Dofinansowane przez: Więcej na:

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dofinansowane przez: Więcej na: www.zdrowawatroba.uml.lodz.pl"

Transkrypt

1 Więcej na: Dofinansowane przez:

2

3

4

5 Węglowodany Spożycie węglowodanów w diecie osoby o prawidłowej masie ciała powinno wynosić 55 75% energii dziennej racji pokarmowej, przy czym odsetek energii z cukrów prostych nie powinien być wyższy niż 10%. W diecie osób z nadwagą lub otyłością wskazane jest, by węglowodany przyswajalne dostarczały od 40 do 50%. Należy preferować produkty węglowodanowe o niskim indeksie glikemicznym (IG <50), zawierające dużo błonnika. Polecane są: pełnoziarniste pieczywo, naturalne płatki owsiane i jęczmienne bez cukru dodanego, kasze gruboziarniste (gryczana, jęczmienna), ryż (brązowy, dziki, parboiled), makarony z mąki razowej gotowane al dente. Produkty te powodują powolne przyswajanie i stopniowy wzrost oraz spadek poziomu glukozy we krwi. Wskazane jest ograniczyć cukier i produkty zawierające cukier dodany. Cukier dodany, to cukier używany zwyczajowo do słodzenia oraz cukry dodawane do produktów spożywczych w czasie ich wytwarzania lub produkcji. Są to: sacharoza (cukier do słodzenia), fruktoza, glukoza, miód, syropy glukozowy, wysokofruktozowy, kukurydziany, klonowy, melasa cukrowa, dekstroza krystaliczna. Warto czytać etykiety i sprawdzać, czy w danym produkcie spożywczym, który chcemy kupić znajduje się któryś z cukrów. Jeśli występuje, lepiej nie kupować. U osób, które spożywają dużo cukrów dodawanych częściej występuje nadwaga lub otyłość. Cukry dodawane dodatkowo nasilają procesy syntezy trójglicerydów w wątrobie, co może sprzyjać stłuszczeniu wątroby. Tłuszcze Powinny dostarczać nie więcej niż 25 30% energii. W diecie niskoenergetycznej należy je ograniczyć, ale nie więcej niż do 20%. Tłuszcz w odpowiedniej ilości, właściwego rodzaju dostarcza niezbędnych składników odżywczych (np. witamin: A, D, E, K, niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych NNKT). Tłuszcz w największym stopniu wpływa na masę ciała, gdyż dostarcza ponad 2 razy więcej kalorii niż węglowodany i białka 1 g tłuszczu to 9 kcal, podczas gdy 1 g białka i węglowodanów 4 kcal. Zmniejszenie ilości tłuszczu o 10 g powoduje redukcję energetyczności diety o 90 kcal. W diecie powinien dominować tłuszcz pochodzenia roślinnego, głównie jako margaryny wysokiej jakości bez kwasów trans, olej słonecznikowy i sojowy (doskonałe źródło wit. E) oraz olej rzepakowy z pierwszego tłoczenia lub oliwa z oliwek. Tłuszcze nasycone należy ograniczać i nie powinny dostarczać więcej niż 7% energii. Występują one głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego. Głównym źródłem nasyconych kwasów tłuszczowych są: produkty

6 mleczne o dużej zawartości tłuszczu (mleko, jogurty, kefir, tłusty biały ser, sery żółte, topione, pleśniowe), tłuste produkty mięsne, tłuszcze zwierzęce np. masło, smalec, słonina oraz tłuszcz cukierniczy (olej palmowy i kokosowy), który znajduje się w wielu rodzajach słodyczy, dlatego należy wybierać produkty chude. Nasycone kwasy tłuszczowe sprzyjają insulinooporności, co zwiększa wydzielanie insuliny i w ten sposób nasila apetyt. Działanie odwrotne do nich, a więc korzystne, wykazują kwasy tłuszczowe omega-3, których źródłem są: tłuszcz rybi, orzechy, nasiona roślin strączkowych, nasion lnu. Wskazane jest spożywanie 2-3 razy w tygodniu porcji 150 g ryby, najlepiej gotowanej na parze lub pieczonej bez dodatku tłuszczu. Te tłuszcze są szczególnie preferowane w diecie. Kwasy tłuszczowe z rodziny omega-3 pozwalają na prawidłowe funkcjonowanie mechanizmów głodu i sytości. Nie są odkładane w tkance tłuszczowej, natomiast są jednym z najważniejszych elementów budulcowych mózgu. Ponadto obniżają poziom cholesterolu i trójglicerydów we krwi, działają przeciwzakrzepowo i przeciwzapalnie. Białko Spożycie białka przez człowieka dorosłego powinno wynosić 0,8 g/kg należnej masy ciała. W przypadku niedostatecznej ilości białka w diecie dochodzi do wykorzystania białka wewnątrzustrojowego na potrzeby organizmu co sprzyja m.in. zwolnieniu metabolizmu. Dostarczenie odpowiedniej ilości białka chroni również wątrobę przed odkładaniem spożywanego tłuszczu, a więc chroni przed stłuszczeniem. Pełnowartościowego białka dostarczają : nabiał, napoje mleczne fermentowane, jaja, ryby, drób, chude mięso. Dzienna racja pokarmowa powinna dostarczać 10-15% energii z białka, natomiast w diecie niskoenergetycznej więcej, bo 20-25% energii. Błonnik Optymalna zawartość błonnika (nierozpuszczalnego i rozpuszczalnego) w diecie niskoenergetycznej powinna wynosić g, z czego około 7 g powinien stanowić błonnik rozpuszczalny. Błonnik ma zdolność wiązania wody i powiększania objętości pożywienia, czego objawem jest sygnał sytości. Błonnik ma wpływ na przyspieszenie pasażu jelitowego, a więc zapobiega zaparciom. Źródłem błonnika nierozpuszczalnego są: pełnoziarniste produkty pszenne, warzywa (seler, buraki, marchew, kapusta, kalafior), siemie lniane. Frakcje rozpuszczalne (pektyny, gumy, śluzy) błonnika tworzą w jelicie z wodą żele, utrudniają wchłanianie i zmniejszają stężenie poposiłkowe glukozy, przyczyniając się do zmniejszenia nadmiernego wydzielania insuliny. Błonnik rozpuszczalny występuje głównie w roślinach strączkowych (fasola, soczewica, groch), owocach (jabłka, owoce jagodowe, cytrusy), niektórych warzywach np. marchwi, otrębach owsianych i produktach jęczmiennych. Błonnik rozpuszczalny sprzyja ponadto obniżeniu stężenia cholesterolu i trójglicerydów.

7 Warzywa i owoce W diecie niskoenergetycznej szczególnie zalecane są warzywa. Mają wysoką wartość odżywczą przy jednocześnie niskiej kaloryczności. Nawet osoby z nadwagą i otyłością mogą je jadać bezpiecznie. Owoce należy ograniczać do około 300 g na dobę. Niektóre zawierają duże ilości cukrów prostych (winogrona, śliwki, banany). Warzywa i owoce dostarczają antyoksydantów, które mogą przyczyniać się do zahamowania procesów oksydacyjnych. Dieta dostarczająca duże ilości witamin i składników pokarmowych o działaniu antyoksydacyjnym zmniejsza ryzyko powstania nowotworów złośliwych i chorób układu krążenia. Woda Wskazane jest wypijać ok. 2 litrów wody dziennie. W diecie odchudzającej zalecane jest picie wody mineralnej niegazowanej. Odpowiednia ilość wypijanych płynów jest jednym z głównych warunków utrzymania prawidłowego bilansu wodnego, ułatwia walkę z nadmiernym apetytem, a także zapobiega bólom głowy podczas odchudzania. Częstotliwość spożywania posiłków Najkorzystniej jest spożywać 4-5 posiłków dziennie w odstępach czasowych co 3 godziny. Spożywanie dziennie jednego lub dwóch, ale za to obfitych posiłków sprzyja powstawaniu otyłości i kojarzących się z nią zaburzeń metabolicznych. Przyjęcie jednorazowo dużej ilości tłustego, bogatego w węglowodany pokarmu jest bodźcem do zwiększonego wydzielania insuliny, co z kolei nasila lipogenezę. Dochodzi do nadmiernej syntezy trójglicerydów w komórkach tłuszczowych. Sposób przyrządzania potraw Preferowane metody obróbki termicznej potraw to: gotowanie, gotowanie na parze, pieczenie w folii lub pergaminie, duszenie bez tłuszczu. Smażyć można tylko z wykorzystaniem nowoczesnych patelni grillowych. Ograniczenie spożycia alkoholu Spożywanie alkoholu podczas stosowania diety niskoenergetycznej jest niewskazane. Alkohol zwiększa apetyt, zwłaszcza na produkty słone i tłuste. Przeciwwskazane jest także picie alkoholu przy cukrzycy niewyrównanej metabolicznie, przy niekontrolowanym nadciśnieniu tętniczym, nadczynności tarczycy, niedoczynności tarczycy. Alkoholu nie powinny pić kobiety w ciąży, osoby z marskością wątroby, stłuszczeniem wątroby i zapaleniem trzustki. Picie alkoholu utrudnia również skuteczne rzucenie palenia papierosów. Osobom, u których nie jest konieczna całkowita rezygnacja ze spożywania alkoholu, zaleca się jego zmniejszenie do nie więcej niż g w przeliczeniu na czysty etanol dla mężczyzn i nie więcej niż g dla kobiet. Należy unikać alkoholi słodkich i mocnych. Warto wiedzieć, że kieliszek (25 ml) wódki lub koniaku, 1 lampka (100 ml) wina lub duża szklanka piwa zawiera 10 g alkoholu.

8 Rezygnacja z palenia papierosów Palenie papierosów wpływa niekorzystnie na organizm: podnosi ciśnienie tętnicze krwi, zwiększa ryzyko wystąpienia choroby wieńcowej oraz sercowo-naczyniowej. Paląc papierosy trzykrotnie zwiększa się ryzyko wystąpienia zawału serca oraz udaru mózgu. Regularna aktywność fizyczna Aktywność ruchowa sprzyja korzystnym dla zdrowia zmianom, takim jak: usprawnieniu pracy układu krążenia zwiększeniu wydolności fizycznej organizmu poprawie koordynacji ruchów i sprawności fizycznej wzrostowi siły i masy mięśniowej, wytrzymałości ścięgien i wiązadeł obniżeniu spoczynkowego i wysiłkowego ciśnienia tętniczego krwi oraz tętna poprawie ogólnego samopoczucia i stanu emocjonalnego Przy regularnym wysiłku zmniejsza się zawartość trójglicerydów w hepatocytach (komórki wątroby) nawet o 20-40% w stosunku do stanu wyjściowego. Przy włączeniu diety niskoenergetycznej zmiana ta może sięgać nawet do 60%. Efekt leczniczy również występuje nawet wtedy, gdy nie obserwuje się spadku masy ciała i nie zmienia się procentowa zawartość tłuszczu w ciele. Wątroba jako pierwsza reaguje na zwiększoną aktywność fizyczną. Amerykańskie Towarzystwo Medycyny Sportowej rekomenduje stosowanie przez 15 do 60 minut nieprzerwanego wysiłku aerobowego (szybki spacer, marsz, Nordic Walking) 3 do 5 razy w tygodniu jako niezbędnego minimum do utrzymania wydolności serca i płuc jak i sprawności całego ciała. Ćwiczenia aerobowe są korzystne dla spalania tłuszczu i ogólnego rozwoju, cechują się niską intensywnością, ale długim czasem trwania.

i ciemne mąki. Produkty zbożowe ze względu na wysoką zawartość węglowodanów są dobrym źródłem energii.

i ciemne mąki. Produkty zbożowe ze względu na wysoką zawartość węglowodanów są dobrym źródłem energii. Prawidłowe żywienie Prawidłowy sposób odżywiania jest bezpośrednim czynnikiem gwarantującym utrzymanie dobrego samopoczucia i zdrowia. Polega nie tylko na systematycznym dostarczaniu organizmowi potrzebnych

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA - UROZMAICONA DIETA GWARANCJĄ NIEZBĘDNYCH SKŁADNIKÓW ODŻYWCZYCH, MINERALNYCH ORAZ WITAMIN.

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA - UROZMAICONA DIETA GWARANCJĄ NIEZBĘDNYCH SKŁADNIKÓW ODŻYWCZYCH, MINERALNYCH ORAZ WITAMIN. ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA - UROZMAICONA DIETA GWARANCJĄ NIEZBĘDNYCH SKŁADNIKÓW ODŻYWCZYCH, MINERALNYCH ORAZ WITAMIN. 1 Urozmaicenie jest jednym z podstawowych warunków prawidłowej diety, która zapewnia

Bardziej szczegółowo

PRAWIDŁOWE ŻYWIENIE CZŁOWIEKA

PRAWIDŁOWE ŻYWIENIE CZŁOWIEKA OZ-05-33/08 Drezdenko, 25.09.2008r. PRAWIDŁOWE ŻYWIENIE CZŁOWIEKA Prawidłowy sposób odżywiania jest bezpośrednim czynnikiem gwarantującym utrzymanie dobrego samopoczucia i zdrowia. Polega nie tylko na

Bardziej szczegółowo

NADWAGA, OTYŁOŚĆ i DIETA DZIECI

NADWAGA, OTYŁOŚĆ i DIETA DZIECI NADWAGA, OTYŁOŚĆ i DIETA DZIECI W WIEKU SZKOLNYM mgr. inż Izabela Piechowska NADWAGA I OTYŁOŚĆ U DZIECI I MŁODZIEŻY OTYŁOŚĆ wg WHO jest stanem chorobowym charakteryzującym się nadmiernym nagromadzeniem

Bardziej szczegółowo

Składniki odżywcze podzielone zostały ze względu na funkcje:

Składniki odżywcze podzielone zostały ze względu na funkcje: SKŁADNIKI ODŻYWCZE JAK JE UGRYŹĆ? Składnikami odżywczymi nazywamy związki występujące w produktach spożywczych pochodzenia roślinnego i zwierzęcego, które po spożyciu ulegają strawieniu i wchłonięciu ze

Bardziej szczegółowo

Temat: Żywieniowy trójkąt piramida zdrowego żywienia dla dzieci

Temat: Żywieniowy trójkąt piramida zdrowego żywienia dla dzieci 1. Scenariusz zajęć Temat: Żywieniowy trójkąt piramida zdrowego żywienia dla dzieci Cel: Zapoznanie uczniów z Piramidą Zdrowego Żywienia dla dzieci. Przedstawienie sposobu urozmaicania diety w oparciu

Bardziej szczegółowo

23PLN OD OSOBY PRZERWY KAWOWE@NOVOTEL KATOWICE CENTRUM. Czy wiesz, że...? PRZERWA OCZYSZCZAJĄCA

23PLN OD OSOBY PRZERWY KAWOWE@NOVOTEL KATOWICE CENTRUM. Czy wiesz, że...? PRZERWA OCZYSZCZAJĄCA Ludzki organizm w ok. 60% składa się z wody. Bardzo ważne jest wypijanie przynajmniej 1,5 l płynów dziennie - zapobiegasz w ten sposób odwodnieniu organizmu oraz wspomagasz pracę mózgu. PRZERWA OCZYSZCZAJĄCA

Bardziej szczegółowo

Aktywność ruchowa osób starszych Nordic Walking

Aktywność ruchowa osób starszych Nordic Walking Aktywność ruchowa osób starszych Nordic Walking Agnieszka Kwiatkowska II rok USM Proces starzenia Spadek beztłuszczowej masy ciała, wzrost procentowej zawartości tkanki tłuszczowej, Spadek siły mięśniowej,

Bardziej szczegółowo

10 ZASAD ZDROWEGO ODŻYWIANIA

10 ZASAD ZDROWEGO ODŻYWIANIA ŻYJ ZDROWO! 10 ZASAD ZDROWEGO ODŻYWIANIA Jedz regularnie co 3 godziny. Jedz ostatni posiłek 2-3 godziny przed snem. Dbaj by twoja dieta była bogata we wszystkie składniki odżywcze(węglowodany, białko i

Bardziej szczegółowo

Spis treści. www.wsip.com.pl 3

Spis treści. www.wsip.com.pl 3 Spis treści 1. Wprowadzenie................................................... 9 1.1. Żywność jako źródło składników pokarmowych...................... 9 1.1.1. Normy żywienia dla ludności................................

Bardziej szczegółowo

Białka, tłuszcze i węglowodany

Białka, tłuszcze i węglowodany Białka, tłuszcze i węglowodany Białka, tłuszcze i węglowodany Prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników środowiskowych, decydujących o harmonijnym rozwoju i funkcjonowaniu organizmu ludzkiego

Bardziej szczegółowo

Choroby żywieniowo zależne

Choroby żywieniowo zależne Choroby żywieniowo zależne CUKRZYCA TYPU II- DIETA Z OGRANICZENIEM CUKRÓW PROSTYCH 1. Osoby z nadwagą muszą stosować diety redukujące o poziomie energetycznym od 1000 do 1500 kcal w zależności od stanu

Bardziej szczegółowo

Dietetyka Odchudzanie Diety Zdrowa żywność Lecznie żywieniowe Otyłość Porady dietetyka Dieta Żywienie w nadciśnieniu tętniczym

Dietetyka Odchudzanie Diety Zdrowa żywność Lecznie żywieniowe Otyłość Porady dietetyka Dieta Żywienie w nadciśnieniu tętniczym Nadciśnienie tętnicze (HA, AH) (łac. hypertonia arterialis) to choroba układu krążenia, która charakteryzuje się stale lub okresowo podwyższonym ciśnieniem tętniczym krwi. Zdecydowana większość (ponad

Bardziej szczegółowo

skąd pochodzi Nasz Kurczak

skąd pochodzi Nasz Kurczak Nasz Kurczak to mięso pochodzące od sprawdzonych dostawców. W większości to odbiorcy pasz marki Wipasz - znamy ich hodowle, wspieramy wiedzą, szkolimy. 1 Wiemy skąd pochodzi Nasz Kurczak Kontrolujemy jakość

Bardziej szczegółowo

Gasimy pragnienie - gospodarka wodna młodego sportowca.

Gasimy pragnienie - gospodarka wodna młodego sportowca. Gasimy pragnienie - gospodarka wodna młodego sportowca. Woda to najważniejszy, niezbędny do życia nieorganiczny składnik ciała człowieka. Jej ilość zależy od wieku, płci i zawartości tkanki tłuszczowej,

Bardziej szczegółowo

LISTA DIET STOSOWANYCH U ZAMAWIAJĄCEGO:

LISTA DIET STOSOWANYCH U ZAMAWIAJĄCEGO: LISTA DIET STOSOWANYCH U ZAMAWIAJĄCEGO: I. Trzyposiłkowe całodzienne racje pokarmowe Załącznik Nr 6 do siwz 1. Dieta podstawowa Stosowana u pacjentów niewymagających żywienia dietetycznego o zdrowym przewodzie

Bardziej szczegółowo

najzdrowsza dieta na świecie DASH & MIND Przebieg Badanie DASH 2100 kcal 2016-01-13

najzdrowsza dieta na świecie DASH & MIND Przebieg Badanie DASH 2100 kcal 2016-01-13 najzdrowsza dieta na świecie DASH & MIND Dietary Approach to Stop Hypertension Mediterranean-DASH Intervention for Neurodegenerative Delay dr Małgorzata Kalemba-Drożdż National Heart, Lung, and Blood Institute,

Bardziej szczegółowo

TRENING ZDROWOTNY jest to rodzaj aktywności fizycznej podjętej z motywów zdrowotnych, mającej na celu podniesienie poziomu wydolności i sprawności

TRENING ZDROWOTNY jest to rodzaj aktywności fizycznej podjętej z motywów zdrowotnych, mającej na celu podniesienie poziomu wydolności i sprawności TRENING ZDROWOTNY jest to rodzaj aktywności fizycznej podjętej z motywów zdrowotnych, mającej na celu podniesienie poziomu wydolności i sprawności psychofizycznej oraz usprawnienie procesów życiowych własnego

Bardziej szczegółowo

ywienie i aktywnoêç fizyczna metody profilaktyki nadwagi i oty oêci

ywienie i aktywnoêç fizyczna metody profilaktyki nadwagi i oty oêci ywienie i aktywnoêç fizyczna metody profilaktyki nadwagi i oty oêci Miros aw Jarosz, Wioleta Respondek Zapobieganie nadwadze i oty oêci sta o si wielkim wyzwaniem dla wi kszoêci krajów na Êwiecie. Cz stoêç

Bardziej szczegółowo

Aktywność fizyczna CEL/42/07/09. Aktywność fizyczna. Schemat postępowania w cukrzycy

Aktywność fizyczna CEL/42/07/09. Aktywność fizyczna. Schemat postępowania w cukrzycy CEL/42/07/09 Aktywność fizyczna Schemat postępowania w cukrzycy Aktywność fizyczna Ćwiczenia i gimnastyka są korzystne dla każdego, a w szczególności dla osób chorych na cukrzycę. Regularny ruch pomaga

Bardziej szczegółowo

Jadłospisy dla dzieci z alergią pokarmową na białka mleka krowiego. 5. i 6. miesiąc życia

Jadłospisy dla dzieci z alergią pokarmową na białka mleka krowiego. 5. i 6. miesiąc życia Jadłospisy dla dzieci z alergią pokarmową na białka mleka krowiego 5. i 6. miesiąc życia 1 5 miesiąc 6 miesiąc KROK 4 KROK 3 KROK 2 KROK 1 Celem do którego należy dążyć jest wyłączne karmienie piersią

Bardziej szczegółowo

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA PACJENTÓW Z CHOROBĄ NOWOTWOROWĄ. Specjalistyczna Poradnia Dietetyczna Smaki Życia Urszula Grzywacz Aneta Goliszewska

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA PACJENTÓW Z CHOROBĄ NOWOTWOROWĄ. Specjalistyczna Poradnia Dietetyczna Smaki Życia Urszula Grzywacz Aneta Goliszewska ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA PACJENTÓW Z CHOROBĄ NOWOTWOROWĄ Specjalistyczna Poradnia Dietetyczna Smaki Życia Urszula Grzywacz Aneta Goliszewska 1 Spis treści 1 Najważniejsze ogólne zalecenia dietetyczne

Bardziej szczegółowo

Śniadanie w domu, posiłek w szkole. Dlaczego trzeba uczyć jak należy odżywiać się?

Śniadanie w domu, posiłek w szkole. Dlaczego trzeba uczyć jak należy odżywiać się? Śniadanie w domu, posiłek w szkole. Dlaczego trzeba uczyć jak należy odżywiać się? To jedno z wielu pytań, jakie może a nawet powinien zadać sobie i innym każdy z nas. Okazuje się, że nasza wiedza: - na

Bardziej szczegółowo

Dr hab. n. med. Katarzyna Muszyñska - Ros³an Klinika Onkologii i Hematologii Dzieciêcej Uniwersytet Medyczny w Bia³ymstoku

Dr hab. n. med. Katarzyna Muszyñska - Ros³an Klinika Onkologii i Hematologii Dzieciêcej Uniwersytet Medyczny w Bia³ymstoku Dr hab. n. med. Katarzyna Muszyñska - Ros³an Klinika Onkologii i Hematologii Dzieciêcej Uniwersytet Medyczny w Bia³ymstoku Szanowni Rodzice, Oddajemy w wasze rêce kolejn¹ informacjê, jak chroniæ Wasze

Bardziej szczegółowo

IRENA CELEJOWA. ŻYWiENiE. w SI AORCIE U PZWL

IRENA CELEJOWA. ŻYWiENiE. w SI AORCIE U PZWL IRENA CELEJOWA ŻYWiENiE w SI AORCIE U PZWL prof. nadzw. dr hab. IRENA C E LEJ OWA w S P «;l^ C IE & PZWL W s t ę p... 9 I. CZĘŚĆ O G Ó L N A... 11 1. Potrzeby energetyczne sp o r to w c ó w... 13 1.1.

Bardziej szczegółowo

ROLA SZKOŁY W PROFILAKTYCE OTYŁOŚCI DZIECI I MŁODZIEŻY Barbara Woynarowska Kierownik Zakładu Biomedycznych i Psychologicznych Podstaw Edukacji, Wydział Pedagogiczny UW Przewodnicząca Rady Programowej ds.

Bardziej szczegółowo

Jedz owoce i warzywa

Jedz owoce i warzywa Jedz owoce i warzywa scenariusz zajęć opracowany przez mgr Małgorzatę Nowakowską, nauczyciela przyrody Odbiorcy: Uczniowie klas IV-VI szkoły podstawowej. Cel główny: Zapoznanie uczniów z zasadami prawidłowego

Bardziej szczegółowo

Co to jest cukrzyca?

Co to jest cukrzyca? Dziecko z cukrzycą Co to jest cukrzyca? Cukrzyca to przewlekła choroba metaboliczna, charakteryzująca się wysoką hiperglikemią (wysoki poziom glukozy we krwi). Wynika ona z nieprawidłowego wydzielania

Bardziej szczegółowo

DOPALACZE. - nowa kategoria substancji psychoaktywnych

DOPALACZE. - nowa kategoria substancji psychoaktywnych DOPALACZE - nowa kategoria substancji psychoaktywnych CZYM SĄ DOPALACZE? Dopalacze stosowana w Polsce, potoczna nazwa różnego rodzaju produktów zawierających substancje psychoaktywne, które nie znajdują

Bardziej szczegółowo

Niedożywienie Katarzyna Szczerbińska Katedra Epidemiologii i Medycyny Zapobiegawczej Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum Kraków, Poland

Niedożywienie Katarzyna Szczerbińska Katedra Epidemiologii i Medycyny Zapobiegawczej Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum Kraków, Poland Niedożywienie Katarzyna Szczerbińska Katedra Epidemiologii i Medycyny Zapobiegawczej Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum Kraków, Poland Fizjologia starzenia się układu pokarmowego 1. Spadek zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 23 czerwiec 2016

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 23 czerwiec 2016 SERCE I UKŁAD KRĄŻENIA > Model : 8217012 Producent : - POLIXAR 10 NA WYSOKI CHOLESTEROL Preparat przeznaczony dla osób pragnących zmniejszyć ryzyko podwyższenia poziomu cholesterolu we krwi. POLIXAR 5

Bardziej szczegółowo

Wiesz co jesz? Zalecenia dietetyczne w praktyce

Wiesz co jesz? Zalecenia dietetyczne w praktyce Źródło: http://zdrowie.kikik.co/ Wiesz co jesz? Zalecenia dietetyczne w praktyce Dr Agnieszka Kozioł-Kozakowska Pracownia Dietetyki Pediatrycznej, Klinika Pediatrii, Gastroenterologii i Żywienie, UJ CM

Bardziej szczegółowo

Miasto Żagań. Lokalny program wsparcia środowiskowego osób w podeszłym wieku i niepełnosprawnych. Żagań 2013 rok

Miasto Żagań. Lokalny program wsparcia środowiskowego osób w podeszłym wieku i niepełnosprawnych. Żagań 2013 rok Załącznik do Uchwały Nr XXXVI/23/2013 z dnia 12 marca 2013 r. Miasto Żagań Lokalny program wsparcia środowiskowego osób w podeszłym wieku i niepełnosprawnych Żagań 2013 rok I. CZĘŚĆ OGÓLNA Opis problemu

Bardziej szczegółowo

WITAMINY. www.pandm.prv.pl

WITAMINY. www.pandm.prv.pl WITAMINY - wpływa na syntezę białek, lipidów, hormonów a szczególnie hormonów tarczycy - pomaga w utrzymaniu prawidłowej czynności uk.immunologicznego - pomaga w leczeniu : rozedmy płuc i nadczynności

Bardziej szczegółowo

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Koszty obciążenia społeczeństwa chorobami układu krążenia. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Badania kosztów chorób (COI Costof illnessstudies) Ekonomiczny ciężar choroby;

Bardziej szczegółowo

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-30/02:29:36. Wpływ promieni słonecznych na zdrowie człowieka

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-30/02:29:36. Wpływ promieni słonecznych na zdrowie człowieka Wpływ promieni słonecznych na zdrowie człowieka Światło słoneczne jest niezbędne do trwania życia na Ziemi. Dostarcza energii do fotosyntezy roślinom co pomaga w wytwarzaniu tlenu niezbędnego do życia.

Bardziej szczegółowo

Handel zagraniczny towarami rolno-spoŝywczymi Polski z Norwegią w latach 2009 2013 i w okresie I VII 2014 r.

Handel zagraniczny towarami rolno-spoŝywczymi Polski z Norwegią w latach 2009 2013 i w okresie I VII 2014 r. BIURO ANALIZ I PROGRAMOWANIA Warszawa, 2014-09-26 Handel zagraniczny towarami rolno-spoŝywczymi Polski z Norwegią w latach 2009 2013 i w okresie I VII 2014 r. Norwegia jest państwem zbliŝonym pod względem

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA

WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA WYDZIAŁ NAUK O ŻYWNOŚCI I RYBACTWA ZAKŁAD PODSTAW ŻYWIENIA CZŁOWIEKA Dr inż. Edyta Balejko, dr inż. Anna Bogacka, dr inż. Anna Sobczak-Czynsz Przedmiot: Podstawy żywienia człowieka (ZBiJŻ) Ćwiczenie nr

Bardziej szczegółowo

Rosliny do oczka wodnego Utworzono : 21 czerwiec 2016

Rosliny do oczka wodnego Utworzono : 21 czerwiec 2016 Rośliny > ZIOŁA > Model : - Producent : - kontakt : - biuro@roslinydooczka.pl Strona 1 Rośliny > ZIOŁA > kontakt : - biuro@roslinydooczka.pl Strona 2 Rośliny > ZIOŁA > kontakt : - biuro@roslinydooczka.pl

Bardziej szczegółowo

Pakiet nr 1: Preparaty do żywienia dojelitowego wraz z dzierżawą pomp kod CPV 33692510-5

Pakiet nr 1: Preparaty do żywienia dojelitowego wraz z dzierżawą pomp kod CPV 33692510-5 0 Załącznik Nr 2/1 Formularz cenowy Pakiet nr 1: Preparaty do żywienia dojelitowego wraz z dzierżawą pomp kod CPV 33692510-5 Stawka Wartość brutto w Typ asortymentu /Nazwa handlowa* Cena Wartość netto

Bardziej szczegółowo

Seminarium 1: 08. 10. 2015

Seminarium 1: 08. 10. 2015 Seminarium 1: 08. 10. 2015 Białka organizmu ok. 15 000 g białka osocza ok. 600 g (4%) Codzienna degradacja ok. 25 g białek osocza w lizosomach, niezależnie od wieku cząsteczki, ale zależnie od poprawności

Bardziej szczegółowo

Żywienie zbiorowe typu zamkniętego na przykładzie Przedszkola Miejskiego nr 7 w Ostrołęce Tęczowa Kraina.

Żywienie zbiorowe typu zamkniętego na przykładzie Przedszkola Miejskiego nr 7 w Ostrołęce Tęczowa Kraina. Żywienie zbiorowe typu zamkniętego na przykładzie Przedszkola Miejskiego nr 7 w Ostrołęce Tęczowa Kraina. Źródło: www.pmnr7.pl Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, Katedra Żywienia Człowieka Studia Podyplomowe,

Bardziej szczegółowo

Tabela kalorii; Kalkulatory kalorii; Spalanie kalorii; Dodatki 'E' Indeks glikemiczny

Tabela kalorii; Kalkulatory kalorii; Spalanie kalorii; Dodatki 'E' Indeks glikemiczny to lista produkt uszeregowanych wed ug tego, jak szybko po ich spo yciu ro nie we krwi st nie cukru (glukozy). Indeks ten zwany jest r nie wska nikiem glikemicznym.

Bardziej szczegółowo

Dziecko. dobrydietetyk.pl. z nadwagą

Dziecko. dobrydietetyk.pl. z nadwagą Dziecko dobrydietetyk.pl z nadwagą 1 na 10 dzieci w wieku szkolnym ma problem z nadwagą lub otyłością Około 80% dzieci z nadwagą będzie w przyszłości otyłe Nadwaga w okresie dzieciństwa zwiększa ryzyko

Bardziej szczegółowo

Żywienie bez zmartwień. Wszyscy kochamy Complete!

Żywienie bez zmartwień. Wszyscy kochamy Complete! Żywienie bez zmartwień Wszyscy kochamy Complete! Zwierzęta, podobnie jak ludzie, cieszą się lepszym i dłuższym życiem, gdy się zdrowo odżywiają. Karmy Versele-Laga z linii Complete zapewniają doskonale

Bardziej szczegółowo

WEGETARIANIZM jako sposób ywienia

WEGETARIANIZM jako sposób ywienia WEGETARIANIZM jako sposób ywienia SPOSOBY YWIENIA: z wyra przewag produktów ro linnych mieszany z wykorzystaniem ró nych produktów ro linnych i zwierz cych z wyra przewag produktów zwierz cych (Eskimosi)

Bardziej szczegółowo

Wybrane zachowania żywieniowe i sposób żywienia gimnazjalistów warszawskiego Ursynowa

Wybrane zachowania żywieniowe i sposób żywienia gimnazjalistów warszawskiego Ursynowa Wybrane zachowania żywieniowe i sposób żywienia gimnazjalistów warszawskiego Ursynowa dr inż. Katarzyna Kowalcze Instytut Nauk o Zdrowiu, Katedra Dietetyki i Oceny Żywności, Uniwersytet Przyrodniczo- Humanistyczny

Bardziej szczegółowo

Hormony płciowe. Macica

Hormony płciowe. Macica Hormony płciowe Macica 1 Estrogeny Działanie estrogenów Działanie na układ rozrodczy (macica, endometrium, pochwa) Owulacja Libido Przyspieszenie metabolizmu Zwiększenie ilości tkanki tłuszczowej Tworzenie

Bardziej szczegółowo

Znaczenie błonnika pokarmowego w Ŝywieniu człowieka.

Znaczenie błonnika pokarmowego w Ŝywieniu człowieka. Znaczenie błonnika pokarmowego w Ŝywieniu człowieka. Błonnik pokarmowy nazywany równieŝ włóknikiem, jest niestrawną częścią pokarmu roślinnego pochodzącą z okrywy nasiennej zbóŝ, skórek i miąŝszu owoców

Bardziej szczegółowo

ODPOCZYWAJ ZDROWO I ŚWIADOMIE!

ODPOCZYWAJ ZDROWO I ŚWIADOMIE! ZDROWO I ŚWIADOMIE! Stowarzyszenie Jeździeckie Osób Niepełnosprawnych HIPPOLAND 04-369 Warszawa, ul. Kickiego 2 lok. U2 tel./fax: 22 671 51 77 e-mail: hippoland@hippoland.pl www.hippoland.pl NIP: 113-22-58-003,

Bardziej szczegółowo

CO WIEMY O INDEKSIE GLIKEMICZNYM?

CO WIEMY O INDEKSIE GLIKEMICZNYM? CO WIEMY O INDEKSIE GLIKEMICZNYM? Najwi kszy wp yw na poziom glukozy w surowicy krwi majà w glowodany. Wprowadzono w zwiàzku z tym nowy system klasyfikacji w glowodanów, okreêlajàcy tempo ich wch aniania

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA SPOSOBU ŻYWIENIA MŁODZIEŻY ROZPOCZYNAJĄCEJ STUDIA W AKADEMII WYCHOWANIA FIZYCZNEGO W KRAKOWIE

CHARAKTERYSTYKA SPOSOBU ŻYWIENIA MŁODZIEŻY ROZPOCZYNAJĄCEJ STUDIA W AKADEMII WYCHOWANIA FIZYCZNEGO W KRAKOWIE ROCZN. PZH, 2003, 54, NR 2, 207 212 MARIA GACEK CHARAKTERYSTYKA SPOSOBU ŻYWIENIA MŁODZIEŻY ROZPOCZYNAJĄCEJ STUDIA W AKADEMII WYCHOWANIA FIZYCZNEGO W KRAKOWIE THE CHARACTERISTIC OF NOURISHMENT OF THE YOUTH

Bardziej szczegółowo

Pokochaj olej rzepakowy

Pokochaj olej rzepakowy Pokochaj olej rzepakowy Podsumowanie wyników programu Warszawa, czerwca 0 r. STAN WYJŚCIOWY W 00 r Jakie było w 00r postrzeganie oleju rzepakowego? Olej Rzepakowy to osoba bez reputacji niższa jakość głównie

Bardziej szczegółowo

Temat lekcji: Bakterie a wirusy.

Temat lekcji: Bakterie a wirusy. Anna Tomicka Scenariusz lekcji biologii Dział: Różnorodność organizmów. Klasa: I b Temat lekcji: Bakterie a wirusy. 1.Cele lekcji: Cel ogólny: Uczeń: omawia budowę komórki bakterii oraz wirusów, wyjaśnia

Bardziej szczegółowo

Podstawy teoretyczne projektu. Trzymaj Formę!

Podstawy teoretyczne projektu. Trzymaj Formę! Stowarzyszenie Polska Federacja Producentów Żywności Podstawy teoretyczne projektu Trzymaj Formę! Poradnik dla nauczycieli na podstawie materiałów przygotowanych dla potrzeb programu Forma na Piątkę opracowanych

Bardziej szczegółowo

SOLE MINERALNE. Prezentacja: Paulina Małek kl. V a

SOLE MINERALNE. Prezentacja: Paulina Małek kl. V a SOLE MINERALNE Prezentacja: Paulina Małek kl. V a PODZIAŁ SOLI MINERALNYCH Składniki mineralne ze względu na zapotrzebowanie organizmu dzieli się na dwie grupy: makroelementy i mikroelementy. Makroelementy

Bardziej szczegółowo

Atpolan BIO 80 EC. Atpolan BIO 80 EC

Atpolan BIO 80 EC. Atpolan BIO 80 EC Nowy, opatentowany adiuwant olejowy w formie koncentratu do sporządzania emulsji wodno-olejowej, olejowej, dodawany do zbiornika opryskiwacza w celu wspomagania działania ania środków w ochrony roślin

Bardziej szczegółowo

DIETA = ŻYWNOŚĆ = ZDROWIE

DIETA = ŻYWNOŚĆ = ZDROWIE Strona1 DIETA = ŻYWNOŚĆ = ZDROWIE Opracowała: Agnieszka Kulisa Dietetyk Dla BUKK Karina Kozioł Strona2 10 ZASAD RACJONALNEGO ODŻYWIANIA Strona3 1. DBAJ O RÓŻNORODNOŚĆ SPOŻYWANYCH PRODUKTÓW Nie ma produktu

Bardziej szczegółowo

Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych

Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 13.06.2016 Opracowanie sygnalne Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych Ceny towarów i usług konsumpcyjnych w maju 2016 r., w stosunku do poprzedniego miesiąca,

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK. wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady. w sprawie obniżenia lub zniesienia ceł na towary pochodzące z Ukrainy

ZAŁĄCZNIK. wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady. w sprawie obniżenia lub zniesienia ceł na towary pochodzące z Ukrainy KOMISJA EUROPEJSKA Strasburg, dnia 11.3.2014 r. COM(2014) 166 final ANNEX 2 ZAŁĄCZNIK do wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie obniżenia lub zniesienia ceł na towary

Bardziej szczegółowo

Techniczne nauki М.М.Zheplinska, A.S.Bessarab Narodowy uniwersytet spożywczych technologii, Кijow STOSOWANIE PARY WODNEJ SKRAPLANIA KAWITACJI

Techniczne nauki М.М.Zheplinska, A.S.Bessarab Narodowy uniwersytet spożywczych technologii, Кijow STOSOWANIE PARY WODNEJ SKRAPLANIA KAWITACJI Techniczne nauki М.М.Zheplinska, A.S.Bessarab Narodowy uniwersytet spożywczych technologii, Кijow STOSOWANIE PARY WODNEJ SKRAPLANIA KAWITACJI SKLAROWANEGO SOKU JABŁKOWEGO Skutecznym sposobem leczenia soku

Bardziej szczegółowo

Zaplanowane działania promujące zdrowie:

Zaplanowane działania promujące zdrowie: Zaplanowane działania promujące zdrowie: Moduł I Zdrowie fizyczne uczniów ZS nr 2 w Jastrzębiu-Zdroju - odnosi się do potrzeb biologicznych całego organizmu Realizowane treści Metody Efekty spożywania

Bardziej szczegółowo

Olej rzepakowy, jako paliwo do silników z zapłonem samoczynnym

Olej rzepakowy, jako paliwo do silników z zapłonem samoczynnym Coraz częściej jako paliwo stosuje się biokomponenty powstałe z roślin oleistych. Nie mniej jednak właściwości fizykochemiczne oleju napędowego i oleju powstałego z roślin znacząco różnią się miedzy sobą.

Bardziej szczegółowo

ZATRUCIA POKARMOWE KAŻDE ZATRUCIE POKARMOWE MOŻE BYĆ GROŹNE, SZCZEGÓLNIE DLA NIEMOWLĄT I DZIECI DO LAT 3, LUDZI OSŁABIONYCH I STARSZYCH.

ZATRUCIA POKARMOWE KAŻDE ZATRUCIE POKARMOWE MOŻE BYĆ GROŹNE, SZCZEGÓLNIE DLA NIEMOWLĄT I DZIECI DO LAT 3, LUDZI OSŁABIONYCH I STARSZYCH. ZATRUCIA POKARMOWE Zatrucia pokarmowe to ostre i gwałtowne dolegliwości żołądkowo-jelitowe objawiające się zwykle biegunką i wymiotami. Występują w stosunkowo krótkim czasie po spożyciu żywności skażonej

Bardziej szczegółowo

Lp. Tematyka Liczba godzin I. Wymagania edukacyjne

Lp. Tematyka Liczba godzin I. Wymagania edukacyjne Anna Ulrych Plan wynikowy Przedmiot: Materiały fryzjerskie Kierunek : Technikum Usług Fryzjerskich- rok szkolny 05/ 06 Liczba godzin: 76 Liczba godzin w roku szkolnym: KL.II Lp. Tematyka Liczba godzin

Bardziej szczegółowo

Jak odpowiadali respondenci badania? Zapraszamy do zapoznania się z treścią raportu.

Jak odpowiadali respondenci badania? Zapraszamy do zapoznania się z treścią raportu. ZARZĄDZANIE KALORIAMI zwrot ten zaczyna się pojawiać coraz częściej na łamach pism i poradników, w telewizji równieŝ robi się o nim coraz głośniej. Dla wszystkich powinien to być temat bardzo waŝny, poniewaŝ

Bardziej szczegółowo

Formularz cenowy dla części nr I

Formularz cenowy dla części nr I Załącznik nr 4 Formularz cenowy dla części nr I CZĘŚĆ I MIĘSO I PRZETWORY ( kod CPV 15100000-9 produkty zwierzęce, mięso i produkty mięsne) wa 1. Kości wieprzowe Kg 250 2. Korpus drobiowy Kg 200 3. 4.

Bardziej szczegółowo

APAp dla dzieci w zawiesinie

APAp dla dzieci w zawiesinie APAp dla dzieci w zawiesinie Paracetamol usp to skuteczny, wysokiej jakości lek o działaniu: II II przeciwgorączkowym przeciwbólowym Walory smakowe w przypadku leku dla dzieci są równie ważne jak skuteczność

Bardziej szczegółowo

WAGA FITNESS. analizatory masy cia a. www.wagi-medyczne.pl. Fitness, dietetyka, zdrowie. Tanita Japo ska jako od 1946 roku

WAGA FITNESS. analizatory masy cia a. www.wagi-medyczne.pl. Fitness, dietetyka, zdrowie. Tanita Japo ska jako od 1946 roku WAGA FITNESS NUMER PRODUKTU: TANITA BC-570 Fitness, dietetyka, zdrowie Tanita Japo ska jako od 1946 roku WAGA FITNESS NUMER PRODUKTU: TANITA BC-570 Opis produktu Analizator masy cia a do domowego u ytku

Bardziej szczegółowo

Cholesterol - to "wróg", czy też może nasz "przyjaciel"?

Cholesterol - to wróg, czy też może nasz przyjaciel? Cholesterol - to "wróg", czy też może nasz "przyjaciel"? Artykuł pobrano ze strony eioba.pl Udowodniono naukowo, że HDL cholesterol nie tylko zapobiega rozwojowi miażdżycy, ale chroni nas przed nowotworami.

Bardziej szczegółowo

Kobieta w ciąży bez specjalnych wymagań żywieniowych

Kobieta w ciąży bez specjalnych wymagań żywieniowych Kobieta w ciąży bez specjalnych wymagań żywieniowych Prawidłowe żywienie w ciąży powinno być zgodne z ogólnymi zasadami zdrowego żywienia. Pamiętaj jednak, że w ciąży wzrasta zapotrzebowanie na białko,

Bardziej szczegółowo

Probiotyczne napoje fermentowane

Probiotyczne napoje fermentowane Probiotyczne napoje fermentowane Waldemar Gustaw Katedra Technologii Owoców, Warzyw i Grzybów UP Lublin Probiotyki probiotyk pro bios - dla życia probiotyki to pojedyncze lub mieszane kultury żywych mikroorganizmów,

Bardziej szczegółowo

Temat: Czy wiesz co jesz? czyli o zdrowej żywności i nie tylko

Temat: Czy wiesz co jesz? czyli o zdrowej żywności i nie tylko MODUŁ III LEKCJA 4 Temat: Czy wiesz co jesz? czyli o zdrowej żywności i nie tylko Stosowanie na co dzień zasad racjonalnego żywienia w znacznym stopniu wpływa na właściwy rozwój fizyczny i psychiczny oraz

Bardziej szczegółowo

OGÓLNE ZALECENIA ŻYWIENIOWE PRZY NADWADZE I OTYŁOŚCI ORAZ W ZAPOBIEGANIU MIAŻDŻYCY

OGÓLNE ZALECENIA ŻYWIENIOWE PRZY NADWADZE I OTYŁOŚCI ORAZ W ZAPOBIEGANIU MIAŻDŻYCY OGÓLNE ZALECENIA ŻYWIENIOWE PRZY NADWADZE I OTYŁOŚCI ORAZ W ZAPOBIEGANIU MIAŻDŻYCY MIAŻDŻYCA. Miażdżyca jest schorzeniem tętnic, którego podstawową cechą jest stwardnienie ściany naczyń. Blaszka miażdżycowa

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Andrzej Tatarek. Siłownie cieplne

Dr inż. Andrzej Tatarek. Siłownie cieplne Dr inż. Andrzej Tatarek Siłownie cieplne 1 Wykład 3 Sposoby podwyższania sprawności elektrowni 2 Zwiększenie sprawności Metody zwiększenia sprawności elektrowni: 1. podnoszenie temperatury i ciśnienia

Bardziej szczegółowo

Obiad Zupa krem z dyni Łosoś pieczony w folii bez tłuszczu z imbirem, kurkumą i sezamem Parowane brokuły i szparagi z oliwą z oliwek Kieliszek wina

Obiad Zupa krem z dyni Łosoś pieczony w folii bez tłuszczu z imbirem, kurkumą i sezamem Parowane brokuły i szparagi z oliwą z oliwek Kieliszek wina Poniedziałek 2-3 kromki pieczywa pełne ziarno na naturalnym zakwasie Oliwa z oliwek zamiast masła Biały chudy ser ze szczypiorkiem Gotowane brokuły Sałatka ze słodkich ziemniaków: bataty, por, czerwona

Bardziej szczegółowo

Rola poszczególnych składników pokarmowych

Rola poszczególnych składników pokarmowych Zdrowy styl życia Rola poszczególnych składników pokarmowych 1. Białka Pełnią w organizmie funkcję budulcową. Są składnikiem wszystkich tkanek oraz kości. 2. Tłuszcze Pełnią w organizmie funkcję energetyczną.

Bardziej szczegółowo

Zdrowe odżywianie. Zdrowa żywność dla zdrowszego umysłu. Dostarczone przez Janssen Healthcare Innovation (szczegóły na tylnej stronie okładki).

Zdrowe odżywianie. Zdrowa żywność dla zdrowszego umysłu. Dostarczone przez Janssen Healthcare Innovation (szczegóły na tylnej stronie okładki). Zdrowe odżywianie Zdrowa żywność dla zdrowszego umysłu Dostarczone przez Janssen Healthcare Innovation (szczegóły na tylnej stronie okładki). Zdrowe żywienie Str 01 Spis treści 02 Wstęp 03 Dlaczego zdrowa

Bardziej szczegółowo

II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia

II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia Odporność wzmacniamy, bo o zdrowe żywienie i higienę dbamy I tydzień: Uświadomienie dzieciom, co oznaczają pojęcia : zdrowie i choroba. Jakie są objawy choroby

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ OFERTY. Wartość brutto:...zł, (słownie złotych brutto:. ).

FORMULARZ OFERTY. Wartość brutto:...zł, (słownie złotych brutto:. ). /Pieczęć adresowa / Załącznik nr 1 do SIWZ FORMULARZ OFERTY Ja/my*, niżej podpisany/ni,...... działając w imieniu i na rzecz : NIP...REGON... Nr telefonu.../faksu... Adres e-mail do korespondencji:...

Bardziej szczegółowo

Przedstawiam ofertę Młyńskiego Dania, firmy cateringowej istniejącej na krakowskim rynku od 2004 roku.

Przedstawiam ofertę Młyńskiego Dania, firmy cateringowej istniejącej na krakowskim rynku od 2004 roku. Szanowni Państwo, Przedstawiam ofertę Młyńskiego Dania, firmy cateringowej istniejącej na krakowskim rynku od 2004 roku. Od 12 lat zajmujemy się przygotowaniem oraz dostawą dań dla naszych klientów. Szczególną

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 35 ds. Mleka i Przetworów Mlecznych

PLAN DZIAŁANIA KT 35 ds. Mleka i Przetworów Mlecznych Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 35 ds. Mleka i Przetworów Mlecznych STRESZCZENIE Przemysł mleczarski jest jednym z ważniejszych sektorów w przemyśle spożywczym, stale rozwijającym się zwłaszcza w segmentach

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja i oznakowanie substancji chemicznych i ich mieszanin. Dominika Sowa

Klasyfikacja i oznakowanie substancji chemicznych i ich mieszanin. Dominika Sowa Klasyfikacja i oznakowanie substancji chemicznych i ich mieszanin Dominika Sowa Szczecin, 8 maj 2014 Program prezentacji: 1. Definicja substancji i mieszanin chemicznych wg Ustawy o substancjach chemicznych

Bardziej szczegółowo

SPECJALNY OŚRODEK SZKOLNO WYCHOWAWCZY

SPECJALNY OŚRODEK SZKOLNO WYCHOWAWCZY Kaczyna 50, 34-123 Chocznia TEL./fax. 033 8730379 Publicznych (tekst jednolity Dz.U. z 2013r. poz. 907z późn. zm.) załącznik nr 1B Składając w imieniu......... ofertę na:... L.p. Opis przedmiotu zamówienia

Bardziej szczegółowo

Podstawowe informacje zakresu dietetyki

Podstawowe informacje zakresu dietetyki Podstawowe informacje zakresu dietetyki Dieta podstawowa to dieta, którą należy stosować dla zachowania optymalnego zdrowia i urody. Określa racjonalny model żywienia ludzi niewymagających diet (leczniczych,

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK 1E PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA: CZĘŚĆ 5 PRZYPRAWY, SŁODYCZE, PRODUKTY SUCHE, SOKI PRZEWIDYW. WIELKOŚĆ DOSTAWY W JEDN. MIARY OKREŚL. W KOL.

ZAŁĄCZNIK 1E PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA: CZĘŚĆ 5 PRZYPRAWY, SŁODYCZE, PRODUKTY SUCHE, SOKI PRZEWIDYW. WIELKOŚĆ DOSTAWY W JEDN. MIARY OKREŚL. W KOL. ZAŁĄCZNIK 1E PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA: CZĘŚĆ 5 PRZYPRAWY, SŁODYCZE, PRODUKTY SUCHE, SOKI L.P. WYKONAWCA: NAZWY WYKONAWCÓW L.P NAZWA ARTYKUŁU JEDN. MIARY PRZEWIDYW. WIELKOŚĆ DOSTAWY W JEDN. MIARY OKREŚL. W

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ.

INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ. INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ. I. UWAGI OGÓLNE. 1. Dostarczanie posiłków, ich przechowywanie i dystrybucja musza odbywać się w warunkach zapewniających

Bardziej szczegółowo

Układ wydalniczy i skóra

Układ wydalniczy i skóra Układ wydalniczy i skóra 1. Zaznacz definicję wydalania. A. Usuwanie z organizmu szkodliwych produktów przemiany materii. B. Pobieranie przez organizm substancji niezbędnych do podtrzymywania funkcji Ŝyciowych

Bardziej szczegółowo

Test wiedzy nt. szkodliwości palenia tytoniu Światowy Dzień bez Tytoniu

Test wiedzy nt. szkodliwości palenia tytoniu Światowy Dzień bez Tytoniu Test wiedzy nt. szkodliwości palenia tytoniu Światowy Dzień bez Tytoniu 1. Kiedy została uchwalona Ustawa o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych? a) 9 listopada 1995

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJ CEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2012

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJ CEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2012 Zawód: technik ywienia i gospodarstwa domowego Symbol cyfrowy zawodu: 321[10] Numer zadania: 1 Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpocz cia egzaminu 321[10]-01-122 Czas trwania egzaminu:

Bardziej szczegółowo

Ewaluacja programu edukacyjnego Trzymaj Formę!

Ewaluacja programu edukacyjnego Trzymaj Formę! Ewaluacja programu edukacyjnego Trzymaj Formę! realizowanego przez Państwową Inspekcję Sanitarną oraz Polską Federację Producentów Żywności Związek Pracodawców Część I - Odżywianie a zdrowie młodzieży

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć na lodowisku dla klasy V. Temat lekcji: Doskonalenie umiejętności technicznych jazdy na łyżwach.

Scenariusz zajęć na lodowisku dla klasy V. Temat lekcji: Doskonalenie umiejętności technicznych jazdy na łyżwach. Scenariusz zajęć na lodowisku dla klasy V. Temat lekcji: Doskonalenie umiejętności technicznych jazdy na łyżwach. Cele szczegółowe - poznaje nowe formy aktywności ruchowej, - współdziała z kolegami z klasy

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku NASZE KULINARNE TRADYCJE NASZE KULINARNE TRADYCJE Co składa się na nie? Bez jakich produktów i potraw nie wyobrażamy sobie

Bardziej szczegółowo

OBSZAR BADAŃ ROK 2000 ROK 2005 ZMIANY

OBSZAR BADAŃ ROK 2000 ROK 2005 ZMIANY Prezydent Miasta Legionowo zamówił badania dotyczące postaw młodzieży legionowskiej wobec uzależnień. Koordynatorem tego projektu jest Referat Zdrowia Publicznego i Spraw Społecznych. Badań dokonała Pracownia

Bardziej szczegółowo

300,0 mg. 150,0 mg. Witamina C 85,0 mg 106% Witamina B 3 (mg ekwiwalentu niacyny) 18,0 mg

300,0 mg. 150,0 mg. Witamina C 85,0 mg 106% Witamina B 3 (mg ekwiwalentu niacyny) 18,0 mg Pharmaton Matruelle Suplement diety Kapsułki żelatynowe miękkie 30 szt., 60szt. PHARMATON MATRUELLE jest kompozycją witamin oraz składników mineralnych z dodatkiem kwasów Omega-3 (w tym DHA) oraz kwasem

Bardziej szczegółowo

Kilka zasad zdrowego trybu zycia

Kilka zasad zdrowego trybu zycia Kilka zasad zdrowego trybu zycia Aktywność fizyczna odpoczynek tylko aktywny Na co komu być aktywnym? Przecież bieganie po parku w upoconym dresiku to obciach. Śmigać bez sensu w kółko i wypluwać płuca?

Bardziej szczegółowo

Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych w sierpniu 2014 r.

Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych w sierpniu 2014 r. Warszawa, 2014.09.15 Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych w sierpniu 2014 r. Ceny towarów i usług konsumpcyjnych w sierpniu 2014 r. w stosunku do poprzedniego miesiąca obniżyły się o 0,4%. W poszczególnych

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. 1. Wprowadzenie Barbara Bu hak-jachymczyk, Miros aw Jarosz... 15. 2. Energia Barbara Bu hak-jachymczyk... 32

Spis treêci. 1. Wprowadzenie Barbara Bu hak-jachymczyk, Miros aw Jarosz... 15. 2. Energia Barbara Bu hak-jachymczyk... 32 Spis treêci 1. Wprowadzenie Barbara Bu hak-jachymczyk, Miros aw Jarosz.... 15 1.1. Rys historyczny rozwoju norm ywienia.............. 16 1.2. Wspó czesne metody opracowywania norm............ 19 1.3. Rodzaje

Bardziej szczegółowo

Formularz cenowy Część A

Formularz cenowy Część A Załącznik Nr 2/A Formularz cenowy Część A Stawka podatku Wartość brutto w zł.[(kol.6xkol.7)+kol. Lp. Opis asortymentu/nazwa handlowa*/producent* J.m. Ilość Cena j. Wartość netto w Netto w zł. zł. (kol.4

Bardziej szczegółowo

Postrzeganie zdrowia i znajomość czynników na nie wpływających przez dzieci w wieku przedszkolnym.

Postrzeganie zdrowia i znajomość czynników na nie wpływających przez dzieci w wieku przedszkolnym. Postrzeganie zdrowia i znajomość czynników na nie wpływających przez dzieci w wieku przedszkolnym. W nowoczesnym podejściu do edukacji zdrowotnej, zwłaszcza dzięki rozwojowi nauk medycznych, w tym higieny,

Bardziej szczegółowo