Interoperacyjność systemów informatycznych

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Interoperacyjność systemów informatycznych"

Transkrypt

1 Interoperacyjność systemów informatycznych spojrzenie spoza Europy Dr inż. Grzegorz Bliźniuk Instytut Systemów Informatycznych, Wydział Cybernetyki, WAT, Warszawa Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 1

2 Cel prezentacji Celem prezentacji jest syntetyczne omówienie interpretacji pojęcia interoperacyjność systemów informatycznych w różnych krajach na wszystkich kontynentach z wyłączeniem Europy i Antarktydy. Z uwagi na zainteresowania autora skoncentrowano się na rządowych standardach interoperacyjności systemów informatycznych, wspomagających udostępnianie elektronicznych usług administracji publicznej. Prezentacja stanowi przegląd wybranych źródeł wiedzy dziedziny problemowej, które w opinii autora są reprezentatywne. Dr inż. Grzegorz Bliźniuk MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 2

3 Plan prezentacji 1. Definicje pojęcia interoperacyjność według wybranych instytucji standaryzacyjnych (IEEE, ISO/IEC). 2. Interoperacyjność według wybranych organizacji i firm (Gartner, Microsoft, Open Group) 3. Rozumienie interoperacyjności przez poszczególne rządy spoza Europy: 1. Ameryka Północna: USA*, Kanada, 2. Ameryka Południowa: Brazylia, 3. Australia i Oceania: Nowa Zelandia, Australia, 4. Azja Daleki Wschód: Filipiny, Hong Kong, Indie, Malezja, Sri Lanka, Tajlandia, 5. Azja Bliski Wschód: Arabia Saudyjska, 6. Afryka Mauritius, 4. Podsumowanie * Pogrubioną czcionką wskazano te kraje, których założenia zostały omówione na slajdach. Założenia z pozostałych krajów zostały przeanalizowane, ale nie umieszczono ich na slajdach w niniejszej prezentacji. Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 3

4 Definicje interoperacyjności według organizacji standaryzacyjnych Institute of Electrical and Electronics Engineers. IEEE Standard Computer Dictionary: A Compilation of IEEE Standard Computer Glossaries. New York, NY, 1990: Interoperacyjność oznacza zdolność dwóch lub większej liczby systemów informatycznych lub ich komponentów do wymiany informacji i do jej użycia. ISO/IEC, Technical Draft Report, Ref.No. JTC1 SC36 WG4 N0070. Information Technology Learning, education, and training Management and delivery-specification and use extensions and profiles. US SC36 Secretariat, 2003: Interoperacyjność oznacza zdolność różnych elementów funkcjonalnych systemów informatycznych do komunikacji, uruchamiania programów lub przesyłania danych pomiędzy nimi w sposób nie wymagający od ich od użytkownika żadnej wiedzy lub wymagający od niego wiedzy minimalnej na temat unikalnych właściwości tych elementów. Kompatybilność oznacza zdolność elementu funkcjonalnego systemu informatycznego do spełnienia wymagań wyspecyfikowanego interfejsu bez konieczności dokonywania dostrzegalnej modyfikacji tego elementu. Uwaga! Nie należy utożsamiać pojęć: interoperacyjność i kompatybilność Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 4

5 Interoperacyjność według wybranych organizacji i firm Gartner: Interoperacyjność, to zdolność dwóch lub większej liczby różnych podmiotów do wymiany informacji i do wykorzystywania informacji między nimi wymienianej. Interoperacyjność w szczególności obejmuje interkonnekcyjność (marzec 2007). Interkonnekcyjność, to zdolność dwóch lub większej liczby systemów komputerowych do wymiany danych i do wykorzystywania danych wymienianych pomiędzy nimi. Microsoft: Interoperacyjność, to możliwość sprawnej, efektywnej i spójnej komunikacji i wymiany informacji pomiędzy różnymi systemami informatycznymi, aplikacjami i sieciami komputerowymi oraz wykorzystywania otrzymanych w ten sposób informacji (luty 2008). Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 5

6 Warstwy przepływów informacyjnych w modelu interoperacyjności według Open Group Źródło: Open Group, Semantics for Enterprise Architecture Workshop, Los Angeles, luty 2008 Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 6

7 USA Federal Enterprise Architecture (FEA), v.2.0 ( czerwiec 2006) Interoperacyjność jest rozumiana jako zdolność do odnajdywania i współdzielenia danych i serwisów przez różnorodne systemy i dostawców. Interoperacyjność analizuje się w wymiarze: 1. formatów danych / klasyfikacji danych dotyczących struktury fizycznej i logicznej plików dla różnych zastosowań (bazy danych, przetwarzanie tekstów, grafika, programy wykonywalne itp.). Zaleca się np. standardy XML, XLINK, URI (dla przestrzeni nazw), EDI (standardy ANSI X.12), 2. typów danych / reguł walidacji dotyczących identyfikacji i potwierdzania współdzielonych struktur danych i reguł przetwarzania, abstrahując od zawartości dokumentów i źródeł danych. Zaleca się np. standardy DTD (Document Type Definiotion), XML Schema (XSL), 3. przetwarzania danych dotyczących protokołów i języków umożliwiających zmianę prezentacji danych poprzez GUI lub aplikację. Zaleca się np. standard XSLT (przekształcanie z jednego schematu do drugiego). W kontekście jakości systemów interoperacyjność (obok dostępności, obciążalności i poprawialności) jest jedną ze składowych wydajności, rozumianej jako właściwość systemu informatycznego w wymiarze jego czasów odpowiedzi (według autora prezentacji tak rozumiana wydajność, to responsywność). Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 7

8 FEA pryncypia, wymiary Pryncypia FEA, które determinują zasadnicze kierunki działań: Skierowanie na użytkownika (business-driven) FEA jest wtedy w pełni użyteczna wtedy, gdy wszystkie strategie i plany działań instytucji rządowych są w pełni uzgodnione pomiędzy sobą. Oznacza to konieczność bieżącego uzgadniania odpowiednich dokumentów pomiędzy udziałowcami FEA i odpowiedniego uwzględniania wyników tych uzgodnień w treści poszczególnych strategii i w założeniach do FEA. 1. Proaktywność i współpraca na wskroś rządu federalnego FEA jest wtedy w pełni zaadoptowana, kiedy społeczność EA rozwija i wykorzystuje FEA. Społeczność FEA jest odpowiedzialna za rozwój, ewolucję i adaptację FEA. 2. Architektura poprawiająca efektywność i trwałość rządowych źródeł informacji architektura jest rozwijania jako integralna część głównego procesu inwestycyjnego. Inwestycje nieinformatyczne powinny być realizowane w podejściu bardziej ogólnym niż wyłączne skierowanie na użytkownika IT. Współzależne wymiary FEA: 1. Wymiar wydajności, wyrażany w postaci PRM (Performance Reference Model) skierowany na pomiary wydajności odpowiedzi instytucji rządowych, implementujących założenia FEA w swoich systemach IT. 2. Wymiar użytkowy (biznesowy), wyrażony w postaci BRM (Business Reference Model) uwzględnia funkcjonalne (nieresortowe) spojrzenie na instytucje rządowe z uwzględnieniem wewnętrznych operacji i usług dla obywateli, przedsiębiorstw, strategii e-gov - niezależnie od agencji, biur i urzędów, które je udostępniają albo biorą udział w ich przygotowywaniu. 3. Wymiar komponentów serwisowych, wyrażany w postaci SRM (Service Component Reference Model) klasyfikacja komponentów serwisowych z uwzględnieniem na poziomie domeny, typu i komponentu z uwzględnieniem wymogów PRM i BRM. SRM zawiera identyfikację i klasyfikację komponentów serwisowych w wymiarach horyzontalnym i wertykalnym uwzględniających w odpowiedni sposób udział poszczególnych instytucji rządowych. SRM uwzględnia wymogi ponownego użycia komponentów biznesowych i serwisowych przez poszczególne instytucje rządowe. 4. Wymiar techniczny, wyrażony w postaci TRM (Technical Reference Model) sterowane komponentowo założenia na standardy i technologie na poziomie obszarów, kategorii i standardów serwisów, wspierające poszczególne instytucje w zakresie ich włączenia do dostarczania komponentów serwisowych i związanych z tym możliwościami. Na najniższym poziomie tego wymiaru rozpatruje się integrację, interoperacyjność i interfejsy. 5. Wymiar danych, wyrażany w postaci DRM (Data Reference Model) standardy skierowane na umożliwienie współdzielenia i ponownego użycia danych na wskroś instytucji rządowych. Wyrażony w opisie współzależnych wymiarów opisu metadanych, kontekstu (taksonomii) i standardów współdzielenia danych Dr inż. Grzegorz Bliźniuk MSWiA, 2 grudnia

9 Brazylia e-ping v.2.0 (listopad 2006) Punktem wyjścia rozumienia interoperacyjności są rozważania podejść do zagadnienia, prezentowane w brytyjskim UK e-gif, australijskim AGIF, w normach ISO, czy w rozważaniach CORBA. E-PING zawiera bardzo ciekawy zestaw standardów interoperacyjności wraz z interesującym ich omówieniem. Każdy standard jest klasyfikowany według podejścia zgodnego z nowozelandzkim FURAD. Zdefiniowano pięć obszarów obligatoryjnych standardów interperacyjności dla instytucji rządowych w Brazylii. Są to: 1. Integracja współpracy urzędów podejście procesowe (BPMN, BPEL4WS), skierowane na SOA, 2. Organizacja wymiany informacji opisy zasobów (RDF), opisy metadanych, kontekstu (znaczenia) danych, zasad ich współdzielenia, taksonomii informacji (XML, XSL, UML), 3. Dostęp do danych standardy hipertekstu (XML, XHTML, HTML), kodowanie znaków, formaty plików, standardy urządzeń we/wy w zakresie uwierzytelniania użytkowników (karty kryptoraficzne, czytniki), portów komunikacyjnych, standardy pamięci masowych itp. 4. Bezpieczeństwo teleinformatyczne protokoły bezpieczeństwa (np. IPv6), algorytmy kryptograficzne, podpis elektroniczny, uwierzytelnianie (standardy dla oprogramowania), prywatność danych, 5. Interkonnekcyjność protokoły komunikacyjne (np. HTTP, HTTPS), poczta elektroniczna, usługi katalogowe, webserwisy (np. SOAP, WSDL), standardy sieci (IP, VPN, P-P). Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 9

10 Nowa Zelandia NZ e-gif (v 1.0 luty 2002, v.3.0 marzec 2006) Według nowozelandzkiej strategii e-gvernmentu z grudnia 2001 r. interoperacyjność jest rozumiana jako zdolność instytucji rządowych do współdzielenia informacji i integracji informacji i procesów biznesowych poprzez użycie wspólnych standardów. Według zmodyfikowanej strategii z czerwca 2003 r. podkreślono, że współdzielone dane i polityka technologii informacyjnych i standardów architektury udostępniania usług stanowią integralną część strategii e-governmentu w Nowej Zelandii. Z technicznego punktu widzenia interoperacyjność jest zapewniona wtedy, kiedy pomiędzy koherentnymi systemami zachodzi współdziałanie elektronicznych serwisów i wymiana informacji drogą elektroniczną. NZ-eGIF są w dużym stopniu sugerowane ramami najstarszymi, czyli brytyjskimi UK-eGIF Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 10

11 NZ-eGIF warstwy interoperacyjności Interesujące podejście nowozelandzkie ukazuje interoperacyjność w trzech wymiarach. Poziom data integration jest podobny do DRM z FEA USA. Podobnie ma się sprawa w greckim podejściu C4IF. Autor niniejszej prezentacji od maja 2004 prezentuje podobny pogląd w tej materii. Podejście UE w EIF 1.0 jest jednak odmienne. Mówi się bowiem o poziomie wyłącznie semantycznym syntaktyka jest przenoszona do poziomu interoperacyjności technicznej. Od października 2010 w EIF 2.0 syntaktyka i semantyka jest już w jednej warstwie o niezbyt trafnej nazwie: warstwa semantyczna. Zródło: State Services Commision, New Zealand E-government Interoperability Framework, v. 3.0, marzec, 2006 Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 11

12 NZ-eGIF - cykl życia standardu interoperacyjności Podejście pochodzące z UK-eGIF, które przyjęło się również w innych krajach. Między innymi w Brazylii, Australii, Danii. Zródło: State Services Commision, New Zealand E-government Interoperability Framework, v. 3.0, marzec, 2006 Dr inż. Grzegorz Bliźniuk MSWiA 2 grudnia

13 Australijskie Ramy Interoperacyjności AGIF v.2 (lipiec 2005 lipiec 2007) July 2005 Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 13

14 AGIF kontekst interoperacyjności w administracji aktywność współdzielenie ponadresortowość Źródło: Australian Government Business Process Interoperability Framework, lipiec 2007, ISBN Australijskie Ramy Interoperacyjności są dobrym przykładem dla innych krajów, jeżeli chodzi o zakres analizy zagadnienia interoperacyjności. Dr inż. Grzegorz Bliźniuk MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 14

15 AGIF zarządzanie interoperacyjnością poprzez MAC Źródło: Australian Government Information Interoperability Framework, kwiecień 2006, ISBN Dr inż. Grzegorz Bliźniuk MSWiA, 2 grudnia

16 Obszary (domeny) AGIF Źródło: Australian Government Technical Interoperability Framework, lipiec 2005, AGIMO 1. Interoperacyjność procesów biznesowych (lipiec 2007) rozumiana jako zdolność różnych organizacji do płynnej współpracy w ramach współdzielonego opisu procesów pracy bez względu na ich wewnętrzną organizację i wykorzystywane technologie. Bazuje na architekturze AGA (następny slajd). W opisie procesów wykorzystuje standardy BPMN, UML, XML, BPEL. Zakłada niezbędne zmiany organizacyjne i legislacyjne dla uzyskania efektywnej interoperacyjności procesów. W ramach modelu referencyjnego budowana jest współdzielona semantyka procesów. Wspólne repozytorium schematów XML prowadzone w ramach projektu GovDex. 2. Interoperacyjność informacyjna (kwiecień 2006) rozumiana jako zdolność do efektywnej wymiany i użycia zunifikowanej informacji pomiędzy różnymi organizacjami i różnymi systemami informatycznymi. Bazuje na pojęciu cyklu życia informacji (zaplanuj, utwórz i skolekcjonuj, zorganizuj i zgromadź, udostępnij, użyj, zarządzaj, wykorzystaj ponownie i współdziel). Duży nacisk położono na semantykę informacji i sposób jej gromadzenia (m.in. schematy pól danych) 3. Interoperacyjność techniczna (lipiec 2005) rozumiana jako określenie reguł osiągania zdolności systemów informatycznych do osiągnięcia skutecznej i bezpiecznej współpracy na poziomie technicznym. Określa się tutaj dopuszczalne protokoły i standardy interkonnekcyjności (ang. interconnection) (HTTP i FTP, WSDL i SOAP, J2EE z Java RMI, Corba, JMS), wymiany danych (SMTP, X.400, RSS, XML, SGML), opisu zasobów (LDAP, X.500), prezentacji informacji (HTML, XHTML, RTF, XML) opisu metadanych dla procesów, danych i webserwisów (BPEL4WS, UML, ERD, flowcharts, XML). Podane są obszerne tabele z dopuszczalnymi standardami w poszczególnych obszarach interoperacyjności technicznej. Polskie Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 października 2005 r. w sprawie minimalnych wymagań dla systemów teleinformatycznych, Dz. U. nr 212 z dnia r. poz było w dużym stopniu motywowane australijskimi ramami interoperacyjności technicznej (grupy standardów i ułożenie w tabelach). Dr inż. Grzegorz Bliźniuk MSWiA, 2 grudnia

17 Poziomy w Australian Government Architecture - AGA AGA jest wzorowana na amerykańskim Federal Enterprise Architecture Framework (US FEA) Źródło: Australian Government Architecture Reference Model v.1.0, czerwiec 2007, ISBN Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 17

18 Hong Kong HKSARG IF v 6.0 (grudzień 2007) Interoperacyjność jest rozumiana jako zapewnienie możliwości efektywnej wymiany danych pomiędzy systemami działającymi w tym samym czasie z uwzględnieniem elastyczności w zakresie platform sprzętowo-systemowych i rozwiązań programowych wykorzystywanych w warstwie aplikacyjnej. Interoperacyjność jest określana w stosunku do potrzeb biznesowych i technologicznych. Poziomy interoperacyjności: 1. Integracja aplikacji specyfikacje techniczne umożliwiające integrację typu: aplikacja-aplikacja, 2. Dostęp do informacji i jej wymiana techniczne specyfikacje dotyczące wymiany plików, zbiorów znaków, kodowania, itp. 3. Bezpieczeństwo techniczne specyfikacje bezpiecznej wymiany informacji, 4. Komunikacja (interkonnekcyjność) techniczne specyfikacje komunikacji pomiędzy systemami. W HKSARG IF określono obowiązującą architekturę sieci teleinformatycznych administracji publicznej w Hong Kongu (GNA). Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 18

19 HKSARG IF architektura sieci (GNA) Żródło: Ofifce of the Government Chief Information Officer HKSARG, HKSARG Interoperability Framework v.6.0., grudzień 2007, Hong Kong Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 19

20 Malezja MyGIF (sierpień 2003 luty 2006) Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 20

21 MyGIF definicja i wymiary interoperacyjności, oprogramowanie OSS Malezja przejmuje rozumienie interoperacyjności z Wielkiej Brytanii i Hong Kongu. Wymiary interoperacyjności w MyGIF: 1. Metadane, 2. Bezpieczeństwo, 3. Udostępnianie informacji, 4. Integracja danych, 5. Komunikacja (interkonnekcyjność). W MyGIF, w odniesieniu do poszczególnych wymiarów interoperacyjności podano obszerną listę rekomendowanych do stosowania międzynarodowych standardów otwartych i de facto. Standardy te są obowiązkowe dla nowotworzonych systemów i dla interfejsów do systemów zastanych. Jest to lista tzw. minimalnych standardów. Malezja zaprezentowała ciekawe podejście do zachowania neutralności technologicznej pomiędzy oprogramowaniem komercyjnym (z płatnymi licencjami i zastrzeżonymi kodami, rozwiązaniami, patentami) i wolnym oprogramowaniem (z otwartym kodem źródłowym - OSS). Dla wszystkich wymiarów interoperacyjności zalecanych otwartych standardów wyspecyfikowano listę dopuszczalnego do stosowania oprogramowania OSS wraz z wytycznymi (poradami) w jaki sposób wdrażać to oprogramowanie i w jak je integrować z oprogramowaniem komercyjnym, wykorzystywanym przez rząd Malezji, a także w jaki sposób migrować w kierunku OSS. Podejście malezyjskie jest analogiczne w zakresie koncepcji minimalnych standardów i standaryzacji komunikacji poprzez oprogramowanie interfejsowe SI jest do podejścia polskiego, usankcjonowanego przepisami ustawy o informatyzacji wraz z niektórymi rozporządzeniami. Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 21

22 Ramy Interoperacyjności w Arabii Saudyjskiej YEFI (październik 2005) Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 22

23 Definicja, zakres, znaczenie YEFI Źródło: YEFI Yesser Framework for Inteoperabilty, październik 2005, Arabia Saudyjska Arabia Saudyjska zdefiniowała bardzo ciekawe założenia dla Ram Interoperacyjności, które dużo czerpią z ram brytyjskich i duńskich. Uwzględniono wszystkich aktorów. Ciekawie przeanalizowano współdzielone dane. Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 23

24 YEFI propozycja organizacji zarządzania interoperacyjnością Źródło: YEFI Yesser Framework for Inteoperabilty, październik 2005, Arabia Saudyjska Dr inż. Grzegorz Bliźniuk Interoperacyjność w ujęciu rządowym, SMI, Międzyzdroje

25 YEFI koncepcja integracji instytucji Przyjęto koncepcję integracji instytucji w architekturze szyny serwisowej z wykorzystaniem odpowiednich interfejsów i adapterów (SOA). W Polsce przyjęto podobne rozwiązanie. Jest ono implementowane w postaci projektu epuap, którego koncepcja powstała w roku 2004 w byłym MNiI. Źródło: YEFI Yesser Framework for Inteoperabilty, październik 2005, Arabia Saudyjska Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 25

26 YEFI centralne repozytorium metadanych w XML Przyjęto rozwiązania analogiczne do pomysłów z duńskiego DE-IF. Źródło: YEFI Yesser Framework for Inteoperabilty, październik 2005, Arabia Saudyjska Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 26

27 YEFI analiza niezgodności typów danych Źródło: YEFI Yesser Framework for Inteoperabilty, październik 2005, Arabia Saudyjska W Polsce wykonano część prac zmierzających do uzgodnienia typów danych dla atrybutów współdzielonych (MNiI, 2003 r.). Znalazło to swój wyraz w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 października 2005 r. w sprawie minimalnych wymagań dla rejestrów publicznych i wymiany informacji w formie elektronicznej, Dz. U. Nr 214 z dnia r. poz Należy jednak podkreślić, że prace w tym zakresie należy kontynuować. Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 27

28 Mauritius MU-GIF (grudzień 2002) Podejście w MU-GIF jest implementacją UK e-gif w warunkach wyspy Mauritius. Dotyczy to również rozumienia pojęcia interoperacyjność. Zalecenia, listy standardów zmieszczone w MU-GIF są obowiązkowe dla organów administracji publicznej w Mauritiusie. Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 28

29 Podsumowanie 1. Interoperacyjność jest jedną z własności niefunkcjonalnych oprogramowania systemów informatycznych. 2. Interoperacyjność nie jest pojęciem wyłącznie informatycznym. 3. Na świecie dominują dwa podejścia do ram interoperacyjności: 1. Pochodzące od UK e-gif podejście bazujące na taksonomii interoperacyjności (dominujące), 2. pochodzące od US FEA podejście bazujące na architekturze korporacyjnej. 1. Interoperacyjność jest kluczowa dla zapewnienia udostępniania e-usług dostarczanych z heterogenicznych zbiorów systemów współpracujących. Dotyczy to również e-usług administracji publicznej. 2. Zapewnienie interoperacyjności i zarządzanie interoperacyjnością systemów informatycznych administracji publicznej jest kluczowym zadaniem instytucji administracji publicznej i udziałowców informatyzacji spoza administracji. dziękuję za uwagę Dr inż. Grzegorz Bliźniuk, MSWiA, 2 grudnia 2009 r. 29

Głównym celem dyrektywy INSPIRE jest profesjonalna ochrona środowiska Piotr Dobrzyński

Głównym celem dyrektywy INSPIRE jest profesjonalna ochrona środowiska Piotr Dobrzyński Bank Inwentaryzacji Przyrodniczych węzłem infrastruktury INSPIRE Głównym celem dyrektywy INSPIRE jest profesjonalna ochrona środowiska Piotr Dobrzyński Partnerzy Porozumienie z dnia 1 marca 2010 roku pomiędzy

Bardziej szczegółowo

Projekt architektury systemów informatycznych Uniwersytetu Warszawskiego w oparciu o metodykę TOGAF. Tomasz Turski 26.05.2011

Projekt architektury systemów informatycznych Uniwersytetu Warszawskiego w oparciu o metodykę TOGAF. Tomasz Turski 26.05.2011 Projekt architektury systemów informatycznych Uniwersytetu Warszawskiego w oparciu o metodykę TOGAF Tomasz Turski 26.05.2011 Plan prezentacji Architektura korporacyjna Frameworki Pryncypia Metodyka TOGAF

Bardziej szczegółowo

Założenia i stan realizacji projektu epuap2

Założenia i stan realizacji projektu epuap2 Założenia i stan realizacji projektu epuap2 Michał Bukowski Analityk epuap Serock, 28 października 2009 r. Agenda 1. Projekt epuap - cele i zakres. 2. Zrealizowane zadania w ramach epuap. 3. Projekt epuap2

Bardziej szczegółowo

Automatyzacja procesów biznesowych Andrzej Sobecki. ESB Enterprise service bus

Automatyzacja procesów biznesowych Andrzej Sobecki. ESB Enterprise service bus Automatyzacja procesów biznesowych Andrzej Sobecki ESB Enterprise service bus Plan prezentacji Zdefiniowanie problemu Możliwe rozwiązania Cechy ESB JBI Normalizacja wiadomości w JBI Agile ESB Apache ServiceMix

Bardziej szczegółowo

Wirtualny Konsultant Usług Publicznych Interoperacyjność

Wirtualny Konsultant Usług Publicznych Interoperacyjność Wirtualny Konsultant Usług Publicznych Interoperacyjność ść oraz techniki semantyczne w administracji publicznej Część I wizja Dariusz Woźniak Stowarzyszenie Miasta w Internecie Część II projekt Jerzy

Bardziej szczegółowo

Samorząd brokerem informacji? Wielokanałowa platforma dostępu do zasobów treści na przykładzie Miasta Poznania. Wojciech Pelc, Urząd Miasta Poznania

Samorząd brokerem informacji? Wielokanałowa platforma dostępu do zasobów treści na przykładzie Miasta Poznania. Wojciech Pelc, Urząd Miasta Poznania Samorząd brokerem informacji? Wielokanałowa platforma dostępu do zasobów treści na przykładzie Miasta Poznania Wojciech Pelc, Urząd Miasta Poznania Strategiczne myślenie: perspektywa roku 2030 Strategia

Bardziej szczegółowo

SOA Web Services in Java

SOA Web Services in Java Wydział Informatyki i Zarządzania Wrocław,16 marca 2009 Plan prezentacji SOA 1 SOA 2 Usługi Przykłady Jak zacząć SOA Wycinek rzeczywistości Problemy zintegrowanych serwisów : Wycinek Rzeczywistości Zacznijmy

Bardziej szczegółowo

Część I -ebxml. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz

Część I -ebxml. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz Część I -ebxml Po zrealizowaniu materiału student będzie w stanie omówić potrzeby rynku B2B w zakresie przeprowadzania transakcji przez Internet zaprezentować architekturę ebxml wskazać na wady i zalety

Bardziej szczegółowo

Sybase Professional Services

Sybase Professional Services Sybase Professional Services Zarządzanie Portfelem Aplikacji Marek Ryński Sybase Polska Dyrektor Zarządzający, DRB Legionowo, 09.2008 W gąszczu IT czyli za co ja mam płacić? (problem) Złożoność technologii

Bardziej szczegółowo

Skrócone opisy pryncypiów architektury korporacyjnej podmiotów publicznych

Skrócone opisy pryncypiów architektury korporacyjnej podmiotów publicznych Skrócone opisy pryncypiów architektury korporacyjnej podmiotów publicznych Wersja: 1.0 17.06.2015 r. Wstęp W dokumencie przedstawiono skróconą wersję pryncypiów architektury korporacyjnej podmiotów publicznych.

Bardziej szczegółowo

Znaczenie rozwoju systemów rejestrów publicznych dla infrastruktury informatycznej państwa potrzeba i kierunki zmian"

Znaczenie rozwoju systemów rejestrów publicznych dla infrastruktury informatycznej państwa potrzeba i kierunki zmian Znaczenie rozwoju systemów rejestrów publicznych dla infrastruktury informatycznej państwa potrzeba i kierunki zmian" Bolesław SZAFRAŃSKI, prof. WAT Wojskowa Akademia Techniczna XIV edycja Seminarium PIU

Bardziej szczegółowo

Ocena stanu i zasadnicze kierunki informatyzacji administracji publicznej

Ocena stanu i zasadnicze kierunki informatyzacji administracji publicznej Główne cele konferencji: Ocena stanu i zasadnicze kierunki informatyzacji administracji publicznej Nowe oblicze epuap Mariusz Madejczyk Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji 1 Główne cele warsztatów

Bardziej szczegółowo

Architektura bezpieczeństwa informacji w ochronie zdrowia. Warszawa, 29 listopada 2011

Architektura bezpieczeństwa informacji w ochronie zdrowia. Warszawa, 29 listopada 2011 Architektura informacji w ochronie zdrowia Warszawa, 29 listopada 2011 Potrzeba Pomiędzy 17 a 19 kwietnia 2011 roku zostały wykradzione dane z 77 milionów kont Sony PlayStation Network. 2 tygodnie 25 milionów

Bardziej szczegółowo

GML w praktyce geodezyjnej

GML w praktyce geodezyjnej GML w praktyce geodezyjnej Adam Iwaniak Kon-Dor s.c. Konferencja GML w praktyce, 12 kwietnia 2013, Warszawa SWING Rok 1995, standard de jure Wymiany danych pomiędzy bazami danych systemów informatycznych

Bardziej szczegółowo

P.2.1 WSTĘPNA METODA OPISU I

P.2.1 WSTĘPNA METODA OPISU I 1 S t r o n a P.2.1 WSTĘPNA METODA OPISU I ZNAKOWANIA DOKUMENTACJI MEDYCZNEJ W POSTACI ELEKTRONICZNEJ P.2. REKOMENDACJA OPISU I OZNAKOWANIA DOKUMENTACJI MEDYCZNEJ W POSTACI ELEKTRONICZNEJ 2 S t r o n a

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 16 kwietnia 2013 r. Poz. 463 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 28 marca 2013 r.

Warszawa, dnia 16 kwietnia 2013 r. Poz. 463 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 28 marca 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 16 kwietnia 2013 r. Poz. 463 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 28 marca 2013 r. w sprawie wymagań dla Systemu Informacji Medycznej 2) Na

Bardziej szczegółowo

Polskie Ramy Interoperacyjności - pierwszy komponent Planu Informatyzacji na lata 2007-2010

Polskie Ramy Interoperacyjności - pierwszy komponent Planu Informatyzacji na lata 2007-2010 Polskie Ramy Interoperacyjności - pierwszy komponent Planu Informatyzacji na lata 2007-2010 dr inż. Grzegorz Bliźniuk Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji 1 Plan Informatyzacji

Bardziej szczegółowo

Enterprise Architecture podejście holistyczne w zarządzaniu transformacją jednostek administracji publicznej

Enterprise Architecture podejście holistyczne w zarządzaniu transformacją jednostek administracji publicznej Bartłomiej Seidel Ośrodek Informatyki Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu Enterprise Architecture podejście holistyczne w zarządzaniu transformacją jednostek administracji publicznej Forum

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych

Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych dr inż. Adam Iwaniak Infrastruktura Danych Przestrzennych w Polsce i Europie Seminarium, AR Wrocław

Bardziej szczegółowo

Wykład 1 Inżynieria Oprogramowania

Wykład 1 Inżynieria Oprogramowania Wykład 1 Inżynieria Oprogramowania Wstęp do inżynierii oprogramowania. Cykle rozwoju oprogramowaniaiteracyjno-rozwojowy cykl oprogramowania Autor: Zofia Kruczkiewicz System Informacyjny =Techniczny SI

Bardziej szczegółowo

Polskie Towarzystwo Informatyczne Warszawa, 16 lutego 2011 r. Zarząd Główny

Polskie Towarzystwo Informatyczne Warszawa, 16 lutego 2011 r. Zarząd Główny Polskie Towarzystwo Informatyczne Warszawa, 16 lutego 2011 r. Zarząd Główny Uwagi do projektu Rozporządzenia RM w sprawie Krajowych Ram Interoperacyjności, minimalnych wymagao dla rejestrów publicznych

Bardziej szczegółowo

Podstawy organizacji systemów zarządzania bezpieczeństwem informacji dokumenty podstawowe

Podstawy organizacji systemów zarządzania bezpieczeństwem informacji dokumenty podstawowe Podstawy organizacji systemów zarządzania bezpieczeństwem informacji dokumenty podstawowe Autor Anna Papierowska Praca magisterska wykonana pod opieką dr inż. Dariusza Chaładyniaka mgr inż. Michała Wieteski

Bardziej szczegółowo

Michał Jaworski Wiceprezes PIIT

Michał Jaworski Wiceprezes PIIT Michał Jaworski Wiceprezes PIIT Warszawa, 2 grudnia 2009 Europejskie Ramy Interoperacyjności 2.0 Pozycjonowanie dokumentu: Europejska Strategia Interoperacyjności zapewnia ład korporacyjny (Governance)

Bardziej szczegółowo

Komunikacja i wymiana danych

Komunikacja i wymiana danych Budowa i oprogramowanie komputerowych systemów sterowania Wykład 10 Komunikacja i wymiana danych Metody wymiany danych Lokalne Pliki txt, csv, xls, xml Biblioteki LIB / DLL DDE, FastDDE OLE, COM, ActiveX

Bardziej szczegółowo

Interoperacyjność projektów centralnych i regionalnych w ochronie zdrowia

Interoperacyjność projektów centralnych i regionalnych w ochronie zdrowia Interoperacyjność projektów centralnych i regionalnych w ochronie zdrowia Grzegorz Gomoła Dyrektor Programu Agenda Czym jest interoperacyjność? Wiodące projekty centralne i regionalne w ochronie zdrowia

Bardziej szczegółowo

UWOLNIĆ INFORMACJĘ PUBLICZNĄ!

UWOLNIĆ INFORMACJĘ PUBLICZNĄ! UWOLNIĆ INFORMACJĘ PUBLICZNĄ! ARCHITEKTURA INTEROPERACYJNOŚCI I REUŻYTKOWANIA INFORMACJI PUBLICZNEJ NA PRZYKŁADZIE ROZWIĄZANIA CHMURY PRYWATNEJ DLA ADMINISTRACJI Krzysztof Skibicki Pion Rozwiązań Systemowych

Bardziej szczegółowo

Komunikacja elektroniczna z podmiotami pełniącymi zadania publiczne

Komunikacja elektroniczna z podmiotami pełniącymi zadania publiczne Komunikacja elektroniczna z podmiotami pełniącymi zadania publiczne - architektura referencyjna Wrocław, 29.11.2006 Plan prezentacji I. Uwarunkowania prawne II. Pierwowzory III. Propozycja rozwiązania

Bardziej szczegółowo

Fundusze Europejskie dla rozwoju innowacyjnej gospodarki

Fundusze Europejskie dla rozwoju innowacyjnej gospodarki Fundusze Europejskie dla rozwoju innowacyjnej gospodarki WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA 2010-12-17 Modelowanie repozytorium i analiza efektywności informacyjnej wytycznych i ścieżek klinicznych w służbie

Bardziej szczegółowo

Dobre praktyki w doborze technologii rozwiązań informatycznych realizujących usługi publiczne

Dobre praktyki w doborze technologii rozwiązań informatycznych realizujących usługi publiczne Dobre praktyki w doborze technologii rozwiązań informatycznych realizujących usługi publiczne Rafał Czubik Krzysztof Komorowski IBM 2008 IBM Corporation Metodyka jest ważna Procesy i moduły Obszary decyzyjne

Bardziej szczegółowo

Platforma Informatyczna Wdrażania Oprogramowania Dedykowanego w PL-Grid

Platforma Informatyczna Wdrażania Oprogramowania Dedykowanego w PL-Grid 1 Platforma Informatyczna Wdrażania Oprogramowania Dedykowanego w PL-Grid Grzegorz Banach Wrocławskie Centrum Sieciowo-Superkomputerowe, Politechnika Wrocławska, Instytut Niskich Temperatur i Badań Strukturalnych

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA TECHNICZNO-TECHNOLOGICZNE SYSTEMU BUDOWANEGO W RAMACH PROJEKTU

ZAŁOŻENIA TECHNICZNO-TECHNOLOGICZNE SYSTEMU BUDOWANEGO W RAMACH PROJEKTU Projekt Rozwój elektronicznej administracji w samorządach województwa mazowieckiego wspomagającej niwelowanie dwudzielności potencjału województwa ZAŁOŻENIA TECHNICZNO-TECHNOLOGICZNE SYSTEMU BUDOWANEGO

Bardziej szczegółowo

Zaawansowana platforma integracyjna aplikacji eadministracji

Zaawansowana platforma integracyjna aplikacji eadministracji egov-bus Advanced egovernment Information Service Bus Zaawansowana platforma integracyjna aplikacji eadministracji egov-bus - Zaawansowana platforma integracyjna aplikacji Administracji (IST-4-026727-STP)

Bardziej szczegółowo

System ZSIN wyzwanie dla systemów do prowadzenia EGiB

System ZSIN wyzwanie dla systemów do prowadzenia EGiB System ZSIN wyzwanie dla systemów do prowadzenia EGiB Szymon Rymsza Główny specjalista w projekcie ZSIN - Faza I Główny Urząd Geodezji i Kartografii Warszawa, 10-11.09.2015 r. Agenda spotkania 1. Dostosowanie

Bardziej szczegółowo

Plan Informatyzacji Państwa

Plan Informatyzacji Państwa Plan Informatyzacji Państwa Dr inż. Grzegorz Bliźniuk Podsekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji Warszawa, 2006 r. 1 Plan Informatyzacji Państwa wynika z : Ustawy z dnia 17 lutego

Bardziej szczegółowo

Katedra Inżynierii Oprogramowania Tematy prac dyplomowych inżynierskich STUDIA NIESTACJONARNE (ZAOCZNE)

Katedra Inżynierii Oprogramowania Tematy prac dyplomowych inżynierskich STUDIA NIESTACJONARNE (ZAOCZNE) Katedra Inżynierii Oprogramowania Tematy prac dyplomowych inżynierskich STUDIA NIESTACJONARNE (ZAOCZNE) Temat projektu/pracy dr inż. Wojciech Waloszek Grupowy system wymiany wiadomości. Zaprojektowanie

Bardziej szczegółowo

STUDIA NIESTACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe

STUDIA NIESTACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe STUDIA NIESTACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe Technologie informacyjne prof. dr hab. Zdzisław Szyjewski 1. Rola i zadania systemu operacyjnego 2. Zarządzanie pamięcią komputera 3. Zarządzanie danymi

Bardziej szczegółowo

Na środowisko teleinformatyczne zbudowane w ramach Projektu składać się będzie sprzęt komputerowy oraz oprogramowanie.

Na środowisko teleinformatyczne zbudowane w ramach Projektu składać się będzie sprzęt komputerowy oraz oprogramowanie. SEKAP SYSTEM ELEKTRONICZNEJ KOMUNIKACJI ADMINISTRACJI PUBLICZNEJ W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM ZAKRES PROJEKTU Zakres projektu SEKAP - produkty Zakres projektu obejmuje stworzenie teleinformatycznego środowiska

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZARZĄDZANIA BAZA DANYCH TOPOGRAFICZNYCH

SYSTEM ZARZĄDZANIA BAZA DANYCH TOPOGRAFICZNYCH SYSTEM ZARZĄDZANIA BAZA DANYCH TOPOGRAFICZNYCH Dariusz Gotlib elementy koncepcji i technologii Jerzy Zieliński plany GUGiK Jachranka, 8 grudzień 2009 STOSOWANE POJĘCIA I SKRÓTY BDT = TBD = BDOT SZBDT=SZTBD=SZBDOT

Bardziej szczegółowo

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2011/2012. Architektura zorientowana na usługi

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje w roku akademickim 2011/2012. Architektura zorientowana na usługi Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki Karta przedmiotu Wydział Fizyki, Matematyki i Informatyki obowiązuje w roku akademickim 2011/2012 Kierunek studiów: Informatyka Forma studiów: Stacjonarne

Bardziej szczegółowo

Jarosław Wilk, doktorant Wydziału Cybernetyki WAT

Jarosław Wilk, doktorant Wydziału Cybernetyki WAT Bezpieczeństwo i interoperacyjność platform integracyjnych warunkami powodzenia biznesu internetowego charakterystyka oraz podejście do rozwiązania problemu Jarosław Wilk, doktorant Wydziału Cybernetyki

Bardziej szczegółowo

Analiza i projektowanie aplikacji Java

Analiza i projektowanie aplikacji Java Analiza i projektowanie aplikacji Java Modele analityczne a projektowe Modele analityczne (konceptualne) pokazują dziedzinę problemu. Modele projektowe (fizyczne) pokazują system informatyczny. Utrzymanie

Bardziej szczegółowo

Interoperacyjność inteligentnych systemów transportowych

Interoperacyjność inteligentnych systemów transportowych Interoperacyjność inteligentnych systemów transportowych Marian Kowalewski, Bolesław Kowalczyk, W artykule zaprezentowano wybrane zagadnienia interoperacyjności inteligentnych systemów transportowych (IST).

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK Nr 2 do CZĘŚCI II SIWZ WYCIĄG ZE STANDARDÓW, ZASAD I WZORCÓW INTEGRACYJNYCH OBOWIĄZUJĄCYCH W PSE S.A.

ZAŁĄCZNIK Nr 2 do CZĘŚCI II SIWZ WYCIĄG ZE STANDARDÓW, ZASAD I WZORCÓW INTEGRACYJNYCH OBOWIĄZUJĄCYCH W PSE S.A. ZAŁĄCZNIK Nr 2 do CZĘŚCI II SIWZ WYCIĄG ZE STANDARDÓW, ZASAD I WZORCÓW INTEGRACYJNYCH OBOWIĄZUJĄCYCH W PSE S.A. 1 Załącznik Nr 2 do Część II SIWZ Wyciąg ze standardów, zasad i wzorców integracyjnych obowiązujących

Bardziej szczegółowo

Wzorcowy załącznik techniczny, do umowy w sprawie przesyłania faktur elektronicznych pomiędzy Firmą A oraz Firmą B

Wzorcowy załącznik techniczny, do umowy w sprawie przesyłania faktur elektronicznych pomiędzy Firmą A oraz Firmą B Załącznik Nr 1 Wzorcowy załącznik techniczny, do umowy w sprawie przesyłania faktur elektronicznych pomiędzy Firmą A oraz Firmą B Wersja 1.0 Na podstawie: Europejskiej Modelowej Umowy o EDI (w skrócie:

Bardziej szczegółowo

Jak wprowadzić krajowe standardy interoperacyjności?

Jak wprowadzić krajowe standardy interoperacyjności? Jak wprowadzić krajowe standardy interoperacyjności? dr inż. Dariusz Bogucki Dyrektor Departament Społeczeństwa Informacyjnego MNiI dariusz.bogucki@mnii.gov.pl Warszawa 17 XI 2005 Co to jest egovernment?

Bardziej szczegółowo

Autor: Artur Lewandowski. Promotor: dr inż. Krzysztof Różanowski

Autor: Artur Lewandowski. Promotor: dr inż. Krzysztof Różanowski Autor: Artur Lewandowski Promotor: dr inż. Krzysztof Różanowski Przegląd oraz porównanie standardów bezpieczeństwa ISO 27001, COSO, COBIT, ITIL, ISO 20000 Przegląd normy ISO 27001 szczegółowy opis wraz

Bardziej szczegółowo

epolska XX lat później Daniel Grabski Paweł Walczak

epolska XX lat później Daniel Grabski Paweł Walczak epolska XX lat później Daniel Grabski Paweł Walczak BIG TRENDY TECHNOLOGICZNE TRANSFORMACJA DOSTĘPU DO LUDZI I INFORMACJI +WYZWANIA W OBSZARZE CYBERBEZPIECZEŃSTWA Mobile Social Cloud Millennials (cyfrowe

Bardziej szczegółowo

epuap Opis standardowych elementów epuap

epuap Opis standardowych elementów epuap epuap Opis standardowych elementów epuap Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI...

Bardziej szczegółowo

Grupy pytań na egzamin magisterski na kierunku Informatyka (dla studentów niestacjonarnych studiów II stopnia)

Grupy pytań na egzamin magisterski na kierunku Informatyka (dla studentów niestacjonarnych studiów II stopnia) Grupy pytań na egzamin magisterski na kierunku Informatyka (dla studentów niestacjonarnych studiów II stopnia) WERSJA WSTĘPNA, BRAK PRZYKŁADOWYCH PYTAŃ DLA NIEKTÓRYCH PRZEDMIOTÓW Należy wybrać trzy dowolne

Bardziej szczegółowo

udokumentowanych poprzez publikacje naukowe lub raporty, z zakresu baz danych

udokumentowanych poprzez publikacje naukowe lub raporty, z zakresu baz danych Rola architektury systemów IT Wymagania udokumentowanych poprzez publikacje naukowe lub raporty, z zakresu metod modelowania architektury systemów IT - UML, systemów zorientowanych na usługi, systemów

Bardziej szczegółowo

Projekty BPM z perspektywy analityka biznesowego. Wrocław, 20 stycznia 2011

Projekty BPM z perspektywy analityka biznesowego. Wrocław, 20 stycznia 2011 Projekty BPM z perspektywy analityka biznesowego Wrocław, 20 stycznia 2011 Agenda Definicja pojęć: Analiza biznesowa oraz analityk biznesowy Co kryje się za hasłem BPM? Organizacja zarządzana procesowo

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO FINANSÓW PLAN INTEGRACJI SYSTEMU ZAŁĄCZNIK NR 6 SEAP SPECYFIKACJA KANAŁ EMAIL DLA PODMIOTÓW ZEWNĘTRZNYCH PL PROJEKT ECIP/SEAP

MINISTERSTWO FINANSÓW PLAN INTEGRACJI SYSTEMU ZAŁĄCZNIK NR 6 SEAP SPECYFIKACJA KANAŁ EMAIL DLA PODMIOTÓW ZEWNĘTRZNYCH PL PROJEKT ECIP/SEAP MINISTERSTWO FINANSÓW PLAN INTEGRACJI SYSTEMU ZAŁĄCZNIK NR 6 SEAP SPECYFIKACJA KANAŁ EMAIL DLA PODMIOTÓW ZEWNĘTRZNYCH PL PROJEKT ECIP/SEAP WERSJA 1 z 15 Spis treści 1. Kanał email dla podmiotów zewnętrznych...

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie TOGAF do definiowania i nadzoru architektury zorientowanej na usługi (SOA)

Zastosowanie TOGAF do definiowania i nadzoru architektury zorientowanej na usługi (SOA) Zastosowanie TOGAF do definiowania i nadzoru architektury zorientowanej na usługi (SOA) Dr hab. Andrzej Sobczak, prof. SGH, Kierownik Zakładu Systemów Informacyjnych, Katedra Informatyki Gospodarczej SGH

Bardziej szczegółowo

Audyt oprogramowania systemu B2B oprogramowanie umożliwiające zarządzanie informacjami o produktach:

Audyt oprogramowania systemu B2B oprogramowanie umożliwiające zarządzanie informacjami o produktach: ZAŁĄCZNIK NR 1 Dodatkowe informacje dotyczące audytu systemu informatycznego B2B - zakres prac. Audyt oprogramowania (testy akceptacyjne i bezpieczeństwa) systemu informatycznego System B2B automatyzujący

Bardziej szczegółowo

Web Services. Bartłomiej Świercz. Łódź, 2 grudnia 2005 roku. Katedra Mikroelektroniki i Technik Informatycznych. Bartłomiej Świercz Web Services

Web Services. Bartłomiej Świercz. Łódź, 2 grudnia 2005 roku. Katedra Mikroelektroniki i Technik Informatycznych. Bartłomiej Świercz Web Services Web Services Bartłomiej Świercz Katedra Mikroelektroniki i Technik Informatycznych Łódź, 2 grudnia 2005 roku Wstęp Oprogramowanie napisane w różnych językach i uruchomione na różnych platformach może wykorzystać

Bardziej szczegółowo

Problemy niezawodnego przetwarzania w systemach zorientowanych na usługi

Problemy niezawodnego przetwarzania w systemach zorientowanych na usługi Problemy niezawodnego przetwarzania w systemach zorientowanych na usługi Jerzy Brzeziński, Anna Kobusińska, Dariusz Wawrzyniak Instytut Informatyki Politechnika Poznańska Plan prezentacji 1 Architektura

Bardziej szczegółowo

Architektura korporacyjna państwa MICHAŁ BUKOWSKI, MAC 13-03-2015

Architektura korporacyjna państwa MICHAŁ BUKOWSKI, MAC 13-03-2015 Architektura korporacyjna państwa MICHAŁ BUKOWSKI, MAC 13-03-2015 Architektura korporacyjna Sposób zarządzania oraz metoda dokumentacji, które razem wprowadzają możliwy do wykonania, skoordynowany widok

Bardziej szczegółowo

Systemy obiegu informacji i Protokół SWAP "CC"

Systemy obiegu informacji i Protokół SWAP CC Systemy obiegu informacji i Protokół SWAP Grzegorz Blinowski "CC" Grzegorz.Blinowski@cc.com.pl http://www.cc.com.pl/ tel (22) 646-68-73; faks (22) 606-37-80 Problemy Integracja procesów zachodzących w

Bardziej szczegółowo

Tomasz Grześ. Systemy zarządzania treścią

Tomasz Grześ. Systemy zarządzania treścią Tomasz Grześ Systemy zarządzania treścią Co to jest CMS? CMS (ang. Content Management System System Zarządzania Treścią) CMS definicje TREŚĆ Dowolny rodzaj informacji cyfrowej. Może to być np. tekst, obraz,

Bardziej szczegółowo

Część II. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz

Część II. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz. UEK w Krakowie Janusz Stal & Grażyna Paliwoda-Pękosz Część II Po zrealizowaniu materiału student będzie w stanie posługiwać się taksonomiami XBRL wygenerować sprawozdanie finansowe w XBRL odczytać i zmodyfikować sprawozdanie finansowe zapisane w XBRL rozpoznawać

Bardziej szczegółowo

Systemy zorientowane na usługi. mgr inż.tadeusz Węgrzynowski Główny Specjalista ds. Teleinformatyki Politechnika Warszawska Dział Telekomunikacji

Systemy zorientowane na usługi. mgr inż.tadeusz Węgrzynowski Główny Specjalista ds. Teleinformatyki Politechnika Warszawska Dział Telekomunikacji Systemy zorientowane na usługi mgr inż.tadeusz Węgrzynowski Główny Specjalista ds. Teleinformatyki Politechnika Warszawska Dział Telekomunikacji Usługa Działanie podejmowane zwykle w celach zarobkowych

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe PROGRAM NAUCZANIA PLAN STUDIÓW

Studia podyplomowe PROGRAM NAUCZANIA PLAN STUDIÓW 01-447 Warszawa ul. Newelska 6, tel. (+48 22) 34-86-520, www.wit.edu.pl Studia podyplomowe BEZPIECZEŃSTWO I JAKOŚĆ SYSTEMÓW INFORMATYCZNYCH PROGRAM NAUCZANIA PLAN STUDIÓW Studia podyplomowe BEZPIECZEŃSTWO

Bardziej szczegółowo

CENTRUM PROJEKTÓW INFORMATYCZNYCH MINISTERSTWA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI

CENTRUM PROJEKTÓW INFORMATYCZNYCH MINISTERSTWA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI CENTRUM PROJEKTÓW INFORMATYCZNYCH MINISTERSTWA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI Instrukcja użytkownika Narzędzie do modelowania procesów BPEL Warszawa, lipiec 2009 r. UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ

Bardziej szczegółowo

Architektura korporacyjna jako narzędzie koordynacji wdrażania przetwarzania w chmurze

Architektura korporacyjna jako narzędzie koordynacji wdrażania przetwarzania w chmurze Architektura korporacyjna jako narzędzie koordynacji wdrażania przetwarzania w chmurze Prof. SGH, dr hab. Andrzej Sobczak, Kierownik Zakładu Systemów Informacyjnych, Katedra Informatyki Gospodarczej SGH

Bardziej szczegółowo

Dlaczego modele architektoniczne to zamało? Wprowadzeniedo ładu architekturykorporacyjnej

Dlaczego modele architektoniczne to zamało? Wprowadzeniedo ładu architekturykorporacyjnej Dlaczego modele architektoniczne to zamało? Wprowadzeniedo ładu architekturykorporacyjnej Dr hab. Andrzej Sobczak, prof. SGH, Kierownik Zakładu Systemów Informacyjnych, Katedra Informatyki Gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Sekcja I: Instytucja zamawiająca/podmiot zamawiający

Sekcja I: Instytucja zamawiająca/podmiot zamawiający Unia Europejska Publikacja Suplementu do Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej 2, rue Mercier, 2985 Luxembourg, Luksemburg Faks: +352 29 29 42 670 E-mail: ojs@publications.europa.eu Informacje i formularze

Bardziej szczegółowo

Normy serii ISO 19100 w geodezji i geoinformatyce

Normy serii ISO 19100 w geodezji i geoinformatyce Akademia Rolnicza we Wrocławiu Normy serii ISO 19100 w geodezji i geoinformatyce Adam Iwaniak Alina Kmiecik Nowoczesne ODGIK - utopia czy rzeczywistość, Wisła 13-15 października 2006 Lata 80te Spectrum,

Bardziej szczegółowo

5.14 JSP - Przykład z obiektami sesji... 83 5.15 Podsumowanie... 84 5.16 Słownik... 85 5.17 Zadanie... 86

5.14 JSP - Przykład z obiektami sesji... 83 5.15 Podsumowanie... 84 5.16 Słownik... 85 5.17 Zadanie... 86 Spis treści 1 Wprowadzenie - architektura, protokoły, system WWW... 1 1.1 Wstęp.................................................. 1 1.2 Ważniejsze daty......................................... 2 1.3 Protokoły

Bardziej szczegółowo

e-administracja Uniwersytet Jagielloński Wydział Prawa i Administracji mgr inż.piotr Jarosz

e-administracja Uniwersytet Jagielloński Wydział Prawa i Administracji mgr inż.piotr Jarosz e-administracja Uniwersytet Jagielloński Wydział Prawa i Administracji mgr inż.piotr Jarosz Definicje e-administracji Elektroniczna administracja to wykorzystanie technologii informatycznych i telekomunikacyjnych

Bardziej szczegółowo

Platforma epuap. Igor Bednarski kierownik projektu epuap2 CPI MSWiA. Kraków, 16.05.2011 r.

Platforma epuap. Igor Bednarski kierownik projektu epuap2 CPI MSWiA. Kraków, 16.05.2011 r. Platforma epuap Igor Bednarski kierownik projektu epuap2 CPI MSWiA Kraków, 16.05.2011 r. Agenda 1. Czym jest epuap 2. Cele projektu epuap2 3. Możliwości portalu 4. Komunikacja poprzez epuap 5. Stan zaawansowania

Bardziej szczegółowo

Profil działalności i model biznesowy Otoczenie rynkowe Strategia produktowa spółki Wybrane dane finansowe Emisja obligacji i inwestycje

Profil działalności i model biznesowy Otoczenie rynkowe Strategia produktowa spółki Wybrane dane finansowe Emisja obligacji i inwestycje Profil działalności i model biznesowy Otoczenie rynkowe Strategia produktowa spółki Wybrane dane finansowe Emisja obligacji i inwestycje Profil Działalności Rodan Systems O firmie Rodan Systems jest doświadczonym

Bardziej szczegółowo

Procesy biznesowe w praktyce. Przykłady użycia z wykorzystaniem jbpm 4.4

Procesy biznesowe w praktyce. Przykłady użycia z wykorzystaniem jbpm 4.4 Procesy biznesowe w praktyce Przykłady użycia z wykorzystaniem jbpm 4.4 1 Agenda Definicja i zastosowanie procesu biznesowego Języki dziedzinowe (DSL) a rozwiązania BPM JBPM: jbpm 4.4 krótka charakterystyka

Bardziej szczegółowo

METADANE GEOINFORMACYJNE PODLASIA

METADANE GEOINFORMACYJNE PODLASIA METADANE GEOINFORMACYJNE PODLASIA VII Ogólnopolskie Sympozjum Krakowskie spotkania z INSPIRE Kraków 12-14 maja 2011 Georeferencyjne dane przestrzenne w INSPIRE od zbiorów do usług danych przestrzennych

Bardziej szczegółowo

Platforma Usług dla Obywateli - Microsoft Citizen Service Platform

Platforma Usług dla Obywateli - Microsoft Citizen Service Platform Platforma Usług dla Obywateli - Microsoft Citizen Service Platform Paweł Walczak pawel.walczak@microsoft.com CSP w kilku słowach Citizen Services Platform Ogólnoświatowy projekt Microsoft na bazie Doświadczeń

Bardziej szczegółowo

Zakres wymagań dotyczących Dokumentacji Systemu

Zakres wymagań dotyczących Dokumentacji Systemu Załącznik nr 2 do Umowy nr CUI/.../.../.../2014 z dnia r. Zakres wymagań dotyczących Dokumentacji Systemu 1. Uwagi i wymagania ogólne 1. Dokumentacja musi zostać dostarczona w wersji elektronicznej edytowalnej

Bardziej szczegółowo

Architektura Korporacyjna w administracji publicznej

Architektura Korporacyjna w administracji publicznej Architektura Korporacyjna w administracji publicznej Na przykładzie opracowania architektury korporacyjnej w ZUS KPMG w Polsce Maj 2014 kpmg.pl Jaki problem adresuje Architektura Korporacyjna? Złożoność

Bardziej szczegółowo

MONITOROWANIE DOSTĘPNOŚCI USŁUG IT

MONITOROWANIE DOSTĘPNOŚCI USŁUG IT MONITOROWANIE DOSTĘPNOŚCI USŁUG IT POZIOMY MONITOROWANIA Services Transaction Application OS Network IBM TIVOLI MONITORING Proaktywnie monitoruje zasoby systemowe, wykrywając potencjalne problemy i automatycznie

Bardziej szczegółowo

Technologie sieciowe

Technologie sieciowe Technologie sieciowe ITA-108 Wersja 1.2 Katowice, Lipiec 2009 Spis treści Wprowadzenie i Moduł I Wprowadzenie do sieci komputerowych I-1 Moduł II Omówienie i analiza TCP/IP II-1 Moduł III Zarządzanie adresacją

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk

Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk Zarządzanie bezpieczeństwem informacji przegląd aktualnych standardów i metodyk dr T Bartosz Kalinowski 17 19 września 2008, Wisła IV Sympozjum Klubu Paragraf 34 1 Informacja a system zarządzania Informacja

Bardziej szczegółowo

Tematy prac magisterskich Rok akademicki 2013/2014

Tematy prac magisterskich Rok akademicki 2013/2014 Dr hab. inż. Jan Werewka, prof. n. AGH Wydział EAIiIB AGH E-mail: werewka@agh.edu.pl www: http://home.agh.edu.pl/werewka Tematy prac magisterskich Rok akademicki 2013/2014 Temat 1 Architektura przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

Kryteria merytoryczne dla działania 2.1 Wysoka dostępność i jakość e-usług publicznych Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa na lata 2014-2020

Kryteria merytoryczne dla działania 2.1 Wysoka dostępność i jakość e-usług publicznych Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa na lata 2014-2020 Kryteria merytoryczne dla działania 2.1 Wysoka dostępność i jakość e-usług publicznych Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa na lata 2014-2020 Numer i nazwa osi priorytetowej Numer i nazwa działania/ poddziałania

Bardziej szczegółowo

Sylabus modułu e-urzędnik

Sylabus modułu e-urzędnik Sylabus modułu e-urzędnik Wymagania konieczne: Zakłada się, że przystępując do egzaminu modułu e-urzędnik, zdający będzie miał opanowany blok umiejętności i wiadomości podstawowych w zakresie zgodnym z

Bardziej szczegółowo

Typy przetwarzania. Przetwarzanie zcentralizowane. Przetwarzanie rozproszone

Typy przetwarzania. Przetwarzanie zcentralizowane. Przetwarzanie rozproszone Typy przetwarzania Przetwarzanie zcentralizowane Systemy typu mainfame Przetwarzanie rozproszone Architektura klient serwer Architektura jednowarstwowa Architektura dwuwarstwowa Architektura trójwarstwowa

Bardziej szczegółowo

Elektroniczna Księga Wieczysta

Elektroniczna Księga Wieczysta Elektroniczna Księga Wieczysta Aspekty wdrażania systemu informatycznego świadczącego usługi drogą elektroniczną Robert Ciurkot Dyrektor Departamentu Konsultingu Grupa Bull Grupa Bull na świecie 50 krajów

Bardziej szczegółowo

Platforma epuap. 1-3 marca 2011

Platforma epuap. 1-3 marca 2011 Platforma epuap 1-3 marca 2011 Co to jest epuap? elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej (epuap) to system informatyczny, na którym instytucje publiczne udostępniają usługi oparte na elektronicznych

Bardziej szczegółowo

Rozproszone systemy internetowe

Rozproszone systemy internetowe Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Rozproszone systemy internetowe Wprowadzenie do usług WWW (Web Services) Podniesienie potencjału uczelni

Bardziej szczegółowo

Elektroniczny Dowód Osobisty w Hiszpanii Doświadczenia Software AG w realizacji projektu analiza przypadku

Elektroniczny Dowód Osobisty w Hiszpanii Doświadczenia Software AG w realizacji projektu analiza przypadku Elektroniczny Dowód Osobisty w Hiszpanii Doświadczenia Software AG w realizacji projektu analiza przypadku Adam Szwajkajzer Zastępca Dyrektora Działu PS Rozpoczęcie projektu Generalny Dyrektoriat Policji

Bardziej szczegółowo

Standardy meta danych w administracji publicznej

Standardy meta danych w administracji publicznej Standardy meta danych w administracji publicznej 1. Metadane zasobów administracji publicznej Obiekty informacyjne [źródła informacji] składają się z elementu podstawowego i/lub innych obiektów informacyjnych.

Bardziej szczegółowo

Dotacje na innowacje. Inwestujemy w waszą przyszłość.

Dotacje na innowacje. Inwestujemy w waszą przyszłość. PROJEKT TECHNICZNY Implementacja Systemu B2B w firmie Lancelot i w przedsiębiorstwach partnerskich Przygotowane dla: Przygotowane przez: Lancelot Marek Cieśla Grzegorz Witkowski Constant Improvement Szkolenia

Bardziej szczegółowo

W ramach realizacji zamówienia Wykonawca będzie świadczył usługi w zakresie m.in:

W ramach realizacji zamówienia Wykonawca będzie świadczył usługi w zakresie m.in: Załącznik nr 1 do zaproszenia do złożenia oferty IP. 2611.19.2015 Opis przedmiotu zamówienia: Modernizacja serwisów internetowych Rady Infrastruktury Informacji Przestrzennej oraz Komisji Standaryzacji

Bardziej szczegółowo

STUDIA STACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe

STUDIA STACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe STUDIA STACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe Technologie informacyjne Prof. dr hab. Zdzisław Szyjewski 1. Rola i zadania systemu operacyjnego 2. Zarządzanie pamięcią komputera 3. Zarządzanie danymi

Bardziej szczegółowo

DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE

DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE DLA SEKTORA INFORMATYCZNEGO W POLSCE SRK IT obejmuje kompetencje najważniejsze i specyficzne dla samego IT są: programowanie i zarządzanie systemami informatycznymi. Z rozwiązań IT korzysta się w każdej

Bardziej szczegółowo

Web frameworks do budowy aplikacji zgodnych z J2EE

Web frameworks do budowy aplikacji zgodnych z J2EE Web frameworks do budowy aplikacji zgodnych z J2EE Jacek Panachida promotor: dr Dariusz Król Przypomnienie Celem pracy jest porównanie wybranych szkieletów programistycznych o otwartym kodzie źródłowym

Bardziej szczegółowo

Aplikacje webowe wspomagające działalność przedsiębiorstwa na przykładzie przychodni stomatologicznej

Aplikacje webowe wspomagające działalność przedsiębiorstwa na przykładzie przychodni stomatologicznej Aplikacje webowe wspomagające działalność przedsiębiorstwa na przykładzie przychodni stomatologicznej Małgorzata Barańska Wydział Informatyki i Zarządzania, Politechnika Wrocławska Beata Laszkiewicz Wydział

Bardziej szczegółowo

System komputerowy. Sprzęt. System komputerowy. Oprogramowanie

System komputerowy. Sprzęt. System komputerowy. Oprogramowanie System komputerowy System komputerowy (ang. computer system) to układ współdziałaniadwóch składowych: sprzętu komputerowegooraz oprogramowania, działających coraz częściej również w ramach sieci komputerowej.

Bardziej szczegółowo

Kluczowe zasoby do realizacji e-usługi Warszawa, 16 października 2012. Maciej Nikiel

Kluczowe zasoby do realizacji e-usługi Warszawa, 16 października 2012. Maciej Nikiel 2012 Zasoby wiedzy w e-projekcie. Technologie informatyczne, oprogramowanie - zdefiniowanie potrzeb, identyfikacja źródeł pozyskania. Preferencje odnośnie technologii informatycznych. Maciej Nikiel Kluczowe

Bardziej szczegółowo

E-administracja warunkiem rozwoju Polski. Obecna i potencjalna rola epuap w procesowym zarządzaniu w administracji

E-administracja warunkiem rozwoju Polski. Obecna i potencjalna rola epuap w procesowym zarządzaniu w administracji E-administracja warunkiem rozwoju Polski Obecna i potencjalna rola epuap w procesowym zarządzaniu w administracji Mariusz Madejczyk Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji 1 epuap, a zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Instytut Technik Innowacyjnych Semantyczna integracja danych - metody, technologie, przykłady, wyzwania

Instytut Technik Innowacyjnych Semantyczna integracja danych - metody, technologie, przykłady, wyzwania Instytut Technik Innowacyjnych Semantyczna integracja danych - metody, technologie, przykłady, wyzwania Michał Socha, Wojciech Górka Integracja danych Prosty export/import Integracja 1:1 łączenie baz danych

Bardziej szczegółowo

aktualny stan realizacji zadań ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej wynikających z przepisów ustawy z

aktualny stan realizacji zadań ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej wynikających z przepisów ustawy z aktualny stan realizacji zadań ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej wynikających z przepisów ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej

Bardziej szczegółowo

Interoperacyjność w praktyce nieuchronna konieczność czy motor rozwoju przyjaznej administracji

Interoperacyjność w praktyce nieuchronna konieczność czy motor rozwoju przyjaznej administracji Autorzy: Jerzy Filipowicz, Tomasz Filipowicz Interoperacyjność w praktyce nieuchronna konieczność czy motor rozwoju przyjaznej administracji Do realizacji potrzeb lokalnych społeczności nie wystarczają

Bardziej szczegółowo