MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA"

Transkrypt

1 MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA

2 WYKŁAD V PIENIĄDZ Pieniądz i polityka pieniężna Czym jest pieniądz? Podaż pieniądza Zarządzanie portfelem i popyt na aktywa Popyt na pieniądz Prowadzenie polityki pieniężnej

3 WYKŁAD IV PIENIĄDZ Pieniądz i polityka pieniężna Czym jest pieniądz? Podaż pieniądza Agregaty pieniężne System rezerwy ułamkowej i podaż pieniądza Instrumenty polityki pieniężnej Zarządzanie portfelem i popyt na aktywa Popyt na pieniądz Prowadzenie polityki pieniężnej

4 SYSTEM REZERWY UŁAMKOWEJ I PODAŻ PIENIĄDZA Podaż pieniądza jest wielokrotnością bazy pieniężnej 1 Mnożnik pieniężny gdy stopa gotówka-depozyty cu stopa rezerwy-depozyty re

5 cu res STOPA GOTÓWKA-DEPOZYTY I REZERWY- DEPOZYTY W POLSCE

6 KREDYTY INWESTYCYJNE DLA PRZEDSIĘBIORSTW Źródło: Dane NBP

7 KREDYTY BIEŻĄCE DLA PRZEDSIĘBIORSTW Źródło: Dane NBP

8 MIESIĘCZNE PRZYROSTY I ŚREDNIE OPROCENTOWANIE NOWYCH KREDYTÓW ZŁOTOWYCH DLA PRZEDSIĘBIORSTW Źródło: Dane NBP

9 KREDYTY DLA GOSPODARSTW DOMOWYCH Źródło: Dane NBP

10 PRZYROSTY MIESIĘCZNE DEPOZYTÓW BANKOWYCH GOSPODARSTW DOMOWYCH I PRZEDSIĘBIORSTW Źródło: Dane NBP

11 PRZYROSTY MIESIĘCZNE BIEŻĄCYCH I TERMINOWYCH DEPOZYTÓW BANKOWYCH GOSPODARSTW DOMOWYCH Źródło: Dane NBP

12 OPROCENTOWANIE DEPOZYTÓW BANKOWYCH GOSPODARSTW DOMOWYCH I PRZEDSIĘBIORSTW Źródło: Dane NBP

13 PRZYROSTY ROCZNE DEPOZYTÓW BANKOWYCH GOSPODARSTW DOMOWYCH I PRZEDSIĘBIORSTW Źródło: Dane NBP

14 WYKŁAD IV PIENIĄDZ Pieniądz i polityka pieniężna Czym jest pieniądz? Podaż pieniądza Agregaty pieniężne System rezerwy ułamkowej i podaż pieniądza Instrumenty polityki pieniężnej Zarządzanie portfelem i popyt na aktywa Popyt na pieniądz Prowadzenie polityki pieniężnej

15 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ operacje otwartego rynku, rezerwę obowiązkową, operacje depozytowo-kredytowe.

16 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ Rezerwa obowiązkowa minimalny poziom rezerw -banki komercyjne muszą utrzymywać jako odsetek depozytów na żądanie. w 2010 r. 71% banków centralnych nie wypłacało odsetek od rezerw. zmiana poziomu rezerwy obowiązkowej nie jest aktywnie używany reakcja banków komercyjnych mogłaby być niepożądana niedokładne narzędzie polityki pieniężnej.

17 PRZEDZIAŁY WARTOŚCI STOPY REZERW OBOWIĄZKOWYCH (RR) I ICH PROCENTOWY UDZIAŁ W GRUPIE 121 BADANYCH BANKÓW CENTRALNYCH (94 BANKÓW W 2008).

18 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ, POLSKA Wysokość stopy rezerwy obowiązkowej w Polsce ustala Rada Polityki Pieniężnej październik 2003 r. - 3,50% dla wszystkich rodzajów depozytów maj 2009 r. -3%. grudzień 2010 r % wrzesień 2003 r. wszystkie banki pomniejszają naliczoną rezerwę obowiązkową o równowartość 500 tys. euro. Środki rezerwy obowiązkowej od 1 maja 2004 r. są oprocentowane. 1 punkt procentowy obniżki rezerwy obowiązkowej zwiększa możliwość kreacji pieniądza o 6 mld zł

19 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ Wpływ na podaż pieniądz rezerwowego udzielanie pożyczek bankom komercyjnym ustalanie zestawu warunków odnoszących się do udzielanych pożyczek ustalanie poziomu stopy dyskontowej sygnał dla rynku pieniężnego NBP stopa referencyjna stopa lombardowa stopa depozytowa stopa redyskonta weksli

20 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ, POLSKA Stopa referencyjna (interwencyjna, repo) minimalna rentowność 7-dniowych bonów pieniężnych emitowanych przez NBP określa minimalną rentowność operacji otwartego rynku polega na zakupie lub sprzedaży krótkoterminowych papierów wartościowych na rynku międzybankowym operacje te wpływają na poziom oprocentowania depozytów na rynku międzybankowym o porównywalnym terminie zapadalności ustala Rada Polityki Pieniężnej Stopa redyskontowa (stopa redyskontowa weksli) cena, po jakiej bank centralny udziela kredytów bankom komercyjnym (kupuje weksle od banków komercyjnych) ustala Rada Polityki Pieniężnej

21 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ, POLSKA Stopa lombardowa (kredyt lombardowy) cena, po której NBP udziela bankom komercyjnym pożyczek pod zastaw papierów wartościowych. kwota kredytu nie może przekroczyć równowartości 85% papierów wartościowych obciążonych zastawem ustala Rada Polityki Pieniężnej Stopa depozytowa oprocentowanie jednodniowych depozytów składanych przez banki komercyjne w banku centralnym ustala Rada Polityki Pieniężnej

22 PODSTAWOWE STOPY PROCENTOWE NBP W LATACH Stopa referencyjna Stopa lombardowa Stopa depozytowa Stopa redyskonta weksli

23 PODSTAWOWE STOPY PROCENTOWE NBP W LATACH Obowiązuje od: Stopa referencyjna Stopa lombardowa Stopa depozytowa Stopa redyskonta weksli

24 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ Operacje otwartego rynku zakup i sprzedaż papierów wartościowych na rynku pieniężnym narzędzie wygodne i elastyczne. zakup papierów wartościowych - bazy pieniężnej sprzedaż papierów wartościowych - bazy pieniężnej

25 INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ, NBP W 2012 r. były to: operacje podstawowe w postaci regularnej emisji bonów pieniężnych NBP z 7-dniowym z reguły terminem zapadalności operacje dostrajające w postaci emisji bonów pieniężnych o terminach zapadalności krótszych niż operacje podstawowe (1-, 2-, 3-i 4-dniowe).

26 POPYT I PODAŻ NA PRZETARGACH NA BONY PIENIĘŻNE W 2012 R. W 2012 r. Podaż 5,1 bln zł Popyt 4,9 bln zł

27 WYKŁAD IV PIENIĄDZ Pieniądz i polityka pieniężna Czym jest pieniądz? Podaż pieniądza Agregaty pieniężne System rezerwy ułamkowej i podaż pieniądza Instrumenty polityki pieniężnej Cele Banku Centralnego Zarządzanie portfelem i popyt na aktywa Popyt na pieniądz Prowadzenie polityki pieniężnej

28 CELE BANKU CENTRALNEGO Stabilność cen jest dominującym celem banków centralnych. Najczęściej jest to jedyny cel. Inne cele mogą być osiągane, jeśli cel główny nie jest zagrożony: Poziom zatrudnienia Wspieranie polityki rządu Cele związane ze stabilnością systemu finansowego

29 CELE BANKU CENTRALNEGO Dlaczego wysoka stopa wzrostu gospodarczego nie stanowi jednego z celów banku centralnego? M -podaż pieniądza, V -prędkość obiegu pieniądza, P -ogólny poziom cen, Y -realny dochód (PKB) Według ilościowej teorii pieniądza pieniądz jest neutralny w długim okresie. Zmiany w podaży pieniądza wpływają jedynie na zmiany ogólnego poziomu cen w długim okresie.

30 CELE BANKU CENTRALNEGO W krótkim okresie dostosowania cen i płac są powolne. Zmiany w podaży pieniądza mają wpływ na realny dochód. W krótkim okresie polityka pieniężna jest ważnym środkiem do osiągnięcia celu stabilizacji dochodu. w czasie recesji - do stabilizacji dochodu wdrożenie polityki fiskalnej (zmiany podatków i wydatków) wymagają czasochłonnego procesu legislacyjnego. WNIOSEK: Bank centralny musi osiągnąć równowagę między stabilizacją dochodu a stabilizacją inflacji

31 CELE BANKU CENTRALNEGO DODATNI SZOK POPYTOWY P LRAS SRAS Nie ma sprzeczności AD AD Y

32 CELE BANKU CENTRALNEGO UJEMNY SZOK POPYTOWY P LRAS SRAS Nie ma sprzeczności AD AD Y

33 CELE BANKU CENTRALNEGO DODATNI SZOK PODAŻOWY P LRAS SRAS SRAS AD AD Y

34 CELE BANKU CENTRALNEGO UJEMNY SZOK PODAŻOWY P LRAS SRAS SRAS Sprzeczność AD AD Y

35 CELE BANKU CENTRALNEGO UJEMNY SZOK PODAŻOWY P LRAS SRAS SRAS AD AD Y

36 NARODOWY BANK POLSKI Podstawowym celem polityki pieniężnej - utrzymanie stabilnego poziomu cen. niezbędna dozbudowania trwałych fundamentów długofalowego wzrostu gospodarczego. Od 1999r. wrealizacji polityki pieniężnej wykorzystuje się strategię bezpośredniego celu inflacyjnego. Rada Polityki Pieniężnej określa cel inflacyjny. Odpoczątku 2004r. ciągły cel inflacyjny napoziomie 2,5proc. zdopuszczalnym przedziałem wahań +/-1 punkt procentowy.

37 WYKŁAD IV PIENIĄDZ Pieniądz i polityka pieniężna Czym jest pieniądz? Podaż pieniądza Zarządzanie portfelem i popyt na aktywa Popyt na pieniądz Prowadzenie polityki pieniężnej

38 ZARZĄDZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA Decyzje dotyczące składu portfela są podejmowane na podstawie następujących charakterystyk aktywów Oczekiwana stopa zwrotu Ryzyko Płynność Wartość całego portfela zależy od poziomu bogactwa

39 ZARZĄDZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA Oczekiwany zwrot Stopa zwrotu = wzrost wartości aktywów w jednostce czasu Konto bankowe Stopa zwrotu = stopa procentowa Akcje Stopa zwrotu Stopa dywidendy + procentowy wzrost cen akcji Inwestorzy chcą aktywa z najwyższej oczekiwanej stopie zwrotu Zwroty nie są znane z góry, więc ich oczekiwany zwrot jest oszacowywany

40 ZARZĄDZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA Ryzyko stopień niepewności zwrotu z aktywów ludzie nie lubią ryzyka, więc wolą aktywa o niskim ryzyku (inne rzeczy równe) premia za ryzyko: kwota, o którą oczekiwany zysk na ryzykowne aktywa przekracza stopę zwrotu z bezpiecznych aktywów

41 ZARZĄDZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA Płynność łatwość i szybkość, z jaką dany składnik aktywów może być przedmiotem obrotu Pieniądze są bardzo płynne Aktywa takie jak samochody i domy nie są niepłynne, długi czas i duże koszty transakcyjne w handlu nimi Akcje i obligacje są dość płynne Inwestorzy preferują płynne aktywa

42 ZARZĄDZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA Rodzaj aktywów i ich cech Ludzie posiadają różne aktywa, w tym pieniądze, obligacje, akcje, domy i dobra trwałe Pieniądz niski dochód, niskie ryzyko i wysoka płynność Obligacje mają wyższy zwrot niż pieniądze, ale mają większe ryzyko i mniejsze płynność Akcje; wypłaty z dywidendy; moa być zyski i straty, i to znacznie bardziej ryzykowne niż pieniądze Posiadanie małej firmy jest bardzo ryzykowne i nie płynne w ogóle, ale może przynieść bardzo wysoki zwrot Nieruchomości: potencjalne zyski kapitałowe, ale praktycznie niepłynny

43 ZARZĄDZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA, KRYZYS W 2007/2008 Wartość domów na początku XXI w. rosła ceny domów wzrosły domy stawały się coraz bardziej nieosiągalne, prowadząc kredytodawców hipotecznych do tworzenia kredyty subprimedla osób, które zazwyczaj nie kwalifikują się do zakupu domów Większość kredytów subprimemiał regulowane stopy procentowe z początkowo niska stopą procentową, które później podnoszono w procesie zwanym resetem hipotecznych (mortgage reset)

44 ZARZĄDZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA, KRYZYS W 2007/2008 Kryzys na rynku nieruchomości rozpoczął się w 2007r. Tak długo, jak ceny mieszkań rosły, zarówno kredytodawcy i kredytobiorcy kredytów subprime byli przekonani, że kredytobiorcy zawsze mogą sprzedać domy aby spłacić kredyty Ale ceny mieszkań przestały rosnąć banki zaczęły podwyższać standardy, ograniczać kredyty zmniejszenie popytu na mieszkania i ceny mieszkań

45 ZMIANY CEN DOMÓW W USA, Źródło: Federal Housing Finance Agency,

46 ZARZADZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA Z powodu niespłacania kredytów hipotecznych wiele osób straciło swoje domy instytucje finansowe straciły setki miliardów dolarów Kredyty hipoteczne były objęte sekurytyzacją i były częścią papierów wartościowych zabezpieczonych hipoteką wzrost współczynnika niewypłacalności kredytów hipotecznych doprowadziło do kryzysu finansowego jesienią 2008 roku wielu inwestorów jednocześnie próbował sprzedać ryzykowne aktywa, w tym papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką

47 ŚREDNIE CENY MIESZKAŃ W SIEDMIU DUŻYCH MIASTACH W POLSCE (GDAŃSK, GDYNIA, KRAKÓW, ŁÓDŹ, POZNAŃ, WARSZAWA, WROCŁAW) Źródło: Obliczenia NBP na podstawie danych transakcyjnych z badania NBP oraz z bazy cen ofertowych PONT Info Nieruchomości

48 LICZBA MIESZKAŃ WPROWADZANYCH NA RYNEK, SPRZEDANYCH I ZNAJDUJĄCYCH SIĘ W OFERCIE Źródło: Dane REAS

49 BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE W POLSCE W PIERWSZYCH KWARTAŁACH Źródło: Obliczenia NBP na podstawie danych GUS

50 ZARZADZANIE PORTFELEM I POPYT NA AKTYWA Popyt na aktywa Trade-off między oczekiwaną stopą zwrotu, ryzykiem płynności i terminem spłaty Aktywa o niskim ryzyku i wysokiej płynności, takie jak wpłaty na konto, mają niskie oczekiwane zyski Inwestorzy stosują dywersyfikację: inwestują w różne aktywa, w celu zmniejszenia ryzyka

51 WYKŁAD IV PIENIĄDZ Pieniądz i polityka pieniężna Czym jest pieniądz? Podaż pieniądza Zarządzanie portfelem i popyt na aktywa Popyt na pieniądz Prowadzenie polityki pieniężnej

52 POPYT NA PIENIĄDZ Popyt na pieniądz to ilość aktywów pieniężnych ludzie chcą posiadać w swoim portfelu zależy od oczekiwanego zwrotu, ryzyka i płynności Pieniądz najbardziej płynnych aktywów niska stopa zwrotu decyzja zależy na ile ludzie cenią płynności przeciwko niskim zwrotu pieniędzy

53 POPYT NA PIENIĄDZ Główne zmienne makroekonomiczne, które wpływają na popyt na pieniądz poziom cen realny dochód oprocentowanie

54 POPYT NA PIENIĄDZ Poziom cen Im wyższy poziom cen, tym więcej pieniędzy trzeba na transakcji Ceny są 10 razy wyższe dziś, od tych z 1935 roku, więc potrzeba10 razy więcej pieniędzy na równoważenie tego wzrostu Nominalny popyt pieniędzy proporcjonalny do poziomu cen

55 POPYT NA PIENIĄDZ Realny dochód Im więcej transakcji jest zawieranych, tym więcej pieniędzy trzeba Realny dochód jest głównym wyznacznikiem liczby zawieranych transakcji Ale popyt na pieniądz nie jest proporcjonalny do rzeczywistych dochodów Przy wyższych dochodach jednostek wykorzystanie pieniądze staje się bardziej efektywnie Wraz ze wzrostem finansowego wyrafinowania danego kraju rośnie jego dochód (korzystanie z kredytu i innych aktywów zaawansowanych) Wynik: ze wzrostem realnych dochodów wzrasta zapotrzebowanie na pieniądz ale mniej niż 1-to-1

56 POPYT NA PIENIĄDZ Oprocentowanie Wzrost stopy procentowej lub stopy zwrotu z aktywów niepieniężnych zmniejsza popyt na pieniądz Wzrost oprocentowania pieniędzy zwiększa popyt na pieniądz istnieje wiele aktywów niepieniężnych o różnych stopach procentowych, choć najczęściej w teorii wprowadzone założenie, że dla aktywów niepieniężnych jest tylko jedna nominalna stopa procentowa, i

57 POPYT NA PIENIĄDZ Czynnik Wzrost powoduje Wyjaśnienie Poziom cen Proporcjonalny wzrost Do tych samych transakcji potrzebujemy więcej pieniądza Realny dochód Wzrost Więcej transakcji Realna stopa procentowa Spadek Oczekiwana inflacja Spadek j.w. Oprocentowanie pieniądza Wzrost Wyższy koszt alternatywny Mniejszy koszt alternatywny Bogactwo Wzrost Wartość portfela rośnie Ryzyko Spadek lub wzrost Zależy czy wzrost ryzyka dotyczy innych aktywów, czy pieniądza Płynność innych aktywów Spadek Inne aktywa stają się bardziej atrakcyjne Technologie płatnicze Spadek Mniej pieniądza potrzeba do dokonania wszystkich transakcji.

58 POPYT NA PIENIĄDZ Funkcja popytu na pieniądz, gdzie popyt na pieniądz w ujęciu nominalnym ogólny poziom cen realny dochód nominalne oprocentowanie innych aktywów funkcja uzależniająca popyt na realne zasoby pieniądza od dochodu i stopy procentowej

59 POPYT NA PIENIĄDZ Popyt na pieniądz, funkcja realnej stopy procentowej,, oczekiwanej inflacji,, Popyt na realne zasoby pieniądza :,

60 CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA POPYT NA PIENIĄDZ Dochodowa elastyczność popytu na pieniądz procentowa zmiana popytu, wynikająca ze wzrostu dochodu o 1%. waha się między 0.5 i 1.3 Elastyczność popytu na pieniądz względem stopy procentowej procentowa zmiana popytu wynikająca ze wzrostu stopy procentowej o 1% (NIE PUNKT). waha się między 0.12 i 0.8

61 POPYT NA PIENIĄDZ - prędkość obiegu pieniądza mierzy, ile pieniędzy "obraca" każdego okresu = nominalny PKB / nominalny zasób pieniądz /

62 POPYT NA PIENIĄDZ Prędkości do M1 i M2 pokazuje dość stabilną prędkość dla M2, niestabilną prędkość dla M1 początku w 1980 roku

63 PRĘDKOŚĆ OBIEGU PIENIĄDZA M1 I M2, USA, Źródło: FRED database of the Federal Reserve Bank of St. Louis, research.stlouisfed.org/ fred2, series M1SL, M2SL, and GDP.

64 POPYT NA PIENIĄDZ Prędkości do M1 i M2 pokazuje dość stabilną prędkość dla M2, niestabilną prędkość dla M1 początku w 1980 roku Wykazana niestabilność w prędkości obiegu pieniądza przekłada na zmiany wzrostu podaży pieniądza

65 STOPY WZROSTU M1 I M2, Source: FRED database of the Federal Reserve Bank of St. Louis, research.stlouisfed.org/ fred2, series M1SL, M2SL, and GDP.

66 WYKŁAD IV PIENIĄDZ Pieniądz i polityka pieniężna Czym jest pieniądz? Podaż pieniądza Zarządzanie portfelem i popyt na aktywa Popyt na pieniądz Prowadzenie polityki pieniężnej

67 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Spadek podaży pieniądza zmienia równowagę na rynku pieniądza powoduje wzrost stóp procentowych. Wysokie stopy procentowe redukują zagregowany popyt i dochód. Inflacja jest zjawiskiem pieniężnym Ilościowe równanie pieniądza MV = PY można zapisać jako

68 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Jeśli Vjest stała stopa inflacji równa się różnicy między stopą wzrostu nominalnej podaży pieniądza a stopą wzrostu PKB.

69 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Polityka kontroli agregatu pieniężnego została zrzucona ze względu na niestabilność popytu na pieniądz.,

70 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Jeśli Vnie jest stała stopa inflacji równa się tempu wzrostu nominalnej podaży pieniądza minus tempo wzrostu realnego popytu na pieniądz

71 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Wnioski: Ścisły związek między podażą pieniądza a inflacją zanikł. Prędkość obiegu pieniądza zależy od zmian nominalnej stopy procentowej. Zagregowany popyt i produkcja zależą od realnej stopy procentowej. Kontrola stopy procentowej pozwala bankowi centralnemu osiągnąć swoje cele, tzn. stabilizację dochodu i inflacji.

72 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Zgodnie z regułą Taylora polityka pieniężna może być opisana jako reakcja stopy procentowej banku centralnego w odpowiedzi na odchylenia: Inflacji od celu ( ) Realnego PKB od potencjalnego PKB (y*) Reguła Taylora! - )+g" -" )

73 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Jeśli - oraz " -" wtedy bank centralny powinien ustalić Jeśli > to # " $ " to $ Jeśli produkcja jest niższa niż potencjalna, a inflacja wyższa od celu, poziom stopy procentowej zależy od preferencji banku centralnego, h oraz g.

74 REGUŁA STOPY PROCENTOWEJ Im wyższy poziom h, tym większymi podwyżkami stopy procentowej zareaguje bank centralny na wzrost inflacji. Im większa wartość g, tym chętniej bank centralny porzuci stabilizację inflacji, aby osiągnąć stabilizację dochodu. Współczynniki w funkcji reakcji BC są odzwierciedleniem wagi celu stabilizacji dochodu względem stabilizacji wydatków.

Pieniądz. Polityka monetarna

Pieniądz. Polityka monetarna Pieniądz. Polityka monetarna Definicja Pieniądz można więc najogólniej zdefiniować jako powszechnie akceptowany w danym kraju środek płatniczy. Istota pieniądza przejawia się w jego funkcjach: środka wymiany

Bardziej szczegółowo

SYSTEM BANKOWY. Finanse 110630-1165

SYSTEM BANKOWY. Finanse 110630-1165 SYSTEM BANKOWY Finanse Plan wykładu Rodzaje i funkcje bankowości Bankowość centralna Banki komercyjne i inwestycyjne Finanse Funkcje banku centralnego(1) Bank dla państwa Bank dla banków Emisja pieniądza

Bardziej szczegółowo

Narodowy Bank Polski. Wykład nr 5

Narodowy Bank Polski. Wykład nr 5 Narodowy Bank Polski Wykład nr 5 NBP podstawy prawne NBP reguluje ustawa z dn.29.08.1997 roku o Narodowym Banku Polskim (Dz.U nr 140 z późn.zm). Cel działalności NBP Podstawowym celem działalności NBP

Bardziej szczegółowo

System bankowy i tworzenie wkładów

System bankowy i tworzenie wkładów System bankowy i tworzenie wkładów Wykład nr 4 Wyższa Szkoła Technik Komputerowych i Telekomunikacji w Kielcach 2011-03-29 mgr Wojciech Bugajski 1 Prawo bankowe z dn.27.08.1997 Definicja banku osoba prawna

Bardziej szczegółowo

POLITYKA FISKALNA PAŃSTWA - pojęcia podstawowe:

POLITYKA FISKALNA PAŃSTWA - pojęcia podstawowe: POLITYKA FISKALNA PAŃSTWA - pojęcia podstawowe: Budżet państwa plan finansowy zawierający dochody i wydatki państwa zatwierdzany na okres 1 roku przez władze ustawodawcze. Polityka fiskalna (budżetowa)

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia I ćwiczenia 4 Pieniądz

Makroekonomia I ćwiczenia 4 Pieniądz Makroekonomia I ćwiczenia 4 Pieniądz Tomasz Gajderowicz Agenda Kartkówka Pieniądz Co to jest Inflacja? Zadania Agregaty pieniężne M0 = H = C (gotówka w obiegu) + R (rezerwy) M1 = C + D (wkłady na żądanie)

Bardziej szczegółowo

MAKROEKONOMIA Blok IV. Pieniądz i polityka monetarna

MAKROEKONOMIA Blok IV. Pieniądz i polityka monetarna MAKROEKONOMIA Blok IV Pieniądz i polityka monetarna Krótka historia pieniądza 1. Ekwiwalent towary powszechnie uważane przez daną społeczność za najbardziej przydatne (pecunia pecus). 2. Płacidła z reguły

Bardziej szczegółowo

Katedra Prawa Finansowego Wydział Prawa i Administracji UMCS USTALANIE WYSOKOŚCI STÓP PROCENTOWYCH PRZEZ NARODOOWY BANK POLSKI

Katedra Prawa Finansowego Wydział Prawa i Administracji UMCS USTALANIE WYSOKOŚCI STÓP PROCENTOWYCH PRZEZ NARODOOWY BANK POLSKI Katedra Prawa Finansowego Wydział Prawa i Administracji UMCS USTALANIE WYSOKOŚCI STÓP PROCENTOWYCH PRZEZ NARODOOWY BANK POLSKI Art. 227 ust. 1 Konstytucji Centralnym bankiem państwa jest Narodowy Bank

Bardziej szczegółowo

Pieniądz i system bankowy

Pieniądz i system bankowy Pieniądz i system bankowy Pieniądz pewien powszechnie akceptowany towar, który w zależności od sytuacji pełni funkcję: środka wymiany jednostki rozrachunkowej (umożliwia wyrażanie cen i prowadzenie rozliczeń)

Bardziej szczegółowo

Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym. Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski

Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym. Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski Aktywa instytucji finansowych w Polsce w latach 2000-2008 (w mld zł) 2000 2001 2002 2003

Bardziej szczegółowo

Efektywność projektów inwestycyjnych

Efektywność projektów inwestycyjnych Podstawy praktycznych decyzji ekonomiczno- finansowych w przedsiębiorstwie Efektywność projektów inwestycyjnych mgr Kazimierz Linowski 1 Wstęp Celem wykładu jest przedstawienie podstawowych pojęć oraz

Bardziej szczegółowo

Wykład: PIENIĄDZ I SYSTEM BANKOWY

Wykład: PIENIĄDZ I SYSTEM BANKOWY Wykład: PIENIĄDZ I SYSTEM BANKOWY Pieniądz i jego funkcje Pieniądz jest to powszechnie akceptowany środek wymiany. Funkcje pieniądza: 1. Miernik wartości (w pieniądzu wyrażone są ceny towarów) 2. Środek

Bardziej szczegółowo

Pieniądz. M1 = gotówka w obiegu + depozyty na żądanie M2, M3 zawierają M1 i mniej płynne rodzaje środków np.. obligacje

Pieniądz. M1 = gotówka w obiegu + depozyty na żądanie M2, M3 zawierają M1 i mniej płynne rodzaje środków np.. obligacje Pieniądz Główne pytania Dlaczego ludzie potrzebują pieniędzy? Dlaczego państwo chce wpływać na podaż pieniądza? Jak rynki finansowe są powiązane z realną gospodarką? Jaka jest zależność między pieniądzem

Bardziej szczegółowo

POLITYKA MONETARNA BANKU CENTRALNEGO

POLITYKA MONETARNA BANKU CENTRALNEGO POLITYKA MONETARNA BANKU CENTRALNEGO PRZEWODNIK METODYCZNY OPRACOWAŁA dr hab. Mirosława CAPIGA 1 Ogólne informacje o przedmiocie: Cel przedmiotu: 1. Zapoznanie studenta z podstawowymi pojęciami z zakresu

Bardziej szczegółowo

1. Za pieniądze wpłacone do funduszu inwestycyjnego jego uczestnik nabywa:

1. Za pieniądze wpłacone do funduszu inwestycyjnego jego uczestnik nabywa: 1. Za pieniądze wpłacone do funduszu inwestycyjnego jego uczestnik nabywa: akcje, obligacje i bony skarbowe 3,92% 6 prawa poboru 0,00% 0 jednostki uczestnictwa 94,12% 144 dywidendy 1,96% 3 2. W grupie

Bardziej szczegółowo

Powstanie i funkcje banków Kreacja pieniądza Bank centralny Czynniki determinujące podaż pieniądza Równowaga na rynku pieniężnym

Powstanie i funkcje banków Kreacja pieniądza Bank centralny Czynniki determinujące podaż pieniądza Równowaga na rynku pieniężnym email: anna.kowalska@pwr.wroc.pl Powstanie i funkcje banków Kreacja pieniądza Bank centralny Czynniki determinujące podaż pieniądza Równowaga na rynku pieniężnym dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Lichwa

Bardziej szczegółowo

Bankowość Zajęcia nr 1

Bankowość Zajęcia nr 1 Motto zajęć: "za złoty dukat co w słońcu błyszczy" Bankowość Zajęcia nr 1 Bankowość centralna, przemiany w pośrednictwie finansowym System bankowy Dwuszczeblowość: bank centralny + banki komercyjne (handlowe);

Bardziej szczegółowo

/I'iio I 80,4. B 375915. Wydaimie III zmkelome. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne

/I'iio I 80,4. B 375915. Wydaimie III zmkelome. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne /I'iio I 80,4. o o Wydaimie III zmkelome B 375915 Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 15 Rozdział 1 POLSKI SYSTEM BANKOWY 17 1.1. System bankowy jako cząść systemu finansowego 18 1.1.1.

Bardziej szczegółowo

Inwestowanie w obligacje

Inwestowanie w obligacje Inwestowanie w obligacje Ile zapłacić za obligację aby uzyskać oczekiwaną stopę zwrotu? Jaką stopę zwrotu uzyskamy kupując obligację po danej cenie? Jak zmienią się ceny obligacji, kiedy Rada olityki ieniężnej

Bardziej szczegółowo

Polityka pieniężna i fiskalna

Polityka pieniężna i fiskalna Polityka pieniężna i fiskalna Spis treści: 1. Ekspansywna i restrykcyjna polityka gospodarcza...2 2. Bank centralny i jego polityka: operacje otwartego rynku, zmiany stopy dyskontowej, zmiany stopy rezerw

Bardziej szczegółowo

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii Teresa Łuczka Godziny konsultacji: 12 13.30 poniedziałek 15 16 wtorek p. 306 Strzelecka T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii WYKŁAD 1 (26.02)

Bardziej szczegółowo

INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ NBP W KONTEKŚCIE DOSTOSOWAŃ DO WYMOGÓW ESBC

INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ NBP W KONTEKŚCIE DOSTOSOWAŃ DO WYMOGÓW ESBC Wiesława Bogusławska Katedra Makroekonomii Uniwersytet Szczeciński INSTRUMENTY POLITYKI PIENIĘŻNEJ NBP W KONTEKŚCIE DOSTOSOWAŃ DO WYMOGÓW ESBC 1. Wprowadzenie Podpisanie w grudniu 1991 roku Układu Europejskiego,

Bardziej szczegółowo

Polityka monetarna. Wykład 11 WNE UW Jerzy Wilkin. J. Wilkin - Ekonomia

Polityka monetarna. Wykład 11 WNE UW Jerzy Wilkin. J. Wilkin - Ekonomia Polityka monetarna Wykład 11 WNE UW Jerzy Wilkin Pieniądz i jego funkcje Pieniądz powszechny ekwiwalent towarów i usług. Kategoria ekonomiczna, w której możemy wyrazić wartość wszelkich towarów i usług.

Bardziej szczegółowo

Raport o stabilności systemu finansowego Grudzień 2012 r. Departament Systemu Finansowego 1

Raport o stabilności systemu finansowego Grudzień 2012 r. Departament Systemu Finansowego 1 Raport o stabilności systemu finansowego Grudzień 2012 r. Departament Systemu Finansowego 1 Raport o stabilności finansowej Raport jest elementem polityki informacyjnej NBP przyczyniającym się do realizacji

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE RYZYKIEM STOPY PROCENTOWEJ. dr Grzegorz Kotliński; Katedra Bankowości AE w Poznaniu

ZARZĄDZANIE RYZYKIEM STOPY PROCENTOWEJ. dr Grzegorz Kotliński; Katedra Bankowości AE w Poznaniu ZARZĄDZANIE RYZYKIEM STOPY PROCENTOWEJ 1 DEFINICJA RYZYKA STOPY PROCENTOWEJ Ryzyko stopy procentowej to niebezpieczeństwo negatywnego wpływu zmian rynkowej stopy procentowej na sytuację finansową banku

Bardziej szczegółowo

M. Kłobuszewska, Makroekonomia 1

M. Kłobuszewska, Makroekonomia 1 Notatka z zajęć 3 Pieniądz i ceny Pieniądz jest to powszechnie akceptowany towar, za pomocą którego dokonujemy płatności za dostarczone dobra i usługi oraz wywiązujemy się z zobowiązań (spłacamy dług).

Bardziej szczegółowo

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165 Finansowanie działalności przedsiebiorstwa przedsiębiorstw-definicja Przepływy pieniężne w przedsiębiorstwach Decyzje finansowe przedsiębiorstw Analiza finansowa Decyzje finansowe Krótkoterminowe np. utrzymanie

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej 1. Model Mundella Fleminga 2. Dylemat polityki gospodarczej małej gospodarki otwartej 3. Skuteczność polityki monetarnej i fiskalnej w warunkach

Bardziej szczegółowo

Integracja walutowa. Wykład 7: Podaż pieniądza, instrumenty, kanały transmisji

Integracja walutowa. Wykład 7: Podaż pieniądza, instrumenty, kanały transmisji Integracja walutowa Wykład 7: Podaż pieniądza, instrumenty, kanały transmisji Mechanizm zmian podaży pieniądza przez bank centralny M1 (M2, M3) zależy od M0 i depozytów, a M0 zależy od gotówki i rezerw;

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. www.wsip.com.pl

Spis treêci. www.wsip.com.pl Spis treêci Jak by tu zacząć, czyli: dlaczego ekonomia?........................ 9 1. Podstawowe pojęcia ekonomiczne.............................. 10 1.1. To warto wiedzieć już na początku.............................

Bardziej szczegółowo

Zysk z depozytów - co go kształtuje? BlogneoBANK.wordpress.com

Zysk z depozytów - co go kształtuje? BlogneoBANK.wordpress.com Zysk z depozytów - co go kształtuje? BlogneoBANK.wordpress.com OPROCENTOWANIE Wysokość oprocentowania lokat jest głównym wyznacznikiem zysku. To tym czynnikiem kieruje się większość ludzi zainteresowanych

Bardziej szczegółowo

Korekta nierównowagi zewnętrznej

Korekta nierównowagi zewnętrznej Wykład 4 Korekta nierównowagi zewnętrznej Plan wykładu 1. System kursu walutowego 2. Korekta przy sztywnym kursie 1. System kursu walutowego W systemie płynnych kursów walutowych cena waluty jest wyznaczona

Bardziej szczegółowo

[AMARA GALBARCZYK JOANNA ŚWIDERSKA

[AMARA GALBARCZYK JOANNA ŚWIDERSKA [AMARA GALBARCZYK JOANNA ŚWIDERSKA :Y Podręcznik akademicki Spis treś«wprowadzenie 11 Rozdział 1 System bankowy w Polsce 13 1.1. Organizacja i funkcjonowanie systemu bankowego 13 1.2. Instytucje centralne

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 LIPCA 2013 R.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 LIPCA 2013 R. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 LIPCA 2013 R. Niniejszym, Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza o zmianach

Bardziej szczegółowo

Ekonomika i Logistyka w Przedsiębiorstwach Transportu Morskiego wykład 06 MSTiL niestacjonarne (II stopień)

Ekonomika i Logistyka w Przedsiębiorstwach Transportu Morskiego wykład 06 MSTiL niestacjonarne (II stopień) dr Adam Salomon Ekonomika i Logistyka w Przedsiębiorstwach Transportu Morskiego wykład 06 MSTiL niestacjonarne (II stopień) program wykładu 06. Rola współczynnika procentowego i współczynnika dyskontowego

Bardziej szczegółowo

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej Witold Grostal, Dyrektor Biura Strategii Polityki Pieniężnej w NBP Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej VII Konferencja dla Budownictwa / 14 kwietnia 2015 r. 2005Q1 2006Q1

Bardziej szczegółowo

Tendencje rozwoju sektora nieruchomości mieszkaniowych w Polsce

Tendencje rozwoju sektora nieruchomości mieszkaniowych w Polsce Tendencje rozwoju sektora nieruchomości mieszkaniowych w Polsce Jacek Łaszek Kraków, maj 211 r. 2 Stabilizacja cen na rynku mieszkaniowym, ale na wysokim poziomie Ofertowe ceny mieszkań wprowadzonych pierwszy

Bardziej szczegółowo

Wykład 5 Kurs walutowy parytet stóp procentowych

Wykład 5 Kurs walutowy parytet stóp procentowych Wykład 5 Kurs walutowy parytet stóp procentowych dr Leszek Wincenciak WNUW 2/30 Plan wykładu: Kurs walutowy i stopy procentowe Kursy walutowe i dochody z aktywów Rynek pieniężny i rynek walutowy fektywność

Bardziej szczegółowo

Raport półroczny 1998

Raport półroczny 1998 Raport półroczny 1998 Zysk Zysk netto wypracowany w ciągu pierwszego półrocza 1998 roku wyniósł 8,6 mln PLN, a prognoza na koniec roku zakłada zysk netto na poziomie 18 mln PLN. Wyniki finansowe banku

Bardziej szczegółowo

Bank centralny. Polityka pieniężna

Bank centralny. Polityka pieniężna Bank centralny. Polityka pieniężna Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki Gospodarczej Bank centralny. Polityka pieniężna Bank centralny pełni trzy funkcje:

Bardziej szczegółowo

Raport Roczny 2014. Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP

Raport Roczny 2014. Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP Raport Roczny 2014 Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP Raport Roczny 2014 Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP Warszawa, 2015 Opracował: Departament

Bardziej szczegółowo

ANKIETA do Przewodniczących Komitetów Kredytowych na temat sytuacji na rynku kredytowym

ANKIETA do Przewodniczących Komitetów Kredytowych na temat sytuacji na rynku kredytowym ANKIETA do Przewodniczących Komitetów Kredytowych na temat sytuacji na rynku kredytowym Część 1 - Przedsiębiorstwa Pytania 1-7 dotyczą polityki kredytowej Banku w zakresie kredytów dla przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 Warszawa 18.05.2012 Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 W końcu grudnia 2011 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków prowadzonego

Bardziej szczegółowo

KURS DORADCY FINANSOWEGO

KURS DORADCY FINANSOWEGO KURS DORADCY FINANSOWEGO Przykładowy program szkolenia I. Wprowadzenie do planowania finansowego 1. Rola doradcy finansowego Definicja i cechy doradcy finansowego Oczekiwania klienta Obszary umiejętności

Bardziej szczegółowo

Gospodarka naturalna Wymiana barterowa Pieniądz towarowy Pieniądz symboliczny

Gospodarka naturalna Wymiana barterowa Pieniądz towarowy Pieniądz symboliczny Gospodarka naturalna Wymiana barterowa Pieniądz towarowy Pieniądz symboliczny Pieniądz to powszechnie akceptowany na danym terytorium środek wymiany. Istota pieniądza przejawia się w jego funkcjach: środka

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia Pieniądz Polityka monetarna. Opracowała: dr inż. Magdalena Węglarz

Makroekonomia Pieniądz Polityka monetarna. Opracowała: dr inż. Magdalena Węglarz Makroekonomia Pieniądz Polityka monetarna Opracowała: dr inż. Magdalena Węglarz Plan prezentacji 1.Istota i funkcje budżetu państwa 2.Zasoby pieniądza 3.Koszt posiadania pieniądza 4.Popyt na pieniądz 5.Funkcje

Bardziej szczegółowo

Forward Rate Agreement

Forward Rate Agreement Forward Rate Agreement Nowoczesne rynki finansowe oferują wiele instrumentów pochodnych. Należą do nich: opcje i warranty, kontrakty futures i forward, kontrakty FRA (Forward Rate Agreement) oraz swapy.

Bardziej szczegółowo

Sukces. Bądź odważny, nie bój się podejmować decyzji Strach jest i zawsze był największym wrogiem Ludzi

Sukces. Bądź odważny, nie bój się podejmować decyzji Strach jest i zawsze był największym wrogiem Ludzi Sukces Każdy z nas przychodzi na świat z sekretnym zadaniem. Jak myślisz, jakie jest Twoje? Czy jesteś gotowy wykorzystać w pełni swój potencjał? Do czego masz talent? Jakie zdolności, zainteresowania

Bardziej szczegółowo

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy prof. dr hab. Piotr Banaszyk, prof. zw. UEP Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Wydział Gospodarki Międzynarodowej Agenda 1. Przyczyny globalnego

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1

Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 24 września 2013 r. Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1 W końcu czerwca 2013 r. działalność operacyjną prowadziły

Bardziej szczegółowo

Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 2016 r.

Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 2016 r. Opracowanie: Wydział Analiz Sektora Bankowego Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 201 r. W dniu 22 marca

Bardziej szczegółowo

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH ZAŁĄCZNIK NR 1 DO REGULAMINU TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH W ramach Zarządzania, Towarzystwo oferuje następujące Modelowe Strategie Inwestycyjne: 1. Strategia Obligacji: Cel inwestycyjny: celem

Bardziej szczegółowo

BANKI SPÓŁDZIELCZE I ZRZESZAJĄCE W 2013 r.

BANKI SPÓŁDZIELCZE I ZRZESZAJĄCE W 2013 r. BANKI SPÓŁDZIELCZE I ZRZESZAJĄCE W 213 r. Departament Bankowości Spółdzielczej i Spółdzielczych Kas Oszczędnościowo - Kredytowych Warszawa, kwiecień 213 Najważniejsze spostrzeżenia i wnioski banki spółdzielcze

Bardziej szczegółowo

System pieniężny i teoria pieniądza

System pieniężny i teoria pieniądza System pieniężny i teoria pieniądza Wyższa Szkoła Technik Komputerowych i Telekomunikacji w Kielcach 1 Wykład nr 3 System pieniężny i teoria pieniądza 1. Pojęcie i funkcje pieniądza. 2. Klasyczna teoria

Bardziej szczegółowo

Unia walutowa korzyści i koszty. Przystąpienie do unii walutowej wiąże się z kosztami i korzyściami.

Unia walutowa korzyści i koszty. Przystąpienie do unii walutowej wiąże się z kosztami i korzyściami. Unia walutowa korzyści i koszty rzystąpienie do unii walutowej wiąże się z kosztami i korzyściami. Korzyści: Eliminacja ryzyka kursowego i obniżenie ryzyka makroekonomicznego obniżenie stóp procentowych

Bardziej szczegółowo

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny - definicja Cykl koniunkturalny to powtarzające się okresowo

Bardziej szczegółowo

I. KLIENCI DETALICZNI 1. Rachunki oszczędnościowo-rozliczeniowe, oszczędnościowe, płatne na każde żądanie w złotych

I. KLIENCI DETALICZNI 1. Rachunki oszczędnościowo-rozliczeniowe, oszczędnościowe, płatne na każde żądanie w złotych Załącznik nr 3 do uchwały nr 1/17/2015 Zarządu Banku Spółdzielczego z dnia 31 sierpnia 2015 r. Stawki oprocentowania rachunków w stosunku rocznym obowiązujące od dnia 01 września 2015 roku I. KLIENCI DETALICZNI

Bardziej szczegółowo

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz Rezerwa obowiązkowa FINANSE dr Bogumiła Brycz Zakład Analiz i Planowania Finansowego Rezerwa obowiązkowa - częśćśrodków pienięŝnych zdeponowanych na rachunkach bankowych, jaką banki komercyjne muszą przekazać

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. Na podstawie 28 ust. 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 listopada

Bardziej szczegółowo

Kreacja pieniądza: mity i rzeczywistość Czy banki centralne kreują pieniądze? Czy QE to masowe drukowanie pieniędzy?

Kreacja pieniądza: mity i rzeczywistość Czy banki centralne kreują pieniądze? Czy QE to masowe drukowanie pieniędzy? Andrzej Sławiński Kreacja pieniądza: mity i rzeczywistość Czy banki centralne kreują pieniądze? Czy QE to masowe drukowanie pieniędzy? 1. Czy banki centralne emitują pieniądze? Warszawa.gazeta.pl Bilans

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI DWS POLSKA FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO MIESZANEGO RYNKU PIENIĘŻNEGO

SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI DWS POLSKA FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO MIESZANEGO RYNKU PIENIĘŻNEGO SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI DWS POLSKA FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO MIESZANEGO RYNKU PIENIĘŻNEGO za okres sprawozdawczy od 1 stycznia do 31 grudnia 2004 roku. 1. Zdarzenia istotnie wpływające na działalność

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej)

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego PKB jako miara dobrobytu Produkcja w gospodarce

Bardziej szczegółowo

RYNEK FINANSOWY W POLSCE - WYBRANE PROBLEMY

RYNEK FINANSOWY W POLSCE - WYBRANE PROBLEMY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Rzecznik Prasowy Prezesa GUS seminarium naukowe pod patronatem naukowym prof. dr hab. Józefa Oleńskiego Prezesa GUS RYNEK FINANSOWY W POLSCE - WYBRANE PROBLEMY prof. nadzw. dr

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a Warszawa, 09.05.2014 r. Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a W końcu grudnia 2013 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków otwartych

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie I-IX 2013 r. 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie I-IX 2013 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 20 grudnia 2013 r. Wyniki finansowe banków w okresie I-IX 2013 r. 1 W końcu września 2013 r. działalność operacyjną

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko (czytelnie).. Nazwa szkoły.

Imię i nazwisko (czytelnie).. Nazwa szkoły. Imię i nazwisko (czytelnie).. Nazwa szkoły. Drogi Uczniu! Masz przed sobą test złożony z 30 pytań jednokrotnego wyboru. Oznacza to, że w każdym pytaniu poprawna jest tylko jedna odpowiedź. Zaznacz ją w

Bardziej szczegółowo

Rozwój systemu finansowego w Polsce

Rozwój systemu finansowego w Polsce Departament Systemu Finansowego Rozwój systemu finansowego w Polsce Warszawa 213 Struktura systemu finansowego (1) 2 Struktura aktywów systemu finansowego w Polsce w latach 25-VI 213 1 % 8 6 4 2 25 26

Bardziej szczegółowo

Raport Roczny 2013. Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP

Raport Roczny 2013. Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP Raport Roczny 2013 Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP Raport Roczny 2013 Płynność sektora bankowego Instrumenty polityki pieniężnej NBP Warszawa, 2014 Opracował: Departament

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. Niniejszym, MCI Capital Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie,

Bardziej szczegółowo

Polityka fiskalna i pieniężna

Polityka fiskalna i pieniężna Ćwiczenia z akroekonomii II Polityka fiskalna i pieniężna Deficyt budżetowy i cykle koniunkturalne na wstępie zaznaczyliśmy, że wielkość deficytu powinna zależeć od tego w jakiej fazie cyklu koniunkturalnego

Bardziej szczegółowo

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r.

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE i dla strefy euro Andrzej Raczko Narodowy Bank Polski Strefa euro Strefa euro doświadcza bardzo

Bardziej szczegółowo

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA

MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA MAKROEKONOMIA II KATARZYNA ŚLEDZIEWSKA WYKŁAD XIII WYDATKI RZĄDOWE I ICH FINANSOWANIE Budżet rządu: niektóre fakty i liczby Wydatki rządowe, podatki i makroekonomia Deficyt budżetowy i długu publiczny

Bardziej szczegółowo

T7. Szoki makroekonomiczne. Polityka wobec szoków

T7. Szoki makroekonomiczne. Polityka wobec szoków T7. Szoki makroekonomiczne. Polityka wobec szoków Szoki makroekonomiczne. to nieoczekiwane zdarzenia zakłócające przewidywalny przebieg zmian produktu, bezrobocia i stopy procentowej Szoki popytowe (oddziałujące

Bardziej szczegółowo

PLANY FINANSOWE KRAJOWYCH BANKO W KOMERCYJNYCH NA 2015 R.

PLANY FINANSOWE KRAJOWYCH BANKO W KOMERCYJNYCH NA 2015 R. Opracowanie: Wydział Analiz Sektora Bankowego (DBK 1) Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, W dniu 9 kwietnia r.

Bardziej szczegółowo

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku Grupa BRE Banku zakończyła rok 2012 zyskiem brutto w wysokości 1 472,1 mln zł, wobec 1 467,1 mln zł zysku wypracowanego w 2011 roku (+5,0 mln zł, tj. 0,3%).

Bardziej szczegółowo

Papiery komercyjne, Bankowe papiery wartościowe. Ernest Zapendowski Maciej Gawarecki

Papiery komercyjne, Bankowe papiery wartościowe. Ernest Zapendowski Maciej Gawarecki Papiery komercyjne, Bankowe papiery wartościowe Ernest Zapendowski Maciej Gawarecki Plan prezentacji Papiery komercyjne Bankowe papiery wartościowe: Listy Zastawne Certyfikaty depozytowe Bony oszczędnościowe

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 19 grudnia 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r W końcu września 2014

Bardziej szczegółowo

OPIS FUNDUSZY OF/ULS2/1/2014

OPIS FUNDUSZY OF/ULS2/1/2014 OPIS FUNDUSZY OF/ULS2/1/2014 SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. POSTANOWIENIA OGÓLNE 3 ROZDZIAŁ 2. POLITYKA INWESTYCYJNA I OPIS RYZYKA UFK PORTFEL DŁUŻNY 3 ROZDZIAŁ 3. POLITYKA INWESTYCYJNA I OPIS RYZYKA UFK PORTFEL

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wprowadzenie. Rozdział 1. System bankowy w Polsce Joanna Świderska

Spis treści: Wprowadzenie. Rozdział 1. System bankowy w Polsce Joanna Świderska Bank komercyjny w Polsce. Podręcznik akademicki., Ideą prezentowanej publikacji jest całościowa analiza działalności operacyjnej banków komercyjnych zarówno w aspekcie teoretycznym, jak i w odniesieniu

Bardziej szczegółowo

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy?

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Łukasz Tarnawa Departament Strategii i Analiz Warszawa, 6 listopada 2008 1 Gospodarka globalna kryzys sektora finansowego w gospodarkach

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Opis funduszy OF/ULS2/1/2015. Polityka inwestycyjna i opis ryzyka UFK Portfel Dłużny...3. UFK Portfel Konserwatywny...

Spis treści. Opis funduszy OF/ULS2/1/2015. Polityka inwestycyjna i opis ryzyka UFK Portfel Dłużny...3. UFK Portfel Konserwatywny... Opis funduszy Spis treści Opis funduszy OF/ULS2/1/2015 Rozdział 1. Rozdział 2. Rozdział 3. Rozdział 4. Rozdział 5. Rozdział 6. Rozdział 7. Rozdział 8. Rozdział 9. Rozdział 10. Postanowienia ogólne...3

Bardziej szczegółowo

Bankowość Zbigniew Dobosiewicz

Bankowość Zbigniew Dobosiewicz Bankowość Zbigniew Dobosiewicz Autor, Zbigniew Dobosiewicz, przedstawił najważniejsze problemy bankowości, ujęte w sposób syntetyczny, a w niektórych przypadkach bardzo skrótowy. W praktyce każdy rozdział,

Bardziej szczegółowo

Fundusz PKO Strategii Obligacyjnych FIZ

Fundusz PKO Strategii Obligacyjnych FIZ Fundusz PKO Strategii Obligacyjnych FIZ 1 Wpływ polityki pieniężnej na obszar makro i wyceny funduszy obligacji Polityka pieniężna kluczowym narzędziem w walce z recesją Utrzymująca się duża podaż taniego

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2009 roku 1

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2009 roku 1 Warszawa, 7 maja 2010 r. Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2009 roku 1 Zakład Ubezpieczeń Społecznych w okresie od 19.05.1999 r. do 31.12.2009 r.

Bardziej szczegółowo

Wykład 20: Model Mundella-Fleminga, część II (sztywne kursy walutowe) Gabriela Grotkowska

Wykład 20: Model Mundella-Fleminga, część II (sztywne kursy walutowe) Gabriela Grotkowska Międzynarodowe Stosunki Ekonomiczne Makroekonomia gospodarki otwartej i finanse międzynarodowe Wykład 20: Model Mundella-Fleminga, część II (sztywne kursy walutowe) Gabriela Grotkowska Plan wykładu Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wyzwania stojące przed polską gospodarką Bartosz Majewski Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 8 czerwca 2015 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

TABELA OPROCENTOWANIA KREDYTÓW I DEPOZYTÓW W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W TYCHACH OBOWIĄZUJĄCA OD DNIA 23.06.2015 ROKU

TABELA OPROCENTOWANIA KREDYTÓW I DEPOZYTÓW W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W TYCHACH OBOWIĄZUJĄCA OD DNIA 23.06.2015 ROKU Załącznik do Uchwały nr 27/2015 Zarządu Banku Spółdzielczego w Tychach z dnia 19.06.2015 r. TABELA OPROCENTOWANIA KREDYTÓW I DEPOZYTÓW W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W TYCHACH OBOWIĄZUJĄCA OD DNIA 23.06.2015 ROKU

Bardziej szczegółowo

18. Zasady działania banków zapewniające bezpieczeństwo wkładów określa:

18. Zasady działania banków zapewniające bezpieczeństwo wkładów określa: 1. Bank może przyjmować wpłaty zamknięte od klientów, którzy: a) są bankowi dobrze znani b) wpłacają systematycznie duże kwoty c) mają podpisaną specjalną umowę d) mają rachunek w innym banku 3. Kredyt

Bardziej szczegółowo

RYNKI INSTRUMENTY I INSTYTUCJE FINANSOWE RED. JAN CZEKAJ

RYNKI INSTRUMENTY I INSTYTUCJE FINANSOWE RED. JAN CZEKAJ RYNKI INSTRUMENTY I INSTYTUCJE FINANSOWE RED. JAN CZEKAJ Wstęp Część I. Ogólna charakterystyka rynków finansowych 1. Istota i funkcje rynków finansowych 1.1. Pojęcie oraz podstawowe rodzaje rynków 1.1.1.

Bardziej szczegółowo

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów,

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów, WYMAGANIA EDUKACYJNE PRZEDMIOT: Podstawy ekonomii KLASA: I TH NUMER PROGRAMU NAUCZANIA: 2305/T-5 T-3,SP/MEN/1997.07.16 L.p. Dział programu 1. Człowiek - konsument -potrafi omówić podstawy ekonomii, - zna

Bardziej szczegółowo

Polityka zarządzania ryzykiem płynności w Banku Spółdzielczym w Wąsewie na 2015 rok

Polityka zarządzania ryzykiem płynności w Banku Spółdzielczym w Wąsewie na 2015 rok Załącznik Nr 2 do Uchwały Zarządu Nr 105/2014 z dnia 11.12.2014r. Załącznik do Uchwały Rady Nadzorczej Nr 45/2014 z dnia 22.12.2014 r. Polityka zarządzania ryzykiem płynności w Banku Spółdzielczym w Wąsewie

Bardziej szczegółowo

Opis procesów zawierają Instrukcje zarządzania poszczególnymi ww. ryzykami.

Opis procesów zawierają Instrukcje zarządzania poszczególnymi ww. ryzykami. Informacje podlegające ujawnieniu z zakresu profilu ryzyka i poziomu kapitału Banku Spółdzielczego w Szumowie według stanu na dzień 31.12.214 roku I. Informacje ogólne: 1. Bank Spółdzielczy w Szumowie,

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia I ćwiczenia 3 Pieniądz

Makroekonomia I ćwiczenia 3 Pieniądz Makroekonomia I ćwiczenia 3 Pieniądz Tomasz Gajderowicz Agenda Kartkówka Pieniądz Co to jest Inflacja? Zadania Agregaty pieniężne M0 = H = C (gotówka w obiegu) + R (rezerwy) M1 = C + D (wkłady na żądanie)

Bardziej szczegółowo

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE Zasady Działania Funduszy i Planów Inwestycyjnych Załącznik do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Indywidualne Ubezpieczenie na Życie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA

Bardziej szczegółowo

NARODOWY BANK POLSKI

NARODOWY BANK POLSKI NARODOWY BANK POLSKI Jako bank centralny Rzeczypospolitej Polskiej podejmuje działania na rzecz stabilności monetarnej i stabilności systemu finansowego, służące stworzeniu podstaw długotrwałego rozwoju

Bardziej szczegółowo

Informacja o działalności Grupy Kapitałowej Banku Millennium w I kwartale 2013 r.

Informacja o działalności Grupy Kapitałowej Banku Millennium w I kwartale 2013 r. INFORMACJA PRASOWA strona: 1 Warszawa, 25 kwietnia 2013 r. Informacja o działalności Grupy Kapitałowej Banku Millennium w I kwartale 2013 r. (Warszawa, 25 kwietnia 2013 r.) Zysk skonsolidowany Grupy Banku

Bardziej szczegółowo

Temat: Informacja o wstępnych skonsolidowanych wynikach finansowych za I półrocze 2015 roku Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A.

Temat: Informacja o wstępnych skonsolidowanych wynikach finansowych za I półrocze 2015 roku Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. Warszawa, dnia 13 sierpnia 2015 r. Temat: Informacja o wstępnych skonsolidowanych wynikach finansowych za I półrocze 2015 roku Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. Podstawa prawna: Zgodnie

Bardziej szczegółowo

BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Wstępne wyniki skonsolidowane za II kwartał 2009 roku -1-

BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Wstępne wyniki skonsolidowane za II kwartał 2009 roku -1- BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Wstępne wyniki skonsolidowane za II kwartał 29 roku -1- Sytuacja gospodarcza w II kwartale 29 r. Stopniowa poprawa produkcji przemysłowej dzięki słabszemu PLN Szybszy spadek

Bardziej szczegółowo

Kreacja pieniądza. Plan

Kreacja pieniądza. Plan Kreacja pieniądza Prof. dr hab. Zbigniew Polański Katedra Polityki Pieniężnej, SGH Plan Uwagi wprowadzające Kreacja pieniądza bezgotówkowego przez banki komercyjne Mnożnikowe ujęcie kreacji pieniądza Kreacja

Bardziej szczegółowo