Prognozowanie udziału grafitu i cementytu oraz twardoci na przekroju walca eliwnego na podstawie szybkoci krzepnicia

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Prognozowanie udziału grafitu i cementytu oraz twardoci na przekroju walca eliwnego na podstawie szybkoci krzepnicia"

Transkrypt

1 AMME th Prognozowanie udziału grafitu i cementytu oraz twardoci na przekroju walca eliwnego na podstawie szybkoci krzepnicia J. Sucho Zakład Odlewnictwa, Instytut Materiałów Inynierskich i Biomedycznych, Wydział Mechaniczny Technologiczny, Politechnika lska ul. Towarowa 7, Gliwice, Polska Czynnikiem decydujcym o własnociach uytkowych walców jest twardo powierzchni roboczej beczki. Twardo ta jest cile uzaleniona od struktury odlewu. Powstajca struktura zaley od składu chemicznego oraz szybkoci krzepnicia odlewu walca. W artykule przedstawiono badania majce na celu wyznaczenie jak szybko krzepnicia odlewu wpływa na oraz udział objtociowy grafitu i cementytu na przekroju walca eliwnego oraz na jego twardo. 1. WPROWADZENIE Przedmiotem prowadzonych bada s eliwne walce hutnicze, odlewane w formie metalowej. Podstawowym wskanikiem ich jakoci jest twardo. Powszechnie wiadomo, e właciwoci mechaniczne (w tym twardo) zalene s od składu chemicznego i warunków krystalizacji a w konsekwencji od struktury odlewu. W przypadku grubociennych odlewów eliwnych obserwuje si włanie istotne zmiany struktury na przekroju, wynikajce ze zmiennych warunków krzepnicia metalu. Celem niniejszej pracy jest próba okrelenia funkcyjnego opisu rozkładu składników struktury (grafitu i cementytu) oraz twardoci na przekroju odlewu walca w funkcji szybkoci krzepnicia. 2. PRZEPROWADZONE BADANIA Badania prowadzona na walcach o rednicy 325 mm wykonanych z eliwa o nastpujcym składzie chemicznym: 3,22 3,5 C, 0,58 Mn, 1,2 1,29 Si, 0,02 0,11 P, 0,020 0,042 S, 1,22 1,33 Cr, 1,21 1,44 Ni, 0,22 0,5 Mo. Wykonano 18 wytopów walców. Z kadego walca pobrano próbk do pomiary twardoci i udziału objtociowego grafitu i cementytu. Pomiary realizowano w warstwach co 5 mm liczc od obrobionej powierzchni beczki do odległoci 30 mm oraz na powierzchni czopa walca. rednie wartoci uzyskanych wyników zestawiono w tabeli 1. W baniach wykonano rejestracj ATD dla wszystkich walców oraz dodatkowo pomiary temperatury podczas stygnicia w czterech walcach.

2 864 J. Sucho Tabela 1 rednie wartoci twardoci oraz udziału objtociowego grafity i cementytu Odległo od powierzchni baczki [mm] Twardo HB Udział objtociowy grafitu [%] Udział objtociowy cementytu [%] ,37 31, ,67 29, ,89 27, ,21 25, ,48 24, ,84 22, ,14 20,74 Czop 279 5,70 12,79 Na rys. 1. przedstawiono usytuowanie punktów pomiarowych w walcu: punkt 0 o walca, punkt 1 126,5 mm od osi walca, punkt 2 151,5 mm od osi walca, punkt 3 176,5 mm od osi walca, punkt 4 240,5 mm od osi walca, (połowa gruboci kokili). Poniewa jednoczenie mogły by realizowane pomiary tylko w czterech punktach pomiar realizowano w nastpujcy sposób: Próba 15 i 16: punkty 1; 2; 3; 4, Próba 17 i 18: punkty 0; 1; 3; 4. Rysunek 1. Przekrój formy w oznaczonymi punktami pomiarowymi. Pomiar temperatury wykonano za pomoc termoelementów PtRh10-Pt o rednicy 0,5 [mm] Pomiarów dokonano przy automatycznej kompensacji temperatury otoczenia w

3 Prognozowanie udziału grafitu i cementytu 865 systemie aparatury CRYSTALDIGRAPH. Rejestracj rozpoczto na kilkanacie sekund przed zalaniem wlewnicy. Trwała ona do momentu gdy temperatura w wszystkich punktach pomiarowych osignła poziom ok. 900 o C. Na rys. 2 przedstawiono przykładow rejestracj stygnicia walca. Pomiary przeprowadzone na rzeczywistym odlewie przedstawiaj przebieg krzepnicia walca w wybranych punktach odlewu (punktach pomiaru temperatury). Jednak znajomo przebiegu stygnicia w kilku punktach przekroju walca nie wiadczy jednoznacznie o przebiegu krzepnicia w dowolnym punkcie przekroju. Aby analizowa przebieg krzepnicia w dowolnym punkcie przekroju konieczna jest symulacja komputerowa, dla której wyniki pomiarów stanowi bd punkty odniesienia. Temperarura Czas [s] o 126,5 mm od osi 176,5 mm od osi 240,5 mm od osi Rysunek 2. Rejestracja stygnicia walca nr 17. Dla przeprowadzenia symulacji komputerowej konieczna jest znajomo parametrów termofizycznych krzepncego metalu. Dla ich wyznaczenia skorzystano z zarejestrowanych wyników próby ATD, która pozwala na okrelenie spektralnego ciepła krystalizacji oraz parametrów termofizycznych eliwa. Uzyskane t drog wyniki s podstaw symulacji komputerowej stygnicia. Do wyznaczenia ciepła spektralnego zastosowano metod zaproponowan przez Z. Jur [1, 2]. Zaproponowana metoda polega na przeprowadzeniu symulacji standardowego próbnika ATD. Do programu symulacyjnego wprowadza si model krzepnicia metalu w postaci funkcji ciepła spektralnego i parametry termofizyczne metalu w celu odtworzenia krzepnicia próbnika ATD. Dane termofizyczne otrzymane w wyniku symulacji próbników ATD zestawiono w tabeli 2.

4 866 J. Sucho Tabela 2 Dane termofizyczne obliczone na podstawie symulacji próbnika ATD Walec 15 Walec 16 Walec 17 Walec 18 λ c [W/mK] 38,0 35,0 39,0 38,0 λ st [W/mK] 45,0 40,0 46,0 45,0 cp c [J/kgK] 730,0 730,0 730,0 730,0 cp st [J/kgK] 850,0 850,0 850,0 850,0 ρ c [kg/m 3 ] ρ st [kg/m 3 ] TL [ o C] TS [ o C] Q k [J/kg] Po wyznaczeniu danych termofizycznych dokonano ich powtórnej weryfikacji poprzez symulacj walca, podczas której starano si odtworzy przebieg rzeczywistego przebiegu temperatury w punktach pomiarowych. Przykładowy wykres przedstawiajcy wyniki symulacji przedstawiono na rys Walec 17 Temperatura [ o C] Pom. o Pom. 126,5 Pom. Kokila Sym. o Sym. Kokila Sym. 126,5 Sym 151, Czas [s] Rysunek 3. Porównanie wyników symulacji komputerowej z pomiarami walca nr 17. Analiza otrzymanych wykresów wykazała dobre odwzorowanie pomiarów przez symulacj. Co potwierdza poprawno przyjtych parametrów termofizycznych. Aby w pełni zobrazowa przebieg krzepnicia walców naleało przeprowadzi ponown seri symulacji majcych na celu wyznaczenie przebiegów temperatury w wielu punktach przekroju ze szczególnym uwzgldnieniem punktów, w których były dokonywane pomiary twardoci oraz udziału objtociowego grafitu i cementytu. Analiza tych krzywych stygnicia pozwoli na okrelenie zalenoci pomidzy szybkoci krzepnicia w danym punkcie a

5 Prognozowanie udziału grafitu i cementytu 867 powstajca struktur i twardoci walca. Na rys. 4 przedstawiono wykres zmiany temperatury walca 17 w punktach 0, 5,..., 35, 75 i 162,5 mm od powierzchni beczki. Walec Temperatura o C ,5 TH TL TS Czas [s] Rysunek 4. Wykres zmiany temperatury podczas krzepnicia walca 17 w wybranych punktach odpowiadajcych pomiarom twardoci i badaniom metalograficznym. Na wykresach naniesiono temperatury likwidus (TL), solidus (TS) oraz temperatur koca krzepnicia (TH). Temperatur t okrelono na podstawie pomiarów ATD. Temperatur t przyjto na poziomie 1072 [ o C] tj. redni warto temperatury w punkcie H dla wszystkich 18 wytopów. Uzyskane wykresy posłuyły do wyznaczenia czasów potrzebnych do osignicia temperatury TH oraz szybkoci spadku temperatury pomidzy temperatur zalewania a temperatur koca krystalizacji. Wartoci te zestawiono w tabeli WPŁYW SZYBKOCI KRZEPNICIA NA ROZKŁAD ILOCI SKŁADNIKÓW STRUKTURY I TWARDO ELIWA Czynnikiem, który w sposób istotny wpływa na struktur a tym samym na właciwoci odlewu jest szybko krzepnicia. Szybkoci krzepnicia jest podstawowym, obok składu chemicznego, czynnikiem wpływajcym na powstawanie struktury w krzepncym odlewie eliwnym. Dlatego zasadnym jest okrelenie zalenoci pomidzy szybkoci krzepnicia a udziałem składników struktury oraz twardoci.

6 868 J. Sucho Tabela 3 Zestawienie czasów i szybkoci krzepnicia Odległo od Walec 15 Walec 16 Walec 17 Walec 18 powierzchni Tz = 1291 Tz = 1299 Tz = 1310 Tz = 1318 S red. beczki t k S t k S t k S t k S , , , ,47 0, , , , ,38 0, , , , ,32 0, , , , ,27 0, , , , ,23 0, , , , ,21 0, , , , ,18 0, , , , ,16 0, , , , ,10 0,09 162, , , , ,07 0,07 Oznaczenia: Tz temperatura zalewania, t k czas osignicia temperatury koca krzepnicia przez poszczególne walce w okrelonych punktach, ( Tz TH ) S = szybko spadku temperatury od temperatury zalewania do temperatury TH, t k TH temperatura koca krystalizacji 1072 o C S red. rednia szybko krzepnicia walców 15 do 18 Szybko krzepnicia została okrelona jako szybko spadku temperatury w zakresie od temperatury zalewania do temperatury koca krystalizacji. W wyniku analizy statystycznej otrzymano nastpujce równania: ilo grafitu w funkcji szybkoci krzepnicia 37,98 Vvg = 1,27 + (1) 1+ exp 8,81 [ ( S + 0,16 )] o parametrach statystycznych: δvvg = 0,041; R = 0,999, F = 7021 ilo cementytu w funkcji szybkoci krzepnicia 24,29 Vvc = 31,80 (2) 1+ exp 11,9 [ ( S 0,168 )] o parametrach statystycznych: δvvc = 0,486; R = 0,997, F = 2717 twardo w funkcji szybkoci krzepnicia

7 Prognozowanie udziału grafitu i cementytu 869 9,37 HB = 413 (3) 1+ exp 9,47 [ ( S + 8,28 10 )] 4 o parametrach statystycznych: δhb = 5,47; R = 0,991, F = 5202 Otrzymane zalenoci przedstawiono na wykresach rys. 5 do 7. Vvg [%] 7,00 6,50 6,00 5,50 5,00 4,50 4,00 3,50 3,00 2,50 2,00 1,50 1,00 0 0,05 0,1 0,15 0,2 0,25 0,3 0,35 0,4 0,45 0,5 0,55 S [K/s] Vvg(S) Rysunek 5. Rozkład iloci grafitu w funkcji szybkoci krzepnicia. Vvc [%] 32,50 30,00 27,50 25,00 22,50 20,00 17,50 15,00 12,50 10,00 0 0,05 0,1 0,15 0,2 0,25 0,3 0,35 0,4 0,45 0,5 0,55 S [K/s] Vvc(S) Rysunek 6. Rozkład iloci cementytu w funkcji szybkoci krzepnicia.

8 870 J. Sucho HB ,05 0,1 0,15 0,2 0,25 0,3 0,35 0,4 0,45 0,5 0,55 S [K/s] HB(S) Rysunek 7. Rozkład twardoci w funkcji szybkoci krzepnicia. Uzyskane równania oraz sporzdzone na ich podstawie wykresy pozwalaj na wyznaczenie udziałów objtociowych grafitu, cementytu i twardoci w dowolnym punkcie na przekroju walca na podstawie szybkoci krzepnicia.. Przedstawione wykresy wskazuj wyranie, e w celu osignicia wysokich twardoci w warstwie roboczej, czyli ok. 400 HB potrzebna jest prdko krzepnicia minimum 0,35 [K/s]. Twardo to spowodowana jest wysok zawartoci cementytu ok. 30 % oraz nisk grafitu ok.1,7 % Wraz ze spadkiem szybkoci krzepnicia obserwujemy wyrany spadek twardoci spowodowany wzrostem iloci grafitu w osnowie a zmniejszeniem si iloci cementytu. 4. PODSUMOWANIE Okrelono wpływ szybkoci krzepnicia odlewu na udział objtociowy grafitu, cementytu oraz na twardo. Uzyskane zalenoci (1) (3) pozwalaj na wyznaczenie rozkładu udziału objtociowym grafitu i cementytu oraz twardoci na przekroju krzepncego walca. Zwizki te mog by wykorzystane podczas symulacji komputerowej krzepnicia w celu prognozowania powstajcej struktury oraz przewidywania twardoci odlewu walca. Otrzymane zalenoci pozwalaj na wyznaczenie rozkładu udziału składników struktury i twardoci walców dowolnej rednicy wykonanych z eliwa o tym samym składzie chemicznym. LITERATURA 1. Jura Z.: Ciepło spektralne krystalizacji eliwa szarego. Krzepnicie metali i stopów Nr 40, PAN Katowice 1999 s Jura Z. Metoda okrelenia ciepła spektralnego krystalizacji na podstawie próby ATD. Praca doktorska. Czstochowa 1997.

Ocena kształtu wydziele grafitu w eliwie sferoidalnym metod ATD

Ocena kształtu wydziele grafitu w eliwie sferoidalnym metod ATD AMME 2003 12th Ocena kształtu wydziele grafitu w eliwie sferoidalnym metod ATD M. Stawarz, J. Szajnar Zakład Odlewnictwa, Instytut Materiałów Inynierskich i Biomedycznych Wydział Mechaniczny Technologiczny,

Bardziej szczegółowo

Przyczyny zmiany struktury kryształów kolumnowych w odlewach wykonywanych pod wpływem wymuszonej konwekcji

Przyczyny zmiany struktury kryształów kolumnowych w odlewach wykonywanych pod wpływem wymuszonej konwekcji AMME 2002 11th Przyczyny zmiany struktury kryształów kolumnowych w odlewach wykonywanych pod wpływem wymuszonej konwekcji J. Gawroski, J. Szajnar Katedra Odlewnictwa, Politechnika lska ul. Towarowa 7,

Bardziej szczegółowo

Wpływ procesu stygnicia odlewu na wybrane parametry eliwa chromowego odpornego na cieranie

Wpływ procesu stygnicia odlewu na wybrane parametry eliwa chromowego odpornego na cieranie AMME 2003 12th Wpływ procesu stygnicia odlewu na wybrane parametry eliwa chromowego odpornego na cieranie A. Studnicki, M. Przybył, J. Kilarski Instytut Materiałów Inynierskich i Biomedycznych, Zakład

Bardziej szczegółowo

IDENTYFIKACJA CHARAKTERYSTYCZNYCH TEMPERATUR KRZEPNIĘCIA ŻELIWA CHROMOWEGO

IDENTYFIKACJA CHARAKTERYSTYCZNYCH TEMPERATUR KRZEPNIĘCIA ŻELIWA CHROMOWEGO 22/40 Solidification of Metals and Alloys, Year 1999, Volume 1, Book No. 40 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 1999, Rocznik 1, Nr 40 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 IDENTYFIKACJA CHARAKTERYSTYCZNYCH TEMPERATUR

Bardziej szczegółowo

SKURCZ TERMICZNY ŻELIWA CHROMOWEGO

SKURCZ TERMICZNY ŻELIWA CHROMOWEGO 48/4 Archives of Foundry, Year 2002, Volume 2, 4 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2002, Rocznik 2, Nr 4 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 SKURCZ TERMICZNY ŻELIWA CHROMOWEGO S. JURA 1, A. STUDNICKI 2, J. KILARSKI

Bardziej szczegółowo

WYKRESY FAZOWE ŻELIWA CHROMOWEGO Z DODATKAMI Ni, Mo, V i B W ZAKRESIE KRZEPNIĘCIA

WYKRESY FAZOWE ŻELIWA CHROMOWEGO Z DODATKAMI Ni, Mo, V i B W ZAKRESIE KRZEPNIĘCIA 23/40 Solidification of Metals and Alloys, Year 1999, Volume 1, Book No. 40 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 1999, Rocznik 1, Nr 40 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 WYKRESY FAZOWE ŻELIWA CHROMOWEGO Z DODATKAMI

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE OCHŁADZALNIKA W CELU ROZDROBNIENIA STRUKTURY W ODLEWIE BIMETALICZNYM

ZASTOSOWANIE OCHŁADZALNIKA W CELU ROZDROBNIENIA STRUKTURY W ODLEWIE BIMETALICZNYM 28/10 Archives of Foundry, Year 2003, Volume 3, 10 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2003, Rocznik 3, Nr 10 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ZASTOSOWANIE OCHŁADZALNIKA W CELU ROZDROBNIENIA STRUKTURY W ODLEWIE BIMETALICZNYM

Bardziej szczegółowo

WPŁYW WIELKOŚCI WYDZIELEŃ GRAFITU NA WYTRZYMAŁOŚĆ ŻELIWA SFEROIDALNEGO NA ROZCIĄGANIE

WPŁYW WIELKOŚCI WYDZIELEŃ GRAFITU NA WYTRZYMAŁOŚĆ ŻELIWA SFEROIDALNEGO NA ROZCIĄGANIE 15/12 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2004, Rocznik 4, Nr 12 Archives of Foundry Year 2004, Volume 4, Book 12 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 WPŁYW WIELKOŚCI WYDZIELEŃ GRAFITU NA WYTRZYMAŁOŚĆ ŻELIWA SFEROIDALNEGO

Bardziej szczegółowo

REJESTRACJA PROCESÓW KRYSTALIZACJI METODĄ ATD-AED I ICH ANALIZA METALOGRAFICZNA

REJESTRACJA PROCESÓW KRYSTALIZACJI METODĄ ATD-AED I ICH ANALIZA METALOGRAFICZNA 22/38 Solidification of Metals and Alloys, No. 38, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 38, 1998 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 REJESTRACJA PROCESÓW KRYSTALIZACJI METODĄ ATD-AED I ICH ANALIZA METALOGRAFICZNA

Bardziej szczegółowo

EKSPERYMENTALNE MODELOWANIE STYGNIĘCIA ODLEWU W FORMIE

EKSPERYMENTALNE MODELOWANIE STYGNIĘCIA ODLEWU W FORMIE 64/14 Archives of Foundry, Year 2004, Volume 4, 14 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2004, Rocznik 4, Nr 14 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 EKSPERYMENTALNE MODELOWANIE STYGNIĘCIA ODLEWU W FORMIE A. STUDNICKI 1

Bardziej szczegółowo

BADANIA ŻELIWA CHROMOWEGO NA DYLATOMETRZE ODLEWNICZYM DO-01/P.Śl.

BADANIA ŻELIWA CHROMOWEGO NA DYLATOMETRZE ODLEWNICZYM DO-01/P.Śl. 36/38 Solidification of Metals and Alloys, No. 38, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 38, 1998 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 BADANIA ŻELIWA CHROMOWEGO NA DYLATOMETRZE ODLEWNICZYM DO-01/P.Śl. STUDNICKI

Bardziej szczegółowo

OKREŚLANIE ZALEŻNOŚCI POMIĘDZY CZASEM KRYSTALIZACJI EUTEKTYCZNEJ A ZABIELANIEM ŻELIWA. Z. JURA 1 Katedra Mechaniki Teoretycznej Politechniki Śląskiej

OKREŚLANIE ZALEŻNOŚCI POMIĘDZY CZASEM KRYSTALIZACJI EUTEKTYCZNEJ A ZABIELANIEM ŻELIWA. Z. JURA 1 Katedra Mechaniki Teoretycznej Politechniki Śląskiej 20/44 Solidification of Metals and Alloys, Year 2000, Volume 2, Book No. 44 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 44 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 OKREŚLANIE ZALEŻNOŚCI POMIĘDZY CZASEM

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO METODĄ ATD

OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO METODĄ ATD 26/10 Archives of Foundry, Year 2003, Volume 3, 10 Archiwum O dlewnictwa, Rok 2003, Rocznik 3, Nr 10 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO METODĄ ATD M. STAWARZ 1, J. SZAJNAR

Bardziej szczegółowo

ROZKŁAD TWARDOŚCI I MIKROTWARDOŚCI OSNOWY ŻELIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO NA ŚCIERANIE NA PRZEKROJU MODELOWEGO ODLEWU

ROZKŁAD TWARDOŚCI I MIKROTWARDOŚCI OSNOWY ŻELIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO NA ŚCIERANIE NA PRZEKROJU MODELOWEGO ODLEWU 35/9 Archives of Foundry, Year 2003, Volume 3, 9 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2003, Rocznik 3, Nr 9 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ROZKŁAD TWARDOŚCI I MIKROTWARDOŚCI OSNOWY ŻELIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO NA

Bardziej szczegółowo

ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY PODEUTEKTYCZNYCH STOPÓW UKŁADU Al-Si

ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY PODEUTEKTYCZNYCH STOPÓW UKŁADU Al-Si 53/22 Archives of Foundry, Year 2006, Volume 6, 22 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2006, Rocznik 6, Nr 22 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY PODEUTEKTYCZNYCH STOPÓW UKŁADU

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA

POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA Instytut Inżynierii Materiałowej Stale narzędziowe do pracy na zimno CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest zapoznanie się ze składem chemicznym, mikrostrukturą, właściwościami mechanicznymi

Bardziej szczegółowo

Wpływ obróbki cieplnej na morfologi ledeburytu przenienionego w stopach podeutektycznych

Wpływ obróbki cieplnej na morfologi ledeburytu przenienionego w stopach podeutektycznych AMME 2001 10th JUBILEE INTERNATIONAL SC IENTIFIC CONFERENCE Wpływ obróbki cieplnej na morfologi ledeburytu przenienionego w stopach podeutektycznych J. Pacyna, J. Krawczyk Wydział Metalurgii i Inynierii

Bardziej szczegółowo

NOWE GATUNKI: ELIWA NI-RESIST ORAZ STOPÓW ALUMINIUM

NOWE GATUNKI: ELIWA NI-RESIST ORAZ STOPÓW ALUMINIUM 4/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 NOWE GATUNKI: ELIWA NI-RESIST ORAZ STOPÓW ALUMINIUM S. PIETROWSKI

Bardziej szczegółowo

WPŁYW DOBORU ZASTĘPCZEJ POJEMNOŚCI CIEPLNEJ ŻELIWA NA WYNIKI OBLICZEŃ NUMERYCZNYCH

WPŁYW DOBORU ZASTĘPCZEJ POJEMNOŚCI CIEPLNEJ ŻELIWA NA WYNIKI OBLICZEŃ NUMERYCZNYCH 46/ Archives of Foundry, Year 6, Volume 6, Archiwum Odlewnictwa, Rok 6, Rocznik 6, Nr PAN Katowice PL ISSN 64-38 WPŁYW DOBORU ZASTĘPCZEJ POJEMNOŚCI CIEPLNEJ ŻELIWA NA WYNIKI OBLICZEŃ NUMERYCZNYCH J. MENDAKIEWICZ

Bardziej szczegółowo

ZMĘCZENIE CIEPLNE STALIWA CHROMOWEGO I CHROMOWO-NIKLOWEGO

ZMĘCZENIE CIEPLNE STALIWA CHROMOWEGO I CHROMOWO-NIKLOWEGO 23/2 Archives of Foundry, Year 2001, Volume 1, 1 (2/2) Archiwum Odlewnictwa, Rok 2001, Rocznik 1, Nr 1 (2/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ZMĘCZENIE CIEPLNE STALIWA CHROMOWEGO I CHROMOWO-NIKLOWEGO J.

Bardziej szczegółowo

Tłumienie pól elektromagnetycznych przez ekrany warstwowe hybrydowe ze szkieł metalicznych na osnowie elaza i kobaltu

Tłumienie pól elektromagnetycznych przez ekrany warstwowe hybrydowe ze szkieł metalicznych na osnowie elaza i kobaltu AMME 2002 11th Tłumienie pól elektromagnetycznych przez ekrany warstwowe hybrydowe ze szkieł metalicznych na osnowie elaza i kobaltu R. Nowosielski, S. Griner Zakład Materiałów Nanokrystalicznych i Funkcjonalnych

Bardziej szczegółowo

ZMIANA SKŁADU CHEMICZNEGO, TWARDOŚCI I MIKROSTRUKTURY NA PRZEKROJU POPRZECZNYM BIMETALOWYCH, ŻELIWNYCH WALCÓW HUTNICZYCH

ZMIANA SKŁADU CHEMICZNEGO, TWARDOŚCI I MIKROSTRUKTURY NA PRZEKROJU POPRZECZNYM BIMETALOWYCH, ŻELIWNYCH WALCÓW HUTNICZYCH 40/4 Archives of Foundry, Year 2002, Volume 2, 4 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2002, Rocznik 2, Nr 4 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ZMIANA SKŁADU CHEMICZNEGO, TWARDOŚCI I MIKROSTRUKTURY NA PRZEKROJU POPRZECZNYM

Bardziej szczegółowo

Rezonans szeregowy (E 4)

Rezonans szeregowy (E 4) POLITECHNIKA LSKA WYDZIAŁINYNIERII RODOWISKA I ENERGETYKI INSTYTT MASZYN I RZDZE ENERGETYCZNYCH Rezonans szeregowy (E 4) Opracował: mgr in. Janusz MDRYCH Zatwierdził: W.O. . Cel wiczenia. Celem wiczenia

Bardziej szczegółowo

OKREŚLENIE WŁASNOŚCI MECHANICZNYCH ŻELIWA SFEROIDALNEGO METODĄ ATD

OKREŚLENIE WŁASNOŚCI MECHANICZNYCH ŻELIWA SFEROIDALNEGO METODĄ ATD 47/15 Archives of Foundry, Year 2005, Volume 5, 15 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2005, Rocznik 5, Nr 15 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 OKREŚLENIE WŁASNOŚCI MECHANICZNYCH ŻELIWA SFEROIDALNEGO METODĄ ATD M.

Bardziej szczegółowo

Podstawy metody analizy termiczno derywacyjnej (ATD)

Podstawy metody analizy termiczno derywacyjnej (ATD) Wydział Mechaniczny Instytut Informatyki i Zarządzania Produkcją Zakład InŜynierii Jakości Temat: Podstawy metody analizy termiczno derywacyjnej (ATD) Autorzy: Dr hab. inŝ. J. Mutwil Mgr inŝ. K. Kujawa

Bardziej szczegółowo

PARAMETRY STEREOLOGICZNE GRAFITU I SKŁAD CHEMICZNY OKREŚLAJĄCY WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE ŻELIWA SFEROIDALNEGO

PARAMETRY STEREOLOGICZNE GRAFITU I SKŁAD CHEMICZNY OKREŚLAJĄCY WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE ŻELIWA SFEROIDALNEGO 60/4 Archives of Foundry, Year 2002, Volume 2, 4 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2002, Rocznik 2, Nr 4 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 PARAMETRY STEREOLOGICZNE GRAFITU I SKŁAD CHEMICZNY OKREŚLAJĄCY WŁAŚCIWOŚCI

Bardziej szczegółowo

12. Wyznaczenie relacji diagnostycznej oceny stanu wytrzymało ci badanych materiałów kompozytowych

12. Wyznaczenie relacji diagnostycznej oceny stanu wytrzymało ci badanych materiałów kompozytowych Open Access Library Volume 2 211 12. Wyznaczenie relacji diagnostycznej oceny stanu wytrzymało ci badanych materiałów kompozytowych 12.1 Wyznaczanie relacji diagnostycznych w badaniach ultrad wi kowych

Bardziej szczegółowo

Próba ocena jakości żeliwa z różną postacią grafitu w oparciu o pomiar aktywności tlenu w ciekłym stopie i wybrane parametry krzywej krystalizacji

Próba ocena jakości żeliwa z różną postacią grafitu w oparciu o pomiar aktywności tlenu w ciekłym stopie i wybrane parametry krzywej krystalizacji PROJEKT NR: POIG.01.03.01-12-061/08 Badania i rozwój nowoczesnej technologii tworzyw odlewniczych odpornych na zmęczenie cieplne Próba ocena jakości żeliwa z różną postacią grafitu w oparciu o pomiar aktywności

Bardziej szczegółowo

Wysza twardo to wzrost czasu uytkowania narzdzia

Wysza twardo to wzrost czasu uytkowania narzdzia Wysza twardo to wzrost czasu uytkowania narzdzia Sporód wielu czynników, które najbardziej redukuj koszty produkcji wyrónia si najwaniejsze wymienione poniej: czas pracy narzdzia niskie stałe koszty produkcji

Bardziej szczegółowo

Badania technologii napawania laserowego i plazmowego proszkami na osnowie kobaltu, przylgni grzybków zaworów ze stali X40CrSiMo10-2

Badania technologii napawania laserowego i plazmowego proszkami na osnowie kobaltu, przylgni grzybków zaworów ze stali X40CrSiMo10-2 AMME 2003 12th Badania technologii laserowego i plazmowego proszkami na osnowie kobaltu, przylgni grzybków zaworów ze stali X40CrSiMo10-2 A. Klimpel, A. Lisiecki, D. Janicki Katedra Spawalnictwa, Politechnika

Bardziej szczegółowo

KOMPUTEROWA SYMULACJA POLA TWARDOŚCI W ODLEWACH HARTOWANYCH

KOMPUTEROWA SYMULACJA POLA TWARDOŚCI W ODLEWACH HARTOWANYCH 3/38 Solidification of Metals and Alloys, No. 38, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 38, 1998 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 KOMPUTEROWA SYMULACJA POLA TWARDOŚCI W ODLEWACH HARTOWANYCH JURA Stanisław,

Bardziej szczegółowo

TŁOCZNO BLACH O PODWYSZONEJ WYTRZYMAŁOCI

TŁOCZNO BLACH O PODWYSZONEJ WYTRZYMAŁOCI Obróbka Plastyczna Metali Nr 1, 2005 Materiałoznawstwo i obróbka cieplna mgr in. Henryk Łobza, in. Marian Stefaniak, mgr in. Sławomir Sosnowski Instytut Obróbki Plastycznej, Pozna TŁOCZNO BLACH O PODWYSZONEJ

Bardziej szczegółowo

BADANIA SKURCZU LINIOWEGO W OKRESIE KRZEPNIĘCIA I STYGNIĘCIA STOPU AlSi 5.4

BADANIA SKURCZU LINIOWEGO W OKRESIE KRZEPNIĘCIA I STYGNIĘCIA STOPU AlSi 5.4 9/18 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 18 (1/2) ARCHIVES OF FOUNDRY Year 2006, Volume 6, N o 18 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 BADANIA SKURCZU LINIOWEGO W OKRESIE KRZEPNIĘCIA I STYGNIĘCIA

Bardziej szczegółowo

Nowa ekologiczna metoda wykonywania odlewów z żeliwa sferoidyzowanego lub wermikularyzowanego w formie odlewniczej

Nowa ekologiczna metoda wykonywania odlewów z żeliwa sferoidyzowanego lub wermikularyzowanego w formie odlewniczej PROJEKT NR: POIG.01.03.01-12-061/08 Badania i rozwój nowoczesnej technologii tworzyw odlewniczych odpornych na zmęczenie cieplne Nowa ekologiczna metoda wykonywania odlewów z żeliwa sferoidyzowanego lub

Bardziej szczegółowo

M.11.01.04 ZASYPANIE WYKOPÓW WRAZ Z ZAGSZCZENIEM

M.11.01.04 ZASYPANIE WYKOPÓW WRAZ Z ZAGSZCZENIEM ZASYPANIE WYKOPÓW WRAZ Z ZAGSZCZENIEM 1. WSTP 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej ST s wymagania szczegółowe dotyczce wykonania i odbioru Robót zwizanych z zasypywaniem wykopów z zagszczeniem dla

Bardziej szczegółowo

Wpływ warunków obróbki cieplnej na własnoci stopu AlMg1Si1*

Wpływ warunków obróbki cieplnej na własnoci stopu AlMg1Si1* AMME 2001 10th JUBILEE INTERNATIONAL SC IENTIFIC CONFERENCE Wpływ warunków obróbki cieplnej na własnoci stopu AlMg1Si1* S. Tkaczyk, M. Kciuk Zakład Zarzdzania Jakoci, Instytut Materiałów Inynierskich i

Bardziej szczegółowo

LEJNOŚĆ KOMPOZYTÓW NA OSNOWIE STOPU AlMg10 Z CZĄSTKAMI SiC

LEJNOŚĆ KOMPOZYTÓW NA OSNOWIE STOPU AlMg10 Z CZĄSTKAMI SiC 38/9 Archives of Foundry, Year 23, Volume 3, 9 Archiwum Odlewnictwa, Rok 23, Rocznik 3, Nr 9 PAN Katowice PL ISSN 1642-538 LEJNOŚĆ KOMPOZYTÓW NA OSNOWIE STOPU AlMg1 Z CZĄSTKAMI SiC Z. KONOPKA 1, M. CISOWSKA

Bardziej szczegółowo

7. Symulacje komputerowe z wykorzystaniem opracowanych modeli

7. Symulacje komputerowe z wykorzystaniem opracowanych modeli Opracowane w ramach wykonanych bada modele sieci neuronowych pozwalaj na przeprowadzanie symulacji komputerowych, w tym dotycz cych m.in.: zmian twardo ci stali szybkotn cych w zale no ci od zmieniaj cej

Bardziej szczegółowo

Badanie efektywnoci procesów logistycznych narzdziem wspomagajcym tworzenie łacuchów zarzdzania dostawami *

Badanie efektywnoci procesów logistycznych narzdziem wspomagajcym tworzenie łacuchów zarzdzania dostawami * AMME 2001 10th JUBILEE INTERNATIONAL SC IENTIFIC CONFERENCE Badanie efektywnoci procesów logistycznych narzdziem wspomagajcym tworzenie łacuchów zarzdzania dostawami * S. Tkaczyk, M. Roszak Zakład Zarzdzania

Bardziej szczegółowo

8. Przykłady wyników modelowania własno ci badanych stopów Mg-Al-Zn z wykorzystaniem narz dzi sztucznej inteligencji

8. Przykłady wyników modelowania własno ci badanych stopów Mg-Al-Zn z wykorzystaniem narz dzi sztucznej inteligencji 8. Przykłady wyników modelowania własno ci badanych stopów Mg-Al-Zn z wykorzystaniem narz dzi sztucznej inteligencji W przypadku numerycznego modelowania optymalnych warunków obróbki cieplnej badanych

Bardziej szczegółowo

Badanie zmęczenia cieplnego żeliwa w Instytucie Odlewnictwa

Badanie zmęczenia cieplnego żeliwa w Instytucie Odlewnictwa PROJEKT NR: POIG.01.03.01-12-061/08 Badania i rozwój nowoczesnej technologii tworzyw odlewniczych odpornych na zmęczenie cieplne Badanie zmęczenia cieplnego żeliwa w Instytucie Odlewnictwa Zakopane, 23-24

Bardziej szczegółowo

Odlewnictwo odlewem Forma odlewnicza

Odlewnictwo odlewem Forma odlewnicza Definicje Odlewnictwo jest to dzia technologii metali, obejmujcy wytwarzanie przedmiotów przez wypenianie odpowiednio przygotowanych form odlewniczych ciekym tworzywem. Wykonany w ten sposób przedmiot

Bardziej szczegółowo

OPTYMALIZACJA PROCESU ZALEWANIA DUŻEGO WLEWKA Fe-Si-Mg W CELU UJEDNORODNIENIA JEGO SKŁADU CHEMICZNEGO

OPTYMALIZACJA PROCESU ZALEWANIA DUŻEGO WLEWKA Fe-Si-Mg W CELU UJEDNORODNIENIA JEGO SKŁADU CHEMICZNEGO 6/37 Solidification of Metals and Alloys, No. 37, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 37, 1998 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 OPTYMALIZACJA PROCESU ZALEWANIA DUŻEGO WLEWKA Fe-Si-Mg W CELU UJEDNORODNIENIA

Bardziej szczegółowo

ZWIZEK MIDZY STOPNIEM PRZECHŁODZENIA I LICZB ZIAREN EUTEKTYTKI GRAFITOWEJ W ELIWIE

ZWIZEK MIDZY STOPNIEM PRZECHŁODZENIA I LICZB ZIAREN EUTEKTYTKI GRAFITOWEJ W ELIWIE 42/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ZWIZEK MIDZY STOPNIEM PRZECHŁODZENIA I LICZB ZIAREN EUTEKTYTKI

Bardziej szczegółowo

SYMULACJA CIEPLNA PROCESU TWORZENIA WARSTWY KOMPOZYTOWEJ NA ODLEWIE MODELOWYM

SYMULACJA CIEPLNA PROCESU TWORZENIA WARSTWY KOMPOZYTOWEJ NA ODLEWIE MODELOWYM 1/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 SYMULACJA CIEPLNA PROCESU TWORZENIA WARSTWY KOMPOZYTOWEJ NA

Bardziej szczegółowo

WPŁYW TEMPERATURY ODLEWANIA NA INTENSYWNOŚĆ PRZEPŁYWU STOPÓW Al-Si W KANALE PRÓBY SPIRALNEJ BINCZYK F., PIĄTKOWSKI J., SMOLIŃSKI A.

WPŁYW TEMPERATURY ODLEWANIA NA INTENSYWNOŚĆ PRZEPŁYWU STOPÓW Al-Si W KANALE PRÓBY SPIRALNEJ BINCZYK F., PIĄTKOWSKI J., SMOLIŃSKI A. 31/40 Solidification of Metals and Alloys, Year 1999, Volume 1, Book No. 40 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 1999, Rocznik 1, Nr 40 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 WPŁYW TEMPERATURY ODLEWANIA NA INTENSYWNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

Hartowno i odpuszczalno stali

Hartowno i odpuszczalno stali Hartowno stali Podatno stali na hartowanie, zwana hartownoci, jest wyraana zalenoci przyrostu twardoci w wyniku hartowania od temperatury austenityzowania i szybkoci chłodzenia. O hartownoci stali współdecyduje:

Bardziej szczegółowo

FOTOELEKTRYCZNA REJESTRACJA ENERGII PROMIENIOWANIA KRZEPNĄCEGO STOPU

FOTOELEKTRYCZNA REJESTRACJA ENERGII PROMIENIOWANIA KRZEPNĄCEGO STOPU 13/8 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 23, Rocznik 3, Nr 8 Archives of Foundry Year 23, Volume 3, Book 8 PAN - Katowice PL ISSN 1642-538 FOTOELEKTRYCZNA REJESTRACJA ENERGII PROMIENIOWANIA KRZEPNĄCEGO STOPU Z. NIEDŹWIEDZKI

Bardziej szczegółowo

ZAPIS PROCESU KRYSTALIZACJI PIERWOTNEJ I WTÓRNEJ ŻELIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO NA ŚCIERANIE

ZAPIS PROCESU KRYSTALIZACJI PIERWOTNEJ I WTÓRNEJ ŻELIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO NA ŚCIERANIE 65/22 Archives of Foundry, Year 2006, Volume 6, 22 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2006, Rocznik 6, Nr 22 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ZAPIS PROCESU KRYSTALIZACJI PIERWOTNEJ I WTÓRNEJ ŻELIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO

Bardziej szczegółowo

ZALENO GRUBOCI WARSTWY AZOTOWANEJ JONOWO OD PROPORCJI SKŁADNIKÓW ATMOSFERY AZOTUJCEJ

ZALENO GRUBOCI WARSTWY AZOTOWANEJ JONOWO OD PROPORCJI SKŁADNIKÓW ATMOSFERY AZOTUJCEJ Obróbka Plastyczna Metali Nr 1, 25 Materiałoznawstwo i obróbka cieplna mgr in. Szymon Głowacki, mgr in. Andrzej Majchrzak, mgr in. Walerian Majchrzak Instytut Obróbki Plastycznej, Pozna ZALENO GRUBOCI

Bardziej szczegółowo

ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY STOPÓW Al-Si

ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY STOPÓW Al-Si 29/19 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 19 Archives of Foundry Year 2006, Volume 6, Book 19 PAN - Katowice PL ISSN 1642-5308 ANALIZA KRZEPNIĘCIA I BADANIA MIKROSTRUKTURY STOPÓW Al-Si J. PIĄTKOWSKI

Bardziej szczegółowo

TWARDOŚĆ, UDARNOŚĆ I ZUŻYCIE EROZYJNE STALIWA CHROMOWEGO

TWARDOŚĆ, UDARNOŚĆ I ZUŻYCIE EROZYJNE STALIWA CHROMOWEGO 24/2 Archives of Foundry, Year 200, Volume, (2/2) Archiwum Odlewnictwa, Rok 200, Rocznik, Nr (2/2) PAN Katowice PL ISSN 642-5308 TWARDOŚĆ, UDARNOŚĆ I ZUŻYCIE EROZYJNE STALIWA CHROMOWEGO J. KILARSKI, A.

Bardziej szczegółowo

Wojskowa Akademia Techniczna Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu

Wojskowa Akademia Techniczna Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu Wojskowa Akademia Techniczna Katedra Pojazdów Mechanicznych i Transportu LABORATORIUM TERMODYNAMIKI TECHNICZNEJ Instrukcja do ćwiczenia T-05 Temat: Pomiar parametrów przepływu gazu. Opracował: dr inż.

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO FERRYTYCZNEGO

OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO FERRYTYCZNEGO 9/8 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 003, Rocznik 3, Nr 8 Archives of Foundry Year 003, Volume 3, Book 8 PAN - Katowice PL ISSN 164-5308 OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO FERRYTYCZNEGO S. PIETROWSKI 1, G. GUMIENNY

Bardziej szczegółowo

Analiza wpływu pierwiastków stopowych na hartowno stali *)

Analiza wpływu pierwiastków stopowych na hartowno stali *) AMME 03 12th Analiza wpływu pierwiastków stopowych na hartowno stali * W. Sitek, L.A. Dobrzaski Zakład Technologii Procesów Materiałowych i Technik Komputerowych w Materiałoznawstwie, Instytut Materiałów

Bardziej szczegółowo

MODYFIKACJA SILUMINU AK20. F. ROMANKIEWICZ 1 Politechnika Zielonogórska,

MODYFIKACJA SILUMINU AK20. F. ROMANKIEWICZ 1 Politechnika Zielonogórska, 42/44 Solidification of Metals and Alloys, Year 2000, Volume 2, Book No. 44 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 2000, Rocznik 2, Nr 44 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 MODYFIKACJA SILUMINU AK20 F. ROMANKIEWICZ

Bardziej szczegółowo

PROFIL MAKRO- I MIKRO-TWARDOŚCI NA PRZEKROJU MODELOWEGO ODLEWU Z ŻELIWA CHROMOWEGO

PROFIL MAKRO- I MIKRO-TWARDOŚCI NA PRZEKROJU MODELOWEGO ODLEWU Z ŻELIWA CHROMOWEGO 21/12 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2004, Rocznik 4, Nr 12 Archives of Foundry Year 2004, Volume 4, Book 12 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 PROFIL MAKRO- I MIKRO-TWARDOŚCI NA PRZEKROJU MODELOWEGO ODLEWU Z ŻELIWA

Bardziej szczegółowo

Materiały metalowe. Wpływ składu chemicznego na struktur i własnoci stali. Wpływ składu chemicznego na struktur stali niestopowych i niskostopowych

Materiały metalowe. Wpływ składu chemicznego na struktur i własnoci stali. Wpływ składu chemicznego na struktur stali niestopowych i niskostopowych i własnoci stali Prezentacja ta ma na celu zaprezentowanie oraz przyblienie wiadomoci o wpływie pierwiastków stopowych na struktur stali, przygotowaniu zgładów metalograficznych oraz obserwacji struktur

Bardziej szczegółowo

STATYCZNA PRÓBA ROZCIĄGANIA

STATYCZNA PRÓBA ROZCIĄGANIA Mechanika i wytrzymałość materiałów - instrukcja do ćwiczenia laboratoryjnego: STATYCZNA PRÓBA ROZCIĄGANIA oprac. dr inż. Jarosław Filipiak Cel ćwiczenia 1. Zapoznanie się ze sposobem przeprowadzania statycznej

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO EN-GJS METODĄ ATD

OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO EN-GJS METODĄ ATD 3/6 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 22, Rocznik 2, Nr 6 Archives of Foundry Year 22, Volume 2, Book 6 PAN - Katowice PL ISSN 1642-538 OCENA JAKOŚCI ŻELIWA SFEROIDALNEGO EN-GJS-4-15 METODĄ ATD S. PIETROWSKI 1,

Bardziej szczegółowo

WIELOMIANOWE MODELE WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNYCH STOPÓW ALUMINIUM

WIELOMIANOWE MODELE WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNYCH STOPÓW ALUMINIUM 21/38 Solidification of Metals and Alloys, No. 38, 1998 Krzepnięcie Metali i Stopów, nr 38, 1998 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 WIELOMIANOWE MODELE WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNYCH STOPÓW ALUMINIUM PEZDA Jacek,

Bardziej szczegółowo

FILTRACJA STOPU AlSi9Mg (AK9) M. DUDYK 1 Wydział Budowy Maszyn i Informatyki Akademia Techniczno - Humanistyczna ul. Willowa 2, Bielsko-Biała.

FILTRACJA STOPU AlSi9Mg (AK9) M. DUDYK 1 Wydział Budowy Maszyn i Informatyki Akademia Techniczno - Humanistyczna ul. Willowa 2, Bielsko-Biała. 8/17 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2005, Rocznik 5, Nr 17 Archives of Foundry Year 2005, Volume 5, Book 17 PAN - Katowice PL ISSN 1642-5308 FILTRACJA STOPU AlSi9Mg (AK9) M. DUDYK 1 Wydział Budowy Maszyn i Informatyki

Bardziej szczegółowo

Elementy pneumatyczne

Elementy pneumatyczne POLITECHNIKA LSKA W GLIWICACH WYDZIAŁ INYNIERII RODOWISKA i ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN i URZDZE ENERGETYCZNYCH Elementy pneumatyczne Laboratorium automatyki (A 3) Opracował: dr in. Jacek Łyczko Sprawdził:

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE PRACY WYJŚCIA ELEKTRONÓW Z LAMPY KATODOWEJ

WYZNACZANIE PRACY WYJŚCIA ELEKTRONÓW Z LAMPY KATODOWEJ INSTYTUT FIZYKI WYDZIAŁ INŻYNIERII PRODUKCJI I TECHNOLOGII MATERIAŁÓW POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA PRACOWNIA FIZYKI CIAŁA STAŁEGO Ć W I C Z E N I E N R FCS - WYZNACZANIE PRACY WYJŚCIA ELEKTRONÓW Z LAMPY

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Podstaw Fizyki. Ćwiczenie 100a Wyznaczanie gęstości ciał stałych

Laboratorium Podstaw Fizyki. Ćwiczenie 100a Wyznaczanie gęstości ciał stałych Prowadzący: najlepszy Wykonawca: mgr Karolina Paradowska Termin zajęć: - Numer grupy ćwiczeniowej: - Data oddania sprawozdania: - Laboratorium Podstaw Fizyki Ćwiczenie 100a Wyznaczanie gęstości ciał stałych

Bardziej szczegółowo

PARAMETRY STEREOLOGICZNE WĘGLIKÓW W ŻELIWIE CHROMOWYM W STANIE SUROWYM I AUSTENITYZOWANYM

PARAMETRY STEREOLOGICZNE WĘGLIKÓW W ŻELIWIE CHROMOWYM W STANIE SUROWYM I AUSTENITYZOWANYM 57/14 Archives of Foundry, Year 2004, Volume 4, 14 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2004, Rocznik 4, r 14 PA Katowice PL ISS 1642-5308 PARAMETRY STEREOLOGICZE WĘGLIKÓW W ŻELIWIE CHROMOWYM W STAIE SUROWYM I AUSTEITYZOWAYM

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁTOWANIE PROFILU I GRUBOŚCI WARSTWY STOPOWEJ W BIMETALOWYCH WALCACH HUTNICZYCH

KSZTAŁTOWANIE PROFILU I GRUBOŚCI WARSTWY STOPOWEJ W BIMETALOWYCH WALCACH HUTNICZYCH 3/9 Archives of Foundry, Year 2003, Volume 3, 9 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2003, Rocznik 3, Nr 9 PAN Katowice PL ISSN 642-5308 KSZTAŁTOWANIE PROFILU I GRUBOŚCI WARSTWY STOPOWEJ W BIMETALOWYCH WALCACH HUTNICZYCH

Bardziej szczegółowo

Krzepnięcie Metali i Stopów, Nr 26, 1996 P Ai'l - Oddział Katowice PL ISSN POCICA-FILIPOWICZ Anna, NOWAK Andrzej

Krzepnięcie Metali i Stopów, Nr 26, 1996 P Ai'l - Oddział Katowice PL ISSN POCICA-FILIPOWICZ Anna, NOWAK Andrzej 26/39 Soliditikation of Metais and Alloys, No 26, 1996 Krzepnięcie Metali i Stopów, Nr 26, 1996 P Ai'l - Oddział Katowice PL ISSN 02011-9386 WYKRESY CTPc ŻELIW A SZAREGO POCICA-FILIPOWICZ Anna, NOWAK Andrzej

Bardziej szczegółowo

Analiza niestabilności powstających w trakcie procesu wytłaczania

Analiza niestabilności powstających w trakcie procesu wytłaczania Analiza niestabilności powstających w trakcie procesu wytłaczania Mateusz Barczewski Stypendysta projektu pt. Wsparcie stypendialne dla doktorantów na kierunkach uznanych za strategiczne z punktu widzenia

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH: TECHNIKA PROCESÓW SPALANIA

AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH: TECHNIKA PROCESÓW SPALANIA AKADEMIA GÓRNICZO HUTNICZA IM. STANISŁAWA STASZICA W KRAKOWIE WYDZIAŁ INŻYNIERII METALI I INFORMATYKI PRZEMYSŁOWEJ KATEDRA TECHNIKI CIEPLNEJ I OCHRONY ŚRODOWISKA INSTRUKCJE DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH:

Bardziej szczegółowo

OBRÓBKA CIEPLNA SILUMINU AK132

OBRÓBKA CIEPLNA SILUMINU AK132 52/22 Archives of Foundry, Year 2006, Volume 6, 22 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2006, Rocznik 6, Nr 22 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 OBRÓBKA CIEPLNA SILUMINU AK132 J. PEZDA 1 Akademia Techniczno-Humanistyczna

Bardziej szczegółowo

Ć w i c z e n i e K 4

Ć w i c z e n i e K 4 Akademia Górniczo Hutnicza Wydział Inżynierii Mechanicznej i Robotyki Katedra Wytrzymałości, Zmęczenia Materiałów i Konstrukcji Nazwisko i Imię: Nazwisko i Imię: Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Grupa

Bardziej szczegółowo

EMPIRYCZNE WYZNACZENIE PRAWDOPODOBIEŃSTW POWSTAWANIA WARSTWY KOMPOZYTOWEJ

EMPIRYCZNE WYZNACZENIE PRAWDOPODOBIEŃSTW POWSTAWANIA WARSTWY KOMPOZYTOWEJ /4 Archives of Foundry, Year 24, Volume 4, 4 Archiwum Odlewnictwa, Rok 24, Rocznik 4, Nr 4 AN Katowice L ISSN 642-53 EMIRYCZNE WYZNACZENIE RAWDOODOBIEŃSTW OWSTAWANIA WARSTWY KOMOZYTOWEJ C. BARON, J. GAWROŃSKI

Bardziej szczegółowo

DEFORMACJA CIEPLNA RDZENI ODLEWNICZYCH Z POWŁOKAMI OCHRONNYMI

DEFORMACJA CIEPLNA RDZENI ODLEWNICZYCH Z POWŁOKAMI OCHRONNYMI VIII KONFERENCJA ODLEWNICZA TECHNICAL 5 ODLEWNICZYCH Z POWŁOKAMI OCHRONNYMI. Wprowadzenie. Jarosław JAKUBSKI, Stanisław DOBOSZ Wydział Odlewnictwa Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica Petr

Bardziej szczegółowo

Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych o zrónicowanej hartownoci ze stali mikrostopowych metod obróbki cieplno-mechanicznej

Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych o zrónicowanej hartownoci ze stali mikrostopowych metod obróbki cieplno-mechanicznej AMME 2003 12th Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych o zrónicowanej hartownoci ze stali mikrostopowych metod obróbki cieplno-mechanicznej J. Adamczyk, M. Opiela, A. Grajcar Zakład Inynierii

Bardziej szczegółowo

Wpływ wanadu na przemiany przy odpuszczaniu stali o małej zawartoci innych pierwiastków

Wpływ wanadu na przemiany przy odpuszczaniu stali o małej zawartoci innych pierwiastków AMME 2003 12th Wpływ wanadu na przemiany przy odpuszczaniu stali o małej zawartoci innych pierwiastków J. Pacyna, R. Dbrowski Wydział Metalurgii i Inynierii Materiałowej, Akademia Górniczo-Hutnicza Al.

Bardziej szczegółowo

OCENA WPŁYWU SKŁADU CHEMICZNEGO WYBRANYCH STOPÓW NA WARTOŚĆ TEMPERATUR W PROCESIE KRYSTALIZACJI Z WYKORZYSTANIEM METODY ATD

OCENA WPŁYWU SKŁADU CHEMICZNEGO WYBRANYCH STOPÓW NA WARTOŚĆ TEMPERATUR W PROCESIE KRYSTALIZACJI Z WYKORZYSTANIEM METODY ATD OCENA WPŁYWU SKŁADU CHEMICZNEGO WYBRANYCH STOPÓW NA WARTOŚĆ TEMPERATUR W PROCESIE KRYSTALIZACJI Z WYKORZYSTANIEM METODY ATD Roman KIELEC, Kamil LEKSYCKI Streszczenie: W artykule przedstawiono wpływ składu

Bardziej szczegółowo

Krzywa kalorymetryczna i źrodło ciepła w analizie termicznej i derywacyjnej procesu krzepnięcia żeliwa

Krzywa kalorymetryczna i źrodło ciepła w analizie termicznej i derywacyjnej procesu krzepnięcia żeliwa 126 Solidification of Metais and Alloys Krupnl.ccie Metali t Stopów, 16 PL ISSN 0208-9386 Krzywa kalorymetryczna i źrodło ciepła w analizie termicznej i derywacyjnej procesu krzepnięcia żeliwa Stanisław

Bardziej szczegółowo

Izolacja Anteny szerokopasmowe i wskopasmowe

Izolacja Anteny szerokopasmowe i wskopasmowe Izolacja Anteny szerokopasmowe i wskopasmowe W literaturze technicznej mona znale róne opinie, na temat okrelenia, kiedy antena moe zosta nazwana szerokopasmow. Niektórzy producenci nazywaj anten szerokopasmow

Bardziej szczegółowo

Moliwoci wykorzystania drobnych frakcji elazostopów w procesie ich pneumatycznego wprowadzania do ciekłego eliwa

Moliwoci wykorzystania drobnych frakcji elazostopów w procesie ich pneumatycznego wprowadzania do ciekłego eliwa AMME 003 th Moliwoci wykorzystania robnych frakcji elazostopów w procesie ich pneumatycznego wprowazania o ciekłego eliwa J. Jezierski Instytut Materiałów Inynierskich i Biomeycznych, Zakła Olewnictwa,

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE NIEPEWNOŚCI POMIARU METODAMI SYMULACYJNYMI

WYZNACZANIE NIEPEWNOŚCI POMIARU METODAMI SYMULACYJNYMI WYZNACZANIE NIEPEWNOŚCI POMIARU METODAMI SYMULACYJNYMI Stefan WÓJTOWICZ, Katarzyna BIERNAT ZAKŁAD METROLOGII I BADAŃ NIENISZCZĄCYCH INSTYTUT ELEKTROTECHNIKI ul. Pożaryskiego 8, 04-703 Warszawa tel. (0)

Bardziej szczegółowo

WPŁYW MODYFIKACJI NA PRZEBIEG KRYSTALIZACJI, STRUKTURĘ I WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE BRĄZU CYNOWO-FOSFOROWEGO CuSn10P

WPŁYW MODYFIKACJI NA PRZEBIEG KRYSTALIZACJI, STRUKTURĘ I WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE BRĄZU CYNOWO-FOSFOROWEGO CuSn10P 17/9 Archives of Foundry, Year 2003, Volume 3, 9 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2003, Rocznik 3, Nr 9 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 WPŁYW MODYFIKACJI NA PRZEBIEG KRYSTALIZACJI, STRUKTURĘ I WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE

Bardziej szczegółowo

[1] CEL ĆWICZENIA: Identyfikacja rzeczywistej przemiany termodynamicznej poprzez wyznaczenie wykładnika politropy.

[1] CEL ĆWICZENIA: Identyfikacja rzeczywistej przemiany termodynamicznej poprzez wyznaczenie wykładnika politropy. [1] CEL ĆWICZENIA: Identyfikacja rzeczywistej przemiany termodynamicznej poprzez wyznaczenie wykładnika politropy. [2] ZAKRES TEMATYCZNY: I. Rejestracja zmienności ciśnienia w cylindrze sprężarki (wykres

Bardziej szczegółowo

OPTYMALIZACJA PRODUKCJI ODLEWNI Z WYKORZYSTANIEM SYMULACJI ZDARZEŃ DYSKRETNYCH

OPTYMALIZACJA PRODUKCJI ODLEWNI Z WYKORZYSTANIEM SYMULACJI ZDARZEŃ DYSKRETNYCH OPTYMALIZACJA PRODUKCJI ODLEWNI Z WYKORZYSTANIEM SYMULACJI ZDARZEŃ DYSKRETNYCH Jan SZYMSZAL, Teresa LIS, Marian MALIŃSKI, Krzysztof NOWACKI Streszczenie: W artykule omówiono możliwości wykorzystania symulacji

Bardziej szczegółowo

W Y B R A N E P R O B L E M Y I N Y N I E R S K I E PROJEKT SIŁOMIERZA Z ZASTOSOWANIEM TENSOMETRII OPOROWEJ

W Y B R A N E P R O B L E M Y I N Y N I E R S K I E PROJEKT SIŁOMIERZA Z ZASTOSOWANIEM TENSOMETRII OPOROWEJ W Y B R A N E P R O B L E M Y I NY N I E R S K I E Z E S Z Y T Y N A U K O W E I N S T Y T U T U A U T O M A T Y Z A C J I P R O C E S Ó W T E C H N O L O G I C Z N Y C H I Z I N T E G R O W A N Y C H

Bardziej szczegółowo

Materiały metalowe. Odkształcenie plastyczne i rekrystalizacja metali. Copyright by L.A. Dobrzaski, IMIiB, Gliwice

Materiały metalowe. Odkształcenie plastyczne i rekrystalizacja metali. Copyright by L.A. Dobrzaski, IMIiB, Gliwice Stale szybkotnce to takie stale stopowe, które maj zastosowanie na narzdzia tnce do obróbki skrawaniem, na narzdzia wykrojnikowe, a take na narzdzia do obróbki plastycznej na zimno i na gorco. Stale te

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Politechnika Śląska w Gliwicach INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH BADANIE TWORZYW SZTUCZNYCH OZNACZENIE WŁASNOŚCI MECHANICZNYCH PRZY STATYCZNYM ROZCIĄGANIU

Bardziej szczegółowo

ŻELIWNE ŁOŻYSKA ŚLIZGOWE ODPORNE NA ZUŻYCIE ŚCIERNE

ŻELIWNE ŁOŻYSKA ŚLIZGOWE ODPORNE NA ZUŻYCIE ŚCIERNE 19/39 Solidification of Metals and Alloys, Year 1999, Volume 1, Book No. 39 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 1999, Rocznik 1, Nr 39 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 ŻELIWNE ŁOŻYSKA ŚLIZGOWE ODPORNE NA ZUŻYCIE

Bardziej szczegółowo

WPŁYW RODZAJU MASY OSŁANIAJĄCEJ NA STRUKTURĘ, WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE I ODLEWNICZE STOPU Remanium CSe

WPŁYW RODZAJU MASY OSŁANIAJĄCEJ NA STRUKTURĘ, WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE I ODLEWNICZE STOPU Remanium CSe WYśSZA SZKOŁA INśYNIERII DENTYSTYCZNEJ im. prof. Meissnera w Ustroniu WYDZIAŁ INśYNIERII DENTYSTYCZNEJ WPŁYW RODZAJU MASY OSŁANIAJĄCEJ NA STRUKTURĘ, WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNE I ODLEWNICZE STOPU Remanium

Bardziej szczegółowo

POBÓR MOCY MASZYN I URZDZE ODLEWNICZYCH

POBÓR MOCY MASZYN I URZDZE ODLEWNICZYCH Eugeniusz ZIÓŁKOWSKI, 1 Roman WRONA 2 Wydział Odlewnictwa AGH 1. Wprowadzenie. Monitorowanie poboru mocy maszyn i urzdze odlewniczych moe w istotny sposób przyczyni si do oceny technicznej i ekonomicznej

Bardziej szczegółowo

Statyczna próba skrcania

Statyczna próba skrcania Laboratorium z Wytrzymałoci Materiałów Statyczna próba skrcania Instrukcja uzupełniajca Opracował: Łukasz Blacha Politechnika Opolska Katedra Mechaniki i PKM Opole, 2011 2 Wprowadzenie Do celów wiczenia

Bardziej szczegółowo

ODPORNO NA KOROZJ WIELOSKŁADNIKOWYCH STOPÓW NA OSNOWIE Al-Mg

ODPORNO NA KOROZJ WIELOSKŁADNIKOWYCH STOPÓW NA OSNOWIE Al-Mg 9/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 ODPORNO NA KOROZJ WIELOSKŁADNIKOWYCH STOPÓW NA OSNOWIE Al-Mg

Bardziej szczegółowo

wiczenie nr 3 z przedmiotu Metody prognozowania kwiecie«2015 r. Metodyka bada«do±wiadczalnych dr hab. in». Sebastian Skoczypiec Cel wiczenia Zaªo»enia

wiczenie nr 3 z przedmiotu Metody prognozowania kwiecie«2015 r. Metodyka bada«do±wiadczalnych dr hab. in». Sebastian Skoczypiec Cel wiczenia Zaªo»enia wiczenie nr 3 z przedmiotu Metody prognozowania kwiecie«2015 r. wiczenia 1 2 do wiczenia 3 4 Badanie do±wiadczalne 5 pomiarów 6 7 Cel Celem wiczenia jest zapoznanie studentów z etapami przygotowania i

Bardziej szczegółowo

W OCZYSZCZARKACH WIRNIKOWYCH

W OCZYSZCZARKACH WIRNIKOWYCH Tadeusz PIOSIK 1 P.P.P. TECHNICAL Sp. z o.o., Nowa Sól Piotr ZYZAK 2 Wydział Odlewnictwa AGH, Kraków 1. Streszczenie. W artykule omówiono właciwoci rutu uywanego w oczyszczarkach wirnikowych. Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

BADANIA SKURCZU LINIOWEGO W OKRESIE KRZEPNIĘCIA I STYGNIĘCIA STOPU AlSi 6.9

BADANIA SKURCZU LINIOWEGO W OKRESIE KRZEPNIĘCIA I STYGNIĘCIA STOPU AlSi 6.9 25/19 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 19 Archives of Foundry Year 2006, Volume 6, Book 19 PAN - Katowice PL ISSN 1642-5308 BADANIA SKURCZU LINIOWEGO W OKRESIE KRZEPNIĘCIA I STYGNIĘCIA STOPU

Bardziej szczegółowo

Projektowanie i analiza zadaniowa interfejsu na przykładzie okna dialogowego.

Projektowanie i analiza zadaniowa interfejsu na przykładzie okna dialogowego. Projektowanie i analiza zadaniowa interfejsu na przykładzie okna dialogowego. Jerzy Grobelny Politechnika Wrocławska Projektowanie zadaniowe jest jednym z podstawowych podej do racjonalnego kształtowania

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PRĘDKOŚCI KRYSTALIZACJI KIERUNKOWEJ NA ODLEGŁOŚĆ MIĘDZYPŁYTKOWĄ EUTEKTYKI W STOPIE Al-Ag-Cu

WPŁYW PRĘDKOŚCI KRYSTALIZACJI KIERUNKOWEJ NA ODLEGŁOŚĆ MIĘDZYPŁYTKOWĄ EUTEKTYKI W STOPIE Al-Ag-Cu 32/14 Archives of Foundry, Year 2004, Volume 4, 14 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2004, Rocznik 4, Nr 14 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 WPŁYW PRĘDKOŚCI KRYSTALIZACJI KIERUNKOWEJ NA ODLEGŁOŚĆ MIĘDZYPŁYTKOWĄ

Bardziej szczegółowo

IKiFP im. J. Habera PAN

IKiFP im. J. Habera PAN IKiFP im. J. Habera PAN Określenie parametrów technologicznych procesu wykonywania odlewów ze stopów Ti z udziałem materiałów cyrkonowych i itrowych oraz wykonanie modelowych odlewów 15.04.2014 30.09.2014

Bardziej szczegółowo

PRÓBA OCENY KRZEPNIĘCIA KOMPOZYTÓW HYBRYDOWYCH AlMg/SiC+C gr

PRÓBA OCENY KRZEPNIĘCIA KOMPOZYTÓW HYBRYDOWYCH AlMg/SiC+C gr 7/40 Solidification of Metals and Alloys, Year 1999, Volume 1, Book No. 40 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 1999, Rocznik 1, Nr 40 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 PRÓBA OCENY KRZEPNIĘCIA KOMPOZYTÓW HYBRYDOWYCH

Bardziej szczegółowo

Rys 1. Układ do wyznaczania charakterystyko kątowej

Rys 1. Układ do wyznaczania charakterystyko kątowej Kierunek Informatyka, studia stacjonarne, pierwszy stopień, sem. 6. Podstawy inŝynierii barwy. Laboratorium. Ćwiczenie nr. wersja z dnia, 17.05.010 Temat: ADANIE WŁAŚCIWOŚCI KOLOYMETYCZNYCH MONITOÓW. 1.

Bardziej szczegółowo