Z ZAGADNIEŃ METODOLOGII BADAŃ PEDAGOGICZNYCH

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Z ZAGADNIEŃ METODOLOGII BADAŃ PEDAGOGICZNYCH"

Transkrypt

1 Z ZAGADNIEŃ METODOLOGII BADAŃ PEDAGOGICZNYCH WYKŁAD 2 dr Marta Herzberg Instytut Nauk Społecznych WSG Plan wykładu 1. Przedmiot i cele badań naukowych 2. Metody, techniki i narzędzia badawcze 3. Formułowanie problemów i hipotez badawczych 4. Zmienne i wskaźniki w badaniach pedagogicznych 5. Dobór próby w badaniach pedagogicznych i jej wielkość 6. Etapy badań pedagogicznych 7. Etyczne ograniczenia i wymogi wobec badań pedagogicznych 1

2 Typy badań naukowych Zdaniem J. Sztumskiego we wszystkich naukach można wyróżnić dwa zasadnicze typy badań: teoretyczne (podstawowe, poznawcze) ich rezultatem są nowe twierdzenia i teorie; praktyczne podejmowane są w celu weryfikacji istniejących twierdzeń i teorii pod kątem ich przydatności do rozwiązywania konkretnych problemów, jakie pojawiają się w działaniach ludzi (1995, s ). Przedmiot i cele badań naukowych Przedmiotem badań jest wszystko to, co składa się na rzeczywistość społeczną (Sztumski, 2005, s. 18). Najistotniejszymi składnikami tej rzeczywistości są: zbiorowości i zbiory społeczne, instytucje społeczne oraz procesy i zjawiska społeczne (tamże, s ). 2

3 Przedmiot i cele badań naukowych Zdaniem T. Pilcha celem badań jest poznanie umożliwiające działanie skuteczne (1995, s. 19). Wg J. Gniteckiego (1993, s. 128) w pracach badawczych można wyróżnić cele poznawcze, teoretyczne i praktyczne. Przedmiot i cele badań naukowych Cel poznawczy związany jest głównie z opisem, wyjaśnieniem i przewidywaniem zjawisk pedagogicznych Cel teoretyczny związany jest m.in. z podejmowaniem zadań teoretycznych, które mogą zmierzać do opracowania założeń teoretycznego lub empirycznego modelu zajęć dydaktyczno-wychowawczych, który następnie będzie weryfikowany w pracy badawczej może stanowić ogólne, teoretyczne założenie prowadzenia zajęć, koncepcję programowo-metodyczną oddziaływań dydaktycznowychowawczych lub szczegółowy model lekcji itp. Cel praktyczny związany jest m.in. z realizacją zadań praktycznych, np. opracowaniem dyrektyw pedagogicznych, czyli praktycznych wskazówek kierowanych pod adresem nauczycieli, rodziców i uczniów 3

4 Metody, techniki i narzędzia badawcze Cele poznawcze przykłady: Zbadanie osiągnięć szkolnych uczniów w wybranej dziedzinie działalności szkolnej. Ustalenie poziomu prospołecznej aktywności uczniów na etapie wiedzy o potrzebach drugiego człowieka, gotowości niesienia mu pomocy oraz realizacji konkretnych jego potrzeb. Ustalenie poziomu zaspokajania potrzeb dziecka w rodzinie jako instytucji wychowawczej. Ustalenie czynników subiektywnych i obiektywnych, które różnicują osiągnięcia szkolne uczniów. Ustalenie czynników kształtujących postawy młodzieży wobec zagrożeń AIDS. Zbadanie wpływu muzykoterapii na łagodzenie zachowań agresywnych młodzieży. Ustalenie czynników, które umożliwiają i ograniczają uczestnictwo młodzieży niepełnosprawnej w kulturze. Ustalenie czynników mających wpływ na funkcjonowanie rodzin dotkniętych problemem alkoholowym. Wyjaśnienie, jakie czynniki różnicują poziom i przejawy zachowań seksualnych wśród młodzieży. Metody, techniki i narzędzia badawcze Cele teoretyczne przykłady: Opracowanie modelu lekcji stymulującej aktywność twórczą i odtwórczą uczniów w procesie kształcenia. Opracowanie teoretycznego modelu programu kształcenia stymulującego i wspierającego rozwój dziecka z nerwicą. Opracowanie modelu lekcji uwzględniającego strategię podającą i poszukującą. Opracowanie modelu rodziny jako instytucji wychowawczej realizującej potrzeby dziecka. Opracowanie teoretycznych propozycji uczestnictwa młodzieży niepełnosprawnej w kulturze. Opracowanie strategii pomocy dla rodzin dotkniętych problemem alkoholowym. Sformułowanie teoretycznego modelu zajęć dydaktycznowychowawczych, uwzględniającego różne strategie nauczania i uczenia się. 4

5 Metody, techniki i narzędzia badawcze Cele praktyczne przykłady: Ustalenie dyrektyw pedagogicznych kierowanych pod adresem nauczyciela, który zamierza rozwijać i wspierać aktywność twórczą i odtwórczą uczniów w procesie kształcenia. Sformułowanie dyrektyw pedagogicznych pod adresem rodziny jako instytucji wychowawczej, która chciałaby realizować potrzeby dziecka. Ustalenie wskazówek pedagogicznych kierowanych pod adresem pedagoga, który zamierza pracować z dziećmi z rodzin dotkniętych problemem alkoholowym. Sformułowanie wskazówek pedagogicznych kierowanych pod adresem wychowawców, którzy specjalizują się w pracy z dzieckiem z mózgowym porażeniem dziecięcym. Opracowanie wskazówek pedagogicznych dla rodziców wychowujących dzieci przejawiające zachowania agresywne. Ustalenie dyrektyw psycho-pedagogicznych kierowanych pod adresem terapeuty pragnącego wspomagać prawidłowy rozwój dziecka z nerwicą. Metody, techniki i narzędzia badawcze Metoda badawcza zespół teoretycznie uzasadnionych zabiegów koncepcyjnych i instrumentalnych obejmujących najogólniej całość postępowania badacza, zmierzającego do rozwiązania określonego problemu naukowego (Kamiński, 1974 za: Pilch, Bauman, 2001, s. 71). Metoda badań odnosi się do ogólnych dyrektyw czy norm (reguł) postępowania badawczego, tj. obowiązujących bez względu na cel, jakiemu ma ona służyć, i warunki, w jakich się ją stosuje (Łobocki, 2007, s. 231). 5

6 Metody, techniki i narzędzia badawcze Technika badawcza czynności praktyczne, regulowane starannie wypracowanymi dyrektywami, pozwalającymi na uzyskanie optymalnie sprawdzalnych informacji, opinii, faktów (Kamiński, 1974 za: Pilch, Bauman, 2001, s. 71); czynności określone przez dobór odpowiedniej metody i przez nią uwarunkowane. Technika badań jest tożsama z bliżej skonkretyzowanymi wskazaniami, określającymi możliwie dokładnie i szczegółowo przebieg organizowanego z jej pomocą procesu badawczego. Podporządkowana jest z reguły określonej metodzie badań i pełni wobec niej rolę służebną. Jest zawsze pewną uszczegółowioną odmianą metody badań (Łobocki, 2007, s. 231). Metody, techniki i narzędzia badawcze Narzędzie badawcze przedmiot służący do realizacji wybranej techniki badań (Pilch, Bauman, 2001, s. 71). 6

7 Metody, techniki i narzędzia badawcze Metody badawcze (wg T. Plicha): 1. Eksperyment pedagogiczny 2. Monografia pedagogiczna 3. Metoda indywidualnych przypadków 4. Metoda sondażu diagnostycznego Eksperyment pedagogiczny DEFINICJA jest metodą naukowego badania określonego wycinka rzeczywistości (wychowawczej), polegającą na wywoływaniu lub tylko zmienianiu przebiegu procesów przez wprowadzenie do nich jakiegoś nowego czynnika i obserwowaniu zmian powstałych pod jego wpływem CEL wykrycie związków przyczynowo-skutkowych między zmienną niezależną a elementami badanego układu TECHNIKI technika grup równoległych (porównawczych), technika czterech grup (technika Solomona), technika rotacji (technika podziału krzyżowego), technika jednej grupy 7

8 Monografia pedagogiczna DEFINICJA to metoda badań, której przedmiotem są instytucje wychowawcze w rozumieniu placówki lub instytucjonalne formy działalności wychowawczej, prowadząca do gruntownego rozpoznania struktury instytucji, zasad i efektywności działań wychowawczych oraz opracowania koncepcji ulepszeń i prognoz rozwojowych CEL rozpoznanie sposobów funkcjonowania danej placówki lub instytucjonalnej formy działalności wychowawczej, ukazanie przyczyn ich dotychczasowych osiągnięć lub niepowodzeń wraz ze społeczno-kulturowym ich kontekstem oraz opracowanie koncepcji ulepszeń i prognoz rozwojowych TECHNIKI badanie dokumentacji, elementy obserwacji uczestniczącej, ankieta, wywiad i rozmowa, analiza dokumentów, elementy eksperymentu wychowawczego Metoda indywidualnych przypadków DEFINICJA jest sposobem badań polegającym na analizie jednostkowych losów ludzkich uwikłanych w określone sytuacje wychowawcze lub na analizie konkretnych zjawisk natury wychowawczej poprzez pryzmat jednostkowych biografii ludzkich z nastawieniem na opracowanie diagnozy przypadku lub zjawiska w celu podjęcia działań terapeutycznych CEL ukazanie funkcjonowania poszczególnych osób badanych diagnoza różnego rodzaju zaburzeń, ich przyczyny i szerszy kontekst środowiskowy TECHNIKI wywiad i rozmowa, obserwacja, analiza dokumentów osobistych, analiza wytworów, techniki projekcyjne, testy psychologiczne 8

9 Metoda sondażu diagnostycznego DEFINICJA jest sposobem gromadzenia wiedzy o atrybutach strukturalnych i funkcjonalnych oraz dynamice zjawisk społecznych, opiniach i poglądach wybranych zbiorowości, nasilaniu się i kierunkach rozwoju określonych zjawisk i wszelkich innych zjawiskach instytucjonalnie nie zlokalizowanych posiadających znaczenie wychowawcze w oparciu o specjalnie dobraną grupę reprezentującą populację generalną, w której badane zjawisko występuje CEL poznanie opinii badanych na temat podjętych problemów badawczych TECHNIKI wywiad, ankieta, analiza dokumentów osobistych, techniki statystyczne Wybrane techniki badawcze Obserwacja jest czynnością badawczą polegającą na gromadzeniu danych drogą postrzeżeń (Pilch, Bauman, 2001, s. 86). 9

10 Wybrane techniki badawcze Wywiad jest rozmową badającego z respondentem lub respondentami według opracowanych wcześniej dyspozycji lub w oparciu o specjalny kwestionariusz (Pilch, Bauman, 2001, s ). Wybrane techniki badawcze Ankieta jest techniką gromadzenia informacji, polegającą na wypełnianiu, najczęściej samodzielnie przez badanego, specjalnych kwestionariuszy na ogół o wysokim stopniu standaryzacji w obecności lub częściej bez obecności ankietera (Pilch, Bauman, 2001, s. 96). 10

11 Wybrane techniki badawcze Badanie dokumentów i materiałów jest techniką badawczą służącą do gromadzenia wstępnych, opisowych, także ilościowych informacji o badanej instytucji czy zjawisku wychowawczym. Jest także techniką poznawania biografii jednostek i opinii wyrażonych w dokumentach (Pilch, Bauman, 2001, s. 98). Formułowanie problemów i hipotez Problem badawczy to pytanie o naturę badanego zjawiska, o istotę związków między zdarzeniami lub istotami i cechami procesów, cechami zjawiska, to mówiąc inaczej uświadomienie sobie trudności z wyjaśnieniem i zrozumieniem określonego fragmentu rzeczywistości, to mówiąc jeszcze inaczej deklaracja o naszej niewiedzy zawarta w gramatycznej formie pytania (Pilch, Bauman, 2001, s. 43). 11

12 Formułowanie problemów i hipotez Problem badawczy to tyle, co pewne pytanie lub zespół pytań, na które odpowiedzi ma dostarczyć badanie (Nowak, 1970, s. 214). Problem badawczy uważa się za swoiste pytanie, określające jakość i rozmiar pewnej niewiedzy (pewnego braku w dotychczasowej wiedzy) oraz cel i granicę pracy naukowej (Pieter, 1967 za: Łobocki, 2007, s. 109). Formułowanie problemów i hipotez Zaleca się, aby formułować problemy badawcze w sposób w miarę prosty, jasny i wyczerpujący. Problemy zbyt ogólne i sformułowane w sposób nieprecyzyjny są na ogół bezużyteczne, ponieważ nie poddają się badaniom. 12

13 Formułowanie problemów i hipotez Z dobrze postawionego problemu powinna jasno wynikać hipoteza (lub hipotezy) badawcza, jako odpowiedź na pytanie zawarte w problemie (Brzeziński, 2003, s. 225). Hipotezy stanowią stwierdzenia, co do których istnieje prawdopodobieństwo, że są trafną odpowiedzią na sformułowany uprzednio problem badawczy. Są jednak zawsze tylko świadomie przyjętymi przypuszczeniami czy założeniami, wymagającymi potwierdzenia lub odrzucenia w wyniku badań naukowych (Łobocki, 2007, s. 132). Formułowanie problemów i hipotez Wysuwanie hipotez jest niezbędne w przypadku problemów dotyczących współzależności pomiędzy określonymi zmiennymi (np. Jaka istnieje zależność między poziomem aktywności twórczej i odtwórczej uczniów a uzyskiwanymi przez nich osiągnięciami szkolnymi?). W przypadku problemów badawczych dotyczących samego opisu badanych faktów lub zjawisk (bez ukazywania związków między nimi), nie ma konieczności ich formułowania (np. Jaki jest poziom osiągnięć szkolnych uczniów w nauce języka polskiego?). 13

14 Zmienne i wskaźniki Zmienne są próbą uszczegółowienia głównego ich przedmiotu, czyli problemów badawczych, jakie zamierza się rozwiązać, i hipotez roboczych, jakie pragnie się potwierdzić lub odrzucić (Łobocki, 2007, s. 139). Zmienne i wskaźniki Zmienna jest właściwością, która przybiera różne wartości (Kerlinger, 1986 za: Brzeziński, 2003, s. 184). Zmienna zależna (Y) to zmienna, która jest przedmiotem naszego badania i której związki z innymi zmiennymi chcemy określić lub wyjaśnić. Natomiast zmienne, od których ona zależy i które na nią oddziałują, to zmienne niezależne (X) (Brzeziński, 1978, s. 24). Przykład: badamy poziom kultury rodzin robotniczych; przyjęliśmy zmienne: wydatki na życie kulturalne (zmienna???) i poziom dochodów (zmienna???). 14

15 Zmienne i wskaźniki Na ogół wyodrębnienie zmiennych w badaniach wymaga dalszego ich uszczegółowienia. Chodzi tu przede wszystkim o poddanie ich tzw. operacjonalizacji, czyli przełożenie zmiennych na wskaźniki poddające się badaniom empirycznym. Wskaźnikami są mierzalne cechy lub właściwości badanych faktów czy zjawisk lub czynniki mające na nie wpływ albo skutki, jakie pociągają one za sobą (Łobocki, 2007, s. 146). Zmienne i wskaźniki Wskaźnikiem jakiegoś zjawiska Z nazywać będziemy takie zjawisko W, którego zaobserwowanie pozwoli nam (w sposób bezwyjątkowy lub z określonym czy choćby wyższym od przeciętnego prawdopodobieństwem) określić, iż zaszło zjawisko Z (Nowak, 1965 za: Łobocki, 2007, s. 146). 15

16 Zmienne i wskaźniki Przykład: badamy kryzys rodziny; przyjęliśmy zmienną rozwody; wskaźniki: liczba rozwodów na 10 tys. mieszkańców i/lub liczba rozwodów na 1000 małżeństw i/lub liczba rozwodów na każde 100 zawieranych małżeństw Zmienne i wskaźniki Przykład: badamy kompetencje emocjonalne dzieci; przyjęliśmy zmienną samokontrola emocjonalna; wskaźniki: umiejętność rozpoznawania (werbalizowania) własnych emocji lub emocji innych osób, uświadamianie sobie źródeł emocji, uświadamianie sobie konsekwencji emocji, uświadamianie sobie obowiązujących zasad postępowania w rozpoznanej sytuacji 16

17 Dobór próby i jej wielkość Koniecznym warunkiem trafnych i rzetelnych badań pedagogicznych obok m.in. poprawnego sformułowania problemów i hipotez badawczych jest właściwy dobór osób do badań. Przez dobór próby rozumie się wyselekcjonowanie dla celów badawczych np. pewnej liczby osób wchodzących w skład ściśle określonej zbiorowości nazywanej populacją, którą badacz jest w szczególny sposób zainteresowany, po to, by na podstawie badań na próbie móc wyciągać wnioski o właściwościach całej populacji. Dobór próby i jej wielkość Sposoby dokonywania doboru próby: dobór losowy, probabilistyczny (prosty, systematyczny, warstwowy, grupowy, wielostopniowy dobór próby), dobór celowy, nieprobabilistyczny (badacz decyduje o doborze próby, która nie zapewnia w sposób wystarczający reprezentatywności; tzw. próba kwotowa), dobór na podstawie ochotniczych zgłoszeń (Łobocki, 2007, s ). 17

18 Dobór próby i jej wielkość Przyjmuje się, że próba powinna liczyć co najmniej 30 osób. Większą wiarygodność wnioskowania z opisu i analizy materiału badawczego zapewnia duża próba (więcej niż 100 osób). Jeśli dobrana próba przewiduje próby podzielone ze względu na różny przedział wieku, rodzaj wykształcenia czy zawodu, stan posiadania itp., to w obrębie każdej grupy osób zaleca się uwzględnić nie mniej niż 10 osób (Łobocki, 2007, s. 182). Etapy badań pedagogicznych 1. Zaistnienie sytuacji problemowej 2. Formułowanie problemów i hipotez badawczych 3. Wyłonienie zmiennych i dobór wskaźników 4. Wybór i konstruowanie narzędzi badawczych 5. Dobór osób badanych 6. Przeprowadzenie badań 7. Opracowanie wyników badań (por. Łobocki, 2007, s. 187) 18

19 Etyczne ograniczenia i wymogi Szczególny status etyczny badań pedagogicznych wynika stąd, że obiektem i celem poznania naukowego pedagoga jest bardzo często dziecko i młody człowiek. Także wtedy, gdy pedagog bada instytucje, poznaje procesy i zjawiska społeczne, to najczęściej w ich kontekst uwikłany jest los dziecka, ucznia, wychowanka lub jego rodziców, wychowawców, nauczycieli (Pilch, Bauman, 2001, s. 59). Etyczne ograniczenia i wymogi Główne błędy etyczne: nie przestrzeganie tajemnicy zawodowej wywoływanie stanów stresowych i zmęczenia u badanych podczas zbierania nadmiaru danych wywoływanie poczucia zagrożenia u badanych, stosowanie sytuacji przymusowej stosowanie wywiadu ukrytego w klasycznej postaci stosowanie pozornej anonimowości badanych uleganie sugestiom z przeszłości w ocenach stanu aktualnego etykietowanie osób badanych (Mazurkiewicz, 1987, s ). 19

20 Etyczne ograniczenia i wymogi Proponowane zalecenia ( dekalog badacza rzeczywistości społecznej ): I. Przy podejmowaniu badań bierz pod uwagę nie tylko spodziewane pożytki lub zyski, ale także koszty i straty. II. Przyjmij osobistą odpowiedzialność za prowadzone badania i ich skutki. III. Bądź otwarty i uczciwy wobec uczestników badań. IV. Informuj uczestników badań o celach i założeniach badań na tyle, na ile jest to możliwe ze względu na dobro badań. V. Staraj się jak najlepiej współpracować z dobrowolnymi uczestnikami badań, ponieważ od tego zależy wiele przy realizacji twoich zamierzeń badawczych. Etyczne ograniczenia i wymogi VI. Nie wykorzystuj badanych pod żadnym względem. Szanuj także ich czas i cierpliwość. VII. Zapewnij badanym ochronę przed wszelkimi szkodami możliwymi do przewidzenia. Jeżeli zaś dostrzeżesz, że badanym zagrażają jakieś nieprzewidziane skutki negatywne, to staraj się temu natychmiast przeciwdziałać. VIII. Bądź zawsze gotowy do uczciwego wyjaśnienia badanym wszelkich wątpliwości, jakie mogą się u nich pojawić. IX. Dbaj o to usilnie, aby uczestnicy badań darzyli ciebie zaufaniem. 20

21 Etyczne ograniczenia i wymogi X. Pamiętaj, że zasadniczym celem badań powinno być uzyskanie danych zebranych w sposób metodologicznie zasadny, solidny i sine ira et studio, które mają przyczynić się do rozwijania nauki, a nie do zaspokajania niegodziwych zamierzeń (Sztumski, 1999 za: Pilch, Bauman, 2001, s. 66). Bibliografia Brzeziński J. (1978). Elementy metodologii badań psychologicznych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. Brzeziński J. (2003). Metodologia badań psychologicznych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. Gnitecki J. (1993). Zarys metodologii badań w pedagogice empirycznej. Zielona Góra: Wyższa Szkoła Pedagogiczna im. Tadeusza Kotarbińskiego. Łobocki M. (2007). Wprowadzenie do metodologii badań pedagogicznych. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls. Mazurkiewicz E. (1987). Teoretyczne podstawy diagnostyki pedagogicznej. W: I. Lepalczyk, J. Badura (red.), Elementy diagnostyki pedagogicznej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, s Nowak S. (1970). Metodologia badań socjologicznych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. Pilch T. (1995). Zasady badań pedagogicznych. Warszawa: Wydawnictwo Żak. Pilch T., Bauman T. (2001). Zasady badań pedagogicznych. Strategie ilościowe i jakościowe. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak. Sztumski J. (1995, 2005). Wstęp do metod i technik badań społecznych. Katowice: Wydawnictwo Śląsk. 21

Teoretyczne podstawy wychowania

Teoretyczne podstawy wychowania Teoretyczne podstawy wychowania 1. Wychowanie człowieka na tle różnych epok 2. Przedmiotowy wymiar wychowania 3. Podstawowe kategorie procesu wychowania 4. Proces wychowania i jego istota 5. Determinanty

Bardziej szczegółowo

III Metodologia badań pedagogicznych Przedmiot badań. Cel Badań. Problem badawczy

III Metodologia badań pedagogicznych Przedmiot badań. Cel Badań. Problem badawczy III Metodologia badań pedagogicznych Przedmiot badań Według Zbigniewa Skornego przedmiot badań to: określony zbiór zjawisk, przedmiotów lub osób. Badanie psychologiczne i pedagogiczne dotyczą wybranej

Bardziej szczegółowo

Proces badawczy schemat i zasady realizacji

Proces badawczy schemat i zasady realizacji Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Zaoczne Studia Doktoranckie z Ekonomii Warszawa, 14 grudnia 2014 Metodologia i metoda badawcza Metodologia Zadania metodologii Metodologia nauka

Bardziej szczegółowo

Proces badawczy schemat i zasady realizacji

Proces badawczy schemat i zasady realizacji Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Zaoczne Studia Doktoranckie z Ekonomii Warszawa, 23 października 2016 Metodologia i metoda naukowa 1 Metodologia Metodologia nauka o metodach nauki

Bardziej szczegółowo

Metodologia badań społecznych Kod przedmiotu

Metodologia badań społecznych Kod przedmiotu Metodologia badań społecznych - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Metodologia badań społecznych Kod przedmiotu 14.9-WP-PSP-MBS-W_pNadGen6WRNJ Wydział Kierunek Wydział Pedagogiki, Psychologii

Bardziej szczegółowo

Wybrane zagadnienia z metodologii badań pedagogicznych dla słuchaczy Podyplomowych Studiów Oligofrenopedagogiki

Wybrane zagadnienia z metodologii badań pedagogicznych dla słuchaczy Podyplomowych Studiów Oligofrenopedagogiki Wybrane zagadnienia z metodologii badań pedagogicznych dla słuchaczy Podyplomowych Studiów Oligofrenopedagogiki Opracowano na podstawie : 1. Łobocki M., Metody i techniki badań pedagogicznych, Kraków 2006.

Bardziej szczegółowo

Proces badawczy schemat i zasady realizacji

Proces badawczy schemat i zasady realizacji Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Wydział Nauk Ekonomicznych UW Warszawa, 28 października 2014 Najważniejsze rodzaje badań Typy badań Podział wg celu badawczego Kryteria przyczynowości

Bardziej szczegółowo

Metodologia badań psychologicznych

Metodologia badań psychologicznych Metodologia badań psychologicznych Lucyna Golińska SPOŁECZNA AKADEMIA NAUK Psychologia jako nauka empiryczna Wprowadzenie pojęć Wykład 5 Cele badań naukowych 1. Opis- (funkcja deskryptywna) procedura definiowania

Bardziej szczegółowo

METODY I TECHNIKI BADAŃ SPOŁECZNYCH

METODY I TECHNIKI BADAŃ SPOŁECZNYCH METODY I TECHNIKI BADAŃ SPOŁECZNYCH Schemat poznania naukowego TEORIE dedukcja PRZEWIDYWANIA Świat konstrukcji teoret Świat faktów empirycznych Budowanie teorii Sprawdzanie FAKTY FAKTY ETAPY PROCESU BADAWCZEGO

Bardziej szczegółowo

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe)

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe) Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Demografia Wydział Nauk Ekonomicznych UW Warszawa, 4 listopada 2008 Najważniejsze rodzaje badań Typy badań Podział wg celu badawczego Badania eksploracyjne

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 11

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 11 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 11 1. CHARAKTERYSTYCZNE CECHY NAUKI... 13 1.1. Pojęcie nauki...13 1.2. Zasady poznawania naukowego...15 1.3. Cele nauki...15 1.4. Funkcje nauki...16 1.5. Zadania nauki...17

Bardziej szczegółowo

mgr Małgorzata Pawlik

mgr Małgorzata Pawlik mgr Małgorzata Pawlik to projekt systemowych rozwiązań w środowisku szkolnym, uzupełniających wychowanie i ukierunkowanych na: wspomaganie ucznia w radzeniu sobie z trudnościami zagrażającymi prawidłowemu

Bardziej szczegółowo

Pielęgniarstwo. Nauki społeczne

Pielęgniarstwo. Nauki społeczne Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające/wymagania wstępne: Nazwa modułu / przedmiotu (przedmiot lub grupa przedmiotów) Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

ISTOTA DIAGNOZY PEDAGOGICZNEJ

ISTOTA DIAGNOZY PEDAGOGICZNEJ ISTOTA DIAGNOZY PEDAGOGICZNEJ Wykład 1 dr Marta Herzberg Instytut Nauk Społecznych WSG Plan wykładu 1. Pojęcie diagnozy pedagogicznej 2. 3. Cele diagnozy i jej zastosowanie 4. Cechy diagnozy 5. Zasady

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa (Krzysztof Kruszewski) 11. Rozdział 1. Cele kształcenia (Bolesław Niemierko) 17

Spis treści. Przedmowa (Krzysztof Kruszewski) 11. Rozdział 1. Cele kształcenia (Bolesław Niemierko) 17 Spis treści Przedmowa (Krzysztof Kruszewski) 11 Rozdział 1. Cele kształcenia (Bolesław Niemierko) 17 1.1. Edukacja jako działanie celowe 18 1.2. Operacjonalizacja celów kształcenia 21 1.3. Klasyfikacja

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2000 Redakcja wydawnicza: Wojciech Śliwerski Korekta: Danuta Waląg Projekt okładki: Ewa Beniak-Haremska ISBN 978-83-7587-932-2 Oficyna Wydawnicza Impuls 30-619

Bardziej szczegółowo

JACEK BLIŹNIAK ZARYS KONCEPCJI BADAŃ EMPIRYCZNYCH W OPARCIU O WYBRANY PROBLEM. Podstawowym obowiązkiem każdego społeczeństwa jest zapewnienie

JACEK BLIŹNIAK ZARYS KONCEPCJI BADAŃ EMPIRYCZNYCH W OPARCIU O WYBRANY PROBLEM. Podstawowym obowiązkiem każdego społeczeństwa jest zapewnienie JACEK BLIŹNIAK ZARYS KONCEPCJI BADAŃ EMPIRYCZNYCH W OPARCIU O WYBRANY PROBLEM Podstawowym obowiązkiem każdego społeczeństwa jest zapewnienie wszystkim dzieciom i młodzieży prawidłowego i wszechstronnego

Bardziej szczegółowo

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu...pedagogika... (Nazwa kierunku studiów)

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu...pedagogika... (Nazwa kierunku studiów) Karta (sylabus) modułu/przedmiotu...pedagogika... (Nazwa kierunku studiów) Studia pierwszego stopnia/profil ogólnoakademicki Przedmiot: Wprowadzenie do metodologii badań Kod przedmiotu: Przedmiot w języku

Bardziej szczegółowo

Statystyka w pracy badawczej nauczyciela

Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Wykład 1: Terminologia badań statystycznych dr inż. Walery Susłow walery.suslow@ie.tu.koszalin.pl Statystyka (1) Statystyka to nauka zajmująca się zbieraniem, badaniem

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS. Moduł (typ) przedmiotów:

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS. Moduł (typ) przedmiotów: Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS Profil kształcenia: Ogólnoakademicki Stopień studiów: II Kierunek studiów: Turystyka i Rekreacja Specjalność: Hotelarstwo i Gastronomia, Obsługa

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polski Podstawy terapii pedagogicznej 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim 3. Jednostka prowadząca przedmiot

Bardziej szczegółowo

W 24. Wszystko o diagnozie przedszkolnej. ODN w Łomży,

W 24. Wszystko o diagnozie przedszkolnej. ODN w Łomży, W 24 Wszystko o diagnozie przedszkolnej ODN w Łomży, 23.11.2016 1 diagnoza (z gr. diagnosis) - rozróżnianie, wyróżnianie, osądzanie diagnostikos - umiejący rozpoznawać diagnostika techne - sztuka odróżniania,

Bardziej szczegółowo

Nauki w zakresie podstaw pielęgniarstwa. Polski OGÓŁEM LICZBA GODZIN 45 godz. ROK II SEMESTR III 15 godz. ROK III SEMESTR V i VI 30 godz.

Nauki w zakresie podstaw pielęgniarstwa. Polski OGÓŁEM LICZBA GODZIN 45 godz. ROK II SEMESTR III 15 godz. ROK III SEMESTR V i VI 30 godz. KARTA PRZEDMIOTU CECHA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIOCIE Jednostka realizująca Instytut Nauk o Zdrowiu Kierunek Pielęgniarstwo Profil kształcenia Praktyczny Poziom realizacji Studia pierwszego

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałNauk o Bezpieczeństwie obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. prof. Edwarda F. Szczepanika w Suwałkach Instytut Ochrony Zdrowia Nazwa programu kształcenia (kierunku)

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. prof. Edwarda F. Szczepanika w Suwałkach Instytut Ochrony Zdrowia Nazwa programu kształcenia (kierunku) Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. prof. Edwarda F. Szczepanika w Suwałkach Instytut Ochrony Zdrowia Nazwa programu kształcenia (kierunku) Pielęgniarstwo Poziom i forma studiów studia I stopnia stacjonarne

Bardziej szczegółowo

II. Zasady nauczania. Ligia Tuszyńska wykład dla doktorantów wydziałów przyrodniczych 2013

II. Zasady nauczania. Ligia Tuszyńska wykład dla doktorantów wydziałów przyrodniczych 2013 II. Zasady nauczania Ligia Tuszyńska wykład dla doktorantów wydziałów przyrodniczych 2013 1 Zasady nauczania (B. Nawroczyński, K. Sośnicki, Cz. Kupisiewicz) Zasady kształcenia (W. Okoń) Zasady uczenia

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu ZP-Z1-19

Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu ZP-Z1-19 Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 (pieczęć wydziału) KARTA PRZEDMIOTU Z1-PU7 WYDANIE N1 Strona 1 z 5 1. Nazwa przedmiotu: BADANIA MARKETINGOWE 3. Karta przedmiotu ważna od roku akademickiego: 2014/2015

Bardziej szczegółowo

Rozdział ZAŁOŻENIA METODOLOGICZNE PRACY

Rozdział ZAŁOŻENIA METODOLOGICZNE PRACY Rozdział ZAŁOŻENIA METODOLOGICZNE PRACY (skrót schemat) Na zorganizowanie procesu badawczego wpływa wiele okoliczności, wśród których w literaturze metodologicznej spotyka się: charakter i cel badań, teren,

Bardziej szczegółowo

Czy, jak i właściwie dlaczego można badać opinię publiczną?

Czy, jak i właściwie dlaczego można badać opinię publiczną? Czy, jak i właściwie dlaczego można badać opinię publiczną? Instytut Socjologii UO// Kształtowanie i badanie opinii publicznej // lato 2013/14 dr Magdalena Piejko Jak badać opinię publiczną? Co to jest

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY PSYCHOLOGA SZKOLNEGO ROK SZKOLNY 2014/2015

PLAN PRACY PSYCHOLOGA SZKOLNEGO ROK SZKOLNY 2014/2015 PLAN PRACY PSYCHOLOGA SZKOLNEGO ROK SZKOLNY 2014/2015 L.P. ZADANIA DO REALIZACJI CEL TERMIN I. Prowadzenie badań i działań diagnostycznych dotyczących uczniów w tym diagnozowanie potencjalnych możliwości

Bardziej szczegółowo

Metodologia badań psychologicznych ze statystyką II - opis przedmiotu

Metodologia badań psychologicznych ze statystyką II - opis przedmiotu Metodologia badań psychologicznych ze statystyką II - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Metodologia badań psychologicznych ze statystyką II Kod przedmiotu 14.0-WP-PSChM-MBPzS2-W-S14_pNadGen3NDYY

Bardziej szczegółowo

OPIS ZAKŁADANYCH EFEKTÓW KSZTAŁCENIA NA STUDIACH LICENCJACKICH KIERUNEK PSYCHOLOGIA W I E D Z A

OPIS ZAKŁADANYCH EFEKTÓW KSZTAŁCENIA NA STUDIACH LICENCJACKICH KIERUNEK PSYCHOLOGIA W I E D Z A OPIS ZAKŁADANYCH EFEKTÓW KSZTAŁCENIA NA STUDIACH LICENCJACKICH KIERUNEK PSYCHOLOGIA W I E D Z A KP_W01 KP_ W02 KP_W03 KP_W04 KP_W05 KP_ W06 KP_ W07 KP_ W08 KP_W09 KP_ W10 KP_ W11 Ma podstawową wiedzę o

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe

Badania marketingowe Badania marketingowe Przegląd popularnych technik i ich zastosowania Uniwersytet Jagielloński Wydział Komunikacji Społecznej Studia dzienne Semestr zimowy 2015/2016 Jak zdobywać informacje, będące podstawą

Bardziej szczegółowo

IPET Indywidualny Program Edukacyjno- Terapeutyczny dla dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego

IPET Indywidualny Program Edukacyjno- Terapeutyczny dla dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego IPET Indywidualny Program Edukacyjno- Terapeutyczny dla dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego Wydział Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych Jolanta Rafał-Łuniewska Dziecko z niepełnosprawnością

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) Kierunek: Dialog i Doradztwo Społeczne ...

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) Kierunek: Dialog i Doradztwo Społeczne ... I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu kształcenia: Psychologia wychowawcza 2. Kod modułu kształcenia 3. Rodzaj modułu kształcenia: wykład nieobowiązkowy, ćwiczenia obowiązkowe 4. Kierunek studiów: Dialog

Bardziej szczegółowo

Pedagogika współczesna

Pedagogika współczesna Pedagogika współczesna Sebastian Bakuła Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Struktura wykładu Wprowadzenie Pedagogika jako nauka: przedmiot, metody

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do psychologii

Wprowadzenie do psychologii Wprowadzenie do psychologii wychowania Psychologia wychowawcza - pedagogiczna Literatura podstawowa: Brzezińska A. (2000). Psychologia wychowania. [W:] J. Strelau (red.), Psychologia. Podręcznik akademicki,

Bardziej szczegółowo

Matematyka - Statystyka matematyczna Mathematical statistics 2, 2, 0, 0, 0

Matematyka - Statystyka matematyczna Mathematical statistics 2, 2, 0, 0, 0 Nazwa przedmiotu: Kierunek: Matematyka - Statystyka matematyczna Mathematical statistics Inżynieria materiałowa Materials Engineering Rodzaj przedmiotu: Poziom studiów: forma studiów: obowiązkowy studia

Bardziej szczegółowo

Pielęgniarstwo. Kod przedmiotu P-1-K-BwP studia stacjonarne w/sem. Zajęcia zorganizowane: 20h/20h - 1,7 Praca własna studenta: 10h - 0,3

Pielęgniarstwo. Kod przedmiotu P-1-K-BwP studia stacjonarne w/sem. Zajęcia zorganizowane: 20h/20h - 1,7 Praca własna studenta: 10h - 0,3 Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające/wymagania wstępne: Pielęgniarstwo Wyższa Szkoła Medyczna w Białymstoku Pierwszego stopnia

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZA ŚRODOWISKA LOKALNEGO. Instytut Polityki Społecznej Uniwersytet Warszawski. Diagnoza społeczna

DIAGNOZA ŚRODOWISKA LOKALNEGO. Instytut Polityki Społecznej Uniwersytet Warszawski. Diagnoza społeczna Instytut Polityki Społecznej Uniwersytet Warszawski Diagnoza społeczna DIAGNOZA ŚRODOWISKA LOKALNEGO L.Lotocki@uw.edu.pl Proces badawczy prowadzący do uporządkowania i całościowego opisu życia społecznego

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie Badania marketingowe Wykład 6 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Omówione zagadnienia Rodzaje badań bezpośrednich Porównanie

Bardziej szczegółowo

EWALUACJA WEWNĘTRZNA PRZEDMIOT BADANIA PROCESY WSPOMAGANIA ROZWOJU I EDUKACJI DZIECI SĄ ZORGANIZOWANE W SPOSÓB SPRZYJAJĄCY UCZENIU SIĘ

EWALUACJA WEWNĘTRZNA PRZEDMIOT BADANIA PROCESY WSPOMAGANIA ROZWOJU I EDUKACJI DZIECI SĄ ZORGANIZOWANE W SPOSÓB SPRZYJAJĄCY UCZENIU SIĘ EWALUACJA WEWNĘTRZNA PRZEDMIOT BADANIA PROCESY WSPOMAGANIA ROZWOJU I EDUKACJI DZIECI SĄ ZORGANIZOWANE W SPOSÓB SPRZYJAJĄCY UCZENIU SIĘ KD- 6/2016 dzień drugi, część 1. Łomża, 3 listopada 2016 r. Zajęcia

Bardziej szczegółowo

FILOLOGIA POLSKA, SPECJALNOŚĆ NAUCZYCIELSKA PEŁNA

FILOLOGIA POLSKA, SPECJALNOŚĆ NAUCZYCIELSKA PEŁNA OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu kształcenia PSYCHOLOGIA 2. Kod modułu kształcenia - PSYO 3. Rodzaj modułu kształcenia obowiązkowy lub fakultatywny OBOWIĄZKOWY DLA

Bardziej szczegółowo

Pedagogika wczesnoszkolna - opis przedmiotu

Pedagogika wczesnoszkolna - opis przedmiotu Pedagogika wczesnoszkolna - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Pedagogika wczesnoszkolna Kod przedmiotu 05.1-WP-PEDP-PW Wydział Kierunek Wydział Pedagogiki, Psychologii i Socjologii Pedagogika

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 30 zaliczenie z oceną

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 30 zaliczenie z oceną Wydział: Psychologia Nazwa kierunku kształcenia: Psychologia Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: prof. dr hab. Ryszard Stachowski Poziom studiów (I lub II stopnia): Jednolite magisterskie Tryb studiów:

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 17 maja 2010r. Zmiany w treści Zapytania Ofertowego nr postępowania POKL1.18/WRZOS/1/2010

Warszawa, 17 maja 2010r. Zmiany w treści Zapytania Ofertowego nr postępowania POKL1.18/WRZOS/1/2010 Warszawa, 17 maja 2010r. Zmiany w treści Zapytania Ofertowego nr postępowania POKL1.18/WRZOS/1/2010 Dotyczy postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, prowadzonego z zachowaniem zasady konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA

Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA Diagnoza rozwoju dziecka w planowaniu pracy wychowawczo-dydaktycznej w przedszkolu, w oddziałach przedszkolnych, w innych formach wychowania

Bardziej szczegółowo

ORIENTACJE, METODY, PROCEDURY i TECHNIKI BADAWCZE

ORIENTACJE, METODY, PROCEDURY i TECHNIKI BADAWCZE ORIENTACJE, METODY, PROCEDURY i TECHNIKI BADAWCZE. ORIENTACJA ORIENTACJA = zespół załoŝeń określający sposób ujmowania świata (ontologia) i sposoby jego poznawania (epistemologia) ORIENTACJA TEORETYCZNA:

Bardziej szczegółowo

Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2011

Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2011 Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2011 Recenzenci: dr hab. Ewa Wysocka, prof. Uniwersytetu Śląskiego dr Elżbieta Siarkiewicz, Uniwersytet Zielonogórski Redakcja wydawnicza: Aleksandra Jastrzębska

Bardziej szczegółowo

Obszary tematyczne do pytań na egzamin dyplomowy

Obszary tematyczne do pytań na egzamin dyplomowy Obszary tematyczne do pytań na egzamin dyplomowy I. Wspólne hasła tematyczne, dla studentów specjalność: pedagogika opiekuńcza i praca z rodziną, resocjalizacja 1. Adaptacja społeczna 2. Agresja 3. Ankieta

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe 2013_2. Krzysztof Cybulski Katedra Marketingu Wydział Zarządzania Uniwersytet Warszawski

Badania marketingowe 2013_2. Krzysztof Cybulski Katedra Marketingu Wydział Zarządzania Uniwersytet Warszawski Badania marketingowe 2013_2 Krzysztof Cybulski Katedra Marketingu Wydział Zarządzania Uniwersytet Warszawski Ramowy program konwersatorium 1. System informacji rynkowej i jego składowe 2. Istota oraz klasyfikacja

Bardziej szczegółowo

METODOLOGIA BADAŃ przypomnienie kluczowych zagadnień dot. metodologii konstrukcja planu pracy do ustalonych

METODOLOGIA BADAŃ przypomnienie kluczowych zagadnień dot. metodologii konstrukcja planu pracy do ustalonych METODOLOGIA BADAŃ przypomnienie kluczowych zagadnień dot. metodologii konstrukcja planu pracy do ustalonych tematów zadanie: opracowanie własnego projektu badawczego przygotowanie konspektu pracy (max

Bardziej szczegółowo

Metody Badań Methods of Research

Metody Badań Methods of Research AKADEMIA LEONA KOŹMIŃSKIEGO KOŹMIŃSKI UNIVERSITY SYLABUS PRZEDMIOTU NA ROK AKADEMICKI 2010/2011 SEMESTR letni NAZWA PRZEDMIOTU/ NAZWA PRZEDMIOTU W JEZYKU ANGIELSKIM KOD PRZEDMIOTU LICZBA PUNKTÓW ECTS Metody

Bardziej szczegółowo

Seminarium dyplomowe

Seminarium dyplomowe Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Katedra Promocji Zdrowia Zakład Rekreacji i Turystyki kwalifikowanej Seminarium dyplomowe Osoby prowadzące przedmiot: 1. Krzysztof Prusik, prof. nadzw.

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Karta przedmiotu Instytut Pedagogiczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 011/01 Kierunek studiów: Pedagogika Profil: Ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny Badania marketingowe dr Grzegorz Mazurek Istota badań Podejmowanie decyzji odbywa się na bazie doświadczenia, wiedzy oraz intuicji. Podejmowanie decyzji wiąże się automatycznie z ryzykiem poniesienia porażki

Bardziej szczegółowo

STANDARDY OPINIOWANIA RODZINNYCH OŚRODKACH DIAGNOSTYCZNO-KONSULTACYJNYCH. Ministerstwo Sprawiedliwości marzec 2011

STANDARDY OPINIOWANIA RODZINNYCH OŚRODKACH DIAGNOSTYCZNO-KONSULTACYJNYCH. Ministerstwo Sprawiedliwości marzec 2011 STANDARDY OPINIOWANIA W RODZINNYCH OŚRODKACH DIAGNOSTYCZNO-KONSULTACYJNYCH Ministerstwo Sprawiedliwości marzec 2011 Standardy opiniowania w rodzinnych ośrodkach diagnostyczno-konsultacyjnych wyznaczają

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Podstawy wczesnego wspomagania rozwoju dziecka (WWRD) 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim Fundamentals

Bardziej szczegółowo

METODOLOGIA BADAŃ HUMANISTYCZNYCH METODYKA NAUCZANIA JĘZYKA OBCEGO

METODOLOGIA BADAŃ HUMANISTYCZNYCH METODYKA NAUCZANIA JĘZYKA OBCEGO METODOLOGIA BADAŃ HUMANISTYCZNYCH METODYKA NAUCZANIA JĘZYKA OBCEGO Badania naukowe Badania naukowe to przemyślane i systematyczne działania zmierzające do zrozumienia świata zjawisk fizycznych i psychicznych.

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia do egzaminu dyplomowego dla studentów kierunku Pedagogika PWSZ w Chełmie. Zakres pedagogiki ogólnej:

Zagadnienia do egzaminu dyplomowego dla studentów kierunku Pedagogika PWSZ w Chełmie. Zakres pedagogiki ogólnej: Zagadnienia do egzaminu dyplomowego dla studentów kierunku Pedagogika PWSZ w Chełmie. Zakres pedagogiki ogólnej: 1. Opisz rys historyczny pedagogiki. 2. Porównaj pojęcie wychowania w różnych teoriach pedagogicznych.

Bardziej szczegółowo

Ewaluacja w nowym nadzorze pedagogicznym

Ewaluacja w nowym nadzorze pedagogicznym PROGRAM WZMOCNIENIA EFEKTYWNOŚCI SYSTEMU NADZORU PEDAGOGICZNEGO I OCENY JAKOŚCI PRACY SZKOŁY ETAP II Szkolenie realizowane przez: Ewaluacja w nowym nadzorze pedagogicznym Ewaluacja wewnętrzna w NNP Projekt

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Dz.U. z 2013 poz. 1273 Brzmienie od 31 października 2013 Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET RZESZOWSKI WYDZIAŁ PEDAGOGICZNY INSTYTUT PEDAGOGIKI

UNIWERSYTET RZESZOWSKI WYDZIAŁ PEDAGOGICZNY INSTYTUT PEDAGOGIKI UNIWERSYTET RZESZOWSKI WYDZIAŁ PEDAGOGICZNY INSTYTUT PEDAGOGIKI ŁUCJA JAROCH MOTYWY WYBORU ZAWODU PRZEZ UCZNIÓW KLAS III GIMNAZJALNYCH Z RÓŻNYCH ŚRODOWISK SPOŁECZNYCH Praca magisterska napisana pod kierunkiem

Bardziej szczegółowo

Pielęgniarstwo praktyczny I/II

Pielęgniarstwo praktyczny I/II KARTA OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA Kierunek studiów Profil kształcenia (ogólnoakademicki, praktyczny) Rok / Semestr Pielęgniarstwo praktyczny I/II Specjalność Przedmiot oferowany w języku: Kurs (obligatoryjny/obieralny)

Bardziej szczegółowo

Kompetencje zawodowe pedagogów w pracy z nieletnimi agresorami

Kompetencje zawodowe pedagogów w pracy z nieletnimi agresorami Kompetencje zawodowe pedagogów w pracy z nieletnimi agresorami Anna Karłyk-Ćwik Kompetencje zawodowe pedagogów w pracy z nieletnimi agresorami Toruń 2009 Recenzenci ks. prof. dr hab. Czesław Kustra prof.

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie.

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie. SCENARIUSZ LEKCJI OPRACOWANY W RAMACH PROJEKTU: INFORMATYKA MÓJ SPOSÓB NA POZNANIE I OPISANIE ŚWIATA. PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKI Z ELEMENTAMI PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH Autorzy scenariusza:

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe. - Konspekt wykładowy

Badania marketingowe. - Konspekt wykładowy Badania marketingowe - Konspekt wykładowy Badania marketingowe w logistyce Zakres materiału do egzaminu: 1. Wprowadzenie do przedmiotu - istota, przesłanki oraz użyteczność badań marketingowych 2. Informacja

Bardziej szczegółowo

Czynniki społeczno-kulturowe i przyrodnicze wpływające na poziomy aktywności fizycznej uczniów szkoły podstawowej

Czynniki społeczno-kulturowe i przyrodnicze wpływające na poziomy aktywności fizycznej uczniów szkoły podstawowej Anna Maria Janiak Wydział Pedagogiczno-Artystyczny w Kaliszu Uniwersytet im Adama Mickiewicza w Poznaniu Czynniki społeczno-kulturowe i przyrodnicze wpływające na poziomy aktywności fizycznej uczniów szkoły

Bardziej szczegółowo

EWALUACJA WEWNĘTRZNA PRZEDMIOT BADANIA PROCESY WSPIERANIA ROZWOJU I EDUKACJI DZIECI SĄ ZORGANIZOWANE W SPOSÓB SPRZYJAJĄCY UCZENIU SIĘ

EWALUACJA WEWNĘTRZNA PRZEDMIOT BADANIA PROCESY WSPIERANIA ROZWOJU I EDUKACJI DZIECI SĄ ZORGANIZOWANE W SPOSÓB SPRZYJAJĄCY UCZENIU SIĘ EWALUACJA WEWNĘTRZNA PRZEDMIOT BADANIA PROCESY WSPIERANIA ROZWOJU I EDUKACJI DZIECI SĄ ZORGANIZOWANE W SPOSÓB SPRZYJAJĄCY UCZENIU SIĘ KD - 6/ 2016-2017 Opracowała i zajęcia prowadzi: Maria M. Ferenc, konsultant

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2015/2016. Pedagogika, studia II stopnia

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2015/2016. Pedagogika, studia II stopnia ZAGADNIENIA KIERUNKOWE 1. Pedagogika jako nauka źródła pedagogiki jako nauki teoretycznej, praktycznej i empirycznej, miejsce pedagogiki w systemie nauk oraz jej powiązania z innymi dyscyplinami; interdyscyplinarność

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 0/03 WydziałZarządzania i Komunikacji Społecznej Kierunek studiów:

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności Instytut Humanistyczny/Zakład Pedagogiki. praktyczny.

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności Instytut Humanistyczny/Zakład Pedagogiki. praktyczny. OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU Nazwa przedmiotu: Moduł kształcenia I- Psychologiczne podstawy rozwoju i wychowania - Psychologia ogólna Nazwa kierunku studiów: Nazwa specjalności

Bardziej szczegółowo

Efektywno ć gier dydaktycznych w procesie kształcenia

Efektywno ć gier dydaktycznych w procesie kształcenia Efektywno ć gier dydaktycznych w procesie kształcenia Roman Król Efektywno ć gier dydaktycznych w procesie kształcenia Ofi cyna Wydawnicza Impuls Kraków 2007 Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 30 zaliczenie z oceną

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 30 zaliczenie z oceną Wydział: Psychologia Nazwa kierunku kształcenia: Psychologia Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: dr Ilona Laskowska-Levy Poziom studiów (I lub II stopnia): Jednolite magisterskie Tryb studiów: Stacjonarne

Bardziej szczegółowo

H3: Interakcje z otoczeniem wpływają dodatnio na zdolność absorpcyjną. H4: Projekty edukacyjne wpływają dodatnio na zdolność absorpcyjną.

H3: Interakcje z otoczeniem wpływają dodatnio na zdolność absorpcyjną. H4: Projekty edukacyjne wpływają dodatnio na zdolność absorpcyjną. Streszczenie pracy doktorskiej napisanej pod kierunkiem naukowym prof. nadzw. dr. hab. Wojciecha Czakona Zdolność absorpcyjna organizacji uczącej się mgr Regina Lenart Praca doktorska podejmuje problematykę

Bardziej szczegółowo

Moduł I: Regulacje prawne dotyczące dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w przedszkolu

Moduł I: Regulacje prawne dotyczące dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w przedszkolu Moduł I: Regulacje prawne dotyczące dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w przedszkolu Wydział Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych Jolanta Rafał-Łuniewska Regulacje prawne ustawa z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka w szkole według Z.B. Gasia rozumiana jest jako kompleksowy system rozwiązań obejmujący równolegle trzy nurty działania:

Profilaktyka w szkole według Z.B. Gasia rozumiana jest jako kompleksowy system rozwiązań obejmujący równolegle trzy nurty działania: PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 238 IM. CHRISTO BOTEWA W WARSZAWIE NA ROK SZKOLNY 2015/2016 Wstęp Założenia teoretyczne Profilaktyka w szkole według Z.B. Gasia rozumiana jest jako kompleksowy

Bardziej szczegółowo

dr hab. Mieczysław Ciosek, prof. UG, kierownik Zakładu Psychologii Penitencjarnej i Resocjalizacji Instytutu Psychologii UG:

dr hab. Mieczysław Ciosek, prof. UG, kierownik Zakładu Psychologii Penitencjarnej i Resocjalizacji Instytutu Psychologii UG: Niedostosowanie społeczne nieletnich. Działania, zmiana, efektywność. Justyna Siemionow Publikacja powstała na podstawie praktycznych doświadczeń autorki, która pracuje z młodzieżą niedostosowaną społecznie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Od autora... 9

Spis treści. Od autora... 9 Spis treści Od autora...................................................... 9 Rozdział I Powstanie i rozwój socjologii............. 13 1. Źródła wiedzy o społeczeństwie..................................

Bardziej szczegółowo

STANDARDY I KRYTERIA OCENY JAKOŚCI PROGRAMÓW PROMOCJI ZDROWIA I PROFILAKTYKI W RAMACH SYSTEMU REKOMENDACJI

STANDARDY I KRYTERIA OCENY JAKOŚCI PROGRAMÓW PROMOCJI ZDROWIA I PROFILAKTYKI W RAMACH SYSTEMU REKOMENDACJI STANDARDY I KRYTERIA OCENY JAKOŚCI PROGRAMÓW PROMOCJI ZDROWIA I PROFILAKTYKI W RAMACH SYSTEMU REKOMENDACJI 1. Ogólne dane o programie Nazwa własna Autorzy programu Organizacja/ instytucja odpowiedzialna

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia. Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania

Badania marketingowe. Omówione zagadnienia. Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie Badania marketingowe Wykład 5 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Omówione zagadnienia Ograniczenia wtórnych źródeł informacji

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Pedagogika specjalna dziecka 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim Special education child 3. Jednostka

Bardziej szczegółowo

laboratoria 24 zaliczenie z oceną

laboratoria 24 zaliczenie z oceną Wydział: Psychologia Nazwa kierunku kształcenia: Psychologia Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: dr Andrzej Tarłowski Poziom studiów (I lub II stopnia): Jednolite magisterskie Tryb studiów: Niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

CZYNNIIKI UMOŻLIWIAJACE DIAGNOZĘ ZEBRANE FAKTY ZA POMOCĄ ODPOWIEDNICH METOD, TECHNIK I NARZĘDZI BADAWCZYCH

CZYNNIIKI UMOŻLIWIAJACE DIAGNOZĘ ZEBRANE FAKTY ZA POMOCĄ ODPOWIEDNICH METOD, TECHNIK I NARZĘDZI BADAWCZYCH Wykład II Dr hab.halina Guła-Kubiszewska, prof. nadzw. Rola nauczyciela wychowania fizycznego w prowadzeniu obserwacji pedagogicznych dzieci i młodzieży szkolnej- znaczenie rozpoznania pedagogicznego (diagnozy)

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. w języku polskim w języku angielskim USYTUOWANIE PRZEDMIOTU W SYSTEMIE STUDIÓW OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA PRZEDMIOTU.

KARTA PRZEDMIOTU. w języku polskim w języku angielskim USYTUOWANIE PRZEDMIOTU W SYSTEMIE STUDIÓW OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA PRZEDMIOTU. Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu KARTA PRZEDMIOTU w języku polskim w języku angielskim Metodologia badań pedagogicznych USYTUOWANIE PRZEDMIOTU W SYSTEMIE STUDIÓW Kierunek studiów Forma studiów Poziom studiów

Bardziej szczegółowo

SYLABUS/ OPIS PRZEDMIOTU

SYLABUS/ OPIS PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu w języku polskim SYLABUS/ OPIS PRZEDMIOTU Metodologia 2. Nazwa przedmiotu w języku angielskim Methodology 3. Jednostka prowadząca przedmiot Wydział Nauk Historycznych i Pedagogicznych,

Bardziej szczegółowo

Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu

Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu Rozprawa doktorska napisana pod kierunkiem naukowym prof. dr hab. Tomasz

Bardziej szczegółowo

Raport z ewaluacji wewnętrznej za rok 2014/2015

Raport z ewaluacji wewnętrznej za rok 2014/2015 Szkoła Podstawowa im. red. Jana Ciszewskiego w Waleńczowie ul. Szkolna 19-11 Waleńczów tel. 3 318 71 8 e-mail spwalenczow@vp.pl Raport z ewaluacji wewnętrznej za rok 1/1 Przedmiot ewaluacji: Uczniowie

Bardziej szczegółowo

Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego KARTA PRZEDMIOTU

Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego KARTA PRZEDMIOTU WYŻSZA SZKOŁA ZARZĄDZANIA I ADMINISTRACJI z siedzibą w Zamościu KARTA PRZEDMIOTU 1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE (WYPEŁNIA TOK STUDIÓW) Nazwa przedmiotu Wydział Kierunek studiów Poziom Profil Rok

Bardziej szczegółowo

Część pierwsza KLUCZOWE KONTEKSTY PROWADZENIA NEGOCJACJI W SPRAWIE PRACY

Część pierwsza KLUCZOWE KONTEKSTY PROWADZENIA NEGOCJACJI W SPRAWIE PRACY SPIS TREŚCI Wstęp 9 Część pierwsza KLUCZOWE KONTEKSTY PROWADZENIA NEGOCJACJI W SPRAWIE PRACY Rozdział 1. Praca, rynek pracy i bezrobocie w perspektywie psychospołecznej... 15 Wprowadzenie 15 1.1. Praca

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności. Instytut Humanistyczny Zakład Pedagogiki praktyczny.

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności. Instytut Humanistyczny Zakład Pedagogiki praktyczny. OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU Nazwa przedmiotu: Moduł kształcenia VIII Przygotowanie do egzaminu dyplomowego - Metody badań pedagogicznych Nazwa kierunku studiów: Pedagogika

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z PRACY PEDAGOGA SZKOLNEGO

SPRAWOZDANIE Z PRACY PEDAGOGA SZKOLNEGO Sprawozdanie z pracy pedagoga szkolnego Strona 1 z 5 SPRAWOZDANIE Z PRACY PEDAGOGA SZKOLNEGO ZA ROK SZKOLNY 2012/13 Sprawozdanie zostało opracowane na podstawie: 1) Programu profilaktyki, 2) Programu wychowawczego,

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 16 zaliczenie z oceną

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia. ćwiczenia 16 zaliczenie z oceną Wydział: Zarządzanie i Finanse Nazwa kierunku kształcenia: Zarządzanie Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: dr Tomasz Kopczyński Poziom studiów (I lub II stopnia): I stopnia Tryb studiów: Niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

kod nr w planie ECTS Przedmiot studiów PODSTAWY STATYSTYKI 7 2

kod nr w planie ECTS Przedmiot studiów PODSTAWY STATYSTYKI 7 2 kod nr w planie ECTS Przedmiot studiów PODSTAWY STATYSTYKI 7 2 Kierunek Turystyka i Rekreacja Poziom kształcenia II stopień Rok/Semestr 1/2 Typ przedmiotu (obowiązkowy/fakultatywny) obowiązkowy y/ ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe OLIGOFRENOPEDAGOGIKA - EDUKACJA I REWALIDACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE (III semestr)

Studia podyplomowe OLIGOFRENOPEDAGOGIKA - EDUKACJA I REWALIDACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE (III semestr) Studia podyplomowe OLIGOFRENOPEDAGOGIKA - EDUKACJA I REWALIDACJA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE (III semestr) Termin: 25.03.2017; 22.04.2017 godz. 9:00 Czas trwania 3 semestry (kwalifikacyjne) Łączna

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) Studia stacjonarne OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Diagnoza i terapia rodziny 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim Diagnosis and

Bardziej szczegółowo

Metodologia badań społecznych. mgr Justyna Cieślińska Zakład Metodologii Nauk o Edukacji Wydział Studiów Edukacyjnych UAM

Metodologia badań społecznych. mgr Justyna Cieślińska Zakład Metodologii Nauk o Edukacji Wydział Studiów Edukacyjnych UAM Metodologia badań społecznych mgr Justyna Cieślińska Zakład Metodologii Nauk o Edukacji Wydział Studiów Edukacyjnych UAM PROGRAM ZAJĘĆ www.metodologia.amu.edu.pl DYDAKTYKA MATERIAŁY DYDAKTYCZNE PROJEKT

Bardziej szczegółowo

Diagnoza i terapia dzieci lękliwych z punktu widzenia pedagoga Postawy rodzicielskie a lęk u dziecka w wieku szkolnym

Diagnoza i terapia dzieci lękliwych z punktu widzenia pedagoga Postawy rodzicielskie a lęk u dziecka w wieku szkolnym Kurs dokształcający z zakresu Diagnoza i terapia dzieci lękliwych z punktu widzenia pedagoga Postawy rodzicielskie a lęk u dziecka w wieku szkolnym Szczegółowy plan szkolenia: I. Rodzina jako środowisko

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne Załącznik do Uchwały Nr 82/2016 Senatu UKSW z dnia 19 maja 2016 r. WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne PODNOSZENIE KOMPETENCJI NAUCZYCIELSKICH W PRACY Z UCZNIEM O SPECJALNYCH

Bardziej szczegółowo

EWALUACJA WEWNĘTRZNA:

EWALUACJA WEWNĘTRZNA: Opracowały: Izabela Kazimierska, Indira Lachowicz, Laura Piotrowska EWALUACJA WEWNĘTRZNA: WYKORZYSTANIE W PODSUMOWANIU RPW Publikacja powstała w ramach programu System doskonalenia oparty na ogólnodostępnym

Bardziej szczegółowo