JAKOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO ŻYWNOŚCI W SEKTORZE USŁUG. Zagadnienia: Systemy zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia;

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "JAKOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO ŻYWNOŚCI W SEKTORZE USŁUG. Zagadnienia: Systemy zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia;"

Transkrypt

1 JAKOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO ŻYWNOŚCI W SEKTORZE USŁUG Zagadnienia: Czynniki ryzyka zdrowia i jakości żywności; Systemy zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia; Ustawodawstwo w zakresie bezpieczeństwa żywności i żywienia.

2 Troska o dobrą i bezpieczną żywność leży w interesie nas wszystkich, ponieważ wszyscy jesteśmy konsumentami. Każdy producent i przetwórca żywności, prowadzący żywienie zbiorowe i dystrybutor zobowiązany jest do spełnienia podstawowych wymogów sanitarno-higienicznych oraz wysokiej jakości zdrowotnej żywności.

3 Znaczenie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności rośnie w miarę nasilania się międzynarodowej wymiany żywności Wzrost zagrożeń zdrowia i życia człowieka wynika głównie z: szybkich zmian modelu konsumpcji, modelu produkcji oraz czynników socjo-demograficznych, a w tym:

4 rosnącej produkcji żywności przetworzonej w odpowiedzi na preferencje konsumenckie (oraz żywności naturalnej), kształtującego się obyczaju spożywania żywności poza domem, przyrostu populacji osób w podeszłym wieku o obniżonej odporności, cierpiących na choroby chroniczne. wzrostu alergii pokarmowych.

5 SYSTEMATYKA CHORÓB O PODŁOŻU ŻYWIENIOWYM 1. ZATRUCIA 2. ALERGIE 3. CHOROBY ZAKAŹNE 4. PASOŻYTNICZE (inwazyjne) 5. ODZWIERZĘCE (zoonozy)

6 Skalę zagrożeń uświadamiają również informacje o chorobach zwierząt, jak: BSE, ptasiej grypy, SARS, SEPSA czy wyniki badań prowadzonych przez placówki epidemiologiczne, np. obecność dioksyn, melaminy czy mykotoksyn w żywności.

7 SYSTEMY JAKOŚCI W PRODUKCJI ŻYWNOŚCI I USŁUGACH GWARANCJĄ BEZPIECZEŃSTWA ZDROWOTNEGO KLIENTA W zakładach produkujących żywność oraz w przedsiębiorstwach zajmujących się jej obrotem wprowadza się zasady i systemy zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego żywności oparte na zasadach GMP/GHP i HACCP oraz normach ISO.

8 JAKOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO ŻYWNOŚCI... o jakości można mówić wtedy, kiedy tym co do nas wraca są klienci, a nie produkty... Heinrich von Siemens

9 Bezpieczeństwo żywności - ogół warunków, które muszą być spełniane, dotyczących w szczególności: a) stosowanych substancji dodatkowych i aromatów, b) poziomów substancji zanieczyszczających, c) pozostałości pestycydów, d) warunków napromieniania żywności, e) cech organoleptycznych i działań, które muszą być podejmowane na wszystkich etapach produkcji lub obrotu żywnością w celu zapewnienia zdrowia i życia człowieka. (Dz. U. Nr 171, poz. 1225, z dn ).

10 OBOWIĄZKI PRZEDSIĘBIORCÓW ŻYWNOŚCIOWYCH - PRODUKCJA I DYSTRYBUCJA Bezpieczeństwo; Odpowiedzialność; Możliwość śledzenia produktu; Przejrzystość ; Sytuacje wyjątkowe; Zapobieganie; Współpraca.

11 ZASADY I SYSTEMY ZAPEWNIENIA JAKOŚCI W PRODUKCJI I OBROCIE ŻYWNOŚCIĄ W branży spożywczej funkcjonuje szereg zasad i systemów, z których najważniejsze to: Zasady GMP Zasady GHP Zasady GAP Zasady GCP - Dobra Praktyka Produkcyjna - Dobra Praktyka Higieniczna - Dobra Praktyka Rolnicza - Dobra Praktyka Cateringowa

12 Zasady GLP - Dobra Praktyka Laboratoryjna System HACCP - Analiza Zagrożeń i Krytyczny Punkt Kontroli Rodzina Norm ISO 9000 (ISO 9001 : 2008; ISO 14001; ISO 18001) ISO TQM - System zarządzania bezpieczeństwem żywności - Kompleksowe Zarządzanie Jakością

13 Norma PN-EN ISO 9001 : 2001 Jednostki inspekcyjne nadzorujące bezpieczeństwo żywności wdrażają również system zarządzania jakością zgodny z wymaganiami normy PN-EN ISO 9001:2008 pt. Systemy zarządzania jakością. Wymagania. Wymagania tej normy mają zastosowanie we wszystkich rodzajach organizacji, niezależnie od ich wielkości i rodzaju produkowanych wyrobów.

14 Klienci oczekują bezpiecznego produktu, a temu służą zasady GMP/GHP i system HACCP. Po zapewnieniu bezpieczeństwa produktu można przystąpić do wprowadzenia standardów, np. ISO 22000:2006 System zarządzania bezpieczeństwem żywności, ISO 9001:2008 (usprawnienie organizacji). Ostatnim ogniwem jest TQM.

15 Zasady i systemy zapewniania jakości w produkcji i obrocie żywnością należy wprowadzać według określonej kolejności: GMP/GHP HACCP ISO 22000:2006 TQM

16 Dobra Praktyka Produkcyjna (Good Manufacturing Practice GMP) działania, które muszą być podjęte, i warunki, które muszą być spełniane, aby produkcja żywności oraz materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością odbywały się w sposób zapewniający bezpieczeństwo żywności, zgodnie z jej przeznaczeniem.

17 Dobra Praktyka Produkcyjna (obejmująca podstawowe elementy działalności zakładu) jest warunkiem niezbędnym do uzyskania wyrobu o odpowiedniej jakości zdrowotnej, zgodnie z przeznaczeniem. Budynki i otoczenie, doprowadzenie wody Maszyny i urządzenia, ich umiejscowienie, stan techniczny Personel (szkolenia) Dobra Praktyka Produkcyjna (GMP) Profilaktyka i zwalczanie Magazynowanie i dystrybucja Surowce i materiały pomocnicze

18 Dobra Praktyka Higieniczna (Good Hygienic Practice GHP) - działania, które muszą być podjęte, i warunki higieniczne, które muszą być spełniane i kontrolowane na wszystkich etapach produkcji lub obrotu, aby zapewnić bezpieczeństwo żywności.

19 Dobra Praktyka Higieniczna - obejmująca wszystkie etapy produkcji oraz obrotu i jest warunkiem niezbędnym do uzyskania wyrobu o odpowiedniej jakości zdrowotnej i poziomie bezpieczeństwa dla konsumenta. Lokalizacja, otoczenie i wygląd zakładu, jakość wody Maszyny i urządzenia, (jakość materiału) Personel (szkolenie w zakresie GHP) Dobra Praktyka Higieniczna (GHP) Mycie i dezynfekcja, (rodzaj środków) Magazynowanie i dystrybucja Surowce i materiały pomocnicze

20 G H P Podstawową zasadą GHP jest eliminacja lub ograniczenie podstawowych zagrożeń mogących mieć wpływ w procesie produkcji lub po nim. Kontrolowanie (monitorowanie) sprowadza się do obowiązku prowadzenia rozlicznych rejestrów.

21 Higiena żywności oznacza działania w celu zapewnienia bezpieczeństwa i jakości zdrowotnej żywności, które należy podejmować w całym łańcuchu żywnościowym, czyli od pola producenta do stołu konsumenta, obejmującym: 1. wytwarzanie surowców (GAP), 2. przygotowanie, przetwarzanie, produkcję, 3. pakowanie, magazynowanie, transport, 4. dystrybucję, sprzedaż i dostarczanie do klienta.

22 Dobra Praktyka Cateringowa (GCP) obejmuje podstawowe wymagania dotyczące prowadzonych w zakładzie procesów technologicznych: przygotowywania posiłków wraz z wymaganiami dotyczącymi maszyn, urządzeń i wyposażenia, w celu wyprodukowania potraw o właściwej jakości zdrowotnej, całkowicie bezpiecznej dla zdrowia konsumenta.

23 Dobra Praktyka Cateringowa (GCP - Good Catering Practice). Dobra Praktyka Cateringowa jest odmianą Dobrej Praktyki Produkcyjnej dla zakładów, które przygotowują posiłki i żywią konsumentów.

24 Dobra Praktyka Cateringowa (GCP) W języku polskim spotyka się wyrażenie Dobra Praktyka Produkcyjna Żywienia Zbiorowego: żywienie ludzi w restauracjach, kawiarniach, stołówkach, zakładach żywienia zbiorowego typu zamkniętego i typu otwartego, dla firm cateringowych itp.

25 System Analizy Zagrożeń i Krytyczny Punkt Kontroli (Hazard Analysis and Critical Control Point), zwany dalej systemem HACCP to postępowanie mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa żywności poprzez: identyfikację i oszacowanie skali zagrożeń z punktu widzenia wymagań zdrowotnych żywności oraz ocenę ryzyka wystąpienia zagrożeń podczas przebiegu wszystkich etapów produkcji i obrotu żywnością.

26 System ten ma również na celu: określenie metod eliminacji lub ograniczania zagrożeń oraz ustalenie działań naprawczych.

27 HACCP - definicja Definicja ta mówi prawie wszystko o systemie HACCP: zagrożenie trzeba zidentyfikować, oszacować na ile jest groźne, ocenić ryzyko wystąpienia, określić sposób wyeliminowania lub przynajmniej ograniczenia, ustalić działania korygujące (gdy coś przebiega nie tak, jak powinno).

28 HACCP HACCP jest to metoda zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego żywności, która polega na efektywnej kontroli punktów krytycznych danego procesu, ustalonych na podstawie analizy zagrożeń. Analiza zagrożeń jest tym, co odróżnia HACCP od Dobrych Praktyk (GMP i GHP). Istota systemu HACCP oparta jest na 7 zasadach, zapisanych w Codex Alimentarius:

29 PRZEDSIĘBIORCY WDRAŻAJĄCY HACCP MUSZĄ: zidentyfikować zagrożenia i przeprowadzić ich analizę; (zasada 1), określić krytyczne punkty kontroli (CCP); (zasada 2), określić wartości krytyczne oraz dopuszczalne odchylenia; (zasada 3), opracować system obserwacji i rejestracji w każdym punkcie krytycznym; (zasada 4),

30 opracować działania korygujące, które powinny być przeprowadzone, kiedy w punktach krytycznych są przekraczane dopuszczalne wartości; (zasada 5), ustalić procedury weryfikacyjne, których zastosowanie potwierdzi prawidłowość systemu; (zasada 6), prowadzić rzetelną dokumentację dotyczącą wszystkich procedur. (zasada 7).

31 Zgodnie z obowiązującym w Polsce i Unii Europejskiej prawem żywnościowym system Analizy Zagrożeń i Krytyczny Punkt Kontroli - HACCP jest obowiązkowy dla wszystkich przedsiębiorstw działających w szeroko rozumianej branży spożywczej, za wyjątkiem rolnictwa (czyli tzw. produkcji pierwotnej - GAP).

32 HACCP HACCP nie jest systemem zarządzania jakością!! HACCP jest systemem zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego żywności (systemem jakości zdrowotnej). Rozpoczęcie wdrażania zasad HACCP to obowiązek wszystkich zakładów produkujących, przetwarzających lub wprowadzających do obrotu żywność.

33 System HACCP Należy wyraźnie podkreślić, że to producent, przetwórca, a nawet ten kto zajmuje się obrotem żywnością (dystrybucja, handel) oraz usługami gastronomicznymi ponosi odpowiedzialność za jej jakość zdrowotną.

34 HACCP Zakłady produkcyjne oraz firmy, które transportują żywność lub wprowadzają ją do obrotu poprzez sklepy, bądź punkty gastronomiczne są zobligowane do prowadzenia kompletnej dokumentacji, a także sprawowania nad nią stałego nadzoru (KSIĘGA HACCP).

35 Ważną grupę przedsiębiorstw, które polskie prawo zobowiązuje do wdrożenia systemu HACCP są zakłady żywienia zbiorowego. Prawo w Unii Europejskiej nie zobowiązuje przedsiębiorców do certyfikacji systemu HACCP

36 System certyfikacji przez niezależne instytucje, zwane jednostkami certyfikującymi jest w pełni dobrowolny, przy czym dość szeroko rozpowszechniony w Europie. Prawo unijne mówi zaś, że system HACCP należy wdrożyć i stosować!!

37 Należy zatem: wdrożyć i stosować system HACCP bez jego certyfikacji lub wdrożyć i stosować system HACCP oraz uzyskać uznawany międzynarodowy certyfikat HACCP. Bez względu na to, czy system HACCP będzie certyfikowany, czy też nie, system HACCP będzie nadzorowany przez organy urzędowej kontroli żywności (np. Sanepid, IW, WIS, PIS), które są do tego zobowiązane zapisami Ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz z dn r.).

38 HACCP Organy urzędowej kontroli, m.in. Sanepid (Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna), Inspekcja Sanitarna i Weterynaryjna rygorystycznie kontrolują stopień wywiązywania się z tego obowiązku (pod karą wysokiej grzywny).

39 Nadzór nad produkcją, przetwórstwem i obrotem żywności w Polsce opiera się na dwóch systemach kontroli. Są to: system kontroli wewnętrznej, prowadzony w zakładzie (zależny od producenta), bazujący głównie na Zasadach GMP i GHP, na Systemie HACCP oraz na systemie norm ISO 9000; system kontroli zewnętrznej (niezależny od producenta), sprawowany przez wyspecjalizowane organy urzędowej kontroli żywności.

40 Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej sprawują nadzór w odniesieniu do: - żywności pochodzenia niezwierzęcego produkowanej i wprowadzanej do obrotu, przywożonej z państw niebędących członkami Unii Europejskiej oraz Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA); - produktów pochodzenia zwierzęcego znajdujących się w handlu detalicznym oraz prawidłowości stosowania zasad systemu HACCP w zakładach objętych nadzorem Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

41 Organy Inspekcji Weterynaryjnej sprawują nadzór w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego, w tym wprowadzania do obrotu tych produktów w ramach sprzedaży bezpośredniej oraz handlu detalicznego. Nad jakością handlową kontrolę sprawuje Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych, podlegająca ministrowi rolnictwa. Jednostka ta ma prawo do przeprowadzania kontroli na wszystkich szczeblach obrotu, z wyjątkiem detalicznego, nad którym nadzór sprawuje Inspekcja Handlowa.

42 Służby urzędowej kontroli żywności podlegają Ministrowi Zdrowia, Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W Polsce do sprawowania kontroli nad jakością zdrowotną żywności, najpełniejsze kompetencje merytoryczne posiadają przede wszystkim Państwowa Inspekcja Sanitarna i Inspekcja Weterynaryjna.

43 Główna odpowiedzialność za bezpieczeństwo żywności spoczywa na producencie (zakładzie spożywczym), jak również na podmiotach zajmujących jej dystrybucją. W ramach kontroli zewnętrznej nadzorem nad jakością i bezpieczeństwem żywności w Polsce zajmują się: - Państwowa Inspekcja Sanitarna, - Inspekcja Weterynaryjna, - Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych oraz Inspekcja Handlowa. Nadzór nad stosowaniem środków ochrony roślin pełni Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa.

44 Producentom i konsumentom system HACCP gwarantuje bezpieczeństwo produkowanej i sprzedawanej żywności. Posiadanie systemu, a zwłaszcza systemu certyfikowanego, ułatwia firmom konkurowanie na rynku Unii Europejskiej oraz umożliwia zdobycie partnerów handlowych w innych krajach.

45 HACCP W GOSPODARSTWACH AGROTURYSTYCZNYCH Szczególną formą żywienia zbiorowego jest żywienie gości wypoczywających w gospodarstwach agroturystycznych. Prowadzący gospodarstwo zobowiązany jest do spełnienia podstawowych wymogów zapewnienia właściwego bezpieczeństwa i wysokiej jakości zdrowotnej przygotowywanych posiłków.

46 HACCP W GOSPODARSTWACH AGROTURYSTYCZNYCH Wymogi bezpieczeństwa dotyczą głównie: pomieszczeń, maszyn i urządzeń, mycia i usuwania odpadów, zaopatrzenia w wodę i pozyskiwania surowców, higieny osobistej i szkolenia personelu, stosowania się do zasad GMP i GHP itp.

47 Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia Od 28 października 2006 r. obowiązuje w Polsce Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia z dnia 25 sierpnia 2006 r. (Dz. U. z 2006 r. Nr 171, poz. 1225).

48 Nowe prawo żywnościowe Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia dotyczy praktycznie wszystkich podmiotów biorących udział w produkcji i obrocie żywnością, włącznie z producentami opakowań do żywności. Ustawa ta nazywana jest konstytucją producenta żywności.

49 Nowe prawo żywnościowe Ustawa powołuje się w swojej treści na przepisy rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady. Są to, co najmniej trzy rozporządzenia:

50 KLUCZOWE OBOWIĄZKI PRZEDSIĘBIORCÓW ŻYWNOŚCIOWYCH WYNIKAJĄ Z PRAWODAWSTWA UNII EUROPEJSKIEJ: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 852/2004 z dn. 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Higiena żywności. Zasady Ogólne). Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 853/2004 z dn. 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego.

51 KLUCZOWE OBOWIĄZKI PRZEDSIĘBIORCÓW ŻYWNOŚCIOWYCH WYNIKAJĄ Z PRAWODAWSTWA UNII EUROPEJSKIEJ: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002 z dn. 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności.

52 Zasadnym jest, więc stosowanie systemu HACCP, zapewniającego wysoki standard higieniczny warunków produkcji, przetwarzania i obrotu żywnością. System ten w Polsce funkcjonuje m.in. w sieciach restauracji oraz w sieciach handlowych.

53 a także w cateringu lotniczym np.,,lot- Catering.

54 D Z I Ę K U J Ę

JAKOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO ŻYWNOŚCI W SEKTORZE USŁUG. Zagadnienia: Systemy zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia;

JAKOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO ŻYWNOŚCI W SEKTORZE USŁUG. Zagadnienia: Systemy zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia; JAKOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO ŻYWNOŚCI W SEKTORZE USŁUG Zagadnienia: Czynniki ryzyka zdrowia i jakości żywności; Systemy zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia; Ustawodawstwo w zakresie bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1 CO TO JEST HACCP? HACCP ANALIZA ZAGROŻEŃ I KRYTYCZNE PUNKTY KONTROLI HAZARD ryzyko, niebezpieczeństwo, potencjalne zagrożenie przez wyroby dla zdrowia konsumenta ANALYSIS ocena, analiza, kontrola zagrożenia

Bardziej szczegółowo

Zasady GMP/GHP, które należy wdrożyć przed wprowadzeniem HACCP

Zasady GMP/GHP, które należy wdrożyć przed wprowadzeniem HACCP System HACCP Od przystąpienia Polski do Unii Europejskiej wszystkie firmy zajmujące się produkcją i dystrybucją żywności muszą wdrożyć i stosować zasady systemu HACCP. Przed opisaniem podstaw prawnych

Bardziej szczegółowo

Obligatoryjne i nieobligatoryjne systemy zarządzania jakością stosowane w produkcji i przetwórstwie surowców rolnych

Obligatoryjne i nieobligatoryjne systemy zarządzania jakością stosowane w produkcji i przetwórstwie surowców rolnych Zakład Towaroznawstwa mgr inż. Sławomir Stec Obligatoryjne i nieobligatoryjne systemy zarządzania jakością stosowane w produkcji i przetwórstwie surowców rolnych Badania realizowane w ramach Programu:

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie:

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: TECHNIK ŻYWIENIA I USŁUG GASTRONOMICZNYCH przygotowany w ramach projektu Praktyczne kształcenie nauczycieli zawodów branży hotelarsko-turystycznej

Bardziej szczegółowo

w stołówkach szkolnych

w stołówkach szkolnych Zasady Dobrej Praktyki Higienicznej w stołówkach szkolnych Magdalena Chojnowska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku SYSTEMY BEZPIECZEŃSTWA ŻYWNOŚCI Główny cel prawa żywnościowego zdefiniowany w Preambule

Bardziej szczegółowo

Identyfikacja i identyfikowalność artykułów spożywczych. Bronisze, 04.12.2015 r.

Identyfikacja i identyfikowalność artykułów spożywczych. Bronisze, 04.12.2015 r. Identyfikacja i identyfikowalność artykułów spożywczych Bronisze, 04.12.2015 r. 1 Zadaniem Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest m.in. sprawowanie nadzoru nad warunkami zdrowotnymi żywności i żywienia,

Bardziej szczegółowo

WSPÓLNA POLITYKA ROLNA NA RZECZ ZAPEWNIENIENIA KONSUMENTOWI ŻYWNOŚCI WYSOKIEJ JAKOŚCI. Marek Sawicki Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi

WSPÓLNA POLITYKA ROLNA NA RZECZ ZAPEWNIENIENIA KONSUMENTOWI ŻYWNOŚCI WYSOKIEJ JAKOŚCI. Marek Sawicki Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi WSPÓLNA POLITYKA ROLNA NA RZECZ ZAPEWNIENIENIA KONSUMENTOWI ŻYWNOŚCI WYSOKIEJ JAKOŚCI Marek Sawicki Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi Warszawa, 09.09.2011 Wprowadzenie Ewolucja WPR - od zabezpieczenia potrzeb

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2. Bezpieczeństwo i higiena żywności

Ćwiczenie 2. Bezpieczeństwo i higiena żywności Ćwiczenie 2. Bezpieczeństwo i higiena żywności Bezpieczeństwo żywności stanowi jeden z priorytetów polityki żywieniowej i zajmuje centralne miejsce w obszarze ochrony zdrowia publicznego. Organizacja Narodów

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ZAGADNIENIA Z PRAWOZNAWSTWA W ASPEKCIE PRAWA ŻYWNOŚCIOWEGO

WYBRANE ZAGADNIENIA Z PRAWOZNAWSTWA W ASPEKCIE PRAWA ŻYWNOŚCIOWEGO SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 11 Przedmowa... 13 Rozdział I WYBRANE ZAGADNIENIA Z PRAWOZNAWSTWA W ASPEKCIE PRAWA ŻYWNOŚCIOWEGO... 15 1. Pojęcie prawa... 15 1.1. Prawo a inne systemy normujące stosunki społeczne...

Bardziej szczegółowo

Stan wdrażania systemów zapewnienia bezpieczeństwa i zarządzania jakością żywności w przedsiębiorstwach przemysłu spożywczego.

Stan wdrażania systemów zapewnienia bezpieczeństwa i zarządzania jakością żywności w przedsiębiorstwach przemysłu spożywczego. Stan wdrażania systemów zapewnienia bezpieczeństwa i zarządzania jakością żywności w przedsiębiorstwach przemysłu spożywczego dr Grażyna Morkis Wprowadzenie Jakość i bezpieczeństwo żywności są bardzo ważne

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo i kontrola produktów żywnościowych

Bezpieczeństwo i kontrola produktów żywnościowych EDYTA WACŁAWIK Bezpieczeństwo i kontrola produktów żywnościowych Tematem mojej pracy jest Bezpieczeństwo i kontrola produktów żywnościowych. Dlaczego? Bo każdy z nas spożywa żywność i na co dzień ma z

Bardziej szczegółowo

GMP w wytwarzaniu produktu chemicznego

GMP w wytwarzaniu produktu chemicznego GMP w wytwarzaniu produktu chemicznego Good Manufacturing Practice - GMP Good Manufacturing Practice - GMP (Dobra Praktyka Wytwarzania/Produkcji) połączenie efektywnych procedur produkcyjnych oraz skutecznej

Bardziej szczegółowo

Prawo żywnościowe praktyczna interpretacja. Warszawa 8-9.12.2011r.

Prawo żywnościowe praktyczna interpretacja. Warszawa 8-9.12.2011r. Prawo żywnościowe praktyczna interpretacja Warszawa 8-9.12.2011r. Najniższy poziom produkcji i przetwórstwa rolno - spożywczego SPRZEDAŻ BEZPOŚREDNIA oraz DZIAŁALNOŚĆ MARGINALNA, LOKALNA I OGRANICZONA

Bardziej szczegółowo

Higiena i bezpieczeństwo żywności w sklepikach szkolnych oraz blokach żywieniowych

Higiena i bezpieczeństwo żywności w sklepikach szkolnych oraz blokach żywieniowych Higiena i bezpieczeństwo żywności w sklepikach szkolnych oraz blokach żywieniowych Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Wieruszowie mgr inż. Karolina Krawczyk - Borowiec Iwona Promna - stażystka

Bardziej szczegółowo

Wymagania prawne w zakresie bezpieczeństwa żywności ze specjalnym uwzględnieniem legislacji europejskiej

Wymagania prawne w zakresie bezpieczeństwa żywności ze specjalnym uwzględnieniem legislacji europejskiej Wymagania prawne w zakresie bezpieczeństwa żywności ze specjalnym uwzględnieniem legislacji europejskiej dr Paweł Wojciechowski Katedra Prawa Rolnego i Systemu Ochrony Żywności Wydział Prawa i Administracji

Bardziej szczegółowo

Słownik pojęć prawa żywnościowego

Słownik pojęć prawa żywnościowego Słownik pojęć prawa żywnościowego analiza ryzyka proces składający się z trzech powiązanych elementów: oceny ryzyka, zarządzania ryzykiem i informowania o ryzyku; aromaty inaczej środki aromatyzujące substancje

Bardziej szczegółowo

LISTA KONTROLNA SPIWET-00/ kontrola stała i doraźna (zakład produkujący produkty pochodzenia zwierzęcego) Data rozpoczęcia/zakończenia kontroli:

LISTA KONTROLNA SPIWET-00/ kontrola stała i doraźna (zakład produkujący produkty pochodzenia zwierzęcego) Data rozpoczęcia/zakończenia kontroli: pieczęć inspektoratu weterynarii PROTOKÓŁ Z KONTROLI Nr... weterynaryjny numer identyfikacyjny /nr protokołu/rok LISTA KONTROLNA SPIWET00/ kontrola stała i doraźna (zakład produkujący produkty pochodzenia

Bardziej szczegółowo

Wybrane systemy jakości żywności Zasady higieny w przetwórstwie i przechowalnictwie żywności

Wybrane systemy jakości żywności Zasady higieny w przetwórstwie i przechowalnictwie żywności Wybrane systemy jakości żywności Zasady higieny w przetwórstwie i przechowalnictwie żywności 1 Do systemów tych należą: - Dobra Praktyka Higieniczna (Good Hygienic Practice - GHP) - Dobra Praktyka Produkcyjna

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż.

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Sławomir Stec Zakład Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich Państwowa Wyższa

Bardziej szczegółowo

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000 BIURO USŁUG DOSKONALENIA ZARZĄDZANIA I ORGANIZACJI SYSTEM SP.J. ul. Faradaya 53 lok. 44, 42-200 Częstochowa tel.: 34-321 43 80 e-mail: sekretariat@biuro-system.com www.biuro-system.com Etapy wdrażania

Bardziej szczegółowo

Do wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych efektów kształcenia, na które składają się:

Do wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych efektów kształcenia, na które składają się: Technik żywienia i usług gastronomicznych 343404 1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik żywienia i usług gastronomicznych powinien być przygotowany do wykonywania

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Opracowano na podstawie dokumentu z dnia 7 lutego 2012 r.

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Opracowano na podstawie dokumentu z dnia 7 lutego 2012 r. PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Opracowano na podstawie dokumentu z dnia 7 lutego 2012 r. Cukiernik 751201 Celem kształcenia zawodowego jest przygotowanie uczących się do życia w warunkach współczesnego

Bardziej szczegółowo

Janusz Związek Główny Lekarz Weterynarii

Janusz Związek Główny Lekarz Weterynarii Wytwarzanie mięsa i produktów mięsnych w zakładach o małej zdolności produkcyjnej, krajowe regulacje obowiązujące w Polsce, kontrola i przejrzystość łańcucha produkcyjnego Janusz Związek Główny Lekarz

Bardziej szczegółowo

Projekt p.n. Wzorcowa sieć ekoturystyczna między Bugiem a Narwią Realizator: Społeczny Instytut Ekologiczny

Projekt p.n. Wzorcowa sieć ekoturystyczna między Bugiem a Narwią Realizator: Społeczny Instytut Ekologiczny Projekt p.n. Wzorcowa sieć ekoturystyczna między Bugiem a Narwią Realizator: Społeczny Instytut Ekologiczny MECHANIZM FINANSOWY EUROPEJSKIEGO OBSZARU GOSPODARCZEGO ORAZ NORWESKI MECHANIZM FINANSOWY Witamy

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT. Oleśnica, dnia 20 kwietnia 2015r.

KOMUNIKAT. Oleśnica, dnia 20 kwietnia 2015r. Oleśnica, dnia 20 kwietnia 2015r. KOMUNIKAT Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Oleśnicy, w sprawie rejestracji zakładów prowadzących produkcję pierwotną lub sprzedaż bezpośrednią Państwowy

Bardziej szczegółowo

Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych

Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych Produkty tradycyjne i regionalne - wprowadzanie do obrotu i wydawanie świadectw jakości Ustawa o jakości handlowej

Bardziej szczegółowo

Nadzór Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie bezpieczeństwa żywności

Nadzór Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie bezpieczeństwa żywności Nadzór Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie bezpieczeństwa żywności W roku 2013 objętych nadzorem było 33188 obiektów w tym: - 1695 obiektów produkcji żywności, - 19458 obiektów obrotu żywnością,

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY INSPEKTORAT SANITARNY

GŁÓWNY INSPEKTORAT SANITARNY GŁÓWNY INSPEKTORAT SANITARNY Departament Bezpieczeństwa Żywności i Żywienia W związku z e-mailem Pana Grzegorza Ignaczewskiego w sprawie rejestracji gospodarstw rolnych prowadzących produkcję roślinną,

Bardziej szczegółowo

lokalizacji wyrobu po jego dostarczeniu.

lokalizacji wyrobu po jego dostarczeniu. Traceability Identyfikacja i śledzenie pochodzenia produktów Wstęp Za bezpieczeństwo środków spożywczych odpowiada producent lub przedsiębiorca wprowadzający te artykuły do obrotu. (jeżeli zostanie to

Bardziej szczegółowo

Wprowadzanie do obrotu małych ilości produktów pochodzenia roślinnego

Wprowadzanie do obrotu małych ilości produktów pochodzenia roślinnego POLAGRA SMAKI REGIONÓW 2012 Wprowadzanie do obrotu małych ilości produktów pochodzenia roślinnego dr n. med. Andrzej Trybusz WIELKOPOLSKI PAŃSTWOWY WOJEWÓDZKI INSPEKTOR SANITARNY Poznań, 7 października

Bardziej szczegółowo

SPOŁEM Powszechna Spółdzielnia Spożywców ul. Wrocławska 13-15 63-400 Ostrów Wlkp. NIP: 6220005729 DECYZJA

SPOŁEM Powszechna Spółdzielnia Spożywców ul. Wrocławska 13-15 63-400 Ostrów Wlkp. NIP: 6220005729 DECYZJA D/KA.ŻG.8361.18.2014 ZPO Poznań, dnia...kwietnia 2014r. SPOŁEM Powszechna Spółdzielnia Spożywców ul. Wrocławska 13-15 63-400 Ostrów Wlkp. NIP: 6220005729 DECYZJA Na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz

Bardziej szczegółowo

DOBRA PRAKTYKA HIGIENICZNA. Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Powiecie Warszawskim Zachodnim

DOBRA PRAKTYKA HIGIENICZNA. Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Powiecie Warszawskim Zachodnim Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Powiecie Warszawskim Zachodnim !!!! 1. Palenie papierosów zakaz! 2. Higiena rąk 3. Higiena odzieży 4. Higiena opakowań Podstawy prawne Ustawa o bezpieczeństwie

Bardziej szczegółowo

Porozumienie ramowe z dnia 21 wrze nia 2007 r. zawarte pomi

Porozumienie ramowe z dnia 21 wrze nia 2007 r. zawarte pomi Porozumienie ramowe z dnia 21 września 2007 r. zawarte pomiędzy Głównym Inspektorem Sanitarnym i Głównym Lekarzem Weterynarii o współdziałaniu i współpracy organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej i organów

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 2023/2006. z dnia 22 grudnia 2006 r.

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 2023/2006. z dnia 22 grudnia 2006 r. Dz.U.UE.L.06.384.75 2008.04.17 zm. Dz.U.UE.L.2008.86.9 art. 15 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 2023/2006 z dnia 22 grudnia 2006 r. w sprawie dobrej praktyki produkcyjnej w odniesieniu do materiałów i wyrobów

Bardziej szczegółowo

HIGIENA ŻYWNOŚCI, ŻYWIENIA I PRZEDMIOTÓW UŻYTKU

HIGIENA ŻYWNOŚCI, ŻYWIENIA I PRZEDMIOTÓW UŻYTKU HIGIENA ŻYWNOŚCI, ŻYWIENIA I PRZEDMIOTÓW UŻYTKU ROK 2013 W ewidencji obiektów na terenie objętym działaniem znajduje się 517 zakładów żywnościowożywieniowych, w tym: 25 obiektów produkcji żywności, 313

Bardziej szczegółowo

OCENA SPEŁNIENIA WYMAGAŃ DOTYCZĄCYCH NADZORU NAD KRYTYCZNYMI PUNKTAMI KONTROLI PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWA NALEŻĄCEDO ŁAŃCUCHA ŻYWNOŚCIOWEGO

OCENA SPEŁNIENIA WYMAGAŃ DOTYCZĄCYCH NADZORU NAD KRYTYCZNYMI PUNKTAMI KONTROLI PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWA NALEŻĄCEDO ŁAŃCUCHA ŻYWNOŚCIOWEGO BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLV, 2012, 3, str. 349 353 Agata Szkiel OCENA SPEŁNIENIA WYMAGAŃ DOTYCZĄCYCH NADZORU NAD KRYTYCZNYMI PUNKTAMI KONTROLI PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWA NALEŻĄCEDO ŁAŃCUCHA ŻYWNOŚCIOWEGO Katedra

Bardziej szczegółowo

Wymogi sanitarne w produkcji i obrocie żywnością tradycyjną i regionalną w świetle przepisów prawa unijnego i krajowego

Wymogi sanitarne w produkcji i obrocie żywnością tradycyjną i regionalną w świetle przepisów prawa unijnego i krajowego Wymogi sanitarne w produkcji i obrocie żywnością tradycyjną i regionalną w świetle przepisów prawa unijnego i krajowego Wojewódzka Stacja Sanitarno- Epidemiologiczna we Wrocławiu W prawie żywnościowym

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO PASZ W ASPEKCIE USTAWY O PASZACH. Olga Michalik-Rutkowska Departament Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii w MRiRW

BEZPIECZEŃSTWO PASZ W ASPEKCIE USTAWY O PASZACH. Olga Michalik-Rutkowska Departament Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii w MRiRW BEZPIECZEŃSTWO PASZ W ASPEKCIE USTAWY O PASZACH Olga Michalik-Rutkowska Departament Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii w MRiRW 1 . USTAWA O PASZACH Ustawa z dnia 22 lipca 2006 r. o paszach (Dz. U. 2014

Bardziej szczegółowo

PROGRAM MINIMUM SANITARNEGO

PROGRAM MINIMUM SANITARNEGO PROGRAM MINIMUM SANITARNEGO NR DZIAŁU SZCZEGÓŁOWE CELE KSZTAŁCENIA (słuchacz powinien umieć) HASŁA PROGRAMOWE MATERIAŁ NAUCZANIA ĆWICZENIA 1 2 3 4 I - definiować składniki pokarmowe; - opisywać funkcje

Bardziej szczegółowo

RAMOWY SZKOLNY PLAN NAUCZANIA Zespół Szkół nr 7 w Tychach. liczba godzin tygodniowo w trzyletnim cyklu kształcenia

RAMOWY SZKOLNY PLAN NAUCZANIA Zespół Szkół nr 7 w Tychach. liczba godzin tygodniowo w trzyletnim cyklu kształcenia Zasadnicza szkoła zawodowa zawód cukiernik-751201, 3-letni cykl nauczania, podbudowa programowa gimnazjum, liczba tygodni - 32 w ciągu roku szkolnego RAMOWY SZKOLNY PLAN NAUCZANIA Zespół Szkół nr 7 w Tychach

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Wszelkie prawa zastrzeżone. Rozpowszechnianie całości lub fragmentów niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci bez zgody wydawcy zabronione. Autor oraz wydawca dołożyli wszelkich starań, aby zawarte

Bardziej szczegółowo

Przykładowy szkolny plan nauczania */ przedmiotowe kształcenie zawodowe/

Przykładowy szkolny plan nauczania */ przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Przykładowy szkolny plan nauczania */ przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Typ szkoły: Zasadnicza Szkoła Zawodowa - 3-letni okres nauczania /1/ Zawód: kucharz ; symbol 512001 Podbudowa programowa: gimnazjum

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r.

Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI Rozdział 1. Wiadomości wstępne 1.1. Definicja i zakres pojęcia technologia 1.2. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Wymagania higieniczno-sanitarne dla obiektów żywieniowych i żywnościowych działających na terenie szkół

Wymagania higieniczno-sanitarne dla obiektów żywieniowych i żywnościowych działających na terenie szkół Wymagania higieniczno-sanitarne dla obiektów żywieniowych i żywnościowych działających na terenie szkół opracowanie: Maria Wruk Gorzów Wlkp., 04 stycznia 2007r. 2 Podstawy prawne UE: 1) Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

DOMOWA PRODUKCJA śywności PRZEZNACZONEJ NA SPRZEDAś

DOMOWA PRODUKCJA śywności PRZEZNACZONEJ NA SPRZEDAś DOMOWA PRODUKCJA śywności PRZEZNACZONEJ NA SPRZEDAś Domowa produkcja kanapek, soki i dŝemy tzw.,,własnej roboty, fantazyjnie opakowane domowe ciasteczka pomysłów na biznes jest wiele. Niestety, produkcja

Bardziej szczegółowo

Przykładowy szkolny plan nauczania */ przedmiotowe kształcenie zawodowe/

Przykładowy szkolny plan nauczania */ przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Przykładowy szkolny plan nauczania */ przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Typ szkoły: Zasadnicza Szkoła Zawodowa - 3-letni okres nauczania /1//2/ Zawód: kucharz; symbol 512001 Podbudowa programowa: gimnazjum

Bardziej szczegółowo

DOSTAWY BEZPOŚREDNIE, CZYLI WPROWADZANIE DO OBROTU MAŁYCH ILOŚCI PRODUKTÓW POCHODZENIA ROŚLINNEGO

DOSTAWY BEZPOŚREDNIE, CZYLI WPROWADZANIE DO OBROTU MAŁYCH ILOŚCI PRODUKTÓW POCHODZENIA ROŚLINNEGO DOSTAWY BEZPOŚREDNIE, CZYLI WPROWADZANIE DO OBROTU MAŁYCH ILOŚCI PRODUKTÓW POCHODZENIA ROŚLINNEGO Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny informuje, iŝ podmioty prowadzące działalność polegającą

Bardziej szczegółowo

Przykładowy szkolny plan nauczania* /przedmiotowe kształcenie zawodowe/

Przykładowy szkolny plan nauczania* /przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Przykładowy szkolny plan nauczania* /przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Typ szkoły: Zasadnicza Szkoła Zawodowa - 3-letni okres nauczania /1//2/ Zawód: Cukiernik; symbol 751201 Podbudowa programowa: gimnazjum

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego Dziennik Ustaw Nr 94 7858 Poz. 607 607 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego Na podstawie art. 21 ust.

Bardziej szczegółowo

UWAGA INFORMACJA DLA OSÓB PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚC W ZAKRESIE PRODUKCJI PIERWOTNEJ (np. uprawa owoców, warzyw, ziół, zbóż, zbiór runa leśnego)

UWAGA INFORMACJA DLA OSÓB PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚC W ZAKRESIE PRODUKCJI PIERWOTNEJ (np. uprawa owoców, warzyw, ziół, zbóż, zbiór runa leśnego) UWAGA INFORMACJA DLA OSÓB PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚC W ZAKRESIE PRODUKCJI PIERWOTNEJ (np. uprawa owoców, warzyw, ziół, zbóż, zbiór runa leśnego) Produkcja pierwotna obejmuje działalność na poziomie gospodarstw

Bardziej szczegółowo

Program szkoleń - Zarządzanie Jakoscią w branży spożywczej

Program szkoleń - Zarządzanie Jakoscią w branży spożywczej 20 11 - Zarządzanie Jakoscią w branży spożywczej SZKOLENIA OGÓLNE WARUNKI SZKOLEO kod: QA_F1 Dobra praktyka higieniczna i dobra praktyka produkcyjna (GHP i GMP) kod: QA_F2 System HACCP zasady, wdrażanie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH

PROGRAM STUDENCKICH PRAKTYK ZAWODOWYCH Uczelnia Szkoła Główna Turystyki i Rekreacji 2015/2016 Wydział Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Profil kształcenia Turystyki i Rekreacji Dietetyka 1. Dietetyka dla osób aktywnych fizycznie 2.

Bardziej szczegółowo

Praktyczne aspekty funkcjonowania Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej wm. st.warszawie

Praktyczne aspekty funkcjonowania Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej wm. st.warszawie Praktyczne aspekty funkcjonowania Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej wm. st.warszawie Warszawa, 2012 r. Starszy Asystent Oddział Higieny Pracy Iwona Gralewicz AKTY PRAWNE REGULUJĄCE DZIAŁALNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

HIGIENA PASZ PYT. i ODP.

HIGIENA PASZ PYT. i ODP. SANCO/3655/2005 HIGIENA PASZ PYT. i ODP. 1. Czy rolnicy, którzy sami nie produkują paszy, ale podają ją zwierzętom a) są objęci rozporządzeniem? Tak. Zakres rozporządzenia (rozporządzenie (WE) nr 183/2005)

Bardziej szczegółowo

Wymogi sanitarne w produkcji i obrocie żywnością tradycyjnąi regionalną w świetle przepisów prawa unijnego i krajowego

Wymogi sanitarne w produkcji i obrocie żywnością tradycyjnąi regionalną w świetle przepisów prawa unijnego i krajowego Wymogi sanitarne w produkcji i obrocie żywnością tradycyjnąi regionalną w świetle przepisów prawa unijnego i krajowego Wojewódzka Stacja Sanitarno- Epidemiologiczna we Wrocławiu W prawie żywnościowym bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

Projekt ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia w świetle rozporządzeń UE 852/2004 i 882/2004

Projekt ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia w świetle rozporządzeń UE 852/2004 i 882/2004 o bezpieczeństwie żywności i w świetle rozporządzeń UE 852/2004 i 882/2004 Katarzyna Poskoczym Departament Higieny Żywności, Żywienia i Przedmiotów Użytku Główny Inspektorat Sanitarny 1 Zmiany w przepisach

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Zdrowia 7 kwietnia 2015

Światowy Dzień Zdrowia 7 kwietnia 2015 Światowy Dzień Zdrowia 7 kwietnia 2015 Światowy Dzień Zdrowia obchodzony jest każdego roku 7 kwietnia, aby uczcić rocznicę powstania Światowej Organizacji Zdrowia w 1948 roku. Każdego roku wybierany jest

Bardziej szczegółowo

Cukiernik nr indeksu 751201

Cukiernik nr indeksu 751201 Cukiernik nr indeksu 751201 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Opracowano na podstawie dokumentu z dnia 7 lutego 2012 r. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie cukiernik

Bardziej szczegółowo

GMP gwarancją bezpieczeństwa i jakości produktu kosmetycznego

GMP gwarancją bezpieczeństwa i jakości produktu kosmetycznego GMP gwarancją bezpieczeństwa i jakości produktu kosmetycznego Wyczekiwana data - 11 lipca 2013 roku, kiedy to zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009r. dotyczące

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYKI w SZPITALU DLA STUDENTÓW Wyższej Szkoły Zdrowia. Urody i Edukacji w Poznaniu

PROGRAM PRAKTYKI w SZPITALU DLA STUDENTÓW Wyższej Szkoły Zdrowia. Urody i Edukacji w Poznaniu PROGRAM PRAKTYKI w SZPITALU DLA STUDENTÓW Wyższej Szkoły Zdrowia. Urody i Edukacji w Poznaniu ukształtowania cech, jakich wymaga zawód dietetyka: rzetelnego podejścia do pracy, uczciwości, odpowiedzialności

Bardziej szczegółowo

Informacja na temat produkcji podstawowej i sprzedaży bezpośredniej

Informacja na temat produkcji podstawowej i sprzedaży bezpośredniej mgr inż. Ewa Pstrak Dziewanowska Kierownik Nadzoru Sanitarnego Oddziału Higieny Żywności Żywienia i Przedmiotów Użytku, Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Olsztynie Informacja na temat produkcji

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo żywności i żywienia w prawie unijnym i polskim oraz normach ISO integracja systemów

Bezpieczeństwo żywności i żywienia w prawie unijnym i polskim oraz normach ISO integracja systemów Zeszyty Naukowe nr 815 Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie 2010 Piotr Kafel Katedra Zarządzania Jakością Paweł Nowicki Katedra Zarządzania Jakością Bezpieczeństwo żywności i żywienia w prawie unijnym

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka systemu HACCP i zasady jego. wdraŝania

Charakterystyka systemu HACCP i zasady jego. wdraŝania Charakterystyka systemu HACCP i zasady jego wdraŝania HACCP (Hazard Analysis Critical Control Point) Jest systemowym postępowaniem mającym na celu zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego Ŝywności poprzez

Bardziej szczegółowo

DOSTAWY BEZPOŚREDNIE Rodzaje produktów surowców żywności nie przetworzonej rutynowe działania na poziomie produkcji pierwotnej.

DOSTAWY BEZPOŚREDNIE Rodzaje produktów surowców żywności nie przetworzonej rutynowe działania na poziomie produkcji pierwotnej. DOSTAWY BEZPOŚREDNIE Działalność w ramach dostaw bezpośrednich reguluje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 czerwca 2007 r. w sprawie dostaw bezpośrednich środków spożywczych (Dz. U. Nr 112, poz.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola 3 SPIS TREŚCI 1. Znaczenie nauki o żywieniu 1.1. Cele i zadania nauki o żywieniu................................................8 1.2. Rozwój nauki o żywieniu człowieka.............................................9

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 24 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia oraz innych ustaw

USTAWA z dnia 24 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia oraz innych ustaw Kancelaria Sejmu s. 1/11 USTAWA z dnia 24 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia oraz innych ustaw Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2002 r. Nr 135, poz. 1145, Nr 208,

Bardziej szczegółowo

CEL SZKOLENIA: DO KOGO SKIEROWANE JEST SZKOLENIE:

CEL SZKOLENIA: DO KOGO SKIEROWANE JEST SZKOLENIE: Audytor Wewnętrzny systemu HACCP oraz standardów IFS w wersji 6 (International Food Standard version 6) i BRC w nowej wersji 7 (Global Standard for Food Safety issue 7) - AWIFSBRC CEL SZKOLENIA: zrozumienie

Bardziej szczegółowo

TESCO (POLSKA) Sp. z o.o. ul. Kapelanka 56 30-347 Kraków

TESCO (POLSKA) Sp. z o.o. ul. Kapelanka 56 30-347 Kraków WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań Nr akt : ŻG.8361.98.2013 ZPO Poznań, dnia grudnia 2013 r. TESCO (POLSKA) Sp. z o.o. ul. Kapelanka 56 30-347 Kraków

Bardziej szczegółowo

Państwowa Inspekcja Sanitarna. Wrocław, 18 19 września 2014 roku

Państwowa Inspekcja Sanitarna. Wrocław, 18 19 września 2014 roku Państwowa Inspekcja Sanitarna Wrocław, 18 19 września 2014 roku Katarzyna Kitajewska Główny Inspektorat Sanitarny 2 Kompetencje Państwowej Inspekcji Sanitarnej ustawa z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej

Bardziej szczegółowo

Spis treści 1/3 Strona 1. 1/3 Spis treści

Spis treści 1/3 Strona 1. 1/3 Spis treści Spis treści 1/3 Strona 1 1/3 Spis treści 1 Spisy, noty i podstawowe informacje 1/1 Od wydawcy 1/2 Noty autorskie 1/3 Spis treści 1/4 Instalowanie programu 1/5 Alfabetyczny indeks rzeczowy 2 Obowiązki i

Bardziej szczegółowo

UDT a Utrzymanie Ruchu

UDT a Utrzymanie Ruchu Oferta UDT dla Służb Utrzymania Ruchu Misja UDT Misją Urzędu Dozoru Technicznego jest ograniczanie ryzyka związanego z eksploatacją urządzeń technicznych w Polsce do poziomu akceptowalnego przez społeczeństwo.

Bardziej szczegółowo

Zakres działania Oddziału Higieny Żywności, Żywienia, Przedmiotów Użytku i Kosmetyków

Zakres działania Oddziału Higieny Żywności, Żywienia, Przedmiotów Użytku i Kosmetyków Zakres działania Oddziału Higieny Żywności, Żywienia, Przedmiotów Użytku i Kosmetyków Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy między innymi:

Bardziej szczegółowo

CERTYFIKACJA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM ŻYWNOŚCI

CERTYFIKACJA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM ŻYWNOŚCI CERTYFIKACJA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM ŻYWNOŚCI Monika STOMA Streszczenie: W pracy przedstawiono istotę, aspekty i znaczenie bezpieczeństwa żywności na współczesnym globalnym rynku oraz obligatoryjne

Bardziej szczegółowo

WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań. D/KA.ŻG.8361.175.2013 ZPO Poznań, dnia...grudnia 2013r.

WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań. D/KA.ŻG.8361.175.2013 ZPO Poznań, dnia...grudnia 2013r. WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań D/KA.ŻG.8361.175.2013 ZPO Poznań, dnia...grudnia 2013r. Pani Urszula Marciniak SKLEP SPOŻYWCZO- MONOPOLOWY ul.

Bardziej szczegółowo

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA Na terenie województwa lubelskiego nadzór sanitarny nad zakładami żywieniowożywnościowymi sprawuje w poszczególnych powiatach 20 Powiatowych

Bardziej szczegółowo

Przetwórstwo Ryb systemy bezpieczeństwa żywności i problemy z tym związane

Przetwórstwo Ryb systemy bezpieczeństwa żywności i problemy z tym związane Berlin 17 stycznia 2014 r. Jerzy Safader Polskie Stowarzyszenie Przetwórców Ryb Przetwórstwo Ryb systemy bezpieczeństwa żywności i problemy z tym związane Jakość i jej ocena zaczęła praktycznie funkcjonować

Bardziej szczegółowo

UMOWA NR../R/15 zawarta w dniu.. 2015r.

UMOWA NR../R/15 zawarta w dniu.. 2015r. UMOWA NR../R/15 zawarta w dniu.. 2015r. pomiędzy: JEDNOSTKĄ WOJSKOWĄ 3294 z siedzibą w Świdwinie przy. ul. Połczyńskiej 32 78 301 Świdwin NIP 672-17-59-451, REGON 331029355 reprezentowaną przez: zwana

Bardziej szczegółowo

O firmie. Usługi. Certyfikaty. Kontakt

O firmie. Usługi. Certyfikaty. Kontakt EKOSYNERGIA powstała z myślą o konieczności zaspokojenia wszelkich potrzeb Właścicieli przedsiębiorstw jak i domów oraz mieszkań prywatnych, a także jednostek państwowych, w celu zwalczania szkodników,

Bardziej szczegółowo

PRZETWÓRSTWO WŁASNYCH PŁODÓW ROLNYCH W GOSPODARSTWIE EKOLOGICZNYM

PRZETWÓRSTWO WŁASNYCH PŁODÓW ROLNYCH W GOSPODARSTWIE EKOLOGICZNYM WSPÓŁPRACA SIĘ OPŁACA ROLNICTWO I PRZETWÓRSTWO EKO-ROLNICZE 5 listopada 2015, Stara Kiszewa dr inż. Urszula SOŁTYSIAK Certyfikacja produkcji i przetwórstwa w rolnictwie ekologicznym PRZETWÓRSTWO WŁASNYCH

Bardziej szczegółowo

Sprzedaż produktów żywnościowych nieprzetworzonych i. przetworzonych - przez rolnika. Regulacje prawne

Sprzedaż produktów żywnościowych nieprzetworzonych i. przetworzonych - przez rolnika. Regulacje prawne Sprzedaż produktów żywnościowych nieprzetworzonych i przetworzonych - przez rolnika. Regulacje prawne O czym musi wiedzieć producent - rolnik? Jednym ze sposobów zwiększenia dochodów, które cieszą się

Bardziej szczegółowo

LISTA KONTROLNA SPIWET PASZE H stosowanie procedur opartych na zasadach HACCP

LISTA KONTROLNA SPIWET PASZE H stosowanie procedur opartych na zasadach HACCP Pieczęć Inspektoratu Weterynarii LISTA KONTROLNA SPIWET PASZE H stosowanie procedur opartych na zasadach HACCP PROTOKÓŁ Z KONTROLI Nr... Data inspekcji.. Godzina rozpoczęcia inspekcji.. Godzina zakończenia

Bardziej szczegółowo

Żywność: Prawo UE: 2. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych

Żywność: Prawo UE: 2. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych Żywność: Prawo UE: 1.Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO EPIDEMIOLOGICZNA W ŁODZI

WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO EPIDEMIOLOGICZNA W ŁODZI WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO EPIDEMIOLOGICZNA W ŁODZI luty r. Kierownik Oddziału Higieny Komunaln mgr Marek Łukasiewicz Ustawa z dnia marca r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z r. Nr, poz. z późn.

Bardziej szczegółowo

Systemy Zapewnienia Jakości (HACCP i ISO 22000)

Systemy Zapewnienia Jakości (HACCP i ISO 22000) Projekt Nr POKL.08.01.01-635/10 pt. Szerzenie wiedzy pracowników sektora spożywczego kluczem do sukcesu przedsiębiorstw. współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Bardziej szczegółowo

System śledzenia środków spożywczych (traceability), podstawowe narzędzie do wycofania niebezpiecznej żywności z rynku

System śledzenia środków spożywczych (traceability), podstawowe narzędzie do wycofania niebezpiecznej żywności z rynku System śledzenia środków spożywczych (traceability), podstawowe narzędzie do wycofania niebezpiecznej żywności z rynku Iwona Zawinowska Biuro Bezpieczeństwa Żywności Pochodzenia Zwierzęcego GŁÓWNY INSPEKTORAT

Bardziej szczegółowo

999 zł. Rabat 10 % dla drugiej osoby z tej samej Instytucji. Cele kursu: Adresaci kursu: Przede wszystkim: oraz dodatkowo: Prowadzący:

999 zł. Rabat 10 % dla drugiej osoby z tej samej Instytucji. Cele kursu: Adresaci kursu: Przede wszystkim: oraz dodatkowo: Prowadzący: Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej Centrum Mazowsze zaprasza na kurs: SPECJALISTA DO SPRAW ŻYWIENIA ZBIOROWEGO Termin:17, 18 listopada, 8, 9 grudnia 2014, 10:00-15:00 Miejsce zajęć: Warszawa, ul. Żurawia

Bardziej szczegółowo

BioCert Małopolska Sp. z o.o. 31-503 Kraków, ul. Lubicz 25A tel./fax 12 430-36-06 www.biocert.pl Certyfikacja ekologicznej produkcji rolnej

BioCert Małopolska Sp. z o.o. 31-503 Kraków, ul. Lubicz 25A tel./fax 12 430-36-06 www.biocert.pl Certyfikacja ekologicznej produkcji rolnej BioCert Małopolska Sp. z o.o. 31-503 Kraków, ul. Lubicz 25A tel./fax 12 430-36-06 www.biocert.pl Certyfikacja ekologicznej produkcji rolnej Beata Pietrzyk Dyrektor Biura Certyfikacji 1 Wstęp W Polsce wzrasta

Bardziej szczegółowo

Część I wprowadzanie suplementów diety, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz żywności wzbogacanej.

Część I wprowadzanie suplementów diety, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz żywności wzbogacanej. Część I wprowadzanie suplementów diety, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz żywności wzbogacanej. Zasady wprowadzania po raz pierwszy do obrotu suplementów diety, środków spożywczych

Bardziej szczegółowo

TOWAROZNAWSTWO SPOŻYWCZE. Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI. Rozdział 1. Wiadomości wstępne

TOWAROZNAWSTWO SPOŻYWCZE. Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI. Rozdział 1. Wiadomości wstępne TOWAROZNAWSTWO SPOŻYWCZE Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI Rozdział 1. Wiadomości wstępne 1.1. Podstawowe pojęcia i określenia z zakresu towaroznawstwa żywności 1.2. Klasyfikacja

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH DLA ZAWODU - TECHNIK ŻYWIENIA I USŁUG GASTRONOMICZNYCH - 343404 NR PROGRAMU:

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH DLA ZAWODU - TECHNIK ŻYWIENIA I USŁUG GASTRONOMICZNYCH - 343404 NR PROGRAMU: PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH DLA ZAWODU - TECHNIK ŻYWIENIA I USŁUG GASTRONOMICZNYCH - 343404 NR PROGRAMU: ZSP1/T-V-tżu-12/13 12.1. Bezpieczeństwo i higiena pracy w zakładzie gastronomicznym. Uszczegółowione

Bardziej szczegółowo

ANKIETA. Pytania/pola zaznaczone (*) są obowiązkowe. Prosimy wpisać N/A w przypadku gdy pole nie dotyczy twojego przedsiębiorstwa.

ANKIETA. Pytania/pola zaznaczone (*) są obowiązkowe. Prosimy wpisać N/A w przypadku gdy pole nie dotyczy twojego przedsiębiorstwa. ANKIETA Informacje podane w niniejszej ankiecie mają charakter poufny i zostaną wykorzystane wyłącznie na potrzeby realizacji projektu TRAFOON. Analiza zawartych treści będzie pomocna w określeniu najistotniejszych

Bardziej szczegółowo

System kontroli zewnętrznej jakości I bezpieczeństwa żywności

System kontroli zewnętrznej jakości I bezpieczeństwa żywności System kontroli zewnętrznej jakości I bezpieczeństwa żywności Przepisy prawne Rozp. (WE) nr 882/2004 - W sprawie kontroli urzędowych Rozp. (WE) nr 178/2002 ogólne zasady prawa żywnościowego 2 Rozp. (WE)

Bardziej szczegółowo

HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Point) Analiza Zagrożeń i Krytycznych Punktów Kontroli

HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Point) Analiza Zagrożeń i Krytycznych Punktów Kontroli HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Point) Analiza Zagrożeń i Krytycznych Punktów Kontroli Wstęp HACCP został początkowo opracowany we wczesnym okresie amerykańskiego programu kosmicznych lotów

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 30 października 2003 r. o zmianie ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia oraz niektórych innych ustaw 1)

USTAWA z dnia 30 października 2003 r. o zmianie ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia oraz niektórych innych ustaw 1) Kancelaria Sejmu s. 1/23 USTAWA z dnia 30 października 2003 r. o zmianie ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia oraz niektórych innych ustaw 1) Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2003 r. Nr 208,

Bardziej szczegółowo

Wykaz. Tytuł poradnika/przewodnika. Główny Inspektorat Sanitarny ul. Targowa 65 03-729 Warszawa

Wykaz. Tytuł poradnika/przewodnika. Główny Inspektorat Sanitarny ul. Targowa 65 03-729 Warszawa Wykaz przewodników oraz poradników Dobrej Praktyki Higienicznej (GHP), Dobrej Praktyki Produkcyjnej (GMP) i wdrażania zasad systemu HACCP zaopiniowanych pozytywnie pod względem zgodności z wymaganiami

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia z auditów GMP+ (B2, B4.1) w Polsce. Konferencja PDV. Poznań 20.11.2008. Jacek ŁASAK Bureau Veritas Certification Polska

Doświadczenia z auditów GMP+ (B2, B4.1) w Polsce. Konferencja PDV. Poznań 20.11.2008. Jacek ŁASAK Bureau Veritas Certification Polska Doświadczenia z auditów GMP+ (B2, B4.1) w Polsce. Konferencja PDV. Poznań 20.11.2008. Jacek ŁASAK Bureau Veritas Certification Polska Wymagania prawa paszowego wspólnotowe, krajowe Q&A B2, B4.1 Standard

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu Wydział Nauk o Bezpieczeństwie obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

Zarys wymagań weterynaryjnych. dotyczących przetwórstwa i sprzedaży. produktów rybołówstwa

Zarys wymagań weterynaryjnych. dotyczących przetwórstwa i sprzedaży. produktów rybołówstwa Zarys wymagań weterynaryjnych dotyczących przetwórstwa i sprzedaży produktów rybołówstwa lek. wet. Andrzej Szpulak specjalista w zakresie higieny zwierząt rzeźnych i żywności zwierzęcego pochodzenia Sprzedaż:

Bardziej szczegółowo