EKSPLOATACJA POLIMETALICZNEGO ZŁOŻA W DZIEĆMOROWICACH KOZICACH (GÓRY SOWIE)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "EKSPLOATACJA POLIMETALICZNEGO ZŁOŻA W DZIEĆMOROWICACH KOZICACH (GÓRY SOWIE)"

Transkrypt

1 Nr 117 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 117 Studia i Materiały Nr Maciej MADZIARZ*, Henryk SZTUK* górnictwo, rudy metali, historia eksploatacji EKSPLOATACJA POLIMETALICZNEGO ZŁOŻA W DZIEĆMOROWICACH KOZICACH (GÓRY SOWIE) Referat przedstawia historyczną eksploatację rud metali w Dziećmorowicach Kozicach w Górach Sowich. Omówiono charakterystykę złoża, historię rozwoju eksploatacji oraz zachowane pozostałości dawnych robót górniczych. Szczególną uwagę poświęcono powojennej eksploatacji rud uranu. 1. HISTORIA ROBÓT GÓRNICZYCH Dziećmorowice i Kozice to wsie położone w Górach Sowich (pow. Wałbrzych, woj. dolnośląskie). Roboty górnicze w Dziećmorowicach prowadzone były okresowo od początku II poł. XVI w. Przedmiotem eksploatacji były niewielkie złoża rud ołowiu i srebra. Mineralizacje prawie zawsze były związane z rozproszonymi gniazdami wypełnionymi kwarcytami, barytem i kalcytem. W tym okresie eksploatacja górnicza nie miała jednak większego znaczenia. W 1576 r., po badaniach przeprowadzonych w kopalni Johan Georg na zlecenie Kamery Śląskiej stwierdzono tam nowe, bogate mineralizacje srebra. Jachymowski specjalista górniczo-hutniczy, niejaki Nessler, ocenił i pozytywnie zaopiniował zasoby oraz perspektywy ich dalszej eksploatacji. Opinia Nesslera prawdopodobnie zdecydowała o nadaniu Dziećmorowicom przywileju wolności górniczej. Najprawdopodobniej w okresie wojny trzydziestoletniej, jak i w całym XVII wieku robót górniczych nie prowadzono. W 1711 r. uruchomiono kopalnię Gabe Gottes (rys. 1). O przebiegu i efektach tych robót niestety nic nie wiadomo. Dopiero w latach 30. XVIII w. eksploatację prowadziło w tej kopalni gwarectwo Samuela Jagwitza. Wtedy też uruchomiona została przez Hochbergów z Książa kolejna kopalnia w tym rejonie Kaiser Heinrich. Po wojnie prusko-austriackiej syn Jagwitza zorganizował w 1764 r. nowe gwarectwo, nadal pod ta samą nazwą Gabe Gottes. Głębiony wówczas szyb osiągnął głębokość ok. 80 m. Z zachowanych wiadomości z tego okresu wynika, że natrafiono na bogatą żyłę (o miąższości ok. 1 m) zawierającą skupienia galeny, minerałów arsenu i miedzi, w których występowały drobne ilości srebra. * Politechnika Wrocławska, Instytut Górnictwa, Wrocław, pl. Teatralny 2

2 204 Rys. 1. Kopalnia Gabe Gotttes 1783 r. Fig. 1. Gabe Gotttes mine in 1783 W 1782 r. kopalnia Gabe Gottes włączona została do jurysdykcji pruskiego urzędu górniczego (Oberbergamt). Urząd górniczy zainteresował się również kopalnią Kaiser Heinrich, którą przemianował na Wilhelm Heinrich. W połowie XIX w. przystąpiono do ponownego udostępnienia dawnych wyrobisk, z czego wnioskować należy, że roboty górnicze prowadzone uprzednio zostały wstrzymane. Utworzono wtedy nowe gwarectwo pod nazwa Gutes Glück (1862 r.). Roboty górnicze wstrzymano jednak w 1864 r. ze względu na fakt, że przynosiły one znaczne, sięgające sumy talarów, straty [2]. Wiadomo, że na mapie górniczej z 1926 r. na terenie Julianowa i Dziećmorowic zaznaczone były obszary górnicze Gabe Gottes i Consolidierte Gut Glück. Po przejęciu terenów Dolnego Śląska przez władze polskie po II wojnie światowej podjęto kompleksowe poszukiwania złóż uranu na terenie prawie całego kraju. Roboty poszukiwawcze prowadzono głównie w Sudetach, Górach Świętokrzyskich, Karpatach oraz na obszarze Górnośląskiego Zagłębią Węglowego. Do poszukiwań i eksploatacji rud uranu powołano specjalistyczne przedsiębiorstwo pod nazwą Zakłady Przemysłowe R-1 (ZP R-1) w Kowarach. W ramach prowadzonych wtedy prac szczególną uwagę zwrócono na rejony działania dawnego górnictwa rudnego na Dolnym Śląsku ze względu na wysokie prawdopodobieństwo występowania mineralizacji uranowych w eksploatowanych dawniej złożach. O istnieniu w skałach krystalicznych Sudetów niewielkich żył i gniazd rudy uranowej wiedziano już w II poł. lat 20. ub. wieku. Na większe jej skupiska natrafiono w 1926 r. w kopalni magnetytu w Kowarach. Wiadomo, że w okresie tuż przed i w czasie II wojny światowej odkryto w Sudetach złoża zawierające ok. 300 Mg uranu. Zdaniem niektórych autorów (Wł. Adamski) w latach wydobyto i sprzedano 74 Mg rudy uranowej [1]. W ramach działań ZP R-1 w Kowarach przeprowadzono m.in. rewizje i ponownie udostępniono wyrobiska wielu dawnych, często nieczynnych od stuleci kopalń. Jedną ze zbadanych wtedy dawnych kopalń była kopalnia rud polimetalicznych w Dziećmorowicach.

3 CHARAKTERYSTYKA ZŁOŻA Rejon złoża budują gnejsy archaiku Gór Sowich (gnejsy kordierytowe, biotytowe i mikowe wraz z tkwiącymi wśród nich w nieznacznych ilościach granulitami i amfibolitami). W rejonie złoża gnejsy rozcina seria uskoków o kierunkach głównych NW SE, związanych z zasadniczymi uskokami Gór Sowich krawędziowym (wewnątrzsudeckim) i brzeżnym. Osadowe utwory karbońskie niecki śródsudeckiej, kontaktujące się z gnejsami od południowego zachodu, wzdłuż uskoku krawędziowego przecinają (w sąsiedztwie gnejsów) intruzje porfirów kwarcowych. Intruzje te występują również w gnejsach niedaleko od złoża. Z intruzjami porfirowymi związana jest seria żył barytowych zwierających niekiedy okruszcowanie srebrem i ołowiem. Złoże występuje w odległości ok. 3 km od uskoku krawędziowego i ok. 4 km od uskoku brzeżnego. W rejonie wyróżnia się trzy główne strefy tektoniczne. Strefę I wypełnia masa z przetartych gnejsów i glinki tektonicznej o miąższości 0,6 do 1,5 m. W strefie tej rozwinięta jest mineralizacja kwarcowo-kalcytowa. Częściej występuje kalcyt. Żyły tego typu mają miąższość od 3 do 10 cm. Strefa II ciągnie się na północny wschód od strefy I. Występuje tu mineralizacja kwarcowo-barytowa i barytowa. Rozwijają się one przede wszystkim w postaci żył w szczelinie uskokowej. Strefę III stanowi nieciągłość tektoniczna Kozic. Wymienione strefy tektoniczne przeżyły co najmniej dwukrotny rozwój przed procesami mineralizacji i późniejsze odmłodzenie. W złożu występują dwa typy okruszcowania związane z kwarcowo-barytową i kwarcowo-kalcytową mineralizacją. W żyłach kwarcowo-barytowych występuje głównie galena, a ponadto sfaleryt, kowelin, bornit i chalkopiryt. Okruszcowanie uranowe tu nie występuje. W żyłach kwarcowo-kalcytowych okruszcowanie przejawia się głównie występowaniem chalkopirytu, a ponadto występuje: magnetyt, arsenopiryt, sfaleryt, kobaltyn, nikielin, galena, bizmutyn i markazyt. W obu opisywanych typach żył występuje piryt. Okruszcowanie uranowe związane jest z drugim typem żył i występuje w ciemnobrunatnym kalcycie, wykształconym w formie żył, ciągnących się w strefach tektonicznych. W strefie I, gdzie prowadzono eksploatację, wielkość żył rudnych wynosiła wzdłuż biegu 1 do 5 m., zaś po upadzie 3 do 14 m. Ich miąższość wynosiła od 0,1 do 0,3 m. Zawartość uranu w żyłach rudnych wynosiła od 0,5 do 5% (średnio 2,5%). Wokół żył, w złupkowaconej masie gnejsów, występuje dość jednostajne okruszcowanie (od 0,2 do 0,4%). Całe okruszcowanie uranowe występuje zawsze na wiszącym boku strefy tektonicznej. Mineralizacja uranowa do głębokości 195 m wyraża się przede wszystkim czernią uranową i znikomą obecnością torbernitu, autunitu i smółki uranowej. Na poziomach 235 i 275 m zawartość smółki znacznie wzrasta.

4 206 Przypuszcza się, że uran w postaci pierwotnej smółki był w paragenezie z bizmutem, kobaltem i niklem. Mineralizacja uranowa, występująca w strefach tektonicznych Dziećmorowic, związana jest prawdopodobnie z działalnością hydrotermalną z okresu powstawania sąsiadujących ze złożem skał plutonicznych, wykształconych w postaci późnowaryscyjskich efuzywów porfirów kwarcowych i lakolitów granitowoporfirowych. Na podstawie mineralogicznych asocjacji złoże zostało zaliczone do złóż hydrotermalnych średnich i niskich temperatur. Okruszcowanie (razem z kompleksem siarczków) związane jest z żyłami kalcytu rozmieszczonymi, bez wyraźnych prawideł, w strefie zmielenia przy uskoku. Wszystkie żyły silnie rozwinięte są wzdłuż upadu w kierunku SE [4]. 3. PRACE POSZUKIWAWCZE I EKSPLOATACYJNE Obszar złoża polimetalicznego w Dziećmorowicach był znany już w XVI w. (eksploatacja rud ołowiu i srebra), a w połowie XIX w. został rozpoznany jako złoże niklu, kobaltu i ołowiu. W 1949 r. w trakcie prowadzonych prac poszukiwawczych (ze zdjęć emanacyjnych) stwierdzono szereg anomalii na hałdach pięciu starych szybów. W roku 1950 prowadzono rozpoznanie w głąb i po biegu pierwszej strefy tektonicznej, opisanej w roku 1949 jako strefa rudna przy szybie nr 1. Szyb pogłębiono do 195 m i wraz z wyrobiskami rozpoczętymi w roku 1949 eksploatowano poziomy 65, 125 i 155 m. Równocześnie rozpoznawano strefy rudne w granicach szybików nr 5 i nr 6 z 1949 r. na poziomach 27, 40 i 60 m. Z powierzchni wykonano trzy otwory badawcze pod kątem 75 w kierunku strefy rudnej. Wykonano też pięć wierceń dołowych. W roku 1951 szyb pogłębiono do 275 m, zakończono rozpoznawanie poziomów 90, 125 i 155 m, prowadząc jednocześnie prace rozpoznawcze na poziomach 195, 235 i 275 m. W roku 1952 prowadzono w dalszym ciągu prace rozpoznawcze na poziomach 235 i 275 m, a szybem ślepym z poziomu 275 m rozpoznawano złoże na poziomach 315 i 345 m. Strefa I (rudna) została rozpoznana do głębokości 345 m (tab.1). Wykonano tu ogółem m wyrobisk. Strefy II w trakcie prowadzonych robót nie rozpoznawano w związku z występującą tu mineralizacja barytową, która pozbawiona jest okruszcowania uranowego. Eksploatację złoża prowadzono początkowo (1950 r.) blokami eksploatacyjnymi zakładanymi z nadsięwłomów i szybików. W późniejszym okresie gniazda rudne eksploatowano systemem chodników warstwowych. Zawartość uranu w rudzie wahała się od 0,41 do 0,83%. Z dziesięciu poziomów eksploatacyjnych wydobyto ogółem 6211,5 kg uranu w metalu (tab. 2)

5 207 Rys. 2. Wycinek mapy z okresu poszukiwań i eksploatacji rud uranu w Dziećmorowicach Kozicach Fig. 2. Map of old uranium mining in Dziećmorowice Kozice Roboty i ich efekty Zestawianie robót górniczych Wyrobiska górnicze ogółem, (poszukiwawczorozpoznawcze, przygotowawcze i eksploatacyjne) [m] Wielkości (w danym roku) Tabela 1 Razem , ,5 Urobek [ m 3 ] Wiercenia (z powierzchni i dołowe) [m] Prowadzone w latach roboty poszukiwawczo-rozpoznawcze i eksploatacyjne za uranem wykazały, że produktywność polimetalicznego złoża w Dziećmorowicach nie zmienia się w sposób wyraźny i jednoznaczny na poszczególnych poziomach. Ogólnie jednak, wskutek niewielkiej liczby i małych rozmiarów gniazd rudnych, zasoby złoża były niewielkie. W miarę rozpoznawania złoża nie zaobserwowano wzbogacania się jego okruszcowania. Gniazda rudne,

6 208 stwierdzone robotami górniczymi zostały całkowicie wyeksploatowane. Z uwagi na niewielkie rozmiary gniazd rudnych i wysoki koszt ich eksploatacji dalsze rozpoznanie (poniżej głębokości 345 m), a tym samym eksploatacja, okazały się niecelowe. Wydobycie w kopalni Dziećmorowice Kozice ( ) Poziom Ogółem U [kg] Śr. zaw. U [%] , , , , , , , , ,0 Ogółem: 6211,5 0,41 (1949 r.) 0,83 (1950 r.) 0,70 (1951 r.) 0,75 (1952 r.) Tabela 2 Po działalności górniczej w Dziećmorowicach pozostało 9 hałd, z których największa wyraźnie dominuje nad pozostałymi i jest doskonale widoczna w terenie. Odnaleźć można również relikty zlikwidowanych szybów, do których prowadzą opuszczone drogi polne oraz pozostałości rowów poszukiwawczych [3, 4]. W odległości ok. 500 m w kierunku płn. od zabudowań Dziećmorowic widoczne są relikty hałdy i szybu. Inne, słabo zachowane ślady dawnych robót górniczych znajdują się ok. 200 m dalej w odległości ok. 100 m w kierunku zachodnim od drogi gruntowej z Dziećmorowic do Starego Julianowa. Lokalizacji obiektów w terenie dokonano na podstawie mapy geologicznej z roku 1924 Geologische Karte von Preussen und benachbarten Bundesstaaten, ark. Charlottenbrunn oraz mapy geologicznej i rejonu punktów okruszcowania i złoża Wałbrzych Kozice Rusinowa z okresu powojennego. Na hałdach po wydobyciu rud uranu zalega 166,5 tys. Mg urobku (skała płonna z niewielką ilością rudy) o łącznej objętości 75,5 tys. m 3. Biorąc pod uwagę średnią zawartość rudy w masie hałdy i procentową zawartość uranu, wynoszącą nie więcej niż 0,03%, szacować można, że znajduje się tam jeszcze ok. 10 kg uranu [4]. 4. ZAKOŃCZENIE Historia eksploatacji górniczej w rejonie Dziećmorowic, trwająca z przerwami ponad pięć stuleci, zakończyła się w roku Historia robót górniczych na tym

7 209 złożu potwierdza tezę, że wraz z rozwojem wiedzy i techniki górniczej, w połączeniu ze wzrostem zapotrzebowania na konkretne surowce oraz pojawianiem się zastosowań dla coraz to nowych pierwiastków, pozornie bezwartościowe w danym czasie złoża, często okazują się na powrót cenne i stają się obiektem zainteresowania, a zatem i przedmiotem eksploatacji górniczej. Być może warto więc powrócić do wielu dawnych stanowisk górniczych, aby na podstawie istniejących dokumentacji i w uzasadnionych przypadkach dalszych prac poszukiwawczych, rozważyć możliwość wznowienia zarzuconych niegdyś robót górniczych, które mogą okazać się ekonomicznie uzasadnione, szczególnie wobec obserwowanej tendencji wzrostu zapotrzebowania i cen wielu surowców metalicznych. LITERATURA [1] ADAMSKI Wł., Kowary, szkice z dziejów miasta. Jelenia Góra [2] DZIEKOŃSKI T., Wydobywanie i metalurgia kruszców na Dolnym Śląsku od XIII do połowy XX w., PAN, Wrocław [3] LIBER-MADZIARZ L., MADZIARZ M., Historia górnictwa kruszcowego w Górach sowich wraz z dokumentacja zachowanych obiektów, Raport Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej I-11/S-79/96, niepublikowany. [4] PRACA ZBIOROWA, Ocena uranonośności Sudetów, Tom II, cz. 2. Kowary 1959, niepublikowana. EXPLOITATION OF THE POLIMETALIC LEDGE IN DZIEĆMOROWICE KOZICE (SOWIE MTS., LOWER SILESIA, POLAND) The story of exploitation of metal ores in Dziećmorowice Kozice is presented. Characterization of the ledge, evolution of exploitation and remainders of the old mining activity are described. Particular attention is paid to uranium ore exploitation after the world war II.

PIERWSZA INWENTARYZACJA SZTOLNI POD PRZEŁECZĄ WALIMSKĄ

PIERWSZA INWENTARYZACJA SZTOLNI POD PRZEŁECZĄ WALIMSKĄ Nr 117 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 117 Studia i Materiały Nr 32 2006 Elżbieta LIBER* relikty sztolni, Walim, Góry Sowie PIERWSZA INWENTARYZACJA SZTOLNI POD PRZEŁECZĄ

Bardziej szczegółowo

TERENY DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W BYSTRZYCY GÓRNEJ, MODLISZOWIE I DZIEĆMOROWICACH W ŚWIETLE DANYCH ARCHIWALNYCH I BADAŃ WSPÓŁCZESNYCH

TERENY DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W BYSTRZYCY GÓRNEJ, MODLISZOWIE I DZIEĆMOROWICACH W ŚWIETLE DANYCH ARCHIWALNYCH I BADAŃ WSPÓŁCZESNYCH Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, pod red. P.P. Zagożdzona i M. Madziarza, Wrocław 2008 dawne roboty górnicze Góry Sowie Maciej MADZIARZ 1 TERENY DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W BYSTRZYCY

Bardziej szczegółowo

ROZWÓJ PRAC BADAWCZO- -INWENTARYZACYJNYCH DAWNEGO GÓRNICTWA KRUSZCÓW W BYSTRZYCY GÓRNEJ (GÓRY SOWIE)

ROZWÓJ PRAC BADAWCZO- -INWENTARYZACYJNYCH DAWNEGO GÓRNICTWA KRUSZCÓW W BYSTRZYCY GÓRNEJ (GÓRY SOWIE) Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, t. 2 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2009 górnictwo, rudy metali, historia eksploatacji Maciej MADZIARZ* ROZWÓJ PRAC BADAWCZO-

Bardziej szczegółowo

STARE GÓRNICTWO NIEWĘGLOWE WOKÓŁ WAŁBRZYCHA

STARE GÓRNICTWO NIEWĘGLOWE WOKÓŁ WAŁBRZYCHA Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, pod red. P.P. Zagożdzona i M. Madziarza, Wrocław 2008 stare wyrobiska górnicze, górnictwo kruszcowe Ziemia Wałbrzyska, geoturystyka Andrzej KOSIÓR

Bardziej szczegółowo

Poszukiwanie i dokumentowanie złóż

Poszukiwanie i dokumentowanie złóż Moduł VI Poszukiwanie i dokumentowanie złóż Koordynator: Dr hab. Antoni Muszer Poszukiwanie i dokumentowanie złóż prof. dr hab. Andrzej Solecki dr Wojciech Śliwiński dr hab. Antoni Muszer dr Dagmara Tchorz-Trzeciakiewicz

Bardziej szczegółowo

1. Wstęp. Maciej MADZIARZ *

1. Wstęp. Maciej MADZIARZ * Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, t. 3 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2010 relikty dawnych robót górniczych, górnictwo rud, Góry Sowie Maciej MADZIARZ * HISTORIA

Bardziej szczegółowo

ODKRYCIE I INWENTARYZACJA SZTOLNI W BYSTRZYCY GÓRNEJ

ODKRYCIE I INWENTARYZACJA SZTOLNI W BYSTRZYCY GÓRNEJ Nr 117 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 117 Studia i Materiały Nr 32 2006 Elżbieta LIBER*, Maciej MADZIARZ* relikty sztolni, rudy ołowiu i srebra, Góry Sowie ODKRYCIE I INWENTARYZACJA

Bardziej szczegółowo

KOPALNIE CZARNÓW, MIEDZIANKA I STARA GÓRA W POSZUKIWANIACH OKRUSZCOWANIA URANOWEGO ORAZ RUD METALI W LATACH 40. i 50. XX W.

KOPALNIE CZARNÓW, MIEDZIANKA I STARA GÓRA W POSZUKIWANIACH OKRUSZCOWANIA URANOWEGO ORAZ RUD METALI W LATACH 40. i 50. XX W. Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, t. 2 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2009 górnictwo rud, poszukiwanie i eksploatacja złóż, Sudety Maciej MADZIARZ * KOPALNIE

Bardziej szczegółowo

BADANIA STANOWISK DAWNEGO GÓRNICTWA NA TERENIE DOLNEGO ŚLĄSKA

BADANIA STANOWISK DAWNEGO GÓRNICTWA NA TERENIE DOLNEGO ŚLĄSKA Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Nr 111 Politechniki Wrocławskiej Nr 111 Konferencje Nr 43 2005 Maciej MADZIARZ, Henryk SZTUK* górnictwo, ośrodki dawnej eksploatacji, rozwój techniki eksploatacji złóż

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE GEOMETRII INŻYNIERSKIEJ W AEROLOGII GÓRNICZEJ

ZASTOSOWANIE GEOMETRII INŻYNIERSKIEJ W AEROLOGII GÓRNICZEJ Krzysztof SŁOTA Instytut Eksploatacji Złóż Politechniki Śląskiej w Gliwicach ZASTOSOWANIE GEOMETRII INŻYNIERSKIEJ W AEROLOGII GÓRNICZEJ Od Redakcji: Autor jest doktorantem w Zakładzie Aerologii Górniczej

Bardziej szczegółowo

Złoże naturalne nagromadzenie kopaliny lub kilku kopalin, które może być przedmiotem eksploatacji.

Złoże naturalne nagromadzenie kopaliny lub kilku kopalin, które może być przedmiotem eksploatacji. WPROWADZENIE Złoże naturalne nagromadzenie kopaliny lub kilku kopalin, które może być przedmiotem eksploatacji. Według art. 6. ust. 1, pkt 19 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze

Bardziej szczegółowo

SZTOLNIA NA GÓRZE BIELEC (RUDAWY JANOWICKIE) NIEZNANY ŚLAD GÓRNICTWA KRUSZCOWEGO

SZTOLNIA NA GÓRZE BIELEC (RUDAWY JANOWICKIE) NIEZNANY ŚLAD GÓRNICTWA KRUSZCOWEGO Nr 117 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 117 Studia i Materiały Nr 32 2006 Paweł P. ZAGOŻDŻON*, Katarzyna ZAGOŻDŻON** historia górnictwa, górnictwo rud, mineralizacja rudna,

Bardziej szczegółowo

Piława Górna, osiedle Kopanica Opis lokalizacji i dostępności. Łatwo dostępne, prowadzi do niego czarny szlak od ul.

Piława Górna, osiedle Kopanica Opis lokalizacji i dostępności. Łatwo dostępne, prowadzi do niego czarny szlak od ul. Opis geostanowiska Grzegorz Gil Informacje ogólne (weryfikacja) Numer obiektu 178 Nazwa obiektu (oficjalna, obiegowa lub nadana) Punkt widokowy i nieczynny łom mylonitów Piława Górna Współrzędne geograficzne

Bardziej szczegółowo

725 Rozpoznanie geologiczne i gospodarka złożeni Ten dział wiąże się ściśle z działalnością górniczą i stanowi przedmiot badań geologii górniczej (kopalnianej). Tradycyjnie obejmuje ona zagadnienia od

Bardziej szczegółowo

STAN ROZPOZNANIA HISTORYCZNIE EKSPLOATOWANYCH SUDECKICH ZŁÓŻ POLIMETALICZNYCH W ŚWIETLE WYNIKÓW POWOJENNYCH PRAC GEOLOGICZNO-POSZUKIWAWCZYCH

STAN ROZPOZNANIA HISTORYCZNIE EKSPLOATOWANYCH SUDECKICH ZŁÓŻ POLIMETALICZNYCH W ŚWIETLE WYNIKÓW POWOJENNYCH PRAC GEOLOGICZNO-POSZUKIWAWCZYCH Nr 128 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 128 Studia i Materiały Nr 36 2009 Maciej MADZIARZ* górnictwo rud, poszukiwanie i eksploatacja złóż, Sudety STAN ROZPOZNANIA HISTORYCZNIE

Bardziej szczegółowo

KOPALNIA GIERCZYN ZAPOMNIANY EPIZOD W HISTORII GÓRNICTWA RUD ZIEM ZACHODNICH

KOPALNIA GIERCZYN ZAPOMNIANY EPIZOD W HISTORII GÓRNICTWA RUD ZIEM ZACHODNICH Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, pod red. P.P. Zagożdzona i M. Madziarza, Wrocław 2008 górnictwo cyny historia górnictwa Maciej MADZIARZ 1 Henryk SZTUK 1 KOPALNIA GIERCZYN ZAPOMNIANY

Bardziej szczegółowo

Wykład 1. Wiadomości ogólne

Wykład 1. Wiadomości ogólne Wykład 1 Wiadomości ogólne Wiadomości ogólne Nagromadzenie w jednym miejscu większych ilości minerału użytecznego wśród skał płonnych nazywa się złożem kopalni użytecznej Według pochodzenia złoża dzieli

Bardziej szczegółowo

Koncepcja docelowego modelu kopalni Lubin z budową nowego szybu

Koncepcja docelowego modelu kopalni Lubin z budową nowego szybu 193 CUPRUM Czasopismo Naukowo-Techniczne Górnictwa Rud nr 4 (77) 2015, s. 193-198 Koncepcja docelowego modelu kopalni Lubin z budową nowego szybu Jerzy Grzesiński 1), Sławomir Hanzel 2), Marek Marzec 1),

Bardziej szczegółowo

Janusz Jasiński Przewodniczący Organizacji Pracodawców Ziemi Lubuskiej

Janusz Jasiński Przewodniczący Organizacji Pracodawców Ziemi Lubuskiej Janusz Jasiński Przewodniczący Organizacji Pracodawców Ziemi Lubuskiej Zielona Góra, 29 czerwca 2016 1 13 13 12 12 11 11 10 10 9 9 8 8 7 7 6 6 5 5 4 4 3 3 2 2 1 1 Udokumentowane złoża (w mln ton, 2010)

Bardziej szczegółowo

Andrzej Gonet*, Aleksandra Lewkiewicz-Ma³ysa*, Jan Macuda* ANALIZA MO LIWOŒCI ZAGOSPODAROWANIA WÓD MINERALNYCH REJONU KROSNA**

Andrzej Gonet*, Aleksandra Lewkiewicz-Ma³ysa*, Jan Macuda* ANALIZA MO LIWOŒCI ZAGOSPODAROWANIA WÓD MINERALNYCH REJONU KROSNA** WIERTNICTWO NAFTA GAZ TOM 22/1 2005 Andrzej Gonet*, Aleksandra Lewkiewicz-Ma³ysa*, Jan Macuda* ANALIZA MO LIWOŒCI ZAGOSPODAROWANIA WÓD MINERALNYCH REJONU KROSNA** 1. WSTÊP Na obszarze Polski wody mineralne

Bardziej szczegółowo

UDOSTĘPNIENIE STANOWISK ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W REZERWACIE NA KARCZÓWCE W 2011 ROKU. Tymoteusz Wróblewski

UDOSTĘPNIENIE STANOWISK ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W REZERWACIE NA KARCZÓWCE W 2011 ROKU. Tymoteusz Wróblewski UDOSTĘPNIENIE STANOWISK ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W REZERWACIE NA KARCZÓWCE W 2011 ROKU Tymoteusz Wróblewski Kielce, sierpień 2011 Tymoteusz Wróblewski SPRAWOZDANIE Z NADZORU GEOLOGICZNEGO NAD PRACAMI WYKONANYMI

Bardziej szczegółowo

1. Wstęp. Maciej MADZIARZ * Malwina KOBYLAŃSKA**

1. Wstęp. Maciej MADZIARZ * Malwina KOBYLAŃSKA** Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, t. 3 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2010 Górnictwo i rynek złota, poszukiwanie i eksploatacja złóż, Sudety Maciej MADZIARZ

Bardziej szczegółowo

CUPRIFODINA IN MONTIBUS O HISTORII I POZOSTAŁOŚCIACH DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W REJONIE MIEDZIANKI MIASTA ZRODZONEGO I UNICESTWIONEGO PRZEZ GÓRNICTWO

CUPRIFODINA IN MONTIBUS O HISTORII I POZOSTAŁOŚCIACH DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W REJONIE MIEDZIANKI MIASTA ZRODZONEGO I UNICESTWIONEGO PRZEZ GÓRNICTWO Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, t. 3 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2010 relikty dawnych robót górniczych, górnictwo rud miedzi, Miedzianka, Sudety Maciej

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE DOSTĘPNYCH WYROBISK BYŁEJ KOPALNI WOLNOŚĆ W KOWARACH JAKO GEOLOGICZNEGO POLIGONU BADAWCZEGO

WYKORZYSTANIE DOSTĘPNYCH WYROBISK BYŁEJ KOPALNI WOLNOŚĆ W KOWARACH JAKO GEOLOGICZNEGO POLIGONU BADAWCZEGO Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Nr 111 Politechniki Wrocławskiej Nr 111 Konferencje Nr 43 2005 Paweł P. ZAGOŻDŻON* Katarzyna ZAGOŻDŻON** Kowary, kopalnia Wolność, kartografia geologiczna, tektonika,

Bardziej szczegółowo

Zagrożenia pogórnicze na terenach dawnych podziemnych kopalń węgla brunatnego w rejonie Piły-Młyna (woj. Kujawsko-Pomorskie)

Zagrożenia pogórnicze na terenach dawnych podziemnych kopalń węgla brunatnego w rejonie Piły-Młyna (woj. Kujawsko-Pomorskie) Zagrożenia pogórnicze na terenach dawnych podziemnych kopalń węgla brunatnego w rejonie Piły-Młyna (woj. Kujawsko-Pomorskie) dr inż. A.Kotyrba, dr inż. A.Frolik dr inż. Ł.Kortas, mgr S.Siwek Główny Instytut

Bardziej szczegółowo

PL B1. Sposób podziemnej eksploatacji złoża minerałów użytecznych, szczególnie rud miedzi o jednopokładowym zaleganiu

PL B1. Sposób podziemnej eksploatacji złoża minerałów użytecznych, szczególnie rud miedzi o jednopokładowym zaleganiu PL 214250 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 214250 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 382608 (51) Int.Cl. E21C 41/22 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia:

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT PRASOWY LW BOGDANKA S.A. PO 2013 ROKU: WZROST WYDOBYCIA I BARDZO DOBRE WYNIKI FINANSOWE POMIMO TRUDNYCH WARUNKÓW RYNKOWYCH

KOMUNIKAT PRASOWY LW BOGDANKA S.A. PO 2013 ROKU: WZROST WYDOBYCIA I BARDZO DOBRE WYNIKI FINANSOWE POMIMO TRUDNYCH WARUNKÓW RYNKOWYCH Bogdanka, 20 marca 2014 KOMUNIKAT PRASOWY LW BOGDANKA S.A. PO 2013 ROKU: WZROST WYDOBYCIA I BARDZO DOBRE WYNIKI FINANSOWE POMIMO TRUDNYCH WARUNKÓW RYNKOWYCH Grupa Kapitałowa Lubelskiego Węgla BOGDANKA,

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie. Tadeusz Rembielak*, Leszek Łaskawiec**, Marek Majcher**, Zygmunt Mielcarek** Górnictwo i Geoinżynieria Rok 29 Zeszyt 3/1 2005

1. Wprowadzenie. Tadeusz Rembielak*, Leszek Łaskawiec**, Marek Majcher**, Zygmunt Mielcarek** Górnictwo i Geoinżynieria Rok 29 Zeszyt 3/1 2005 Górnictwo i Geoinżynieria Rok 29 Zeszyt 3/1 2005 Tadeusz Rembielak*, Leszek Łaskawiec**, Marek Majcher**, Zygmunt Mielcarek** INIEKCYJNE USZCZELNIANIE I WZMACNIANIE GÓROTWORU PRZED CZOŁEM PRZEKOPU ŁĄCZĄCEGO

Bardziej szczegółowo

BADANIA ARCHEOLOGICZNE NAD DOLNOŚLĄSKIM GÓRNICTWEM KRUSZCOWYM W LATACH

BADANIA ARCHEOLOGICZNE NAD DOLNOŚLĄSKIM GÓRNICTWEM KRUSZCOWYM W LATACH Nr 117 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 117 Studia i Materiały Nr 32 2006 Stanisław FIRSZT* górnictwo kruszcowe, historia górnictwa, archeologia górnicza, Dolny Śląsk BADANIA

Bardziej szczegółowo

Polityka Surowcowa Polski

Polityka Surowcowa Polski Polityka Surowcowa Polski z perspektywy państwowej służby geologicznej PIG-PIB Andrzej Przybycin Zastępca Dyrektora PIG-PIB Dyrektor ds. państwowej służby geologicznej 19.11.2014 r. Misja Państwowej służby

Bardziej szczegółowo

METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO

METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO Prowadzący: Mgr inż. Bartosz Papiernik Konspekt opracowali w postaci prezentacji PowerPoint B.Papiernik i M. Hajto na podstawie materiałów opracowanych

Bardziej szczegółowo

Zagrożenia środowiskowe na terenach górniczych

Zagrożenia środowiskowe na terenach górniczych Zagrożenia środowiskowe na terenach górniczych dr inż. Henryk KLETA WYDZIAŁ GÓRNICTWA I GEOLOGII POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ Katedra Geomechaniki, Budownictwa Podziemnego i Zarządzania Ochroną Powierzchni Analiza

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ZŁÓŻ SUROWCÓW MINERALNYCH i ICH OCHRONA

GOSPODARKA ZŁÓŻ SUROWCÓW MINERALNYCH i ICH OCHRONA GOSPODARKA ZŁÓŻ SUROWCÓW MINERALNYCH i ICH OCHRONA Prowadzący: Mgr inż. Bartosz Papiernik Konspekt opracowali w postaci prezentacji PowerPoint M.Hajto i B.Papiernik. Na podstawie materiałów opracowanych

Bardziej szczegółowo

Ryc. 1 Wysoka ściana kamieniołomu wapienia, punkt odkrycia kopalni Ciche Szczęście. Fot. T. Stolarczyk

Ryc. 1 Wysoka ściana kamieniołomu wapienia, punkt odkrycia kopalni Ciche Szczęście. Fot. T. Stolarczyk Początki wydobycia rud miedzi w rejonie Leszczyny (niem. Haasel) sięgają wg legendarnych przekazów XIII w. Miała wówczas zostać założona sztolnia Charakter, stanowiąca najwyższy poziom wyrobisk sztolniowych

Bardziej szczegółowo

Doc. dr hab. Franciszek, Józef LIS

Doc. dr hab. Franciszek, Józef LIS Doc. dr hab. Franciszek, Józef LIS Zakład Geologii Środowiskowej tel. 849 53 51 w. 590 e-mail: jozef.lis@pgi.gov.pl Kwalfikacje: 1951 1957 studia na Wydziale Geologii Uniwersytetu Warszawskiego 1957 magister

Bardziej szczegółowo

KOPALNIA WAGS MIT GOTT (ŚMIAŁO Z BOGIEM)

KOPALNIA WAGS MIT GOTT (ŚMIAŁO Z BOGIEM) Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, t. 2 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2009 Boguszów, relikty dawnego górnictwa Dariusz WÓJCIK* Krzysztof KRZYŻANOWSKI* KOPALNIA

Bardziej szczegółowo

Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Nr 135 Politechniki Wrocławskiej Nr 135

Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Nr 135 Politechniki Wrocławskiej Nr 135 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Nr 135 Politechniki Wrocławskiej Nr 135 Studia i Materiały Nr 42 2012 Maciej MADZIARZ * Henryk SZTUK* historia, górnictwo rud, poszukiwanie i eksploatacja złóż, Sudety

Bardziej szczegółowo

KOPALNIA GUSTAV-HEINRICH W BIAŁYM JARZE MIT OBALONY

KOPALNIA GUSTAV-HEINRICH W BIAŁYM JARZE MIT OBALONY Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, 2 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2009 Karkonosze, kopalnia Gustaw-Heinrich górnictwo srebra i arsenu Marek J. BATTEK * KOPALNIA

Bardziej szczegółowo

XXXV OLIMPIADA GEOGRAFICZNA Zawody II stopnia pisemne podejście 1

XXXV OLIMPIADA GEOGRAFICZNA Zawody II stopnia pisemne podejście 1 -1/1- XXXV OLIMPIADA GEOGRAFICZNA Zawody II stopnia pisemne podejście 1 W zadaniach 1-3 należy wykorzystać mapę (s. 4) i przekrój geologiczny (s. 5). Zadanie 1. Uwaga: w miejscach pozostawionych po poleceniach

Bardziej szczegółowo

KOMPLEKSOWY PROGRAM GOSPODARKI ODPADAMI NIEBEZPIECZNYMI W REGIONIE POLSKI POŁUDNIOWEJ 31

KOMPLEKSOWY PROGRAM GOSPODARKI ODPADAMI NIEBEZPIECZNYMI W REGIONIE POLSKI POŁUDNIOWEJ 31 KOMPLEKSOWY PROGRAM GOSPODARKI ODPADAMI NIEBEZPIECZNYMI W REGIONIE POLSKI POŁUDNIOWEJ 31 2.2 Odpady niebezpieczne zdeponowane na składowiskach Składowiska odpadów niebezpiecznych stanowią w mniejszym lub

Bardziej szczegółowo

GEOTEKO Serwis Sp. z o.o. OPINIA GEOTECHNICZNA DLA PROJEKTU PŁYTY MROŻENIOWEJ LODOWISKA ODKRYTEGO ZLOKALIZOWANEGO PRZY UL. POTOCKIEJ 1 W WARSZAWIE

GEOTEKO Serwis Sp. z o.o. OPINIA GEOTECHNICZNA DLA PROJEKTU PŁYTY MROŻENIOWEJ LODOWISKA ODKRYTEGO ZLOKALIZOWANEGO PRZY UL. POTOCKIEJ 1 W WARSZAWIE GEOTEKO Serwis Sp. z o.o. OPINIA GEOTECHNICZNA DLA PROJEKTU PŁYTY MROŻENIOWEJ LODOWISKA ODKRYTEGO ZLOKALIZOWANEGO PRZY UL. POTOCKIEJ 1 W WARSZAWIE Zleceniodawca: PAWEŁ TIEPŁOW Pracownia Projektowa ul.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI WPROWADZENIE... 11 ENERGETYKA JĄDROWA I ZASOBY SUROWCOWE... 21

SPIS TREŚCI WPROWADZENIE... 11 ENERGETYKA JĄDROWA I ZASOBY SUROWCOWE... 21 Spis treści SPIS TREŚCI WPROWADZENIE.................................. 11 ENERGETYKA JĄDROWA I ZASOBY SUROWCOWE........... 21 Zarys perspektywicznego planu w zakresie energetyki jądrowej w Polsce opracowanego

Bardziej szczegółowo

Złoża i przejawy rudne w obrębie Bloku Karkonoszy po stronie polskiej.

Złoża i przejawy rudne w obrębie Bloku Karkonoszy po stronie polskiej. Władysław Adamski Złoża i przejawy rudne w obrębie Bloku Karkonoszy po stronie polskiej. Na obszarze Karkonoszy wyrobiska górnicze drążono od średniowiecza i po tej działalności pozostało dziesiątki podziemnych

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11)

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 189249 (21) Numer zgłoszenia: 325582 (22) Data zgłoszenia: 25.03.1998 (13) B1 (51) IntCl7 E21C 41/22 (54)Sposób

Bardziej szczegółowo

Projekt innowacyjnej podziemnej kopalni węgla kamiennego

Projekt innowacyjnej podziemnej kopalni węgla kamiennego Projekt innowacyjnej podziemnej kopalni węgla kamiennego w granicach zatwierdzonej dokumentacji geologicznej złoża węgla kamiennego Oświęcim-Polanka 1 KOPEX GROUP KOPEX-EX-COAL Warszawa 24 czerwiec 2015

Bardziej szczegółowo

DAWNE GÓRNICTWO RUD METALI W REJONIE BOGUSZOWA-GORCÓW KOPALNIA MORGENSTERN I SEGEN GOTTES

DAWNE GÓRNICTWO RUD METALI W REJONIE BOGUSZOWA-GORCÓW KOPALNIA MORGENSTERN I SEGEN GOTTES TP PT Miesięcznik PT Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, pod red. P.P. Zagożdzona i M. Madziarza, Wrocław 2008 Boguszów, relikty dawnego górnictwa, eksploracja wyrobisk * Krzysztof

Bardziej szczegółowo

OPIS GEOSTANOWISKA. Filip Duszyński. Informacje ogólne. Charakterystyka geologiczna geostanowiska

OPIS GEOSTANOWISKA. Filip Duszyński. Informacje ogólne. Charakterystyka geologiczna geostanowiska OPIS GEOSTANOWISKA Filip Duszyński Informacje ogólne Nr obiektu 148 Nazwa obiektu (oficjalna, obiegowa lub nadana) Punkt widokowy koło Pomianowa Górnego Współrzędne geograficzne [WGS 84 hddd.dddd] Długość:

Bardziej szczegółowo

Kopalnia migmatytów "Piława Górna" Współrzędne geograficzne (WGS 84) Długość: 16 44'19" Szerokość: 50 42'11" Miejscowość, osiedle, ulica

Kopalnia migmatytów Piława Górna Współrzędne geograficzne (WGS 84) Długość: 16 44'19 Szerokość: 50 42'11 Miejscowość, osiedle, ulica Opis geostanowiska Grzegorz Gil Informacje ogólne (weryfikacja) Numer obiektu 209 Nazwa obiektu (oficjalna, obiegowa lub nadana) Kopalnia migmatytów "Piława Górna" Współrzędne geograficzne (WGS 84) Długość:

Bardziej szczegółowo

Materiały miejscowe i technologie proekologiczne w budowie dróg

Materiały miejscowe i technologie proekologiczne w budowie dróg Naukowo techniczna konferencja szkoleniowa Materiały miejscowe i technologie proekologiczne w budowie dróg Łukta, 17 19 września 2008 Zasoby materiałów w miejscowych do budowy dróg na terenie Warmii i

Bardziej szczegółowo

1. Zagrożenie sejsmiczne towarzyszące eksploatacji rud miedzi w Lubińsko-Głogowskim Okręgu Miedziowym

1. Zagrożenie sejsmiczne towarzyszące eksploatacji rud miedzi w Lubińsko-Głogowskim Okręgu Miedziowym Górnictwo i Geoinżynieria Rok 28 Zeszyt 3/1 2004 Zdzisław Kłeczek* GRUPOWE STRZELANIE PRZODKÓW JAKO ELEMENT PROFILAKTYKI TĄPANIOWEJ W KOPALNIACH RUD MIEDZI LGOM 1. Zagrożenie sejsmiczne towarzyszące eksploatacji

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT PRASOWY LW BOGDANKA S.A. PO I KWARTALE 2014 ROKU: WZROST WYDOBYCIA I SOLIDNE WYNIKI FINANSOWE POMIMO TRUDNYCH WARUNKÓW RYNKOWYCH

KOMUNIKAT PRASOWY LW BOGDANKA S.A. PO I KWARTALE 2014 ROKU: WZROST WYDOBYCIA I SOLIDNE WYNIKI FINANSOWE POMIMO TRUDNYCH WARUNKÓW RYNKOWYCH Bogdanka, 8 maja 2014 roku KOMUNIKAT PRASOWY LW BOGDANKA S.A. PO I KWARTALE 2014 ROKU: WZROST WYDOBYCIA I SOLIDNE WYNIKI FINANSOWE POMIMO TRUDNYCH WARUNKÓW RYNKOWYCH Grupa Kapitałowa Lubelskiego Węgla

Bardziej szczegółowo

LW BOGDANKA S.A. Brązowy Sponsor XXI Światowego Kongresu Górniczego

LW BOGDANKA S.A. Brązowy Sponsor XXI Światowego Kongresu Górniczego LW BOGDANKA S.A. Brązowy Sponsor Światowego Kongresu Górniczego Produkcja PARAMETRY JAKOŚCIOWE WĘGLA Kopalnia wykorzystuje w pełni swą zdolność wydobywczą (ok. 5,5 mln Mg/rok). Asortymentowo produkcja

Bardziej szczegółowo

WYNIKI WSTĘPNYCH BADAŃ GEOLOGICZNYCH W SZTOLNIACH W CIECHANOWICACH KOŁO MIEDZIANKI

WYNIKI WSTĘPNYCH BADAŃ GEOLOGICZNYCH W SZTOLNIACH W CIECHANOWICACH KOŁO MIEDZIANKI Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, t. 2 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2009 historia górnictwa, górnictwo rud, kartografia geologiczna, geologia strukturalna,

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI NA ŚLĄSKU RYS HISTORYCZNY I WYZWANIA NA PRZYSZŁOŚĆ

GOSPODARKA ODPADAMI NA ŚLĄSKU RYS HISTORYCZNY I WYZWANIA NA PRZYSZŁOŚĆ GOSPODARKA ODPADAMI NA ŚLĄSKU RYS HISTORYCZNY I WYZWANIA NA PRZYSZŁOŚĆ OCHRONA ŚRODOWISKA W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM HISTORIA I PRZYSZŁOŚĆ Prof. M. Jacek Łączny Główny Instytut Górnictwa, Zakład Terenów Poprzemysłowych

Bardziej szczegółowo

Technologia. Praca magazynu gazu charakteryzuje się naprzemiennie występującymi cyklami zatłaczania i odbioru gazu.

Technologia. Praca magazynu gazu charakteryzuje się naprzemiennie występującymi cyklami zatłaczania i odbioru gazu. Technologia Praca magazynu gazu charakteryzuje się naprzemiennie występującymi cyklami zatłaczania i odbioru gazu. Magazyn napełniany jest gazem (Lw) z podsystemu gazu zaazotowanego z Mieszalni Grodzisk

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie ze stażu naukowo-technicznego

Sprawozdanie ze stażu naukowo-technicznego dr inż. Edyta Brzychczy mgr inż. Aneta Napieraj Katedra Ekonomiki i Zarządzania w Przemyśle Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie Sprawozdanie

Bardziej szczegółowo

ZAGROŻENIA NATURALNE W OTWOROWYCH ZAKŁADACH GÓRNICZYCH

ZAGROŻENIA NATURALNE W OTWOROWYCH ZAKŁADACH GÓRNICZYCH ZAGROŻENIA NATURALNE W OTWOROWYCH ZAKŁADACH GÓRNICZYCH. ZAGROŻENIE ERUPCYJNE Zagrożenie erupcyjne - możliwość wystąpienia zagrożenia wywołanego erupcją wiertniczą rozumianą jako przypływ płynu złożowego

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE KONCESJI NA POSZUKIWANIE, ROZPOZNAWANIE I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - wg stanu na dzień 1 marca 2013 r.

ZESTAWIENIE KONCESJI NA POSZUKIWANIE, ROZPOZNAWANIE I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - wg stanu na dzień 1 marca 2013 r. I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - 1. Koncesje na poszukiwanie złóż rud miedzi (łącznie 17 koncesji): 1 48/2010/p Iłowa i Bolesławiec Śląsko Krakowska Kompania Górnictwa Metali Sp. z o.o. w Libertowie

Bardziej szczegółowo

Koncepcja Szlaku Górniczego w Kowarach PTTK Oddział Sudety Zachodnie w Jeleniej Górze

Koncepcja Szlaku Górniczego w Kowarach PTTK Oddział Sudety Zachodnie w Jeleniej Górze Oznakowanie Szlaku Górniczego Długość szlaku wyniesie 7,2 km, a w przypadku otwarcia nowej trasy podziemnej w sztolniach 9 i 9a i przystosowaniu do użytkowania ścieżki łączącej obie trasy podziemne, długość

Bardziej szczegółowo

10.3 Inne grunty i nieużytki

10.3 Inne grunty i nieużytki 10.3 Inne grunty i nieużytki Obok użytków rolnych i lasów, w strukturze użytkowania ziemi wyodrębniamy inne grunty, do których zaliczamy grunty zabudowane i zurbanizowane, grunty pod wodami, użytki ekologiczne,

Bardziej szczegółowo

Pochodzenie wód podziemnych

Pochodzenie wód podziemnych Wody podziemne Woda podziemna - to woda zmagazynowana w wolnych przestrzeniach skał zalegających poniżej powierzchni Ziemi. Stanowią jeden z bardzo istotnych elementów obiegu wody w przyrodzie. Pochodzenie

Bardziej szczegółowo

ZAGROŻENIE WYRZUTAMI GAZÓW I SKAŁ

ZAGROŻENIE WYRZUTAMI GAZÓW I SKAŁ CENTRALNA STACJA RATOWNICTWA GÓRNICZEGO 41-902 Bytom, ul. Chorzowska 25, tel.: 032 282 25 25 www.csrg.bytom.pl e-mail: info@csrg.bytom.pl ZAGROŻENIE WYRZUTAMI GAZÓW I SKAŁ CENTRALNA STACJA RATOWNICTWA

Bardziej szczegółowo

DOLNOŚLĄSKIE GÓRNICTWO KRUSZYWOWE DYNAMIKA WZROSTU W LATACH 2003-2010

DOLNOŚLĄSKIE GÓRNICTWO KRUSZYWOWE DYNAMIKA WZROSTU W LATACH 2003-2010 Słowa kluczowe: górnictwo odkrywkowe, górnictwo skalne Teresa Jasiak-Taraziewicz, Waldemar Kaźmierczak DOLNOŚLĄSKIE GÓRNICTWO KRUSZYWOWE DYNAMIKA WZROSTU W LATACH 2003-2010 W publikacji przedstawiono liczbę

Bardziej szczegółowo

40 lat minęło Wydział Informatyki i Zarządzania Obchody pod patronatem JM Rektora PWr prof. dr hab. inż. Tadeusza Więckowskiego

40 lat minęło Wydział Informatyki i Zarządzania Obchody pod patronatem JM Rektora PWr prof. dr hab. inż. Tadeusza Więckowskiego 40 lat minęło Wydział Informatyki i Zarządzania Obchody pod patronatem JM Rektora PWr prof. dr hab. inż. Tadeusza Więckowskiego Wrocław, 20 marca 2009 r. Wrocław serce Europy Bit historii Wrocław : Polanie,

Bardziej szczegółowo

7. Szyby wydobywcze na terenie miasta

7. Szyby wydobywcze na terenie miasta 7. Szyby wydobywcze na terenie miasta W rozdziale tym przedstawiono opis szybów wydobywczych oraz ich najbliższych okolic, według wszystkich dostępnych informacji, map i literatury. Bezpośrednie sąsiedztwo

Bardziej szczegółowo

Ocena zasadności zmiany funkcji szybu L-VI kopalni Lubin

Ocena zasadności zmiany funkcji szybu L-VI kopalni Lubin 83 CUPRUM nr 4 (69) 2013, s. 83-89 Jerzy Grzesiński 1), Sławomir Hanzel 2), Marek Marzec 1), Zbigniew Sadecki 2) Ocena zasadności zmiany funkcji szybu L-VI kopalni Lubin Streszczenie Analiza programów

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z wyjazdu Studyjnego w ramach: Inżynieria i Ochrona Środowiska na AGH kierunki zamawiane

Sprawozdanie z wyjazdu Studyjnego w ramach: Inżynieria i Ochrona Środowiska na AGH kierunki zamawiane Sprawozdanie z wyjazdu Studyjnego w ramach: Inżynieria i Ochrona Środowiska na AGH kierunki zamawiane dla grupy studentów I stopnia na kierunku Inżynieria Środowiska 1 Informacje ogólne W ramach projektu:

Bardziej szczegółowo

Centralna Stacja Ratownictwa Górniczego S.A. Marek Zawartka, Arkadiusz Grządziel

Centralna Stacja Ratownictwa Górniczego S.A. Marek Zawartka, Arkadiusz Grządziel Centralna Stacja Ratownictwa Górniczego S.A. Marek Zawartka, Arkadiusz Grządziel Wykonane w czerwcu 2012r kontrole stanu obmurza szybu Kazimierz I przy pomocy kamer, wykazały wystąpienie dopływu wody (oszacowane

Bardziej szczegółowo

Pytania (w formie opisowej i testu wielokrotnego wyboru) do zaliczeń i egzaminów

Pytania (w formie opisowej i testu wielokrotnego wyboru) do zaliczeń i egzaminów Prof. dr hab. inż. Jan Palarski Instytut Eksploatacji Złóż Pytania (w formie opisowej i testu wielokrotnego wyboru) do zaliczeń i egzaminów Przedmiot LIKWIDACJA KOPALŃ I WYROBISK GÓRNICZYCH 1. Wymień czynniki,

Bardziej szczegółowo

Wykonanie stymulacji produktywności metanu w otworach Gilowice 1 i Gilowice 2H

Wykonanie stymulacji produktywności metanu w otworach Gilowice 1 i Gilowice 2H Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo SA Wykonanie stymulacji produktywności metanu w otworach Gilowice 1 i Gilowice 2H Projekt realizowany

Bardziej szczegółowo

POZOSTAŁOŚCI DAWNYCH KOPALŃ RUD KOBALTU W REJONIE PRZECZNICY NA DOLNYM ŚLĄSKU

POZOSTAŁOŚCI DAWNYCH KOPALŃ RUD KOBALTU W REJONIE PRZECZNICY NA DOLNYM ŚLĄSKU Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2008 górnictwo, rudy metali, historia eksploatacji Maciej MADZIARZ * POZOSTAŁOŚCI DAWNYCH KOPALŃ

Bardziej szczegółowo

INWENTARYZACJA I OCENA MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA RELIKTÓW DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W REJONIE MIEDZIANKI

INWENTARYZACJA I OCENA MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA RELIKTÓW DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W REJONIE MIEDZIANKI Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, pod red. P.P. Zagożdzona i M. Madziarza, Wrocław 2008 relikty górnicze, inwentaryzacja, baza danych Justyna GÓRNIAK-ZIMROZ* Renata MALUGA** INWENTARYZACJA

Bardziej szczegółowo

Schemat uzbrojenia odwiertu do zatłaczania gazów kwaśnych na złożu Borzęcin

Schemat uzbrojenia odwiertu do zatłaczania gazów kwaśnych na złożu Borzęcin Schemat uzbrojenia odwiertu do zatłaczania gazów kwaśnych na złożu Borzęcin Złoże Borzęcin jest przykładem na to, że szczerpane złoża węglowodorów mogą w przyszłości posłużyć jako składowiska odpadów gazowych

Bardziej szczegółowo

1. WSTĘP sprzętu ochronnego oczyszczającego sprzętu ochronnego izolującego

1. WSTĘP sprzętu ochronnego oczyszczającego sprzętu ochronnego izolującego 1. WSTĘP Mając na uwadze konieczność skutecznej ochrony zdrowia i życia pracowników dołowych w sytuacjach zagrożenia, w dokumencie programowym Strategia działania urzędów górniczych na lata 2006-2010 wśród

Bardziej szczegółowo

Katowicki Holding Węglowy S.A.

Katowicki Holding Węglowy S.A. Katowicki Holding Węglowy S.A. KATOWICKI HOLDING USKOK KŁODNICKI dług. ok. 30 km CHORZÓW max.zrzut 350m RUDA ŚL. Ruch Śląsk USKOK VI/VIa WĘGLOWY S.A. max.zrzut dług. ok. 2 km ok.130m Ruch Wujek KWK WIECZOREK

Bardziej szczegółowo

2. Analiza podstawowych parametrów kopalń węgla brunatnego

2. Analiza podstawowych parametrów kopalń węgla brunatnego Górnictwo i Geoinżynieria Rok 35 Zeszyt 3 2011 Zbigniew Kasztelewicz* ANALIZA PARAMETRÓW PRACY KRAJOWYCH KOPALŃ WĘGLA BRUNATNEGO** 1. Wstęp Kopalnie węgla brunatnego są bardzo skomplikowanymi organizmami.

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowa Konferencja Doświadczenia w transgranicznym postępowaniu ze starymi zanieczyszczeniami, Drezno, 23.09.2013 r.

Międzynarodowa Konferencja Doświadczenia w transgranicznym postępowaniu ze starymi zanieczyszczeniami, Drezno, 23.09.2013 r. Doświadczenia w transgranicznym postępowaniu ze starymi zanieczyszczeniami, IMGW - PIB OWr Dr inż. Mariusz Adynkiewicz - Piragas Dr Iwona Lejcuś Problematyka związana ze starymi zanieczyszczeniami w Polsce

Bardziej szczegółowo

EKSPERTYZA GEOLOGICZNO-GÓRNICZA

EKSPERTYZA GEOLOGICZNO-GÓRNICZA EKSPERTYZA GEOLOGICZNO-GÓRNICZA PODŁOŻA GRUNTOWEGO PRZY UL. OPATOWICKIEJ W TARNOWSKICH GÓRACH AUTORZY OPRACOWANIA: Dr inż. Rafał JENDRUŚ specjalista górniczy Dr inż. Grzegorz STROZIK specjalista górniczy

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE KONCESJI NA POSZUKIWANIE, ROZPOZNAWANIE I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - wg stanu na dzień 1 sierpnia 2014 r.

ZESTAWIENIE KONCESJI NA POSZUKIWANIE, ROZPOZNAWANIE I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - wg stanu na dzień 1 sierpnia 2014 r. I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - 1. Koncesje na poszukiwanie złóż rud miedzi (łącznie 19 koncesji): 1 48/2010/p Iłowa i Bolesławiec 2 14/2011/p Mozów-2 3 15/2011/p Mozów-1 4 16/2011/p Jany 5 17/2011/p

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 1. MAKROSKOPOWE OZNACZANIE MINERAŁÓW I SKAŁ

ROZDZIAŁ 1. MAKROSKOPOWE OZNACZANIE MINERAŁÓW I SKAŁ SPIS TREŚCI Wprowadzenie...9 ROZDZIAŁ 1. MAKROSKOPOWE OZNACZANIE MINERAŁÓW I SKAŁ...11 1.1. Wiadomości wstępne...11 1.2. Systematyka minerałów...13 1.3. Kryształy i układy krystalograficzne...17 1.4. Morfologia

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE KONCESJI NA POSZUKIWANIE, ROZPOZNAWANIE I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - wg stanu na dzień 1 lutego 2015 r.

ZESTAWIENIE KONCESJI NA POSZUKIWANIE, ROZPOZNAWANIE I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - wg stanu na dzień 1 lutego 2015 r. I WYDOBYWANIE ZŁÓŻ RUD MIEDZI W POLSCE - 1. Koncesje na poszukiwanie złóż rud miedzi (łącznie 15 koncesji): 1 48/2010/p Iłowa i Bolesławiec 2 14/2011/p Mozów-2 3 15/2011/p Mozów-1 4 16/2011/p Jany 5 17/2011/p

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie. Maciej MADZIARZ 1

1. Wprowadzenie. Maciej MADZIARZ 1 Dzieje górnictwa element europejskiego dziedzictwa kultury, 5 pod red. P.P. Zagożdżona i M. Madziarza, Wrocław 2013 archeologia górnicza, rekultywacja górnictwo kruszców, Dolny Śląsk, Krobica, Gierczyn,

Bardziej szczegółowo

Dr Wojciech Śliwiński, dr Wojciech Budzianowski, dr Lech Poprawski

Dr Wojciech Śliwiński, dr Wojciech Budzianowski, dr Lech Poprawski Analiza wykorzystania naturalnych bogactw regionu w kontekście rozwoju społeczno-gospodarczego z uwzględnieniem przekrojów przestrzennych, w związku z perspektywą wyczerpania się złóż naturalnych bogactw.

Bardziej szczegółowo

Wrocław, dnia 20 września 2013 r. Poz ROZPORZĄDZENIE NR 12/2013 DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ WE WROCŁAWIU

Wrocław, dnia 20 września 2013 r. Poz ROZPORZĄDZENIE NR 12/2013 DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ WE WROCŁAWIU DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO Wrocław, dnia 20 września 2013 r. Poz. 5028 ROZPORZĄDZENIE NR 12/2013 DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ WE WROCŁAWIU z dnia 18 września 2013

Bardziej szczegółowo

KGZ Żuchlów. KGZ Żuchlów Stara Góra, Góra tel

KGZ Żuchlów. KGZ Żuchlów Stara Góra, Góra tel KGZ Żuchlów Kopalnia Gazu Ziemnego Żuchlów rozpoczęła działalność w 1979 r. eksploatując złoże Żuchlów. Rok później ruszyła eksploatacja ze złoża Góra, a w 2002 r. ze złoża Lipowiec E, zakończona w 2010

Bardziej szczegółowo

WPŁYW STOPNIA ZAAWANSOWANIA EKSPLOATACJI NA ZAGROŻENIE SEJSMICZNE W KOPALNI RUD MIEDZI LUBIN

WPŁYW STOPNIA ZAAWANSOWANIA EKSPLOATACJI NA ZAGROŻENIE SEJSMICZNE W KOPALNI RUD MIEDZI LUBIN Mining Science, vol. 20, 2013, 87 99 www.gornictwoigeologia.pwr.wroc.pl Mining Science (previously Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej. Górnictwo i Geologia) ISSN 2300-9586 previously

Bardziej szczegółowo

MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA DLA CELÓW WENTYLACYJNYCH I TRANSPORTOWYCH WYROBISK W OBECNOŚCI ZROBÓW W ASPEKCIE LIKWIDACJI REJONU

MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA DLA CELÓW WENTYLACYJNYCH I TRANSPORTOWYCH WYROBISK W OBECNOŚCI ZROBÓW W ASPEKCIE LIKWIDACJI REJONU Górnictwo i Geoinżynieria Rok 32 Zeszyt 1 2008 Andrzej Janowski*, Maciej Olchawa*, Mariusz Serafiński* MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA DLA CELÓW WENTYLACYJNYCH I TRANSPORTOWYCH WYROBISK W OBECNOŚCI ZROBÓW W ASPEKCIE

Bardziej szczegółowo

RELIKTY DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W GÓRACH SOWICH WYKORZYSTANIE MATERIAŁÓW ARCHIWALNYCH DO LOKALIZACJI I UDOKUMENTOWANIA WYROBISK

RELIKTY DAWNYCH ROBÓT GÓRNICZYCH W GÓRACH SOWICH WYKORZYSTANIE MATERIAŁÓW ARCHIWALNYCH DO LOKALIZACJI I UDOKUMENTOWANIA WYROBISK Nr 117 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 117 Studia i Materiały Nr 32 2006 Góry Sowie, dawne górnictwo, materiały archiwalne, eksploracja i dokumentowanie wyrobisk Michał MĄCZKA*,

Bardziej szczegółowo

Test z geologii. 4) Jaka panuje stała temperatura w naszym klimacie na głębokości 26 m? a) 5 0 C b) 15 0 C c) 8 0 C d) 12 0 C

Test z geologii. 4) Jaka panuje stała temperatura w naszym klimacie na głębokości 26 m? a) 5 0 C b) 15 0 C c) 8 0 C d) 12 0 C Test z geologii 1) Promień równikowy Ziemi wynosi: a) 637,8 km b) 6378,4 km c) 36561,31 km d) 3656,1 km 2) Największą gęstość posiada: a) Atmosfera b) Litosfera c) Mezosfera d) Barysfera 3) Na Śląsku stopień

Bardziej szczegółowo

Informacje ogólne. Oficjalne przejęcie kopalni Silesia przez inwestora koncern EPH 9 grudnia 2010

Informacje ogólne. Oficjalne przejęcie kopalni Silesia przez inwestora koncern EPH 9 grudnia 2010 Katowice 2012 PG SILESIA to prywatne przedsiębiorstwo należące do Energetický a Průmyslový Holding a.s., czołowej czeskiej grupy działającej w sektorze energetycznym i przemysłowym. Spółka zmodernizowała

Bardziej szczegółowo

Artykuł stanowi między

Artykuł stanowi między Łukasz Machniak AGH Akademia Górniczo-Hutnicza Górnictwo odkrywkowe kopalin skalnych cz. IV Synteza 24 Surowce skalne obejmują bardzo szeroką i zróżnicowaną grupę skał, do której zalicza się wszystkie

Bardziej szczegółowo

MIEDŹ I SREBRO SREBRO Z DOLNEGO ŚLĄSKA STAWIA POLSKĘ NA PODIUM ŚWIATOWYCH POTENTATÓW 3. MIEJSCE NA ŚWIECIE!

MIEDŹ I SREBRO SREBRO Z DOLNEGO ŚLĄSKA STAWIA POLSKĘ NA PODIUM ŚWIATOWYCH POTENTATÓW 3. MIEJSCE NA ŚWIECIE! W 2014 R. WYDOBYCIE RUD MIEDZI W KGHM POLSKA MIEDŹ WYNIOSŁO 30 MLN TON Fot. KGHM Polska Miedź S.A. MIEDŹ I SREBRO SREBRO Z DOLNEGO ŚLĄSKA STAWIA POLSKĘ NA PODIUM ŚWIATOWYCH POTENTATÓW 3. MIEJSCE NA ŚWIECIE!

Bardziej szczegółowo

OPIS GEOSTANOWISKA. Teresa Oberc-Dziedzic. Informacje ogólne

OPIS GEOSTANOWISKA. Teresa Oberc-Dziedzic. Informacje ogólne OPIS GEOSTANOWISKA Teresa Oberc-Dziedzic Informacje ogólne Nr obiektu 23 Nazwa obiektu (oficjalna, obiegowa lub nadana) Kamieniołom granitów i gnejsów w Mikoszowie Współrzędne geograficzne [WGS 84 hddd.dddd]

Bardziej szczegółowo

EKSPLOATACJA RUD CYNY W GÓRACH IZERSKICH: HISTORIA CZY PERSPEKTYWA DLA REGIONU?

EKSPLOATACJA RUD CYNY W GÓRACH IZERSKICH: HISTORIA CZY PERSPEKTYWA DLA REGIONU? Nr 117 Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 117 Studia i Materiały Nr 32 2006 Maciej MADZIARZ*, Henryk SZTUK* górnictwo, rudy metali, historia eksploatacji EKSPLOATACJA RUD CYNY

Bardziej szczegółowo

(61) Patent dodatkowy do patentu: Sposób i układ do wzbogacania surowca węglowego w wyrobiskach podziemnych kopalni

(61) Patent dodatkowy do patentu: Sposób i układ do wzbogacania surowca węglowego w wyrobiskach podziemnych kopalni RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 203516 (21) Numer zgłoszenia: 378378 (13) B3 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 12.12.2005 (61) Patent dodatkowy do patentu:

Bardziej szczegółowo

WĘGIEL PALIWEM BEZ PRZYSZŁOŚCI. Dr Michał Wilczyński

WĘGIEL PALIWEM BEZ PRZYSZŁOŚCI. Dr Michał Wilczyński WĘGIEL PALIWEM BEZ PRZYSZŁOŚCI Dr Michał Wilczyński ZAKRES PUBLIKACJI O WĘGLU BRUNATNYM 1. Opis stanu górnictwa i energetyki węgla brunatnego w Polsce 2. Problemy środowiskowe, społeczne i gospodarcze

Bardziej szczegółowo

Rozdział 10 - Dolomit i coś

Rozdział 10 - Dolomit i coś Rozdział 10 - Dolomit i coś Okaz 1 - MCh/P/11301 - Impregnacja galenowa w dolomicie - 1-1-2: Próbka z II horyzontu rudnego, Trzebionka, rejon szybiku nr 18, część północna. Impregnacje galenowe w dolomicie

Bardziej szczegółowo

Zasoby uranowe dla energetyki jądrowej na świecie i w Polsce

Zasoby uranowe dla energetyki jądrowej na świecie i w Polsce Zasoby uranowe dla energetyki jądrowej na świecie i w Polsce 5 listopada 2014 r. dr hab. inż. Herbert Wirth, prof. PWr Agenda Informacje podstawowe Zasoby uranu w Polsce Zasoby uranu na świecie Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

Zagłębie Ruhry jak to mówią Niemcy Ruhrpott, jest mieszaniną wszystkiego i wszystkich. Jest położone nad rzeką Ruhrą, a także w pobliżu rzeki Ren.

Zagłębie Ruhry jak to mówią Niemcy Ruhrpott, jest mieszaniną wszystkiego i wszystkich. Jest położone nad rzeką Ruhrą, a także w pobliżu rzeki Ren. Zagłębie Ruhry Zagłębie Ruhry Zagłębie Ruhry jak to mówią Niemcy Ruhrpott, jest mieszaniną wszystkiego i wszystkich. Jest położone nad rzeką Ruhrą, a także w pobliżu rzeki Ren. Region zachodnich Niemiec,

Bardziej szczegółowo

D O K U M E N T A C J A G E O T E C H N I C Z N A ( O P I N I A G E O T E C H N I C Z N A )

D O K U M E N T A C J A G E O T E C H N I C Z N A ( O P I N I A G E O T E C H N I C Z N A ) www.geodesign.pl geodesign@geodesign.pl 87-100 Toruń, ul. Rolnicza 8/13 GSM: 515170150 NIP: 764 208 46 11 REGON: 572 080 763 D O K U M E N T A C J A G E O T E C H N I C Z N A ( O P I N I A G E O T E C

Bardziej szczegółowo