SYSTEM DO EKSPLORACJI WYBRANYCH DANYCH PRODUKCYJNYCH ORAZ JEGO TESTOWANIE W ODLEWNI

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "SYSTEM DO EKSPLORACJI WYBRANYCH DANYCH PRODUKCYJNYCH ORAZ JEGO TESTOWANIE W ODLEWNI"

Transkrypt

1 KOMISJA BUDOWY MASZYN PAN ODDZIAŁ W POZNANIU Vol. 28 nr 1 Archiwum Technologii Maszyn i Automatyzacji 2008 ZENON IGNASZAK *, ROBERT SIKA ** SYSTEM DO EKSPLORACJI WYBRANYCH DANYCH PRODUKCYJNYCH ORAZ JEGO TESTOWANIE W ODLEWNI W artykule przedstawiono założenia, procedury i opis działania autorskiego systemu KonMas- -final służącego do eksploracji wybranych danych o procesie odlewania. Dane te są wprowadzane częściowo z układu automatycznego pomiaru temperatury, a częściowo przez obsługę laboratorium zamiast zapisów w postaci raportów rękopisów. Omówiono sposób akwizycji danych i ich wykorzystanie do weryfikacji warunków produkcji. Wskazano, jak ważny jest ten sposób udostępniania wiarygodnych informacji, do tej pory niedostępnych w superkrótkim czasie, podczas analizy przyczyn powstawania wad odlewów i sterowania jakością. System KonMas-final może być łatwo sprzężony z systemem SAP R/3 i służyć do sterowania jakością w szerszym wymiarze. Słowa kluczowe: odlewnictwo, bazy danych, eksploracja danych, właściwości mas formierskich, temperatura odlewania 1. WPROWADZENIE Rosnące wymagania klientów co do jakości odlewów zmuszają zakłady odlewnicze do wprowadzania coraz doskonalszych rozwiązań technologicznych, a ostatnio także informatycznych. Oczekiwania te dotyczą coraz częściej obszarów zaniedbywanych w odlewnictwie, tj. komunikacji (przepływu informacji) i logistyki. Postęp ten musi polegać na wdrożeniu rozwiązań systemowych. Systemy informatyczne powinny pozwalać na definiowanie i tworzenie baz danych o procesach, śledzić parametry wpływające na jakość, aktualizować bazy danych, a pozyskiwane informacje wykorzystywać do bieżącego sterowania jakością i do jej analiz [2, 3]. W procesach odlewania występuje ogromna ilość danych, z których zdecydowana większość zazwyczaj nie jest poddawana ciągłym pomiarom bezpośrednim i rejestracji, zwłaszcza automatycznej. Nawet te dane, które są mierzone i archiwizowane (np. składy chemiczne wytopów określane metodą spektrometryczną), nie * Prof. dr hab. inż. ** Mgr inż. Instytut Technologii Materiałów Politechniki Poznańskiej.

2 62 Z. Ignaszak, R. Sika są wykorzystywane do optymalizacji i komputerowego wspomagania sterowania jakością. Dostęp do większej ilości wiarygodnych danych, często przy niedoskonałym (by nie powiedzieć prymitywnym) systemie ich eksploracji, wymaga zakupu odpowiedniego sprzętu pomiarowego i zaangażowania bądź nowych pracowników, bądź obciążenia dodatkowymi obowiązkami pracowników z różnych odcinków produkcji, co według powszechnych, upraszczających opinii wpływa na obniżenie wydajności. Wiedza o procesach odlewania, ich komputerowe modelowanie i prognozowanie jakości odlewów, stosowane metody statystyczne, systemy sztucznej inteligencji (sieci neuronowe) to już dużo, ale w wielu przypadkach za mało, aby poprawnie ocenić pojawiające się anomalie produkcji i im przeciwdziałać, gdyż brakuje wiarygodnych, wciąż aktualizowanych danych. Z kolei instalowane w odlewniach duże, bardzo drogie systemy informatyczne (np. SAP R/3), rozbudowane strukturalnie, służą głównie (według listy modułów najczęściej wybieranych przez firmy) do obsługi obszaru finansowo-ekonomicznego, planowania produkcji, sprzedaży, zakupów, przepływu materiałów (por. rys. 1) [1]. Poszerzenie tych systemów o moduł QM (ang. Quality management), ważny z punktu widzenia sterowania jakością, okazuje się rozwiązaniem szczególnie trudnym do wdrożenia, zwłaszcza w odlewniach, mimo że jest oferowany w ogólnym pakiecie SAP/R3. Stąd najczęściej jest pomijany. Rys. 1 Zintegrowany system SAP R/3 jako zespół modułów według potrzeb użytkownika; moduły: FI rachunkowość finansowa, CO controlling, AM zarządzanie majątkiem trwałym, SD sprzedaż i dystrybucja, MM gospodarka materiałowa, PP planowanie produkcji, QM zarządzanie jakością, PM gospodarka remontowa, HR zarządzanie kadrami, IS rozwiązania branżowe, WF workflow, PS system projektowy Fig. 1. The integrated SAP R/3 system as the unit of modules according to of needs of the user. The system includes the modules: FI financial accountancy, CO controlling, AM fixed assets management, SD sale and distribution, MM material management, PP production planning, QM quality management, PM preventive maintenance management, HR human resources, IS industrial branch solutions, WF workflow, PS project system

3 System do eksploracji wybranych danych produkcyjnych 63 Rozwiązaniem mniej kosztownym niż moduł QM i łatwiejszym do wdrożenia są dostosowane do faktycznych potrzeb odlewni prostsze systemy. Z założenia powinny one lepiej przystawać do natury gromadzonych danych technologicznych. Sprawdzają się wtedy w praktyce sterowania jakością, które powinno być oparte nie tylko na danych rejestrowanych w czasie rzeczywistym, ale także na uporządkowanych, łatwo i szybko dostępnych danych historycznych [2]. Nowoczesna eksploracja danych (ang. data mining) wymaga najczęściej opracowania od początku takich systemów, o odpowiedniej architekturze baz danych, uwzględniającej: rodzaj i sposób pozyskiwania danych jest to proces najbardziej czasochłonny; dobrze zorganizowane rejestrowanie danych pozwala uzyskać informacje od razu przydatne do analizy, szczególnie ważne w początkowym okresie produkcji danego asortymentu (co nie przeszkadza w ich szerszym wykorzystaniu, np. w systemach sztucznej inteligencji do nauczenia sieci neuronowej, do czego potrzeba wielu zsynchronizowanych danych wejściowych), przetwarzanie danych według szczegółowych algorytmów i modeli, klasyfikację i jej kryteria uporządkowanie analizowanych informacji o obiektach w charakterystyczne zbiory według kategorii, zestawianie danych w różnych konfiguracjach, przydatność do wykrywania korelacji za pomocą np. systemów sztucznej inteligencji czy analizy statystycznej. Prezentowane w artykule autorskie narzędzie informatyczne system KonMas-final [5, 6] zostało stworzone zgodnie z powyższymi wskazaniami. Ułatwia ono podejmowanie decyzji na podstawie zarejestrowanych danych oraz umożliwia ich przygotowanie jako podstaw do analiz. Jest to narzędzie komplementarne w stosunku do podstawowych modułów systemu SAP R/3. Stanowi ono pierwszy z opracowanych systemów pomocniczych [2] do zarządzania jakością AQ (ang. Assurance Quality) i spełniających funkcje, jakich się oczekuje od wskazanego wyżej modułu QM. 2. ZAŁOŻENIA I OPIS SYSTEMU 2.1. Bazy danych i postulat płaszczyzny integracyjnej Według jednej z definicji baza danych [7] jest to uporządkowany zbiór danych przechowywanych w pamięci komputera, a system baz danych według tej definicji to bazy danych połączone ze środkami programowanymi, które umożliwiają współbieżne operowanie (wyszukiwanie i aktualizowanie) danymi w bazach. Każda baza danych ma: własne źródło danych, własnych użytkowników i związki z reprezentowaną rzeczywistością.

4 64 Z. Ignaszak, R. Sika Trudno nie dostrzec znaczącej roli baz danych oraz systemów przetwarzających te bazy. Dobrze zaprojektowany system baz danych umożliwia elastyczny, a zarazem szybki dostęp do informacji produkcyjnych. Zagadnienie to jest szczególnie istotne, kiedy przetwarzana jest jednocześnie duża grupa danych, o różnej naturze, rejestrowanych w czasie przez specjalnie zaprogramowane systemy pomiarowe. W przypadku tak skomplikowanych technik wytwarzania jak odlewnictwo różnorodność źródeł danych i ich natura, a także trudności pozyskiwania niezakłóconych parametrów (z uwagi na skrajnie niesprzyjające warunki, np. wysoka temperatura, silne pola magnetyczne), techniczne opracowanie systemu pozyskiwania danych stają się zasadniczymi problemami. Gdy już dysponuje się takimi danymi, można wymagać, aby ich zapis i kolejne aktualizacje nabrały realnego kształtu bazy danych. I dopiero wtedy można mówić o znaczeniu struktury danych, która powinna być od początku dobrze rozplanowana i właściwie interpretowana. Ważne jest zatem zadanie zaprojektowania schematu bazy danych. To właśnie od niego zależy sposób jej strukturyzacji. Projektanci baz danych definiują wspomnianą strukturę bazy i przygotowują programy szczegółowe (aplikacje bazy danych), które mają ułatwić późniejsze korzystanie z niej. Baza danych jest tworzona w określonym celu, dla określonej grupy użytkowników, która powinna posiąść wiedzę dotyczącą korzystania z tej bazy. Struktura bazy danych jest najpierw uzupełniana danymi (znacząca więc rola operacji data mining), a następnie przetwarzana według aplikacji, najczęściej zaproponowanych przez projektanta systemu obsługującego bazę po konsultacji ze specjalistą technologiem odlewnictwa. Opracowana wersja systemu KonMas-final, zgodnie z założeniem, umożliwia wprowadzenie do bazy danych wszystkich parametrów technologicznych mas formierskich, oznaczanych w laboratorium produkcyjnym. Każda masa jest używana w konkretnym przedziale czasowym do wykonywania form do odlewania na liniach automatycznych. Od lat parametry te były zapisywane tylko w raportach rękopisach. Innymi parametrami wprowadzanymi automatycznie do systemu KonMas-final są dane temperaturowe i czasowe z każdego zalania odlewu. Parametry te są udostępniane wytypowanym użytkownikom systemu, także za pośrednictwem sieci komputerowych. Za pomocą odpowiednich algorytmów KonMas-final można zestawiać i analizować parametry masy w bazie, porównywać je z innymi danymi, które są również dostępne z poziomu KonMas-final, lub przekazać je do zbiorczych, zaawansowanych baz danych systemu SAP R/3 (jako opcja: import/eksport danych). W przyszłości przewiduje się stworzenie bazy danych, w której będą przechowywane najistotniejsze, poszerzone dane napływające z wydziałów produkcyjnych w czasie rzeczywistym. Oprócz parametrów masy formierskiej i temperatury żeliwa, rejestrowanych obecnie przez KonMas-final, będą to: skład chemiczny (ze spektrometru), charakterystyki mechaniczne oraz najważniejsze informacje o jakości odlewów w odniesieniu do odlewanej serii. Zamierza się wprowadzać

5 System do eksploracji wybranych danych produkcyjnych 65 informacje nawet o rozkładzie ilościowym i rodzajowym braków w funkcji kolejności w każdej serii odlewów wykonywanych na liniach automatycznych. Te informacje powinny być dostępne w systemie SAP R/3 jako jedna wyodrębniona baza danych (dla wybranej koncepcji strukturyzacji bazy) według modelu relacyjnego lub obiektowego. Eksport zarejestrowanych przez system KonMas-final danych do nowej bazy utworzonej w systemie SAP R/3 umożliwia również rozproszenie danych (w tzw. rozproszonych bazach danych), co wydaje się rozwiązaniem korzystniejszym. Przetwarzanie rozproszone pozwala lepiej wykorzystać moc obliczeniową komputerów i dopasować dane do lokalnego zapotrzebowania na pewne informacje oraz zapewnia centralizację macierzystych baz danych (np. autorskie pliki XLS, baza BTrieve), co zasygnalizowano na rys. 2. Pewne dane mogą korelować ze sobą w zależności od decyzji technologa (np. parametry masy temperatura żeliwa, czas zalewania temperatura żeliwa, temperatura żeliwa jakość odlewów). Rys. 2. Schemat płaszczyzny integracyjnej systemu KonMas-final z bazą BTrieve Fig. 2. Diagram of the integration plane of the system KonMas-final with the BTrieve database

6 66 Z. Ignaszak, R. Sika Wprowadzane zmiany i aktualizacja bazy będą widoczne dla wszystkich użytkowników i mogą spełniać funkcję integracyjną. Dane mogą przepływać między różnymi wydziałami przedsiębiorstwa, a czas gromadzenia informacji będzie krótszy. Można wtedy mówić o spójności bazy danych [4]. Jednak pewne zalecenia związane z tymi prawidłowościami przybierają w przypadku systemu przeznaczonego dla odlewnictwa inny wymiar, co wynika ze specyfiki tej technologii. Aby było możliwe łączenie danych napływających w różnym czasie z różnych miejsc (różne wydziały, oddziały, laboratoria), muszą być one umocowane w czasie. Już dzisiaj pozwala to na grupowanie i kojarzenie danych, napływających do wstępnie utworzonej bazy, z uwzględnieniem chronologii produkcji i sekwencji jej etapów, a dalej korekt czasowych przy opracowaniach wymagających skojarzeń czasowych z dokładnością np. do czasu produkcji kilku form (cykli) na linii (kilku minut w odniesieniu do okresu odlewania danej serii, np. 1 2 h) Główne zadania opracowanego systemu Idea systemu KonMas-final narodziła się podczas formułowania zakresu pracy dyplomowej pt. Studium nad strukturą systemu SAP R/3 i możliwości jego dostosowania do zarządzania oraz sterowania jakością w Odlewni Żeliwa ŚREM SA [5]. Odlewnia ta to jeden z czołowych producentów odlewów żeliwnych w Polsce i Europie. Pierwotnie program był przeznaczony do rejestrowania i przetwarzania parametrów mas formierskich stosowanych na obu automatycznych liniach produkcyjnych Wydziału Odlewów Lekkich. Z czasem w programie uwzględniono możliwość przejmowania danych z Wydziału Centralnej Wytapialni oraz utworzono algorytmy do ich przetwarzania. Założono, że wszystkie lub wybrane wyniki będzie można zobrazować za pomocą wykresów, a po szczegółowej analizie zbiorczych raportów. Dane z poszczególnych wydziałów, po odpowiedniej konwersji formatów plików (z zarejestrowanymi danymi), mogą być dostępne z poziomu systemu SAP R/3 w postaci kodowanych zbiorów ASCII lub dowolnych plików o akceptowanych przez SAP formatach (xls, doc, dbf). Narzędzie skonstruowano w taki sposób, aby każdy użytkownik obsługujący program był identyfikowany. Pracownicy obsługujący KonMas-final posiadają odpowiednie uprawnienia, login oraz hasło. W programie KonMas-final zastosowano trzy rodzaje uprawnień (analiza jest możliwa tylko w wersji FULL): małe Przeg (przeglądanie danych i analiza), średnie Przeg/Dop/Zm (przeglądanie danych i analiza, dopisywanie, edycja), duże Przeg/Dop/Zm/Konf (przeglądanie danych i analiza, dopisywanie, edycja, administracja).

7 System do eksploracji wybranych danych produkcyjnych 67 Wszystkie wprowadzone do programu dane, ich zmiana oraz próby zafałszowania czy poprawiania są rejestrowane i dostępne w dowolnej chwili dla administratora programu. Z głównych funkcji, które powinny pełnić programy wchodzące w skład systemu i które są w większości pełnione przez KonMas-final, należy wymienić: raportowanie wartości mierzonych i rejestrowanych parametrów, w pełni identyfikowalnych ze względu na ich powiązanie z konkretną serią odlewów, tworzenie wykresów statystycznych oraz wykresów SKP (statystyczna kontrola procesu przy użyciu budowanych dynamicznie kart Shewharta), przetwarzanie raportów według potrzeb określonych przez technologów, wskazanie podstaw typowych analiz zmienności rejestrowanych parametrów w zestawieniu z informacjami o brakach produkcyjnych o zidentyfikowanej naturze na potrzeby sterowania jakością (w trakcie wdrażania) Struktura systemu KonMas-final System został stworzony w dwóch wersjach: DW umożliwia (tylko) rejestrowania danych wejściowych do dalszej analizy (parametry mas formierskich); ewidencję i rodzaj wprowadzanych parametrów mas przedstawiono na rys. 3; FULL umożliwia pełną analizę parametryczną z uwzględnieniem danych z innych baz danych (włącznie z rejestracją wyników). Rys. 3. Panel ekranowy wprowadzanie parametrów mas formierskich Fig. 3. Screen panel introducing of the moulding sands parameters

8 68 Z. Ignaszak, R. Sika W narzędziu zaimplementowano pięć modułów operacyjnych: DANE WEJŚCIOWE: rejestrowanie parametrów mas formierskich pomierzonych metodami opisanymi w instrukcjach technologicznych, ANALIZA W6: analiza parametrów mas formierskich z wydziału odlewów lekkich W6, ANALIZA W2: analiza parametrów czasowo-temperaturowych zalewania ciekłym żeliwem, pochodzących z wydziału centralnej wytapialni W2, ANALIZA W6-W2: analiza porównawcza parametrów W6 oraz W2, RAPORTY ZBIORCZE (W2-W6): raporty końcowe o parametrach zbiorczych z wydziałów W6 oraz W2. Ponadto funkcjonowanie KonMas-final wspierają cztery moduły wspomagające: LOGOWANIE: obsługa kont użytkowników, USTAWIENIA: sterowanie programem, obsługa użytkowników, import/eksport baz danych, tworzenie nowych baz danych itd., INSTRUKCJE: wszystkie instrukcje stosowane na wydziale W6 w formie elektronicznej, POMOC: podręczna pomoc dla użytkownika. Powyższe moduły są zorganizowane w przejrzysty i czytelny dla użytkownika sposób jako interfejs graficzny (ang. Graphical User Interface, GUI) w postaci modułu głównego programu. Obraz panelu ANALIZA W6 jednego z modułów systemu KonMas-final pokazano na rys. 4. Rys. 4. Panel ekranowy modułu ANALIZA W6 z planszą definiowania okresu analizy (liczba dni) Fig. 4. Screen panel ANALYSE W6 module with the board defining the period of analysis (number of days)

9 System do eksploracji wybranych danych produkcyjnych 69 Dane można analizować (w tym budować szczegółowe raporty) w ujęciu zakres użytkownika skrajnie, od dziennego do rocznego. Dane z jednego dnia mogą być prezentowane najbardziej szczegółowo. Istnieje tutaj nie tylko możliwość zestawienia wykresów kilku parametrów jednocześnie, ale również wskazania dowolnego asortymentu odlewów i wyróżnienia go na wykresie z pokazaniem na osi odciętych numeru kolejnego pomiaru lub czasu. Zmienność parametrów masy i żeliwa przedstawiona w funkcji czasu umożliwia szybką analizę i sprawdzenie np., w którym miesiącu wartości poszczególnych parametrów masy i żeliwa podlegały znacznym zmianom (odchyleniom od wartości obowiązujących według instrukcji technologicznych dla poszczególnych mas górna oraz dolna linia tolerancji, GLT oraz DLT). 3. PRZYKŁAD PRZETWARZANIA I ANALIZY DANYCH ZA POMOCĄ SYSTEMU KonMas-final Przykłady takich automatycznych analiz dla wybranych dwóch parametrów masy wilgotności masy formierskiej W oraz wytrzymałości na ściskanie w stanie w wilgotnym R c zaprezentowano poniżej. Na rysunkach 5 7 przedstawiono wykresy wygenerowane przez system KonMas-final. Na rysunku 8 parametry masy zestawiono z zarejestrowaną temperaturą żeliwa odlewanego na linii automatycznej. Rys. 5. Porównanie dwóch parametrów masy formierskiej: R c w oraz W zarejestrowanych na wydziale W6 (przykład) Fig. 5. Comparison of two parameters R c w and W of mould sand for the W6 plant (example)

10 70 Z. Ignaszak, R. Sika Rys. 6. Panel ekranowy modułu ANALIZA W6 porównanie parametrów R c w oraz W w okresie analizowanym przez użytkownika (obraz ekranu Microsoft Excel 2003/XP/PL); widać wzrost wytrzymałości spowodowany spadkiem wilgotności masy formierskiej Fig. 6. Screen panel W6 Analysis module comparison of R c w and W parameters in the analysed user period (screen copy Microsof Excel 2003/XP/PL); we can see the increase in compression strength caused with decrease of the humidity of green sand Rys. 7. Porównanie zmienności głównych parametrów masy formierskiej Fig. 7. Comparison the changeability of green sand main parameters

11 System do eksploracji wybranych danych produkcyjnych 71 Rys. 8. Zsynchronizowane wykresy porównawcze parametrów masy (z wydziału W6) oraz zalewanego żeliwa (z wydziału W2) z uwzględnieniem danych z bazy BTrieve programu RTO (nietypowy system eksploracji danych [1]) Fig. 8. Synchronized comparative graphs of green sand parameters (from W6 plant) and poured cast irons parameters (from W2 plant) with implication W2 data from BTrieve database (RTO program non typical system of the data mining, [1] 4. PODSUMOWANIE W analizie danych pochodzących z różnych wydziałów ważny jest czynnik czasu (zsynchronizowanie). Na potrzeby analizy oddziaływania parametrów produkcyjnych na jakość można bardzo szybko uzyskać dane historyczne w dowolnym ujęciu podmiotowo-czasowym. System umożliwia wizualizację zmienności parametrów masy formierskiej i żeliwa w odniesieniu do liczby zalanych form i uzyskanych odlewów (serii odlewów) i ich danych identyfikacyjnych. Dane te mogą być dalej przetwarzane i analizowane. Prezentacja efektów wdrożenia systemu w Odlewni Żeliwa SA w Śremie potwierdziła słuszność przyjętych założeń. Wykazano przy tym np. brak dostatecznej liczby wyników pomiaru właściwości mas w celu zapewnienia precyzyjniejszej analizy warunków produkcji. Zaproponowano, aby w Laboratorium Mas na Wydziale Odlewów Lekkich prowadzić częściej pomiary, lecz tylko niektórych parametrów (wytypowano wilgotność, zagęszczalność i ewentualnie wytrzymałość). Obecnie mierzy się i rejestruje tylko do 5% z kilkudziesięciu porcji masy dla danej serii na linii produkcyjnej. Wdrożony na okres próbny system Kon- Mas-final jest w tej odlewni pierwszą tego rodzaju próbą stworzenia spójnej, elektronicznej bazy danych o technologicznych parametrach produkcji z możli-

12 72 Z. Ignaszak, R. Sika wością jej szybkiego przetwarzania. Po włączeniu do systemu SAP R/3 dodatkowych informacji pochodzących z KonMas-final można uzyskać większą poprawę efektywności sterowania jakością niż za pomocą QM. LITERATURA [1] Bramczewski K., Idec M., Szwajkowski S., System pomiaru i rejestracji temperatury zalewania form, instrukcja obsługi programu RTO PC Soft s.c., Piła [2] Ignaszak Z., Ciesiółka J. i in., Kompleksowe zastosowanie metod badań nieniszczących do optymalizacji technologii i kosztów wytwarzania odlewów, w aspekcie wzrostu efektywności wykorzystania komputerowych systemów symulacyjnych, raport końcowy projektu celowego nr 6 T C 06228, Poznań Śrem 2007 (maszynopis). [3] Odlewnia Żeliwa ŚREM uzyskała tytuł Lidera Informatyki w edycji konkursu w roku 2005 za wzorowe i konsekwentne wykorzystywanie narzędzi informatycznych, Computerworld, [4] Rojek-Mikołajczak I., Integracyjna rola baz danych w przedsiębiorstwie, w: Computer Integration in Manufacturing, Poznań [5] Sika R., Studium nad strukturą systemu SAP R/3 i możliwości jego dostosowania do zarządzania oraz sterowania jakością w Odlewni Żeliwa ŚREM S.A., praca dyplomowa pod kierunkiem Z. Ignaszaka, Politechnika Poznańska, Wydział Budowy Maszyn i Zarządzania [6] Sika R., Ignaszak Z., Po wdrożeniu programu KonMas-final jego wykorzystanie do analizy procesu produkcji odlewów na wydziale W6 Odlewni Żeliwa SREM S.A., w: XI International Symposium Modeling of casting and foundry processes, October 2006, Poznan Śrem (Poland). [7] Wieczerzycki W., Bazy danych, Poznań, PFE Praca wpłynęła do Redakcji Recenzent: prof. dr hab. inż. Zenobia Weiss THE SYSTEM TO EXPLORE THE CHOSEN PRODUCTION DATA AND ITS TESTING IN THE FOUNDRY S u m m a r y In the article, the assumptions, procedures and a description of KonMas-final are presented as the author's system to explore chosen data about foundry processes. These data are bring partly from the automated measurement temperatures system, and partly by the personnel of laboratory, instead of results recorded in report-manuscripts. A way of data acquisition and using them for the verification of production conditions are discussed. They pointed how this way of making the credible and available informations is important, so far unavailable in the super short time during analysis of causes of casting defects and control of their quality. System Kompas-final perhaps easily to be linked to the superior SAP R/3 system and to serve for quality controlling in the foundry in the wider dimension. Key words: foundry, databases, data mining, mould sands properties, pouring temperature

PODSTAWY BAZ DANYCH. 19. Perspektywy baz danych. 2009/2010 Notatki do wykładu "Podstawy baz danych"

PODSTAWY BAZ DANYCH. 19. Perspektywy baz danych. 2009/2010 Notatki do wykładu Podstawy baz danych PODSTAWY BAZ DANYCH 19. Perspektywy baz danych 1 Perspektywy baz danych Temporalna baza danych Temporalna baza danych - baza danych posiadająca informację o czasie wprowadzenia lub czasie ważności zawartych

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE ANALIZY WSKAŹNIKÓW ZDOLNOŚCI DO OPTYMALIZACJI PROCESU WYTWARZANIA MASY FORMIERSKIEJ

WYKORZYSTANIE ANALIZY WSKAŹNIKÓW ZDOLNOŚCI DO OPTYMALIZACJI PROCESU WYTWARZANIA MASY FORMIERSKIEJ 168/18 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 18 (2/2) ARCHIVES OF FOUNDRY Year 2006, Volume 6, N o 18 (2/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 WYKORZYSTANIE ANALIZY WSKAŹNIKÓW ZDOLNOŚCI DO OPTYMALIZACJI

Bardziej szczegółowo

Transformacja wiedzy w budowie i eksploatacji maszyn

Transformacja wiedzy w budowie i eksploatacji maszyn Uniwersytet Technologiczno Przyrodniczy im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich w Bydgoszczy Wydział Mechaniczny Transformacja wiedzy w budowie i eksploatacji maszyn Bogdan ŻÓŁTOWSKI W pracy przedstawiono proces

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie oprogramowania Proficy (ifix, Historian oraz Plant Applications) w laboratoryjnym stanowisku monitoringu systemów produkcyjnych in-line

Zastosowanie oprogramowania Proficy (ifix, Historian oraz Plant Applications) w laboratoryjnym stanowisku monitoringu systemów produkcyjnych in-line Zastosowanie oprogramowania Proficy (ifix, Historian oraz Plant Applications) w laboratoryjnym stanowisku monitoringu systemów produkcyjnych in-line Dr inż. Grzegorz Ćwikła Stanowisko do monitoringu systemów

Bardziej szczegółowo

RELACYJNE BAZY DANYCH

RELACYJNE BAZY DANYCH RELACYJNE BAZY DANYCH Aleksander Łuczyk Bielsko-Biała, 15 kwiecień 2015 r. Ludzie używają baz danych każdego dnia. Książka telefoniczna, zbiór wizytówek przypiętych nad biurkiem, encyklopedia czy chociażby

Bardziej szczegółowo

Sterowanie jakością badań i analiza statystyczna w laboratorium

Sterowanie jakością badań i analiza statystyczna w laboratorium Sterowanie jakością badań i analiza statystyczna w laboratorium CS-17 SJ CS-17 SJ to program wspomagający sterowanie jakością badań i walidację metod badawczych. Może działać niezależnie od innych składników

Bardziej szczegółowo

Zintegrowany System Informatyczny (ZSI)

Zintegrowany System Informatyczny (ZSI) Zintegrowany System Informatyczny (ZSI) ZSI MARKETING Modułowo zorganizowany system informatyczny, obsługujący wszystkie sfery działalności przedsiębiorstwa PLANOWANIE ZAOPATRZENIE TECHNICZNE PRZYGOTOWANIE

Bardziej szczegółowo

Stawiamy na specjalizację. by CSB-System AG, Geilenkirchen Version 1.1

Stawiamy na specjalizację. by CSB-System AG, Geilenkirchen Version 1.1 1 Business Intelligence Jak najlepiej wykorzystać dostępne źródła informacji, czyli Business Intelligence w zarządzaniu III Konferencja i warsztaty dla branży mięsnej Potencjał rynku potencjał firmy 2

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie metod eksploracji danych (data mining) do sterowania i diagnostyki procesów w przemyśle spożywczym

Zastosowanie metod eksploracji danych (data mining) do sterowania i diagnostyki procesów w przemyśle spożywczym POLITECHNIKA WARSZAWSKA Instytut Technik Wytwarzania Zastosowanie metod eksploracji danych (data mining) do sterowania i diagnostyki procesów w przemyśle spożywczym Marcin Perzyk Dlaczego eksploracja danych?

Bardziej szczegółowo

Najpierw lepiej, później taniej Strategia osiągania unikalnej wartości dla klienta wspierana rozwiązaniami IBM. Autorzy: IBPM S.A.

Najpierw lepiej, później taniej Strategia osiągania unikalnej wartości dla klienta wspierana rozwiązaniami IBM. Autorzy: IBPM S.A. Najpierw lepiej, później taniej Strategia osiągania unikalnej wartości dla klienta wspierana rozwiązaniami IBM Autorzy: IBPM S.A. 3 zasady dobrego zarządzania Wprowadzenie 1 Najpierw lepiej potem taniej

Bardziej szczegółowo

Systemy ERP. dr inż. Andrzej Macioł http://amber.zarz.agh.edu.pl/amaciol/

Systemy ERP. dr inż. Andrzej Macioł http://amber.zarz.agh.edu.pl/amaciol/ Systemy ERP dr inż. Andrzej Macioł http://amber.zarz.agh.edu.pl/amaciol/ Źródło: Materiały promocyjne firmy BaaN Inventory Control Jako pierwsze pojawiły się systemy IC (Inventory Control) - systemy zarządzania

Bardziej szczegółowo

System monitoringu jakości energii elektrycznej

System monitoringu jakości energii elektrycznej System monitoringu jakości energii elektrycznej Pomiary oraz analiza jakości energii elektrycznej System Certan jest narzędziem pozwalającym na ciągłą ocenę parametrów jakości napięć i prądów w wybranych

Bardziej szczegółowo

Tom 6 Opis oprogramowania

Tom 6 Opis oprogramowania Część 9 Narzędzie do wyliczania wskaźników statystycznych Diagnostyka Stanu Nawierzchni - DSN Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 31 maja 2012 Historia dokumentu Nazwa dokumentu Nazwa

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie procesami i logistyką w przedsiębiorstwie

Zarządzanie procesami i logistyką w przedsiębiorstwie Zarządzanie procesami i logistyką w przedsiębiorstwie Opis Projektowanie i ciągła optymalizacja przepływu produktu w łańcuchu dostaw oraz działań obsługowych i koniecznych zasobów, wymaga odwzorowania

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: ADMINISTROWANIE INTERNETOWYMI SERWERAMI BAZ DANYCH Kierunek: Informatyka Rodzaj przedmiotu: moduł specjalności obowiązkowy: Programowanie aplikacji internetowych Rodzaj zajęć: wykład,

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: MODELOWANIE I SYMULACJA PROCESÓW WYTWARZANIA Modeling and Simulation of Manufacturing Processes Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy specjalności PSM Rodzaj zajęć: wykład,

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Systemy ekspertowe w zarządzaniu firmą Expert systems in enterprise management Kierunek: Zarządzanie i Inżynieria Produkcji Rodzaj przedmiotu: Rodzaj zajęć: Wyk. Ćwicz. Lab. Sem. Proj.

Bardziej szczegółowo

System ienergia -narzędzie wspomagające gospodarkę energetyczną przedsiębiorstw

System ienergia -narzędzie wspomagające gospodarkę energetyczną przedsiębiorstw System ienergia -narzędzie wspomagające gospodarkę energetyczną przedsiębiorstw Pracownia Informatyki Numeron Sp. z o.o. ul. Wały Dwernickiego 117/121 42-202 Częstochowa Pracownia Informatyki Numeron Sp.

Bardziej szczegółowo

Firma ACEL J.M. Ciskowscy Sp. K. powstała w 1987 roku w Gdańsku. Obecnie. posiada oddziały w Rumi, Gdyni i Warszawie. Zajmuje się hurtową sprzedażą

Firma ACEL J.M. Ciskowscy Sp. K. powstała w 1987 roku w Gdańsku. Obecnie. posiada oddziały w Rumi, Gdyni i Warszawie. Zajmuje się hurtową sprzedażą Dane Klienta: ACEL J.M. Ciskowscy Sp. K. ul. Twarda 6C 80-871 Gdańsk www.acel.pl Firma ACEL J.M. Ciskowscy Sp. K. powstała w 1987 roku w Gdańsku. Obecnie posiada oddziały w Rumi, Gdyni i Warszawie. Zajmuje

Bardziej szczegółowo

Systemy z bazą wiedzy (spojrzenie bardziej korporacyjne) Baza wiedzy. Baza wiedzy. Baza wiedzy. Baza wiedzy

Systemy z bazą wiedzy (spojrzenie bardziej korporacyjne) Baza wiedzy. Baza wiedzy. Baza wiedzy. Baza wiedzy Zarządzanie wiedzą z bazą wiedzy (spojrzenie bardziej korporacyjne) Wybrane aspekty technologiczne związane z wiedzą i zarządzaniem wiedzą Google: baza wiedzy 1,180,000 znalezionych systemy zarządzania

Bardziej szczegółowo

Integracja systemu CAD/CAM Catia z bazą danych uchwytów obróbkowych MS Access za pomocą interfejsu API

Integracja systemu CAD/CAM Catia z bazą danych uchwytów obróbkowych MS Access za pomocą interfejsu API Dr inż. Janusz Pobożniak, pobozniak@mech.pk.edu.pl Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji produkcji Politechnika Krakowska, Wydział Mechaniczny Integracja systemu CAD/CAM Catia z bazą danych uchwytów

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PODSTAWY MODELOWANIA PROCESÓW WYTWARZANIA Fundamentals of manufacturing processes modeling Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności APWiR Rodzaj

Bardziej szczegółowo

Dokument Detaliczny Projektu

Dokument Detaliczny Projektu Dokument Detaliczny Projektu Dla Biblioteki miejskiej Wersja 1.0 Streszczenie Niniejszy dokument detaliczny projektu(ddp) przedstawia szczegóły pracy zespołu projektowego, nad stworzeniem aplikacji bazodanowej

Bardziej szczegółowo

WF-FaKiR BUDŻET to aplikacja wspomagająca zarządzanie finansami w jednostkach budżetowych

WF-FaKiR BUDŻET to aplikacja wspomagająca zarządzanie finansami w jednostkach budżetowych WF-FaKiR BUDŻET to aplikacja wspomagająca zarządzanie finansami w jednostkach budżetowych System księgowy charakteryzuje się prostotą obsługi, szybkością i niezawodnością działania Podstawą dla zastosowanych

Bardziej szczegółowo

OPROGRAMOWANIE WSPOMAGAJĄCE ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI. PLANOWANIE ZADAŃ I HARMONOGRAMÓW. WYKRESY GANTTA

OPROGRAMOWANIE WSPOMAGAJĄCE ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI. PLANOWANIE ZADAŃ I HARMONOGRAMÓW. WYKRESY GANTTA OPROGRAMOWANIE WSPOMAGAJĄCE ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI. PLANOWANIE ZADAŃ I HARMONOGRAMÓW. WYKRESY GANTTA Projekt to metoda na osiągnięcie celów organizacyjnych. Jest to zbiór powiązanych ze sobą, zmierzających

Bardziej szczegółowo

Opis podstawowych modułów

Opis podstawowych modułów Opis podstawowych modułów Ofertowanie: Moduł przeznaczony jest dla działów handlowych, pozwala na rejestrację historii wysłanych ofert i istotnych zdarzeń w kontaktach z kontrahentem. Moduł jest szczególnie

Bardziej szczegółowo

Usługi analityczne budowa kostki analitycznej Część pierwsza.

Usługi analityczne budowa kostki analitycznej Część pierwsza. Usługi analityczne budowa kostki analitycznej Część pierwsza. Wprowadzenie W wielu dziedzinach działalności człowieka analiza zebranych danych jest jednym z najważniejszych mechanizmów podejmowania decyzji.

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PROJEKTOWANIE SYSTEMÓW INFORMATYCZNYCH I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE C1. Podniesienie poziomu wiedzy studentów z inżynierii oprogramowania w zakresie C.

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA OPROGRAMOWANIA

INŻYNIERIA OPROGRAMOWANIA INSTYTUT INFORMATYKI STOSOWANEJ 2013 INŻYNIERIA OPROGRAMOWANIA Inżynieria Oprogramowania Proces ukierunkowany na wytworzenie oprogramowania Jak? Kto? Kiedy? Co? W jaki sposób? Metodyka Zespół Narzędzia

Bardziej szczegółowo

Analiza i projektowanie oprogramowania. Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32

Analiza i projektowanie oprogramowania. Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32 Analiza i projektowanie oprogramowania Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32 Analiza i projektowanie oprogramowania 2/32 Cel analizy Celem fazy określania wymagań jest udzielenie odpowiedzi na pytanie:

Bardziej szczegółowo

System Broker. Wersja 5.1

System Broker. Wersja 5.1 System Broker Wersja 5.1 1 System Broker wersja 5.1 System Broker to oprogramowanie zaprojektowane specjalnie z myślą o usprawnieniu pracy brokera ubezpieczeniowego. Przeznaczone jest zarówno dla małych

Bardziej szczegółowo

SAP ERP. SAP Finanse. SAP - Logon FI CO. Przemysław Lech, Uniwersytet Gdański, Wydział Zarządzania. Wybór systemu

SAP ERP. SAP Finanse. SAP - Logon FI CO. Przemysław Lech, Uniwersytet Gdański, Wydział Zarządzania. Wybór systemu SAP Finanse Przemysław Lech, Uniwersytet Gdański, Wydział Zarządzania Finance Material Management Sales and Distribution SD FI CO Controlling Asset Accounting MM PM SAP ERP AA IM Inwestments Maintenance

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych

Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych dr inż. Adam Iwaniak Infrastruktura Danych Przestrzennych w Polsce i Europie Seminarium, AR Wrocław

Bardziej szczegółowo

Wykład I. Wprowadzenie do baz danych

Wykład I. Wprowadzenie do baz danych Wykład I Wprowadzenie do baz danych Trochę historii Pierwsze znane użycie terminu baza danych miało miejsce w listopadzie w 1963 roku. W latach sześcdziesątych XX wieku został opracowany przez Charles

Bardziej szczegółowo

Automatyzacja Procesów Biznesowych. Systemy Informacyjne Przedsiębiorstw

Automatyzacja Procesów Biznesowych. Systemy Informacyjne Przedsiębiorstw Automatyzacja Procesów Biznesowych Systemy Informacyjne Przedsiębiorstw Rodzaje przedsiębiorstw Produkcyjne największe zapotrzebowanie na kapitał, największe ryzyko Handlowe kapitał obrotowy, średnie ryzyko

Bardziej szczegółowo

Dane Klienta: PUW Torpol Sp. z o.o. ul. Wały Piastowskie 1. 80-855 Gdańsk. www.torpol.eu

Dane Klienta: PUW Torpol Sp. z o.o. ul. Wały Piastowskie 1. 80-855 Gdańsk. www.torpol.eu Dane Klienta: PUW Torpol Sp. z o.o. ul. Wały Piastowskie 1 80-855 Gdańsk www.torpol.eu PUW Torpol Sp. z o.o. rozpoczęło działalność w 1987 roku. W branży tekstylnej obecni są od 1994 roku. Torpol jest

Bardziej szczegółowo

INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy

INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy 1. Wyjaśnić pojęcia problem, algorytm. 2. Podać definicję złożoności czasowej. 3. Podać definicję złożoności pamięciowej. 4. Typy danych w języku C. 5. Instrukcja

Bardziej szczegółowo

Systemy Wspomagania Zarządzania Produkcją (MES) ABB Sp. z o.o.

Systemy Wspomagania Zarządzania Produkcją (MES) ABB Sp. z o.o. Dział Automatyki Procesowej Systemy Wspomagania Zarządzania Produkcją (MES) ABB Sp. z o.o. na bazie Artur Zabielski Copyright 2007 ABB Systemu Sterowania Freelance800F Wprowadzenie ES/OS Freelance 800F

Bardziej szczegółowo

System kontroli eksploatacji maszyn i urządzeń

System kontroli eksploatacji maszyn i urządzeń System kontroli eksploatacji maszyn i urządzeń Sprawne zarządzanie parkiem maszynowym w przedsiębiorstwie Vectan jest informatycznym systemem kontroli eksploatacji urządzeń, umożliwiającym stały monitoring

Bardziej szczegółowo

Od ERP do ERP czasu rzeczywistego

Od ERP do ERP czasu rzeczywistego Przemysław Polak Od ERP do ERP czasu rzeczywistego SYSTEMY INFORMATYCZNE WSPOMAGAJĄCE ZARZĄDZANIE PRODUKCJĄ Wrocław, 19 listopada 2009 r. Kierunki rozwoju systemów informatycznych zarządzania rozszerzenie

Bardziej szczegółowo

Katedra Inżynierii Oprogramowania Tematy prac dyplomowych inżynierskich STUDIA NIESTACJONARNE (ZAOCZNE)

Katedra Inżynierii Oprogramowania Tematy prac dyplomowych inżynierskich STUDIA NIESTACJONARNE (ZAOCZNE) Katedra Inżynierii Oprogramowania Tematy prac dyplomowych inżynierskich STUDIA NIESTACJONARNE (ZAOCZNE) Temat projektu/pracy dr inż. Wojciech Waloszek Grupowy system wymiany wiadomości. Zaprojektowanie

Bardziej szczegółowo

Tomasz Grześ. Systemy zarządzania treścią

Tomasz Grześ. Systemy zarządzania treścią Tomasz Grześ Systemy zarządzania treścią Co to jest CMS? CMS (ang. Content Management System System Zarządzania Treścią) CMS definicje TREŚĆ Dowolny rodzaj informacji cyfrowej. Może to być np. tekst, obraz,

Bardziej szczegółowo

Czym jest OnDynamic? OnDynamic dostarcza wartościowych danych w czasie rzeczywistym, 24/7 dni w tygodniu w zakresie: czasu przejazdu,

Czym jest OnDynamic? OnDynamic dostarcza wartościowych danych w czasie rzeczywistym, 24/7 dni w tygodniu w zakresie: czasu przejazdu, Czym jest OnDynamic? OnDynamic (Multimodalny System Monitoringu Ruchu Drogowego) to inteligentna architektura czujników i specjalistycznego oprogramowania, które gwarantują przetwarzanie dużej ilości różnorodnych

Bardziej szczegółowo

A posteriori wsparcie w podejmowaniu decyzji biznesowych.

A posteriori wsparcie w podejmowaniu decyzji biznesowych. A posteriori wsparcie w podejmowaniu decyzji biznesowych. A posteriori jest programem umożliwiającym analizowanie danych gromadzonych w systemach wspomagających zarządzanie. Można go zintegrować z większością

Bardziej szczegółowo

System udostępniania danych W1000

System udostępniania danych W1000 System udostępniania danych W1000 Dane ułatwiają życie odbiorcom energii Manage energy better Właściwa informacja dostarczona na czas jest kluczowym elementem sukcesu w procesie optymalizacji zarządzania

Bardziej szczegółowo

Co to jest Business Intelligence?

Co to jest Business Intelligence? Cykl: Cykl: Czwartki z Business Intelligence Sesja: Co Co to jest Business Intelligence? Bartłomiej Graczyk 2010-05-06 1 Prelegenci cyklu... mariusz@ssas.pl lukasz@ssas.pl grzegorz@ssas.pl bartek@ssas.pl

Bardziej szczegółowo

MONITOROWANIE EFEKTYWNOŚCI W SYSTEMIE MES

MONITOROWANIE EFEKTYWNOŚCI W SYSTEMIE MES MONITOROWANIE EFEKTYWNOŚCI W SYSTEMIE MES R ozwiązania GE do monitorowania wydajności produkcji umożliwiają lepsze wykorzystanie kapitału przedsiębiorstwa poprzez zastosowanie analiz porównawczych, wykorzystujących

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kompetencjami pracowników

Zarządzanie kompetencjami pracowników Zarządzanie kompetencjami pracowników Kompetencje IT w dobie cyfryzacji i informatyzacji życia gospodarczego Baza wymaganych kompetencji i jej zmiana w czasie Kompetencje a stanowisko pracy Indywidualizacja

Bardziej szczegółowo

SYSTEM WSMS ZARZĄDZANIE STANDARDEM STACJI ROBOCZYCH. info@prointegra.com.pl tel: +48 (032) 730 00 42

SYSTEM WSMS ZARZĄDZANIE STANDARDEM STACJI ROBOCZYCH. info@prointegra.com.pl tel: +48 (032) 730 00 42 SYSTEM WSMS ZARZĄDZANIE STANDARDEM STACJI ROBOCZYCH info@prointegra.com.pl tel: +48 (032) 730 00 42 1. WPROWADZENIE... 3 2. KORZYŚCI BIZNESOWE... 4 3. OPIS FUNKCJONALNY WSMS... 4 WSMS AUDIT... 6 WSMS SM...

Bardziej szczegółowo

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji METROLOGIA I KONTKOLA JAKOŚCI - LABORATORIUM TEMAT: STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU 1. Cel ćwiczenia Zapoznanie studentów z podstawami wdrażania i stosowania metod

Bardziej szczegółowo

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA WYDZIAŁ INFORMATYKI I ZARZĄDZANIA Kierunek studiów: INFORMATYKA Stopień studiów: STUDIA II STOPNIA Obszar Wiedzy/Kształcenia: OBSZAR NAUK TECHNICZNYCH Obszar nauki: DZIEDZINA NAUK TECHNICZNYCH Dyscyplina

Bardziej szczegółowo

Zasady organizacji projektów informatycznych

Zasady organizacji projektów informatycznych Zasady organizacji projektów informatycznych Systemy informatyczne w zarządzaniu dr hab. inż. Joanna Józefowska, prof. PP Plan Definicja projektu informatycznego Fazy realizacji projektów informatycznych

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: EAR-2-106-IS-s Punkty ECTS: 4. Kierunek: Automatyka i Robotyka Specjalność: Informatyka w sterowaniu i zarządzaniu

Rok akademicki: 2014/2015 Kod: EAR-2-106-IS-s Punkty ECTS: 4. Kierunek: Automatyka i Robotyka Specjalność: Informatyka w sterowaniu i zarządzaniu Nazwa modułu: Systemy informatyczne w produkcji Rok akademicki: 2014/2015 Kod: EAR-2-106-IS-s Punkty ECTS: 4 Wydział: Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej Kierunek: Automatyka

Bardziej szczegółowo

Odniesienie do obszarowych efektów kształcenia 1 2 3. Kierunkowe efekty kształcenia WIEDZA (W)

Odniesienie do obszarowych efektów kształcenia 1 2 3. Kierunkowe efekty kształcenia WIEDZA (W) EFEKTY KSZTAŁCENIA NA KIERUNKU "MECHATRONIKA" nazwa kierunku studiów: Mechatronika poziom kształcenia: studia pierwszego stopnia profil kształcenia: ogólnoakademicki symbol kierunkowych efektów kształcenia

Bardziej szczegółowo

ISO Matrix - e-iso dla Twojej firmy

ISO Matrix - e-iso dla Twojej firmy ISO Matrix - e-iso dla Twojej firmy Dlaczego platforma IT? Nasi klienci, którym wdrażamy Systemy Zarządzania ISO, to głównie małe i średnie przedsiębiorstwa. Czy rzeczywiście zastosowanie platformy informatycznej

Bardziej szczegółowo

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Plan prezentacji Wprowadzenie UML Diagram przypadków użycia Diagram klas Podsumowanie Wprowadzenie Języki

Bardziej szczegółowo

SYSTEM INFORMATYCZNEGO WSPOMAGANIA ZARZĄDZANIA GOSPODARKĄ MATERIAŁAMI WSADOWYMI W ODLEWNI PRIMA-ŁÓDŹ

SYSTEM INFORMATYCZNEGO WSPOMAGANIA ZARZĄDZANIA GOSPODARKĄ MATERIAŁAMI WSADOWYMI W ODLEWNI PRIMA-ŁÓDŹ 4/12 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2004, Rocznik 4, Nr 12 Archives of Foundry Year 2004, Volume 4, Book 12 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 SYSTEM INFORMATYCZNEGO WSPOMAGANIA ZARZĄDZANIA GOSPODARKĄ MATERIAŁAMI

Bardziej szczegółowo

OBIEG INFORMACJI I WSPOMAGANIE DECYZJI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH

OBIEG INFORMACJI I WSPOMAGANIE DECYZJI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH OBIEG INFORMACJI I WSPOMAGANIE DECYZJI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH AGENDA Prezentacja firmy Tecna Informacja i jej przepływ Workflow i BPM Centralny portal informacyjny Wprowadzanie danych do systemu Interfejsy

Bardziej szczegółowo

Mariusz Nawrocki LST SP. Z O.O. mariusz.nawrocki@lst.com.pl. Dzień dobry!

Mariusz Nawrocki LST SP. Z O.O. mariusz.nawrocki@lst.com.pl. Dzień dobry! Mariusz Nawrocki LST SP. Z O.O. mariusz.nawrocki@lst.com.pl Dzień dobry! Sprawna organizacja i zmotywowany zespół kluczem do sukcesu metodyka okresowych ocen pracowniczych w oparciu o technologie SAP Na

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy w ramach treści kierunkowych Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium BAZY DANYCH I SYSTEMY EKSPERTOWE Database and expert systems Forma

Bardziej szczegółowo

METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH

METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH Inżynieria Rolnicza 2(100)/2008 METODYKA BADAŃ MAŁYCH SIŁOWNI WIATROWYCH Krzysztof Nalepa, Maciej Neugebauer, Piotr Sołowiej Katedra Elektrotechniki i Energetyki, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Poznań, 16.05.2012r. Raport z promocji projektu Nowa generacja energooszczędnych

Bardziej szczegółowo

System monitorowania realizacji strategii rozwoju. Andrzej Sobczyk

System monitorowania realizacji strategii rozwoju. Andrzej Sobczyk System monitorowania realizacji strategii rozwoju Andrzej Sobczyk System monitorowania realizacji strategii rozwoju Proces systematycznego zbierania, analizowania publikowania wiarygodnych informacji,

Bardziej szczegółowo

Instalacja SQL Server Express. Logowanie na stronie Microsoftu

Instalacja SQL Server Express. Logowanie na stronie Microsoftu Instalacja SQL Server Express Logowanie na stronie Microsoftu Wybór wersji do pobrania Pobieranie startuje, przechodzimy do strony z poradami. Wypakowujemy pobrany plik. Otwiera się okno instalacji. Wybieramy

Bardziej szczegółowo

Zintegrowane Systemy Zarządzania Biblioteką SOWA1 i SOWA2 ZAMAWIANIE I REZERWOWANIE

Zintegrowane Systemy Zarządzania Biblioteką SOWA1 i SOWA2 ZAMAWIANIE I REZERWOWANIE Zintegrowane Systemy Zarządzania Biblioteką SOWA1 i SOWA2 ZAMAWIANIE I REZERWOWANIE Poznań 2011 Spis treści 1. Zamawianie i rezerwowanie definicja pojęć...3 2. Zasada działania systemu...4 3. Zamawianie

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia na kierunku AiR drugiego stopnia - Wiedza Wydziału Elektrotechniki, Automatyki i Informatyki Politechniki Opolskiej

Efekty kształcenia na kierunku AiR drugiego stopnia - Wiedza Wydziału Elektrotechniki, Automatyki i Informatyki Politechniki Opolskiej Efekty na kierunku AiR drugiego stopnia - Wiedza K_W01 K_W02 K_W03 K_W04 K_W05 K_W06 K_W07 K_W08 K_W09 K_W10 K_W11 K_W12 K_W13 K_W14 Ma rozszerzoną wiedzę dotyczącą dynamicznych modeli dyskretnych stosowanych

Bardziej szczegółowo

Prezentacja aplikacji

Prezentacja aplikacji Prezentacja aplikacji Kto tworzy Navigatora? Doświadczeni doradcy inwestycyjni i analitycy od 8 lat oceniający rynki funduszy inwestycyjnych w Polsce i na świecie, Niezależna finansowo i kapitałowo firma,

Bardziej szczegółowo

Spółdzielcza Baza Nieruchomości. Realizacja postanowień Rekomendacji J

Spółdzielcza Baza Nieruchomości. Realizacja postanowień Rekomendacji J Spółdzielcza Baza Nieruchomości Realizacja postanowień Rekomendacji J Spółdzielcza Baza Nieruchomości PODSTAWOWE INFORMACJE O SYSTEMIE: System Spółdzielcza Baza Nieruchomości realizuje wytyczne Komisji

Bardziej szczegółowo

Security Master Class

Security Master Class Security Master Class Platforma kompleksowej analizy zdarzeń Linux Polska SIEM Radosław Żak-Brodalko Senior Solutions Architect Linux Polska sp. z o.o. Podstawowe problemy Jak pokryć lukę między technicznym

Bardziej szczegółowo

Monitoring procesów z wykorzystaniem systemu ADONIS

Monitoring procesów z wykorzystaniem systemu ADONIS Monitoring procesów z wykorzystaniem systemu ADONIS BOC Information Technologies Consulting Sp. z o.o. e-mail: boc@boc-pl.com Tel.: (+48 22) 628 00 15, 696 69 26 Fax: (+48 22) 621 66 88 BOC Management

Bardziej szczegółowo

Matryca efektów kształcenia dla programu studiów podyplomowych ZARZĄDZANIE I SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

Matryca efektów kształcenia dla programu studiów podyplomowych ZARZĄDZANIE I SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Podstawy firmą Marketingowe aspekty jakością Podstawy prawa gospodarczego w SZJ Zarządzanie Jakością (TQM) Zarządzanie logistyczne w SZJ Wymagania norm ISO serii 9000 Dokumentacja w SZJ Metody i Techniki

Bardziej szczegółowo

Business Intelligence jako narzędzie do walki z praniem brudnych pieniędzy

Business Intelligence jako narzędzie do walki z praniem brudnych pieniędzy Business www.comarch.pl Intelligence jako narzędzie do walki z praniem brudnych pieniędzy Business Intelligence jako narzędzie do walki z praniem brudnych pieniędzy Tomasz Matysik Kołobrzeg, 19.11.2009

Bardziej szczegółowo

Ω-Ψ R. Uczelniana Baza Wiedzy. Wdrażanie Bazy Wiedzy. Wersja 1.0

Ω-Ψ R. Uczelniana Baza Wiedzy. Wdrażanie Bazy Wiedzy. Wersja 1.0 Ω-Ψ R Uczelniana Baza Wiedzy Wdrażanie Bazy Wiedzy Wersja 1.0 Wydział Elektroniki i Technik Informacyjnych i Biblioteka Główna Politechnika Warszawska Page 1 Historia dokumentu Numer wersji Data wersji

Bardziej szczegółowo

PLANOWANIE PRZEZBROJEŃ LINII PRODUKCYJNYCH Z WYKORZYSTANIEM METODY MODELOWANIA I SYMULACJI

PLANOWANIE PRZEZBROJEŃ LINII PRODUKCYJNYCH Z WYKORZYSTANIEM METODY MODELOWANIA I SYMULACJI Dariusz PLINTA Sławomir KUKŁA Akademia Techniczno-Humanistyczna w Bielsku-Białej PLANOWANIE PRZEZBROJEŃ LINII PRODUKCYJNYCH Z WYKORZYSTANIEM METODY MODELOWANIA I SYMULACJI 1. Planowanie produkcji Produkcja

Bardziej szczegółowo

Wytwarzanie wspomagane komputerowo CAD CAM CNC. dr inż. Michał Michna

Wytwarzanie wspomagane komputerowo CAD CAM CNC. dr inż. Michał Michna Wytwarzanie wspomagane komputerowo CAD CAM CNC dr inż. Michał Michna Wytwarzanie wspomagane komputerowo CAD CAM CNC prowadzący dr inż. Grzegorz Kostro pok. EM 313 dr inż. Michał Michna pok. EM 312 materiały

Bardziej szczegółowo

3.1. Na dobry początek

3.1. Na dobry początek Klasa I 3.1. Na dobry początek Regulamin pracowni i przepisy BHP podczas pracy przy komputerze Wykorzystanie komputera we współczesnym świecie Zna regulamin pracowni i przestrzega go. Potrafi poprawnie

Bardziej szczegółowo

Istnieje możliwość prezentacji systemu informatycznego MonZa w siedzibie Państwa firmy.

Istnieje możliwość prezentacji systemu informatycznego MonZa w siedzibie Państwa firmy. system informatyczny wspomagający monitorowanie i planowanie zapasów w przedsiębiorstwie System informatyczny MonZa do wspomagania decyzji managerskich w obszarze zarządzania zapasami jest odpowiedzią

Bardziej szczegółowo

III Edycja ITPro 16 maja 2011

III Edycja ITPro 16 maja 2011 III Edycja ITPro 16 maja 2011 SharePoint 2010 SharePoint jako platforma ERP Paweł Szczecki pawel.szczecki@predica.pl Prelegent Paweł Szczecki Współwłaściciel firmy Predica sp. z o.o. Odpowiedzialny za

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie.

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie. SCENARIUSZ LEKCJI OPRACOWANY W RAMACH PROJEKTU: INFORMATYKA MÓJ SPOSÓB NA POZNANIE I OPISANIE ŚWIATA. PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKI Z ELEMENTAMI PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH Autorzy scenariusza:

Bardziej szczegółowo

ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia ZP/ITS/11/2012 Załącznik nr 1a do SIWZ ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Przedmiotem zamówienia jest: Przygotowanie zajęć dydaktycznych w postaci kursów e-learningowych przeznaczonych

Bardziej szczegółowo

Prezentacja specjalności Inżynieria Systemów Informatycznych

Prezentacja specjalności Inżynieria Systemów Informatycznych Prezentacja specjalności Inżynieria Systemów Informatycznych Kierownik specjalności: Prof. nzw. Marzena Kryszkiewicz Konsultacje: piątek, 16:15-17:45, pok. 318 Sylwetka absolwenta: inżynier umiejętności

Bardziej szczegółowo

SiR_13 Systemy SCADA: sterowanie nadrzędne; wizualizacja procesów. MES - Manufacturing Execution System System Realizacji Produkcji

SiR_13 Systemy SCADA: sterowanie nadrzędne; wizualizacja procesów. MES - Manufacturing Execution System System Realizacji Produkcji System informatyczny na produkcji: Umożliwi stopniowe, ale jednocześnie ekonomiczne i bezpieczne wdrażanie i rozwój aplikacji przemysłowych w miarę zmiany potrzeb firmy. Może adoptować się do istniejącej

Bardziej szczegółowo

KOMPUTEROWY SYSTEM WSPOMAGANIA OBSŁUGI JEDNOSTEK SŁUŻBY ZDROWIA KS-SOMED

KOMPUTEROWY SYSTEM WSPOMAGANIA OBSŁUGI JEDNOSTEK SŁUŻBY ZDROWIA KS-SOMED KOMPUTEROWY SYSTEM WSPOMAGANIA OBSŁUGI JEDNOSTEK SŁUŻBY ZDROWIA KS-SOMED Podręcznik użytkownika Katowice 2010 Producent programu: KAMSOFT S.A. ul. 1 Maja 133 40-235 Katowice Telefon: (0-32) 209-07-05 Fax:

Bardziej szczegółowo

systemy informatyczne SIMPLE.ERP Budżetowanie dla Jednostek Administracji Publicznej

systemy informatyczne SIMPLE.ERP Budżetowanie dla Jednostek Administracji Publicznej SIMPLE systemy informatyczne SIMPLE.ERP Budżetowanie dla Jednostek Administracji Publicznej SIMPLE.ERP Budżetowanie dla Jednostek Administracji Publicznej to nowoczesny system informatyczny kompleksowo

Bardziej szczegółowo

Paweł Gołębiewski. Softmaks.pl Sp. z o.o. ul. Kraszewskiego 1 85-240 Bydgoszcz www.softmaks.pl kontakt@softmaks.pl

Paweł Gołębiewski. Softmaks.pl Sp. z o.o. ul. Kraszewskiego 1 85-240 Bydgoszcz www.softmaks.pl kontakt@softmaks.pl Paweł Gołębiewski Softmaks.pl Sp. z o.o. ul. Kraszewskiego 1 85-240 Bydgoszcz www.softmaks.pl kontakt@softmaks.pl Droga na szczyt Narzędzie Business Intelligence. Czyli kiedy podjąć decyzję o wdrożeniu?

Bardziej szczegółowo

REFERAT O PRACY DYPLOMOWEJ

REFERAT O PRACY DYPLOMOWEJ REFERAT O PRACY DYPLOMOWEJ Temat pracy: Projekt i realizacja elektronicznego dziennika ocen ucznia Autor: Grzegorz Dudek wykonanego w technologii ASP.NET We współczesnym modelu edukacji, coraz powszechniejsze

Bardziej szczegółowo

DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE

DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE SRK IT obejmuje kompetencje najważniejsze i specyficzne dla samego IT są: programowanie i zarządzanie systemami informatycznymi. Z rozwiązań IT korzysta się w każdej

Bardziej szczegółowo

Budowa systemu wspomagającego podejmowanie decyzji. Metodyka projektowo wdrożeniowa

Budowa systemu wspomagającego podejmowanie decyzji. Metodyka projektowo wdrożeniowa Budowa systemu wspomagającego podejmowanie decyzji Metodyka projektowo wdrożeniowa Agenda Systemy wspomagające decyzje Business Intelligence (BI) Rodzaje systemów BI Korzyści z wdrożeń BI Zagrożenia dla

Bardziej szczegółowo

Opracował: Jan Front

Opracował: Jan Front Opracował: Jan Front Sterownik PLC PLC (Programowalny Sterownik Logiczny) (ang. Programmable Logic Controller) mikroprocesorowe urządzenie sterujące układami automatyki. PLC wykonuje w sposób cykliczny

Bardziej szczegółowo

Oferta szkoleniowa Yosi.pl 2012/2013

Oferta szkoleniowa Yosi.pl 2012/2013 Oferta szkoleniowa Yosi.pl 2012/2013 "Podróżnik nie posiadający wiedzy, jest jak ptak bez skrzydeł" Sa'Di, Gulistan (1258 rok) Szanowni Państwo, Yosi.pl to dynamicznie rozwijająca się firma z Krakowa.

Bardziej szczegółowo

CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU

CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU www.crmvision.pl CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU www.crmvision.pl CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU CRM Vision to nowoczesne, bezpieczne oprogramowanie wspomagające zarządzanie firmą poprzez usprawnienie przepływu

Bardziej szczegółowo

PROGRAMOWANIE METODĄ GRAFPOL STEROWNIKÓW PLC STERUJĄCYCH PROCESAMI TECHNOLOGICZNYMI W ODLEWNIACH

PROGRAMOWANIE METODĄ GRAFPOL STEROWNIKÓW PLC STERUJĄCYCH PROCESAMI TECHNOLOGICZNYMI W ODLEWNIACH PROGRAMOWANIE METODĄ GRAFPOL STEROWNIKÓW PLC STERUJĄCYCH PROCESAMI TECHNOLOGICZNYMI W ODLEWNIACH PROGRAMOWANIE METODĄ GRAFPOL STEROWNIKÓW PLC STERUJĄCYCH PROCESAMI TECHNOLOGICZNYMI W ODLEWNIACH Łukasz

Bardziej szczegółowo

dziennik Instrukcja obsługi

dziennik Instrukcja obsługi Ham Radio Deluxe dziennik Instrukcja obsługi Wg. Simon Brown, HB9DRV Tłumaczenie SP4JEU grudzień 22, 2008 Zawartość 3 Wprowadzenie 5 Po co... 5 Główne cechy... 5 baza danych 7 ODBC... 7 Który produkt

Bardziej szczegółowo

Techniki CAx. dr inż. Michał Michna. Politechnika Gdańska

Techniki CAx. dr inż. Michał Michna. Politechnika Gdańska Techniki CAx dr inż. Michał Michna 1 Sterowanie CAP Planowanie PPC Sterowanie zleceniami Kosztorysowanie Projektowanie CAD/CAM CAD Klasyfikacja systemów Cax Y-CIM model Planowanie produkcji Konstruowanie

Bardziej szczegółowo

PLAN REALIZACJI MATERIAŁU NAUCZANIA Z INFORMATYKI II. Uczeń umie: Świadomie stosować się do zasad regulaminów (P).

PLAN REALIZACJI MATERIAŁU NAUCZANIA Z INFORMATYKI II. Uczeń umie: Świadomie stosować się do zasad regulaminów (P). PLAN REALIZACJI MATERIAŁU NAUCZANIA Z INFORMATYKI II DZIAŁ I: KOMPUTER W ŻYCIU CZŁOWIEKA. 1. Lekcja organizacyjna. Zapoznanie uczniów z wymaganiami edukacyjnymi i PSP. 2. Przykłady zastosowań komputerów

Bardziej szczegółowo

Narzędzie informatyczne do modelowania, zarządzania i dokumentowania procesów systemu zarządzania jakością

Narzędzie informatyczne do modelowania, zarządzania i dokumentowania procesów systemu zarządzania jakością Narzędzie informatyczne do modelowania, zarządzania i dokumentowania procesów systemu zarządzania jakością ProMoS Każde działanie można ująć w formie procesu i odpowiednio doskonalić. (W.E. Deming) ProMoS

Bardziej szczegółowo

PLAN SZKOLEŃ FEMAP. Nasza oferta: Solid Edge najefektywniejszy dostępny obecnie na rynku system CAD klasy mid-range,

PLAN SZKOLEŃ FEMAP. Nasza oferta: Solid Edge najefektywniejszy dostępny obecnie na rynku system CAD klasy mid-range, PLAN SZKOLEŃ FEMAP Firma GM System Integracja Systemów Inżynierskich Sp. z o.o. została założona w 2001 roku. Zajmujemy się dostarczaniem systemów CAD/CAM/CAE/PDM. Jesteśmy jednym z największych polskich

Bardziej szczegółowo

PREZENTACJA FUNKCJONALNA SYSTEMU PROPHIX

PREZENTACJA FUNKCJONALNA SYSTEMU PROPHIX PREZENTACJA FUNKCJONALNA SYSTEMU PROPHIX Architektura i struktura funkcjonalna systemu PROPHIX PROPHIX Corporate Performance Management (Zarządzanie Wydajnością Firmy) System do samodzielnego planowania,

Bardziej szczegółowo