Nowe rozwiązania WPR wobec wyzwań rolnictwa krajów członkowskich Unii Europejskiej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Nowe rozwiązania WPR 2013+ wobec wyzwań rolnictwa krajów członkowskich Unii Europejskiej"

Transkrypt

1 Nowe rozwiązania WPR wobec wyzwań rolnictwa krajów członkowskich Unii Europejskiej

2

3 Nowe rozwiązania WPR wobec wyzwań rolnictwa krajów członkowskich Unii Europejskiej Redakcja naukowa: prof. dr hab. Andrzej Kowalski dr Marek Wigier mgr Małgorzata Bułkowska 2013

4 Publikacj zrealizowano w ramach Programu Wieloletniego Konkurencyjno polskiej gospodarki ywnociowej w warunkach globalizacji i integracji europejskiej Celem opracowania jest analiza rozwiza WPR UE po 2013 roku z perspektywy konkurencyjnoci sektorów rolno-ywnociowych i obszarów wiejskich wybranych krajów europejskich. Recenzenci: prof. dr hab. Wodzimierz Rembisz, Wysza Szkoa Finansów i Zarzdzania w Warszawie dr hab. Renata Grochowska, prof. Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki ywnociowej Pastwowego Instytutu Badawczego Opracowanie komputerowe Magorzata Bukowska Projekt okadki AKME Projekty Sp. z o.o. Rozdziay: 4, 5, 6, 8, 10, 13, 14, 15, 16, 18, 19 zostay przetumaczone z jzyka angielskiego na jzyk polski przez Contact Language Services. Rozdzia 17 nadesano do publikacji w jzyku rosyjskim. Jego przekad na jzyk polski wykonaa firma Contact Language Services. Jzyk ródowy pozostaych rozdziaów stanowi jzyk polski. Za zamieszczone treci odpowiadaj autorzy opracowa. ISBN Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki ywnociowej Pastwowy Instytut Badawczy ul. witokrzyska, Warszawa tel.: (22) faks: (22)

5 Spis treści Dr Grzegorz Dybowski Dr Pierre-Yves Lelong, MgrSebastian Filipek-Kazimierczak, Dr inż. Joanna Pawłowska Tyszko Prof. dr hab. Wojciech Józwiak, Prof. dr hab. Wojciech Ziętara Inż. Klaus Wagner Inż. Tomáš Doucha, Inż. Jan Šlajs Prof. Leonardo Casini, Dr Caterina Contini, Dr Gabriele Scozzafava

6 Prof. dr hab. Jacek Kulawik, Dr inż. Joanna Pawłowska-Tyszko, Dr inż. Michał Soliwoda Dr Jaroslava Dittrichová, Dr Libuše Svobodová, Dr Miloslava Černá Prof. dr hab. Józef Stanisław Zegar Prof. Věra Majerová, Inż. Jiří Sálus Dr hab. Danuta Kołodziejczyk, Dr inż. Adam Wasilewski, Dr Marcin Gospodarowicz

7 Prof. dr hab. Szczepan Figiel, Dr Mariusz Hamulczuk Dr Szabolcs Biró Dr Vesna Paraušić, Prof. Drago Cvijanović, Mgr Predrag Vuković Dr. Hamid el Bilali, Dr. Roberto Capone, Dr Noureddin Driouech, Mgr. Sinisa Berjan, Mirjana Radovic, Prof. Zorica Vasiljevic, Dr Aleksandra Despotovic Prof. dr hab. Tetiana Mostenska

8 Prof. Dr hab. Anatoly Sayganov, Dr Alexander Kazakevich Ehretné Berczi Ildikó Dr Teodora Stoeva

9 Wprowadzenie

10

11

12 forward

13

14

15 acquis communautaire

16

17 1. Globalny rynek żywnościowy nowe uwarunkowania dla sektorów narodowych

18 Źródło: Dane FAO.

19

20

21

22 Źródło: Dane FAO.

23 Źródło: Dane FAO.

24

25

26

27 Źródło: [Nosecka 2012]. Literatura

28 2. Elastyczne formy przystosowania gospodarstw rolnych do wymogów WPR w nowej perspektywie finansowej po 2014 roku 2.1. Wstęp

29 2.2. Zarys problemu Health Check

30

31 2.3. Nowe ujęcie wartości dodanej w kontekście przyszłej perspektywy WPR Źródło: Opracowanie własne. Marge d orientation

32 la valeur ajoutée 2.4. Pojęcie gospodarstwa elastycznego

33 Projekt majątkowy: Projekt ekonomiczny: Projekt techniczny: Źródło: Opracowanie własne.

34 2.5. Konkluzje

35 Literatura

36 3. Zjawiska występujące w rolnictwie unijnych krajów Europy Środkowo-Wschodniej po 2004 roku i wnioski na przyszłość 3.1. Wprowadzenie 3.2. Stan rolnictwa przed akcesją

37

38 3.3. Stan rolnictwa po akcesji

39

40 Źródło: Statistisches Jahrbuch 2011.

41 Źródło: Statistiches Jahrbuch 2011.

42

43 Źródło: [Statistisches Jahrbuch 2011] Prawdopodobne skutki WPR po 2014 roku

44

45 3.5. Podsumowanie

46 Bibliografia:

47

48 4. Proces programowania środków rozwoju obszarów wiejskich na lata w Austrii 4.1. Sytuacja w Austrii

49 Źródło: Ministerstwo Rolnictwa, Leśnictwa, Gospodarki Wodnej i Środowiska, 2012.

50 Nowe wymogi UE na lata Ogólna strategia UE

51 4.3. Wspólna Polityka Rolna

52 4.4. Proces programowania w Austrii

53 4.5. Problemy i obszary konfliktu

54

55 4.6. Uwagi końcowe

56 Literatura

57 5. Sytuacja w czeskim rolnictwie po 9 latach członkostwa w UE stanowisko badawcze odnoszące się do wyzwań strategicznych dla przyszłej polityki po 2013 r Wprowadzenie

58 5.2. Główne cechy charakterystyczne czeskiego rolnictwa w stanie obecnym ocena krytyczna z perspektywy naukowej Razem , , , ,0 210,0 x - wsparcie dochodu (w tym ONW) - wsparcie inwestycje - płatności rolno-środowiskowe Źródło: [Ministerstwo Rolnictwa, IAEI ].

59 - - - Towar Jednostka Średnia z lat Średnia z lat Wskaźnik dla okresu /12 od /12 do P I Z E % P I Z E % P I Z E % Źródło:[Ministerstwo Rolnictwa, IAEI ]. -

60 Źródło: [Ministerstwo Rolnictwa ]. -

61 Źródło: [Spis Rolny, Czeski Urząd Statystyczny]. - annual work unit, AWU

62 Źródło: [Ministerstwo Rolnictwa, IAEI ], Rachunki Ekonomiczne dla Rolnictwa (Czeski Urząd Statystyczny)

63 Źródło: Analiza kosztów IAEI na lata , FADN-CZ

64 - Źródło: Czeski Urząd Statystyczny Baza danych na temat handlu. -

65 5.3. Cele strategiczne dla czeskiego rolnictwa

66 5.4. Stanowisko badawcze dotyczące reformy WPR po 2013 r. z uwzględnieniem celów strategicznych Poprawa relacji pomiędzy rolnictwem a środowiskiem 6

67

68 Wzrost wydajności i konkurencyjności gospodarstw rolnych

69 Zrównoważone podejście do dystrybucji wsparcia Natural Handicapped Areas, NHA

70 Rolnictwo i energia odnawialna Rolnictwo i rozwój wsi 5.5. Wnioski

71 Literatura Czeskie rolnictwo sześć lat po przystąpieniu do UE (Czeski przemysł spożywczy szanse na przyszłości i ryzyko) (Przegląd przemysłu spożywczego (Ekonomiczna pozycja i konkurencyjność rolnictwa i przemysłu spożywczego Czech w kontekście reformy WPR i wspólnego rynku UE (Modelowanie wielofunkcyjności czeskiego rolnictwa) (Czeskie rolnictwo po przystąpieniu do Unii Europejskiej Wpływ na rozwój jego wielofunkcyjności) (Ekonomika rolna) (Opłacalność hodowli krów mlecznych i mamek w czeskich gospodarstwach rolnych) (Ekonomika rolna) Podstawy

72 pytań koncepcyjnych dotyczących czeskiego rolnictwa zorientowanych na główne towary, Część A Analiza rozwoju do tej pory) (Sprawozdania dotyczące czeskiego rolnictwa) Strategia na rzecz wzrostu)

73 6. Nowa reforma WPR: analiza oddziaływań na szczeblu sub-krajowym. Przypadek Toskanii 6.1. Wprowadzenie

74 6.2. Reforma WPR i jej skutki: stan rzeczy

75

76 6.3. Metodologia

77

78 Pomoc w uj. Historycznym (waga) Płatności podstawowe (ważone na podstawie pomocy hist.) System dla małych gospodarstw rolnych UR 2010 Płatności zielone (ważone na podstawie pomocy hist.) UR (waga 2010) Ekologizacja (ważona na podstawie UR) Inne działańia Pomoc regionalna ogółem Różnice w odn. do bieżacej sytuacji Pomoc regionalna na 1 hektar Ekologizacja na 1 hektar Pomoc ogółem na 1 hektar Toskania 4,10% % ,1 89,5 189,6 Włochy 100,00% % ,1 89,5 232,6 78

79 t 6.4. Obecna sytuacja toskańskiego systemu rolnictwa

80 Region Gospodarstwa rolne Różnice Różnice UR Różnice Różnice absolutne % absolutne % Toskania , , , ,78-11,7 WŁOCHY , , , ,86-2,3 Źródło: Dane opracowane i przetworzone przez ISTAT.

81 Uprawy rolne Uprawy trwałe winorośla Pastwiska Gospodarstwa rolne UR Gospodarstwa rolne UR Gospodarstwa rolne UR Gospodarstwa rolne UR róznica 2000 różnica różnica różnica różnica różnica różnica różnica Toskania WŁOCHY % - 34% % % % % % % % % % % % % % % Źródło: Dane opracowane i przetworzone przez ISTAT. 81

82 Źródło: Opracowanie danych ARTEA Redystrybucja pomocy finansowej po proponowanej reformie WPR

83 Rodzaj działalności rolniczej GOSPODARSTWA ROLNE UR Płatności 1. Filaru status quo (A) Wartość dodana(a.v.) status quo + płatności (A) I filar z reformą (B) A.V. + płatności po reformie (B) Różnice A.V. + płatności (B-A) % Różnice A.V. + płatności(b-a) Róznica: 1. Filar w odniesieniu do status quo % Róznica: 1. Filar w odniesieniu do status quo % różnice w A.V. gospodarstw Różnice: 1 filar płatności na gospodarstwo % gospodarstw zwiększających płatności po reformie Razem ,67% % % Źródło: Opracowanie własne. 83

84 % Różnice A.V. + płatności w odn. do status quo Częstotliwość % gospodarstw Źródło: Opracowanie własne.

85 Źródło: Opracowanie własne.

86 6.6. Omówienie Literatura

87

88

89 7. Państwo a ubezpieczenia gospodarcze w rolnictwie implikacje dla WPR Wprowadzenie 7.2. Rolnicze ubezpieczenia gospodarcze przyczyny i formy angażowania się władz publicznych multi-peril

90 ad-hoc 7.3. Skuteczność interwencjonizmu państwowego w ubezpieczenia gospodarcze w rolnictwie producer loss ratio transfer efficiency

91 7.4. WPR a zarządzanie ryzykiem w rolnictwie

92 Wyszczególnienie Instrumenty zarządzania ryzykiem wspierane przez WPR Pośrednie instrumenty ograniczające ryzyko w rolnictwie - Bezpośrednie instrumenty zarządzania ryzykiem w rolnictwie - Pośrednie instrumenty ograniczające ryzyko w rolnictwie - Bezpośrednie instrumenty zarządzania ryzykiem w rolnictwie - Pośrednie instrumenty ograniczające ryzyko w rolnictwie - Bezpośrednie instrumenty zarządzania ryzykiem w rolnictwie Źródło: Opracowanie własne.

93

94 single risk insurance combined insurance yield insurance Źródło: Bielza Diaz-Caneja i in., 2009: Risk Management and Agricultural Insurance Schemes in Europe. JRC Reference Reports, European Commission.

95 Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych Komisji Europejskiej Wnioski

96 risk sharing, ), Literatura

97 8. Hedging walutowy Foreign Exchange Hedge spot rate 8.1. Forward

98 8.2. Studium przypadku

99 Źródło: Sprawozdania finansowe analizowanego przedsiębiorstwa z lat Źródło: Sprawozdania finansowe analizowanego przedsiębiorstwa z lat

100

101 Źródło: Opracowanie własne. zagwarantowane pierwsza płatność druga płatność Data trzecia płatność Źródło: Kursy wymiany walut Narodowego Banku Czeskiego (dostęp online), opracowanie własne.

102 8.3. Podsumowanie Literatura:

103 9. Zrównoważony rozwój rolnictwa rodzinnego w Polsce. Aspekt polityczny 9.1. Wprowadzenie

104 9.2. Zrównoważenie środowiskowe indywidualnych gospodarstw rolnych według grup obszarowych

105 Źródło: opracowano na podstawie danych PSR 2010 naliczonych przez US w Olsztynie na potrzeby pracy [GUS 2013].

106 Źródło: Jak w tab. 1.

107 Źródło: Jak w tab Zrównoważenie indywidualnych gospodarstw rolnych według klas wielkości ekonomicznej (SNB) Źródło: Jak w tab. 1.

108 Źródło: Jak w tab. 1. Źródło: jak w tab. 1.

109 9.4. Kolizja czy zbieżność ładów zrównoważenia: środowiskowego, ekonomicznego i społecznego Źródło: Jak na rys. 1.

110 Źródło: Jak na rys. 1. Źródło: Jak w tab. 1.

111 Źródło: Jak w tab Polityka

112

113

114

115

116 9.6. Podsumowanie

117 Literatura

118

119 10. Omówienie aspektów socjoekonomicznych obecnej sytuacji w czeskim rolnictwie i na czeskich obszarach wiejskich Wprowadzenie

120

121 10.2. Metodologia Wyniki i ich omówienie Charakterystyka socjoekonomiczna czeskich obszarów wiejskich

122 Źródło: Spis ludności CSU i opracowanie własne autorów.

123 * Źródło: CSU i opracowanie własne autorów.

124 10.4. Rolnictwo

125 Obecny kryzys gospodarczy

126 Źródło: Eurostat i autorzy. Źródło: Eurostat i autorzy.

127 Różne towary i usługi Restauracje i hotele Edukacja Rekreacja i kultura Komunikacja Transport Zdrowie Wykończenia, wyposażenie gospodarstwa domowego Mieszkalnictwo, woda, energia elektryczna, gaz i inne paliwa Odzież i obuwie Źródło: CSU + autorzy.

128 Wzrost oszczędności ludności w latach Depozytyłącznie Źródło: CSU i autorzy Wnioski

129 Literatura:

130

131

132 11. Instytucje działające na rzecz rozwoju obszarów wiejskich wyzwania na przyszłość Wstęp

133 11.2. Polityka wspierania rozwoju przedsiębiorczości na obszarach wiejskich

134

135 Rozwój działalności gospodarczej w warunkach prowadzonej polityki

136 ,4 3681,8 3753,4 3736,8 3909, Liczba podmiotów (tys.) ,7 1340,7 2307,6 1374,2 2337,3 1416,1 2325,3 1411,5 2412,1 1497, ,2 721,1 736,3 727,4 766, ,5 653,1 679,9 684,1 731, miejska wiejska miejsko-wiejska obszary wiejskie Polska Źródło: opracowanie własne na podstawie Banku Danych Lokalnych GUS. Rok

137 przedsibiorstw zarejestrowanych na tych obszarach w ogólnej liczbie przedsibiorstw w kraju (wykres 2). Naley zaznaczy, e wzrost ten jest przede wszystkim skutkiem do dynamicznego rozwoju dziaalnoci gospodarczej osób fizycznych, zorganizowanych w formie mikro lub maych przedsibiorstw. Wynika z tego, e inwestycje infrastrukturalne nie s jedynym czynnikiem rozwoju dziaalnoci gospodarczej. Istotny wpyw na rozwój przedsibiorczoci na obszarach wiejskich wywieraj bowiem rodki unijne transferowane przy pomocy bezporednich instrumentów wsparcia. Wykres 2. Struktura rodków inwestycyjnych gmin z Unii Europejskiej oraz podmiotów gospodarczych zarejestrowanych w systemie REGON wg rodzajów gmin 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 14,2 14,4 71,4 Udzia w rodkach inwestycyjnych z UE w latach ,5 19,6 20,3 20, 4 17,5 18,7 18,6 20, 2 63,0 61,7 61,2 59, Udzia podmiotów gospodarczych w ogólnej liczbie podmiotów w kraju miejsk ie wiejskie miejs ko-wiejskie Udzia podmiotów gospodarczych osób fizycznych w ogólnej liczbie podmiotów osób fizycznych w kraju ródo: Obliczenia wasne na podstawie danych GUS Podsumowanie i wnioski W prowadzeniu dziaalnoci gospodarczej wystpuje szereg barier majcych swoje ródo zarówno w czynnikach okrelajcych tzw. zawodno systemu rynkowego, jak równie funkcjonowaniu administracji publicznej okrelajcych warunki i zasady funkcjonowania przedsibiorczoci. Dlatego te wanym jest postulat, aby interwencje publiczne byy ograniczone do tych obszarów gospodarki i grup podmiotów, gdzie zakres niesprawnoci rynku jest szczególnie wysoki i trwale uniemoliwia popraw konkurencyjnoci prowadzc do obnienia tempa wzrostu gospodarczego. W tym kontekcie polityka strukturalna i regionalna ze wzgldu na zakres systemowy oraz warto zaprogramowanej pomocy ma bardzo wysokie znaczenie dla wspierania przedsibiorczoci w krajach 137

138 11.4. Zintegrowane podejście instytucji działających na rzecz rozwoju obszarów wiejskich Słownik języka polskiego

139 11.5. Koordynacja i współpraca między samorządami wojewódzkim i lokalnym działającymi na rzecz rozwoju obszarów wiejskich

140

141 xi x x x x i x x x x x xi x x x i

142 11.6. Koordynacja i współpraca między instytucjami szczebla lokalnego działającymi na rzecz rozwoju obszarów wiejskich

143

144

145 11.7. Czy istniejący system instytucjonalny sprzyja procesom współpracy i koordynacji? Rekomendacja dla systemu instytucjonalnego działającego na rzecz rozwoju obszarów wiejskich

146 Literatura

147 12. Rozwój produkcji biopaliw a bezpieczeństwo żywnościowe implikacje dla polityki ekonomicznej Zarys problemu

148 12.2. Przesłanki i skutki rozwoju produkcji biopaliw

149 Azja i Oceania Europa Ameryka Centralna i Południowa Ameryka Północna Źródło: opracowanie własne na podstawie U.S. Energy Information Administration (EIA).

150 12.3. Cenowe powiązanie rynków surowców rolnych i energetycznych

151 300 Energia Rolnictwo Żywność Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych Banku Światowego

152 Jan-90 Dec-90 Nov-91 Oct-92 Sep-93 Aug-94 Jul-95 Jun-96 May-97 Apr-98 Mar-99 Feb-00 Jan-01 Źródło: Obliczenia własne na podstawie danych Banku Światowego. Dec-01 Nov-02 Oct-03 Sep-04 Aug-05 Jul-06 Jun-07 May-08 Apr-09 Mar-10 Feb-11 Jan-12 Dec-12

153 12.4. Bezpieczeństwo żywnościowe w kontekście zmienności cen. food security The Economist Intelligence Unit

154 The Economist Intelligence Unit

155 1,60 Świat Unia Europejska Polska 1,50 1,40 1,30 1, Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych FAO. 60,0 Świat Unia Europejska Polska 50,0 40,0 30,0 20,0 10,0 0, Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych FAO

156 12.5. Oddziaływanie wzrostu produkcji biopaliw na bezpieczeństwo żywnościowe stock to use ratio

157 mandatory blending levels Podsumowanie

158

159 Literatura

160

161 13. Możliwości w zakresie innowacji w obszarze rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich na Węgrzech Wstęp Rola innowacji

162 13.3. Sytuacja w węgierskim rolnictwie

163

164 13.4. Wyniki młodych rolników Źródło: FADN, 2011.

165 13.5. Wywiady z podmiotami łańcucha innowacji

166 13.6. Wnioski

167 Literatura Innováció az agrár és vidékfejlesztésben An assessment of the Agricultural Knowledge and Innovation System in Hungary. Az innováció alapjai és megjelenési területei Cross country analysis of farm performance. A piacorientáció és az innováció kapcsolata a magyar élelmiszeripari KKV-k esetében Enhancing Agricultural Innovation: How to Go Beyond the Strengthening of Research Systems Agricultural Innovation Systems. An investment Sourcebook

168 14. Analiza rzeczywistych wskaźników konkurencyjności w sektorze rolnym Serbii Wstęp

169 14.2. Pozycja produkcji rolnej w serbskiej gospodarce

170 Kraj Rolnictwo, wartość dodana, Zatrudnienie w rolnictwie, w % PKB 1 % łącznego zatrudnienia 2 Gospodarki zaawansowane 3 Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Europa środkowa i wschodnia) 8. Serbia 9,0 21,9 Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Wspólnota Niepodległych Państw) Źródło: Bank Światowy,

171 Źródło: Odpowiednie zestawienia danych z serbskiego Urzędu Statystycznego,

172 14.3. Wskaźniki konkurencyjności sektora rolnego Serbii: przyczyny i konsekwencje braku konkurencyjności na rynku międzynarodowym

173 Kraj PKB na osobę Gospodarki zaawansowane Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Europa środkowa i wschodnia) 8. Serbia Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Wspólnota Niepodległych Państw) Źródło: Międzynarodowy Fundusz Walutowy (MFW), baza danych World Economic Outlook (WEO), kwiecień 2013 r.,

174

175 Kraj Wartość dodana rolnictwa na pracownika, stała USD Udział hodowli bydła w łącznej wartości produkcji rolnej w % 2 Gospodarki zaawansowane 3 Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Europa środkowa i wschodnia)/ 16. Serbia ,2 Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Wspólnota Niepodległych Państw)/ 3 Źródło: Bank Światowy, statystyki FAO,

176

177 Kraj Wartość eksportu produktów rolnych / 1 w przeliczeniu na hektar użytków rolnych w 2010 r. Gospodarki zaawansowane/ 2 Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Europa środkowa i wschodnia)/ 8. Serbia 443,7 Rynki wschodzące i gospodarki rozwijające się (Wspólnota Niepodległych Państw)/ 2 Źródło: Statystyki FAO,

178

179 14.4. Sposoby na rozwój konkurencyjności serbskiego sektora rolnego

180

181 14.5. Wnioski modelu konkurencyjności Literatura

182

183 15. Dostosowanie polityki rolnej i obszarów wiejskich bałkanów zachodnich do wspólnotowego dorobku prawnego: na przykładzie Bośni, Czarnogóry i Serbii Wprowadzenie

184 ..

185

186

187 15.2. Materiały i metody

188 15.3. Wyniki i ich omówienie

189

190

191

192

193

194

195

196 acquis communautaire

197

198 Płatności bezpośrednie

199 15.4. Wnioski

200

201 Literatura.

202

203

204

205 16. Konkurencyjność ukraińskich produktów spożywczych

206

207 , , ,8 9,5 9,9 10 2,7 3,5 4,3 4,7 6,2 10,8 9,5 9,9 12,8 17, ,4 2,7 3,5 4,3 4,7 6, ,2 Źródło: Opracowanie własne.

208

209

210

211

212

213 Źródło: [Ukraiński Urząd Statystyczny]. Źródło: [Instytut Ekonomiki Rolnictwa].

214 Wnioski

215 Literatura

216 17. Problemy i perspektywy trwałego rozwoju rolnictwa Białorusi

217

218

219

220 Uwaga: Suma strat z powodu braku parytetu cen jest obliczona w stosunku do cen 1990 r.

221

222

223

224

225

226

227 Literatura

228 18. Węgierski sektor ogrodnictwa: analiza gospodarstw z uprawami odkrytymi i cieplarnianymi Wprowadzenie Miejsce węgierskiego rolnictwa w UE

229 Źródło: [Węgierski Główny Urząd Statystyczny, 2013] Obszar krytych i odkrytych upraw warzyw ( )

230 Źródło: [FruitVeb, 2012] Produkcja warzyw

231 Źródło: Węgierski Główny Urząd Statystyczny, Produkcja na obszarach odkrytych Produkcja w szklarniach

232 18.5. Eksport-import Źródło: [Węgierski Główny Urząd Statystyczny 2012].

233 Import (thousand ) Total agricultural and food industry import (thousand ) Share of the import of agricultural and food 1,5 1,9 2,9 2,5 2,6 2,8 2,6 2,1 2,1 2,5 2,1 industry (%) Export (thousand ) Total agricultural and food industry export (thousand ) Share of the export of agricultural and food industry (%) 2,9 2,6 2,40 2,6 1,90 1,9 1,60 1,4 1,60 1,6 1,50 Źródło: Węgierski Główny Urząd Statystyczny, Możliwości sprzedaży

234 Wcześniejsze wyzwania Kryzys EHEC Problemy strukturalne na rynku arbuza

235 18.7. Wyzwania w sektorze warzyw

236

237 18.8. Wnioski Literatura

238

239 19. Omówienie niektórych wskaźników agrostatystycznych charakteryzujących produkcję warzyw w Bułgarii w kontekście Wspólnej Polityki Rolnej Wprowadzenie Krajowa strategia

240 19.2. Materiały i metody Krajowa strategia

241 19.3. Wyniki i ich omówienie

242 19.4. Wnioski

243 Źródło: Bułgarski Rocznik Statystyczny. Źródło: Bułgarski Rocznik Statystyczny

244 Źródło: Bułgarski Rocznik Statystyczny. Literatura

245

246 EGZEMPLARZ BEZPATNY Nakad egz.,ark. wyd. Druk i oprawa: EXPOL Wocawek

Efekty objęcia polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich Wspólną Polityką Rolną

Efekty objęcia polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich Wspólną Polityką Rolną Efekty objęcia polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich Wspólną Polityką Rolną Plan prezentacji Wybrane efekty realizacji instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej w Polsce. Oczekiwania co do przyszłej perspektywy

Bardziej szczegółowo

Celowość zastosowania wybranych wariantów dystrybucji płatności bezpośrednich po 2013 roku w Polsce

Celowość zastosowania wybranych wariantów dystrybucji płatności bezpośrednich po 2013 roku w Polsce Renata Grochowska, Stanisław Mańko Celowość zastosowania wybranych wariantów dystrybucji płatności bezpośrednich po 2013 roku w Polsce Nowa polityka rolna UE - kontynuacja czy rewolucja? Jachranka, 9-11

Bardziej szczegółowo

Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE

Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE Rozwój obszarów wiejskich Działania rynkowe Płatności bezpośrednie Wieloletnie Ramy Finansowe 2014-2020: WPR stanowi 38,9% wydatków z budżetu UE Wspólna

Bardziej szczegółowo

Polska w Onii Europejskiej

Polska w Onii Europejskiej A/452928 Polska w Onii Europejskiej - wybrane polityki sektorowe Wydawnictwo SGGW Warszawa 2004 Spis treści Wstęp 9 1. CHARAKTERYSTYKA PORÓWNAWCZA GOSPODAREK POLSKI I UNII EUROPEJSKIEJ 11 1.1. Dynamika

Bardziej szczegółowo

Efekty objęcia polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich Wspólną Polityką Rolną

Efekty objęcia polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich Wspólną Polityką Rolną Efekty objęcia polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich Wspólną Polityką Rolną Plan prezentacji Wybrane efekty realizacji instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej w Polsce. Oczekiwania co do przyszłej perspektywy

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla Polski i polskiego sektora rolnego w perspektywie 2014-2020

Fundusze unijne dla Polski i polskiego sektora rolnego w perspektywie 2014-2020 Prof. dr hab. Andrzej Czyżewski, dr Sebastian Stępień Katedra Makroekonomii i Gospodarki Żywnościowej Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Fundusze unijne dla Polski i polskiego sektora rolnego w perspektywie

Bardziej szczegółowo

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE Maria Staniszewska Polski Klub Ekologiczny NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE BAŁTYCKI PLAN DZIAŁANIA Nasze zobowiązania:

Bardziej szczegółowo

Rozwój krajowych przedsiębiorstw rolnych osób fizycznych w świetle idei spirali wzrostu

Rozwój krajowych przedsiębiorstw rolnych osób fizycznych w świetle idei spirali wzrostu Rozwój krajowych przedsiębiorstw rolnych osób fizycznych w świetle idei spirali wzrostu Rozwój krajowych przedsiębiorstw rolnych osób fizycznych w świetle idei spirali wzrostu Autor prof. dr hab. Wojciech

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia I stopnia (licencjackie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia I stopnia (licencjackie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Studia I stopnia (licencjackie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie i doktorzy habilitowani Prof. dr hab. Stanisław

Bardziej szczegółowo

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich Przasnysz, 18 maja 2015 r. Komunikat Komisji Europejskiej WPR do 2020 r. Wyzwania Europa 2020 3 cele polityki

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Promotorzy prac magisterskich Prof. dr hab. Stanisław CZAJA Prof. dr hab. Bogusław

Bardziej szczegółowo

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Andrzej Kowalski Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Katedra Rozwoju Obszarów Wiejskich Szkoła Główna Handlowa Warszawa kwiecień 2009 Wzajemne

Bardziej szczegółowo

RYNEK ROLNY W UJ CIU FUNKCJONALNYM

RYNEK ROLNY W UJ CIU FUNKCJONALNYM RYNEK ROLNY W UJ CIU FUNKCJONALNYM RYNEK ROLNY W UJ CIU FUNKCJONALNYM Praca zbiorowa pod redakcj : dr hab. W odzimierz Rembisz dr in. Marcin Idzik Autorzy: prof. dr hab. Boles aw Borkowski dr hab. Szczepan

Bardziej szczegółowo

Zróżnicowanie przestrzenne wykorzystania funduszy Unii Europejskiej przez gospodarstwa rolne w Polsce

Zróżnicowanie przestrzenne wykorzystania funduszy Unii Europejskiej przez gospodarstwa rolne w Polsce Zróżnicowanie przestrzenne wykorzystania funduszy Unii Europejskiej przez gospodarstwa rolne w Polsce Bogucki Wydawnictwo Naukowe Poznań 2010 Spis treści 1. Wprowadzenie 9 1.1. Cel i zakres analizy 9 1.2.

Bardziej szczegółowo

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r.

rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. Stan i główne g wyzwania rozwoju obszarów w wiejskich w Polsce Warszawa, 9 października 2007 r. 1 Cele konferencji Ocena stanu i głównych wyzwań rozwoju obszarów wiejskich w Polsce Ocena wpływu reform

Bardziej szczegółowo

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE

EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE EKONOMIKA I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM W AGROBIZNESIE Anna Grontkowska, Bogdan Klepacki SPIS TREŚCI Wstęp Rozdział 1. Miejsce rolnictwa w systemie agrobiznesu Pojęcie i funkcje agrobiznesu Ogniwa agrobiznesu

Bardziej szczegółowo

Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego

Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego Wsparcie publiczne polskiego sektora żywnościowego Dr Marek Wigier Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy, Warszawa Kraków, 25 października 2013 roku Definicja

Bardziej szczegółowo

Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020

Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020 Stan prac nad założeniami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich WARSZAWA 4 kwietnia 2013 r. Prace nad projektem

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej. (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej. (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 1.8.2014 L 230/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) NR 834/2014 z dnia 22 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania wspólnych ram monitorowania

Bardziej szczegółowo

Parlament Europejski na UEP - zostań europosłem. SKN Gospodarki Żywnościowej

Parlament Europejski na UEP - zostań europosłem. SKN Gospodarki Żywnościowej Parlament Europejski na UEP - zostań europosłem SKN Gospodarki Żywnościowej Ewolucja Wspólnej Polityki Rolnej (1962-2014) Wydatki na WPR jako % budżetu UE 100 90 80 70 70 90 80 73 66 60 50 40 40 50 46

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów

KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów KONFERENCJA Infrastruktura wiejska drogą do sukcesu gospodarczego regionów Panel W zgodzie z naturą i kulturą czyli jak skutecznie wspierać rozwój infrastruktury na wsi? Warszawa, 28 października 2010

Bardziej szczegółowo

Rozwój obszarów wiejskich w nowej perspektywie finansowej

Rozwój obszarów wiejskich w nowej perspektywie finansowej Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rozwój obszarów wiejskich w nowej perspektywie finansowej dr inż. Zofia Szalczyk- Podsekretarz Stanu w MRiRW Lipiec 2013 Prace nad PROW 2014-2020 Opracowywany w Ministerstwie

Bardziej szczegółowo

'Wsparcie doradztwa w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020'

'Wsparcie doradztwa w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020' 'Wsparcie doradztwa w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020' Josefine LORIZ - HOFFMANN Komisja Europejska Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi Senat Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Ocena wpływu budżetu rolnego Wspólnoty na lata 2014-2020 na kondycję finansową krajowego rolnictwa i całą polską gospodarkę

Ocena wpływu budżetu rolnego Wspólnoty na lata 2014-2020 na kondycję finansową krajowego rolnictwa i całą polską gospodarkę Ocena wpływu budżetu rolnego Wspólnoty na lata 2014-2020 na kondycję finansową krajowego rolnictwa i całą polską gospodarkę Barbara Wieliczko IERiGŻ-PIB, 8 listopada 2013 r. Plan prezentacji 1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus SIEĆ DYSTRYBUCYJNA OGNIWEM STRATEGICZNEJ ROZBUDOWY SYSTEMU GAZOWEGO ZWIĘKSZAJĄCEGO BEZPIECZEŃSTWO DOSTAW GAZU ZIEMNEGO ORAZ STOPIEŃ DOSTĘPU SPOŁECZEŃSTWA DO SIECI Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro Spis treści Wstęp Dariusz Rosati.............................................. 11 Część I. Funkcjonowanie strefy euro Rozdział 1. dziesięć lat strefy euro: sukces czy niespełnione nadzieje? Dariusz Rosati........................................

Bardziej szczegółowo

pogłębianie wiedzy o instrumentach finansowych EFSI Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Instrumenty finansowe

pogłębianie wiedzy o instrumentach finansowych EFSI Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Instrumenty finansowe pogłębianie wiedzy o instrumentach finansowych EFSI Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich , współfinansowane z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Bardziej szczegółowo

Udział polityki spójności stale rośnie: - w 1965r. wynosił 6% - w 1988 r. wynosił 17% - w 2013r. wyniesie 36%

Udział polityki spójności stale rośnie: - w 1965r. wynosił 6% - w 1988 r. wynosił 17% - w 2013r. wyniesie 36% Jakie zmiany mogą czekać rolników po 2013? Czy będą to zmiany gruntowne czy jedynie kosmetyczne? Czy poszczególne instrumenty WPR będą ewaluować czy też zostaną uzupełnione o nowe elementy? Reforma WPR

Bardziej szczegółowo

Stan i perspektywy rozwoju rolnictwa ekologicznego i rynku produktów ekologicznych

Stan i perspektywy rozwoju rolnictwa ekologicznego i rynku produktów ekologicznych Stan i perspektywy rozwoju rolnictwa ekologicznego i rynku produktów ekologicznych Dr Krzysztof Jończyk Kongres Innowacji Polskich, Kraków, 10.03.2015 1 r. Rolnictwo ekologiczne Rozp. Rady (WE) 834/2007

Bardziej szczegółowo

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie Prof. dr hab. Stanisław CZAJA

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie...

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Maych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie... SPIS TRE%CI Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9 Streszczenie... 11 1. Zmiany makroekonomiczne w Polsce w latach

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PROGRAMÓW ROLNOŚRODOWISKOWYCH JAKO INSTRUMENTÓW POLITYKI NA WARTOŚĆ DODANĄ W POLSKICH GOSPODARSTWACH ROLNYCH

WPŁYW PROGRAMÓW ROLNOŚRODOWISKOWYCH JAKO INSTRUMENTÓW POLITYKI NA WARTOŚĆ DODANĄ W POLSKICH GOSPODARSTWACH ROLNYCH WPŁYW PROGRAMÓW ROLNOŚRODOWISKOWYCH JAKO INSTRUMENTÓW POLITYKI NA WARTOŚĆ DODANĄ W POLSKICH GOSPODARSTWACH ROLNYCH dr Agata Sielska mgr Aleksandra Pawłowska Struktura Wpływ programów rolnośrodowiskowych

Bardziej szczegółowo

PODAŻ CIĄGNIKÓW I KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH W POLSCE W LATACH 2003 2010

PODAŻ CIĄGNIKÓW I KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH W POLSCE W LATACH 2003 2010 Problemy Inżynierii Rolniczej nr 3/2011 Jan Pawlak Instytut Technologiczno-Przyrodniczy w Falentach Oddział w Warszawie PODAŻ CIĄGNIKÓW I KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH W POLSCE W LATACH 2003 2010 Streszczenie W

Bardziej szczegółowo

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej VII edycja Rok akademicki 2015/2016 Warunki uzyskania zaliczenia

Bardziej szczegółowo

ZIELONA ENERGIA W POLSCE

ZIELONA ENERGIA W POLSCE ZIELONA ENERGIA W POLSCE Współczesny świat wymaga zmiany struktury wykorzystywanych źródeł energii pierwotnej. Wzrost popytu na surowce energetyczne, przy jednoczesnej rosnącej niestabilności warunków

Bardziej szczegółowo

PRZYSZŁOŚĆ DORADZTWA ROLNICZEGO W KONTEKŚCIE WSPÓŁPRACY ŚRODOWISK NAUKOWYCH Z PRAKTYKAMI

PRZYSZŁOŚĆ DORADZTWA ROLNICZEGO W KONTEKŚCIE WSPÓŁPRACY ŚRODOWISK NAUKOWYCH Z PRAKTYKAMI PRZYSZŁOŚĆ DORADZTWA ROLNICZEGO W KONTEKŚCIE WSPÓŁPRACY ŚRODOWISK NAUKOWYCH Z PRAKTYKAMI dr hab. Zbigniew Brodziński Katedra Ekonomiki Przestrzennej i Środowiskowej Centrum Rozwoju Obszarów Wiejskich UWM

Bardziej szczegółowo

Proponowane tematy prac dyplomowych

Proponowane tematy prac dyplomowych KATEDRA ANALIZY SYSTEMOWEJ I FINANSÓW 1. Podatki i opłaty lokalne jako źródło dochodów własnych gminy 2. Analiza dochodów budżetowych jednostek samorządów terytorialnych na przykładzie gminy... w latach...

Bardziej szczegółowo

Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego http://www.zporr.gov.pl/

Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego http://www.zporr.gov.pl/ Oficjalne serwisy poświęcone funduszom pomocowym Fundusze strukturalne http://www.funduszestrukturalne.gov.pl/ Fundusz Spójności http://www.funduszspojnosci.gov.pl/ Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju

Bardziej szczegółowo

PRODUKCJA MLEKA W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH. Marcin Żekało, IERIGŻ-PIB, Warszawa 11.07.2014 r.

PRODUKCJA MLEKA W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH. Marcin Żekało, IERIGŻ-PIB, Warszawa 11.07.2014 r. PRODUKCJA MLEKA W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Marcin Żekało, IERIGŻ-PIB, Warszawa 11.07.2014 r. Plan prezentacji 1. Wprowadzenie. 2. Wybrane zagadnienia utrzymywania krów mlecznych w gospodarstwach ekologicznych.

Bardziej szczegółowo

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA. CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: EKONOMIA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Ekonomia pytania podstawowe 1. Cele i przydatność ujęcia modelowego w ekonomii 2.

Bardziej szczegółowo

Spójność funduszy a spójność terytorialna koordynacja polityki spójności i polityki rozwoju obszarów wiejskich.

Spójność funduszy a spójność terytorialna koordynacja polityki spójności i polityki rozwoju obszarów wiejskich. Spójność funduszy a spójność terytorialna koordynacja polityki spójności i polityki rozwoju obszarów wiejskich. Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa, 8 stycznia

Bardziej szczegółowo

KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW. w ramach UNII EUROPEJSKIEJ. Implikacje dla Polski B 365094

KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW. w ramach UNII EUROPEJSKIEJ. Implikacje dla Polski B 365094 KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW w ramach UNII EUROPEJSKIEJ Implikacje dla Polski B 365094 SPIS TREŚCI Wstęp 9 ROZDZIAŁ I. PODATKI JAKO CZYNNIK WPŁYWAJĄCY NA MIĘDZY- NARODOWĄ POZYCJĘ GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp 11

Spis treści. Wstęp 11 Spis treści Wstęp 11 Rozdział 1 Tendencje w rozwoju społeczeństwa niemieckiego 14 1.1. Podstawowe dane liczbowe i cechy społeczeństwa Niemiec 14 1.2. Sytuacja ekonomiczna niemieckich gospodarstw domowych

Bardziej szczegółowo

Zmiany we Wspólnej Polityce Rolnej w Unii Europejskiej

Zmiany we Wspólnej Polityce Rolnej w Unii Europejskiej Zmiany we Wspólnej Polityce Rolnej w Unii Europejskiej Nakłady na WPR w Polsce Płatności bezpośrednie wydatki ogółem w mld EUR w tym wkład krajowy 2007-2013 19,7 6,6 2014-2020 21,2 0,0 przesunięcie z II

Bardziej szczegółowo

Katedra Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu KIEROWNIK KATEDRY: DR HAB. JOANNA SZWACKA MOKRZYCKA PROF. SGGW

Katedra Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu KIEROWNIK KATEDRY: DR HAB. JOANNA SZWACKA MOKRZYCKA PROF. SGGW Katedra Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu KIEROWNIK KATEDRY: DR HAB. JOANNA SZWACKA MOKRZYCKA PROF. SGGW Struktura Katedry Polityki Europejskiej, Finansów Publicznych i Marketingu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH Priorytet 1. Ułatwianie transferu wiedzy i innowacji w rolnictwie, leśnictwie i na obszarach wiejskich 1a. Zwiększenie innowacyjności i bazy wiedzy na obszarach

Bardziej szczegółowo

KONKURENCJA PODATKOWA UNII EUROPEJSKIEJ

KONKURENCJA PODATKOWA UNII EUROPEJSKIEJ Leokadia Oręziak KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW w ramach UNII EUROPEJSKIEJ Implikacje dla Polski Warszawa 2007 SPIS TREŚCI Wstęp...........................................................

Bardziej szczegółowo

Plan studiów stacjonarnych I stopnia - kierunek Ekonomia (obowiązujący od roku akademickiego 2015/16)

Plan studiów stacjonarnych I stopnia - kierunek Ekonomia (obowiązujący od roku akademickiego 2015/16) Plan studiów stacjonarnych I stopnia - kierunek Ekonomia (obowiązujący od roku akademickiego 2015/16) semestr 1 Liczba godzin Forma Typ Liczba Nazwa modułu/przedmiotu zakończenia 2 (4+5+6+7+8) ECTS Łącznie

Bardziej szczegółowo

Polska Wieś 2014. Raport o stanie wsi. 26 czerwca 2014 r. Prof. dr hab. Walenty Poczta

Polska Wieś 2014. Raport o stanie wsi. 26 czerwca 2014 r. Prof. dr hab. Walenty Poczta Polska Wieś 2014. Raport o stanie wsi 26 czerwca 2014 r. Prof. dr hab. Walenty Poczta Wykorzystane rozdziały z Raportu prof. dr hab. Walenty Poczta, dr Agnieszka Baer-Nawrocka, Uniwersytet Przyrodniczy

Bardziej szczegółowo

Gospodarka rolna na obszarach o rozdrobnionej strukturze agrarnej

Gospodarka rolna na obszarach o rozdrobnionej strukturze agrarnej Gospodarka rolna na obszarach o rozdrobnionej strukturze agrarnej Dr inż. Marta Czekaj Prof. dr hab. Janusz Żmija Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie Wydział Rolniczo-Ekonomiczny Instytut

Bardziej szczegółowo

Kapitał zagraniczny w Polsce w dobie globalizacji

Kapitał zagraniczny w Polsce w dobie globalizacji AID Kapitał zagraniczny w Polsce w dobie globalizacji Pod redakcją Elizy Frejtag-Mika SPIS TREŚCI Wstęp 7 l t Przyczyny rozwoju bezpośrednich inwestycji zagranicznych w świetle teorii... 9 1.1. Wstęp.\

Bardziej szczegółowo

CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY. Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój na lata 2014-2020:

CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY. Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój na lata 2014-2020: NAZWA CELU FINANSOWANIE Cel I.1. Wspieranie aktywności i przedsiębiorczości mieszkańców CEL STRATEGICZNY I. ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I STABILNEGO RYNKU PRACY Oś I. Osoby młode na rynku pracy: 1. Poprawa

Bardziej szczegółowo

Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020

Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Obszary wiejskie w polityce spójności - założenia na okres 2014 2020 Konferencja Wiejska Polska 25 26 maja 2013 r. Konin/Licheń Krajowe podstawy strategiczne polityki

Bardziej szczegółowo

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU

UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU UWARUNKOWANIA PRAWNE ROZWOJU BIOGAZU Według przepisów prawa UE i Polski inż. Bartłomiej Asztemborski basztemborski@kape.gov.pl dr inż. Ryszard Wnuk Zmień odpady na zysk - Biogazownia w Twojej gminie Rozwój

Bardziej szczegółowo

Inteligentna Energia Program dla Europy

Inteligentna Energia Program dla Europy Inteligentna Energia Program dla Europy informacje ogólne, priorytety. Antonina Kaniszewska Program ramowy na rzecz konkurencyjności i innowacji (2007-2013) Competitiveness and Innovation framework Programme

Bardziej szczegółowo

Zróżnicowanie strategii rozwoju rolnictwa kraje OECD, BRICS i Ukraina

Zróżnicowanie strategii rozwoju rolnictwa kraje OECD, BRICS i Ukraina Renata Grochowska Janusz Rowiński Zróżnicowanie strategii rozwoju rolnictwa kraje OECD, BRICS i Ukraina Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy Warszawa, 28 października

Bardziej szczegółowo

Spotkanie z ministrem rolnictwa i rozwoju wsi Markiem Sawickim

Spotkanie z ministrem rolnictwa i rozwoju wsi Markiem Sawickim Kto i na jakie wsparcie może liczyć na polskiej wsi w latach 2015 2020 -System płatności bezpośrednich w latach 2015-2020 - Program Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014-2020 Spotkanie z ministrem rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Skala wsparcia obszarów wiejskich w ramach krajowych i regionalnych programów operacyjnych na lata 2007-2013

Skala wsparcia obszarów wiejskich w ramach krajowych i regionalnych programów operacyjnych na lata 2007-2013 Konferencja Polityka spójności na rzecz rozwoju obszarów wiejskich Skala wsparcia obszarów wiejskich w ramach krajowych i regionalnych programów operacyjnych na lata 2007-2013 dr Hanna Jahns Sekretarz

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 9 ROZDZIAŁ I Teoretyczne ujęcie innowacji... 11 1. Innowacje-proces innowacyjny-konkurencyjność... 11 2. System innowacyjny na poziomie regionu... 15 3. System innowacyjny a

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ

Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ Studia objęte patronatem Doliny Lotniczej Czy chcesz poznać odpowiedzi na pytania: Co to jest inteligentna specjalizacja - IS (ang. smart

Bardziej szczegółowo

KATEDRA EKONOMII ZAKŁAD EKONOMIKI KSZTAŁCENIA

KATEDRA EKONOMII ZAKŁAD EKONOMIKI KSZTAŁCENIA KATEDRA EKONOMII 1. Agroturystyka jako forma aktywizacji obszarów wiejskich na przykładzie.. 2. Działalność agroturystyczna jako dodatkowe źródło dochodu na przykładzie 3. Wykorzystanie potencjału turystycznego

Bardziej szczegółowo

1. Rola marketingu terytorialnego w procesie kształtowania pozycji przedsiębiorstwa w otoczeniu - Janusz Dworak 13

1. Rola marketingu terytorialnego w procesie kształtowania pozycji przedsiębiorstwa w otoczeniu - Janusz Dworak 13 Wprowadzenie 9 Część I Zagadnienia strategiczne w przedsiębiorstwach 1. Rola marketingu terytorialnego w procesie kształtowania pozycji przedsiębiorstwa w otoczeniu - Janusz Dworak 13 1.1. Marketing terytorialny

Bardziej szczegółowo

NIEPOKOJĄCE TENDENCJE W WYKORZYSTANIU ZIEMI ROLNICZEJ WE WSPÓŁCZESNEJ GOSPODARCE ŚWIATOWEJ

NIEPOKOJĄCE TENDENCJE W WYKORZYSTANIU ZIEMI ROLNICZEJ WE WSPÓŁCZESNEJ GOSPODARCE ŚWIATOWEJ NIEPOKOJĄCE TENDENCJE W WYKORZYSTANIU ZIEMI ROLNICZEJ WE WSPÓŁCZESNEJ GOSPODARCE ŚWIATOWEJ Jerzy Wilkin Wydział Nauk Ekonomicznych UW i Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN Wielkość użytków rolnych w skali

Bardziej szczegółowo

dr inż.. Mariusz Maciejczak www.maciejczak.pl Rozwój j rolnictwa ekologicznego

dr inż.. Mariusz Maciejczak www.maciejczak.pl Rozwój j rolnictwa ekologicznego dr inż.. Mariusz Maciejczak www.maciejczak.pl Rozwój j rolnictwa ekologicznego W początkach rozwoju Źródło: http://free.art.pl/andrzejczak_satyra/ ROLNIK EKOLOGICZNY Jeszcze nie tak dawno ROLNIK EKOLOGICZNY

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski Załącznik do uchwały nr 548 Senatu Uniwersytetu Zielonogórskiego w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych prowadzonych na Wydziale Ekonomii i Zarządzania Studia podyplomowe Mechanizmy

Bardziej szczegółowo

KIERUNKI WSPÓŁPRACY GOSPODARCZEJ ZE WSCHODEM

KIERUNKI WSPÓŁPRACY GOSPODARCZEJ ZE WSCHODEM KIERUNKI WSPÓŁPRACY GOSPODARCZEJ ZE WSCHODEM Mikołaj Waszczenko Spośród państw, które przystąpiły w 2004 r. do UE Polska posiada najdłuższą granicę z państwami nieunijnymi. Wynosi ona 1 185 km: 232- z

Bardziej szczegółowo

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO?

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej jest kwestią wyboru pewnego modelu cywilizacyjnego. Skutki ekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Renty strukturalne. jako instrument prawny wspólnej polityki rolnej Unii Europejskiej. Dorota Milanowska. LexisNexis- Wydanie 1

Renty strukturalne. jako instrument prawny wspólnej polityki rolnej Unii Europejskiej. Dorota Milanowska. LexisNexis- Wydanie 1 Renty strukturalne jako instrument prawny wspólnej polityki rolnej Unii Europejskiej Dorota Milanowska Wydanie 1 LexisNexis- Warszawa 2012 Wykaz skrótów.\..-.-.-. 11 Wstęp 13 ROZDZIAŁ I. Wspieranie rozwoju

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa ARiMR w liczbach i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013 Wykres 5.

Program Operacyjny Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa ARiMR w liczbach i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013 Wykres 5. www.arimr.gov.pl Lipiec 2012 O ARiMR Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od 1994 r. wspiera działania służące rozwojowi rolnictwa i obszarów wiejskich. Agencja zajmuje się wdrażaniem instrumentów

Bardziej szczegółowo

Data Temat Godziny Wykładowca

Data Temat Godziny Wykładowca Harmonogram zajęć w ramach Studiów Podyplomowych Mechanizmy funkcjonowania strefy EURO (IV edycja) organizowanych przez Uniwersytet Opolski przy wsparciu Narodowego Banku Polskiego (zajęcia odbywać się

Bardziej szczegółowo

DOTACJE ŻRÓDŁA FINANSOWANIA INWESTYCJI W LATACH 2007-2013

DOTACJE ŻRÓDŁA FINANSOWANIA INWESTYCJI W LATACH 2007-2013 Wspieranie inwestycji 2007-2013 DOTACJE ŻRÓDŁA FINANSOWANIA INWESTYCJI 1 W LATACH 2007-2013 Poznań, 17 września 2006 POLAGRA FOOD 2006 www.ms-consulting.pl 1 Wspieranie inwestycji 2007-2013 Prowadzenie:

Bardziej szczegółowo

MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ

MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ mgr Małgorzata Bułkowska mgr Mirosława Tereszczuk dr inż. Robert Mroczek Konferencja: Przemysł spożywczy otoczenie rynkowe, inwestycje, ekspansja

Bardziej szczegółowo

1.4. Podmioty wspierające przedsiębiorczość w regionie i źródła jej finansowania 22

1.4. Podmioty wspierające przedsiębiorczość w regionie i źródła jej finansowania 22 Wprowadzenie 9 Część I Rozwój regionalny i lokalny w warunkach kryzysu 1. Klimat przedsiębiorczości w rozwoju społeczno-gospodarczym regionu - wyniki badania ankietowego mieszkańców Litwy, Łotwy i Polski

Bardziej szczegółowo

Stan prac nad przygotowaniem PROW 2014-2020

Stan prac nad przygotowaniem PROW 2014-2020 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Stan prac nad przygotowaniem PROW 2014-2020 Kwiecień 2013 WARSZAWA 23 kwietnia 2013 r. Stan prac nad PROW 2014-2020 25 kwietnia 2012 r. przyjęcie przez Radę Ministrów

Bardziej szczegółowo

Spis treści WSTĘP... 13

Spis treści WSTĘP... 13 WSTĘP... 13 Rozdział I MODEL ZRÓWNOWAŻONEGO BIZNESU PRZEDSIĘBIORSTWA A KREACJA WARTOŚCI... 15 (Adam Jabłoński) Wstęp... 15 1. Konkurencyjność przedsiębiorstwa a model zrównoważonego biznesu... 16 2. Ciągłość

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020. Warszawa, 14 października 2014 r.

Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020. Warszawa, 14 października 2014 r. Nowa perspektywa finansowa Unii Europejskiej 2014-2020 Warszawa, 14 października 2014 r. 1 Cele tematyczne 2 Programy operacyjne na poziomie krajowym i regionalnym 3 Programy ramowe Unii Europejskiej Wsparcie

Bardziej szczegółowo

POLSKA W UNII EUROPEJSKIEJ

POLSKA W UNII EUROPEJSKIEJ PUBLICZNA BIBLIOTEKA PEDAGOGICZNA W KONINIE 62-510 Konin, ul. Przemysłowa 7 tel. centr. (63) 242 63 39 (63) 249 30 40 e-mail pbp@pbpkonin.pl www.pbpkonin.pl FILIA W TURKU 62-700 Turek, Al. Piłsudskiego

Bardziej szczegółowo

Podatek rolny a podatek dochodowy problemy opodatkowania polskiego rolnictwa. Prof. dr hab. Marian Podstawka dr inż. Joanna Pawłowska-Tyszko

Podatek rolny a podatek dochodowy problemy opodatkowania polskiego rolnictwa. Prof. dr hab. Marian Podstawka dr inż. Joanna Pawłowska-Tyszko Podatek rolny a podatek dochodowy problemy opodatkowania polskiego rolnictwa Prof. dr hab. Marian Podstawka dr inż. Joanna Pawłowska-Tyszko Istota problemu Aktualnie funkcjonujący system podatkowy w Polsce

Bardziej szczegółowo

Studia II stopnia (magisterskie) rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Międzynarodowe stosunki gospodarcze

Studia II stopnia (magisterskie) rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Międzynarodowe stosunki gospodarcze rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac dyplomowych na kierunku Międzynarodowe stosunki gospodarcze Katedry zasilające tzw. minimum kadrowe dla kierunku MSG (Wydział NE) Katedra Gospodarki Przestrzennej

Bardziej szczegółowo

Ułatwianie startu młodym rolnikom PROW 2007-2013

Ułatwianie startu młodym rolnikom PROW 2007-2013 UŁATWIANIE STARTU MŁODYM M ROLNIKOM W LATACH 2004-2006 2006 Ułatwianie startu młodym rolnikom PROW 2007-2013 Opracowała: Anna Siniarska Ekonomia, SGGW, Studia zaoczne W latach 2004-2006 został przeprowadzany

Bardziej szczegółowo

Kierunek Ekonomia Rok I Lp. Przedmioty Blok Wymiar

Kierunek Ekonomia Rok I Lp. Przedmioty Blok Wymiar Kierunek Ekonomia Rok I Semestr 1 Semestr 2 Matematyka wstęp 60 1 30 30 1 Matematyka A 60 6 30 30 E 2 Podstawy statystyki A 60 6 30 30 E 3 Podstawy mikroekonomii A 60 6 30 30 E 4 Podstawy makroekonomii

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej

Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej 1 Specjalne strefy ekonomiczne, klastry i co dalej Seminarium naukowe Instytut Przedsiębiorstwa Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie Warszawa, 11 marca 2014r. Atrakcyjne miejsce dla 2 obecnych i przyszłych

Bardziej szczegółowo

Ocena realizacji celów RPO WP w roku 2008 za pomocą modelu HERMIN

Ocena realizacji celów RPO WP w roku 2008 za pomocą modelu HERMIN Ocena realizacji celów RPO WP w roku 2008 za pomocą modelu HERMIN dr Instytut Wiedzy i Innowacji 2 września 2009 r. Projekt finansowany ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego

Bardziej szczegółowo

CZYNNIKI WARUNKUJĄCE WZROST KONKURENCYJNOŚCI POLSKICH GOSPODARSTW ROLNYCH. Józefów, 26 listopada 2014 r.

CZYNNIKI WARUNKUJĄCE WZROST KONKURENCYJNOŚCI POLSKICH GOSPODARSTW ROLNYCH. Józefów, 26 listopada 2014 r. Zakład Ekonomiki Gospodarstw Rolnych CZYNNIKI WARUNKUJĄCE WZROST KONKURENCYJNOŚCI POLSKICH GOSPODARSTW ROLNYCH Prof. Wojciech Józwiak Mgr inż. Adam Kagan Józefów, 26 listopada 2014 r. Wstęp Prezentacja

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności Zarządzanie łańcuchami dostaw żywności w Polsce. Kierunki zmian. Wacław Szymanowski Książka jest pierwszą na naszym rynku monografią poświęconą funkcjonowaniu łańcuchów dostaw na rynku żywności w Polsce.

Bardziej szczegółowo

MIEJSCE ROLNICTWA POLSKIEGO W UNII EUROPEJSKIEJ

MIEJSCE ROLNICTWA POLSKIEGO W UNII EUROPEJSKIEJ SZKOŁA WYŻSZA im. PAWŁA WŁODKOWICA w PŁOCKU Radosław Knap MIEJSCE ROLNICTWA POLSKIEGO W UNII EUROPEJSKIEJ Płock 2004 SPIS TREŚCI Wstęp 9 ROZDZIAŁ I TEORIA I PRAKTYKA STREFY WOLNEGO HANDLU I UNII CELNEJ

Bardziej szczegółowo

Artur Łączyński Departament Rolnictwa GUS

Artur Łączyński Departament Rolnictwa GUS Artur Łączyński Departament Rolnictwa GUS Plan wystąpienia Czynniki pływające na rolnictwo polskie od roku 2002 Gospodarstwa rolne Użytkowanie gruntów Powierzchnia zasiewów Zwierzęta gospodarskie Maszyny

Bardziej szczegółowo

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Podstawy prawne na poziomie UE Rozporządzenie Rady 1698/2005 z 20 września

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE KONTRAKTÓW CIRS W MECHANIZMIE CURRENCY CARRYTRADES

ZASTOSOWANIE KONTRAKTÓW CIRS W MECHANIZMIE CURRENCY CARRYTRADES Katedra Rynków Kapitałowych Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Jacek Tomaszewski ZASTOSOWANIE KONTRAKTÓW CIRS W MECHANIZMIE CURRENCY CARRYTRADES Rynek kapitałowy, a koniunktura gospodarcza Łódź, 3 4 grudnia

Bardziej szczegółowo

WPŁYW FUNDUSZY STRUKTURALNYCH na przekształcenia obszarów wiejskich w Polsce. Dr Marek Wigier IERiGŻ-PIB Warszawa, październik 2007

WPŁYW FUNDUSZY STRUKTURALNYCH na przekształcenia obszarów wiejskich w Polsce. Dr Marek Wigier IERiGŻ-PIB Warszawa, październik 2007 WPŁYW FUNDUSZY STRUKTURALNYCH na przekształcenia obszarów wiejskich w Polsce Dr Marek Wigier IERiGŻ-PIB Warszawa, październik 2007 1 PROBLEMY Ekonomiczne struktury ekonomiczno-produkcyjne, dochody, zależno

Bardziej szczegółowo

Tematyka seminarium licencjackiego dla studentów kierunku. Ekonomia w roku ak. 2014/2015

Tematyka seminarium licencjackiego dla studentów kierunku. Ekonomia w roku ak. 2014/2015 Tematyka seminarium licencjackiego dla studentów kierunku Zapisy 18.02.2014 r. godz. 13.15 prof. dr hab. Urszula Wich - pok. 515 Ekonomia w roku ak. 2014/2015 Uwarunkowania konkurencyjności regionów w

Bardziej szczegółowo

Podstawowa analiza rynku

Podstawowa analiza rynku Podstawowa analiza rynku Wykład 4 Jerzy Wilkin Co kryje się za pojęciem: rynek? Miejsce styku kupujących i sprzedających Miejsce przejawiania się popytu i podaży Złożony proces wzajemnego oddziaływania

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii (OZE) a obecna i przyszła Wspólna Polityka Rolna

Odnawialne źródła energii (OZE) a obecna i przyszła Wspólna Polityka Rolna Odnawialne źródła energii (OZE) a obecna i przyszła Wspólna Polityka Rolna jakie konsekwencje dla rolnictwa? Opole 22. 10. 2009 Wanda Chmielewska - Gill Iwona Pomianek Fundacja Programów Pomocy dla Rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy

Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy Zagadnienia (problemy) na egzamin dyplomowy kierunku ZARZĄDZANIE, I 0 licencjat Wiedza o zarządzaniu 1. Przegląd funkcji kierowniczych. 2. Teorie motywacyjne i przywódcze. 3. Współczesne koncepcje zarządzania.

Bardziej szczegółowo

K A R T A P R Z E D M I O T U

K A R T A P R Z E D M I O T U K A R T A P R Z E D M I O T U AKADEMIA MARYNARKI WOJENNEJ WYDZIAŁ DOWODZENIA I OPERACJI MORSKICH I. CHARAKTERYSTYKA PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu: Bezpieczeństwo gospodarki światowa Kod: Zog Kierunek studiów:

Bardziej szczegółowo

Zarys Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich

Zarys Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Zarys Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 2020 Kwiecień 2013 WARSZAWA 23 kwietnia 2013 r. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Jeden z

Bardziej szczegółowo

Wspólna Polityka Rolna a zrównoważony rozwój obszarów wiejskich Polski

Wspólna Polityka Rolna a zrównoważony rozwój obszarów wiejskich Polski Rozprawa habilitacyjna Uniwersytet Mikołaja Kopernika Wojciech Knieć Wspólna Polityka Rolna a zrównoważony rozwój obszarów wiejskich Polski Analiza socjologiczna Toruń 2012 Spis treści Wstęp... 9 Uwagi

Bardziej szczegółowo