnych. Kryterium VI Utrzymanie i rozwój innych społeczno-ekonomicznych funkcji lasów. Punktem wyjścia tworzonych polskich standardów certyfikacji FSC są zasady ustalone przez FSC jako uniwersalne dla lasów świata. Certyfikat gospodarki leśnej FSC FM (Forest Management) przeznaczony jest dla właścicieli i zarządców obszarów leśnych. Lasy z certyfikatem FSC zarządzane są zgodnie z najwyższymi światowymi standardami ochrony środowiska, poszanowaniem wartości społecznych miejscowej ludności oraz jednoczesnym zachowaniu zasad ekonomicznych prowadzenia gospodarki leśnej. W lasach z certyfikatem FSC między innymi: unika się stosowania pestycydów zachowuje się martwe drewno do naturalnego rozkładu ochrania się rzadkie gatunki fauny i flory dąży się do zachowania w stanie naturalnym części ekosystemów leśnych nie wprowadza się roślin obcego pochodzenia, a w szczególności roślin modyfikowanych genetycznie chroni się obszary o wyjątkowych walorach społecznych i przyrodniczych. Posiadacz certyfikatu FSC FM/CoC może sprzedawać produkty drzewne (drewno użytkowe, choinki, zrąbki itp.) i niedrzewne (żywice, owoce runa leśnego, owoce drzew leśnych, korek, kauczuk, itd.) oznakowując tą sprzedaż oświadczeniem FSC Czyste (pochodzące w całości z lasu certyfikowanego). W ten sposób produkty te mogą trafić do konsumenta ostatecznego, lub do dalszych etapów ich przetwórstwa. Lasy z certyfikatem FSC na świecie (źródło: Biuletyn FSC Polska Global FSC certificates: type and distribution. July System PEFC opiera się na wynikach regionalnych ustaleń związanych z większością procesów międzynarodowych, których domeną jest ustalanie kryteriów i wskaźników zrównoważonego rozwoju powstałych po konferencji w Rio de Janeiro w 1992 r. jak np. proces Helsiński (dla lasów Europy), proces Montrealski (dla lasów Ameryki Północnej), itp. Tempo certyfikacji lasów europejskich PEFC dostarcza mechanizm potwierdzający, że nabywcy drewna i wyrobów z papieru promują zrównoważoną gospodarkę leśną. PEFC jest ogólnoświatową organizacją powołaną dla oceny i wzajemnego uznawania krajowych systemów certyfikacji, opracowanych przez wiele zainteresowanych stron. 3

4 Na razie nie ma bezpośredniego związku między posiadaniem certyfikatu a ceną uzyskiwaną na sprzedawane drewno w Polsce. Wysokość cen ustalana jest przez mechanizmy rynkowe, a odbiorcy nie kalkulują przy ich określaniu posiadania przez daną RDLP certyfikatu. W opinii większości odbiorców drewna posiadanie certyfikatu nie jest czynnikiem mogącym wpłynąć na chęć zapłacenia więcej za kupowany surowiec. Gospodarka leśna nie tylko drewno Gospodarka nasienna i szkółkarska Użytkowanie uboczne Gospodarka łowiecka... Magazyn węgla wiązanie CO 2???? (brak uregulowań pozwalających czerpać zyski) Ekonomicznie znaczenie marginalne wśród działalności podstawowej produkcji drewna na wykresie nieznany udział śród pozostałych przychodów, działalności ubocznej i dodatkowej Zakłady przetwórcze eksportujące swoje produkty do Europy Zachodniej i Stanów Zjednoczonych miałyby jednak znaczące trudności z ich sprzedażą. Uzyskiwałyby by zapewne niższe ceny. Według opracowania: Maciej Skorupski Korzyści i zagrożenia dla gospodarki leśnej oraz PGL Lasy Państwowe wynikające z wdrożenia systemów certyfikacji gospodarki leśnej w ramach FSC i PEFC Poznań 2010 GOSPODARKA NASIENNA System doboru materiału nasiennego i sadzeniowego - miejscowe ekotypy, -pożądane cechy techniczne surowca... REJONIZACJA NASIENNA regulacja przenoszenia nasion i sadzonek w ramach regionów DRZEWA DOBOROWE o wybitnych cechach np. wzrost na wysokość do późnych lat, cechy techniczne... DRZEWOSTANY NASIENNE -wyłączone zbiór nasion z drzew stojących - gospodarcze zbiór po ścince Regiony mateczne o szczególnych właściwościach propagowanie cech wybitnych pochodzeń drzew Gospodarka Szkółkarska szkółki - 888, łaczna powierzchnia produkcyjna ha. Całkowita produkcja materiału 984 mln sadzonek drzew, ( 53% gatunki liściaste). W szkółkach kontenerowych (wysokoprodukcyjnych) 8% produkcji szkółkarskiej W szkółkach na potrzeby jednego nadleśnictwa 4

5 UŻYTKOWANIE UBOCZNE obejmuje pozyskanie i przerób: Porównanie ze strukturą gatunków panujących pozwala na przewidywanie zmian składu gatunkowego lasów Polski Żywicy (sosna, jodła) do 1994 r obecnie wyłącznie import Choinek (sezonowo grudzień, czyszczenia CP?) Stroiszu (sezonowo na święta np. 1 listopada) Kory garbarskiej Grzybów (kurki, borowiki, podgrzybki, koźlaki, opieńka) Jagód (borówka czarna, brusznica, łochynia) Skup owoców i grzybów leśnych w latach Eksport i import borówki czernicy w latach Ilość i wartość skupowanych owoców runa i grzybów w Polsce UŻYTKOWANIE UBOCZNE obejmuje pozyskanie i przerób/wyrób: Węgla drzewnego Ziół Igliwia i cetyny (sosna, jodła) wyrób olejków eterycznych, mączki paszowo-witaminowe dla zwierząt??? Turystyka i rekreacja w lasach Gospodarkę łowiecką regulują przepisy ustawy Prawo łowieckie z 13 października1995 r. oraz liczne rozporządzenia wykonawcze. ZWIERZYNA W STANIE WOLNYM JEST WŁASNOŚCIĄ PAŃSTWA (ubita własnością dzierżawcy terenu, który ponosi koszty szkód wyrządzanych przez zwierzynę) Około obwodów łowieckich, Około dzierżawią koła łowieckie zrzeszone w Polskim Związku Łowieckim Około nadleśnictwa, Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa, jednostki naukowo-badawcze oraz Zarząd Główny PZŁ Podstawą dzierżawy są dziesięcioletnie umowy zawierane przez koła z właściwym dla danego obszaru wojewodą lub dyrektorem RDLP. GOSPODARKA ŁOWIECKA 5

6 Liczebność i tendencje zmian podstawowych gatunków zwierzyny w Polsce Ilość i wartość skupowanych tusz w Polsce Do zobaczenia na zaliczeniu przedmiotu Podsumowanie Skala, trendy zmian FSC, PEFC, znaczenie w skali Europy i Polski Inne produkty leśnictwa jakie, skala produkcji, znaczenie 6

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM

MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM MOŻLIWOŚCI SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO W ROZWOJU REGIONALNYM Dr inż. Anna Żornaczuk-Łuba Zastępca dyrektora Departamentu Leśnictwa i Ochrony Przyrody Ministerstwo Środowiska Polanica Zdrój 23 maja 2014 r.

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej

PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 181 ds. Gospodarki Leśnej STRESZCZENIE Komitet Techniczny 181 ds. Gospodarki Leśnej został powołany przez Prezesa Polskiego Komitetu Normalizacyjnego 28 kwietnia 1994 r. Komitet

Bardziej szczegółowo

UPRAWY ENERGETYCZNE W CENTRALNEJ I WSCHODNIEJ EUROPIE

UPRAWY ENERGETYCZNE W CENTRALNEJ I WSCHODNIEJ EUROPIE UPRAWY ENERGETYCZNE W CENTRALNEJ I WSCHODNIEJ EUROPIE Bioenergia w krajach Europy Centralnej, uprawy energetyczne. Dr Hanna Bartoszewicz-Burczy, Instytut Energetyki 23 kwietnia 2015 r., SGGW 1. Źródła

Bardziej szczegółowo

mitów o wpływie produkcji papieru na środowisko

mitów o wpływie produkcji papieru na środowisko mitów o wpływie produkcji papieru na środowisko Prawda czy fałsz? Jako użytkownicy papieru możemy mieć trudności ze wskazaniem, co jest prawdą w odniesieniu do wpływu papieru na środowisko naturalne.

Bardziej szczegółowo

REWIZJA I PROCEDURY CERTYFIKACJI I AKREDYTACJI (ZASADY OGÓLNE)

REWIZJA I PROCEDURY CERTYFIKACJI I AKREDYTACJI (ZASADY OGÓLNE) Rewizja i Procedury Certyfikacji i Akredytacji poprawiony styczeń 2008 Polski System Certyfikacji Leśnictwa PEFC dokument nr 1 luty 2005 REWIZJA I PROCEDURY CERTYFIKACJI I AKREDYTACJI (ZASADY OGÓLNE) Rada

Bardziej szczegółowo

UWIERZYTELNIANIE DOSTAWCÓW BIOMASY NA CELE ENERGETYCZNE SGS POLSKA SP. Z O.O.

UWIERZYTELNIANIE DOSTAWCÓW BIOMASY NA CELE ENERGETYCZNE SGS POLSKA SP. Z O.O. UWIERZYTELNIANIE DOSTAWCÓW BIOMASY NA CELE ENERGETYCZNE SGS POLSKA SP. Z O.O. IV edycja Forum Technologii w Energetyce Spalanie biomasy 16 17 października 2014, Bełchatów W SKRÓCIE Nº1 ŚWIATOWY LIDER 80,000

Bardziej szczegółowo

Geoinformacja zasobów biomasy na cele energetyczne

Geoinformacja zasobów biomasy na cele energetyczne Geoinformacja zasobów biomasy na cele energetyczne Anna Jędrejek Zakład Biogospodarki i Analiz Systemowych GEOINFORMACJA synonim informacji geograficznej; informacja uzyskiwana poprzez interpretację danych

Bardziej szczegółowo

Konferencja Naukowo-Techniczna MOŻLIWOŚCI I UWARUNKOWANIA PODAŻY DREWNA DO CELÓW ENERGETYCZNYCH

Konferencja Naukowo-Techniczna MOŻLIWOŚCI I UWARUNKOWANIA PODAŻY DREWNA DO CELÓW ENERGETYCZNYCH Konferencja Naukowo-Techniczna MOŻLIWOŚCI I UWARUNKOWANIA PODAŻY DREWNA DO CELÓW ENERGETYCZNYCH Instytut Badawczy Leśnictwa, Sękocin Stary, 20-21.11.2012 Prof. nadzw. dr hab. Ewa Ratajczak Mgr Gabriela

Bardziej szczegółowo

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE Maria Staniszewska Polski Klub Ekologiczny NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE BAŁTYCKI PLAN DZIAŁANIA Nasze zobowiązania:

Bardziej szczegółowo

FORMALNE ASPEKTY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ŁAŃCUCHA DOSTAW W KONTEKŚCIE CERTYFIKACJI SYSTEMU OPARTEGO NA ZASADACH NALEŻYTEJ STARANNOŚCI (SNS)

FORMALNE ASPEKTY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ŁAŃCUCHA DOSTAW W KONTEKŚCIE CERTYFIKACJI SYSTEMU OPARTEGO NA ZASADACH NALEŻYTEJ STARANNOŚCI (SNS) FORMALNE ASPEKTY CERTYFIKACJI SYSTEMÓW ŁAŃCUCHA DOSTAW W KONTEKŚCIE CERTYFIKACJI SYSTEMU OPARTEGO NA ZASADACH NALEŻYTEJ STARANNOŚCI (SNS) SGS POLSKA SP. Z O.O. V Forum Biomasy i Paliw Alternatywnych 7

Bardziej szczegółowo

DNV Business Assurance Poland

DNV Business Assurance Poland DNV Business Assurance Poland Specyficzne aspekty certyfikacji FSC / PEFC pelet i brykietów. DNV BA PL by PIOS ver 1.0, 18th June 2013 Tworzymy wartość dla Klienta Nasza misja Safeguarding life, property

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

Handel z Polską 2015-06-15 17:00:08

Handel z Polską 2015-06-15 17:00:08 Handel z Polską 2015-06-15 17:00:08 2 Szwajcaria zajmuje 23. miejsce jako partner handlowy Polski. W handlu między Polską a Szwajcarią utrzymuje się trend zmniejszania różnicy wartości między eksportem

Bardziej szczegółowo

NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca

NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca http://natura2000.gdos.gov.pl/ NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca NATURA 2000 W EUROPIE środowisko przyrodnicze Europy ulega ciągłym zmianom; ubocznym skutkiem rozwoju cywilizacyjnego jest m.in.:

Bardziej szczegółowo

Zużycie Biomasy w Energetyce. Stan obecny i perspektywy

Zużycie Biomasy w Energetyce. Stan obecny i perspektywy Zużycie Biomasy w Energetyce Stan obecny i perspektywy Plan prezentacji Produkcja odnawialnej energii elektrycznej w Polsce. Produkcja odnawialnej energii elektrycznej w energetyce zawodowej i przemysłowej.

Bardziej szczegółowo

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 2 z 8 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Opracowano w Instytucie Nafty i Gazu System KZR INiG-PIB/3 2 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 3 z 8 Spis

Bardziej szczegółowo

Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza

Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza Katarzyna Sobótka Specjalista ds. energii odnawialnej Mazowiecka Agencja Energetyczna Sp. z o.o. k.sobotka@mae.mazovia.pl Biomasa Stałe i ciekłe substancje

Bardziej szczegółowo

Wszystko, co musisz wiedzieć

Wszystko, co musisz wiedzieć www.ipaper.com/europe Zrównoważona gospodarka leśna Wszystko, co musisz wiedzieć Wydrukowano na papierze IP Pro-Design, posiadającym certyfikat PEFC Spis treści 1. Co oznacza zrównoważona gospodarka leśna?

Bardziej szczegółowo

Zestawienie kontroli przeprowadzonych w Nadleśnictwie Płock opracowane na podstawie Ewidencji przeprowadzonych kontroli

Zestawienie kontroli przeprowadzonych w Nadleśnictwie Płock opracowane na podstawie Ewidencji przeprowadzonych kontroli Zestawienie kontroli przeprowadzonych w Nadleśnictwie Płock opracowane na podstawie Ewidencji przeprowadzonych kontroli Lp 1 Rok Podmiot przeprowadzający kontrolę Okres trwania kontroli od do 10 stycznia

Bardziej szczegółowo

CERTYFIKACJA DOBREJ GOSPODARKI LEŚNEJ System Forest Stewardship Council. 1996 Forest Stewardship Council A.C. FSC-SECR-0009

CERTYFIKACJA DOBREJ GOSPODARKI LEŚNEJ System Forest Stewardship Council. 1996 Forest Stewardship Council A.C. FSC-SECR-0009 CERTYFIKACJA DOBREJ GOSPODARKI LEŚNEJ System Forest Stewardship Council 1996 Forest Stewardship Council A.C. FSC-SECR-0009 Spis treści Certyfikacja w leśnictwie,podstawowe elementy systemu FSC 3 Struktura

Bardziej szczegółowo

Papier do kopiowania i papier graficzny Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP)

Papier do kopiowania i papier graficzny Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) Papier do kopiowania i papier graficzny Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) Niniejsza karta produktu stanowi część zestawu narzędzi szkoleniowych Komisji Europejskiej w zakresie

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie biomasy stałej w Europie

Wykorzystanie biomasy stałej w Europie Wykorzystanie biomasy stałej w Europie Rafał Pudełko POLSKIE Wykorzystanie biomasy stałej w Europie PLAN PREZENTACJI: Aktualne dane statystyczne Pierwsze pomysły dot. energetycznego wykorzystania biomasy

Bardziej szczegółowo

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Andrzej Kowalski Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Katedra Rozwoju Obszarów Wiejskich Szkoła Główna Handlowa Warszawa kwiecień 2009 Wzajemne

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY. 07.11.2013 r.

ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY. 07.11.2013 r. ZAGADNIENIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W ASPEKCIE ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ENERGIA BIOMASY 07.11.2013 r. Zamiast wprowadzenia podsumowanie OŹE Dlaczego? Przyczyny: filozoficzno etyczne naukowe

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI PROGRAM AKREDYTACJI JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH GOSPODARKĘ LEŚNĄ I ŁAŃCUCH DOSTAW W SYSTEMIE PEFC Wydanie 2 Warszawa, 10.02.2012 r. Spis treści 1 Wprowadzenie 3 2 Definicje 3

Bardziej szczegółowo

Co kryje się pod. pojęciem gospodarki niskoemisyjnej

Co kryje się pod. pojęciem gospodarki niskoemisyjnej Co kryje się pod. pojęciem gospodarki niskoemisyjnej Warszawa, 20 marzec 2013 Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. Dr inż.. Arkadiusz Węglarz Dyrektor Dział Zrównoważonego rozwoju Gospodarka Niskoemisyjna

Bardziej szczegółowo

Lasy w Polsce. Agata Konefeld. Klasa 6a

Lasy w Polsce. Agata Konefeld. Klasa 6a Lasy w Polsce Agata Konefeld Klasa 6a Spis treści Co to właściwie jest las?... 3 Piętrowa budowa lasu, pospolite zwierzęta oraz rośliny w nich występujące... 4 NajwaŜniejsze funkcje lasu... 6 Las naturalny,

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich

Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich PERSPEKTYWY GOSPODARCZE DLA POLSKI Coface Country Risk Conference Warszawa, 27 marca 2014 r. Plan Sytuacja w gospodarce światowej Poprawa koniunktury

Bardziej szczegółowo

Wpływ spadku cen zielonych certyfikatów na rozwój rynku peletów w Polsce. Marek Cecerko

Wpływ spadku cen zielonych certyfikatów na rozwój rynku peletów w Polsce. Marek Cecerko POLSKA IZBA BIOMASY Wpływ spadku cen zielonych certyfikatów na rozwój rynku peletów w Polsce 1 Marek Cecerko Plan prezentacji Informacja o prelegencie Definicje System i rynek zielonych certyfikatów Rynek

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Wydział Zarządzania UŁ, Łódź, 18.01.2008 TECHNOLOGIE. Sektor Ochrony Środowiska prof. dr hab. Maciej ZALEWSKI

Wydział Zarządzania UŁ, Łódź, 18.01.2008 TECHNOLOGIE. Sektor Ochrony Środowiska prof. dr hab. Maciej ZALEWSKI Wydział Zarządzania UŁ, Łódź, 18.01.2008 TECHNOLOGIE PRZYSZŁOŚCI 3 Sektor Ochrony Środowiska prof. dr hab. Maciej ZALEWSKI FORESIGHT JAKO INTEGRACJA WIZJI BOTTOM UP, TOP DOWN TOP-DOWN LONG TERM VISION

Bardziej szczegółowo

Konferencja NEUF. Jak nie wylać dziecka z kąpielą - zrównoważona polityka w sprawie OZE. 18 czerwca 2010. Warszawa

Konferencja NEUF. Jak nie wylać dziecka z kąpielą - zrównoważona polityka w sprawie OZE. 18 czerwca 2010. Warszawa Jak nie wylać dziecka z kąpielą - zrównoważona polityka w sprawie OZE Konferencja NEUF 18 czerwca 2010 Warszawa Krzysztof Nosal Dyrektor d/s Srodowiska Arizona Chemical Polityka dotycząca odnawialnych

Bardziej szczegółowo

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich Przasnysz, 18 maja 2015 r. Komunikat Komisji Europejskiej WPR do 2020 r. Wyzwania Europa 2020 3 cele polityki

Bardziej szczegółowo

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej 1 Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej Seminarium naukowe Instytut Przedsiębiorstwa Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie Warszawa, 11 marca 2014r. Atrakcyjne miejsce dla 2 obecnych i przyszłych

Bardziej szczegółowo

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Kielce, dn. 7 marca 2014 r. 2 Wzywania stojące przed polską energetyką

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH GOSPODARKĘ LEŚNĄ I ŁAŃCUCH DOSTAW W SYSTEMIE PEFC Wydanie 3 Warszawa, 15.10.2015 r. Spis treści 1 Wprowadzenie... 4 2 Definicje... 4 3

Bardziej szczegółowo

Las jako zjawisko geograficzne. (Biomy leśne)

Las jako zjawisko geograficzne. (Biomy leśne) Las jako zjawisko geograficzne (Biomy leśne) Dlaczego lasy na Ziemi w Europie, Afryce, Ameryce, Azji są takie a nie inne? Są pochodną klimatu zmieniającego się w przestrzeni i czasie Lasy (ekosystemy,

Bardziej szczegółowo

Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r.

Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r. Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r. SESJA 1 WSPÓŁPRACA LASÓW PAŃSTWOWYCH Z PRZEMYSŁEM DRZEWNYM NA TERENIE

Bardziej szczegółowo

DEKLARACJA WARSZAWSKA

DEKLARACJA WARSZAWSKA DEKLARACJA WARSZAWSKA Warunki życia na naszej planecie są zagrożone i wymagają natychmiastowych działań. Wyzwaniem dla wszystkich rządów i społeczeństwa obywatelskiego jest ochrona i zrównoważone wykorzystanie

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja podręcznika podstaw przedsiębiorczości pt. Jak być przedsiębiorczym

Aktualizacja podręcznika podstaw przedsiębiorczości pt. Jak być przedsiębiorczym Aktualizacja podręcznika podstaw przedsiębiorczości pt. Jak być przedsiębiorczym s. 0 Zamiast WIRR powinno być: Kolejne indeksy to mwig40, który uwzględnia notowania 40 średnich spółek kolejnych 40 spółek

Bardziej szczegółowo

FSC CoC Łańcuch kontroli pochodzenia produktu wg standardu FSC-STD-40-004 v2-1

FSC CoC Łańcuch kontroli pochodzenia produktu wg standardu FSC-STD-40-004 v2-1 Łańcuch kontroli pochodzenia produktu wg standardu FSC-STD-40-004 v2-1 1 Spis treści Wprowadzenie do systemu FSC I. Wymagania uniwersalne II. System kontroli oświadczeń FSC III. Etykietowanie IV. Wymagania

Bardziej szczegółowo

Drewno i tzw. martwe drewno konflikt interesów

Drewno i tzw. martwe drewno konflikt interesów Drewno i tzw. martwe drewno konflikt interesów Martwe drewno ( deadwood ) zamarłe i obumierające drzewa i ich części oraz martwe części żywych drzew. Organizmy saproksyliczne związane podczas swojego życia

Bardziej szczegółowo

Techniczne, technologiczne i organizacyjne uwarunkowania pozyskania i transportu drewna energetycznego dr hab. T. Moskalik, prof.

Techniczne, technologiczne i organizacyjne uwarunkowania pozyskania i transportu drewna energetycznego dr hab. T. Moskalik, prof. Techniczne, technologiczne i organizacyjne uwarunkowania pozyskania i transportu drewna energetycznego dr hab. T. Moskalik, prof. SGGW Katedra Użytkowania Lasu Wydział Leśny SGGW w Warszawie Globalna koncentracja

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym

USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym Art. 1. 1. Opodatkowaniu podatkiem leśnym podlegają określone w ustawie lasy, z wyjątkiem lasów zajętych na wykonywanie innej

Bardziej szczegółowo

Biomasa na cele energetyczne - wyniki wymiany handlowej Polski z zagranicą w latach 2008-2013

Biomasa na cele energetyczne - wyniki wymiany handlowej Polski z zagranicą w latach 2008-2013 14 nr 4(33)/2013 dr Piotr Gradziuk, Katedra Produkcji Roślinnej i Agrobiznesu, Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie Biomasa na cele energetyczne - wyniki wymiany handlowej Polski z zagranicą w latach 2008-2013

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 stycznia 2015 r. Poz. 151 USTAWA z dnia 15 stycznia 2015 r. 1), 2) o zmianie ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych oraz niektórych innych

Bardziej szczegółowo

Leśnictwo. Lesistość według kontynentów 2016-04-13. Poziom rozszerzony

Leśnictwo. Lesistość według kontynentów 2016-04-13. Poziom rozszerzony Leśnictwo Poziom rozszerzony Funkcje przyrodnicze lasów Pochłanianie dwutlenku węgla i produkcja tlenu w procesie fotosyntezy (wpływ na wartość efektu cieplarnianego) Redukcja zanieczyszczeń gazowych i

Bardziej szczegółowo

Analiza rentowności MEW w aspekcie likwidacji sytemu wsparcia

Analiza rentowności MEW w aspekcie likwidacji sytemu wsparcia Analiza rentowności MEW w aspekcie likwidacji sytemu wsparcia Radosław Koropis Warszawa 16 październik 2013 r. DOTYCHCZASOWE WARUNKI SYSTEMU WSPARCIA ANALIZA RENTOWNOŚCI MEW ILE KOSZTUJE ZANIECHANIE SYSTEMU

Bardziej szczegółowo

System Certyfikacji OZE

System Certyfikacji OZE System Certyfikacji OZE Mirosław Kaczmarek miroslaw.kaczmarek@ure.gov.pl III FORUM EKOENERGETYCZNE Fundacja Na Rzecz Rozwoju Ekoenergetyki Zielony Feniks Polkowice, 16-17 września 2011 r. PAKIET KLIMATYCZNO

Bardziej szczegółowo

Projekt demonstracyjny BioSoil Forest Biodiversity 2006-2008. I spotkanie kameralne realizatorów IBL Sękocin, 27.02.2007

Projekt demonstracyjny BioSoil Forest Biodiversity 2006-2008. I spotkanie kameralne realizatorów IBL Sękocin, 27.02.2007 Bio S oil Projekt demonstracyjny BioSoil Forest Biodiversity 2006-2008 I spotkanie kameralne realizatorów IBL Sękocin, 27.02.2007 Janusz Czerepko Zakład Siedliskoznawstwa IBL 1 The BioSoil Demonstration

Bardziej szczegółowo

Usytuowanie i regulacje prawne dotyczące biomasy leśnej

Usytuowanie i regulacje prawne dotyczące biomasy leśnej Usytuowanie i regulacje prawne dotyczące biomasy leśnej Wzywania stojące przed polską energetyką w świetle Polityki energetycznej Polski do 2030 roku Wysokie zapotrzebowanie na energię dla rozwijającej

Bardziej szczegółowo

PRODUKT W MARKETINGU MIX

PRODUKT W MARKETINGU MIX PRODUKT W MARKETINGU MIX PRODUKT Towar, usługa lub pomysł zawierający określony zestaw materialnych i niematerialnych cech, które zaspakajają potrzeby klientów, otrzymywany w zamian za pieniądze lub inną

Bardziej szczegółowo

Tekst ustawy ustalony ostatecznie po rozpatrzeniu poprawek Senatu. z dnia 15 stycznia 2015 r.

Tekst ustawy ustalony ostatecznie po rozpatrzeniu poprawek Senatu. z dnia 15 stycznia 2015 r. Tekst ustawy ustalony ostatecznie po rozpatrzeniu poprawek Senatu USTAWA z dnia 15 stycznia 2015 r. o zmianie ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych oraz niektórych innych ustaw 1),2) Art. 1.

Bardziej szczegółowo

Inteligentna specjalizacja Małopolski. dr Marcin Zawicki Katedra Gospodarki i Administracji Publicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Inteligentna specjalizacja Małopolski. dr Marcin Zawicki Katedra Gospodarki i Administracji Publicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Inteligentna specjalizacja Małopolski dr Marcin Zawicki Katedra Gospodarki i Administracji Publicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Inteligentna specjalizacja Powstanie i rozwój idei inteligentnej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH Priorytet 1. Ułatwianie transferu wiedzy i innowacji w rolnictwie, leśnictwie i na obszarach wiejskich 1a. Zwiększenie innowacyjności i bazy wiedzy na obszarach

Bardziej szczegółowo

Rynek biomasy na Węgrzech 2013-10-30 14:20:47

Rynek biomasy na Węgrzech 2013-10-30 14:20:47 Rynek biomasy na Węgrzech 2013-10-30 14:20:47 2 Coraz większy udział w rynku energetycznym ma energia uzyskana z odnawialnych źródeł energii. Rynek biomasy na Węgrzech Coraz większy udział w rynku energetycznym

Bardziej szczegółowo

Wyniki II 5-letniego cyklu wielkoobszarowej inwentaryzacji stanu lasów (pomiary w okresie 2010 2014)

Wyniki II 5-letniego cyklu wielkoobszarowej inwentaryzacji stanu lasów (pomiary w okresie 2010 2014) Wyniki II 5-letniego cyklu wielkoobszarowej inwentaryzacji stanu lasów (pomiary w okresie 2010 2014) Bożydar Neroj Biuro Urządzania Lasu i Geodezji Leśnej 1 Wyniki II 5-letniego cyklu wielkoobszarowej

Bardziej szczegółowo

Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01

Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01 Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01 2 Francuski sektor rolniczy jest jednym z najważniejszych sektorów gospodarki tego kraju i zajmuje kluczowe miejsce w handlu zagranicznym

Bardziej szczegółowo

Podarujmy naszym dzieciom. czysty świat

Podarujmy naszym dzieciom. czysty świat Podarujmy naszym dzieciom czysty świat MINIMALIZACJA ODPADÓW EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE SUROWCÓW ZRÓWNOWAŻONA GOSPO- DARKA ZASOBAMI LEŚNYMI OGRANICZANIE EMISJI DWUTLENKU WĘGLA TROSKA O DOBRO SPOŁECZNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Zdrowotność i witalność leśnych ekosystemów. Zasoby leśne i ich udział w globalnym obiegu węgla. Funkcje produkcyjne lasów

Zdrowotność i witalność leśnych ekosystemów. Zasoby leśne i ich udział w globalnym obiegu węgla. Funkcje produkcyjne lasów LASY EUROPY 2007 Zdrowotność i witalność leśnych ekosystemów 0-15 16-30 31-45 46-60 61-75 6N 5N 4N 2W Zasoby leśne i ich udział w globalnym obiegu węgla Lasy pokrywają 44% obszaru Europy. Europejskie lasy

Bardziej szczegółowo

Efektywność energetyczna w Polsce i Europie - wybrane zagadnienia -

Efektywność energetyczna w Polsce i Europie - wybrane zagadnienia - Efektywność energetyczna w Polsce i Europie - wybrane zagadnienia - Forum Polska Efektywna Energetycznie Wrocław, 22 lutego 2012 r. 2012-02-22 Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. 1 Co to jest efektywność

Bardziej szczegółowo

Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE

Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE Rozwój obszarów wiejskich Działania rynkowe Płatności bezpośrednie Wieloletnie Ramy Finansowe 2014-2020: WPR stanowi 38,9% wydatków z budżetu UE Wspólna

Bardziej szczegółowo

Kursy: 12 grup z zakresu:

Kursy: 12 grup z zakresu: SCHEMAT REALIZACJI USŁUG W RAMACH PROJEKTU EKO-TRENDY Kursy: 12 grup z zakresu: Szkolenia Instalator kolektorów słonecznych - 2 edycje szkoleń - 1 h/gr. 2. Szkolenia Nowoczesne trendy ekologiczne w budownictwie

Bardziej szczegółowo

Technik urządzeo i systemów energetyki odnawialnej

Technik urządzeo i systemów energetyki odnawialnej Technik urządzeo i systemów Nauka trwa 4 lata, absolwent uzyskuje tytuł zawodowy: Technik urządzeń i systemów, wyposażony jest w wiedzę i umiejętności niezbędne do organizowania i wykonywania prac związanych

Bardziej szczegółowo

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia,

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia, Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia, uiszczenia opłaty zastępczej, zakupu energii elektrycznej i

Bardziej szczegółowo

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU Według przepisów prawa UE i Polski inż. Bartłomiej Asztemborski basztemborski@kape.gov.pl dr inż. Ryszard Wnuk Zmień odpady na zysk - Biogazownia w Twojej gminie Rozwój

Bardziej szczegółowo

Biomasa jako paliwo. dr Jerzy Dowgiałło Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii. Kraków 30 maja 2006

Biomasa jako paliwo. dr Jerzy Dowgiałło Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii. Kraków 30 maja 2006 Biomasa jako paliwo dr Jerzy Dowgiałło Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii Kraków 30 maja 2006 Mazurski jesienny krajobraz 1 Zrębki drzewne Na niemal

Bardziej szczegółowo

Wdrażanie norm jakości pelletów i brykietów

Wdrażanie norm jakości pelletów i brykietów Wdrażanie norm jakości pelletów i brykietów dr inż. Wojciech Cichy Instytut Technologii Drewna w Poznaniu Konferencja Rynek pelet i brykietów możliwości rozwoju Bydgoszcz 8 czerwca 203 r. MIĘDZYNARODOWE

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii (OZE) a obecna i przyszła Wspólna Polityka Rolna

Odnawialne źródła energii (OZE) a obecna i przyszła Wspólna Polityka Rolna Odnawialne źródła energii (OZE) a obecna i przyszła Wspólna Polityka Rolna jakie konsekwencje dla rolnictwa? Opole 22. 10. 2009 Wanda Chmielewska - Gill Iwona Pomianek Fundacja Programów Pomocy dla Rolnictwa

Bardziej szczegółowo

ZałoŜenia strategii wykorzystania odnawialnych źródeł energii w województwie opolskim

ZałoŜenia strategii wykorzystania odnawialnych źródeł energii w województwie opolskim ZałoŜenia strategii wykorzystania odnawialnych źródeł energii w województwie opolskim Marian Magdziarz WOJEWÓDZTWO OPOLSKIE Powierzchnia 9.412 km² Ludność - 1.055,7 tys Stolica Opole ok. 130 tys. mieszkańców

Bardziej szczegółowo

MTP INSTALACJE Poznań 23-26.04.2012

MTP INSTALACJE Poznań 23-26.04.2012 Efektywne spalanie biomasy pochodzenia drzewnego Wojciech Kubik Specjalista d/s kotłów biomasowych Viessmann Sp. z o.o Tel +48782756777 Mail: kukw@viessmann.com Ogrzewanie biomasą drzewną/rolniczą - dlaczego

Bardziej szczegółowo

Sprawa okazuje się jednak nieco bardziej skomplikowana, jeśli spojrzymy na biomasę i warunki jej przetwarzania z punktu widzenia polskiego prawa.

Sprawa okazuje się jednak nieco bardziej skomplikowana, jeśli spojrzymy na biomasę i warunki jej przetwarzania z punktu widzenia polskiego prawa. Czy biomasa jest odpadem? Łukasz Turowski Co to jest biomasa? W obliczu nałożonych na Polskę prawem Unii Europejskiej zobowiązań polegających na zwiększaniu udziału energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych

Bardziej szczegółowo

Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r.

Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r. Panel Ekspertów ROZWÓJ LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO INSTRUMENTY EKONOMICZNEGO I SPOŁECZNEGO ROZWOJU KRAJU Termin: 17 września 2014 r. SESJA 3 LAS JAKO MIEJSCE PRACY I ŹRÓDŁO DOCHODÓW LUDNOŚCI W POLSCE

Bardziej szczegółowo

ZASADY OBROTU BIOMASĄ LEŚNĄ W POLSCE. Magdalena Skręta. BIOMASA LEŚNA: Produkcja- Dystrybucja-Konsumpcja

ZASADY OBROTU BIOMASĄ LEŚNĄ W POLSCE. Magdalena Skręta. BIOMASA LEŚNA: Produkcja- Dystrybucja-Konsumpcja ZASADY OBROTU BIOMASĄ LEŚNĄ W POLSCE Magdalena Skręta BIOMASA LEŚNA: Produkcja- Dystrybucja-Konsumpcja Łagów, 05-06.06.2012 Biomasa leśna- DEFINICJA KONTEKST Biomasa leśna- WYKORZYSTANIE WŁAŚCIWOŚCI fizykochemiczne

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie energii z odnawialnych źródeł na Dolnym Śląsku, odzysk energii z odpadów w projekcie ustawy o odnawialnych źródłach energii

Wykorzystanie energii z odnawialnych źródeł na Dolnym Śląsku, odzysk energii z odpadów w projekcie ustawy o odnawialnych źródłach energii Wykorzystanie energii z odnawialnych źródeł na Dolnym Śląsku, odzysk energii z odpadów w projekcie ustawy o odnawialnych źródłach energii Paweł Karpiński Pełnomocnik Marszałka ds. Odnawialnych Źródeł Energii

Bardziej szczegółowo

Norma NEPCon Kontroli Pochodzenia Produktu dla Przedsiębiorstw Gospodarki Leśnej

Norma NEPCon Kontroli Pochodzenia Produktu dla Przedsiębiorstw Gospodarki Leśnej Norma NEPCon Kontroli Pochodzenia Produktu dla Przedsiębiorstw Gospodarki Leśnej Norma NEPCon CoC dla FME 19 grudnia 2014 Tytuł: Norma NEPCon Kontroli Pochodzenia Produktu dla Przedsiębiorstw Gospodarki

Bardziej szczegółowo

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej oraz działania na rzecz zrównoważonej produkcji i konsumpcji 2 Plan prezentacji 1. Kontekst transformacji niskoemisyjnej 2. Przykładowe wyzwania

Bardziej szczegółowo

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r.

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. Stan i główne g wyzwania rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. 1 Cele konferencji Ocena stanu i głównych wyzwań rozwoju obszarów wiejskich w Polsce Ocena wpływu reform

Bardziej szczegółowo

ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1

ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1 Panel Ekspertów OCHRONA LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO NARZĘDZIA KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1 MIEJSCE LASÓW I LEŚNICTWA W POLSKIM SYSTEMIE OCHRONY

Bardziej szczegółowo

Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie

Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Hodowli i Ochrony Roślin Dorota Nowosielska (dorota.nowosielska@minrol.gov.pl; tel. (022)

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682. USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym

Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682. USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym Kancelaria Sejmu s. 1/5 Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682 USTAWA z dnia 30 października 2002 r. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 465. o podatku leśnym Art. 1. 1. Opodatkowaniu podatkiem leśnym

Bardziej szczegółowo

Możliwości prowadzenia zajęć edukacyjnych w Nadleśnictwie Łąck Łąck, listopad 2008

Możliwości prowadzenia zajęć edukacyjnych w Nadleśnictwie Łąck Łąck, listopad 2008 Możliwości prowadzenia zajęć edukacyjnych w Nadleśnictwie Łąck Łąck, listopad 2008 Mateusz Liziniewicz, Nadleśnictwo Łąck, HISTORIA NADLEŚNICTWA Lasy Łąckie są fragmentem Puszczy Gostynińskiej, dobrze

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE

Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE Zasady koncesjonowania odnawialnych źródełenergii i kogeneracji rola i zadania Prezesa URE dr Zdzisław Muras Departament Przedsiębiorstw Energetycznych Warszawa 2009 Zawartość prezentacji 1. Podstawy prawne

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy

Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy kierunku ZARZĄDZANIE, I 0 licencjat Wiedza o zarządzaniu 1. Przegląd funkcji kierowniczych. 2. Teorie motywacyjne i przywódcze. 3. Współczesne koncepcje zarządzania.

Bardziej szczegółowo

Co kupić a co sprzedać 2015-06-11 10:10:09

Co kupić a co sprzedać 2015-06-11 10:10:09 Co kupić a co sprzedać 2015-06-11 10:10:09 2 Greckie towary sprzedawane są głównie do krajów UE - Włoch, Niemiec, Bułgarii i na Cypr. Polska jako partner handlowy zajmuje 27. miejsce. W 2013 roku 46,4

Bardziej szczegółowo

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE Anna Grontkowska, Bogdan Klepacki SPIS TREŚCI Wstęp Rozdział 1. Miejsce rolnictwa w systemie agrobiznesu Pojęcie i funkcje agrobiznesu Ogniwa agrobiznesu

Bardziej szczegółowo

Primary Farm Assurance Podstawowy Standard Zapewnienia Jakości. Marek Marzec PPH EWABIS Sp. z o.o. podmiot rejestrujący

Primary Farm Assurance Podstawowy Standard Zapewnienia Jakości. Marek Marzec PPH EWABIS Sp. z o.o. podmiot rejestrujący Primary Farm Assurance Podstawowy Standard Zapewnienia Jakości Marek Marzec PPH EWABIS Sp. z o.o. podmiot rejestrujący O czym będę mówić: Kim jesteśmy podmiot rejestrujący Primary Farm Assurance Geneza

Bardziej szczegółowo

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu www.sn-pl.eu Cele główne Ochrona i poprawa stanu środowiska, w tym: Poprawa ochrony przeciwpowodziowej Stworzenie ukierunkowanej

Bardziej szczegółowo

Potencjał rozwojowy klastrów eksportujących w polskim sektorze rolno-żywnościowym

Potencjał rozwojowy klastrów eksportujących w polskim sektorze rolno-żywnościowym Potencjał rozwojowy klastrów eksportujących w polskim sektorze rolno-żywnościowym Szczepan Figiel, Justyna Kufel Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Warszawa, 5 grudnia, 2014. Zagadnienia

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Promotorzy prac magisterskich Prof. dr hab. Stanisław CZAJA Prof. dr hab. Bogusław

Bardziej szczegółowo

Meble Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP)

Meble Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) Meble Karta produktu w ramach zielonych zamówień publicznych (GPP) 1 Zakres zastosowania Meble stanowią szeroką grupę produktów, obejmującą bardzo różne rodzaje wyrobów meblarskich (krzesła, stoły, szafy,

Bardziej szczegółowo

Przewrotny rynek zielonych certyfikatów

Przewrotny rynek zielonych certyfikatów Przewrotny rynek zielonych certyfikatów Autor: Maciej Flakowicz, Agencja Rynku Energii, Warszawa ( Czysta Energia nr 4/2013) Niestabilne ceny praw majątkowych do świadectw pochodzenia OZE dowodzą, że polski

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego

PLAN DZIAŁANIA KT 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego STRESZCZENIE Komitet Techniczny nr 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego powołany został w ramach Polskiego Komitetu Normalizacyjnego

Bardziej szczegółowo

5 faktów o papierze i środowisku

5 faktów o papierze i środowisku 5 faktów o papierze i środowisku Wywracamy do góry nogami przekonania dotyczące papieru i środowiska W kwestii wpływu przemysłu papierniczego na środowisko można spotkać się z wieloma zarówno prawdziwymi,

Bardziej szczegółowo