ISTOTA DIAGNOZY PEDAGOGICZNEJ

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ISTOTA DIAGNOZY PEDAGOGICZNEJ"

Transkrypt

1 ISTOTA DIAGNOZY PEDAGOGICZNEJ Wykład 1 dr Marta Herzberg Instytut Nauk Społecznych WSG Plan wykładu 1. Pojęcie diagnozy pedagogicznej Cele diagnozy i jej zastosowanie 4. Cechy diagnozy 5. Zasady obowiązujące podczas procesu diagnozowania, aspekty etyczne diagnozy 1

2 Pojęcie diagnozy pedagogicznej Różnicowanie pojęć dotyczących przedmiotu procesu poznania diagnostyka diagnozowanie diagnoza nauka o rozpoznawaniu, rozróżnianiu, jego metodach, technikach i narzędziach sztuka osądzania i oceny różnego typu działania zmierzające do rozpoznania: - zebranie danych - ocena i interpretacja końcowy efekt działań diagnostycznych, zawierający rozpoznanie i krytyczne opracowanie danych Schemat 1. Różnicowanie podstawowych pojęć związanych z procesem poznawania Źródło: Wysocka, 2007, s. 47 Pojęcie diagnozy pedagogicznej Pojęcie diagnoza pochodzi z języka greckiego (diágnõsis) i oznacza rozpoznanie, rozróżnienie (Mazurkiewicz, 1995, s. 31), osądzanie (Ziemski, 1973, s. 15). Najwcześniej termin ten był używany na gruncie nauk medycznych, gdzie oznaczał ogólne określanie stanu zdrowia osoby, rozpoznanie choroby. Obecnie w diagnozie akcentuje się dwa elementy: 1. zebranie w odpowiedni sposób niezbędnych danych o rozpoznawanym obiekcie, które wymagają interpretacji (ocena objawów) 2. ich krytyczne opracowanie na drodze rozumowania (Kawula, 1980, s. 44; Mazurkiewicz, 1987, s. 31). 2

3 Pojęcie diagnozy pedagogicznej Definicja A. Kamińskiego (1979, s. 50 za: Kawula, 1980, s. 44) Diagnoza oznacza rozpoznanie badanego stanu rzeczy na podstawie zebranych objawów i znanych ogólnych prawidłowości, przez przyporządkowanie stwierdzonych objawów do określonego ich typu oraz przez wyjaśnienie genetyczne tego stanu rzeczy, określenie jego fazy obecnej i przewidywanego rozwoju Diagnoza w ujęciu węższym I. Opis stanu rzeczy 1. Diagnoza typologiczna II. Ocena stanu rzeczy III. Konkluzja oceniająca IV. Wyjaśnianie badanego stanu rzeczy: 2. Diagnoza genetyczna 3. Diagnoza funkcjonalna 4. Diagnoza fazy 5. Diagnoza prognostyczna Diagnoza w znaczeniu szerszym = Diagnoza pełna V. Postulowanie i przyjęcie hipotez Schemat 2. Źródło: opracowanie na podstawie: Podgórecki, 1962 za: Kawula, 1980; Ziemski,

4 I. Opis stanu rzeczy Opis zestawienie, omówienie, charakterystyka danych z badań, w stosunku do których zachodzi potrzeba podjęcia działań profilaktycznych, terapeutycznych, opiekuńczowychowawczych itp.; rejestrowanie, stwierdzanie faktów (Podgórecki, 1962 za: Kawula, 1980, s. 46; Skałbania, 2011, s. 16). Np. opis warunków rozwoju dziecka w wieku szkolnym w grupie rówieśniczej (klasa szkolna). I. Opis stanu rzeczy Diagnoza typologiczna (klasyfikacyjna, typologiczna, przyporządkowująca) Wstępny etap każdej diagnozy. Dokonujemy tu identyfikacji badanego stanu rzeczy poprzez przyporządkowanie go do jakiegoś gatunku albo typu. Określamy, nazywamy dany stan rzeczy, problem, zaburzenie. Przyporządkowanie analizowanego zjawiska może być dokonane na podstawie literatury fachowej (!) lub doświadczenia praktycznego diagnostyka (Jarosz, Wysocka, 2006, s. 19; Kawula, 1980, s. 50; Skałbania, 2011, s. 20; Ziemski, 1973). Np. zachowania rówieśników wobec dziecka: niechęć do wspólnej pracy i zabawy, jawne formy odtrącenia nie chcę siedzieć z nim w jednej ławce, nie lubię go, mogą świadczyć o odrzucaniu dziecka przez kolegów z klasy. 4

5 II. Ocena stanu rzeczy Ocena ustalenie kryteriów, z punktu widzenia których określamy analizowany stan za prawidłowy, częściowo prawidłowy lub zupełnie nieprawidłowy. Bierze się tu m.in. pod uwagę kryteria natury organizacyjnej, czy też kryteria pedagogiczne odnoszące się do rozwoju psychofizycznego człowieka w różnych fazach jego życia (Podgórecki, 1962 za: Kawula, 1980, s ). Kryterium mogą być również normy (kryterium normatywno-wzorcowe), podobne układy (kryterium porównawcze) lub cele i zadania wychowawcze (kryterium postulatywne) (Kawula, 2003 za: Jarosz, Wysocka, 2006, s. 24). Np. poziom zaspokojenia potrzeb dziecka w grupie, poziom samooceny, warunki niezbędne do rozwoju poczucia kompetencji itp. III. Konkluzja oceniająca Etap postępowania diagnostycznego, podczas którego, z uwagi na przyjęte wcześniej kryteria oceny badanego stanu rzeczy, podejmuje się decyzję o potrzebie (lub jej braku) podjęcia dalszych działań zmierzających do zmiany analizowanego stanu (Podgórecki, 1962 za: Kawula, 1980, s. 47; Skałbania, 2011, s. 16). Np. w wyniku przyjętych kryteriów oraz w wyniku porównania stosunku grupy do dziecka z przyjętymi standardami, można przewidzieć, że dziecko nie ma zapewnionych odpowiednich warunków niezbędnych do prawidłowego rozwoju. 5

6 Diagnoza w ujęciu węższym I. Opis stanu rzeczy 1. Diagnoza typologiczna II. Ocena stanu rzeczy III. Konkluzja oceniająca IV. Wyjaśnianie badanego stanu rzeczy: 2. Diagnoza genetyczna 3. Diagnoza funkcjonalna 4. Diagnoza fazy 5. Diagnoza prognostyczna Diagnoza w znaczeniu szerszym = Diagnoza pełna V. Postulowanie i przyjęcie hipotez Schemat 2. Źródło: opracowanie na podstawie: Podgórecki, 1962 za: Kawula, 1980; Ziemski, 1973 IV. Wyjaśnianie przyczyn analizowanego stanu rzeczy Tłumaczenie istniejącego stanu rzeczy (dlaczego tak jest?). Na tym etapie można wyróżnić następujące diagnozy szczegółowe: 1. diagnoza genetyczna (kauzalna, przyczynowa), 2. diagnoza funkcjonalna (znaczenia), 3. diagnoza fazy 4. diagnoza prognostyczna (rozwojowa) (Ziemski, 1973, s ). 6

7 IV. Wyjaśnianie przyczyn analizowanego stanu rzeczy 1. Diagnoza genetyczna (kauzalna, przyczynowa) Wyjaśnia obszar pierwotnych i wtórnych uwarunkowań badanego stanu rzeczy. Dąży do ustalenia czynników przyczynowych i mechanizmów rozwoju zaburzenia, na podstawie zebranych danych o wcześniejszych fazach tego zjawiska oraz na podstawie wiedzy o ogólnych prawidłowościach przyczynowych zjawisk tej dziedziny (Jarosz, Wysocka, 2006, s. 19; Kawula, 1980, s. 51; Ziemski, 1973, s. 65). Pełen obraz diagnozy genetycznej powinien obejmować cały łańcuch uwarunkowań przyczynowych danego zjawiska i wynikających z nich skutków wychowawczych (Kawula, 1980, s. 51). IV. Wyjaśnianie przyczyn analizowanego stanu rzeczy 1. Diagnoza genetyczna (kauzalna, przyczynowa) Np. chcąc określić przyczyny odrzucania dziecka przez rówieśników (niechęć do wspólnej pracy i zabawy, jawne formy odtrącenia nie chcę siedzieć z nim w jednej ławce, nie lubię go ), odwołujemy się do uwarunkowań dotyczących relacji dziecka z rodzicami (przywiązanie, style wychowywania) oraz specyficznych cech samego dziecka (np. agresja). Informacje na temat funkcjonowania dziecka i jego prawdopodobnych przyczyn czerpiemy z różnych źródeł (samo dziecko, rodzice, wychowawca, rówieśnicy itp.) i zbieramy je za pomocą różnych metod (obserwacja, wywiad, analiza dokumentów, techniki socjometryczne itp.). 7

8 IV. Wyjaśnianie przyczyn analizowanego stanu rzeczy 2. Diagnoza funkcjonalna (znaczenia) Wyjaśnia znaczenie dla danego układu, np. jednostki, występujących objawów patologicznych oraz ustala stopień ich szkodliwości. Określa rolę badanego zjawiska dla pewnego szerszego obszaru zjawisk, całego układu, którego dotyczy oraz dla innych sfer aktywności jednostki (Jarosz, Wysocka, 2006, s. 20; Kawula, 1980, s. 51; Skałbania, 2011, s. 20; Ziemski, 1973, s. 65). Np. rozpatrujemy, jakie znaczenie dla funkcjonowania dziecka ma fakt, że jest ono odrzucane przez kolegów z klasy np. w aspekcie poznawczym, emocjonalnym. IV. Wyjaśnianie przyczyn analizowanego stanu rzeczy 3. Diagnoza fazy Wskazuje etap rozwoju (np. wstępny, rozwinięty, końcowy) stanu rzeczy podlegającego rozpoznaniu i określa jego dynamikę (Jarosz, Wysocka, 2006, s. 20; Kawula, 1980, s. 52; Ziemski, 1973, s. 66). Np. ustalamy fazę odrzucania dziecka przez grupę (faza wstępna, faza nabywania odrzucenia, faza utrwalania się odrzucenia, faza konsekwencji odrzucenia). 8

9 IV. Wyjaśnianie przyczyn analizowanego stanu rzeczy 4. Diagnoza prognostyczna (rozwojowa) Oznacza przewidywanie tego, jak badane zjawisko może lub powinno się rozwinąć oraz do jakich skutków może doprowadzić. Jej podstawą są wyprowadzone wnioski z poprzednich etapów diagnozy (genetycznej, funkcjonalnej, fazy) (Jarosz, Wysocka, 2006, s. 20; Kawula, 1980, s. 52; Ziemski, 1973, s. 67). Np. skutki odrzucania dziecka przez rówieśników: bezpośrednie (wagarowanie, porzucanie szkoły, używanie substancji psychoaktywnych) i odroczone (problemy psychospołeczne w okresie dorastania i dorosłym życiu, konflikty z prawem, stosowanie przemocy wobec najbliższych). V. Postulowanie i przyjęcie hipotez Opracowanie projektu zmian w zakresie tego, co uznaliśmy za nieprawidłowe. Projekt powinien zawierać opis takiego stanu rzeczy, który jest korzystniejszy od istniejącego i który pozwoli na pełniejsze osiąganie założonych celów i zadań. W projekcie powinien być zawarty pewien wzorzec, model proponowanych zmian (Podgórecki, 1962 za: Kawula, 1980, s. 47). Np. propozycja zajęć profilaktyczno-wychowawczych dla dzieci odrzucanych przez rówieśników, metody projektu realizowanej w klasie szkolnej, warsztatów rozwijania kompetencji wychowawczych dla rodziców. 9

10 V. Postulowanie i przyjęcie hipotez Wysuwając określony projekt zmian przyjmujemy tym samym hipotezę (lub hipotezy), która zakłada pozytywny związek przyczynowo-skutkowy między projektem a pożądanym efektem. Np. przyjmujemy hipotezę, że w wyniku udziału całej klasy w określonym projekcie mającym na celu rozwijanie współpracy, stosunek rówieśników do dziecka ulegnie zmianie na bardziej korzystny. Diagnoza pełna = diagnoza kompleksowa: diagnoza negatywna skupia się na opisie i wyjaśnianiu podłoża zaburzeń i dysfunkcjonalności jednostkowych i zewnętrznych (środowiskowych), słabych stron, patologii, diagnoza pozytywna jej celem jest identyfikacja niezaburzonych sfer funkcjonowania jednostki i jej otoczenia, mocnych stron (Wysocka, 2007, s. 63, 73). Np. zmianę zaburzonych relacji między dziećmi można rozpocząć opierając się na elementach niezaburzonych wspólne zainteresowania dzieci, które mogą być podstawą kompensacji zaburzonych więzi emocjonalnych i społecznych. 10

11 Cele diagnozy i jej zastosowanie Cele diagnozy: podjęcie racjonalnej decyzji o działaniu wychowawczym (użyteczność praktyczna diagnozy) cel główny, odkrycie, uzasadnienie określonych prawidłowości, dostarczenie danych dotyczących roli i udziału różnych czynników środowiskowych w rozwoju, opiece i wychowaniu jednostek lub grup, ukierunkowywanie działań, które mają zostać podjęte, sprawdzanie, weryfikowanie, kontrola przebiegu wykonania przyjętego planu działania (efektywność działania) (Kawula, 1980, s ; Kawula, 2001, s ). Cele diagnozy i jej zastosowanie Diagnoza może obejmować te czynniki, które: warunkują rozwój psychofizyczny i proces opiekuńczowychowawczy jednostek lub grup (w różnym wieku rozwojowym) lub też warunkują funkcjonowanie instytucji, organizacji, stowarzyszeń (kulturalnych, opiekuńczych, oświatowych) (Kawula, 1980, s. 64). Zatem przedmiotem diagnozy może być zarówno jednostka, grupa, instytucja, jak i całe środowisko lub pewne jego elementy (ibidem, s. 52). 11

12 Cele diagnozy i jej zastosowanie Zakresy zastosowania diagnozy: bezpośrednio w procesie wychowania, w poradnictwie pedagogicznym (także w doradztwie i ekspertyzach), w działalności organizatorskiej, np. kierowaniu zespołami pedagogicznymi (Mazurkiewicz, 1987, s. 34). Cechy diagnozy Jaka jeszcze?... kompleksowa wieloaspektowa interdyscyplinarna CECHY DIAGNOZY dynamiczna praktyczna wnikliwa permanentna prognostyczna Schemat 3. Główne cechy diagnozy Źródło: opracowanie na podstawie Wysocka 2007, s

13 Zasady diagnozy, aspekty etyczne Podstawowe zasady diagnozy pedagogicznej: 1. Dążenie do realizowania diagnozy pełnej opis stanów rzeczy, wyjaśnianie źródeł ich powstania, ustalanie stopnia rozwoju zjawisk, wyjaśnianie znaczenia ich występowania, określanie możliwości oddziaływania na nie 2. Oceniający charakter diagnozy ocena jako podstawowa przesłanka decyzji o konieczności podjęcia celowych działań 3. Realizowanie diagnozy w wymiarze pozytywnym zagrożenia i przede wszystkim siły tkwiące w jednostce i jej najbliższym otoczeniu Zasady diagnozy, aspekty etyczne 4. Dążenie do autodiagnozy osób, systemów czy środowisk mniej lub bardziej zaangażowane uczestnictwo osób, grup, środowisk, których dotyczą, gotowość do współpracy, samouświadomienie własnego stanu, cech, braków i zasobów 5. Łączenie poznania pośredniego z bezpośrednim diagnoza w konwencji dialogu, spotkanie z człowiekiem, weryfikacja adekwatności wiedzy uzyskanej drogą pośrednią 6. Realizowanie diagnozy środowiskowej kontekst środowiskowy, uwarunkowania społeczne, wzajemne powiązania 13

14 Zasady diagnozy, aspekty etyczne 7. Hipotetyczny charakter sądów, wniosków diagnozy nie traktowanie rezultatu diagnozy jako absolutnie trafnego obrazu badanej rzeczywistości, uwzględnianie tzw. czynników zaburzających 8. Zasada odpowiedzialności etycznej wielowymiarowa odpowiedzialność za efekt diagnozy, jej użytkowanie, odpowiednia postawa podczas bezpośredniego badania empirycznego (Jarosz, Wysocka, 2006, s ). Zasady diagnozy, aspekty etyczne Główne błędy etyczne: nie przestrzeganie tajemnicy zawodowej wywoływanie stanów stresowych i zmęczenia u badanych podczas zbierania nadmiaru danych wywoływanie poczucia zagrożenia u badanych, stosowanie sytuacji przymusowej stosowanie wywiadu ukrytego w klasycznej postaci stosowanie pozornej anonimowości badanych uleganie sugestiom z przeszłości w ocenach stanu aktualnego etykietowanie osób badanych (Mazurkiewicz, 1987, s ). 14

15 Zasady diagnozy, aspekty etyczne Naczelna zasada: primum non nocere Bibliografia Jarosz E., Wysocka E. (2006). Diagnoza psychopedagogiczna. Podstawowe problemy i rozwiązania. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak. Kawula S. (1980). Istota i zakres diagnostyki pedagogicznej środowiska. W: S. Kawula, Z. Dąbrowski, M. Gałaś, Diagnozowanie potrzeb opiekuńczo-wychowawczych i kulturalnych środowiska (s ). Toruń: Uniwersytet Mikołaja Kopernika. Kawula S. (2001). Istota i zakres diagnostyki pedagogicznej środowiska. W: S. Kawula (red.), Pedagogika społeczna. Dokonania aktualność perspektywy (s ). Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek. Mazurkiewicz E. (1987). Teoretyczne podstawy diagnostyki pedagogicznej. W: I. Lepalczyk, J. Badura (red.), Elementy diagnostyki pedagogicznej (s ). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. Mazurkiewicz E. (1995). Diagnostyka w pedagogice społecznej. W: T. Pilch, I. Lepalczyk (red.), Pedagogika społeczna. Człowiek w zmieniającym się świecie (s ). Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak. Skałbania B. (2011). Diagnostyka pedagogiczna. Wybrane obszary badawcze i rozwiązania praktyczne. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls. Wysocka E. (2007). Człowiek a środowisko życia. Podstawy teoretyczno-metodologiczne diagnozy. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak. Ziemski S. (1973). Problemy dobrej diagnozy. Warszawa: Wiedza Powszechna. 15

W 24. Wszystko o diagnozie przedszkolnej. ODN w Łomży,

W 24. Wszystko o diagnozie przedszkolnej. ODN w Łomży, W 24 Wszystko o diagnozie przedszkolnej ODN w Łomży, 23.11.2016 1 diagnoza (z gr. diagnosis) - rozróżnianie, wyróżnianie, osądzanie diagnostikos - umiejący rozpoznawać diagnostika techne - sztuka odróżniania,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI

PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY Tematy szkolenia PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI Wykład 2 godz. - Podejście do rozwoju psychicznego w kontekście

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka pedagogiczna POJĘCIA

Diagnostyka pedagogiczna POJĘCIA Diagnostyka pedagogiczna POJĘCIA DIAGNOZA z greckiego diagnosis RozróŜnianie Osądzanie Rozpoznawanie Diagnoza jest kategorią ogólnometodologiczną, wykorzystywaną przez wiele dyscyplin naukowych ze względu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM praktyki zawodowej (nauczycielskiej) z zakresu przygotowania psychologiczno-pedagogicznego zał. 3

PROGRAM praktyki zawodowej (nauczycielskiej) z zakresu przygotowania psychologiczno-pedagogicznego zał. 3 PROGRAM praktyki zawodowej (nauczycielskiej) z zakresu przygotowania psychologiczno-pedagogicznego zał. 3 1. Wymagania wstępne Zaliczenie przedmiotów: Psychologia z elementami psychologii sportu, Komunikacja

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE - PEDAGOGIKA:

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE - PEDAGOGIKA: PYTANIA Z TREŚCI OGÓLNYCH, PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH: 1. Pedagogika jako nauka społeczna. 2. Wyjaśnij, na czym polegają związki pedagogiki z psychologią. 3. Uniwersalna rola filozofii. 4. Jaka jest struktura

Bardziej szczegółowo

W IELOPROFILOWA DIAGNOZA MAŁEGO DZIECKA,

W IELOPROFILOWA DIAGNOZA MAŁEGO DZIECKA, W IELOPROFILOWA DIAGNOZA MAŁEGO DZIECKA, WSKAZANIA DLA SPECJALISTÓW I RODZICÓW MAŁYCH DZIECI Z SYMPTOMAMI ZABURZEŃ ROZWOJOWYCH Dr Radosław Piotrowicz Akademia Pedagogiki Specjalnej w Warszawie PROFILAKTYKA

Bardziej szczegółowo

S c h r o n i s k o d l a N i e l e t n i c h D o m i n ó w 8 1 C

S c h r o n i s k o d l a N i e l e t n i c h D o m i n ó w 8 1 C S c h r o n i s k o d l a N i e l e t n i c h D o m i n ó w 8 1 C 20 388 Lublin 6 tel. 081 7518741, tel / fax. 081 7518621 PROGRAM ODDZIAŁYWAŃ SOCJOTERAPEUTYCZNYCH. BEZ ZŁUDZEŃ ZAŁOŻENIA OGÓLNE opracowanie:

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Sieradzu SYLABUS

Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Sieradzu SYLABUS Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Sieradzu SYLABUS Profil : Ogólnoakademicki Stopień studiów: Studia pierwszego stopnia Kierunek studiów: PEDAGOGIKA Specjalność: prewencja patologii i zagrożeń

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2015/2016. Pedagogika, studia II stopnia

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2015/2016. Pedagogika, studia II stopnia ZAGADNIENIA KIERUNKOWE 1. Pedagogika jako nauka źródła pedagogiki jako nauki teoretycznej, praktycznej i empirycznej, miejsce pedagogiki w systemie nauk oraz jej powiązania z innymi dyscyplinami; interdyscyplinarność

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia cz.2. Praca z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych

Program szkolenia cz.2. Praca z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych Załącznik nr 5 do SIWZ (Pieczęć Wykonawcy) Program szkolenia cz.2. Praca z uczniem o 1. Cele ogólne szkolenia: 1) Zwiększenie kompetencji nauczycieli w zakresie wczesnej diagnozy potrzeb ucznia. 2) Zwiększenie

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY PSYCHOLOGA SZKOLNEGO ROK SZKOLNY 2014/2015

PLAN PRACY PSYCHOLOGA SZKOLNEGO ROK SZKOLNY 2014/2015 PLAN PRACY PSYCHOLOGA SZKOLNEGO ROK SZKOLNY 2014/2015 L.P. ZADANIA DO REALIZACJI CEL TERMIN I. Prowadzenie badań i działań diagnostycznych dotyczących uczniów w tym diagnozowanie potencjalnych możliwości

Bardziej szczegółowo

Diagnoza i terapia dzieci lękliwych z punktu widzenia pedagoga Postawy rodzicielskie a lęk u dziecka w wieku szkolnym

Diagnoza i terapia dzieci lękliwych z punktu widzenia pedagoga Postawy rodzicielskie a lęk u dziecka w wieku szkolnym Kurs dokształcający z zakresu Diagnoza i terapia dzieci lękliwych z punktu widzenia pedagoga Postawy rodzicielskie a lęk u dziecka w wieku szkolnym Szczegółowy plan szkolenia: I. Rodzina jako środowisko

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1

PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 Załącznik nr 1 do Uchwały nr 164 A/09 Senatu WUM z dnia 30 listopada 2009 r. PROGRAM STUDIÓW PODYPLOMOWYCH Z PSYCHOLOGII KLINICZNEJ 1 I. ZAŁOŻENIA ORGANIZACYJNO-PROGRAMOWE ZAKRES WIEDZY TEORETYCZNEJ 1.

Bardziej szczegółowo

Program wychowawczy w Szkole Podstawowej Nr 4 w Łowiczu w II półroczu roku szkolnego 2015/2016

Program wychowawczy w Szkole Podstawowej Nr 4 w Łowiczu w II półroczu roku szkolnego 2015/2016 Program wychowawczy w Szkole Podstawowej Nr 4 w Łowiczu w półroczu roku szkolnego 2015/2016 Podstawa prawna programu wychowawczego: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia do egzaminu dyplomowego studia licencjackie. Kierunek Praca socjalna. Specjalność: Praca z dzieckiem i rodziną

Zagadnienia do egzaminu dyplomowego studia licencjackie. Kierunek Praca socjalna. Specjalność: Praca z dzieckiem i rodziną Zagadnienia do egzaminu dyplomowego studia licencjackie Kierunek Praca socjalna Specjalność: Praca z dzieckiem i rodziną I. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 1. Pojęcie i uwarunkowania rozwoju człowieka. 2. Rozwój

Bardziej szczegółowo

POMOC PEDAGOGICZNA W SZKOŁACH I INNYCH PLACÓWKACH

POMOC PEDAGOGICZNA W SZKOŁACH I INNYCH PLACÓWKACH POMOC PEDAGOGICZNA W SZKOŁACH I INNYCH PLACÓWKACH SZKOŁY I PLACÓWKI WYCHOWAWCZE UDZIELAJĄ I ORGANIZUJĄ POMOC WSPÓŁPRACUJĄC Z: 1. Rodzicami 2. Nauczycielami 3. Poradniami 4. Innymi szkołami 5. Innymi podmiotami

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia ZAGADNIENIA KIERUNKOWE 1. Pedagogika jako nauka źródła pedagogiki jako nauki teoretycznej i praktycznej, miejsce pedagogiki w systemie nauk oraz jej powiązania z innymi dyscyplinami; interdyscyplinarność

Bardziej szczegółowo

IPET Indywidualny Program Edukacyjno- Terapeutyczny dla dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego

IPET Indywidualny Program Edukacyjno- Terapeutyczny dla dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego IPET Indywidualny Program Edukacyjno- Terapeutyczny dla dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego Wydział Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych Jolanta Rafał-Łuniewska Dziecko z niepełnosprawnością

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Podstawy wczesnego wspomagania rozwoju dziecka (WWRD) 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim Fundamentals

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polski Podstawy terapii pedagogicznej 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim 3. Jednostka prowadząca przedmiot

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Wspomaganie rozwoju dziecka przewlekle chorego i z chorobami genetycznymi 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku

Bardziej szczegółowo

Zestawienie bibliograficzne w wyborze za lata (materiały dostępne w Bibliotece Pedagogicznej w Suchej Beskidzkiej)

Zestawienie bibliograficzne w wyborze za lata (materiały dostępne w Bibliotece Pedagogicznej w Suchej Beskidzkiej) Dzieci ulicy Zestawienie bibliograficzne w wyborze za lata 2001-2012 (materiały dostępne w Bibliotece Pedagogicznej w Suchej Beskidzkiej) WYDAWNICTWA ZWARTE 1. Bezprizorni: dzieci Stalina i Makarenki /

Bardziej szczegółowo

Pedagogika współczesna

Pedagogika współczesna Pedagogika współczesna Sebastian Bakuła Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Struktura wykładu Wprowadzenie Pedagogika jako nauka: przedmiot, metody

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU Załącznik Nr 1.11 pieczątka jednostki organizacyjnej OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU Nazwa

Bardziej szczegółowo

Pedagogika z elementami psychologii

Pedagogika z elementami psychologii Pedagogika z elementami psychologii Autor: Maria Szczepaniak Cele edukacyjne: Poznanie podstawowych pojęć z zakresu wiedzy pedagogicznej. Poznanie podstawowych problemów opiekuńczych i wychowawczych oraz

Bardziej szczegółowo

Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2011

Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2011 Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2011 Recenzenci: dr hab. Ewa Wysocka, prof. Uniwersytetu Śląskiego dr Elżbieta Siarkiewicz, Uniwersytet Zielonogórski Redakcja wydawnicza: Aleksandra Jastrzębska

Bardziej szczegółowo

(ZAŁĄCZNIK NR 5c 2013/2015)

(ZAŁĄCZNIK NR 5c 2013/2015) (ZAŁĄCZNIK NR 5c 2013/2015) PROGRAM PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ DLA STUDENTÓW PEDAGOGIKI SZCZECIŃSKIEJ SZKOŁY WYŻSZEJ COLLEGIUM BALTICUM PRAKTYKA PEDAGOGICZNA I SEMESTR 2 Kierunek: Pedagogika Specjalność: Edukacja

Bardziej szczegółowo

Teoretyczne podstawy wychowania

Teoretyczne podstawy wychowania Teoretyczne podstawy wychowania 1. Wychowanie człowieka na tle różnych epok 2. Przedmiotowy wymiar wychowania 3. Podstawowe kategorie procesu wychowania 4. Proces wychowania i jego istota 5. Determinanty

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH. studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika

PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH. studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika specjalność: Wychowanie przedszkolne i nauczanie początkowe I. Cele praktyk Praktyki studenckie z założenia

Bardziej szczegółowo

Wokół pojęcia rodziny

Wokół pojęcia rodziny Wokół pojęcia rodziny Marta Pietrycha (studentka WZPiNoS KUL Stalowa Wola) Słowa kluczowe: Powszechna Deklaracja Praw Człowieka, socjologia, psychologia, pedagogika, instytucja, mikrogrupa, grupa społeczna,

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Wspomaganie rozwoju dziecka z niepełnosprawnością ruchową i zaburzeniami sprzężonymi 2. Nazwa przedmiotu / modułu

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Od autora... 9

Spis treści. Od autora... 9 Spis treści Od autora...................................................... 9 Rozdział I Powstanie i rozwój socjologii............. 13 1. Źródła wiedzy o społeczeństwie..................................

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. Pedagogika Specjalizacja/specjalność. 15 godzin

OPIS PRZEDMIOTU. Pedagogika Specjalizacja/specjalność. 15 godzin OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu Seminarium magisterskie nt. Organizacje pozarządowe i edukacja w perspektywie porównawczej. Wydział Wydział Pedagogiki i Psychologii Instytut/Katedra Instytut

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK PRAKTYKI ogólnopedagogicznej śródrocznej w szkole podstawowej (etap I-II: klasy I-VI) dla studentów kierunku Wychowanie fizyczne

DZIENNIK PRAKTYKI ogólnopedagogicznej śródrocznej w szkole podstawowej (etap I-II: klasy I-VI) dla studentów kierunku Wychowanie fizyczne WYDZIAŁ NAUK O ZDROWIU I KULTURY FIZYCZNEJ ZAKŁAD KULTURY FIZYCZNEJ DZIENNIK PRAKTYKI ogólnopedagogicznej śródrocznej w szkole podstawowej (etap I-II: klasy I-VI) dla studentów kierunku Wychowanie fizyczne

Bardziej szczegółowo

Diagnoza gotowości szkolnej dziecka - wybrane aspekty teoretyczne i praktyczne

Diagnoza gotowości szkolnej dziecka - wybrane aspekty teoretyczne i praktyczne DR MIECZYSŁAW DUDEK WYŻSZA SZKOŁA MENEDŻERSKA W WARSZAWIE Diagnoza gotowości szkolnej dziecka - wybrane aspekty teoretyczne i praktyczne WSTĘP DOBRY START W SZKOLE JEST NIEZWYKLE WAŻNY DLA ROZWOJU KAŻDEGO

Bardziej szczegółowo

z dnia... 2011 r. w sprawie szkoleń dla kandydatów do sprawowania pieczy zastępczej

z dnia... 2011 r. w sprawie szkoleń dla kandydatów do sprawowania pieczy zastępczej Projekt z dnia 11 sierpnia 2011 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia... 2011 r. w sprawie szkoleń dla kandydatów do sprawowania pieczy zastępczej Na podstawie art. 52 ustawy

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do psychologii

Wprowadzenie do psychologii Wprowadzenie do psychologii wychowania Psychologia wychowawcza - pedagogiczna Literatura podstawowa: Brzezińska A. (2000). Psychologia wychowania. [W:] J. Strelau (red.), Psychologia. Podręcznik akademicki,

Bardziej szczegółowo

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu Karta (sylabus) modułu/przedmiotu Pedagogika opiekuńczo-wychowawcza Studia I Stopnia PIVOP5 Przedmiot: Przedmiot w języku angielskim: Rok: II Diagnostyka pedagogiczna. Pedagogic diagnostics testing. Semestr:

Bardziej szczegółowo

PEDAGOGIKA OPIEKUŃCZA JAKO DYSCYPLINA NAUKOWA

PEDAGOGIKA OPIEKUŃCZA JAKO DYSCYPLINA NAUKOWA PEDAGOGIKA OPIEKUŃCZA JAKO DYSCYPLINA NAUKOWA wykład 1 dr Marta Herzberg Instytut Nauk Społecznych WSG Plan wykładu 1. Definicja pedagogiki opiekuoczej 2. Geneza pedagogiki opiekuoczej 3. 4. Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej Kierunek: PEDAGOGIKA SPECJALNA

Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej Kierunek: PEDAGOGIKA SPECJALNA Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej Kierunek: PEDAGOGIKA SPECJALNA Pedagogika resocjalizacyjna, pedagogika opiekuńczo wychowawcza SYLWETKA ABSOLWENTA: Pedagogika resocjalizacyjna przygotowuje

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA WSPÓLNE DLA WSZYSTKICH ABSOLWENTÓW KIERUNKU WIEDZA

EFEKTY KSZTAŁCENIA WSPÓLNE DLA WSZYSTKICH ABSOLWENTÓW KIERUNKU WIEDZA Załącznik do uchwały 102/03/2013 Senatu Uniwersytetu Rzeszowskiego KIERUNEK STUDIÓW POZIOM KSZTAŁCENIA PROFIL KSZTAŁCENIA TYTUŁ ZAWODOWY ABSOLWENTA EFEKTY KSZTAŁCENIA PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA

Bardziej szczegółowo

CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI?

CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI? CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI? mgr Magdalena Jabłońska mgr Dorota Orłowska 1 DLACZEGO RODZICE NIE MAJĄ WIEDZY O ISTOTNYCH PROBLEMACH SWOICH DZIECI? brak czasu mało doświadczeń

Bardziej szczegółowo

Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania

Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania wstępne: Nazwa modułu (przedmiot lub grupa przedmiotów): Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYKI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W PRZEDSZKOLU I NA I ETAPIE EDUKACYJNYM

PROGRAM PRAKTYKI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W PRZEDSZKOLU I NA I ETAPIE EDUKACYJNYM Uniwersytet Przyrodniczo-Humanistyczny w Siedlcach Wydział Humanistyczny Instytut Pedagogiki PROGRAM PRAKTYKI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W PRZEDSZKOLU I NA I ETAPIE EDUKACYJNYM DLA STUDENTÓW STUDIÓW

Bardziej szczegółowo

Grupę badawczą stanowili nauczyciele-wychowawcy 3 grup oddziałów przedszkolnych oraz uczniowie oddziałów przedszkolnych.

Grupę badawczą stanowili nauczyciele-wychowawcy 3 grup oddziałów przedszkolnych oraz uczniowie oddziałów przedszkolnych. WYMAGANIE 3. Uczniowie nabywają wiadomości i umiejętności określone w podstawie programowej. Przedmiot ewaluacji: Uczniowie nabywają wiadomości i umiejętności określone w podstawie programowej Cel ewaluacji

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Psychologia potrzeb Dr Monika Wróblewska Uniwersytet w Białymstoku 10 czerwca 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL 1. Specyfika potrzeb

Bardziej szczegółowo

Obszary tematyczne do pytań na egzamin dyplomowy

Obszary tematyczne do pytań na egzamin dyplomowy Obszary tematyczne do pytań na egzamin dyplomowy I. Wspólne hasła tematyczne, dla studentów specjalność: pedagogika opiekuńcza i praca z rodziną, resocjalizacja 1. Adaptacja społeczna 2. Agresja 3. Ankieta

Bardziej szczegółowo

Działania poradni psychologiczno-pedagogicznych związane z obniżeniem wieku

Działania poradni psychologiczno-pedagogicznych związane z obniżeniem wieku Działania poradni psychologiczno-pedagogicznych związane z obniżeniem wieku spełniania obowiązku szkolnego. 1 września 2014 r do szkoły podstawowej przyjdzie sześciolatek Wyzwanie to wymaga od systemu

Bardziej szczegółowo

OGÓLNOPOLSKA AKADEMIA KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO SCIENTIA WYCHOWAWCA JAKO ORGANIZATOR POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ

OGÓLNOPOLSKA AKADEMIA KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO SCIENTIA WYCHOWAWCA JAKO ORGANIZATOR POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ E-CZYTELNIA OGÓLNOPOLSKA AKADEMIA KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO SCIENTIA WYCHOWAWCA JAKO ORGANIZATOR POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ autor: Monika Bekker-Goska Zadania wychowawcy klasy stanowią szereg przedsięwzięć

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Dz.U. z 2013 poz. 1273 Brzmienie od 31 października 2013 Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU. Psychopatologia rozwoju dzieci i młodzieży./ Moduł 100.: Psychopatologia rozwoju dzieci i młodzieży

SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU. Psychopatologia rozwoju dzieci i młodzieży./ Moduł 100.: Psychopatologia rozwoju dzieci i młodzieży SYLABUS/OPIS PRZEDMIOTU 1. Nazwa przedmiotu/ moduł (w języku polskim) Psychopatologia rozwoju dzieci i młodzieży./ Moduł 100.: Psychopatologia rozwoju dzieci i młodzieży 2. Nazwa przedmiotu w języku angielskim

Bardziej szczegółowo

Kierunek studiów - PEDAGOGIKA. Tezy egzaminacyjne (podstawowe) Egzamin licencjacki

Kierunek studiów - PEDAGOGIKA. Tezy egzaminacyjne (podstawowe) Egzamin licencjacki Rada Wydziału 23.04.2014 Kierunek studiów - PEDAGOGIKA Tezy egzaminacyjne (podstawowe) 1. Znaczenie pojęć pedagogicznych: pedagog, edukacja, wychowanie, socjalizacja, pedagogia, pedagogika. 2. Miejsce

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Program kształcenia studiów podyplomowych Przygotowanie pedagogiczne Gdynia 2014 r. Podstawa prawna realizacji studiów. Ustawa Prawo

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności Instytut Humanistyczny/Zakład Pedagogiki. praktyczny.

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności Instytut Humanistyczny/Zakład Pedagogiki. praktyczny. OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU Nazwa przedmiotu: Moduł kształcenia I- Psychologiczne podstawy rozwoju i wychowania - Psychologia ogólna Nazwa kierunku studiów: Nazwa specjalności

Bardziej szczegółowo

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu Karta (sylabus) modułu/przedmiotu Pedagogika opiekuńczo-wychowawcza Studia I Stopnia Przedmiot: Przedmiot w języku angielskim: Rok: II Diagnostyka pedagogiczna. Pedagogic diagnostics testing. Semestr:

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie zasobami ludzkimi

Zarządzanie zasobami ludzkimi Zarządzanie zasobami ludzkimi Ćwiczenia III Ocena pracownika Procedury zmierzające do zebrania, sprawdzenia, porównania, przekazania, aktualizacji i wykorzystania informacji uzyskanych od pracowników i

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY Załącznik nr 3 do Statutu Szkoły Podstawowej im. ks. I. Posadzego w Szadłowicach SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZAŁOŻENIA PROGRAMOWE Szkoła jest instytucją, która ma bezpośredni wpływ na wszechstronny

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY GIMNAZJUM IM. STEFANA ŻECHOWSKIEGO W KSIĄŻU WIELKIM W LATACH 2014/ /19

PROGRAM PROFILAKTYCZNY GIMNAZJUM IM. STEFANA ŻECHOWSKIEGO W KSIĄŻU WIELKIM W LATACH 2014/ /19 PROGRAM PROFILAKTYCZNY GIMNAZJUM IM. STEFANA ŻECHOWSKIEGO W KSIĄŻU WIELKIM W LATACH 2014/15 2018/19 1 Proponowany Program Profilaktyczny wynika z Programu Wychowawczego szkoły, którego głównym celem jest

Bardziej szczegółowo

Diagnoza neuropedagogiczna próba nakreślenia założeń teoretycznych

Diagnoza neuropedagogiczna próba nakreślenia założeń teoretycznych dr Małgorzata Chojak Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie Diagnoza neuropedagogiczna próba nakreślenia założeń teoretycznych Diagnoza jest nieodłączną częścią skutecznych działań psychologicznych

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU pieczątka jednostki organizacyjnej OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Rodzina

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Historycznych i Pedagogicznych, Instytut Pedagogiki, Zakład Edukacji Osób z Niepełnosprawnością 4. Kod przedmiotu / modułu

Wydział Nauk Historycznych i Pedagogicznych, Instytut Pedagogiki, Zakład Edukacji Osób z Niepełnosprawnością 4. Kod przedmiotu / modułu OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Wspomaganie rozwoju dziecka niewidomego i słabowidzącego 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim Supporting

Bardziej szczegółowo

W trakcie studiów studenci zobowiązani są do zrealizowani praktyk w trzech typach placówek, tj.:

W trakcie studiów studenci zobowiązani są do zrealizowani praktyk w trzech typach placówek, tj.: Program 120-godzinnej praktyki pedagogicznej Studia podyplomowe Edukacja i Rehabilitacja Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną - Oligofrenopedagogika Rok akademicki 2015/2016 Uczelnia Jana Wyżykowskiego

Bardziej szczegółowo

2. Wymagania wstępne w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych (jeśli obowiązują)

2. Wymagania wstępne w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych (jeśli obowiązują) I. Informacje ogólne. Nazwa modułu : Psychologia małżeństwa i rodziny 2. Kod modułu 2-DS2st-U06 3. Rodzaj modułu : obowiązkowy 4. Kierunek studiów: Dialog i Doradztwo Społeczne 5. Poziom studiów: II stopnia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO

PROGRAM PROFILAKTYKI II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO PROGRAM PROFILAKTYKI II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. MIESZKA I W SZCZECINIE na rok szkolny 2011/2012 1 Program profilaktyki jest spójny z programem wychowawczym szkoły. Zadania ujęte w programie profilaktycznym

Bardziej szczegółowo

Projekt z dnia 25 czerwca 2015 r. z dnia... 2015 r.

Projekt z dnia 25 czerwca 2015 r. z dnia... 2015 r. Projekt z dnia 25 czerwca 2015 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia... 2015 r. w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej,

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Pedagogika czasu wolnego Rok akademicki: 2012/2013 Kod: BTR-1-302-s Punkty ECTS: 2 Wydział: Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Kierunek: Turystyka i Rekreacja Specjalność: - Poziom

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia (pytania)

Zagadnienia (pytania) Wyższa Szkoła Zarządzania i Przedsiębiorczości im. Bogdana Jańskiego w Łomży Zagadnienia (pytania) na obronę dyplomową licencjacką na kierunku: pedagogika Zagadnienia ogólne 1. Nurty kontestacyjne w pedagogice

Bardziej szczegółowo

Szkolny Program Profilaktyki na lata: Publiczne Gimnazjum nr 21 w Łodzi

Szkolny Program Profilaktyki na lata: Publiczne Gimnazjum nr 21 w Łodzi Szkolny Program Profilaktyki na lata: 2011-2016 Publiczne Gimnazjum nr 21 w Łodzi Podstawy prawne szkolnego programu profilaktyki 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polski. 2. Powszechna Deklaracja Praw Człowieka

Bardziej szczegółowo

ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ

ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ 1. Wspieranie dziecka w poznawaniu oraz wykorzystywaniu własnego potencjału rozwojowego i budowaniu pozytywnego obrazu własnego ja. 2. Tworzenie warunków umożliwiających dziecku

Bardziej szczegółowo

Dyżur psychologa w postaci udzielania porad psychologicznych:

Dyżur psychologa w postaci udzielania porad psychologicznych: W ramach niniejszego projektu oferujemy: poradnictwo psychologiczne poradnictwo prawne telefon zaufania - 32 426 00 33 wew. 11 program psychoedukacyjny dla rodziców i opiekunów prawnych,,szkoła dla rodziców

Bardziej szczegółowo

Predyspozycje zawodowe życiowym drogowskazem dla młodzieży

Predyspozycje zawodowe życiowym drogowskazem dla młodzieży Załącznik nr 6 Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego w Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Drawsku Pomorskim. Predyspozycje zawodowe życiowym drogowskazem dla młodzieży 1. Podstawowe przepisy prawa polskiego

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia w funkcjonowaniu rodzin dzieci niepełnosprawnych dr Maria Ożóg-Radew Instytut Pedagogiki 1. w stanie emocjonalnym rodziców - 4 fazy zmian w stanie emocjonalnym rodziców: 1. faza wstrząsu; 2.

Bardziej szczegółowo

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) Kierunek: Dialog i Doradztwo Społeczne ...

OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) Kierunek: Dialog i Doradztwo Społeczne ... I. Informacje ogólne 1. Nazwa modułu kształcenia: Psychologia wychowawcza 2. Kod modułu kształcenia 3. Rodzaj modułu kształcenia: wykład nieobowiązkowy, ćwiczenia obowiązkowe 4. Kierunek studiów: Dialog

Bardziej szczegółowo

Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju

Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju Może to autyzm? Kiedy rozwój dziecka budzi niepokój rodziców zwłaszcza w zakresie mowy i komunikacji, rozwoju ruchowego oraz/lub w sferze emocjonalno

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Psychologia rozwojowa i psychopatologia małego dziecka 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim Developmental

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. TRUDNOŚCI W UCZENIU wypełnia instytut/katedra. PEDAGOGIKI I PSYCHOLOGII PEDAGOGIKI/ZAKŁAD DYDAKTYKI Pedagogika

OPIS PRZEDMIOTU. TRUDNOŚCI W UCZENIU wypełnia instytut/katedra. PEDAGOGIKI I PSYCHOLOGII PEDAGOGIKI/ZAKŁAD DYDAKTYKI Pedagogika OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu TRUDNOŚCI W UCZENIU wypełnia instytut/katedra Wydział Instytut/Katedra Kierunek PEDAGOGIKI I PSYCHOLOGII PEDAGOGIKI/ZAKŁAD DYDAKTYKI Pedagogika Specjalizacja/specjalność

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN STUDENCKICH PRAKTYK PEDAGOGICZNYCH studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika

REGULAMIN STUDENCKICH PRAKTYK PEDAGOGICZNYCH studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika REGULAMIN STUDENCKICH PRAKTYK PEDAGOGICZNYCH studia uzupełniające II stopnia kierunek studiów: Pedagogika specjalność: Wychowanie przedszkolne i nauczanie początkowe I. Cel praktyk Praktyki studenckie

Bardziej szczegółowo

Program i zasady realizacji 60 - godzinnej praktyki pedagogicznej odbywanej u nauczyciela przedszkola w trakcie III semestru studiów

Program i zasady realizacji 60 - godzinnej praktyki pedagogicznej odbywanej u nauczyciela przedszkola w trakcie III semestru studiów Program i zasady realizacji 60 - godzinnej praktyki pedagogicznej odbywanej u nauczyciela przedszkola w trakcie III semestru studiów Studia podyplomowe Edukacja Przedszkolna i Wczesnoszkolna Rok akademicki

Bardziej szczegółowo

Studia Podyplomowe. Socjoterapia

Studia Podyplomowe. Socjoterapia Studia Podyplomowe Socjoterapia I. Informacje ogólne II. III. IV. Rekrutacja Charakterystyka studiów kwalifikacyjnych Program studiów V. Efekty kształcenia I. Informacje ogólne Czas trwania: 2 semestry

Bardziej szczegółowo

Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, że SP w Emilianowie wypełnia stawiane jej zadania. Posiada wykwalifikowaną kadrę pedagogiczną, w peł

Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, że SP w Emilianowie wypełnia stawiane jej zadania. Posiada wykwalifikowaną kadrę pedagogiczną, w peł ZAKOŃCZENIE Celem niniejszej pracy jest dokonanie analizy działalności Szkoły Podstawowej w Emilianowie w latach 1998 2004 w kontekście zadań stawianych tego rodzaju placówkom przez normy prawne. Przedstawione

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia do egzaminu dyplomowego dla studentów kierunku Pedagogika PWSZ w Chełmie. Zakres pedagogiki ogólnej:

Zagadnienia do egzaminu dyplomowego dla studentów kierunku Pedagogika PWSZ w Chełmie. Zakres pedagogiki ogólnej: Zagadnienia do egzaminu dyplomowego dla studentów kierunku Pedagogika PWSZ w Chełmie. Zakres pedagogiki ogólnej: 1. Opisz rys historyczny pedagogiki. 2. Porównaj pojęcie wychowania w różnych teoriach pedagogicznych.

Bardziej szczegółowo

Komentarz do art. 52 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej:

Komentarz do art. 52 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej: Komentarz do art. 52 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej: Art. 52. Minister właściwy do spraw rodziny określi, w drodze rozporządzenia, liczbę godzin szkoleń i zakres programowy szkoleń

Bardziej szczegółowo

Kierunek: Pedagogika Poziom kształcenia: studia I stopnia Specjalności: Profil kształcenia: ogólnoakademicki Forma studiów: niestacjonarne Tytuł

Kierunek: Pedagogika Poziom kształcenia: studia I stopnia Specjalności: Profil kształcenia: ogólnoakademicki Forma studiów: niestacjonarne Tytuł Kierunek: Pedagogika Poziom kształcenia: studia I stopnia Specjalności: Profil kształcenia: ogólnoakademicki Forma studiów: niestacjonarne Tytuł zawodowy uzyskiwany przez absolwenta: licencjat Przyporządkowanie

Bardziej szczegółowo

Przemoc psychiczna wobec dzieci w sytuacjach okołorozwodowych. Bydgoszcz 08.10.2015r.

Przemoc psychiczna wobec dzieci w sytuacjach okołorozwodowych. Bydgoszcz 08.10.2015r. Przemoc psychiczna wobec dzieci w sytuacjach okołorozwodowych Bydgoszcz 08.10.2015r. Przemoc psychiczna Przemoc psychiczna to przewlekła, niefizyczna interakcja między dzieckiem i opiekunem, obejmująca

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU Załącznik Nr 1.11 pieczątka jednostki organizacyjnej OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU Nazwa

Bardziej szczegółowo

Profil zawodowy I: Psychologia wychowawczo kliniczna dzieci i młodzieży Rok studiów

Profil zawodowy I: Psychologia wychowawczo kliniczna dzieci i młodzieży Rok studiów Profil zawodowy I: Psychologia wychowawczo kliniczna dzieci i młodzieży Rok studiów III azwa ogólna bloku przedmiotów Obszar zastosowań psychologii kliniczno wychowawczej dzieci i młodzieży Semestr studiów

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2011/2012 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu Instytut Pedagogiczny Karta przedmiotu obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 011/01 Kierunek studiów: Pedagogika Profil: Ogólnoakademicki

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia Dla kierunku studiów PSYCHOLOGIA jednolite studia magisterskie profil ogólnoakademicki

Efekty kształcenia Dla kierunku studiów PSYCHOLOGIA jednolite studia magisterskie profil ogólnoakademicki Załącznik nr 7 Efekty kształcenia Dla kierunku studiów PSYCHOLOGIA jednolite studia magisterskie profil ogólnoakademicki Umiejscowienie kierunku w obszarze kształcenia Psychologię jako kierunek studiów

Bardziej szczegółowo

Technologie informacyjne w diagnozie i terapii pedagogicznej - opis przedmiotu

Technologie informacyjne w diagnozie i terapii pedagogicznej - opis przedmiotu Technologie informacyjne w diagnozie i terapii pedagogicznej - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Technologie informacyjne w diagnozie i terapii pedagogicznej Kod przedmiotu 05.0-WP-PEDP-TIDT

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA EKONOMICZNA

STATYSTYKA EKONOMICZNA STATYSTYKA EKONOMICZNA Analiza statystyczna w ocenie działalności przedsiębiorstwa Opracowano na podstawie : E. Nowak, Metody statystyczne w analizie działalności przedsiębiorstwa, PWN, Warszawa 2001 Dr

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne Załącznik do Uchwały Nr 82/2016 Senatu UKSW z dnia 19 maja 2016 r. WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne PODNOSZENIE KOMPETENCJI NAUCZYCIELSKICH W PRACY Z UCZNIEM O SPECJALNYCH

Bardziej szczegółowo

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D S Y L A B U S Druk DNiSS nr 11D NAZWA PRZEDMIOTU: Teoretyczne i metodyczne podstawy pedagogiki wczesnoszkolnej Kod przedmiotu: Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy Wydział: Wydział Humanistyczno - Społeczny

Bardziej szczegółowo

Poradnictwo i orzecznictwo psychopedagogiczne - opis przedmiotu

Poradnictwo i orzecznictwo psychopedagogiczne - opis przedmiotu Poradnictwo i orzecznictwo psychopedagogiczne - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Poradnictwo i orzecznictwo psychopedagogiczne Kod przedmiotu 05.6-WP-PEDP-PiOP-C_pNadGen3JG9I Wydział

Bardziej szczegółowo

Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA

Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA Analiza gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole PEDAGOGICZNA Diagnoza rozwoju dziecka w planowaniu pracy wychowawczo-dydaktycznej w przedszkolu, w oddziałach przedszkolnych, w innych formach wychowania

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2013/2014

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2013/2014 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 013/014 Wydział Psychologii i Nauk Humanistycznych Kierunek studiów:

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W POLSCE. Katarzyna Szczepkowska-Szczęśniak

ORGANIZACJA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W POLSCE. Katarzyna Szczepkowska-Szczęśniak ORGANIZACJA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W POLSCE Katarzyna Szczepkowska-Szczęśniak Cel wystąpienia: Omówienie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach,

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRACY ZESPOŁU WCZESNEGO WSPOMAGANIA ROZWOJU DZIECKA W SOSW NR 1W NOWYM TARGU

REGULAMIN PRACY ZESPOŁU WCZESNEGO WSPOMAGANIA ROZWOJU DZIECKA W SOSW NR 1W NOWYM TARGU REGULAMIN PRACY ZESPOŁU WCZESNEGO WSPOMAGANIA ROZWOJU DZIECKA W SOSW NR 1W NOWYM TARGU Podstawa prawna: I. Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 3 lutego 2009 r. w sprawie organizowania

Bardziej szczegółowo

Wykłady: 20 godziny Seminaria: 10 godzin Ćwiczenia: 10 godzin

Wykłady: 20 godziny Seminaria: 10 godzin Ćwiczenia: 10 godzin Jednostka prowadząca kierunek: Zakład Zdrowia Publicznego Kierunek: Zdrowie publiczne Promocja zdrowia i edukacja zdrowotna III rok I 0 studia stacjonarne Pedagogika zdrowia Punkty ECTS: Wykłady: 20 godziny

Bardziej szczegółowo