1 J. Kundera, Jednolity rynek europejski, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2003, s. 7.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "1 J. Kundera, Jednolity rynek europejski, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2003, s. 7."

Transkrypt

1 Publikacja wydana w ramach projektu współfinansowanego przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz budżetu państwa w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego. Jest ona elementem projektu pod tytułem Biblioteka Przedsiębiorcy przy Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Sulechowie. Część IV Prawne aspekty inwestycji na rynku europejskim (Beata Łączak) 1. Jednolity Rynek Europejski geneza i zasady funkcjonowania Integracja europejska otworzyła nową erę europeizacji problemów ekonomicznych, społecznych i politycznych w niespotykanym dotąd wymiarze przy jednoczesnym odsunięciu na bok problematyki państw narodowych. Jednolity rynek europejski jest rdzeniem dzisiejszej Unii Europejskiej i jednym z największych osiągnięć procesów integracyjnych w Europie 1. Jego skala prawdopodobnie przekroczyła marzenia jego prekursorów, ale droga do niego była daleka. W 1957 roku sześć państw zachęconych sukcesami wypracowanymi w ramach Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali poszło krok dalej i podpisując tzw. Traktat Rzymski powołało do życia Europejską Wspólnotę Gospodarczą (EWG). Celem jej było zbliżenie ekonomiczne państw uczestniczących w tym procesie, zapewnienie stabilnego rozwoju gospodarczego oraz wzrost zamożności obywateli Wspólnoty. Sposobem do osiągnięcia wyznaczonego celu miało być utworzenie wspólnego rynku wewnętrznego zdefiniowanego jako obszar bez granic wewnętrznych, na którym zostaje zapewniony 1 J. Kundera, Jednolity rynek europejski, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2003, s. 7.

2 swobodny przepływ towarów, osób, usług i kapitału. Rozpoczęto od stworzenia strefy wolnego handlu, która polegała na zniesieniu ograniczeń w obrocie towarowym pomiędzy krajami należącymi do strefy, przy jednoczesnym zachowaniu autonomicznej polityki celnej wobec krajów trzecich. Okres funkcjonowania strefy wolnego handlu zbiegł się w czasie z tzw. Złotym Wiekiem powojennej Europy. W tym czasie w sześciu krajach EWG odnotowano wysoki i stabilny wzrost gospodarczy oraz niespotykanie wysoki poziom zatrudnienia. Wyniki gospodarcze Szóstki były zdecydowanie lepsze od wyników Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Dobre doświadczenia osiągnięte w ramach współpracy w EWG pozwoliły bez przeszkód zrealizować zapisy Traktatów Rzymskich i w 1968 roku utworzono Unię Celną poprzez uśrednienie stawek celnych obowiązujących w krajach EWG. Zakładano, że funkcjonowanie strefy wolnego handlu i Unii Celnej przyniesie wiele pozytywnych efektów gospodarczych takich jak: wzrost obrotów handlowych pomiędzy partnerami, dostęp do szerszego rynku zbytu, poprawa jakości towarów stymulowana przez wzrost konkurencji, pojawienie się efektu skali czyli obniżenie kosztów produkcji poprzez jej wzrost ilościowy. Korzyści z podjętych działań mieli osiągnąć zarówno producenci z tytułu efektu skali jak i konsumenci z tytułu obniżenia cen towarów i poprawy ich jakości. Jednak usunięcie formalno-prawnych przeszkód celnych i ograniczeń ilościowych pomiędzy krajami zrzeszonymi nie wystarczyło do stworzenia dobrze funkcjonującego wspólnego rynku wewnętrznego. Jak wiadomo okres prosperity w gospodarce nie trwa wiecznie, pod koniec lat sześćdziesiątych pojawiły się pierwsze problemy ekonomiczne wzrost inflacji i zmniejszenie strumienia inwestycji. Ale początek lat siedemdziesiątych był jeszcze okresem optymizmu. Europejska Wspólnota Gospodarcza integrowała się na wielu płaszczyznach, rozpoczęto także wdrażanie licznych polityk wspólnotowych. W 1973 roku uzgodniono pierwsze rozszerzenie w ramach, którego do Wspólnoty przystąpiły trzy kraje północne Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Irlandia oraz Dania. Ten fakt uczynił z EWG dominujące ugrupowanie gospodarcze w Zachodniej Europie. Kolejne lata to już początek kryzysu i recesji w gospodarce światowej. Polityczna harmonia zastąpiona została przez ostrożność i coraz częstszą niezgodę. Przyczyniły się do tego niewątpliwie dwa kryzysy paliwowe w 1973 i Pierwszy z nich był następstwem wojny izraelskoarabskiej, która spowodowała arabskie embargo na ten surowiec i w konsekwencji niemal poczwórny wzrost jego ceny. Drugi kryzys paliwowy, w latach był wynikiem wojny Iraku z Iranem i doprowadził w ciągu kilku miesięcy do wzrostu ceny baryłki ropy z 21 do 31$. Inflacja, spadek produkcji i spadek wzrostu gospodarczego przetoczyły się przez niemal wszystkie rozwinięte kraje świata, ale najbardziej dotknęły gospodarkę europejską, która znacznie wolniej podnosiła się z kryzysu niż jej główni konkurenci. Na początku lat osiemdziesiątych stopa bezrobocia zarówno w Stanach Zjednoczonych jak i w Europie była bardzo wysoka i niemal trzykrotnie przewyższała stopę bezrobocia w Japonii. Jednakże po roku 1983 bezrobocie w Stanach Zjednoczonych spadło znacząco a we Wspólnocie pozostało na niezmienne wysokim poziomie do połowy lat osiemdziesiątych 2. Te zawirowania sprawiły, że jeszcze na początku lat osiemdziesiątych jednolity rynek europejski był daleki od obecnej rzeczywistości. Europejska Wspólnota Gospodarcza straciła impulsy rozwojowe i dotychczasową dynamikę procesów integracji. Sytuacja panująca na światowym rynku gospodarczym spowodowała, że wiele państw wprowadziło protekcjonistyczne polityki własnych rynków i integracja stawała się coraz bardziej utrudniona. Dodatkowo na globalnym 2 A.M Williams, The European Community. The contradictions of integration, Cambridge 1991, s

3 rynku Wspólnocie zaczął wyrastać znaczący konkurent - Japonia, która stopniowo stawała się jedną z najbardziej liczących się potęg gospodarczych. W latach osiemdziesiątych japońska gospodarka wyprzedziła w sferze produkcji i handlu gospodarki: amerykańską jak i europejską. Niebezpieczeństwo stwarzały również państwa Europy Wschodniej, ale Żelazna Kurtyna dawała Wspólnocie pewną ochronę. Te trudne okoliczności, z którymi przyszło się zmierzyć Europejskiej Wspólnocie Gospodarczej dały jej nowy impuls do działania. W 1985 roku Komisja Europejska pod przewodnictwem Jacques Delors opublikowała Białą Księgę. Wykazano w niej, że Wspólnota ma potencjał i możliwości, aby stworzyć wspólny rynek służący ponad 300 milionom konsumentów. Ale zaznaczono ewidentnie, że ten potężny potencjał napotyka na wiele przeszkód opóźnienia i biurokrację na granicach, zróżnicowane przepisy, wymogi związane z uznawaniem działalności na terenie poszczególnych państw członkowskich, różnice w standardach dotyczących jakości produktów, zróżnicowane normy fitosanitarne, bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony środowiska itp. 3 W Białej Księdze zawarto propozycje blisko 300 aktów prawnych, które regulowały zagadnienia związane z implementacją jednolitego rynku wewnętrznego. Większość tych propozycji została zawarta w Jednolitym Akcie Europejskim z lutego 1986 roku, który niejednokrotnie uznawany jest za pierwszą reformę Traktatów Rzymskich. Dokument ten miał doniosłe znaczenie, gdyż wieńczył 40 letni proces integracji europejskiej i kładł fundament pod jakościowo nową strukturę Unię Europejską która miała powstać w przyszłości. Postanowieniami Jednolitego Aktu Europejskiego wprowadzono wiele zmian instytucjonalno-prawnych. Pojawiła się procedura współpracy, zwiększono uprawnienia Parlamentu Europejskiego, zyskał on prawo do wyrażania zgody na przystąpienie i stowarzyszenie nowych państw. Stworzono bardziej precyzyjną podstawę prawną dla działania Rady Europejskiej przy okazji rozszerzając jej kompetencje o możliwości podejmowania działań w zakresie rozwoju transportu, rozwoju technologicznego, polityki socjalnej, ochrony środowiska i badań naukowych. Powołano też Sąd Pierwszej Instancji i zajęto się kwestiami bezpieczeństwa. W dziedzinie gospodarki najważniejszy postulat dotyczył utworzenia do końca 1992 roku rynku wewnętrznego oraz unii gospodarczej i walutowej. Celem reformy miało być umożliwienie rzeczywistego swobodnego przepływu towarów, usług, kapitału i osób, wyeliminowanie barier o charakterze pozataryfowym oraz zachęcenie europejskich przedsiębiorców do działalności na skalę europejską. Jednolity Akt Europejski nadał nowy impuls procesowi integracji europejskiej. Stało się oczywiste, że dotychczasowa koncepcja jedności tylko poprzez koordynację polityk międzyrządowych wyczerpała się. Pojawiła się potrzeba przejścia do etapu kolejnego. Jego początkiem było podpisanie przez wszystkie państwa członkowskie w grudniu 1991 roku w holenderskiej miejscowości Maastricht Traktatu o Unii Europejskiej. Jego postanowienia określiły kształt i kierunki procesów integracyjnych na kontynencie europejskim na wiele lat. Cechą charakterystyczną Traktatu była jego struktura składał się on z trzech filarów. Pierwszy filar regulował kwestie dotyczące integracji ekonomicznej. Od tej pory zreformowana EWG przyjęła nazwę Wspólnoty Europejskiej, a jej kompetencje zostały rozszerzone. Miała się ona zajmować polityką wspólną i szczegółową a także podjąć wszystkie stosowne działania prowadzące do powstania jednolitego rynku oraz unii gospodarczej i walutowej. Drugi filar obejmował wspólną politykę zagraniczną i bezpieczeństwa prowadzoną na szczeblu wspólnotowym i międzyrządowym. Celem tych 3 A. Jones, S. Budd, The European Community. A guide trough the Maze, 1994, s. 45.

4 działań było umacnianie pokoju międzynarodowego i zapewnienie bezpieczeństwa Unii i jej Państwom Członkowskim. Miało to zostać osiągnięte poprzez wypracowywanie wspólnych stanowisk w kwestiach polityki zagranicznej i obronnej. Trzeci filar określał zasady współpracy w zakresie wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych czyli dotyczył polityki imigracyjnej, azylowej, kontroli granic, walki z międzynarodową przestępczością, współpracy między systemami sądowniczymi oraz służbami policyjnymi i celnymi. Traktat z Maastricht posiadał formę kompleksową łączył w sobie zagadnienia gospodarcze z problematyką społeczną i kwestiami politycznymi. Zakładał, że Unia Europejska budowana będzie na zasadzie subsydiarności przy zachowaniu całego dotychczasowego dorobku prawno-instytucjonalnego Wspólnoty. Głównymi organami Wspólnoty Europejskiej zostały: Komisja Europejska, Rada Unii Europejskiej, Parlament Europejski, Trybunał Sprawiedliwości i Trybunał Obrachunkowy. Organami o charakterze doradczym zostały: Komitet Ekonomiczo-Społeczny oraz Komitet Regionów. Ratyfikacja traktatu napotkała wiele trudności. We Francji, Danii i Irlandii odbyły się ogólnonarodowe referenda w tej sprawie. We Francji jego zwolenników było minimalnie więcej niż przeciwników, natomiast Duńczycy odrzucili Traktat w pierwotnej wersji i nastąpiła konieczność jego renegocjacji. Zawirowania te sprawiły, że wszedł on w życie dopiero 1 listopada 1993 roku. Także realizacja traktatu nie obyła się bez problemów. Ale według danych komisji Europejskiej do końca listopada 1994 roku państwa członkowskie przyjęły około 90% aktów prawnych umożliwiających funkcjonowanie jednolitego rynku wewnętrznego. Pozytywne efekty pojawiły się momentalnie. Przedsiębiorcy szybko dostosowali się do nowych zasad. Nastąpił proces restrukturyzacji przemysłu wytwórczego, któremu towarzyszyła fala fuzji. Stworzono wiele nowych miejsc pracy dzięki czemu stopa bezrobocia zaczęła nareszcie spadać. Ludzie mogli korzystać z szerszej gamy towarów i usług w życiu codziennym, a także umożliwiono im swobodne poruszanie się po Europie w różnych celach, zarówno zarobkowych jak i rozrywkowych. Jednolity rynek europejski jest faktem w pełni dokonanym od 1 stycznia 1993 r., jego tworzenie trwało ponad 40 lat. Ale stanowi on wyrazisty przykład dążenia Unii Europejskiej do zapewnienia własnym obywatelom życiowego dobrobytu. Rynek Wewnętrzny jest największym osiągnięciem Wspólnoty, ale również jej największym wyzwaniem. Nawet przy oficjalnym otwarciu znaczono, że jego budowa jeszcze się nie zakończyła. Twórcy zdawali sobie bowiem sprawę z tego jak wielki potencjał gospodarczy tkwi w państwach europejskich i wiedzieli, że jest on uwięziony w granicach administracyjnych poszczególnych krajów i nie może być wykorzystywany dla dobra ogółu. Dlatego instytucje unijne wraz z państwami członkowskimi przez wiele lat wytrwale sporządzały i wdrażały setki dyrektyw ułatwiających swobodne przepływy i swobodny rozwój rynku wewnętrznego. Koncepcja jednolitego rynku jest prosta: traktować UE jako jeden obszar, na którym osoby, towary, usługi i kapitał mają swobodę przepływu w celu stymulowania konkurencji w handlu oraz zwiększania skuteczności produkcji. Podstawą prawną dla działania rynku wewnętrznego jest artykuł 14, ust. 2 TWE. I to one, tak zwane cztery swobody: swoboda przepływu towarów, swoboda przepływu usług, swoboda przepływu kapitału i swoboda przepływu osób stanowią fundament jednolitego rynku europejskiego.

5 Swoboda przepływu towarów Podstawą funkcjonowania Wspólnoty Europejskiej jest Unia Celna. Rozciąga się ona na całą wymianę towarową i zakazuje nakładania ceł przywozowych i wywozowych pomiędzy Państwami Członkowskimi jak również innych opłat o skutku równoważnym. Dotyczy ona jednak tylko produktów pochodzących z Państw Członkowskich lub wprowadzonych legalnie do obiegu na terytorium któregoś z państw Unii. Obliguje również do przyjęcia wspólnej taryfy celnej pomiędzy państwami trzecimi. Kompetencje w zakresie zmian w taryfie celnej mają tylko odpowiednie instytucje UE, państwa zrzeszone nie mogą samodzielnie dokonywać żadnych zmian w tym sektorze. Wszystkie towary podlegają tym samym normom i standardom i powinny być obłożone takimi samymi podatkami. Nie istnieją ograniczenia ilościowe i kontrole graniczne. Tak daleko posunięta liberalizacja obrotów towarami wymagała od państw Unii harmonizacji podatków, opłat celnych i zastosowania jednolitych standardów. Zasada nieskrępowanego przepływu towarów dotyczy wyrobów przemysłowych, produktów rolnych i spożywczych. Gwarancji bezpieczeństwa towarów dla ludzi i środowiska strzegą odpowiednie dyrektywy. Zasada swobodnego przepływu towarów nie ma charakteru bezwzględnego, Traktat o Wspólnocie Europejskiej dopuszcza jej pewne ograniczenia ze względu na moralność publiczną, porządek publiczny, bezpieczeństwo publiczne, zdrowie publiczne, ochronę kultury oraz ochronę własności intelektualnej. Swoboda przepływu usług Wszelkie usługi są najczęściej świadczeniami odpłatnymi obejmującymi działalność o charakterze przemysłowym i handlowym, działalność rzemieślniczą a także wykonywanie wolnych zawodów. Swoboda przepływu usług oznacza prawo do prowadzenia działalności gospodarczej, zakładania przedsiębiorstw, spółek, filii i dostarczania usług obywatelom państw członkowskich na obszarze całej UE. Kluczowe znaczenie w tej materii mają art Traktatu o Wspólnocie Europejskiej zapewniające swobodę świadczenia usług na terenie państw członkowskich Wspólnoty 4. Usługi transportowe (ze względu na swój charakter), bankowe i ubezpieczeniowe (ze względu na przepływ kapitału) według prawodawstwa unijnego nie są zaliczane do obszaru usług i objęte są odmienną regulacją. Legalna jest, zatem sprzedaż, jak i zakup usług (spółki oraz przedsiębiorstwa zarejestrowane w którymkolwiek z państw członkowskich Unii mogą funkcjonować w pozostałych państwach UE) oraz praca na własny rachunek zarówno we własnym kraju jak i w krajach członkowskich (np. wolne zawody takie jak lekarz, architekt, prawnik, weterynarz). Wartym zaznaczenia jest fakt, że ze względu na nakaz równego traktowania obywateli Wspólnoty obowiązkowe jest wzajemne uznawanie kwalifikacji. Nie można żądać od osoby zamierzającej zamieszkać w innym kraju i świadczyć usługi wyższych kwalifikacji, umiejętności czy świadectw niż od własnych obywateli. Wyróżnia się następujące rodzaje swobód dotyczących przepływu usług: aktywna swoboda świadczenia usług - czyli usługodawca przekracza granicę i udaje się do kraju usługobiorcy w celu wykonania usługi w innym kraju członkowskim, pasywna swoboda świadczenia usług odbiorca usługi udaje się do kraju usługodawcy by tam skorzystać z usługi, 4 Wolność Gospodarcza, Z. Brodecki, (red), Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2003, s. 50.

6 swoboda przepływu produktu produkt przekracza granice natomiast usługodawca i usługobiorca pozostają w swoich krajach. Swoboda przepływu kapitału Oznacza swobodne transakcje finansowe bez jakichkolwiek ograniczeń pomiędzy Państwami Członkowskimi, jak również w stosunkach pomiędzy Państwami Członkowskimi i państwami trzecimi. Przepływ kapitału odnosi się do przepływu środków finansowych w jakiejkolwiek postaci i nie może być związany z przepływem towarów lub usług. Pełna swoboda przepływu kapitału nastąpiła 1 stycznia 1994 roku. Od tego momentu istnieje nieskrępowana możliwość inwestowania we wszystkich dziedzinach gospodarki państw Wspólnoty. Można nabywać za granicą swego kraju macierzystego wszystkie walory rzeczowe i finansowe bez żadnych przeszkód. Nie istnieją komplikacje przy transferze zysków z jednego kraju członkowskiego do drugiego, nie ma utrudnień przy likwidacji inwestycji bądź zmianie jej profilu i wiążących się z tym przepływach finansowych. Wprowadzona w tym samym momencie swoboda dokonywania płatności umożliwia bezproblemowe płacenie za towary, usługi oraz wynagrodzenia pracowników. Obywatele Unii uzyskali także prawo do zakładania kont bankowych, lokat i dokonywania transakcji bankowych we wszystkich krajach członkowskich. Swoboda przepływu kapitału ułatwiła również dokonywanie bezpośrednich inwestycji zagranicznych. Ogromne sumy szukają najbardziej zyskownych miejsc i form swojej alokacji, rozwijając przy okazji gospodarkę kraju, w którym zostały umiejscowione. Aby zapewnić swobodne przepływy kapitałowe kraje członkowskie zobligowane zostały do ujednolicenia wielu przepisów m.in. regulujących realizację płatności oraz zabezpieczających interesy wierzycieli. Swoboda przepływu osób Swoboda przepływu osób swe początki ma w zapisach Traktatu Rzymskiego i odnosiła się wtedy do swobodnego przepływu pracowników i osób podejmujących działalność gospodarczą. Obecnie zasada ta została sporo rozszerzona i dotyczy wszystkich obywateli Unii Europejskiej dając im swobodę przemieszczania się w celu osiedlenia się, prowadzenia działalności gospodarczej czy pracy zarobkowej na terytorium dowolnego kraju członkowskiego bez konieczności posiadania wiz i zezwoleń. Regulują to artykuły Traktatu o Wspólnocie Europejskiej 5. Zasada swobodnego przepływu osób obejmuje osoby migrujące jak i członków ich rodzin. Oznacza to, że obywatele jednego państwa UE podejmujący jakąkolwiek działalność ekonomiczną w innym państwie UE nie mogą być dyskryminowani ze względu na obywatelstwo i muszą być traktowani na równi z obywatelami danego kraju. Dotyczy to formy zatrudnienia, warunków pracy i płac. Od zasady tej istnieją dwa odstępstwa, można zastosować ograniczenia w możliwości zatrudnienia w służbie publicznej danego kraju obywatela innego kraju natomiast w drugim przypadku można zastosować ograniczenia w prawie do zatrudnienia osoby z innego państwa ze względu na ochronę zdrowia i porządku publicznego. Istotną kwestię omawianej swobody stanowią również regulacje dotyczące dostępu do świadczeń społecznych emerytur czy zasiłków. Okresy ubezpieczenia pracowników uzyskane w jakimkolwiek państwie członkowskim UE, potrzebne do uzyskania i obliczenia wysokości świadczeń we własnym 5 J. Kundera, Jednolity rynek europejski, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2003, s. 46.

7 kraju jak i w innych krajach Wspólnoty są sumowane. Zasadna ta nie ma jednak charakteru absolutnego, swobodne przemieszczanie się i przebywanie na terytorium innego państwa jest obwarowane wieloma przepisami. Niepożądanego obywatela każde z państw ma prawo wydalić ze swego terytorium, gdyż pobyt cudzoziemca nie może stanowić dla niego ciężaru. Bariery Wspólny rynek umożliwia przyspieszenie rozwoju gospodarczego krajów zrzeszonych jednakże nie może być uważany za motor wzrostu gospodarczego. Stworzenie dobrych i stabilnych ram gospodarczych nie przesądza o pewnym osiągnięciu przez wszystkie kraje zrzeszone zakładanych korzyści. Uważa się nawet, iż poprawa międzynarodowej mobilności czynników produkcji pogłębia różnice w rozwoju gospodarczym. Dzieje się to za sprawą np. tzw. efektu polaryzacji. Sprawia on, że regiony lepiej rozwinięte, bogatsze przyciągają do siebie kapitał a wraz z nim pracowników o wyższych kwalifikacjach powodując, iż regiony ubogie wyssane z najważniejszych czynników wzrostu pozbawione są możliwości rozwoju. Dlatego z perspektywy czasu można zauważyć, że w efektach wzrostu gospodarczego nie wszystkie regiony uczestniczą w równym stopniu. Pomimo faktu, iż jednolity rynek europejski nie zapewnia harmonijnego rozwoju gospodarek krajów członkowskich, to jednak niweluje dysproporcje gospodarcze pomiędzy państwami Unii Europejskiej. Kraje słabiej rozwinięte za pomocą wielu instrumentów takich jak np. fundusze strukturalne mają możliwość dogonić państwa o najwyższym stopniu rozwoju 6. Konieczna jest tylko dalsza realizacja programu wspólnego rynku i likwidowanie powstałych w wyniku scalenie kilku organizmów w jedno barier. Pierwotnie każde państwo posiadało zbiór zasad regulujących funkcjonowanie ich wewnętrznych rynków. Środki te miały służyć ochronie zdrowia obywateli, ochronie środowiska naturalnego, ochronie własności intelektualnej czy kultury narodowej 7. Choć czasem bywały wykorzystywane do celów protekcjonistycznych ochrony własnego rynku przed konkurencyjnymi artykułami z zewnątrz. Jednak obecnie odmienne w każdym państwie regulacje tworzą w efekcie bariery utrudniające funkcjonowanie wspólnego rynku. Zostały one zidentyfikowane już w Białej Księdze z 1985 roku i podzielone na trzy grupy: fizyczne, techniczne i fiskalne 8. Bariery fizyczne najbardziej negatywne skutki przynosiły podmiotom zaangażowanym w handel. Długotrwałe postoje na granicach podnosiły koszty transportu i ogólne koszty transakcyjne. Wpływało to zasadniczo na podniesienie cen towarów ze szkodą dla konsumentów 9. Aby choć częściowo wyeliminować przeszkody fizyczne, stworzono pewne narzędzia prawne mające na celu wprowadzenie ułatwień w obszarze transportu. Do tych instrumentów zalicza się: Dokument SAD (Single Administrative Document) zastąpił on kilka formularzy koniecznych do wypełnienia przy przekraczaniu granicy przez towary. 6 Ibidem, s Ibidem s Wolność Gospodarcza, pod red. Z. Brodeckiego, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2003, s K. Gawlikowsak-Hueckel, A. Stępniak, A. Zielińska-Głębocka, Polska-EWG. Wybrane aspekty dostosowań w świetle Rynku 1992 i Umowy o Stowarzyszeniu, Gdańsk 1992, s. 204.

8 Kontrole fitosanitarne i weterynaryjne przeniesiono z granicy do miejsc załadunku lub przeznaczenia. Wprowadzono specjalne karnety importowe TIR i ATA. Skutkują one tym, że oznakowane tym karnetem towary wwożone na teren Wspólnoty lub tylko przez nią transportowane zobowiązują kraje członkowskie do stworzenia dla nich jednolitego obszaru transportowego. Zapoczątkowano na mocy umowy z Schengen (1990) tworzenie jednolitego obszaru bez kontroli celnych i paszportowych. Obecnie do strefy z Schengen należy 15 państw i kolejnych 15 jest zainteresowanych przystąpieniem do niej 10. Sporo problemów wynikało też z istniejących w każdym państwie odmiennych systemów standardów i norm technicznych. Stanowią one tak zwany zespół barier technicznych. Do roku 1978 Wspólnota starała się stworzyć jednolity system w tym obszarze, podjęto się prób tworzenia programów harmonizacyjnych i standaryzacyjnych. Wydano szereg dyrektyw dotyczących różnych aspektów towarów ze szczegółowym opisem jakie należy spełnić wymagania, aby wyrób wypełniał normy i standardy. Z uwagi na niesamowitą ilość rozwiązań jakie musiała by regulować i przyjąć Wspólnota Europejska postanowiono, że na szczeblu najwyższym regulowane będą tylko wymogi ogólne, a opracowanie standardów należeć będzie do kompetencji odpowiednich instytucji standaryzujących. Powołano do istnienia Europejski Komitet Normalizacyjny (CEN) zbliżający do poziomu wspólnotowego narodowe systemy normalizacyjne w grupie produktów przemysłowych. Europejski Komitet Normalizacji Elektrotechnicznej (CENELEC) dbający o standardy w sektorze elektrotechnicznym oraz Europejski Instytut Standardów Telekomunikacyjnych zajmujący się ujednolicaniem norm telekomunikacyjnych. Wprowadzono także odgórnie powszechnie obowiązującą zasadę wzajemnego uznawania. Zakłada ona, że produkt odpowiadający standardom na rynku jednego z Państw Członkowskich oczywiście zgodnie z normami instytucji standaryzujących - musi być dopuszczony do obrotu na rynkach innych krajów należących do Wspólnoty bez dodatkowych atestów i certyfikatów. Obecnie w Unii Europejskiej istnieje wymóg posiadania oznaczenia CE. Znak ten informuje, że wyrób spełnia wymogi bezpieczeństwa i nakłada na producenta odpowiedzialność za sprzedawany artykuł. Komisja Europejska wyrywkowo kontroluje towary będące w obiegu handlowym na rynku wspólnotowym i za nielegalne używanie symbolu CE grozi producentowi wysoka kara pieniężna 11. Ale najwięcej problemów w funkcjonowaniu na jednolitym rynku europejskim przysparzają przedsiębiorcom bariery fiskalne. Wynikają one z różnorodnych systemów podatkowych krajów członkowskich. W Unii Europejskiej nie ma systemu harmonizacji podatków dochodowych ani od osób fizycznych, ani od osób prawnych. Zaszła jedynie konieczność ujednolicenia podatków pośrednich, to jest VAT-u i akcyzy. Problem pojawiał się w momencie przekraczania granicy przez towar. Od przedsiębiorców żądano wówczas zapłaty podwójnej stawki VAT. Także transfery pieniężne były obłożone podwójnymi opłatami. Kwestie te znalazły swoje uregulowanie częściowo w TWE, gdzie artykuł 90 zabrania nakładania na towary wyprodukowane w innych Państwach Członkowskich 10 Wolność Gospodarcza, pod red. Z. Brodeckiego, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2003, s Ibidem.

9 jakichkolwiek innych wyższych podatków pośrednich i bezpośrednich niż takie jakimi są obłożone podobne towary krajowe. Uszczegółowienie tych założeń znajduje się w odpowiednich dyrektywach dotyczących podatku VAT. Na mocy pierwszej z nich wprowadzono w krajach członkowskich wspólnoty powszechny system VAT, ale bez ujednolicania stawek ulg i zwolnień. Kolejne dyrektywy uzupełniają problematykę funkcjonowania podatku na terenie Wspólnoty. Regulacjami unijnymi objęty został także podatek akcyzowy. Ustalono grupy produktów, które będzie on obejmował i należą do nich: paliwa mineralne, wyroby tytoniowe oraz napoje alkoholowe. Dodatkowo przyjęto wiele dyrektyw szczegółowo określających podstawę opodatkowania, minimalne stawki oraz ewentualne zwolnienia podatkowe. W sposób ustawowy ustalono też zasady obrotu wyrobami akcyzowymi ich produkcji, przerobu i składowania Wspólna polityka pieniężna W realiach pełnego osiągnięcia funkcjonowania czterech swobód ekonomicznych podjęto działania zmierzające do realizacji zamierzeń wspólnej polityki pieniężnej i urzeczywistnienie unii walutowej. W latach dziewięćdziesiątych jednolity rynek europejski funkcjonował już prawie bez zarzutu, toteż głównym celem państw członkowskich stało się stworzenie i wprowadzenie wspólnego pieniądza. Fizycznie euro pojawiło się w 2002 roku, ale proces ten został zapoczątkowany dużo wcześniej. Już w latach siedemdziesiątych harmonijną wymianę handlową i przepływy kapitału zakłócały wahania kursów walut poszczególnych państw. Aby temu zaradzić podejmowano mniej lub bardziej skuteczne działania, w celu utrzymania kursów walut państw Wspólnoty na określonym poziomie. Efekty tych poczynań były różne. Dlatego w 1979 roku podjęto decyzję o wprowadzeniu waluty rozliczeniowej tzw. ECU. Funkcjonowała ona na zasadzie koszyka złożonego z walut wszystkich Państw Członkowskich. Ale były to dopiero początki tworzenia stabilnego i wiarygodnego Europejskiego Systemu Walutowego. Dokładne zasady wprowadzenia wspólnej waluty i możliwości przystąpienia do Unii Monetarnej określono w Traktacie o Unii Europejskie z Maastricht (z 1992 r.). Powołano również do istnienia Europejski Instytut Monetarny z siedzibą we Frankfurcie nad Menem. Zasiadali w nim prezesi Banków Centralnych poszczególnych państw UE. Zadaniem Instytutu miało być dbanie o stabilne kursy wymiany walut, koordynacja polityki pieniężnej, przeprowadzenie działań przygotowawczych umożliwiających wprowadzenie Europejskiego Systemu Banków Centralnych i oczywiście prowadzenie wszelkich stosownych działań umożliwiających wprowadzenie na obszarze Unii wspólnej waluty. Jednakże decyzje EIM były decyzjami sugerowanymi, za ich niestosowanie nie groziły żadne dotkliwe konsekwencje, gdyż działał on na zasadzie ciała doradczego krajowych banków centralnych i nie dysponował w stosunku do nich żadnymi władczymi kompetencjami. Państwowym Bankom Centralnym zagwarantowano niezależność. Euro narodziło się w styczniu 1999 roku. Służyło najpierw do wymiany bezgotówkowej, by trzy lata później zmaterializować się w postaci żywego pieniądza. Wyemitowane banknoty wprowadzone zostały w dwunastu z piętnastu państw ówczesnej Unii. Ustalono, że waluty narodowe będą mogły funkcjonować jeszcze przez dwa miesiące 12 Ibidem.

10 2002 roku, lecz później wszystkie muszą zostać wycofane z obiegu. Trzy kraje - Dania, Szwecja i Wielka Brytania postanowiły zachować swoje pieniądze narodowe i nie przystępować do strefy Euro pomimo braku przeszkód formalnych ku temu. Państwa, które przystąpiły do Unii w 2004 i w 2007 roku szykują się do przyjęcia wspólnej waluty w różnych terminach. Dla Bułgarii, Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Polski, Rumunii, Słowacji i Węgier nie została jeszcze ustalona data wprowadzenia wspólnej waluty. Za to datę wejścia do strefy euro wyznaczyły sobie Cypr i Malta, które planują wprowadzić walutę europejską na swoim terytorium od 1 stycznia 2008 roku. Pierwszym państwem z grupy nowych krajów członkowskich UE, które przyjęło wspólną walutę europejską jest Słowenia. Od 1 stycznia 2007 roku stała się ona trzynastym członkiem Unii Gospodarczej i Walutowej. Decyzja o szybkim wprowadzeniu tej samej waluty, jaką posiadają najważniejsi partnerzy handlowi zwiększyła wiarygodność kraju na międzynarodowych rynkach finansowych oraz spowodowała wzrost zaufania inwestorów zagranicznych do państwa jako miejsca lokaty kapitału. W momencie wprowadzenia Unii Monetarnej Europejski Instytut Monetarny został przekształcony w Europejski Bank Centralny najwyższy organ decyzyjny w strefie euro, który od tej pory jest odpowiedzialny za politykę pieniężną realizowaną w tej walucie. Dotyczy ona zarządzania np. rezerwami finansowymi, ustalania poziomu stóp procentowych w strefie euro. Dba także o to, aby wszelkie płatności transgraniczne, również te poza strefą euro, lecz na terenie Unii przebiegały bez problemu. W ogólnych założeniach Europejski Bank Centralny ma dokładać wszelkich starań, aby rynki finansowe krajów Wspólnoty funkcjonowały bardziej wydajnie. Jest on jednostką nadrzędną w stosunku do banków centralnych państw należących do Unii Walutowej, które są zobligowane do wykonywania instrukcji i zaleceń wydawanych przez jego Zarząd. Europejski Bank Centralny jest jednostką niezależną, wolną od jakichkolwiek nacisków politycznych rządów Państw Członkowskich Unii Monetarnej. Autonomię Centralnego Banku Europejskiego może ograniczyć jedynie Rada w skład, której wchodzą ministrowie finansów Państw Członkowskich Unii Walutowej. Decyduje ona o kształcie polityki kursowej euro w stosunku do innych walut, ma również uprawnienia do nakładania kar na państwa nieprzestrzegające kryteriów spójności np. mające za duży deficyt budżetowy. Czasem kwestia nakładania kar jest przedmiotem sporów i nacisków politycznych, ale rozwiązywana jest w drodze mediacji między państwami członkowskimi. Dzięki wypracowanej w ten sposób wysokiej wiarygodności Europejskiego Banku Centralnego euro posiada stabilną pozycję w międzynarodowym systemie walutowym. Aby przystąpić do strefy euro należy spełnić określone warunki tzw. kryteria konwergencji 13. Jest ich pięć: stabilność cen: stopa inflacji nie może przekroczyć o 1,5% średniej stopy inflacji trzech państw członkowskich z najniższą inflacją; stopy procentowe: stopa oprocentowania długoterminowego nie może różnić się o więcej niż 2% od średniej stopy oprocentowania trzech państw, w których jest ona najniższa; deficyt: deficyt budżetowy w poszczególnych krajach nie może przekraczać 3% PKB; dług publiczny: nie może przekroczyć 60% PKB; 13 ( )

Każde pytanie zawiera postawienie problemu/pytanie i cztery warianty odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa.

Każde pytanie zawiera postawienie problemu/pytanie i cztery warianty odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Każde pytanie zawiera postawienie problemu/pytanie i cztery warianty odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. 1. Zaznacz państwa członkowskie starej Unii Europejskiej, które nie wprowadziły dotąd

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 23 października 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Polska w Onii Europejskiej

Polska w Onii Europejskiej A/452928 Polska w Onii Europejskiej - wybrane polityki sektorowe Wydawnictwo SGGW Warszawa 2004 Spis treści Wstęp 9 1. CHARAKTERYSTYKA PORÓWNAWCZA GOSPODAREK POLSKI I UNII EUROPEJSKIEJ 11 1.1. Dynamika

Bardziej szczegółowo

Wspólne Polityki UE Wykład 3 Od Traktatu Rzymskiego do Jednolitego Rynku Europejskiego

Wspólne Polityki UE Wykład 3 Od Traktatu Rzymskiego do Jednolitego Rynku Europejskiego Wspólne Polityki UE Wykład 3 Od Traktatu Rzymskiego do Jednolitego Rynku Europejskiego Dr Katarzyna Śledziewska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Plan wykładu Unia celna w ramach EWG

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej 1. Model Mundella Fleminga 2. Dylemat polityki gospodarczej małej gospodarki otwartej 3. Skuteczność polityki monetarnej i fiskalnej w warunkach

Bardziej szczegółowo

Euro wspólny pieniądz

Euro wspólny pieniądz Euro wspólny pieniądz dr Agnieszka Kłos Polskie Stowarzyszenie Badań Wspólnoty Europejskiej Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji

Bardziej szczegółowo

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro PREZENTACJA WYNIKÓW Wojciech Mroczek Znaczenie strefy euro w światowym handlu 1996-1998 2004-2006 Czy wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej STABILIZACJA KURSU WALUTOWEGO PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO STREFY EURO Joanna Stryjek, SGH Wejście

Bardziej szczegółowo

Dyrektywa usługowa- jakie zmiany czekają usługobiorców?

Dyrektywa usługowa- jakie zmiany czekają usługobiorców? Dyrektywa usługowa 13.05.10 1 Dyrektywa usługowa- jakie zmiany czekają usługobiorców? Gdynia, 13 maja 2010' European Commission Enterprise and Industry Dyrektywa usługowa 13.05.10 2 Dyrektywa a ustawa-

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Europejskie prawo podatkowe w systemie prawa Unii Europejskiej

Rozdział 1. Europejskie prawo podatkowe w systemie prawa Unii Europejskiej Europejskie prawo podatkowe. Rafał Lipniewicz Głównym celem książki jest przedstawienie podstawowych mechanizmów oddziałujących obecnie na proces tworzenia prawa podatkowego w państwach poprzez prezentację

Bardziej szczegółowo

Formy inwestycji zagranicznych w Polsce

Formy inwestycji zagranicznych w Polsce Elżbieta Ostrowska Uniwersytet Wrocławski Formy inwestycji zagranicznych w Polsce Napływ kapitału zagranicznego regulowany jest w każdym kraju goszczącym przez pakiet aktów prawnych dotyczących różnych

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty. Walutowa Wieża Babel

Akademia Młodego Ekonomisty. Walutowa Wieża Babel Akademia Młodego Ekonomisty Walutowa Wieża Babel Dr Andrzej Dzun Uniwersytet w Białymstoku 20 listopada 2014 r. Pieniądz- powszechnie akceptowany z mocy prawa lub zwyczaju środek regulowania zobowiązań,

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY. w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r.

Wniosek DECYZJA RADY. w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 4.6.2014 r. COM(2014) 324 final 2014/0170 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r. PL PL UZASADNIENIE 1. KONTEKST WNIOSKU

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK WNIOSKU DOTYCZĄCEGO DECYZJI RADY

ZAŁĄCZNIK WNIOSKU DOTYCZĄCEGO DECYZJI RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 29.7.2015 r. COM(2015) 368 final ANNEX 2 ZAŁĄCZNIK do WNIOSKU DOTYCZĄCEGO DECYZJI RADY w sprawie określenia stanowiska, jakie ma zostać zajęte w imieniu Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

EURO jako WSPÓLNA WALUTA

EURO jako WSPÓLNA WALUTA Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy EURO jako WSPÓLNA WALUTA Prof. dr hab. Eugeniusz Gatnar Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 18 marca 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Po co komu Unia Europejska i euro? Prof. dr hab. Elżbieta Kawecka-Wyrzykowska (Katedra Integracji Europejskiej im. Jeana Monneta; www.kawecka.eu) Poprzedniczka strefy euro Łacińska

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI WYKAZ SKRÓTÓW 11 WSTĘP 13

SPIS TREŚCI WYKAZ SKRÓTÓW 11 WSTĘP 13 SPIS TREŚCI WYKAZ SKRÓTÓW 11 WSTĘP 13 Rozdział I. PAŃSTWO A GOSPODARKA 15 1. Stosunki gospodarcze a funkcje państwa 15 2. Podstawowe typy zachowań państwa wobec gospodarki oraz wynikające z nich zadania...

Bardziej szczegółowo

Unia Gospodarcza i Pieniężna

Unia Gospodarcza i Pieniężna Unia Gospodarcza i Pieniężna Polityka gospodarcza i pieniężna (art. 119 TfUE) Dla osiągnięcia celów określonych w artykule 3 Traktatu o Unii Europejskiej, działania Państw Członkowskich i Unii obejmują,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII

Spis treści. Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Spis treści Rozdział I ELEMENTARNE POJĘCIA I PRZEDMIOT EKONOMII Wstępne określenie przedmiotu ekonomii 7 Ekonomia a inne nauki 9 Potrzeby ludzkie, produkcja i praca, środki produkcji i środki konsumpcji,

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Petycji 27.05.2014 KOMUNIKAT DLA POSŁÓW Przedmiot: Petycja 0436/2012, którą złożył Mark Walker (Wielka Brytania) w sprawie transgranicznego doradztwa prawnego 1.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 9 ROZDZIAŁ I Teoretyczne ujęcie innowacji... 11 1. Innowacje-proces innowacyjny-konkurencyjność... 11 2. System innowacyjny na poziomie regionu... 15 3. System innowacyjny a

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA

WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA Aktywność Polski na rynku międzynarodowym realizowana jest w trzech głównych obszarach: 1. Udziału w tworzeniu wspólnej polityki handlowej Unii Europejskiej uwzględniającej interesy

Bardziej szczegółowo

INTEGRACJA EUROPEJSKA

INTEGRACJA EUROPEJSKA A 388687 INTEGRACJA EUROPEJSKA Podręcznik,akademicki redakcja naukowa Antoni Marszałek Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne Warszawa 2004 Spis treści Wstęp 17 Część pierwsza PODSTAWOWE ZASADY INTEGRACJI 23

Bardziej szczegółowo

Prowadzenie działalności gospodarczej przez cudzoziemców w Polsce

Prowadzenie działalności gospodarczej przez cudzoziemców w Polsce Prowadzenie działalności gospodarczej przez cudzoziemców w Polsce Prowadzenie działalności gospodarczej przez cudzoziemców OSOBY ZAGRANICZNE PRZEDSIĘBIORCY ZAGRANICZNI JAK OBYWATEL POLSKI ODDZIAŁY Z OGRANICZENIAMI

Bardziej szczegółowo

Rynek wewnętrzny Unii Europejskiej

Rynek wewnętrzny Unii Europejskiej Rynek wewnętrzny Unii Europejskiej Rynek wewnętrzny, jednolity rynek, wspólny rynek Definicja rynku wewnętrznego zapisana jest w art. 26 TFUE (Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, czyli Traktat

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro Spis treści Wstęp Dariusz Rosati.............................................. 11 Część I. Funkcjonowanie strefy euro Rozdział 1. dziesięć lat strefy euro: sukces czy niespełnione nadzieje? Dariusz Rosati........................................

Bardziej szczegółowo

KONKURENCJA PODATKOWA UNII EUROPEJSKIEJ

KONKURENCJA PODATKOWA UNII EUROPEJSKIEJ Leokadia Oręziak KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW w ramach UNII EUROPEJSKIEJ Implikacje dla Polski Warszawa 2007 SPIS TREŚCI Wstęp...........................................................

Bardziej szczegółowo

A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego. I. Gospodarka regionalna

A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego. I. Gospodarka regionalna TEMATY, KTÓRE STUDENCI WYDZIAŁU ZAMIEJSCOWEGO W ŻYRARDOWIE STAROPOLSKIEJ SZKOŁY WYŻSZEJ POWINNI UMIEĆ OMÓWIĆ W TRAKCIE OBRONY PRAC DYPLOMOWYCH (LICENCJACKICH) A. Z zakresu przedmiotów kształcenia ogólnego

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Wewnętrzne i zewnętrzne uwarunkowania przepływu towarów w Unii Europejskiej (Artur Kuś)...17

Rozdział 1 Wewnętrzne i zewnętrzne uwarunkowania przepływu towarów w Unii Europejskiej (Artur Kuś)...17 Spis treści Wprowadzenie (Artur Kuś, Mieczysław Kowerski).... 11 Część I Rozdział 1 Wewnętrzne i zewnętrzne uwarunkowania przepływu towarów w Unii Europejskiej (Artur Kuś)........................17 1.

Bardziej szczegółowo

Rola i funkcje państwa w gospodarce

Rola i funkcje państwa w gospodarce Rola i funkcje państwa w gospodarce PAŃSTWO to : zrożnicowana wewnętrznie, złożona i wieloszczeblowa struktura administracyjna społeczeństwazamieszkującego określone terytorium i dysponującego władzą wykonawczą,

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Projekt ustawy o zmianie ustawy o rachunkowości ma na celu zminimalizowanie barier utrudniających prowadzenie działalności gospodarczej dla małych i średnich przedsiębiorców przez

Bardziej szczegółowo

BARIERY INTEGRACJI UNII EUROPEJSKIEJ

BARIERY INTEGRACJI UNII EUROPEJSKIEJ POLSKIE TOWARZYSTWO EKONOMICZNE BARIERY INTEGRACJI UNII EUROPEJSKIEJ pod redakcją Heleny Tendery-Właszczuk Kraków 2009 4 Autorzy Wojciech Bąba rozdz. 4 Czesław Kłak rozdz. 1 Helena Tendera-Właszczuk rozdz.

Bardziej szczegółowo

Przewodnik prowadzenia i rejestracji działalności gospodarczej na rynku Ukrainy Spis treści

Przewodnik prowadzenia i rejestracji działalności gospodarczej na rynku Ukrainy Spis treści Przewodnik prowadzenia i rejestracji działalności gospodarczej na rynku Ukrainy Spis treści 1. ZASADY ZAKŁADANIA, REJESTRACJI I PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ... 2 2. SYSTEM PODATKOWY... 6 3. WAŻNY

Bardziej szczegółowo

Transformacja systemowa w Polsce Plan L.Balcerowicza Dr Gabriela Przesławska

Transformacja systemowa w Polsce Plan L.Balcerowicza Dr Gabriela Przesławska Transformacja systemowa w Polsce Plan L.Balcerowicza Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki Gospodarczej Sytuacja gospodarcza Polski w 1989 r. W 1989

Bardziej szczegółowo

Tendencje i uwarunkowania biznesu międzynarodowego

Tendencje i uwarunkowania biznesu międzynarodowego Tendencje i uwarunkowania biznesu międzynarodowego Dr Bogdan Buczkowski Katedra Wymiany Międzynarodowej Konferencja organizowana w ramach projektu Utworzenie nowych interdyscyplinarnych programów kształcenia

Bardziej szczegółowo

TEST WIEDZY EKONOMICZNEJ nr 3

TEST WIEDZY EKONOMICZNEJ nr 3 TEST WIEDZY EKONOMICZNEJ nr 3 TEST WYBORU (1 pkt za prawidłową odpowiedź) Przeczytaj uważnie pytania, wybierz jedną poprawną odpowiedź spośród podanych i zakreśl ją znakiem X. Czas pracy 30 minut. 1. Państwem

Bardziej szczegółowo

KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW. w ramach UNII EUROPEJSKIEJ. Implikacje dla Polski B 365094

KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW. w ramach UNII EUROPEJSKIEJ. Implikacje dla Polski B 365094 KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW w ramach UNII EUROPEJSKIEJ Implikacje dla Polski B 365094 SPIS TREŚCI Wstęp 9 ROZDZIAŁ I. PODATKI JAKO CZYNNIK WPŁYWAJĄCY NA MIĘDZY- NARODOWĄ POZYCJĘ GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

Spis treś ci 2. SYSTEM PODATKOWY... 3 3. WAŻ NE ADRESY 4

Spis treś ci 2. SYSTEM PODATKOWY... 3 3. WAŻ NE ADRESY 4 Spis treś ci 1. ZASADY ZAKŁADANIA I PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ.. 2 1.1. OMÓWIENIE FORM PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ... 2 1.2. REJESTRACJA PODMIOTU... 3 2. SYSTEM PODATKOWY... 3 3. WAŻ

Bardziej szczegółowo

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii Teresa Łuczka Godziny konsultacji: 12 13.30 poniedziałek 15 16 wtorek p. 306 Strzelecka T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii WYKŁAD 1 (26.02)

Bardziej szczegółowo

Wstęp. (w ograniczonym zakresie), a także ulgi i zwolnienia podatkowe. Aktem prawnym, który stanowił podwaliny dla wprowadzenia

Wstęp. (w ograniczonym zakresie), a także ulgi i zwolnienia podatkowe. Aktem prawnym, który stanowił podwaliny dla wprowadzenia Wstęp W końcu lat 60. ubiegłego wieku w Europejskiej Wspólnocie Gospodarczej rozpoczął się proces harmonizacji podatkowej, który miał doprowadzić do opracowania i wdrożenia wspólnego systemu podatku od

Bardziej szczegółowo

AKTY PRZYJĘTE PRZEZ ORGANY UTWORZONE NA MOCY UMÓW MIĘDZYNARODOWYCH

AKTY PRZYJĘTE PRZEZ ORGANY UTWORZONE NA MOCY UMÓW MIĘDZYNARODOWYCH L 290/18 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 20.10.2012 AKTY PRZYJĘTE PRZEZ ORGANY UTWORZONE NA MOCY UMÓW MIĘDZYNARODOWYCH DECYZJA RADY STOWARZYSZENIA UE-LIBAN NR 2/2012 z dnia 17 września 2012 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Komisja Europejska - Komunikat prasowy Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Bruksela, 04 listopad 2014 Zgodnie z prognozą gospodarczą Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Jednoosobowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz jednoosobowe spółki akcyjne

Jednoosobowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz jednoosobowe spółki akcyjne Jednoosobowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz jednoosobowe spółki akcyjne Konsultacje prowadzone przez Dyrekcję Generalną Komisji Europejskiej ds. Rynku Wewnętrznego i Usług Uwaga wstępna:

Bardziej szczegółowo

Brama Unii Celnej: Białoruś. Ambasada Republiki Białoruś w Rzeczypospolitej Polskiej

Brama Unii Celnej: Białoruś. Ambasada Republiki Białoruś w Rzeczypospolitej Polskiej Brama Unii Celnej: Białoruś 1 UNIA CELNA Powierzchnia: 20 031 000 km² Ludność: 169 mln. PKB: USD 2,7 bln. (4 % światowego PKB) Handlowy obrót zewnętrzny: USD 913 mld. 2 Co daje Unia Celna i WPG? Swobodny

Bardziej szczegółowo

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej VII edycja Rok akademicki 2015/2016 Warunki uzyskania zaliczenia

Bardziej szczegółowo

Elementy systemu podatkowego

Elementy systemu podatkowego Elementy systemu podatkowego I. ogólne prawo podatkowe 1. zobowiązania podatkowe i postępowanie podatkowe ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa 1 2. kontrola skarbowa -ustawa z dnia 28 września

Bardziej szczegółowo

RYNKI WSCHODNIE Współpraca gospodarcza Polski z Litwą Przepisy prawne regulujące polsko litewską współpracę gospodarczą.

RYNKI WSCHODNIE Współpraca gospodarcza Polski z Litwą Przepisy prawne regulujące polsko litewską współpracę gospodarczą. RYNKI WSCHODNIE Współpraca gospodarcza Polski z Litwą Przepisy prawne regulujące polsko litewską współpracę gospodarczą. Stosunki gospodarcze między Polską i Litwą regulują przepisy prawne Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Czy warto mieć polską walutę?

Czy warto mieć polską walutę? Czy warto mieć polską walutę? dr hab. Eryk Łon Katedra Finansów Publicznych Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Ważne linki: Raport dla NBP: Dlaczego Polska nie powinna wchodzić do strefy euro, 2007: http://analizy-rynkowe.pl/raport/

Bardziej szczegółowo

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO?

Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Z UNII DO POLSKI, z POLSKI DO UNII, ILE, ZA CO i NA CO CZYLI CZY POLSKA BĘDZIE PŁATNIKIEM NETTO? Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej jest kwestią wyboru pewnego modelu cywilizacyjnego. Skutki ekonomiczne

Bardziej szczegółowo

2.2 Poznajcie mnie autoprezentacja mocnych stron

2.2 Poznajcie mnie autoprezentacja mocnych stron Rozkład materiału Program: Ekonomia Stosowana Podręcznik: praca zbiorowa, kierownik zespołu dr Jarosław Neneman, Ekonomia Stosowana", wyd. FMP, Warszawa Tematyka zajęć dydaktycznych Treści nauczania wymagania

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 15

Spis treści. Wstęp... 15 Spis treści Wstęp............................................................. 15 Rozdział I. Światowa Organizacja Handlu i jej system prawny a transformacja. systemowa Federacji Rosyjskiej..............................

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Mariusz Sagan

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Mariusz Sagan Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Mariusz Sagan Wyższa Szkoła Ekonomii i Innowacji w Lublinie 18 marca 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści

Spis treści. Spis treści Spis treści Spis treści Wprowadzenie... Wykaz skrótów... XI XIX Literatura... XXIII Rozdział I. Ewolucja podstaw prawnych działalności gospodarczej podmiotów zagranicznych w Polsce... 1 1. Zmiany w systemie

Bardziej szczegółowo

Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST

Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST Podstawy prawne finansów lokalnych Wykład II Zagadnienia prawne systemu finansów JST Dr Izabella Ewa Cech Materiały wewnętrzne PWSZ Głogów Wstęp - zakres wykładu - Pojęcie i kształt systemu finansowoprawnego

Bardziej szczegółowo

Spis treści SŁOWO WSTĘPNE... 17 ROZDZIAŁ VI PRAWO PODEJMOWANIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ... 19

Spis treści SŁOWO WSTĘPNE... 17 ROZDZIAŁ VI PRAWO PODEJMOWANIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ... 19 Spis treści SŁOWO WSTĘPNE... 17 ROZDZIAŁ VI PRAWO PODEJMOWANIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ... 19 1. Źródła prawa gospodarczego... 19 2. Główne zasady prawa gospodarczego... 22 2.1. Wprowadzenie... 22 2.2.

Bardziej szczegółowo

Sytuacja gospodarcza Polski

Sytuacja gospodarcza Polski Sytuacja gospodarcza Polski Bohdan Wyżnikiewicz Warszawa, 4 czerwca 2014 r. Plan prezentacji I. Bieżąca sytuacja polskiej gospodarki II. III. Średniookresowa perspektywa wzrostu gospodarczego polskiej

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski Załącznik do uchwały nr 548 Senatu Uniwersytetu Zielonogórskiego w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych prowadzonych na Wydziale Ekonomii i Zarządzania Studia podyplomowe Mechanizmy

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG" Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG

Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. GWIEZDNY KRĄG Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG" Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG I. Zawody I stopnia 1. Społeczeństwo. Definicja społeczeństwa. Pojęcie zbiorowości społecznej.

Bardziej szczegółowo

Struktura i stawki akcyzy stosowane do wyrobów tytoniowych *

Struktura i stawki akcyzy stosowane do wyrobów tytoniowych * C 117 E/226 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 6.5.2010 Struktura i stawki akcyzy stosowane do wyrobów tytoniowych * P6_TA(2009)0160 Rezolucja legislacyjna Parlamentu Europejskiego z dnia 24 marca 2009

Bardziej szczegółowo

CONSILIUM. Schengen. Swoboda podróżowania po Europie CZERWIEC 2011

CONSILIUM. Schengen. Swoboda podróżowania po Europie CZERWIEC 2011 PL CONSILIUM Schengen Swoboda podróżowania po Europie CZERWIEC 2011 Spis treści WPROWADZENIE 1 SWOBODNY PRZEPŁYW OSÓB 2 WSPÓŁPRACA POLICYJNA I CELNA 2 Granice wewnętrzne 2 Granice zewnętrzne 3 SIS system

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE

WYMAGANIA EDUKACYJNE WYMAGANIA EDUKACYJNE niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z obowiązkowych zajęć edukacyjnych według nowej podstawy programowej Przedmiot: PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Bardziej szczegółowo

WSPÓLNE DEKLARACJE I OŚWIADCZENIA OBECNYCH UMAWIAJĄCYCH SIĘ STRON I NOWYCH UMAWIAJĄCYCH SIĘ STRON UMOWY

WSPÓLNE DEKLARACJE I OŚWIADCZENIA OBECNYCH UMAWIAJĄCYCH SIĘ STRON I NOWYCH UMAWIAJĄCYCH SIĘ STRON UMOWY WSPÓLNE DEKLARACJE I OŚWIADCZENIA OBECNYCH UMAWIAJĄCYCH SIĘ STRON I NOWYCH UMAWIAJĄCYCH SIĘ STRON UMOWY AF/EEE/BG/RO/DC/pl 1 WSPÓLNA DEKLARACJA W SPRAWIE TERMINOWEJ RATYFIKACJI UMOWY O UDZIALE REPUBLIKI

Bardziej szczegółowo

Jak zdobywać rynki zagraniczne

Jak zdobywać rynki zagraniczne Jak zdobywać rynki zagraniczne Nagroda Emerging Market Champions 2014 *Cytowanie bez ograniczeń za podaniem źródła: Jak zdobywać rynki zagraniczne. Badanie Fundacji Kronenberga przy Citi Handlowy zrealizowane

Bardziej szczegółowo

JAK ZAŁOŻYĆ FIRMĘ? Zakładanie i prowadzenie działalności gospodarczej w krajach EU

JAK ZAŁOŻYĆ FIRMĘ? Zakładanie i prowadzenie działalności gospodarczej w krajach EU JAK ZAŁOŻYĆ FIRMĘ? Zakładanie i prowadzenie działalności gospodarczej w krajach EU WPROWADZENIE DO PRZEDSIĘBIORCZOŚCI PODSTAWOWE POJĘCIA PRAWNE POJĘCIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ DLA SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH Przedmioty podstawy przedsiębiorczości i geografia Temat:,,Euro waluta wspólnej Europy

SCENARIUSZ ZAJĘĆ DLA SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH Przedmioty podstawy przedsiębiorczości i geografia Temat:,,Euro waluta wspólnej Europy SCENARIUSZ ZAJĘĆ DLA SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH Przedmioty podstawy przedsiębiorczości i geografia Temat:,,Euro waluta wspólnej Europy CELE LEKCJI: Ogólny: - poznanie waluty euro. Szczegółowe: - uczeń zna

Bardziej szczegółowo

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej

Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej Informator uro w Polsce w roku 20.?.?. Ekonomiczne, polityczne i społeczne aspekty rezygnacji z waluty narodowej Konwergencja nominalna a konwergencja realna kiedy będzie możliwe wprowadzenie euro? Joanna

Bardziej szczegółowo

Informacja na temat rozwiązań dotyczących transgranicznej działalności zakładów ubezpieczeń w Unii Europejskiej

Informacja na temat rozwiązań dotyczących transgranicznej działalności zakładów ubezpieczeń w Unii Europejskiej Informacja na temat rozwiązań dotyczących transgranicznej działalności zakładów ubezpieczeń w Unii Europejskiej Notatka prezentuje wybrane informacje statystyczne o działalności zagranicznych zakładów

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski Rynki finansowe., Książka stanowi kontynuację rozważań nad problematyką zawartą we wcześniejszych publikacjach autorów: Podstawy finansów i bankowości oraz Finanse i bankowość wydanych odpowiednio w 2005

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający

Wymagania edukacyjne przedmiot Podstawy ekonomii Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. wyróżnić potrzeby ekonomiczne, wymienić podstawowe rodzaje środków zaspokajających potrzeby, rozróżnić podstawowe zasoby

Bardziej szczegółowo

Data Temat Godziny Wykładowca

Data Temat Godziny Wykładowca Harmonogram zajęć w ramach Studiów Podyplomowych Mechanizmy funkcjonowania strefy EURO (IV edycja) organizowanych przez Uniwersytet Opolski przy wsparciu Narodowego Banku Polskiego (zajęcia odbywać się

Bardziej szczegółowo

POMOC PUBLICZNA ogólne wytyczne dla Instytucji Pośredniczących

POMOC PUBLICZNA ogólne wytyczne dla Instytucji Pośredniczących POMOC PUBLICZNA ogólne wytyczne dla Instytucji Pośredniczących Zgodnie z art. 87 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, wsparcie dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą podlega

Bardziej szczegółowo

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne Strona1 Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych, (str. 102 105) Załącznik nr 4 do: rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz Rezerwa obowiązkowa FINANSE dr Bogumiła Brycz Zakład Analiz i Planowania Finansowego Rezerwa obowiązkowa - częśćśrodków pienięŝnych zdeponowanych na rachunkach bankowych, jaką banki komercyjne muszą przekazać

Bardziej szczegółowo

SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-98-09. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-98-09. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-98-09 Druk nr 2241 Warszawa, 6 sierpnia 2009 r. Szanowny Panie Marszałku Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Warszawa maj 2012 r. W co lokować nadwyżki? Aktualne typy inwestycyjne. maj 2012 2 Zarządzanie płynnością PLN Stały

Bardziej szczegółowo

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Mirosław Gronicki Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Warszawa 31 maja 2011 r. Spis treści 1. Geneza światowego kryzysu finansowego. 2. Światowy kryzys finansowy skutki. 3. Polska

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp...5. Wizerunek firmy i działalność przedsiębiorstwa. Monika Kościów Potrzeba badania marki przez organizacje non-profit...

Spis treści. Wstęp...5. Wizerunek firmy i działalność przedsiębiorstwa. Monika Kościów Potrzeba badania marki przez organizacje non-profit... Spis treści Wstęp...5 Część I Wizerunek firmy i działalność przedsiębiorstwa Monika Kościów Potrzeba badania marki przez organizacje non-profit...9 Anna Surdyka Górniak Etyka w działalności gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z konwergencji za 2010 r. - jedynie Estonia. gotowa na przyjęcie waluty euro z dniem 1 stycznia 2011 r.

Sprawozdanie z konwergencji za 2010 r. - jedynie Estonia. gotowa na przyjęcie waluty euro z dniem 1 stycznia 2011 r. Bruksela, dnia 12 maja 2010 r. Sprawozdanie nr 29/2010 Sprawozdanie z konwergencji za 2010 r. - jedynie Estonia gotowa na przyjęcie waluty euro z dniem 1 stycznia 2011 r. Wstęp W sprawozdaniu z konwergencji

Bardziej szczegółowo

Czynności restrukturyzacyjne spółek bez podatku od czynności cywilnoprawnych

Czynności restrukturyzacyjne spółek bez podatku od czynności cywilnoprawnych W opinii MF ta zmiana w ustawie o PCC ma być korzystnym rozwiązaniem dla 6.300 spółek akcyjnych i ponad 138 tys. spółek z ograniczoną odpowiedzialnością. Koniec roku kalendarzowego jest okresem sprzyjającym

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. www.wsip.com.pl

Spis treêci. www.wsip.com.pl Spis treêci Jak by tu zacząć, czyli: dlaczego ekonomia?........................ 9 1. Podstawowe pojęcia ekonomiczne.............................. 10 1.1. To warto wiedzieć już na początku.............................

Bardziej szczegółowo

UNIA EUROPEJSKA. organizacja funkcjonowanie korzyści. Praca zbiorowa pod redakcją naukową Małgorzaty Duczkowskiej-Piaseckiej

UNIA EUROPEJSKA. organizacja funkcjonowanie korzyści. Praca zbiorowa pod redakcją naukową Małgorzaty Duczkowskiej-Piaseckiej UNIA EUROPEJSKA organizacja funkcjonowanie korzyści Praca zbiorowa pod redakcją naukową Małgorzaty Duczkowskiej-Piaseckiej Warszawa 2009 Recenzenci prof. dr hab. Stanisław Kowalczyk prof. dr hab. Henryk

Bardziej szczegółowo

Opodatkowanie drogowych przewozów kabotażowych

Opodatkowanie drogowych przewozów kabotażowych Opodatkowanie drogowych przewozów kabotażowych Rozważając zasady opodatkowania drogowych przewozów kabotażowych w poszczególnych krajach członkowskich za podstawę należy przyjąć następujące przepisy prawne:

Bardziej szczegółowo

Związek pomiędzy dyrektywą 98/34/WE a rozporządzeniem w sprawie wzajemnego uznawania

Związek pomiędzy dyrektywą 98/34/WE a rozporządzeniem w sprawie wzajemnego uznawania KOMISJA EUROPEJSKA DYREKCJA GENERALNA DS. PRZEDSIĘBIORSTW I PRZEMYSŁU Wytyczne 1 Bruksela, dnia 1.2.2010 r. - Związek pomiędzy dyrektywą 98/34/WE a rozporządzeniem w sprawie wzajemnego uznawania 1. WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI BANK CENTRALNY

EUROPEJSKI BANK CENTRALNY 22.2.2014 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej C 51/3 III (Akty przygotowawcze) EUROPEJSKI BANK CENTRALNY OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 19 listopada 2013 r. w sprawie wniosku dotyczącego

Bardziej szczegółowo

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 2 Hiszpania pod koniec XX wieku była jednym z najszybciej rozwijających się gospodarczo państw Europy, kres rozwojowi położył światowy kryzys z końca

Bardziej szczegółowo

o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw[1]), [2])

o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw[1]), [2]) Przepisy CFC - CIT USTAWA z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw[1]), [2]) Art. 1.

Bardziej szczegółowo

(Akty, których publikacja jest obowiązkowa)

(Akty, których publikacja jest obowiązkowa) 27.4.2006 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 114/1 I (Akty, których publikacja jest obowiązkowa) ROZPORZĄDZENIE (WE) NR 629/2006 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 5 kwietnia 2006 r. zmieniające

Bardziej szczegółowo

Jak zdobywać rynki zagraniczne

Jak zdobywać rynki zagraniczne Jak zdobywać rynki zagraniczne Nagroda Emerging Market Champions 2014 *Cytowanie bez ograniczeń za podaniem źródła: Jak zdobywać rynki zagraniczne. Badanie Fundacji Kronenberga przy Citi Handlowy zrealizowane

Bardziej szczegółowo

Czego wymaga fiskus 2015-06-16 10:22:35

Czego wymaga fiskus 2015-06-16 10:22:35 Czego wymaga fiskus 2015-06-16 10:22:35 2 Amerykański system podatkowy należy do najbardziej skomplikowanych na świecie. To system kilkustopniowy. Na szczycie podatkowej piramidy jest federalna ordynacja

Bardziej szczegółowo

NEGOCJACJE W SPRAWIE PRZYSTĄPIENIA BUŁGARII I RUMUNII DO UNII EUROPEJSKIEJ

NEGOCJACJE W SPRAWIE PRZYSTĄPIENIA BUŁGARII I RUMUNII DO UNII EUROPEJSKIEJ NEGOCJACJE W SPRAWIE PRZYSTĄPIENIA BUŁGARII I RUMUNII DO UNII EUROPEJSKIEJ Bruksela, 31 marca 2005 r. (OR. en) AA 12/2/05 REV 2 TRAKTAT O PRZYSTĄPIENIU: PROTOKÓŁ, ZAŁĄCZNIK IX PROJEKTY AKTÓW PRAWODAWCZYCH

Bardziej szczegółowo

Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy

Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy Prof. dr hab. Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Makrootoczenie: Otoczenie polityczne Otoczenie ekonomiczne Otoczenie społeczne Otoczenie technologiczne

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch

Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch Makroekonomia David Begg, Stanley Fisher, Gianluigi Vernasca, Rudiger Dornbusch Makroekonomia jest najczęściej używanym podręcznikiem na pierwszych latach studiów ekonomicznych w większości polskich uczelni.

Bardziej szczegółowo

BILANS KORZYŚCI I KOSZTÓW PRZYSTĄPIENIA POLSKI DO STREFY EURO

BILANS KORZYŚCI I KOSZTÓW PRZYSTĄPIENIA POLSKI DO STREFY EURO POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA I INŻYNIERII PRODUKCJI BILANS KORZYŚCI I KOSZTÓW PRZYSTĄPIENIA POLSKI DO STREFY EURO Arkadiusz Skowron O P O L E 2 0 0 7 SPIS TREŚCI WSTĘP...3 1. Zagrożenia i koszty

Bardziej szczegółowo

lokata ze strukturą Czarne Złoto

lokata ze strukturą Czarne Złoto lokata ze strukturą Czarne Złoto Lokata ze strukturą Czarne Złoto jest produktem łączonym. Składa się z lokaty promocyjnej i produktu strukturyzowanego Czarne Złoto inwestycji w formie ubezpieczenia na

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW KOMISJA EUROPEJSKA Strasburg, dnia 12.3.2013 COM(2013) 144 final KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Inicjatywa na rzecz

Bardziej szczegółowo

Jak chronić patenty i znaki towarowe 2015-07-13 15:50:16

Jak chronić patenty i znaki towarowe 2015-07-13 15:50:16 Jak chronić patenty i znaki towarowe 2015-07-13 15:50:16 2 Ochrona własności intelektualnej i przemysłowej to poważny problem w Algierii. Straty ponoszone przez tutejszą gospodarkę w związku z wprowadzaniem

Bardziej szczegółowo

Wykład 20: Model Mundella-Fleminga, część II (sztywne kursy walutowe) Gabriela Grotkowska

Wykład 20: Model Mundella-Fleminga, część II (sztywne kursy walutowe) Gabriela Grotkowska Międzynarodowe Stosunki Ekonomiczne Makroekonomia gospodarki otwartej i finanse międzynarodowe Wykład 20: Model Mundella-Fleminga, część II (sztywne kursy walutowe) Gabriela Grotkowska Plan wykładu Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

PARLAMENT EUROPEJSKI

PARLAMENT EUROPEJSKI PARLAMENT EUROPEJSKI 2004 ««««««««««««Komisja Prawna 2009 WERSJA TYMCZASOWA 2004/0097(COD) 22.02.2005 r. PROJEKT OPINII Komisji Prawnej dlakomisji Gospodarczej i Monetarnej w sprawie projektu dyrektywy

Bardziej szczegółowo