Giełda Energii Elektrycznej Kto pierwszy ten lepszy

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Giełda Energii Elektrycznej Kto pierwszy ten lepszy"

Transkrypt

1 Sławomir Horbaczewski Janusz Nowak Krzysztof Sobieraj Bank Energetyki SA Giełda Energii Elektrycznej Kto pierwszy ten lepszy Zgodnie z dokumentami przyjętymi w lipcu 1998 roku przez Komitet Ekonomiczny Rady Ministrów pt. Program oraz uwarunkowania prywatyzacji sektora energetycznego i Harmonogram realizacji przedsięwzięć związanych z urynkowieniem cen energii elektrycznej w przyszłym roku ma powstać w Polsce Giełda Energii Elektrycznej. Od czerwca 1999 roku nastąpi uruchomienie transakcji na rynku natychmiastowym, a od września 1999 roku na rynku terminowym. Naturalnymi uczestnikami rynku będą przede wszystkim elektrownie i elektrociepłownie, spółki dystrybucyjne oraz wielcy odbiorcy. Do uczestnictwa w rynku energii elektrycznej przygotowują się także podmioty, które zamierzają pełnić rolę pośredników pomiędzy wytwórcami a odbiorcami. Szczególnie w fazie początkowej istnieje duże prawdopodobieństwo, że niektórzy uczestnicy Giełdy będą mogli na młodym rynku osiągnąć stosunkowo duże zyski wykorzystując brak doświadczenia pozostałych konkurentów. Dlatego ważne jest odpowiednio wczesne zebranie doświadczeń z innych giełd energii, w celu jak najlepszego wykorzystania potencjału wytwórczego elektrowni. Aktywne uczestnictwo wytwórców na Giełdzie będzie wymagało gruntownej zmiany podejścia kierownictwa elektrowni. Duże dobowe zmiany zapotrzebowania na energię elektryczną będą wymagały bardziej elastycznego podejścia wytwórców i niekiedy pracy elektrowni w ekstremalnych warunkach. Do tej pory, można zaryzykować stwierdzenie, że to technicy odgrywali istotną rolę w prowadzeniu elektrowni. Gra na Giełdzie będzie jednak wymagała, aby to finansiści decydowali o uruchomieniu bądź zatrzymaniu bloków. Do tej zmiany będzie na pewno trudno przyzwyczaić się energetykom, którzy bardziej fascynują się rozwiązaniami technicznymi niż zagadnieniami finansowymi. Na Giełdzie Energii będą funkcjonowały, co najmniej dwa parkiety: parkiet transakcji natychmiastowych (spot) oraz parkiet transakcji terminowych (forward). W celu udziału w rynku natychmiastowym uczestnicy rynku w dniu poprzedzającym dzień dostawy energii elektrycznej będą zgłaszać swoje oferty kupna bądź sprzedaży energii elektrycznej po określonej cenie. Rynek transakcji terminowych nie będzie miał na celu rzeczywistej dostawy energii elektrycznej, a jedynie ograniczenie ryzyka uczestników giełdy oraz będzie wskazówką dla uczestników giełdy odnośnie kształtowania się cen energii w przyszłości. W Europie najlepiej rozwiniętą giełdę energii elektrycznej posiadają państwa skandynawskie. Obecnie tworzą je Norwegia, Szwecja i Finlandia. Giełda w Skandynawii działa już od Została początkowo utworzona przez Norwegię, następnie w 1996 roku dołączyła do niej Szwecja, a w 1998 roku Finlandia. Stosunkowo długa historia rynku energii elektrycznej w Skandynawii oraz pozytywne opinie o tym rynku pozwalają sądzić, że polscy twórcy Giełdy Energii Elektrycznej będą wzorować się na rozwiązaniach zastosowanych u naszych północnych sąsiadów. W celu udziału w rynku natychmiastowym uczestnicy giełdy skandynawskiej do godziny dwunastej dnia poprzedniego składają oferty kupna bądź sprzedaży energii elektrycznej dla każdej pełnej godziny. Pomiędzy godzina dwunastą, a czternastą Nord Pool oblicza ceny energii elektrycznej na następny dzień i przekazuje je uczestnikom. Do godziny czternastej trzydzieści uczestnicy sprawdzają, czy obliczone ceny przez Nord Pool zgadzają się z ich ofertami. Po godzinie czternastej trzydzieści Nord Pool podaje ostateczne ceny jakie będą obowiązywać w dniu następnym. Ceny energii elektrycznej w dużym stopniu zależą od pory doby, jak również dnia tygodnia. Od poniedziałku do piątku ceny zmieniają się według utartego scenariusza. Występują dwa szczyty poranny i wieczorny oraz dolina nocna. W sobotę i w niedzielę ceny są znacznie niższe niż w dni robocze. W 40 tygodniu br. różnica pomiędzy doliną nocną a szczytem dziennym wynosiła około 25% (wykres 1). Strona: 1

2 Ceny energii elektrycznej w koronach norweskich za MWh w 40 tygodniu 1998 roku w Nord Poolu Wykres 1 Ceny energii elektrycznej na skandynawskiej giełdzie w dużym stopniu zależą od zgłaszanego popytu. Większy obrót energią elektryczną powoduje jednocześnie wzrost cen (wykres 2). Obroty na giełdzie w 40 tygodniu 1998 roku w MWh/h Wykres 2 Jednym z głównych graczy na krajowej giełdzie energii elektrycznej powinny być Elektrownie Szczytowo-Pompowe SA. Spółka ta posiada cztery duże elektrownie szczytowo-pompowe w Żarnowcu, Porąbce, Solinie i Dychowie. Elektrownie te będą kupować energię elektryczną przede wszystkim w dolinie nocnej a sprzedawać w szczycie porannym lub wieczornym. Różnica pomiędzy cenami w szczycie a cenami w dolinie będzie stanowić marżę ESP SA. Dlatego np. w interesie ESP SA jest, aby ta różnica była jak największa. Biorąc pod uwagę fakt, że zgodnie z Obwieszczeniem Ministra Gospodarki z 24 grudnia 1997 roku w sprawie ustalenia urzędowych cen energii elektrycznej... stawki opłat w Taryfie hurtowej obowiązującej w 1998 roku są istotnie zróżnicowane (tabela 1). Można by oczekiwać, że przynajmniej w pierwszym okresie dobowe zmiany cen energii elektrycznej będą większe na polskiej giełdzie energii elektrycznej niż na Nord Poolu. Jednak trzeba również wziąć pod uwagę, że struktura cen na rynku wolnym może kształtować się odmiennie niż na rynku regulowanym. Tabela 1 Stawki opłat w Taryfie hurtowej obowiązujące od 1 stycznia 1998 roku w rozliczeniach za energię elektryczną sprzedawaną przez PSE SA do spółek dystrybucyjnych Strona: 2

3 Nr strefy Strefa Stawki opłat za energię elektryczną czynną brutto zł/mwh ZIMA (a) LATO (b) szczyt przedpołudniowy 157,48 155,12 2. szczyt popołudniowy 257,37 210,36 3. pozostałe godziny doby 78,74 70,51 Relatywnie duże zmiany cen energii elektrycznej występują na skandynawskiej giełdzie w zależności od pory roku. W 1997 roku ceny na rynku natychmiastowym w Nord Poolu w okresie zimowym były około 100% wyższe niż w okresie letnim. W tym przypadku, jeżeli w Polsce sytuacja będzie wyglądała podobnie beneficjentem tak dużych zmian będą elektrociepłownie produkujące energię elektryczną i cieplną w skojarzeniu. Ceny energii elektrycznej w Nord Pool w 1997 roku (najwyższe, najniższe, uśrednione) Wykres 3 Podstawowym produktem elektrociepłowni jest ciepło, na które jest zbyt głównie w okresie zimowym. Do tej pory nie było w Polsce istotnego zróżnicowania cen za energię elektryczną kupowaną od elektrociepłowni w okresie zimowym i letnim. Sądzimy jednak, że w Polsce po uwolnieniu cen energii elektrycznej elektrownie i elektrociepłownie będą uzyskiwać wyższe ceny za energię sprzedawaną w zimie niż w lecie. Sądzimy jednak, że różnice nie będą aż tak duże jak w Skandynawii. Istotnym składnikiem giełdy skandynawskiej jest możliwość zawierania kontraktów terminowych. Dzięki istnieniu tego rynku uczestnicy giełdy (sprzedający i kupujący) mogą ograniczyć ryzyko nagłych zmian cen na rynku natychmiastowym. Ponadto ceny kontraktów terminowych obrazują oczekiwania rynku dotyczące kształtowania cen energii elektrycznej w przyszłości. Rynek kontraktów długoterminowych nie ma na celu fizycznej dostawy energii elektrycznej. Jest to rynek wyłącznie finansowy, który służy przede wszystkim do zarządzania ryzykiem oraz zabezpieczenia się przed niekorzystnymi zmianami cen. W Nord Pool możliwe jest zawieranie kontraktów długoterminowych na okres do 3 lat. W Skandynawii, gdzie znaczna część energii elektrycznej jest produkowana w elektrowniach wodnych, ważnym czynnikiem wpływającym na ceny energii elektrycznej jest pogoda. W 1997 roku średnia cena energii elektrycznej na rynku natychmiastowym Strona: 3

4 wyniosła 135 koron norweskich za MWh. W 1996 roku cena ta była o prawie 90% wyższa i wynosiła 254 koron norweskich za MWh. Tak duża zmiana cen była spowodowana, poza wzrostem konkurencji, większymi opadami deszczu i zarazem zwiększoną produkcją energii elektrycznej. Dzięki kontraktom terminowym możliwe było już w 1996 roku odpowiednie zabezpieczenie się przed tak niekorzystną zmianą cen poprzez kupno kontraktu długoterminowego. Na rynku tym istnieje także możliwość spekulacji, podobnie jak na rynku papierów wartościowych. Wytrawni gracze, którzy na przykład potrafią dobrze przewidywać zjawiska pogodowe mogą osiągać ponad przeciętne zyski poprzez zajęcie odpowiedniej pozycji kontraktowej. Rynek terminowy od początku istnienia giełdy skandynawskiej nabiera coraz większego znaczenia (wykres 4). Obroty na poszczególnych rynkach w Nord Pool Wykres 4 TWh Rynek natychmiastowy Rynek terminowy Dynamika wzrostu obrotów na rynku terminowym znacznie przekracza dynamikę obrotów na rynku natychmiastowym. Potwierdza to jak ważnym segmentem giełdy energii jest rynek terminowy, który na przykład nie funkcjonuje jeszcze w Wielkiej Brytanii. Sądzimy, że w związku z przewidywanym zmniejszeniem udziału w krajowym rynku energii kontraktów długoterminowych znaczenie transakcji terminowych w Polsce również będzie istotne. Giełda Nord Pool ma obecnie najdłuższą historię spośród giełd energii elektrycznej na świecie. W 1997 roku obrót w Nord Pool wyniósł 43,6 TWh, co stanowiło około 17% całkowitej konsumpcji energii elektrycznej na terenie objętym przez giełdę. W Polsce szacuje się, że nie więcej niż 70% energii elektrycznej została objęta kontraktami długoterminowymi. Jest więc duża szansa na pełne powodzenie powołania do życia polskiej Giełdy Energii Elektrycznej. Patrząc na szybki wzrost uczestników giełdy w Skandynawii, których pod koniec marca 1998 roku było już 226 można oczekiwać również dużego zainteresowania wielu podmiotów zarówno krajowych, jak i zagranicznych uczestnictwem w polskiej Giełdzie. Możemy również przewidywać, że w Polsce, w związku z brakiem powiązań kapitałowych pomiędzy sektorem wytwarzania i dystrybucji, udział w obrotach giełdy może być jeszcze wyższy. W Skandynawii dominują narodowe, pionowo zintegrowane koncerny elektroenergetyczne, posiadające w swoich strukturach zarówno wytwarzanie, jak i dystrybucję. Dlatego trudno oczekiwać, aby np. własne jednostki dystrybucji firmy Vattenfall kupowały duże ilości energii elektrycznej na giełdzie zamiast bezpośrednio od elektrowni należących do szwedzkiej firmy. Krajowe banki już przygotowują się do uczestnictwa w polskiej Giełdzie Energii Elektrycznej. Do tych banków zalicza się również Bank Energetyki SA. Sądzimy, że w okresie początkowym będzie istniała duża szansa na osiągnięcie ponadprzeciętnych zysków, zgodnie ze starą polską zasadą: kto pierwszy ten lepszy. Strona: 4

5 Kontakt: Sławomir Horbaczewski Janusz Nowak Krzysztof Sobieraj - Prezes Zarządu Banku Energetyki SA - Dyrektor Departamentu Energetyki i Operacji Kapitałowych Banku Energetyki SA - Zastępca Dyrektora Departamentu Energetyki i Operacji Kapitałowych Banku Energetyki SA Departament Energetyki i Operacji Kapitałowych Bank Energetyki SA ul. Jasna 2/4, Warszawa Tel.: , Fax: , Strona: 5

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce 4 Rynek energii Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce Energia elektryczna jako towar Jak każdy inny towar, energia elektryczna jest wytwarzana przez jej wytwórców, kupowana przez pośredników, a

Bardziej szczegółowo

Rynek energii elektrycznej oraz rynek gazu na Towarowej Giełdzie Energii w maju 2013 r.

Rynek energii elektrycznej oraz rynek gazu na Towarowej Giełdzie Energii w maju 2013 r. Warszawa, 7 czerwca 2013 r. Rynek energii elektrycznej oraz rynek gazu na Towarowej Giełdzie Energii w maju 2013 r. Informacja prasowa Łączny obrót energią elektryczną w maju br. wyniósł 11,592 TWh - wzrost

Bardziej szczegółowo

Giełda Nord Pool działająca na skandynawskim rynku energii (obejmującym Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię)

Giełda Nord Pool działająca na skandynawskim rynku energii (obejmującym Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię) Giełda Nord Pool działająca na skandynawskim rynku energii (obejmującym Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię) Opis rynku skandynawskiego Rynek skandynawski grupujący Norwegię, Szwecję, Finlandię i Danię

Bardziej szczegółowo

Dlaczego polskiej elektroenergetyce potrzebna jest giełda energii elektrycznej?

Dlaczego polskiej elektroenergetyce potrzebna jest giełda energii elektrycznej? Sławomir Horbaczewski Janusz Nowak Krzysztof Sobieraj Bank Energetyki SA Dlaczego polskiej elektroenergetyce potrzebna jest giełda energii elektrycznej? Pomimo postępów w reformowaniu polskiego sektora

Bardziej szczegółowo

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Rola giełdy na rynku energii elektrycznej. Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Warszawa, 25 kwietnia 2008 Międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

Rynek energii elektrycznej w lutym 2013 r. kolejne rekordy na Towarowej Giełdzie Energii

Rynek energii elektrycznej w lutym 2013 r. kolejne rekordy na Towarowej Giełdzie Energii Rynek energii elektrycznej w lutym 2013 r. kolejne rekordy na Towarowej Giełdzie Energii Informacja prasowa Łączny obrót energią elektryczną: 13,789 TWh wzrost o 257 proc. r/r Warszawa, 11 marca 2013 r.

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie pierwszego półrocza 2013 r. na Towarowej Giełdzie Energii

Podsumowanie pierwszego półrocza 2013 r. na Towarowej Giełdzie Energii Podsumowanie pierwszego półrocza 2013 r. na Towarowej Giełdzie Energii Warszawa, 5 lipca 2013 r. Łączny obrót energią elektryczną ze wszystkich transakcji w I półroczu 2013 r. wyniósł 72,310 TWh, co oznacza

Bardziej szczegółowo

I co dalej z KDT? Warszawa, 14 czerwca 2007 roku

I co dalej z KDT? Warszawa, 14 czerwca 2007 roku I co dalej z KDT? Warszawa, 14 czerwca 2007 roku 0 Wydobycie Wytwarzanie Przesył Dystrybucja Sprzedaż Potencjał rynkowy PGE PGE po konsolidacji będzie liderem na polskim rynku elektroenergetycznym, obecnym

Bardziej szczegółowo

Handel energią. Hurtowy zakup energii. Marek Kulesa dyrektor biura TOE. II PANEL: Handel energią. Czeladź, 14 marca 2013 r.

Handel energią. Hurtowy zakup energii. Marek Kulesa dyrektor biura TOE. II PANEL: Handel energią. Czeladź, 14 marca 2013 r. Handel energią. Hurtowy zakup energii II PANEL: Handel energią. Hurtowy zakup energii Marek Kulesa dyrektor biura TOE Czeladź, 14 marca 2013 r. Zakres prezentacji 1. Wprowadzenie 2. Wybrane uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Monitoring rynku energii elektrycznej

Monitoring rynku energii elektrycznej Monitoring rynku energii elektrycznej Opracowano w Departamencie Promowania Konkurencji URE (Biuletyn URE 6/2001) Proces przekształceń rynkowych, jaki przechodzi obecnie sektor elektroenergetyczny w Polsce

Bardziej szczegółowo

RE Giełda Energii. Wykład 4

RE Giełda Energii. Wykład 4 RE Giełda Energii Wykład 4 Rynek konkurencyjny i regulowany Trzy możliwości sprzedaży (rynek hurtowy) Kontrakt dwustronny Giełda Energii Rynek Bilansujący Giełda Energii Giełda Rynek Dnia Następnego System

Bardziej szczegółowo

Dlaczego Projekt Integracji?

Dlaczego Projekt Integracji? Integracja obszaru wytwarzania w Grupie Kapitałowej ENEA pozwoli na stworzenie silnego podmiotu wytwórczego na krajowym rynku energii, a tym samym korzystnie wpłynie na ekonomiczną sytuację Grupy. Wzrost

Bardziej szczegółowo

Przewrotny rynek zielonych certyfikatów

Przewrotny rynek zielonych certyfikatów Przewrotny rynek zielonych certyfikatów Autor: Maciej Flakowicz, Agencja Rynku Energii, Warszawa ( Czysta Energia nr 4/2013) Niestabilne ceny praw majątkowych do świadectw pochodzenia OZE dowodzą, że polski

Bardziej szczegółowo

Rola TGE w organizacji Rynku Praw Majątkowych

Rola TGE w organizacji Rynku Praw Majątkowych Rola TGE w organizacji Rynku Praw Majątkowych Rynki prowadzone przez TGE, nowe produkty Leszek Prachniak Dyrektor Departamentu Notowao Towarowa Giełda Energii S.A. Leszek.prachniak@polpx.pl TGE prowadzone

Bardziej szczegółowo

oferty kupujących oferty wytwórców

oferty kupujących oferty wytwórców Adam Bober Rybnik, styczeń Autor jest pracownikiem Wydziału Rozwoju Elektrowni Rybnik S.A. Artykuł stanowi wyłącznie własne poglądy autora. Jak praktycznie zwiększyć obrót na giełdzie? Giełda jako jedna

Bardziej szczegółowo

Michał Tryuk Wiceprezes Zarządu TGE S.A. Warszawa, 23 września 2014 r.

Michał Tryuk Wiceprezes Zarządu TGE S.A. Warszawa, 23 września 2014 r. Michał Tryuk Wiceprezes Zarządu TGE S.A. Warszawa, 23 września 2014 r. Towarowa Giełda Energii TGE powstała pod koniec 1999 roku z inicjatywy Ministra Skarbu Państwa jako niezbędny element liberalizacji

Bardziej szczegółowo

Ponad 50% wzrost obrotów na Towarowej Giełdzie Energii w 2011 r.

Ponad 50% wzrost obrotów na Towarowej Giełdzie Energii w 2011 r. VII-XII 2 21 22 23 24 25 26 27 28 29 21 211 Informacja prasowa Warszawa, 18 stycznia212 Ponad 5% wzrost obrotów na Towarowej Giełdzie Energii w 211 r. Obrót na wszystkich rynkach, dedykowanych energii

Bardziej szczegółowo

GIEŁDA ENERGII ELEKTRYCZNEJ NORD POOL. Struktura giełdy Nord Pool

GIEŁDA ENERGII ELEKTRYCZNEJ NORD POOL. Struktura giełdy Nord Pool GIEŁDA ENERGII ELEKTRYCZNEJ NORD POOL Nord Pool jest pierwszą międzynarodową giełdą energii elektrycznej. Założona została w 1993 roku. Jej właścicielami są norweska firma Statnett SF oraz szwedzka firma

Bardziej szczegółowo

Propozycja systemu rozliczeń dla rynku gazu w Polsce

Propozycja systemu rozliczeń dla rynku gazu w Polsce Propozycja systemu rozliczeń dla rynku gazu w Polsce 13.06. 2012 Warszawa Członkostwo w GIR Członkami Izby mogą być wyłącznie: Spółki prowadzące Giełdy, Towarowe domy maklerskie, Domy maklerskie, inne

Bardziej szczegółowo

Zasady funkcjonowania rynku gazu na TGE

Zasady funkcjonowania rynku gazu na TGE Zasady funkcjonowania rynku gazu na TGE Leszek Prachniak Dyrektor Działu Notowań leszek.prachniak@tge.pl Warszawa 26.06.2013 Rynek giełdowy - rynkiem konkurencyjnym www.tge.pl Prezes Urzędu Regulacji Energetyki

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski Rynki finansowe., Książka stanowi kontynuację rozważań nad problematyką zawartą we wcześniejszych publikacjach autorów: Podstawy finansów i bankowości oraz Finanse i bankowość wydanych odpowiednio w 2005

Bardziej szczegółowo

Podstawowe informacje o spółce PKO BP

Podstawowe informacje o spółce PKO BP Podstawowe informacje o spółce PKO BP PKO BANK POLSKI S.A. jeden z najstarszych banków w Polsce. W opinii wielu pokoleń Polaków uważany jest za bezpieczną i silną instytucję finansową. Większościowym akcjonariuszem

Bardziej szczegółowo

Rynek energii: Ukraina

Rynek energii: Ukraina Rynek energii: Ukraina Autor: Wojciech Kwinta ( Polska Energia nr 9/2010) Mimo znacznych nadwyżek mocy, elektroenergetyka ukraińska boryka się jednak z problemami, przede wszystkim wiekową infrastrukturą.

Bardziej szczegółowo

Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT)

Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT) Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT) Krzysztof Szczęsny, Maciej Chrost, Jan Bogolubow 1 Czym były KDT-y? Zawarte w latach 90-tych przez wytwórców energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

Ceny energii elektrycznej

Ceny energii elektrycznej 01-kwi 11-kwi 21-kwi 01-maj 11-maj 21-maj 1 mar 16 mar 31 mar 15 kwi 30 kwi 15 maj Ceny energii elektrycznej 220 zł/mwh Dzienne ceny SPOT w latach 2012-2013 2012 Avg m-c 2012 2013 Avg m-c 2013 190 185

Bardziej szczegółowo

INWESTORZY W OBROTACH GIEŁDOWYCH 2008 ROKU

INWESTORZY W OBROTACH GIEŁDOWYCH 2008 ROKU GPW 27 NOWA JAKOŚĆ INWESTORZY W OBROTACH GIEŁDOWYCH 28 ROKU - podsumowanie 1 RYNEK AKCJI W 28 ROKU ŚREDNIA WARTOŚĆ TRANSAKCJI (PLN) 2 UDZIAŁ TRANSAKCJI W OBROTACH 1 18 8 16 6 14 4 2 12 24 25 26 27 28 24

Bardziej szczegółowo

Promowanie konkurencji

Promowanie konkurencji Promowanie konkurencji Autorzy: Robert Guzik, Zdzisław Muras, Departament Promowania Konkurencji URE (Biuletyn URE 5/2001) Lato w polskiej energetyce to okres zmniejszonego popytu na energię, planowanych

Bardziej szczegółowo

Rozwój rynku hurtowego i czynniki cenotwórcze

Rozwój rynku hurtowego i czynniki cenotwórcze Rozwój rynku hurtowego i czynniki cenotwórcze Leszek Prachniak Dyrektor Pionu Operacji Giełdowych e-mail:leszek.prachniak@tge.pl 1 Kto może zostać Członkiem Giełdy? Członkami Giełdy mogą być podmioty określone

Bardziej szczegółowo

Futures na Wibor najlepszy sposób zarabiania na stopach. Departament Skarbu, PKO Bank Polski Konferencja Instrumenty Pochodne Warszawa, 28 maja 2014

Futures na Wibor najlepszy sposób zarabiania na stopach. Departament Skarbu, PKO Bank Polski Konferencja Instrumenty Pochodne Warszawa, 28 maja 2014 Futures na Wibor najlepszy sposób zarabiania na stopach Departament Skarbu, PKO Bank Polski Konferencja Instrumenty Pochodne Warszawa, 28 maja 2014 Agenda Wprowadzenie Definicja kontraktu Czynniki wpływające

Bardziej szczegółowo

Towarowa Giełda Energii osiągnęła w 2014 r. rekordowe obroty na rynkach energii elektrycznej i gazu

Towarowa Giełda Energii osiągnęła w 2014 r. rekordowe obroty na rynkach energii elektrycznej i gazu Warszawa, 5 lutego 2015 r. Towarowa Giełda Energii osiągnęła w 2014 r. rekordowe obroty na rynkach energii elektrycznej i gazu Informacja prasowa Całkowity wolumen transakcji zawartych w 2014 roku, na

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH

WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH Górnictwo i Geoinżynieria Rok 35 Zeszyt 3 2011 Andrzej Patrycy* WPŁYW PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ W ŹRÓDŁACH OPALANYCH WĘGLEM BRUNATNYM NA STABILIZACJĘ CENY ENERGII DLA ODBIORCÓW KOŃCOWYCH 1. Węgiel

Bardziej szczegółowo

Rynek Dnia Bieżącego. linia biznesowa energia elektryczna

Rynek Dnia Bieżącego. linia biznesowa energia elektryczna Rynek Dnia Bieżącego linia biznesowa energia elektryczna TGE kim jesteśmy? Nowy rynek na TGE - Rynek Dnia Bieżącego I slide 2 Pełna liberalizacja rynku energii elektrycznej - przed którą nie ma w Polsce

Bardziej szczegółowo

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Coroczne spotkanie przedstawicieli Towarzystwa Rozwoju Małych Elektrowni Wodnych Marek Kulesa dyrektor biura TOE Ślesin, 29 listopada 2013 r. Zakres

Bardziej szczegółowo

Jeden dzień bez energii elektrycznej...

Jeden dzień bez energii elektrycznej... Jeden dzień bez energii elektrycznej... Autor: Anna Gabrysiak ( Wokół Energetyki kwiecień 2005) Czy wyobrażali sobie Państwo, co działoby się w naszym kraju i Państwa domu, gdyby przez jeden dzień nie

Bardziej szczegółowo

CENY ENERGII ELEKTRYCZNEJ w II półroczu 2009 roku

CENY ENERGII ELEKTRYCZNEJ w II półroczu 2009 roku CENY ENERGII ELEKTRYCZNEJ w II półroczu 2009 roku KONFERENCJA PRASOWA SEP Marek Kulesa dyrektor biura TOE Warszawa, PAP 08.06.2009 r. Uwarunkowania handlu energią elektryczną Źródło: Platts, 2007 < 2 >

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZA NA PRAKTYCZNE WARSZTATY

ZAPRASZA NA PRAKTYCZNE WARSZTATY ZAPRASZA NA PRAKTYCZNE WARSZTATY UMOWY W ENERGETYCE Termin: 29-30 marca 2011 Miejsce: Centrum Szkolenia Gazownictwa, ul. Kasprzaka 25, Warszawa www.onpromotion.pl GRUPA DOCELOWA WARSZTATÓW: Warsztaty są

Bardziej szczegółowo

VIII KONFERENCJA NAUKOWO TECHNICZNA ODBIORCY NA RYNKU ENERGII

VIII KONFERENCJA NAUKOWO TECHNICZNA ODBIORCY NA RYNKU ENERGII 1 METRYKA KGHM Polska Miedź S.A. KGHM Polska Miedź S.A. jest przedsiębiorstwem z prawie 50-letnią tradycją. Powstało w 1961 r. Począwszy od 12 września 1991 r., KGHM Polska Miedź S.A. jest spółką akcyjną.

Bardziej szczegółowo

Rynek energii elektrycznej WYBRANE ASPEKTY (FUNDAMENTY) Południowy Oddział Terenowy Urzędu Regulacji Energetyki w Katowicach

Rynek energii elektrycznej WYBRANE ASPEKTY (FUNDAMENTY) Południowy Oddział Terenowy Urzędu Regulacji Energetyki w Katowicach Rynek energii elektrycznej WYBRANE ASPEKTY (FUNDAMENTY) Południowy Oddział Terenowy Urzędu Regulacji Energetyki w Katowicach Katowice, 2013 UCZESTNICY RYNKU AKTORZY Wytwarzanie zakup Obrót DZIŚ Przesyłanie

Bardziej szczegółowo

Kontrakty Terminowe na indeks IRDN24. materiał informacyjny

Kontrakty Terminowe na indeks IRDN24. materiał informacyjny Kontrakty Terminowe na indeks IRDN24 materiał informacyjny 1 Kontrakty typu FUTURES Ogólne informacje: Notowane kontrakty: kontrakty terminowe na indeks IRDN24 Wykonanie kontraktu poprzez rozliczenie pieniężne

Bardziej szczegółowo

Materiał porównawczy do ustawy z dnia 24 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw.

Materiał porównawczy do ustawy z dnia 24 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw. BIURO LEGISLACYJNE/ Materiał porównawczy Materiał porównawczy do ustawy z dnia 24 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (druk nr 548) USTAWA z dnia 10 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe. This presentation or any of its parts cannot be used without prior written permission of Dom Inwestycyjny BRE Banku S..A.

Kontrakty terminowe. This presentation or any of its parts cannot be used without prior written permission of Dom Inwestycyjny BRE Banku S..A. Kontrakty terminowe Slide 1 Podstawowe zagadnienia podstawowe informacje o kontraktach zasady notowania, depozyty zabezpieczające, przykłady wykorzystania kontraktów, ryzyko związane z inwestycjami w kontrakty,

Bardziej szczegółowo

CENNIK. energii elektrycznej sprzedawcy rezerwowego

CENNIK. energii elektrycznej sprzedawcy rezerwowego Zakład Usług Technicznych MEGA Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. ul. Hetmańska 15L 82300 Elbląg CENNIK energii elektrycznej sprzedawcy rezerwowego Obowiązuje od 1 stycznia 2014 roku Wprowadzony

Bardziej szczegółowo

Forward Rate Agreement

Forward Rate Agreement Forward Rate Agreement Nowoczesne rynki finansowe oferują wiele instrumentów pochodnych. Należą do nich: opcje i warranty, kontrakty futures i forward, kontrakty FRA (Forward Rate Agreement) oraz swapy.

Bardziej szczegółowo

Inwestor musi wybrać następujące parametry: instrument bazowy, rodzaj opcji (kupna lub sprzedaży, kurs wykonania i termin wygaśnięcia.

Inwestor musi wybrać następujące parametry: instrument bazowy, rodzaj opcji (kupna lub sprzedaży, kurs wykonania i termin wygaśnięcia. Opcje na GPW (II) Wbrew ogólnej opinii, inwestowanie w opcje nie musi być trudne. Na rynku tym można tworzyć strategie dla doświadczonych inwestorów, ale również dla początkujących. Najprostszym sposobem

Bardziej szczegółowo

Otwarcie rynku gazu na Towarowej Giełdzie Energii

Otwarcie rynku gazu na Towarowej Giełdzie Energii Otwarcie rynku gazu na Towarowej Giełdzie Energii Systemy rozliczeń dla rynku gazu Model prowadzenia rozliczeń rynku gazu Andrzej Kalinowski Dyrektor Działu Rozliczeń i Rozrachunku Rynek Gazu - Członkostwo

Bardziej szczegółowo

Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej. Grzegorz Onichimowski TGE SA

Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej. Grzegorz Onichimowski TGE SA Inwestycje w energetyce w sytuacji niepewności makroekonomicznej Grzegorz Onichimowski TGE SA Inwestycje w energetyce Power RING 2009, Dec 2009 2 Ostatnia lekcja z prywatyzacji. 1. Wejście PGE SA na Giełdę

Bardziej szczegółowo

Towarowa Giełda Energii obroty, pozycja na tle rynków europejskich. Lipiec 2014 r.

Towarowa Giełda Energii obroty, pozycja na tle rynków europejskich. Lipiec 2014 r. Towarowa Giełda Energii obroty, pozycja na tle rynków europejskich Lipiec 2014 r. Agenda TGE kim jesteśmy? TGE o nas Struktura przychodów Grupy GPW w 2013 r. Roczne przychody ze sprzedaży TGE Grupa TGE

Bardziej szczegółowo

Forward kontrakt terminowy o charakterze rzeczywistym (z dostawą instrumentu bazowego).

Forward kontrakt terminowy o charakterze rzeczywistym (z dostawą instrumentu bazowego). Kontrakt terminowy (z ang. futures contract) to umowa pomiędzy dwiema stronami, z których jedna zobowiązuje się do kupna, a druga do sprzedaży, w określonym terminie w przyszłości (w tzw. dniu wygaśnięcia)

Bardziej szczegółowo

JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Grzegorz Onichimowski Prezes Zarządu NEUF 2007 Nowa Energia- User Friendly październik 2007, Warszawa Konkurencja na REE czy da się konkurować

Bardziej szczegółowo

Katarzyna Halicka*, Arkadiusz Jurczuk**, Joanicjusz Nazarko***

Katarzyna Halicka*, Arkadiusz Jurczuk**, Joanicjusz Nazarko*** ZAGADNIENIA TECHNICZNO-EKONOMICZNE Tom 48 Zeszyt 1 2003 Katarzyna Halicka*, Arkadiusz Jurczuk**, Joanicjusz Nazarko*** ZARZĄDZANIE PORTFELEM ZAKUPÓW NA RYNKU DNIA NASTĘPNEGO**** W wyniku liberalizacji

Bardziej szczegółowo

Młody inwestor na giełdzie

Młody inwestor na giełdzie Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Młody inwestor na giełdzie mgr Jarosław Kilon Uniwersytet w Białymstoku 22 kwietnia 2010 r. Giełda Różne rodzaje giełd Źródła: pzmolsztyn.pl, gieldapiotrkow.pl. Giełda

Bardziej szczegółowo

Liberalizacja rynku gazu w Polsce Postulaty odbiorców przemysłowych. Warszawa, 29 październik 2014r.

Liberalizacja rynku gazu w Polsce Postulaty odbiorców przemysłowych. Warszawa, 29 październik 2014r. Liberalizacja rynku gazu w Polsce Postulaty odbiorców przemysłowych. Warszawa, 29 październik 2014r. Polski rynek gazu - cechy. Jak dotąd większość polskiego rynku gazu objęta jest regulacją, prawie wszyscy

Bardziej szczegółowo

Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem SPIS TREŚCI

Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem SPIS TREŚCI Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem Frank K. Reilly, Keith C. Brown SPIS TREŚCI TOM I Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa do wydania amerykańskiego O autorach Ramy książki CZĘŚĆ I. INWESTYCJE

Bardziej szczegółowo

S t a n r y n k u. Warszawa, 1 września 2009 r.

S t a n r y n k u. Warszawa, 1 września 2009 r. Warszawa, 1 września 2009 r. Informacja uzupełniająca Prezesa URE w sprawie warunków i perspektyw zwolnienia przedsiębiorstw obrotu z obowiązku zatwierdzania taryf na obrót energią elektryczną dla odbiorców

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie Rynku Forward na Prawa Majątkowe OZE. www.tge.pl

Funkcjonowanie Rynku Forward na Prawa Majątkowe OZE. www.tge.pl Funkcjonowanie Rynku Forward na Prawa Majątkowe OZE www.tge.pl Rynek forward na prawa majątkowe OZE 1. Przedmiot obrotu: kontrakty terminowe typu forward na prawa majątkowe z OZE (PMOZE_A) 2. Nominał kontraktu:

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 27 stycznia 2014 r.

Warszawa, 27 stycznia 2014 r. Warszawa, 27 stycznia 2014 r. Najlepszy rok w historii Towarowej Giełdy Energii Informacja prasowa Całkowity wolumen transakcji zawartych w 2013 r. na wszystkich rynkach dedykowanych energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe na akcje

Kontrakty terminowe na akcje Kontrakty terminowe na akcje Zawartość prezentacji podstawowe informacje o kontraktach terminowych na akcje, zasady notowania, wysokość depozytów zabezpieczających, przykłady wykorzystania kontraktów,

Bardziej szczegółowo

Strategia i model biznesowy Grupy ENERGA. Warszawa, 19 listopada 2012 roku

Strategia i model biznesowy Grupy ENERGA. Warszawa, 19 listopada 2012 roku Strategia i model biznesowy Grupy ENERGA Grupa ENERGA jest Na dzień 30 czerwca 2012 15,82% Jednym z czterech największych koncernów energetycznych w Polsce Obszar działalności dystrybucyjnej obejmuje ¼

Bardziej szczegółowo

Wnioski Prezesa URE z analizy uwag do Programu Uwalniania Gazu (wprowadzenie do dyskusji)

Wnioski Prezesa URE z analizy uwag do Programu Uwalniania Gazu (wprowadzenie do dyskusji) Wnioski Prezesa URE z analizy uwag do Programu Uwalniania Gazu (wprowadzenie do dyskusji) Warsztaty ws. Programu Uwalniania Gazu Warszawa, 28 maja 2012 r. Oczekiwania uczestników rynku gazu Stworzenie

Bardziej szczegółowo

Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. z siedzibą w Szczecinie TARYFA dla energii elektrycznej Obowiązuje od 1 stycznia 2013 r

Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. z siedzibą w Szczecinie TARYFA dla energii elektrycznej Obowiązuje od 1 stycznia 2013 r Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. z siedzibą w Szczecinie TARYFA dla energii elektrycznej Obowiązuje od 1 stycznia 2013 r SPIS TREŚCI 1. INFORMACJE OGÓLNE 2. DEFINICJE 3. ZASADY ROZLICZEŃ

Bardziej szczegółowo

Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej?

Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej? Jak oszczędzić na zakupach energii elektrycznej? Wrocław 27.10.2010 r. RWE nazwa spółki 11/2/2010 STRONA 1 Grupa RWE: jedna z wiodących firm utilities na kontynencie europejskim* Główne rynki Grupy RWE

Bardziej szczegółowo

Nauka o finansach. Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski

Nauka o finansach. Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski Nauka o finansach Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski Wykład 2 SYSTEM FINANSOWY Co to jest system finansowy? System finansowy obejmuje rynki pośredników, firmy usługowe oraz inne instytucje wykorzystywane

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 871/2013 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. z dnia 6 sierpnia 2013 r. (z późn. zm.)

Uchwała Nr 871/2013 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. z dnia 6 sierpnia 2013 r. (z późn. zm.) Załącznik do Uchwały Nr 893/2013 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. z dnia 8 sierpnia 2013 r. Uchwała Nr 871/2013 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. z dnia 6 sierpnia

Bardziej szczegółowo

MINOX S.A. RAPORT MIESIĘCZNY GRUDZIEŃ

MINOX S.A. RAPORT MIESIĘCZNY GRUDZIEŃ MINOX S.A. RAPORT MIESIĘCZNY GRUDZIEŃ 2012 r. Zarząd Spółki z siedzibą w Warszawie, działając w oparciu o pkt. 16 Załącznika Nr 1 do Uchwały Nr 293/2010 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Aukcje powiązane z kontraktem (aukcje implicit 1 ) przykład Nord Pool

Aukcje powiązane z kontraktem (aukcje implicit 1 ) przykład Nord Pool Aukcje powiązane z kontraktem (aukcje implicit 1 ) przykład Nord Pool Kristian Svensson Dyrektor ds. sprzedaży Nord Pool Spot Szwecja 1. Aukcje typu explicit uczestnicy w trybie przetargowym nabywają prawo

Bardziej szczegółowo

24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka

24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka 24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka Okres subskrypcji: 25.05.2010-08.06.2010 Okres trwania lokaty: 9.06.2010-08.06.2012 Aktywo bazowe: kontrakt terminowy na WIG20 Minimalna kwota wpłaty:

Bardziej szczegółowo

Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy

Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy Architektura rynku kapitałowego w Polsce 10 października 2011 Założenia: Rynek kapitałowy to rynek funduszy średnio i długoterminowych Rynek kapitałowy składa

Bardziej szczegółowo

Ocena nadzoru właścicielskiego Rating PINK 2010Y

Ocena nadzoru właścicielskiego Rating PINK 2010Y Ocena nadzoru właścicielskiego Rating PINK 2010Y analiza danych na dzień 20 czerwca 2011 roku W tym tygodniu Polski Instytut Nadzoru Korporacyjnego (PINK) postanowił po raz pierwszy opublikować stopy zwrotu

Bardziej szczegółowo

Zużycie energii elektrycznej w Norwegii (2008)

Zużycie energii elektrycznej w Norwegii (2008) Produkcja energii elektrycznej w Norwegii. Zużycie energii elektrycznej w Norwegii. Energia elektryczna produkowana w Norwegii stanowi znaczącą część całkowitej produkcji energii (około 50 %). Powoduje

Bardziej szczegółowo

System finansowy gospodarki

System finansowy gospodarki System finansowy gospodarki Zajęcia nr 10 Pośrednicy finansowi, instrumenty pochodne Rodzaje rynków finansowych (hybrydowe kryterium podziału: przedmiot obrotu oraz zapadalność instrumentu) Rynki walutowe:

Bardziej szczegółowo

Zmiany na rynku energii elektrycznej

Zmiany na rynku energii elektrycznej Zmiany na rynku energii elektrycznej Autor: Przemysław Zaleski Trudne początki Rynek energii elektrycznej swoje początki wiąże z dostrzeżeniem konieczności liberalizacji rynku energii elektrycznej. Niewątpliwie

Bardziej szczegółowo

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Wytwarzanie energii w elektrowni systemowej strata 0.3 tony K kocioł. T turbina. G - generator Węgiel 2 tony K rzeczywiste wykorzystanie T G 0.8

Bardziej szczegółowo

Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze

Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze Rozwiązanie KDT a rozwój konkurencji na rynku energii elektrycznej Halina Bownik - Trymucha Departament Promowania

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 14 października 2015 r.

Warszawa, 14 października 2015 r. Warszawa, 14 października 2015 r. Informacja dla odbiorców przemysłowych dotycząca realizacji obowiązków w zakresie umarzania świadectw pochodzenia i świadectw pochodzenia z kogeneracji lub uiszczenia

Bardziej szczegółowo

FOEEiG Wiceprzewodniczący Daniel Borsucki

FOEEiG Wiceprzewodniczący Daniel Borsucki Nowe uwarunkowania zakupu energii elektrycznej przez odbiorców końcowych na rynku giełdowym, platformach obrotu - szanse i zagrożenia. Obowiązek sprzedaży energii elektrycznej przez wytwórców na rynku

Bardziej szczegółowo

Raport OSP z konsultacji dotyczących zmiany zasad udziału w rynku bilansującym uczestników typu Przedsiębiorstwo Obrotu oraz Giełda Energii Warszawa, 8 września 2004 r. PSE-Operator S.A. OPERATOR SYSTEMU

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe na indeksy GPW pozostaje czwartym rynkiem w Europie

Kontrakty terminowe na indeksy GPW pozostaje czwartym rynkiem w Europie Rynek instrumentów pochodnych GPW w I półroczu 2012 roku na tle Europy GPW utrzymuje czwartą pozycję w Europie pod względem wolumenu obrotów indeksowymi kontraktami terminowymi Kontrakty terminowe na indeksy

Bardziej szczegółowo

Rynki Energii. Polska i świat

Rynki Energii. Polska i świat Rynki Energii Polska i świat Zima (24.11.06) Lato (lipiec 07) Jesień (pazdz. 07) Wytwarzanie prognoza (Moce w systemie po planowanych wycofaniach oraz zapotrzebowanie na moc) 50000 Moc osiągalna brutto

Bardziej szczegółowo

Grupa Bilansująca i Rynek CO 2 na poee. Warszawa, 18-19 października 2007

Grupa Bilansująca i Rynek CO 2 na poee. Warszawa, 18-19 października 2007 Grupa Bilansująca i Rynek CO 2 na poee Warszawa, 18-19 października 2007 Pozycja rynkowa Internetowej Platformy Obrotu Energią Elektryczną - poee sty-04 lut-04 mar-04 kwi-04 maj-04 cze-04 lip-04 sie-04

Bardziej szczegółowo

Struktura rynku finansowego

Struktura rynku finansowego Akademia Młodego Ekonomisty Strategie inwestycyjne na rynku kapitałowym Grzegorz Kowerda Uniwersytet w Białymstoku 21 listopada 2013 r. Struktura rynku finansowego rynek walutowy rynek pieniężny rynek

Bardziej szczegółowo

Kontrakty Terminowe na Dostawę Energii Elektrycznej

Kontrakty Terminowe na Dostawę Energii Elektrycznej Kontrakty Terminowe na Dostawę Energii Elektrycznej Materiały do broszury informacyjnej o RTEE Strona 1 z 10 Kontrakty typu FORWARD Ogólne informacje: Notowane kontrakty: całodobowe (BASE) oraz szczytowe

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 15 grudnia 2000

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 15 grudnia 2000 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 15 grudnia 2000 w sprawie obowiązku zakupu energii elektrycznej ze źródeł niekonwencjonalnych i odnawialnych oraz wytwarzanej w skojarzeniu z wytwarzaniem ciepła,

Bardziej szczegółowo

Rynek instrumentów pochodnych w listopadzie 2011 r. INFORMACJA PRASOWA

Rynek instrumentów pochodnych w listopadzie 2011 r. INFORMACJA PRASOWA Warszawa, 5 grudnia 2011 r. Rynek instrumentów pochodnych w listopadzie 2011 r. INFORMACJA PRASOWA W listopadzie 2011 roku wolumen obrotu wszystkimi instrumentami pochodnymi wyniósł 1,27 mln sztuk, wobec

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 31 grudnia 2015 r. Poz. 2365 USTAWA z dnia 29 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz ustawy Prawo energetyczne 1)

Bardziej szczegółowo

DOM MAKLERSKI W GIEŁDOWYM OBROCIE ENERGIĄ ELEKTRYCZNĄ

DOM MAKLERSKI W GIEŁDOWYM OBROCIE ENERGIĄ ELEKTRYCZNĄ DOM MAKLERSKI W GIEŁDOWYM OBROCIE ENERGIĄ ELEKTRYCZNĄ. PODSTAWOWE REGULACJE DOTYCZĄCE WSPÓŁPRACY DOMU MAKLERSKIEGO I JEGO KLIENTÓW Ustawa z 29.07.2005 o obrocie instrumentami finansowymi Ustawa z 29.07.2005

Bardziej szczegółowo

OBLICZANIE WYMOGU KAPITAŁOWEGO Z TYTUŁU RYZYKA CEN KAPITAŁOWYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH

OBLICZANIE WYMOGU KAPITAŁOWEGO Z TYTUŁU RYZYKA CEN KAPITAŁOWYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH DZIENNIK URZĘDOWY NBP NR 2-83 - poz. 3 Załącznik nr 8 do uchwały nr 1/2007 Komisji Nadzoru Bankowego z dnia 13 marca 2007 r. (poz. 3) OBLICZANIE WYMOGU KAPITAŁOWEGO Z TYTUŁU RYZYKA CEN KAPITAŁOWYCH PAPIERÓW

Bardziej szczegółowo

Wybór sprzedawcy energii w Jednostkach Samorządu Terytorialnego

Wybór sprzedawcy energii w Jednostkach Samorządu Terytorialnego Wybór sprzedawcy energii w Jednostkach Samorządu Terytorialnego mgr inż. Tomasz Dribko Mazowiecka Agencja Energetyczna Sp. z o.o. Warszawa, 8 luty 2011 r. PRAWO WYBORU SPRZEDAWCY (zwane zasadą TPA) gwarantuje

Bardziej szczegółowo

Rynek energii. Rynek świadectw pochodzenia energii

Rynek energii. Rynek świadectw pochodzenia energii 10 Rynek energii Rynek świadectw pochodzenia energii CO TAKIEGO PAKIET ENERGETYCZNO- KLIMATYCZNY UE? 3x20 do 2020 Cele pakietu do 2020 r. Obniżenie emisji gazów cieplarnianych, w tym CO 2 o co najmniej

Bardziej szczegółowo

TRANSAKCJE TERMINOWE czyli jak można zabezpieczyć się przed RYZYKIEM KURSOWYM

TRANSAKCJE TERMINOWE czyli jak można zabezpieczyć się przed RYZYKIEM KURSOWYM TRANSAKCJE TERMINOWE czyli jak można zabezpieczyć się przed RYZYKIEM KURSOWYM Konferencja COS ZMPD Czy transport na wschód jest bezpieczny Dubiecko 2. września 2014 r. Narzędzia eliminacji ryzyka transakcje

Bardziej szczegółowo

3.8.2. Harmonogram notowań Praw majątkowych na RPM. Notowania Praw majątkowych na RPM odbywają się wg poniższego harmonogramu:

3.8.2. Harmonogram notowań Praw majątkowych na RPM. Notowania Praw majątkowych na RPM odbywają się wg poniższego harmonogramu: 3.8.1. Godziny notowań. Notowania odbywają się dwa dni w tygodniu: wtorek Pierwszy Dzień i czwartek Drugi Dzień (z wyłączeniem dni ustawowo wolnych od pracy) w godzinach 11:00 13:30, o ile Zarząd Giełdy

Bardziej szczegółowo

TEST WIEDZY EKONOMICZNEJ nr 4

TEST WIEDZY EKONOMICZNEJ nr 4 TEST WIEDZY EKONOMICZNEJ nr 4 TEST WYBORU (1 pkt za prawidłową odpowiedź) Przeczytaj uważnie pytania, wybierz jedną poprawną odpowiedź spośród podanych i zakreśl ją znakiem X. Czas pracy 30 minut. 1. Bankiem

Bardziej szczegółowo

RYNEK GAZU NA TOWAROWEJ GIEŁDZIE ENERGII

RYNEK GAZU NA TOWAROWEJ GIEŁDZIE ENERGII RYNEK GAZU NA TOWAROWEJ GIEŁDZIE ENERGII Szanowni Państwo, Członkostwo Polski w Unii Europejskiej otworzyło nasz kraj na liczne zmiany gospodarcze, które są niezbędne byśmy mogli konkurować na rynkach

Bardziej szczegółowo

Regulacja jakościowa z perspektywy Operatora Systemu Dystrybucyjnego

Regulacja jakościowa z perspektywy Operatora Systemu Dystrybucyjnego Regulacja jakościowa z perspektywy Operatora Systemu Dystrybucyjnego Agenda 1. Wprowadzenie 2. Co to jest regulacja jakościowa? 3. Model regulacji jakościowej w Polsce 4. Podsumowanie Regulacja jakościowa

Bardziej szczegółowo

Bank of America Corp.(DE) (BAC) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NYSE).

Bank of America Corp.(DE) (BAC) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NYSE). Bank of America Corp.(DE) (BAC) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NYSE). Czym zajmuje się firma? Bank of America jeden z największych banków świata. Pod względem wielkości aktywów zajmuje 3.

Bardziej szczegółowo

Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie

Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie Akademia Górniczo-Hutnicza 3. grudnia 2007 Plan prezentacji Czym jest Giełda Papierów Wartościowych? Charakterystyka GPW w Warszawie. Krótka historia warszawskiej

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ CENOWY dla zadania 1

FORMULARZ CENOWY dla zadania 1 Załącznik nr 3a do SIWZ FORMULARZ CENOWY dla zadania 1 Opisem Przedmiotu Zamówienia stanowiącego załącznik nr 1a do SIWZ Cena jednostkowa energii elektrycznej (Obrót)*. Nazwa taryfy C11-1 - Załącznik nr

Bardziej szczegółowo

Budowanie konkurencji na rynku energii. Grzegorz Onichimowski Prezes TGE S.A.

Budowanie konkurencji na rynku energii. Grzegorz Onichimowski Prezes TGE S.A. Budowanie konkurencji na rynku energii Grzegorz Onichimowski Prezes TGE S.A. Wprowadzenie obliga spowodowało znaczący wzrost wolumenu energii w segmencie giełdowym, GDZIE CENA JEST JAWNA - OGÓLNIE DOSTĘPNA

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe i operacyjne za I kwartał 2015 r. 7 maja 2015 r.

Wyniki finansowe i operacyjne za I kwartał 2015 r. 7 maja 2015 r. Wyniki finansowe i operacyjne za I kwartał 2015 r. 7 maja 2015 r. Wyniki finansowe i operacyjne za I kwartał 2015 r. Kluczowe wydarzenia Marek Woszczyk Prezes Zarządu 2 Najważniejsze informacje dotyczące

Bardziej szczegółowo

Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A.

Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A. Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A. Jak poprawić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Rozwiązanie KDT Transparentność rynku Przejrzystość

Bardziej szczegółowo