Dwiliński L., Zarządzanie jakością i niezawodnością wyrobów, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa 2000

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dwiliński L., Zarządzanie jakością i niezawodnością wyrobów, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa 2000"

Transkrypt

1 Inżynieria jakości i niezawodności Qualityand and Reliability Engineering

2 Literatura: Dwiliński L., Zarządzanie jakością i niezawodnością wyrobów, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa 2000 Muhlemann A.P., Oakland J.S., Lockyer K.G.: Zarządzanie. Produkcja i usługi, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1995 Praca zbiorowa pod red. J. Bagińskiego: Zarządzanie jakością, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa

3 WSTĘP Jakość i niezawodność wyrobów lub usług jest ważnym elementem konkurencji i w dużym stopniu decyduje o rynkowym sukcesie firm. W reklamowaniu i promocji wyrobów ich jakość i niezawodność są przedstawiane jako zasadnicze walory przydatności użytkowej. Klienci są gotowi zapłacić wyższą cenę za wyrób o wysokiej jakości i niezawodności i obejmowany szerokim zakresem serwisowej opieki przez producenta. Świadomość znaczenia jakości i niezawodności wyrobów skłania przedsiębiorstwa do doskonalenia jakości wszystkich procesów przebiegających w firmie i do wytwarzania wyrobów o coraz lepszej jakości i o większej niezawodności.

4 Uzyskanie odpowiedniej jakości i niezawodności wyrobów wymaga właściwych metod zarządzania przedsiębiorstwem i produkcją. Metody te umożliwiają skoordynowanie i zintegrowanie wszystkich funkcji przedsiębiorstwa tak, by praca każdej komórki organizacyjnej i każdego członka załogi była nastawiona na wytwarzanie wyrobów w pełni zadawalających nabywców. W literaturze anglojęzycznej tematyka ta nosi ogólną nazwę: Managing to Achive Quality and Reliability.

5 Jednym z głównych czynników odnoszenia sukcesów przez przedsiębiorstwa jest ich reputacja jako firm dostarczających wyroby o wysokiej jakości i niezawodności. Przedsiębiorstwa, których kierownictwo nie uświadomiło sobie, jak ważne jest zadowolenie klientów z ich wyrobów, traciły rynki zbytu, gdyż nie mogły skutecznie konkurować z innymi firmami. Sukcesy rynkowe osiągają przedsiębiorstwa, które nie tracą z pola uwagi potrzeb klientów i faktu, że wyroby są środkiem nawiązywania łączności z klientem. Konkurencja jakościowa jest nie tylko głównym czynnikiem osiągania zysku, lecz jest wręcz warunkiem utrzymania się przedsiębiorstwa na rynku oraz jego przetrwania i rozwoju.

6 Osiągnięcie wymaganej jakości i niezawodności wyrobów zależy od warunków w otoczeniu przedsiębiorstwa i od czynników wewnętrznych. Odpowiedzialność za wytworzenie wyrobów o odpowiedniej jakości i niezawodności ciąży na inżynierach i na pozostałym personelu technicznym. Nie osiągną oni sukcesów, jeżeli kierownictwo nie stworzy odpowiednich do tego warunków. Inżynierowie dążą do projektowania i wytwarzania wyrobów o wysokiej jakości i niezawodności, co wymaga jednak poniesienia odpowiednich nakładów. Kierownictwo nie zawsze rozumie tę potrzebę, traktując nakłady na badania, potrzebne do projektowania i konstruowania wyrobu oraz projektowania procesów wytwórczych, jako nakłady nieprodukcyjne, zwiększające koszty.

7 Najważniejsze jest stworzenie systemu zarządzania, który zapewni koordynowanie pracy komórek zajmujących się projektowaniem i wytwarzaniem wyrobów o wymaganej jakości i niezawodności. Sukcesy jakościowe w pierwszej kolejności są kształtowane w procesach zarządzania, a dopiero w drugiej kolejności w procesach produkcji wyrobów. Utworzenie takiego systemu zarządzania musi uwzględniać specyfikę przedsiębiorstwa, gdyż nie ma gotowych recept, dających się z powodzeniem zastosować wszędzie. Można podać jednak ogólne zasady i sposoby postępowania w zakresie zapewniania jakości i niezawodności.

8 Uzyskanie odpowiedniego poziomu jakości i niezawodności wyrobów wymaga specjalnej wiedzy, wielostronnego doświadczenia z praktyki produkcyjnej i właściwych środków, w tym również znacznych nakładów finansowych. Funkcjonowanie przedsiębiorstwa i wynik jego działalności zależy głównie od jakości pracy ludzi w nim zatrudnionych. Pracą ludzi należy zarządzać i kierować tak by zrealizować zasadniczy cel, którym zawsze powinno być: Możliwie najlepsze zaspokojenie potrzeb nabywcy.

9 Nabywcy wyrabiają sobie pogląd o stopniu zaspokojenia ich potrzeb przez wyrób i na tej podstawie oceniają przedsiębiorstwo. Opinia taka rozpowszechnia się wśród potencjalnych klientów skłaniając ich bądź odstręczając od nabywania wyrobów. Szerzej i szybciej rozpowszechniają się negatywne opinie o jakości i niezawodności wyrobów niż opinie pozytywne. Badania wykazały, że o każdej reklamacji wie od 40 do 200 potencjalnych nabywców. Rozpowszechnianie się negatywnych opinii wynika stąd, że nabywca wyrobu wiąże z jego nabyciem wiele nadziei na zaspokojenie potrzeb. Jeżeli nabywca jest zadowolony to na ogół tego nie eksponuje. Jeżeli jego nadzieje nie spełnią się, to nabywca jest zawiedziony, czemu gwałtownie daje wyraz. To wzbudza zainteresowanie otoczenia, a ponadto negatywne opinie znacznie dłużej żyją w pamięci potencjalnych nabywców. Dlatego dobra opinia o wyrobach firmy jest istotnym czynnikiem w walce konkurencyjnej.

10 Kierownictwo przedsiębiorstwa powinno realizować dwie zasadnicze funkcje, konieczne do uzyskania wymaganej jakości i niezawodności swych wyrobów: właściwe kierowanie pracownikami i motywowanie ich do twórczego uczestnictwa w formułowaniu celów i ich realizacji, odpowiednia organizacja projektowania, wytwarzania, dystrybucji i zbytu wyrobów oraz opieka nad wyrobami podczas ich użytkowania i eksploatacji. Wytworzenie dobrego wyrobu wymaga właściwych przedsięwzięć technicznych i organizacyjnych. Wielu kierowników przedsiębiorstw nadal nie docenia wpływu jakości i niezawodności wyrobu na jego wartość dla nabywcy i nie zna metod prowadzących do uzyskania odpowiedniej jakości i niezawodności wyrobów.

11 Zasadniczym celem przedsiębiorstwa powinno być dostarczenie klientowi wyrobu o większej relatywnej wartości w stosunku do wartości wyrobów oferowanych przez konkurencję. Wymaga to badania rynku, aby poznać potrzeby i wymagania potencjalnych nabywców oraz aktualne i przyszłe ich preferencje. Trzeba też prowadzić badania wyrobów firm konkurujących, obserwację wyrobów w użytkowaniu i eksploatacji oraz dostarczać potencjalnym nabywcom informacje o walorach oferowanych im produktów. Wymaga to utworzenia w przedsiębiorstwie systemu zarządzania dla osiągnięcia odpowiedniej jakości i niezawodności wyrobów. Podstawową zasadą jest to, że zarządzanie dla osiągnięcia wymaganej jakości i niezawodności skupia uwagę na wyrobie i na stosunku nabywcy do tego wyrobu.

12 W miarę postępu technicznego wymagania klientów wzrastają. Musi to być uwzględnione w podejściu przedsiębiorstwa do jakości i niezawodności wyrobów. Raz osiągnięty poziom nie powinien zadowalać, należy czynić wysiłki w celu poprawy jakości i podnoszenia niezawodności wyrobów. Miarą zadowolenia nabywcy może być stopień zaspokojenia jego potrzeb przez wyrób. Trzeba jednak brać pod uwagę relację jakości i niezawodności wyrobu do jego ceny. Utrzymywanie tej relacji na właściwym poziomie sprawia, że wyroby oferowane przez przedsiębiorstwo są konkurencyjne.

13 Wartość relatywna wyrobu zależy od jego ceny oraz od oferowanej za tę cenę jakości i niezawodności wyrobu, obsługi klienta i serwisowej opieki przedsiębiorstwa nad sprzedanym wyrobem. Wartość relatywna wyrobu (Wr) jest przez nabywcę szacowana (nawet wtedy, gdy nie zdaje on sobie z tego jasno sprawy) na podstawie ideowego wyrażenia: Wr = Jakość + Niezawodność + Poziom obsługi klienta i opieki nad wyrobem Cena Atrakcyjność oferowanego nabywcy wyrobu można zwiększyć: przy danej cenie przez zwiększenie składników w liczniku wyrażenia, przy stałym poziomie wszystkich wielkości w liczniku przez obniżenie ceny, przez poprawę wszystkich wielkości znajdujących się w liczniku wyrażenia oraz przez jednoczesne obniżanie ceny.

14 Wdrożenie w przedsiębiorstwie Systemów Sterowania Jakością i Niezawodnością wymaga nie tylko zmiany mentalności załogi i kadry kierowniczej, lecz także znajomości wymagań wynikających z norm oraz sposobów postępowania przy wdrażaniu. Stosowanie tych norm polega na projektowaniu, wprowadzaniu i działalności systemu zarządzania jakością w przedsiębiorstwie. Zawarte w normach postanowienia nie stanowią jednak wystarczającej podstawy wdrożeniowej, gdyż mają ogólny charakter i muszą być adaptowane do potrzeb przedsiębiorstwa i warunków jego funkcjonowania.

15 Obecnie zmienia się tradycyjne podejście do produkcji wyrobów polegające na utworzeniu systemu zdolnego do wytwarzania wielkoseryjnie lub masowo statystycznie jednakowych wyrobów. Wcześniej kontrola jakości polegała na wykrywaniu i eliminacji tych egzemplarzy lub partii wyprodukowanych wyrobów, które nie spełniały określonych wymagań. W odniesieniu do zapewniania jakości stosowano strategię wykrywania i eliminacji wadliwych egzemplarzy wytworzonych wyrobów. Taka strategia jest bezużyteczna, gdyż prowadzi do inwestowania materiałów, energii i pracy ludzkiej w wyroby nie nadające się do sprzedaży. Nie prowadzi ona do poprawy sytuacji, gdyż sama ocena wadliwości produkcji nie może tej wadliwości ograniczyć lub wyeliminować.

16 Efektywniejsza jest strategia zapobiegania wytwarzaniu wadliwych wyrobów. Należy badać przyczyny powstawania wadliwości i opracowywać przedsięwzięcia zapobiegania jej. Przedsięwzięcia takie muszą być realizowane na wszystkich etapach prac związanych z produkcją wyrobu, a więc już na etapach: tworzenia koncepcji nowego wyrobu, projektowania nowych rozwiązań, projektowania procesów ich wytwarzania, zamawiania i odbioru materiałów, wytwarzania i odbioru gotowych wyrobów, ich dystrybucji i opieki serwisowej.

17 Natomiast kontrola techniczna i ocena wadliwości produkcji jest konieczna w celu eliminowania wadliwych egzemplarzy wyrobu oraz ze względu na możliwość oceny skuteczności przedsięwzięć związanych z poprawą jakości produkcji. Poprawa jakości produkcji oraz jakości i niezawodności wyrobów nie nastąpi sama z siebie, konieczne jest zrozumienie problemu i odpowiednie działania, a przede wszystkim zaangażowanie się wszystkich pracowników w realizację celów z tego zakresu. O jakości i niezawodności wyrobów orzekają klienci, lecz decyduje o niej producent nadając wyrobowi cechy i właściwości, które sprawiają, że może on zaspokoić stwierdzone, przewidywane lub kształtowane przez wyrób potrzeby użytkowników.

18 POJĘCIA PODSTAWOWE Wybrane definicje pojęć będą podane wg ustaleń Europejskiej Organizacji Sterowania Jakością (European Organization for Quality Control, EOQC), normy ISO 8402: Zarządzanie jakością i zapewnienie jakości. Terminologia, normy PN- EN 9000:2001: Systemy zarządzania jakością Podstawy i terminologia Jakość wyrobu (wg EOQC) jest charakteryzowana stopniem spełnienia przez wyrób wymagań nabywcy. Możliwość spełnienia wymagań nabywcy wynika z jakości projektowej i z jakości wykonania wyrobu. Jakość projektowa (jakość typu, jakość konstrukcji) jest charakteryzowana doskonałością rozwiązania projektowego (konstrukcyjnego) wyrobu w stosunku do wymagań nabywcy. Jakość wykonania jest charakteryzowana zgodnością wykonanego wyrobu w chwili odbioru z jego rozwiązaniem projektowym (konstrukcyjnym).

19 Jakość (wg ISO 8402:1996) jest to całokształt właściwości i cech charakterystycznych wyrobu lub usługi zdolnych do zaspokojenia określonych lub wskazanych potrzeb, lub: Jakość (wg ISO 8402:1996) ogół właściwości obiektu wiążących się z jego zdolnością do zaspokojenia potrzeb stwierdzonych lub oczekiwanych. Jakość (wg PN-EN 9000:2001) to stopień, w jakim zbiór inherentnych właściwości spełnia wymagania. Niezawodność miara zdolności wyrobu do poprawnego funkcjonowania przez wymagany czas w określonych warunkach. Miara ta jest wyrażana w postaci prawdopodobieństwa.

20 Inne określenia pojęcia jakości: Joseph M. Juran: zdolność produktu lub usługi do wypełnienia potrzeb klientów. Zdolność tę uzyskuje się poprzez nadanie produktom lub usługom pewnej gamy cech określonych wcześniej poprzez klientów. Platon: jakość jest to pewien stopień doskonałości. E. Deming: przewidywany stopień jednorodności i niezawodności, przy możliwie niskich kosztach i dopasowaniu do wymagań rynku. Ricky W. Griffin: jakość jest właściwością zbiorczą i nie może być wyrażona za pomocą jednego czynnika. Określenie jakości za pomocą pojedynczego kryterium może być traktowane jedynie jako niepełne i powierzchowne. J. Oakland: stopień zaspokojenia potrzeb i spełnienia przez organizację wymagań klienta. P. Crosby: zgodność cech wyrobu z wyspecyfikowanymi wymaganiami.

21 Polityka jakości (wg ISO 8402) jest to całokształt zamierzeń i celów dotyczących jakości i w sposób formalny wyrażanych przez kierownictwo firmy. Zarządzanie jakością (wg ISO 8402) są to działania z zakresu zarządzania, które decydują o polityce jakości, celach i odpowiedzialności, a także ich realizacji w systemie jakości, za pomocą planowania jakości, sterowania jakością, zapewnienia jakości i doskonalenia jakości. Zapewnienie jakości Zapewnienie jakości (wg ISO 8402) są to wszystkie planowane i systematyczne, a także, jeżeli jest to konieczne, uzasadnione działania realizowane w systemie jakości, służące do wzbudzenia należytego zaufania co do tego, że obiekt spełni wymagania dotyczące jego jakości.

22 Inspekcja jakości obserwowanie poziomu jakości we wszystkich stadiach powstawania i istnienia wyrobu (poczynając od specyfikacji wymagań i projektowania, poprzez wytwarzanie, magazynowanie i przechowywanie, dystrybucję, użytkowanie oraz eksploatację aż do kasacji) w celu dostarczenia kierownictwu przedsiębiorstwa niezbędnych informacji. Sterowanie jakością system zarządzania w zakresie programowania i koordynowania wysiłków zespołów ludzi w przedsiębiorstwie ze względu na poprawę i utrzymanie wysokiej jakości. Ma on na celu umożliwienie produkowania wyrobów w najbardziej efektywny sposób przy pełnym zadowoleniu nabywcy. Sterowanie jakością (wg ISO 8402) są to metody działania i realizacja działań o charakterze operacyjnym stosowanych w celu spełnienia wszystkich wymagań jakościowych.

23 Pętla jakości (wg ISO 8402) jest to pojęciowy model współzależności działań, które wpływają na jakość na różnych etapach, począwszy od rozpoznania potrzeb klientów aż do oceny stopnia ich zaspokojenia przez użytkowanie lub konsumpcję wyrobu. Stosowane są także terminy: spirala jakości, cykl jakości, koło jakości, koło Deminga itp. System jakości (wg ISO 8402) jest to struktura organizacyjna, procesy i zasoby niezbędne do zarządzania jakością. Kompleksowe zarządzanie jakością (Total Quality Management TQM) (wg ISO 8042) jest to metoda zarządzania przedsiębiorstwem oparta na zaangażowaniu i współdziałaniu wszystkich pracowników, w centrum zainteresowania której jest jakość. Ma ona na celu, przez osiąganie zadowolenia klientów, zapewnienie długotrwałego sukcesu oraz przynoszenie korzyści wszystkim członkom firmy i społeczeństwu.

24 Kiedyś nie rozróżniano pojęć jakości i niezawodności wyrobów, traktując niezawodność jako jedną z cech charakteryzujących jakość. W latach 50-tych XX w. nastąpiło wyodrębnienie niezawodności spośród cech jakościowych i traktowanie jej jako szczególnej właściwości wyrobów. Ujęcie to okazało się przydatne w praktyce. Jakość może być oceniana w przedsiębiorstwie, bez badań niezbędnych do oceny niezawodności wyrobów. Badania niezawodności są prowadzone podczas użytkowania i eksploatacji wyrobów, a więc poza ich producentem. Dokonanie takiego rozdziału spowodowało stosowanie zwrotu: jakość i niezawodność wyrobów, zamiast szerokiego pojęcia jakości, w ukryty sposób zawierającego w sobie pojęcie niezawodności.

25 Trudność w opisie i ocenie jakości wyrobów polega na tym, że jakość ma względny charakter i zależy od wymagań klientów. Wymagania te dotyczą przydatności użytkowej wyrobu, zaspokojenia potrzeb przez użytkowanie wyrobu, uzyskiwanej satysfakcji itp. Jakość wynika z zaspokojenia potrzeb, które w zbiorowości nabywców wyrobów mogą się różnić. Względność jakości wyrobu polega też na tym, że jest ona oceniana porównawczo w odniesieniu do jakości innych wyrobów, które zaspokajają podobne potrzeby. Jakość jest rozumiana także jako doskonałość wyrobu.

26 Zasadnicza różnica między jakością i niezawodnością wyrobu polega na tym, że jakość ma względny charakter i nie można jej kwantyfikować, a co za tym idzie nie daje się ujmować ilościowo. Natomiast niezawodność może być opisana ilościowo, jest mierzalna, a jej miarą jest prawdopodobieństwo, P, zajścia zdarzenia losowego {τ t}, czyli: P{τ τ t}, przy czym τ jest oznaczeniem zmiennej losowej opisującej czas poprawnego funkcjonowania do uszkodzenia się wyrobu. Niezawodność wyrobu, mierzona prawdopodobieństwem, może przyjmować wartości z przedziału [0, 1].

27 Pomimo trudności od lat trwają próby ilościowego ujmowania jakości wyrobów, a naukę, która się tym zajmuje, nazwano kwalitologią. Jednym z mierników jakości jest wadliwość partii wytworzonych wyrobów, która jest przyjmowana przy ocenie tzw. początkowej niezawodności wyrobów i przy ocenie jakości produkcji (jakości wytwarzania wyrobów), lecz nie jest to ilościowa ocena jakości wyrobów. Kwalitologię można rozumieć jako naukę o jakości, lecz nie jest ona w pełni ukształtowana. W małym stopniu rozwinięta jest ogólna teoria jakości, która może stanowić podstawę dla formułowania podstawowych pojęć. Definicje podstawowych pojęć są doskonalone w kolejnych wydaniach norm dotyczących jakości wyrobów.

28 Jakość można oceniać na bieżąco, podczas projektowania i wytwarzania wyrobu, przy czym stosuje się metody porównawcze, natomiast niezawodność ujawnia się dopiero podczas użytkowania wyrobu. Dlatego podczas projektowania, wytwarzania, sprzedaży itp. można o niezawodności wyrobu mówić tylko w sensie prawdopodobieństwa i niezawodność wyrobu jest na pewien okres użytkowania obejmowana gwarancją przez producenta.

29 Zwiększenie jakości i niezawodności wyrobów przynosi korzyść, nie tylko nabywcy, lecz także wytwórcy. Osiągnięcie dobrej jakości projektowej kosztuje niewiele, a może zachęcić do kupna wyrobu. Pozwala to zwiększyć sprzedaż, a tym samym wielkość produkcji. Zmniejsza to jednostkowe koszty wyrobu i umożliwia obniżenia ceny przy zachowaniu wielkości zysku. Dobra jakość świadczy o dobrym poziomie technologii produkcji, co zmniejsza koszty kontroli i badań, braków, poprawek, złomowania, a tym samym obniża koszty wytwarzania, koszty obsługi skarg i zażaleń itp. Zwiększenie niezawodności obniża koszty gwarancyjne i zwiększa zaufanie do wyrobu. Dlatego dążenie do uzyskania wysokiej jakości i niezawodności wyrobów jest od lat podstawową zasadą zarządzania firmą.

30 Jest to tzw. kompleksowe zarządzanie jakością, TQM, które obejmuje: orientację na klienta i na jakość zarządzania przedsiębiorstwem, opracowanie i wdrożenie strategii jakości ze sprecyzowaniem wymiernych celów, zaangażowanie się kierownictwa i wszystkich pracowników przez wzajemną komunikację, szkolenie, uznanie i delegowanie kompetencji, udostępnienie przez kierownictwo zasobów niezbędnych do osiągnięcia celów, ulepszanie procesów produkcyjnych i administracyjnych, podnoszenie poziomu zadowolenia klientów i pracowników oraz poprawa wizerunku (image) firmy w opinii publicznej, analizowanie wyników i wskaźników oraz ocena stopnia realizacji sprecyzowanych celów.

31 TQM dotyczy nie tylko zarządzania produkcją w aspekcie zapewniania jakości i niezawodności wyrobów, lecz obejmuje wszystkie wykonywane w firmie prace. TQM ma na celu poprawienie efektywności, elastyczności i konkurencyjności przedsiębiorstwa. Dotyczy to wszystkich komórek organizacyjnych, wszystkich pracowników i wszystkich procesów. Wszyscy muszą ze sobą efektywnie współdziałać, gdyż praca każdego ma wpływ na wyniki pracy wszystkich. Chodzi też o oszczędną realizację zadań przedsiębiorstwa, co nazwano systemem lean production, przez usprawnienie procesów wytwórczych i obsługowych, aby lepiej i szybciej zaspokajać potrzeby klientów, wychodzić naprzeciw ich upodobaniom, preferencjom i oczekiwaniom. Istotą tej koncepcji jest połączenie sprawnej organizacji pracy, wysokiej produktywności i jakości produkcji, z czym wiąże się także oszczędnościowe zarządzanie (lean management).

32 Podstawowe założenia TQM zostały zaczerpnięte z prac J. Jurana, który już w 1951 r. podał zasadnicze elementy systemu zapewniania jakości, oraz z prac W.E. Deminga, który w 1982 r. opisał system zarządzania przedsiębiorstwem, prowadzący do zwiększenia produktywności bez zmniejszenia jakości i niezawodności wyrobów i umożliwiający zwiększenie udziału w rynku. Zaproponowany przez Deminga system zarządzania jest znany pod nazwą: Koło Deminga (Deming Wheel) lub Cykl Deminga : Planuj Wykonaj Sprawdź Działaj (Plan Do Check Action). System Deminga obejmuje ciągły obieg działań mających na celu ustawiczne ulepszanie zarówno wyrobu jak wszystkich związanych z jego powstawaniem i istnieniem procesów.

33 PLANOWANIE wszystkich prac w celu spełnienia wymagań rynku i klientów DZIAŁANIE dla osiągania głównych celów firmy z dostosowaniem się do zmian wymagań rynku i klientów WYKONANIE prac zgodnie z planem, gromadzenie informacji o ich przebiegu i wynikach SPRAWDZANIE zgodności przebiegu prac z planem i wyników z wymaganiami rynku i klientów Schemat cyklu systematycznego doskonalenia ( Koło Deminga )

34 Idee kompleksowego zarządzania jakością zostały sformułowane i opublikowane w USA, lecz zostały najpierw wdrożone w Japonii. Praktyczne rozwinięcie w Japonii skutecznego zarządzania jakością nazwano KAIZEN. Metoda ta polega na ulepszaniu procesów w przedsiębiorstwie dzięki pełnemu zaangażowaniu się wszystkich pracowników. TQM jest też metodą usuwania błędów przez wspólne działania mające na celu poprawę jakości pracy. Błędy mają tendencję do powielania się. Błąd w jednej części procesu prowadzi do błędów w dalszej pracy. Usuwanie skutków takich błędów może pochłaniać ok. 10% obrotów przedsiębiorstwa. Odnosi się to do wytwarzania złomu, usuwania błędów, napraw i poprawek wadliwych wyrobów, zamieniania klientom niezdatnych wyrobów na wyroby dobre, świadczenia usług gwarancyjnych itp.

35 Należy dążyć nie tylko do usuwania skutków popełnianych błędów, lecz przede wszystkim do zapobiegania powstawaniu błędów!!! Metody TQM są przydatne w działalności badawczo-rozwojowej, projektowej, logistycznej, informatycznej, marketingowej, finansowej, handlowej, dystrybucyjnej, wytwórczej itp. Największe efekty uzyskano po wprowadzeniu TQM w działach, które, pozornie, z zapewnianiem jakości nie miały nic wspólnego. Po przeszkoleniu pracowników takich działów zauważono istotne sukcesy: np. zmniejszyła się liczba skarg i reklamacji, administracja zaczęła efektywniej wykonywać swoje zadania lepiej wykorzystując sieć komputerową, popełniano mniej błędów przy wprowadzaniu danych do wspólnej bazy danych, dział dystrybucji gotowych wyrobów i części zamiennych zaczął efektywnie kontrolować dostawy, zmniejszono opóźnienia i przerwy w dostawach itp.

36 Miejscem, gdzie klient styka się z przedsiębiorstwem, jest najczęściej dział obsługi klienta i sprzedaży wyrobów. Od jego pracy w dużym stopniu zależy stosunek klienta do firmy. Do wymagań klientów muszą być dostosowane oferty, wystawianie faktur, rachunków, rozliczenia za kupowane wyroby itp. TQM nie ogranicza się do produkcji, lecz obejmuje też komórki organizacyjne, które mogą przyczyniać się do poprawy opinii o przedsiębiorstwie, zwiększenia sprzedaży i zysku. Poprzednio uznawano, że za zapewnianie jakości jest odpowiedzialny Dział Sterowania Jakością, który zajmował się głównie sferą wytwarzania wyrobów, nie dostrzegając tego, że wiele problemów związanych z jakością pracy występuje w administracji, księgowości, obsłudze klientów itp.

37 Prócz aspektów komunikacyjnych, organizacyjnych i społecznych TQM obejmuje: udokumentowany system zarządzania jakością wszystkich prac w przedsiębiorstwie, statystyczną kontrolę wszystkich procesów i ich doskonalenie, zespołowy wysiłek wszystkich pracowników w celu polepszenia jakości. Składniki te uzupełniają się i wymagają zaangażowania się wszystkich pracowników w problemy jakości. Konieczne jest zwrócenie uwagi na wszystkie aspekty działalności, od badania rynku w celu rozpoznania potrzeb klienta, poprzez projektowanie, wytwarzanie, dystrybucję i dostarczanie nabywcom wyrobów, aż po ocenę stopnia zaspokojenia ich potrzeb. TQM wymaga dobrej komunikacji i współpracy wszystkich komórek organizacyjnych przedsiębiorstwa.

38 Bezkompromisowe zaangażowanie się wszystkich zatrudnionych Dokumentacja systemu zarządzania całkowitą jakością TQM System kompleksowego zarządzania jakością Zespołowa działalność w celu poprawy jakości wszystkich prac w firmie Badanie, kontrolowanie i sterowanie przebiegami wszystkich procesów Schemat kompleksowego zarządzania jakością, TQM

39 Ważne jest sprzężenie: klient dostawca w firmie i poza nią. Pracownicy poszczególnych działów i służb powinni traktować się jako klienci i wewnętrzni dostawcy, starając się maksymalnie zaspokoić potrzeby jako dostawcy i precyzyjnie formułować wymagania jako wewnętrzni klienci. Zespołowe działania są podstawą poprawy jakości pracy. Postępowanie według zasad TQM powinno zwiększyć produktywność przedsiębiorstwa. Ze wzrostem automatyzacji i komputerowego wspomagania prac w przedsiębiorstwie, stosowaniem elastycznych systemów produkcyjnych, które funkcjonują w systemie Just-in-Time ( dokładnie na czas ), potrzeba wprowadzenia TQM w przedsiębiorstwach stała się oczywista.

40 Nie wystarcza naprawianie błędów, lecz konieczne jest zapobieganie ich powstawaniu. Nawet kosztowne usunięcie przyczyny błędu jest tańsze od naprawiania jego skutków w produkcji czy już po odebraniu wadliwych wyrobów przez klientów. Dąży się do takiej produkcji, w której obowiązuje zasada zero defektów. Jest to konieczne, gdyż defekt wytwarzanej części może spowodować, że zamówiony wyrób nie zostanie klientowi dostarczony na czas. Takie zagadnienia są obecnie rozwiązywane także w zarządzaniu jakością i niezawodnością wyrobów.

41 EWOLUCJA W PODEJŚCIU DO SPRAW JAKOŚCI I NIEZAWODNOŚCI Na początku XX wieku jakość wyrobu zależała bardziej od manualnych umiejętności pracowników niż od stopnia zmechanizowania procesów produkcyjnych. Wówczas nad jakością wyrobu czuwały tzw. działy zapewnienia jakości. Do zmiany podejścia w ocenie jakości przyczynił się okres międzywojenny, który spowodował wzrost produkcji wyrobów przeznaczonych do działań wojennych. Wzrost produkcji wymagał nie tylko jej zmechanizowania, ale aby uzyskać odpowiedni efekt pracy służb zapewnienia jakości, zaczęto stosować metody statystycznej kontroli jakości.

42 Postęp mechanizacji przyniosły lata pięćdziesiąte XX w. przyczyniając się do rozwoju techniki atomowej, wojskowej i jądrowej. W tym okresie wyroby były coraz bardziej skomplikowane, a producenci zaczęli baczniej zwracać uwagę na niezawodność, bezawaryjność i jakość wyrobu. Problemy jakościowe wynikały głównie z faktu występowania trudnych do wykrycia uszkodzeń obiektów. Badania tego zjawiska przyczyniły się do rozwoju nauki o niezawodności obiektów technicznych. Stwierdzono, że wyroby mają tendencję do zawodności, a prawdopodobieństwo uszkodzenia się rośnie w miarę upływu czasu.

43 W tym czasie nad jakością pracowali Joseph Juran i Edward Deming. Ich pracami zainteresowali się Japończycy, których wyroby stały się symbolem dobrej jakości i zarazem niezawodności. Dalsze lata to konkurencja na rynkach światowych. Gwarancją przetrwania dla producentów była rywalizacja i utrzymanie wysokiej jakości i niskiej ceny wyrobów. Do spraw jakości podchodzono w sposób systemowy i kompleksowy. Wynikiem prac w latach 60-tych XX w. było pojawienie się systemów sterowania jakością procesów produkcyjnych.

44 W latach 70-tych XX w. skupiono uwagę na niezawodności wyrobów ze względu na bezpieczeństwo człowieka. Amerykanie i Europejczycy obserwując zaangażowanie japońskich pracowników w wytwarzaniu produktu oraz ciągłe dążenie do poprawy jakości, zaczęli przyglądać się japońskim sukcesom gospodarczym i wdrażać ich metody działania w dziedzinie jakości. Działania te w latach 80-tych XX w. stworzyły filozofię zarządzania jakością TQM, prowadząc do zwiększenia produktywności bez zmniejszenia poziomu jakości i niezawodności wyrobu.

45 Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (International Organization for Standardization ISO), która zrzeszała krajowe komitety normalizacyjne, podjęła decyzję o ujednoliceniu i usystematyzowaniu działań w dziedzinie jakości w skali całego świata, a także wydała w latach normy o nazwie ISO serii 9000, które dotyczyły zarządzania jakością i systemów jakości. Pół roku później kraje EWG i EFTA przyjęły te normy oznaczając je symbolem EN W Polsce normy te były oznaczone symbolem PN - EN 29000, a obecnie są to normy serii PN ISO 9000 dotyczące systemu zarządzania jakością. Podstawą do opracowania tych norm była norma brytyjska BS5750 z 1979 r.

46 Proces ewolucji w dziedzinie jakości nie zatrzymał się po opracowaniu w/w norm. W firmach zaczęto wdrażać normy branżowe, które związane były z produkcją motoryzacyjną zapewniającą wspólne podejście do systemu zarządzania jakością dla produkcji motoryzacyjnej oraz części serwisowych. Opracowanie Specyfikacji Technicznej ISO/TS dla branży motoryzacyjnej, która zawierała normy ISO 9000 i ISO 9004 skupiała się na tzw. podejściu procesowym dla zapewnia ciągłego doskonalenia, kładzenia nacisku na zapobieganie wadom oraz redukcję zmienności cech wyrobu i strat w łańcuchu dostaw. Specyfikacja ISO/TS została opracowana przez Międzynarodowy Zespół Zadaniowy Branży Motoryzacyjnej (IATF) oraz Stowarzyszenie Japońskich Producentów Branży Motoryzacyjnej (JAMA).

47 Sposoby utrzymania jakości na odpowiednim poziomie związane są z poszukiwaniem coraz nowszych metod zarządzania zmianami w przedsiębiorstwie. Do najbardziej skutecznych metod zaliczyć można strategię Six Sigma. Strategia ta umożliwia radykalną poprawę wyników finansowych przedsiębiorstwa dzięki planowaniu i kontrolowaniu przebiegu pracy minimalizując jednocześnie zużycie surowców i powstawanie odpadów. Przy zastosowaniu Six Sigma możliwe jest eliminowanie wad jakościowych na możliwie najwcześniejszym etapie każdego procesu. Programy planowania jakości wyrobu nastawione są na wykrywanie i korygowanie wad powstałych podczas projektowania, wytwarzania i sprzedaży produktów i usług. Six Sigma gwarantuje takie metody realizowania procesów, które wykluczają już samą możliwość powstawania wad, jednocześnie podnosząc jakość i niezawodność produktu.

Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000

Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000 Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000 Normy ISO serii 9000 Zostały uznane za podstawę wyznaczania standardów zarządzania jakością Opublikowane po raz

Bardziej szczegółowo

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com.

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com. Normy ISO serii 9000 dr inż. Tomasz Greber www.greber.com.pl www.greber.com.pl 1 Droga do jakości ISO 9001 Organizacja tradycyjna TQM/PNJ KAIZEN Organizacja jakościowa SIX SIGMA Ewolucja systemów jakości

Bardziej szczegółowo

Skuteczność => Efekty => Sukces

Skuteczność => Efekty => Sukces O HBC Współczesne otoczenie biznesowe jest wyjątkowo nieprzewidywalne. Stała w nim jest tylko nieustająca zmiana. Ciągłe doskonalenie się poprzez reorganizację procesów to podstawy współczesnego zarządzania.

Bardziej szczegółowo

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka Zmiany w standardzie ISO 9001 dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka 1 W prezentacji przedstawiono zmiany w normie ISO 9001 w oparciu o projekt komitetu. 2 3 4 5 6 Zmiany w zakresie terminów używanych

Bardziej szczegółowo

Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku

Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku ZARZĄDZENIE Nr 84/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 9 listopada 2011 roku zmieniające zasady organizacji studiów podyplomowych Zarządzanie jakością Na podstawie 7 Regulaminu

Bardziej szczegółowo

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez KONCEPCJA SYSTEMU JAKOŚCI zgodnie z wymaganiami norm ISO serii 9000 dr Lesław Lisak Co to jest norma? Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez upoważnioną

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 12/2011 Rady Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 18 października 2011 r.

UCHWAŁA Nr 12/2011 Rady Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 18 października 2011 r. UCHWAŁA Nr 12/2011 Rady Wydziału Społeczno-Technicznego Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 18 października 2011 r. zmieniająca uchwałę w sprawie uchwalenia planów studiów podyplomowych

Bardziej szczegółowo

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001 Mariola Witek Przedmiot wykładu 1.Rozwój systemów zarządzania jakością (SZJ) 2.Potrzeba posiadania formalnych SZJ 3.Korzyści

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD V DR N. MED. EDYTA KĘDRA

WYKŁAD V DR N. MED. EDYTA KĘDRA WYKŁAD V DR N. MED. EDYTA KĘDRA 2 Sposoby klasyfikowania pojęcia jakości definicja ogólnadoskonałość produktu zwana wysoką jakością jako przeciwieństwo niskiej jakości. jakość jest z jednej strony osiągnięciem

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby

Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby Jakub Wierciak Zagadnienia jakości i niezawodności w projektowaniu Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby System zarządzania jakością (ISO 9000:2000) System

Bardziej szczegółowo

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych www.streamsoft.pl Obserwować, poszukiwać, zmieniać produkcję w celu uzyskania największej efektywności. Jednym słowem być jak Taiichi Ohno, dyrektor

Bardziej szczegółowo

Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych.

Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych. Norma PN-EN ISO 9001:2009 System Zarządzania Jakością w usługach medycznych Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych. www.isomed.pl Grzegorz Dobrakowski Uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ISO Jakość samą w sobie trudno jest zdefiniować, tak naprawdę pod tym pojęciem kryje się wszystko to co ma związek z pewnymi cechami - wyrobu lub usługi - mającymi wpływ na

Bardziej szczegółowo

poprawy konkurencyjności

poprawy konkurencyjności Wdrażanie anie i doskonalenie systemów w zarządzania szansą poprawy konkurencyjności ci organizacji Andrzej Borcz "Przy istniejącej konkurencji firmy, które nie potrafią tworzyć i wcielać w życie doskonałej

Bardziej szczegółowo

Łańcuch dostaw Łańcuch logistyczny

Łańcuch dostaw Łańcuch logistyczny Zarządzanie logistyką Dr Mariusz Maciejczak Łańcuch dostaw Łańcuch logistyczny www.maciejczak.pl Łańcuch logistyczny a łańcuch dostaw Łańcuch dostaw w odróżnieniu od łańcucha logistycznego dotyczy integracji

Bardziej szczegółowo

System Zarządzania Jakością ISO 9001:2008

System Zarządzania Jakością ISO 9001:2008 System Zarządzania Jakością ISO 9001:2008 Każda firma ma w sobie wielką zdolność działania. Kierownictwo musi tylko znaleźć sposób, by ten potencjał wykorzystać w dojściu do postawionego przed firmą celu

Bardziej szczegółowo

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk Badania Marketingowe Kalina Grzesiuk definicja Badania marketingowe systematyczny i obiektywny proces gromadzenia, przetwarzania oraz prezentacji informacji na potrzeby podejmowania decyzji marketingowych.

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG

SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG Wykład 10. SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG NORM ISO 9000 1 1. Rodzina norm ISO 9000: Normy ISO 9000 są od 1987r., a trzecia rodzina norm ISO 9000 z 2000 r. (doskonalona w kolejnych latach) składa się

Bardziej szczegółowo

PRZEGLĄD KONCEPCJI ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

PRZEGLĄD KONCEPCJI ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Wykład 4. PRZEGLĄD KONCEPCJI ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ 1 1.Ogólna charakterystyka koncepcji zarządzania jakością i kierunki ich zmian w czasie: W historycznym podejściu do zarządzania jako- ścią można wyróżnić

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA I MARKETING dlaczego są sobie potrzebne?

INŻYNIERIA I MARKETING dlaczego są sobie potrzebne? POLITECHNIKA GDAŃSKA WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA I EKONOMII Międzynarodowa Konferencja Naukowo-techniczna PROGRAMY, PROJEKTY, PROCESY zarządzanie, innowacje, najlepsze praktyki INŻYNIERIA I MARKETING dlaczego

Bardziej szczegółowo

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych www.streamsoft.pl Obserwować, poszukiwać, zmieniać produkcję w celu uzyskania największej efektywności. Jednym słowem być jak Taiichi Ohno, dyrektor

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

Informacje o wybranych funkcjach systemu klasy ERP Realizacja procedur ISO 9001

Informacje o wybranych funkcjach systemu klasy ERP Realizacja procedur ISO 9001 iscala Informacje o wybranych funkcjach systemu klasy ERP Realizacja procedur ISO 9001 Opracował: Grzegorz Kawaler SCALA Certified Consultant Realizacja procedur ISO 9001 1. Wstęp. Wzrastająca konkurencja

Bardziej szczegółowo

Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania

Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania Przedmiot: Nr ćwiczenia: 3 Modele i narzędzia optymalizacji w systemach informatycznych zarządzania Temat: Programowanie dynamiczne Cel ćwiczenia: Formułowanie i rozwiązywanie problemów optymalizacyjnych

Bardziej szczegółowo

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe Ekonomika Transportu każda zorganizowana postać podażowej strony rynku usług przemieszczania, mająca swoją nazwę i oferującą specyficzny produkt - usługę transportową Cechy: odrębność ekonomiczna odrębność

Bardziej szczegółowo

Czy 99% działań bez braków to dobry wynik?

Czy 99% działań bez braków to dobry wynik? Zarządzanie jakością działań zespołu projektowego ROZWAŻANIA WSTĘPNE Czy 99% działań bez braków to dobry wynik? 99% braków 2 katastrofy lotnicze dziennie w Polsce 150 000 wypłat zagubionych przy każdej

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania jakością

Systemy zarządzania jakością Systemy zarządzania jakością cechy, funkcje, etapy wdrażania systemu Prezentacja na spotkanie 3 System zarządzania jakością - czym jest a czym nie jest? System zarządzania jakością jest: zbiorem reguł,

Bardziej szczegółowo

Artykuł został opublikowany w książce Wybrane aspekty zarządzania jakością II Pod redakcją Marka Salerno-Kochana Kraków 2010 ISBN: 978-83-7464-305-4

Artykuł został opublikowany w książce Wybrane aspekty zarządzania jakością II Pod redakcją Marka Salerno-Kochana Kraków 2010 ISBN: 978-83-7464-305-4 Artykuł został opublikowany w książce Wybrane aspekty zarządzania jakością II Pod redakcją Marka Salerno-Kochana Kraków 2010 ISBN: 978-83-7464-305-4 Wydawca: Wydawnictwo AGH Wstęp Początki stosowania analizy

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie i Marketing Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 1 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Zagadnienia Wprowadzenie do tematyki zarządzania

Bardziej szczegółowo

Jakub Wierciak Zagadnienia jakości i niezawodności w projektowaniu. Zarządzanie procesami

Jakub Wierciak Zagadnienia jakości i niezawodności w projektowaniu. Zarządzanie procesami Jakub Wierciak Zagadnienia jakości i niezawodności w projektowaniu Zarządzanie procesami Polityka jakości (ISO 9000:2000) Polityka jakości - ogół zamierzeń i ukierunkowanie organizacji, dotyczące jakości

Bardziej szczegółowo

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH Beata Nowotarska-Romaniak wydanie 3. zmienione Warszawa 2013 SPIS TREŚCI Wstęp... 7 Rozdział 1. Istota marketingu usług zdrowotnych... 11 1.1. System marketingu usług... 11

Bardziej szczegółowo

Waterfall model. (iteracyjny model kaskadowy) Marcin Wilk

Waterfall model. (iteracyjny model kaskadowy) Marcin Wilk Waterfall model (iteracyjny model kaskadowy) Marcin Wilk Iteracyjny model kaskadowy jeden z kilku rodzajów procesów tworzenia oprogramowania zdefiniowany w inżynierii oprogramowania. Jego nazwa wprowadzona

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 204 ds. Rysunku Technicznego i Dokumentacji Technicznej

PLAN DZIAŁANIA KT 204 ds. Rysunku Technicznego i Dokumentacji Technicznej Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 204 ds. Rysunku Technicznego i Dokumentacji Technicznej STRESZCZENIE Komitet Techniczny nr 204 ds. Rysunku Technicznego i Dokumentacji Technicznej, działający w ramach Polskiego

Bardziej szczegółowo

ZAKŁADOWA ADOWA KONTROLA PRODUKCJI W ŚWIETLE WYMAGAŃ CPR

ZAKŁADOWA ADOWA KONTROLA PRODUKCJI W ŚWIETLE WYMAGAŃ CPR ZAKŁADOWA ADOWA KONTROLA PRODUKCJI W ŚWIETLE WYMAGAŃ CPR Alicja Papier Warszawa, kwiecień 2014 Wprowadzanie wyrobów w budowlanych wg CPR Wszystkie podmioty gospodarcze w łańcuchu dostaw i dystrybucji powinny

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Logistyka Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 3 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Omówione zagadnienia Międzyorganizacyjne relacje logistyczne

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO

SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Auditor wewnętrzny Systemu Zarządzania Środowiskowego 26 27.11.2012 Szczecin SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO 1 Co to jest System Zarządzania Środowiskowego (SZŚ)? 2 Zarządzanie: - sposób realizacji

Bardziej szczegółowo

Zwrot z inwestycji w IT: prawda czy mity

Zwrot z inwestycji w IT: prawda czy mity Zwrot z inwestycji w IT: prawda czy mity Inwestycje w technologie IT 1 muszą podlegać takim samym regułom oceny, jak wszystkie inne: muszą mieć ekonomiczne uzasadnienie. Stanowią one koszty i jako takie

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM 1 - zarządzanie operacyjne

LABORATORIUM 1 - zarządzanie operacyjne LABORATORIUM 1 - zarządzanie operacyjne Konkurencja a procesy operacyjne W czasie nasilających się procesów globalizacyjnych akcent działań konkurencyjnych przesuwa się z obszaru generowania znakomitych

Bardziej szczegółowo

Audyt funkcjonalnego systemu monitorowania energii w Homanit Polska w Karlinie

Audyt funkcjonalnego systemu monitorowania energii w Homanit Polska w Karlinie Audyt funkcjonalnego systemu monitorowania energii w Homanit Polska w Karlinie System zarządzania energią to uniwersalne narzędzie dające możliwość generowania oszczędności energii, podnoszenia jej efektywności

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Kazimierz Szatkowski - Przygotowanie produkcji. Spis treści

Księgarnia PWN: Kazimierz Szatkowski - Przygotowanie produkcji. Spis treści Księgarnia PWN: Kazimierz Szatkowski - Przygotowanie produkcji Spis treści Wstęp... 11 część I. Techniczne przygotowanie produkcji, jego rola i miejsce w przygotowaniu produkcji ROZDZIAŁ 1. Rola i miejsce

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie zmianą - rozwój zarządzania procesowego wg ISO 9001:2015

Zarządzanie zmianą - rozwój zarządzania procesowego wg ISO 9001:2015 Zarządzanie zmianą - rozwój zarządzania procesowego wg ISO 9001:2015 ZAPEWNIAMY BEZPIECZEŃSTWO Piotr Błoński, Warszawa, 17.03.2016 r. Program 1. Zarządzanie zmianą - zmiany w normie ISO 9001:2015 2. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie produkcją Production Management. Technologie Produkcyjne Katedra Inżynierii Produkcji Dr inż. Aneta Masternak-Janus

Zarządzanie produkcją Production Management. Technologie Produkcyjne Katedra Inżynierii Produkcji Dr inż. Aneta Masternak-Janus KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2013/2014 Zarządzanie produkcją Production Management A. USYTUOWANIE MODUŁU W SYSTEMIE

Bardziej szczegółowo

POLITYKA JAKOŚCI I ŚRODOWISKOWA

POLITYKA JAKOŚCI I ŚRODOWISKOWA POLITYKA JAKOŚCI I ŚRODOWISKOWA Thermaflex Izolacji Sp. z o. o. zajmuje wiodącą pozycję w Polsce w branży izolacji technicznych ze spienionych poliolefin. Dążymy aby System Zarządzania Jakością i Środowiskiem

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do zarządzania projektami

Wprowadzenie do zarządzania projektami Wprowadzenie do zarządzania projektami Project Management dr Marek Wąsowicz Katedra Projektowania Systemów Zarządzania, UE Wrocław Wrocław, 23 października 2012 r. Zawartość modułu (4h): wskazanie możliwości

Bardziej szczegółowo

Matryca efektów kształcenia dla programu studiów podyplomowych ZARZĄDZANIE I SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

Matryca efektów kształcenia dla programu studiów podyplomowych ZARZĄDZANIE I SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Podstawy firmą Marketingowe aspekty jakością Podstawy prawa gospodarczego w SZJ Zarządzanie Jakością (TQM) Zarządzanie logistyczne w SZJ Wymagania norm ISO serii 9000 Dokumentacja w SZJ Metody i Techniki

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo i koszty wdrażania Informatycznych Systemów Zarządzania Hubert Szczepaniuk Wojskowa Akademia Techniczna im. Jarosława Dąbrowskiego

Bezpieczeństwo i koszty wdrażania Informatycznych Systemów Zarządzania Hubert Szczepaniuk Wojskowa Akademia Techniczna im. Jarosława Dąbrowskiego Bezpieczeństwo i koszty wdrażania Informatycznych Systemów Zarządzania Hubert Szczepaniuk Wojskowa Akademia Techniczna im. Jarosława Dąbrowskiego Problem wdrażania IT w organizacji Wskaźnik powodzeń dużych

Bardziej szczegółowo

Jakość przed jakością

Jakość przed jakością Jakość przed jakością Oprogramowanie naprawdę przydatne (2) Robert Ganowski II Krajowa Konferencja Jakości Systemów Informatycznych, Warszawa, 21-22 czerwca 2005 r. 1 Teoria prawdy*

Bardziej szczegółowo

KSIĘGA JAKOŚCI 8. POMIARY, ANALIZA, DOSKONALENIE

KSIĘGA JAKOŚCI 8. POMIARY, ANALIZA, DOSKONALENIE 1/5. 2/5..1. Postanowienia ogólne. Urząd Miejski planuje i wdraża działania dotyczące pomiarów i monitorowania kierując się potrzebami Klientów oraz zapewnieniem poprawnego działania Systemu Zarządzania

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk

Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk dr T Bartosz Kalinowski 17 19 września 2008, Wisła IV Sympozjum Klubu Paragraf 34 1 Informacja a system zarządzania Informacja

Bardziej szczegółowo

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Do najbardziej znanych systemów zarządzania środowiskiem należą: europejski EMAS światowy ISO 14000 Normy ISO serii 14000 1991 rok -Mędzynarodowa

Bardziej szczegółowo

Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy

Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy Paweł Zemła Członek Zarządu Equity Investments S.A. Wprowadzenie Strategie nastawione na

Bardziej szczegółowo

Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008

Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008 1 2 Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008 Etapy wdraŝania Systemu Zarządzania Jakością zgodnego z ISO 9001:2008 3 Agenda 4 Jaki powinien być System Zarządzania wg norm serii

Bardziej szczegółowo

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r.

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r. Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie Warszawa 8 maja 2013 r. Efektywne zarządzanie energią jest jednym z warunków krytycznych do osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

Historia norm ISO serii 9000

Historia norm ISO serii 9000 Historia norm ISO serii 9000 15.XII.2000 Nowelizacja norm ISO serii 9000 1996 Normy PN-ISO serii 9000 1994 Aktualizacja norm ISO serii 9000 1993 Normy PN-EN serii 29000 1987 Normy ISO serii 9000 1979 Brytyjska

Bardziej szczegółowo

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA W TRAKCJA PRKiI S.A. Warszawa, maj 2015 SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od 1999 roku Trakcja PRKiI S.A. mając na uwadze satysfakcję Klienta i

Bardziej szczegółowo

Analiza ryzyka eksploatacji urządzeń ciśnieniowych wdrażanie metodologii RBI w Grupie LOTOS S.A

Analiza ryzyka eksploatacji urządzeń ciśnieniowych wdrażanie metodologii RBI w Grupie LOTOS S.A Grupa LOTOS S.A. Analiza ryzyka eksploatacji urządzeń ciśnieniowych wdrażanie metodologii RBI w Grupie LOTOS S.A Jan Dampc Inspektor Dozoru / Dział Dozoru Technicznego 2 czerwca 2015r. Rafineria w Gdańsku

Bardziej szczegółowo

Zmiany wymagań normy ISO 14001

Zmiany wymagań normy ISO 14001 Zmiany wymagań normy ISO 14001 Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) opublikowała 15 listopada br. zweryfikowane i poprawione wersje norm ISO 14001 i ISO 14004. Od tego dnia są one wersjami obowiązującymi.

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie jakością, środowiskiem oraz bezpieczeństwem w praktyce gospodarczej. Maciej Urbaniak.

Zarządzanie jakością, środowiskiem oraz bezpieczeństwem w praktyce gospodarczej. Maciej Urbaniak. Zarządzanie jakością, środowiskiem oraz bezpieczeństwem w praktyce gospodarczej. Maciej Urbaniak. Książka stanowi szerokie kompendium wiedzy z zakresu systemów zarządzania. Stanowić ona może cenną pomoc

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU I. STRESZCZENIE to krótkie, zwięzłe i rzeczowe podsumowanie całego dokumentu, które powinno zawierać odpowiedzi na następujące tezy: Cel opracowania planu (np. założenie

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Jakością KOSZTY JAKOŚCI. Dr Mariusz Maciejczak www.maciejczak.pl

Zarządzanie Jakością KOSZTY JAKOŚCI. Dr Mariusz Maciejczak www.maciejczak.pl Zarządzanie Jakością KOSZTY JAKOŚCI Dr Mariusz Maciejczak www.maciejczak.pl Gdzie szukać kosztów jakości? PERSPEKTYWA ŁAŃCUCHA DOSTAW Rynek dostawców Pośrednicy dostawców Producent Pośrednicy dystrybucji

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy

Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy Ewa Górska Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy EWOLUCJA POGLĄDÓW NA ZAGADNIENIA BEZPIECZEŃSTWA PRACY Hand from root of finger to fingertip Hand frim wist to fingertip Arm from elbow to fingertip

Bardziej szczegółowo

Z-LOG-072I Zarządzanie Produkcją Production Management. Logistyka I stopień Ogólnoakademicki Stacjonarne

Z-LOG-072I Zarządzanie Produkcją Production Management. Logistyka I stopień Ogólnoakademicki Stacjonarne KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 Z-LOG-072I Zarządzanie Produkcją Production Management A. USYTUOWANIE

Bardziej szczegółowo

Strategia globalna firmy a strategia logistyczna

Strategia globalna firmy a strategia logistyczna Zarządzanie logistyką Dr Mariusz Maciejczak Strategia globalna firmy a strategia logistyczna www.maciejczak.pl STRATEGIA SZTUKA WOJNY W BIZNESIE Strategia polega na przeanalizowaniu obecnej sytuacji i

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie płynnością finansową przedsiębiorstwa

Zarządzanie płynnością finansową przedsiębiorstwa Zarządzanie płynnością finansową przedsiębiorstwa Cz. 4 Zarządzanie zapasami Składniki zapasów Konieczność utrzymywania zapasów Koszty zapasów 1. Koszty utrzymania zapasów - kapitałowe, - magazynowania,

Bardziej szczegółowo

SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O.

SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O. OFERTA FIRMY SH-INFO SYSTEM SP. Z O.O. UL. ARMII KRAJOWEJ 9A 41-506 CHORZÓW NA WDROśENIE NORMY JAKOŚCI ISO 9001:2000 CHORZÓW, 2008-06-20 1 :2000 SPIS TREŚCI: 1. KILKA SŁÓW O ISO... 3 2. DANE KONTAKTOWE

Bardziej szczegółowo

Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem

Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem Ekoinnowacje w zarządzaniu przedsiębiorstwem dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Poznań, 17 listopada 2014 r. AGENDA Innowacyjne podejście do zarządzania przedsiębiorstwem Warunki i

Bardziej szczegółowo

Techniki CAx. dr inż. Michał Michna. Politechnika Gdańska

Techniki CAx. dr inż. Michał Michna. Politechnika Gdańska Techniki CAx dr inż. Michał Michna 1 Sterowanie CAP Planowanie PPC Sterowanie zleceniami Kosztorysowanie Projektowanie CAD/CAM CAD Klasyfikacja systemów Cax Y-CIM model Planowanie produkcji Konstruowanie

Bardziej szczegółowo

System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001

System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001 System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001 Informacje ogólne ISO 50001 to standard umożliwiający ustanowienie systemu i procesów niezbędnych do osiągnięcia poprawy efektywności energetycznej.

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności Zarządzanie łańcuchami dostaw żywności w Polsce. Kierunki zmian. Wacław Szymanowski Książka jest pierwszą na naszym rynku monografią poświęconą funkcjonowaniu łańcuchów dostaw na rynku żywności w Polsce.

Bardziej szczegółowo

METODY SZACOWANIA KORZYŚCI I STRAT W DZIEDZINIE OCHRONY ŚRODOWISKA I ZDROWIA

METODY SZACOWANIA KORZYŚCI I STRAT W DZIEDZINIE OCHRONY ŚRODOWISKA I ZDROWIA METODY SZACOWANIA KORZYŚCI I STRAT W DZIEDZINIE OCHRONY ŚRODOWISKA I ZDROWIA Autor: red. Piotr Jeżowski, Wstęp Jedną z najważniejszych kwestii współczesności jest zagrożenie środowiska przyrodniczego i

Bardziej szczegółowo

TEMAT: Pojęcie logistyki ,,Logistyka nie jest wszystkim, ale wszystko bez logistyki jest niczym

TEMAT: Pojęcie logistyki ,,Logistyka nie jest wszystkim, ale wszystko bez logistyki jest niczym TEMAT: Pojęcie logistyki,,logistyka nie jest wszystkim, ale wszystko bez logistyki jest niczym prof. PŁ dr hab. inż. Andrzej SZYMONIK http://www.gen-prof.pl/ Łódź 2015 1. Geneza i pojęcie logistyki Geneza

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie do dokumentu Moduł polityki zarządzania

1. Wprowadzenie do dokumentu Moduł polityki zarządzania MCP Moduł polityki zarządzania, V2, 1/1/2003 Strona 1 WPROWADZENIE DO ZARZĄDZANIA ENERGIĄ W PRZEDSIĘBIORSTWIE W KONTEKŚCIE PROGRAMU UE: THE EUROPEAN MOTOR CHALLENGE PROGRAMME Moduł polityki zarządzania

Bardziej szczegółowo

Inwestycja w robotyzację

Inwestycja w robotyzację ASTOR WHITEPAPER Inwestycja w robotyzację Analiza Przygotowanie inwestycji Realizacja inwestycji Wykorzystanie inwestycji krok po kroku 2 ASTOR WHITEPAPER INWESTYCJA W ROBOTYZACJĘ Jak efektywnie zainwestować

Bardziej szczegółowo

Dane Klienta: ZLP Trokotex Sp. z o.o. ul. Wapienna 10. 87-100 Toruń. www.trokotex.pl

Dane Klienta: ZLP Trokotex Sp. z o.o. ul. Wapienna 10. 87-100 Toruń. www.trokotex.pl Dane Klienta: ZLP Trokotex Sp. z o.o. ul. Wapienna 10 87-100 Toruń www.trokotex.pl Zakłady Laminatów Poliestrowych Trokotex Sp. z o.o. są obecne na polskim rynku od 1987 roku, a ich produkty, głównie zbiorniki

Bardziej szczegółowo

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1 CO TO JEST HACCP? HACCP ANALIZA ZAGROŻEŃ I KRYTYCZNE PUNKTY KONTROLI HAZARD ryzyko, niebezpieczeństwo, potencjalne zagrożenie przez wyroby dla zdrowia konsumenta ANALYSIS ocena, analiza, kontrola zagrożenia

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE SZKOLENIE ROZWIĄZANIA W ZAKRESIE ROZWOJU KAPITAŁU LUDZKIEGO PRZEDSIĘBIORSTW BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W WPROWADZENIE W dobie silnej konkurencji oraz wzrastającej świadomości

Bardziej szczegółowo

Świadomy Podatnik projekt Rady Podatkowej PKPP Lewiatan. www.radapodatkowa.pl

Świadomy Podatnik projekt Rady Podatkowej PKPP Lewiatan. www.radapodatkowa.pl Świadomy Podatnik projekt Rady Podatkowej PKPP Lewiatan www.radapodatkowa.pl RYZYKO PODATKOWE Marcin Kolmas Definicja pojęcia ryzyka podatkowego na cele naszego spotkania Co to jest ryzyko podatkowe Ryzyko

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Janusz Bronisław Berdowski EUROPEJSKA UCZELNIA INFORMATYCZNO-EKONOMICZNA W WARSZAWIE ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od jakości nie ma odwrotu, gdyż na rynku globalnym nie walczy się tylko ceną

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Wszelkie prawa zastrzeżone. Rozpowszechnianie całości lub fragmentów niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci bez zgody wydawcy zabronione. Autor oraz wydawca dołożyli wszelkich starań aby zawarte

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... 11. Rozdział I. Systemowe zarządzanie jakością... 15

Spis treści. Przedmowa... 11. Rozdział I. Systemowe zarządzanie jakością... 15 Przedmowa... 11 Rozdział I. Systemowe zarządzanie jakością... 15 1. Charakterystyka zarządzania jakością... 15 1.1. Zarządzanie a kierowanie... 15 1.2. Cel i obiekt zarządzania... 16 1.3. Definiowanie

Bardziej szczegółowo

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne Podstawy Marketingu Marketing zagadnienia wstępne Definicje marketingu: Marketing to zyskowne zaspokajanie potrzeb konsumentów /Kotler 1994/. Marketing to kombinacja czynników, które należy brać pod uwagę

Bardziej szczegółowo

ŚCIEŻKA: Praktyk KAIZEN

ŚCIEŻKA: Praktyk KAIZEN ŚCIEŻKA: Praktyk KAIZEN Ścieżka dedykowana jest każdej osobie, która chce rozwijać siebie i swoją organizację - w szczególności: Koordynatorom i liderom Lean/KAIZEN odpowiedzialnym za obszary produkcyjne

Bardziej szczegółowo

DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29

DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29 DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29 2 ELEMENTY KSIĘGI JAKOŚCI 1. Terminologia 2. Informacja o Firmie 3. Podejście procesowe 4. Zakres Systemu Zarządzania Jakością

Bardziej szczegółowo

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE

TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE TEORIA DECYZJE KRÓTKOOKRESOWE 1. Rozwiązywanie problemów decyzji krótkoterminowych Relacje między rozmiarami produkcji, kosztami i zyskiem wykorzystuje się w procesie badania opłacalności różnych wariantów

Bardziej szczegółowo

Transport odpadów a standardy bezpieczeństwa. System Zarządzania Bezpieczeństwem Ruchu drogowego. Joanna Bańkowska Dyrektor Zarządzający BSI

Transport odpadów a standardy bezpieczeństwa. System Zarządzania Bezpieczeństwem Ruchu drogowego. Joanna Bańkowska Dyrektor Zarządzający BSI Transport odpadów a standardy bezpieczeństwa System Zarządzania Bezpieczeństwem Ruchu drogowego Joanna Bańkowska Dyrektor Zarządzający BSI NOWOCZESNY SYSTEM GOSPODARKI ODPADAMI PROBLEM CZY BIZNES? 13.11.2013

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania i kierunki rozwoju systemów kontroli w administracji publicznej

Uwarunkowania i kierunki rozwoju systemów kontroli w administracji publicznej Uwarunkowania i kierunki rozwoju systemów kontroli w administracji publicznej Prof AE dr hab. Wojciech Czakon Katedra Zarządzania Przedsiębiorstwem Akademia Ekonomiczna w Katowicach Program wystąpienia

Bardziej szczegółowo

Praca dyplomowa Analiza systemów zarządzania jakością w przedsiębiorstwach w województwie Podkarpackim

Praca dyplomowa Analiza systemów zarządzania jakością w przedsiębiorstwach w województwie Podkarpackim Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Pigonia w Krośnie Praca dyplomowa Analiza systemów zarządzania jakością w przedsiębiorstwach w województwie Podkarpackim Autor: Alicja Czekańska Opiekun

Bardziej szczegółowo

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015 Wykorzystanie elementów systemu EMAS w SZŚ według ISO 14001:2015 dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Agenda Elementy SZŚ według EMAS (Rozporządzenie UE 1221/2009) i odpowiadające im

Bardziej szczegółowo

Strategie wspó³zawodnictwa

Strategie wspó³zawodnictwa Strategie wspó³zawodnictwa W MESE można opracować trzy podstawowe strategie: 1) niskich cen (dużej ilości), 2) wysokich cen, 3) średnich cen. STRATEGIA NISKICH CEN (DUŻEJ ILOŚCI) Strategia ta wykorzystuje

Bardziej szczegółowo

LEAN - QS zintegrowany system komputerowy wspomagający zarządzanie jakością.

LEAN - QS zintegrowany system komputerowy wspomagający zarządzanie jakością. LEAN - QS zintegrowany system komputerowy wspomagający zarządzanie jakością. ISO 9004 ERP Kaizen Six Sigma Profit Lean Plan prezentacji 1. Główne założenia normy ISO 9004. 2. Zakres funkcjonalny systemu

Bardziej szczegółowo

Co się zmieni w nowej wersji normy ISO 9001

Co się zmieni w nowej wersji normy ISO 9001 TÜV Rheinland Polska Co się zmieni w nowej wersji normy ISO 9001 Podsumowanie zmian www.tuv.pl Aktualizacja normy ISO 9001:2015 Publikacja nowej wersji normy ISO 9001:2015 jest oczekiwana we wrześniu 2015

Bardziej szczegółowo

FMEA. Tomasz Greber tomasz@greber.com.pl. Opracował: Tomasz Greber (www.greber.com.pl)

FMEA. Tomasz Greber tomasz@greber.com.pl. Opracował: Tomasz Greber (www.greber.com.pl) FMEA Tomasz Greber tomasz@greber.com.pl FMEA MYŚLEĆ ZAMIAST PŁACIĆ Dlaczego FMEA? Konkurencja Przepisy Normy (ISO 9000, TS 16949 ) Wymagania klientów Powstawanie i wykrywanie wad % 75% powstawania wad

Bardziej szczegółowo

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej

System B2B jako element przewagi konkurencyjnej 2012 System B2B jako element przewagi konkurencyjnej dr inż. Janusz Dorożyński ZETO Bydgoszcz S.A. Analiza biznesowa integracji B2B Bydgoszcz, 26 września 2012 Kilka słów o sobie główny specjalista ds.

Bardziej szczegółowo

Część I. Kryteria oceny programowej

Część I. Kryteria oceny programowej Część I Kryteria oceny programowej 1. Jednostka formułuje koncepcję rozwoju ocenianego kierunku. 1) Koncepcja kształcenia nawiązuje do misji Uczelni oraz odpowiada celom określonym w strategii jednostki,

Bardziej szczegółowo

SPECYFICZNE WYMAGANIA DLA SPRZEDAWCÓW SUROWCÓW I KOMPONENTÓW DLA IZO-BLOK S.A. NR 2/15.12.2014

SPECYFICZNE WYMAGANIA DLA SPRZEDAWCÓW SUROWCÓW I KOMPONENTÓW DLA IZO-BLOK S.A. NR 2/15.12.2014 SPECYFICZNE WYMAGANIA DLA SPRZEDAWCÓW SUROWCÓW I KOMPONENTÓW DLA IZO-BLOK S.A. NR 2/15.12.2014 Spis treści: 1. Wymagania systemowe. 2. Wymagania prawne /środowiskowe. 3. Wymagania dotyczące zatwierdzenia

Bardziej szczegółowo

Jarosław Żeliński analityk biznesowy, projektant systemów

Jarosław Żeliński analityk biznesowy, projektant systemów Modele wdrażania i zarządzania projektami ERP Jarosław Żeliński analityk biznesowy, projektant systemów (c) Jarosław Żeliński IT-Consulting 1 Cel prezentacji Wskazanie kluczowych ryzyk projektów wdrożenia

Bardziej szczegółowo

Dr hab. inż. Jan Duda. Wykład dla studentów kierunku Zarządzanie i Inżynieria Produkcji

Dr hab. inż. Jan Duda. Wykład dla studentów kierunku Zarządzanie i Inżynieria Produkcji Automatyzacja i Robotyzacja Procesów Produkcyjnych Dr hab. inż. Jan Duda Wykład dla studentów kierunku Zarządzanie i Inżynieria Produkcji Podstawowe pojęcia Automatyka Nauka o metodach i układach sterowania

Bardziej szczegółowo

5. Planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

5. Planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 5. Planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 5.1. Jakie znaczenie ma planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy? Planowanie jest ważnym elementem

Bardziej szczegółowo