Lot na Księżyc. Misja Apollo 11

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Lot na Księżyc. Misja Apollo 11"

Transkrypt

1 Lot na Księżyc. Misja Apollo 11 Wydział Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego WFiA UZ 1 / 14

2 Program Apollo wyścig kosmiczny (wyścig zbrojeń, zimna wojna) pomiędzy USA i ZSRR cel: przejęcie inicjatywy w wyścigu kosmicznym. Lądowanie na Księżycu i bezpieczny powrót na Ziemię realizowany w latach trzeci amerykański program kosmiczny z udziałem ludzi (po programach Mercury i Gemini) zadanie zrealizowane w trakcie misji Apollo 11 w 1969 r 11 lotów załogowych: Apollo 7-17, wcześniejsze bezzałogowe Apollo 2 6, Apollo 1 katastrofa Apollo 15-Apollo 17, pojazd LRV ostatnie lądowanie na Księżycu: 7 grudnia 1972 WFiA UZ 2 / 14

3 Rakiety nośne programu Apollo WFiA UZ 3 / 14

4 Rakiety nośne programu Apollo WFiA UZ 4 / 14

5 Trzy scenariusze misji Lot bezpośredni. Wystrzelenie bezpośrednio z Ziemi statku kosmicznego, który dotarłby do powierzchni Księżyca, lądował, a następnie powrócił w całości na Ziemię. Spotkanie na orbicie okołoziemskiej Earth Orbit Rendezvous (EOR). Wymagane było wystrzelenie dwóch rakiet Saturn V - jednej z statkiem kosmicznym a drugiej z paliwem. Na orbicie nastąpiłoby przekazanie paliwa do statku kosmicznego w ilości zapewniającej lot, lądowanie i powrót z Księżyca. Cały statek kosmiczny musiałby lądować na powierzchni Księżyca WFiA UZ 5 / 14

6 Trzy scenariusze misji Spotkanie na orbicie księżycowej Lunar Orbit Rendezvous (LOR). Statek kosmiczny złożony z modułu serwisowego i dowodzenia Apollo Command/Service Module (CSM) oraz modułu księżycowego (lądownika) - Apollo Lunar Module (LM, lub LEM od pierwotnej nazwy Lunar Excursion Module). CSM zawierał system zdolny do podtrzymywania życia dla trzyosobowej załogi przez okres pięciu dni podróży na Księżyc oraz umożliwiał bezpieczne wejście w atmosferę ziemską w czasie powrotu. LM z dwoma astronautami miał odłączyć się od modułu CSM na orbicie wokół Księżyca i wylądować na powierzchni Księżyca a LM z jednym astronautą w tym czasie miał krążyć wokół Księżyca. Następnie ponowne połączenie LM z CSM i przejście astronautów do CSM, odrzucenie LM i powrót na Ziemię. WFiA UZ 6 / 14

7 Rakietowy system ratunkowy (LES) stożek ochronny rakiety płat przedni sterowy typu kaczka silnik sterowania pochyleniem silnik odrzucający LES silnik główny LES wieża z rur tytanowych łącząca silniki LES z modułem dowodzenia CM pokrywa w formie wydrążonego stożka WFiA UZ 8 / 14

8 Moduł dowodzenia i moduł księżycowy Moduł księżycowy Moduł dowodzenia WFiA UZ 9 / 14

9 Manewry w trakcie misji Apollo 11 wejście na orbitę w kierunku Ziemi tor odrzuconej rakiety oddzielenie modułu dowodzenia od serwisowego wejście w atmosferę lądowanie trzecia korekta orbity ziemska orbita parkingowa druga korekta orbity orbita księżycowazejście i lądowane modułu księżycowego wejście na orbitę okołoksiężycową wprowadzenie na orbitę doksiężycową start oddzielenie modułów od rakiety pierwsza korekta orbity Księżyc w momencie startu rakiety Film: Animacja misji Budowa rakiety i trajektoria lotu WFiA UZ 10 / 14

10 Pierwszy krok człowieka na innym ciele niebieskim, Apollo 11 załoga: Neil Armstrong, Edwin Aldrin, Michael Collins Początek misji: 16 lipca 1969 Lądowanie na Księżycu: 20 lipca 1969 Czas pobytu na Księżycu: 21 h 36 m Masa zebranych próbek: 22 kg Lądowanie 24 lipca 1969 Czas trwania misji 8d 03h 18m 35s WFiA UZ 11 / 14

11 Wyniki programu Apollo Apollo 8, wejście pierwszy raz na orbitę wokół innego ciała niebieskiego (Księżyca) statku z załogą, Wigilia 1968r. 20 % ludzkości ogladała transmisję w TV i słynne pierwsze kolorowe zdjęcie wschodu Ziemi nad Księżycem zebrano próbki skał księżycowych po misji Apollo 17 w 1972r. nikt nie stanął na ksieżycu Saturn V najpotężniejsza rakieta doświadczenie dla przyszłych lotów. Wschód i zachód Ziemi widziany z orbity okołoksiężycowej zarejestrowany przez japońską sondę Kaguya w dn WFiA UZ 12 / 14

12 Ścieżki Kopernika program Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego projekt System wizualizacji orbit sztucznych satelitów Ziemi oraz trajektorii sond kosmicznych w Układzie Słonecznym projekt realizowany przez Lubuskie konsorcjum wirtualnej eksploracji Układu Słonecznego, w skład którego wchodzą Uniwersytet Zielonogórski i Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii w Zielonej Górze, strona główny wynik: program komputerowy warsztaty z programowania cykle wykładów popularyzujących zagadnienia dynamiki ciał niebieskich naturalnych i sztucznych WFiA UZ 13 / 14

13 Dla zainteresowanych 11 R. Godwin, Apollo 11 pierwszy człowiek na Księżycu, Warszawa, Prószyński Media, 2005 Film: Saturn V Rakieta nie z tej ziemi Film: Animacja misji Film: Przebieg misji Apollo 11 sekunda po sekundzie (ang.) Film: Obraz z kamery umieszczonej na rakiecie Soyuz VS07-Sentinel 1A (program Copernicus) WFiA UZ 14 / 14

16 lipca 1969 roku. Apollo 11

16 lipca 1969 roku. Apollo 11 16 lipca 1969 roku Apollo 11 Program Apollo seria amerykańskich lotów kosmicznych przygotowywanych od roku 1961 zrealizowanych w latach 1966-1972. Celem programu było lądowanie człowieka na Księżycu, a

Bardziej szczegółowo

Loty kosmiczne. dr inż. Romuald Kędzierski

Loty kosmiczne. dr inż. Romuald Kędzierski Loty kosmiczne dr inż. Romuald Kędzierski Trochę z historii astronautyki Pierwsza znana koncepcja wystrzelenia ciała, tak by okrążało Ziemię: Newton w 1666 roku przedstawił pomysł zbudowania ogromnego

Bardziej szczegółowo

Loty Załogowe KOSMONAUTYKA Wykład nr 10. Piotr Wolański

Loty Załogowe KOSMONAUTYKA Wykład nr 10. Piotr Wolański Loty Załogowe KOSMONAUTYKA Wykład nr 10 Piotr Wolański Wykład jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego LOTY ZAŁOGOWE WOSTOK MERCURY WOSCHOD GEMINI APOLLO

Bardziej szczegółowo

Rakiety. Liceum Klasy I III Doświadczenie konkursowe nr 4

Rakiety. Liceum Klasy I III Doświadczenie konkursowe nr 4 Liceum Klasy I III Doświadczenie konkursowe nr 4 Rok 2017 1. Wstęp teoretyczny Na Ziemi, poruszające się pojazdy cały czas oddziałują z jakimś ośrodkiem (powietrzem, wodą, podłożem), które może posłużyć

Bardziej szczegółowo

Space Transoprtation System

Space Transoprtation System Zespół Szkół Elektrycznych we Włocławku ul. Toruńska 77/83 87-800 Włocławek Tel. : 54-236 - 22 25 Adres email : zsel@zsel.edu.pl Space Transoprtation System Przygotował : Opiekunowie : Cezary Dobruń Andrzej

Bardziej szczegółowo

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania fizyka, wzory fizyka, matura fizyka

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania fizyka, wzory fizyka, matura fizyka 4. Pole grawitacyjne. Praca. Moc.Energia zadania z arkusza I 4.8 4.1 4.9 4.2 4.10 4.3 4.4 4.11 4.12 4.5 4.13 4.14 4.6 4.15 4.7 4.16 4.17 4. Pole grawitacyjne. Praca. Moc.Energia - 1 - 4.18 4.27 4.19 4.20

Bardziej szczegółowo

Pierwsi w kosmosie: Statki kosmiczne. Jurij Gagarin. Neil Armstrong. Zwierzęta. Pierwsza kobieta. Lot załogowy. Pierwszy Polak Ko

Pierwsi w kosmosie: Statki kosmiczne. Jurij Gagarin. Neil Armstrong. Zwierzęta. Pierwsza kobieta. Lot załogowy. Pierwszy Polak Ko Pierwsi w kosmosie Pierwsi w kosmosie: Statki kosmiczne Zwierzęta Lot załogowy Jurij Gagarin Neil Armstrong Pierwsza kobieta Pierwszy Polak Ko Pierwsi w kosmosie: Statki kosmiczne Zwierzęta Lot załogowy

Bardziej szczegółowo

KOSMICZNA ERA. Sputnik Sputnik 1

KOSMICZNA ERA. Sputnik Sputnik 1 KOSMICZNA ERA W 1957 r. ZSRR wystrzelił Sputnika, kapsułę wielkości piłki do koszykówki, ważąca 84 kg, pierwszego satelitę Ziemi. Odbierając wysyłane przezeń sygnały, Amerykanie czuli się tak jakby Sowieci

Bardziej szczegółowo

1.01. Kosmiczna mapa mieci 1.02.

1.01. Kosmiczna mapa mieci 1.02. 1. WPROWADZENIE 1.01. Kosmiczna mapa śmieci 1.02. Źródła zanieczyszczenia przestrzeni okołoziemskiej 1.03. Kolizje w kosmosie 1.04. Powroty kosmicznego złomu na Ziemię 1.05. Inne kolizje w kosmosie i powroty

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z fizyki i astronomii 5 Poziom podstawowy

Egzamin maturalny z fizyki i astronomii 5 Poziom podstawowy Egzamin maturalny z fizyki i astronomii 5 Poziom podstawowy 14. Kule (3 pkt) Dwie małe jednorodne kule A i B o jednakowych masach umieszczono w odległości 10 cm od siebie. Kule te oddziaływały wówczas

Bardziej szczegółowo

Sieci Satelitarne. Tomasz Kaszuba 2013 kaszubat@pjwstk.edu.pl

Sieci Satelitarne. Tomasz Kaszuba 2013 kaszubat@pjwstk.edu.pl Sieci Satelitarne Tomasz Kaszuba 2013 kaszubat@pjwstk.edu.pl Elementy systemu Moduł naziemny terminale abonenckie (ruchome lub stacjonarne), stacje bazowe (szkieletowa sieć naziemna), stacje kontrolne.

Bardziej szczegółowo

SPRAWDZIAN NR Merkury krąży wokół Słońca po orbicie, którą możemy uznać za kołową.

SPRAWDZIAN NR Merkury krąży wokół Słońca po orbicie, którą możemy uznać za kołową. SPRAWDZIAN NR 1 IMIĘ I NAZWISKO: KLASA: GRUPA A 1. Merkury krąży wokół Słońca po orbicie, którą możemy uznać za kołową. Zaznacz poprawne dokończenie zdania. Siłę powodującą ruch Merkurego wokół Słońca

Bardziej szczegółowo

Na co chorują astronauci?

Na co chorują astronauci? Na co chorują astronauci? Wydział Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego WFiA UZ 1 / 21 Podstawowy problem nieziemska grawitacja Nacisk N wywierany na podłogę windy N = m(g ± a) a przyspieszenie

Bardziej szczegółowo

Układ Słoneczny Pytania:

Układ Słoneczny Pytania: Układ Słoneczny Pytania: Co to jest Układ Słoneczny? Czy znasz nazwy planet? Co jeszcze znajduje się w Układzie Słonecznym poza planetami? Co to jest Układ Słoneczny Układ Słoneczny to układ ciał niebieskich,

Bardziej szczegółowo

Mały krok dla człowieka, ale wielki skok dla ludzkości

Mały krok dla człowieka, ale wielki skok dla ludzkości Mały krok dla człowieka, ale wielki skok dla ludzkości Blisko pół wieku, jakie upłynęło od kiedy człowiek pierwszy raz postawił stopę na innym niż Ziemia ciele niebieskim, to w astronautyce czas wielkich

Bardziej szczegółowo

K O M U N I K A T M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia 8 czerwca 2015 r.

K O M U N I K A T M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia 8 czerwca 2015 r. K O M U N I K A T M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia 8 czerwca 2015 r. o przyznanych środkach finansowych na realizację projektów w ramach przedsięwzięcia pod nazwą Ścieżki

Bardziej szczegółowo

Nie tylko GPS. Nie tylko GPS. Wydział Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego. WFiA UZ 1 / 34

Nie tylko GPS. Nie tylko GPS. Wydział Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego. WFiA UZ 1 / 34 Nie tylko GPS Wydział Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego WFiA UZ 1 / 34 Satelity Satelitą nazywamy ciało niebieskie krążące wokół planety (np. Ziemi) o masie o wiele mniejszej od masy planety.

Bardziej szczegółowo

Układ Słoneczny. Pokaz

Układ Słoneczny. Pokaz Układ Słoneczny Pokaz Rozmiary planet i Słońca Orbity planet Planety typu ziemskiego Merkury Najmniejsza planeta U.S. Brak atmosfery Powierzchnia podobna do powierzchni Księżyca zryta kraterami część oświetlona

Bardziej szczegółowo

Składanie modelu wahadłowca

Składanie modelu wahadłowca Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej Produkt edukacyjny Dla nauczycieli i uczniów EB-2000-08-130-HQ Gimnazjum i liceum (10-18 lat) Materiał edukacyjny Latający wahadłowiec z papieru Ten

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych

Politechnika Warszawska Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych Politechnika Warszawska Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych Mateusz Bednarski nr albumu 228973 1 Teleskop kosmiczny Teleskop wyniesiony w przestrzeń kosmiczną w celu zwiększenia precyzji lub umożliwienia

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowy Rok Astronomii 2009 luty (Księżyc) Niedziela Poniedziałek Wtorek Środa Czwartek Piątek Sobota

Międzynarodowy Rok Astronomii 2009 luty (Księżyc) Niedziela Poniedziałek Wtorek Środa Czwartek Piątek Sobota Międzynarodowy Rok Astronomii 09 luty (Księżyc) 2 3 4 5 6 Zakrycie gwiazdy Gem przez Księżyc 8 4:00 Merkury oświetlony 9 5:38 maksimum półcieniowego zaćmienia Księżyca 0 2:00 Saturn w koniunkcji z 2 3

Bardziej szczegółowo

TURYSTYKA KOSMICZNA W ŚWIETLE OSIĄGNIĘĆ TECHNICZNYCH ASTRONAUTYKI I POTRZEB BYTOWYCH CZŁOWIEKA

TURYSTYKA KOSMICZNA W ŚWIETLE OSIĄGNIĘĆ TECHNICZNYCH ASTRONAUTYKI I POTRZEB BYTOWYCH CZŁOWIEKA TURYSTYKA KOSMICZNA W ŚWIETLE OSIĄGNIĘĆ TECHNICZNYCH ASTRONAUTYKI I POTRZEB BYTOWYCH CZŁOWIEKA Karina Bączek karrzw@poczta.onet.pl Karina Bączek ur.1985 r. studia na Uniwersytecie Jagiellońskim : 2004-2009

Bardziej szczegółowo

Sfałszowany lot Gagarina

Sfałszowany lot Gagarina Sfałszowany lot Gagarina 12 kwietnia 1961 roku, radziecki pilot wojskowy Jurij Gagarin dokonał niezwykłego wyczynu w historii lotnictwa, którym było zatoczenie pętli wokół Ziemi na statku kosmicznym Wostok

Bardziej szczegółowo

Sztuczny satelita Ziemi. Ruch w polu grawitacyjnym

Sztuczny satelita Ziemi. Ruch w polu grawitacyjnym Sztuczny satelita Ziemi Ruch w polu grawitacyjnym Sztuczny satelita Ziemi Jest to obiekt, któremu na pewnej wysokości nad powierzchnią Ziemi nadano prędkość wystarczającą do uzyskania przez niego ruchu

Bardziej szczegółowo

KIE TOWARZY WATCHE LEC KÓW ASTRO

KIE TOWARZY WATCHE LEC KÓW ASTRO TOWARZYSTWO WATCHERS MIŁOŚNIKÓWASTRONOMII www.stma.pl 1 SIEDLECKIE SKY XV Festiwal Nauki i Sztuki Opis pokazów SKY SIEDLECKIE TOWARZYSTWO WATCHERS mgr inŝ. Sławomir Miernicki MIŁOŚNIKÓWASTRONOMII Siedlce,

Bardziej szczegółowo

Wstęp do astrofizyki I

Wstęp do astrofizyki I Wstęp do astrofizyki I Wykład 10 Tomasz Kwiatkowski 8 grudzień 2010 r. Tomasz Kwiatkowski, Wstęp do astrofizyki I, Wykład 10 1/36 Plan wykładu Wyznaczanie mas ciał niebieskich Gwiazdy podwójne Optycznie

Bardziej szczegółowo

P R A C A K O Ń C O W A Studiów Podyplomowych

P R A C A K O Ń C O W A Studiów Podyplomowych Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej Podyplomowe Studia Pedagogiczne i Zawodowe P R A C A K O Ń C O W A Studiów Podyplomowych Kierunek: Fizyka z elementami informatyki Wacław Libront SYMULACJA LOTÓW

Bardziej szczegółowo

NASA(National Aeronautics and Space Administration)

NASA(National Aeronautics and Space Administration) Zespół Szkół Elektrycznych we Włocławku ul. Toruńska 77/83 87-800 Włocławek Tel. : 54-236 - 22 25 Adres email : zsel@zsel.edu.pl NASA(National Aeronautics and Space Administration) Przygotował : Opiekunowie

Bardziej szczegółowo

Sztuczne Satelity. PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory

Sztuczne Satelity. PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory Sztuczne Satelity Satelita to każde ciało o o małej masie obiegające ciało o o wielkiej masie. Tor ruchu tego ciała a nosi nazwę orbity. Satelity dzielą się na: -Sztuczne, takie jak np. Satelity komunikacyjne

Bardziej szczegółowo

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule Fizyka Kurs przygotowawczy na studia inżynierskie mgr Kamila Haule Grawitacja Grawitacja we Wszechświecie Planety przyciągają Księżyce Ziemia przyciąga Ciebie Słońce przyciąga Ziemię i inne planety Gwiazdy

Bardziej szczegółowo

Układ Słoneczny Układ Słoneczny

Układ Słoneczny Układ Słoneczny Fizyka i Chemia Ziemi Układ Słoneczny we Wszechświecie Układ Słoneczny cz. 1 T.J. Jopek jopek@amu.edu.pl IOA UAM 1 2 Układ Słoneczny Układ Słoneczny stanowią: Układ Planetarny Słońce, planety, Obłok Oorta

Bardziej szczegółowo

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule

Fizyka. Kurs przygotowawczy. na studia inżynierskie. mgr Kamila Haule Fizyka Kurs przygotowawczy na studia inżynierskie mgr Kamila Haule Grawitacja Grawitacja we Wszechświecie Ziemia przyciąga Ciebie Planety przyciągają Księżyce Słońce przyciąga Ziemię i inne planety Gwiazdy

Bardziej szczegółowo

ETAP II. Astronomia to nauka. pochodzeniem i ewolucją. planet i gwiazd. na wydarzenia na Ziemi.

ETAP II. Astronomia to nauka. pochodzeniem i ewolucją. planet i gwiazd. na wydarzenia na Ziemi. ETAP II Konkurencja I Ach te definicje! (każda poprawnie ułożona definicja warta jest aż dwa punkty) Astronomia to nauka o ciałach niebieskich zajmująca się badaniem ich położenia, ruchów, odległości i

Bardziej szczegółowo

60 C Od jazdy na rowerze do lotu w kosmos. Dionysis Konstantinou Corina Toma. Lot w kosmos

60 C Od jazdy na rowerze do lotu w kosmos. Dionysis Konstantinou Corina Toma. Lot w kosmos 60 C Od jazdy na rowerze do lotu w kosmos Dionysis Konstantinou Corina Toma C Lot w kosmos Od jazdy na rowerze do lotu w Length kosmos of the CDay61 WPROWADZENIE Wyobraź sobie, że ludzie mogą podróżować

Bardziej szczegółowo

GPS i nie tylko. O dynamice i zastosowaniach

GPS i nie tylko. O dynamice i zastosowaniach GPS i nie tylko. O dynamice i zastosowaniach sztucznych satelitów Wydział Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego WFiA UZ 1 / 43 Prawo grawitacji i prawa Keplera Prawo powszechnego ciążenia Każde

Bardziej szczegółowo

Projekt ASTRONOM 2015

Projekt ASTRONOM 2015 Konkurs Wiedzy Astronomicznej Źródło: losyziemi.pl, hpublicdisorder.wordpress.com W konkursie mogą uczestniczyć uczniowie ursynowskich szkół podstawowych oraz uczniowie Gimnazjum nr 93. I etap konkursu

Bardziej szczegółowo

Glen Phelan. Temat: Czas trwania zajęć 1 godzina lekcyjna. Przebieg lekcji. Metody pracy praca w grupach pogadanka pokaz praca z tekstem

Glen Phelan. Temat: Czas trwania zajęć 1 godzina lekcyjna. Przebieg lekcji. Metody pracy praca w grupach pogadanka pokaz praca z tekstem przygody w kosmosie! cenariusz lekcji Glen Phelan Listopad 14 Temat: Pr zyroda JK CYTĆ PYTJ Przyjrzyj się, w jaki sposób dobór słownictwa pozwala przedstawić przebieg zdarzeń. zykujcie się do wielkiej

Bardziej szczegółowo

Temat: Elementy astronautyki (mechaniki lotów kosmicznych) asysta grawitacyjna

Temat: Elementy astronautyki (mechaniki lotów kosmicznych) asysta grawitacyjna Temat: Elementy astronautyki (mechaniki lotów kosmicznych) asysta grawitacyjna Załóżmy, że sonda kosmiczna mając prędkość v1 leci w kierunku planety pod kątem do toru tej planety poruszającej się z prędkością

Bardziej szczegółowo

Wyprawa na kometę. Tomek Mrozek 1. Instytut Astronomiczny UWr 2. Zakład Fizyki Słońca CBK PAN

Wyprawa na kometę. Tomek Mrozek 1. Instytut Astronomiczny UWr 2. Zakład Fizyki Słońca CBK PAN Wyprawa na kometę Tomek Mrozek 1. Instytut Astronomiczny UWr 2. Zakład Fizyki Słońca CBK PAN Po co nam wiedza o kometach? Około 4-3.8 mld lat temu nastąpił okres tzw. wielkiego bombardowania. Podejrzewa

Bardziej szczegółowo

WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS!

WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS! Warszawa, 9.01.2013 WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS! Możesz się znaleźć na "pokładzie" polskiego satelity! Dzięki uruchomionej właśnie akcji WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS każdy może wziąć symboliczny udział w misji

Bardziej szczegółowo

Dyfrakcja to zdolność fali do uginania się na krawędziach przeszkód. Dyfrakcja światła stanowi dowód na to, że światło ma charakter falowy.

Dyfrakcja to zdolność fali do uginania się na krawędziach przeszkód. Dyfrakcja światła stanowi dowód na to, że światło ma charakter falowy. ZAŁĄCZNIK V. SŁOWNICZEK. Czas uniwersalny Czas uniwersalny (skróty: UT lub UTC) jest taki sam, jak Greenwich Mean Time (skrót: GMT), tzn. średni czas słoneczny na południku zerowym w Greenwich, Anglia

Bardziej szczegółowo

Ciała drobne w Układzie Słonecznym

Ciała drobne w Układzie Słonecznym Ciała drobne w Układzie Słonecznym Planety karłowate Pojęcie wprowadzone w 2006 r. podczas sympozjum Międzynarodowej Unii Astronomicznej Planetą karłowatą jest obiekt, który: znajduje się na orbicie wokół

Bardziej szczegółowo

Astronomia. Znając przyspieszenie grawitacyjne planety (ciała), obliczyć możemy ciężar ciała drugiego.

Astronomia. Znając przyspieszenie grawitacyjne planety (ciała), obliczyć możemy ciężar ciała drugiego. Astronomia M = masa ciała G = stała grawitacji (6,67 10-11 [N m 2 /kg 2 ]) R, r = odległość dwóch ciał/promień Fg = ciężar ciała g = przyspieszenie grawitacyjne ( 9,8 m/s²) V I = pierwsza prędkość kosmiczna

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWA STACJA KOSMICZNA

MIĘDZYNARODOWA STACJA KOSMICZNA Copyright by Ewa Strugała MIĘDZYNARODOWA STACJA KOSMICZNA NOWA GWIAZDA ZIEMSKIEGO NIEBA Praca metodą projektu Poznań 2007 Strona 1 Dokument został pobrany z serwisu. Copyright by Praca metodą projektu

Bardziej szczegółowo

Grawitacja zadanka 1. W jakiej odległości od środka Ziemi znajduje się ciało jeżeli jego pierwsza prędkość kosmiczna wynosiv 1 = 7,5 10 3m s

Grawitacja zadanka 1. W jakiej odległości od środka Ziemi znajduje się ciało jeżeli jego pierwsza prędkość kosmiczna wynosiv 1 = 7,5 10 3m s Grawitacja zadanka 1. W jakiej odległości od środka Ziemi znajduje się ciało jeżeli jego pierwsza prędkość kosmiczna wynosiv 1 = 7,5 10 3m s? Wartości stałych dla obliczeń: G = 6,7 10 11N m2 kg 2 M z =

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK IV. Obliczanie rotacji / translacji obrazów.

ZAŁĄCZNIK IV. Obliczanie rotacji / translacji obrazów. ZAŁĄCZNIK IV. Obliczanie rotacji / translacji obrazów. Jak to zostało przedstawione w części 5.2.1, jeżeli zrobimy Słońcu zdjęcie z jakiegoś miejsca na powierzchni ziemi w danym momencie t i dokładnie

Bardziej szczegółowo

54 lata Ery Kosmicznej. Robert R. Gałązka Instytut Fizyki PAN

54 lata Ery Kosmicznej. Robert R. Gałązka Instytut Fizyki PAN 54 lata Ery Kosmicznej Robert R. Gałązka Instytut Fizyki PAN 1. Wstęp historia, finanse, dane statystyczne 2. Ziemia z Kosmosu teledetekcja, telekomunikacja, geodezja misja do planety Ziemia 3. Układ planetarny

Bardziej szczegółowo

Tajemnice Srebrnego Globu

Tajemnice Srebrnego Globu Tajemnice Srebrnego Globu Teorie powstania Księżyca Księżyc powstał w wyniku zderzenia pra Ziemi z ciałem niebieskim o rozmiarach zbliżonych do ziemskich Ziemia i Księżyc powstały równocześnie, na początku

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA. Konwencja paryska w sprawie uregulowania żeglugi powietrznej (1919) Konwencja chicagowska o międzynarodowej żegludze powietrznej (1949)

ŹRÓDŁA. Konwencja paryska w sprawie uregulowania żeglugi powietrznej (1919) Konwencja chicagowska o międzynarodowej żegludze powietrznej (1949) PRAWO LOTNICZE ŹRÓDŁA Konwencja paryska w sprawie uregulowania żeglugi powietrznej (1919) Konwencja chicagowska o międzynarodowej żegludze powietrznej (1949) Porozumienie w sprawie wykonywania międzynarodowych

Bardziej szczegółowo

Ruchy planet. Wykład 29 listopada 2005 roku

Ruchy planet. Wykład 29 listopada 2005 roku Ruchy planet planety wewnętrzne: Merkury, Wenus planety zewnętrzne: Mars, Jowisz, Saturn, Uran, Neptun, Pluton Ruch planet wewnętrznych zachodzi w cyklu: koniunkcja dolna, elongacja wschodnia, koniunkcja

Bardziej szczegółowo

Studenci podbijają kosmos. Maciej Urbanowicz Studenckie Koło Astronautyczne

Studenci podbijają kosmos. Maciej Urbanowicz Studenckie Koło Astronautyczne Studenci podbijają kosmos Maciej Urbanowicz Studenckie Koło Astronautyczne Plan... projekty w Przyszłość Pytania Zakończenie Dawno dawno temu... Marzenia, gwiazdy i my Dawno dawno temu......aż do 1996

Bardziej szczegółowo

Kamil Adamaszek Piotr Siedlecki

Kamil Adamaszek Piotr Siedlecki Kamil Adamaszek Piotr Siedlecki Budowa Marsa Mars jest czwartą planetą od Słońca w Układzie Słonecznym. Nazwa planety pochodzi od imienia rzymskiego boga wojny Mars. Zawdzięcza ją swej barwie, która przy

Bardziej szczegółowo

NACHYLENIE OSI ZIEMSKIEJ DO PŁASZCZYZNY ORBITY. Orbita tor ciała niebieskiego lub sztucznego satelity krążącego wokół innego ciała niebieskiego.

NACHYLENIE OSI ZIEMSKIEJ DO PŁASZCZYZNY ORBITY. Orbita tor ciała niebieskiego lub sztucznego satelity krążącego wokół innego ciała niebieskiego. RUCH OBIEGOWY ZIEMI NACHYLENIE OSI ZIEMSKIEJ DO PŁASZCZYZNY ORBITY Orbita tor ciała niebieskiego lub sztucznego satelity krążącego wokół innego ciała niebieskiego. OBIEG ZIEMI WOKÓŁ SŁOŃCA W czasie równonocy

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 2 im. Mikołaja Kopernika w Łobzie

Szkoła Podstawowa nr 2 im. Mikołaja Kopernika w Łobzie WITAMY SERDECZNIE Szkoła Podstawowa nr 2 im. Mikołaja Kopernika w Łobzie C O P E Święto patrona szkoły R N I 2011 S U C Od Ziemi, po gwiazdy i dalej 1473-1543 IKOŁAJ OPERNIK Największy uczony Nowożytnej

Bardziej szczegółowo

WYPRAWY NA MARSA. Historia i perspektywy na przyszłość. Robert Kaczmarek IV rok nanotechnologii

WYPRAWY NA MARSA. Historia i perspektywy na przyszłość. Robert Kaczmarek IV rok nanotechnologii WYPRAWY NA MARSA Historia i perspektywy na przyszłość Mars Mars nazywany często czerwoną planetą jest czwartą w kolejności planetą układu słonecznego. Swoją barwę zawdzięcza wysokiej zawartości tlenków

Bardziej szczegółowo

Program Astronautyki ZNEK pod hasłem Astronautyka zamiast narkotyków

Program Astronautyki ZNEK pod hasłem Astronautyka zamiast narkotyków Program Astronautyki ZNEK pod hasłem Astronautyka zamiast narkotyków Zastosowania Nauki do Eksploracji Kosmosu Program Astronautyki dla Liceów i Gimnazjów Polskie Towarzystwo Astronautyczne PTA Autorstwa

Bardziej szczegółowo

Poznajemy małe ciała niebieskie Układu Słonecznego.

Poznajemy małe ciała niebieskie Układu Słonecznego. Plan Pracy Sekcji Astronomicznej w /2015 roku Cel główny: Poznajemy małe ciała niebieskie Układu Słonecznego. Cele pomocnicze: 1. Poznajemy obiekty Układu Słonecznego (US) nie będące planetami komety,

Bardziej szczegółowo

Wyścig międzyplanetarny dla 2-4 graczy > od 8 lat wzwyż > autorzy: Yury Yamshchikov i Nadezhda Penkrat

Wyścig międzyplanetarny dla 2-4 graczy > od 8 lat wzwyż > autorzy: Yury Yamshchikov i Nadezhda Penkrat Zasady gry Wyścig międzyplanetarny dla 2-4 graczy > od 8 lat wzwyż > autorzy: Yury Yamshchikov i Nadezhda Penkrat Z historią w tle Już za chwilę wyruszysz w zapierający dech w piersiach wyścig po Układzie

Bardziej szczegółowo

KONKURS ASTRONOMICZNY

KONKURS ASTRONOMICZNY SZKOLNY KLUB PRZYRODNICZY ALTAIR KONKURS ASTRONOMICZNY ETAP PIERWSZY 1. Jakie znasz ciała niebieskie? Gwiazdy, planety, planety karłowate, księŝyce, planetoidy, komety, kwazary, czarne dziury, ciemna materia....

Bardziej szczegółowo

Astroexpress 26. Waldemar Zwierzchlejski

Astroexpress 26. Waldemar Zwierzchlejski Astroexpress 26 Waldemar Zwierzchlejski Częstochowa, 23.01.2015 Sondy kosmiczne 2014 Waldemar Zwierzchlejski Częstochowa, 23.01.2015 STEREO = Solar TErrestrial RElations Observatory [2006] STEREO STEREO

Bardziej szczegółowo

W, bieżącym roku Międzynarodowa. pomnażania tych wartości.

W, bieżącym roku Międzynarodowa. pomnażania tych wartości. URANIA MIESIĘCZNIK POLS~IEGD. TOWARlYSTWA MIŁOSNIKOW ASYROlOMil ROK XL PAŹDZIERNIK 1989 Nr 10 CZASOPISMO WYDAWANE Z ZASILKU POLSKIEJ AKADEMII NAUK. ZATWIER DZONE PRZEZ MINISTERSTWO OSWIA TY DO UŻYTKU SZKOL

Bardziej szczegółowo

Zad. 1 Samochód przejechał drogę s = 15 km w czasie t = 10 min ze stałą prędkością. Z jaką prędkością v jechał samochód?

Zad. 1 Samochód przejechał drogę s = 15 km w czasie t = 10 min ze stałą prędkością. Z jaką prędkością v jechał samochód? Segment A.I Kinematyka I Przygotował: dr Łukasz Pepłowski. Zad. 1 Samochód przejechał drogę s = 15 km w czasie t = 10 min ze stałą prędkością. Z jaką prędkością v jechał samochód? v = s/t, 90 km/h. Zad.

Bardziej szczegółowo

Lwiątko Polsko-Ukraiński Konkurs Fizyczny. Zadania konkursowe. dla uczniów gimnazjum z rozwiązaniami

Lwiątko Polsko-Ukraiński Konkurs Fizyczny. Zadania konkursowe. dla uczniów gimnazjum z rozwiązaniami Lwiątko 2003 2008 Polsko-Ukraiński Konkurs Fizyczny Zadania konkursowe dla uczniów gimnazjum z rozwiązaniami Kraków 2010 Autorzy zadań i rozwiązań: Piotr Goldstein, Adam Smólski, Bogusław Urwanowicz Redaktor

Bardziej szczegółowo

1. Astronomia i astronautyka od szamanów po podróże w kosmos

1. Astronomia i astronautyka od szamanów po podróże w kosmos 1. Astronomia i astronautyka od szamanów po podróże w kosmos Człowiek już od wielu tysiącleci stara się poznać świat, który go otacza. Chęć poznawcza skupiała się głównie na przedmiotach materialnych,

Bardziej szczegółowo

14 POLE GRAWITACYJNE. Włodzimierz Wolczyński. Wzór Newtona. G- stała grawitacji 6, Natężenie pola grawitacyjnego.

14 POLE GRAWITACYJNE. Włodzimierz Wolczyński. Wzór Newtona. G- stała grawitacji 6, Natężenie pola grawitacyjnego. Włodzimierz Wolczyński 14 POLE GRAWITACYJNE Wzór Newtona M r m G- stała grawitacji Natężenie pola grawitacyjnego 6,67 10 jednostka [ N/kg] Przyspieszenie grawitacyjne jednostka [m/s 2 ] Praca w polu grawitacyjnym

Bardziej szczegółowo

Jak (i dlaczego) SpaceX będzie kolonizowało Marsa

Jak (i dlaczego) SpaceX będzie kolonizowało Marsa Jak (i dlaczego) SpaceX będzie kolonizowało Marsa Autor: Tim Urban Przekład: Naypax (Historia Ludzi i Kosmosu) oraz iancurtis (pozostałe rozdziały) dla wykop.pl Tekst oryginalny: waitbutwhy.com/2015/08/how-and-why-spacexwill-colonize-mars.html

Bardziej szczegółowo

Astronomia i astrofizyka na orbicie

Astronomia i astrofizyka na orbicie Astronomia i astrofizyka na orbicie Andrzej Odrzywołek Zakład Teorii Względności i Astrofizyki Uniwersytet Jagielloński, Kraków Piatek, 5.11.2010, 17:00 A. Odrzywołek (IFUJ, ZTWiA) Astronomia na orbicie

Bardziej szczegółowo

Udział studentów WFiIS w projekcie ESMO (European Student Moon Orbiter) Łukasz Chmiel Michał Międzobrodzki

Udział studentów WFiIS w projekcie ESMO (European Student Moon Orbiter) Łukasz Chmiel Michał Międzobrodzki Udział studentów WFiIS w projekcie ESMO (European Student Moon Orbiter) Łukasz Chmiel Michał Międzobrodzki 18 Państw Członkowskich Austria, Belgia, Czechy, Dania, Finlandia, Francja, Niemcy, Grecja, Irlandia,

Bardziej szczegółowo

Prezentacja. Układ Słoneczny

Prezentacja. Układ Słoneczny Prezentacja Układ Słoneczny Układ Słoneczny Układ Słoneczny układ planetarny składający się ze Słońca i powiązanych z nim grawitacyjnie ciał niebieskich. Ciała te to osiem planet, 166 znanych księżyców

Bardziej szczegółowo

Azja w Stosunkach Miedzynarodowych. Dr Andrzej Anders

Azja w Stosunkach Miedzynarodowych. Dr Andrzej Anders Azja w Stosunkach Miedzynarodowych Dr Andrzej Anders Azja w Stosunkach Miedzynarodowych Literatura do zajęć: Krzysztof Gawlikowski, Małgorzata Ławacz (red) Azja Wschodnia na przełomie XX i XXI wieku, Warszawa

Bardziej szczegółowo

PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory

PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory Informacje Neptun ósma i ostatnia planeta Układu Słonecznego. Jej jasność nie przekracza 7,6m. Posiada 13 odkrytych księżyców, spośród których największy jest Tryton. Nazwa tej planety pochodzi od rzymskiego

Bardziej szczegółowo

Zasada zachowania pędu

Zasada zachowania pędu Zasada zachowania pędu Zasada zachowania pędu Układ izolowany Układem izolowanym nazwiemy układ, w którym każde ciało może w dowolny sposób oddziaływać z innymi elementami układu, ale brak jest oddziaływań

Bardziej szczegółowo

6. Elementy astronomii

6. Elementy astronomii 6. Elementy astronomii 6. Elementy astronomii 164 6.1. Rozwój poglądów na budowę Wszechświata Astronomia należy do najstarszych nauk przyrodniczych. Już w starożytnej Grecji filozofowie tworzyli pierwsze

Bardziej szczegółowo

Polska Agencja Kosmiczna, jako zwieńczenie 60 lat Polski w badaniach kosmosu - struktura, cele i zadania.

Polska Agencja Kosmiczna, jako zwieńczenie 60 lat Polski w badaniach kosmosu - struktura, cele i zadania. Polska Agencja Kosmiczna, jako zwieńczenie 60 lat Polski w badaniach kosmosu - struktura, cele i zadania. Bieżące i przyszłe inicjatywy w dziedzinie edukacji kosmicznej w Polsce. Przemysław Rudź Departament

Bardziej szczegółowo

Kamera CaSSIS przeszła fazę testów i przesłała na Ziemię pierwsze zdjęcia Marsa

Kamera CaSSIS przeszła fazę testów i przesłała na Ziemię pierwsze zdjęcia Marsa Kamera CaSSIS przeszła fazę testów i przesłała na Ziemię pierwsze zdjęcia Marsa Kamera, której istotne element zostały zaprojektowane przez Centrum Badań Kosmicznych i wyprodukowane przez polską spółkę

Bardziej szczegółowo

NIESKOŃCZONY WSZECHŚWIAT

NIESKOŃCZONY WSZECHŚWIAT POWIATOWY KONKURS WIEDZY O KOSMOSIE NIESKOŃCZONY WSZECHŚWIAT POD PATRONATEM STAROSTY SŁAWIEŃSKIEGO Darłowo, 2017 r. REGULAMIN Powiatowego konkursu wiedzy o kosmosie Nieskończony Wszechświat pod patronatem

Bardziej szczegółowo

Projekt ASTRONOM 2015 dofinansowany ze środków Warszawskich Inicjatyw Edukacyjnych i objęty honorowym patronatem Burmistrza Dzielnicy Ursynów

Projekt ASTRONOM 2015 dofinansowany ze środków Warszawskich Inicjatyw Edukacyjnych i objęty honorowym patronatem Burmistrza Dzielnicy Ursynów Organizator: Sponsor: Patronat honorowy: Trzy nauczycielki : pp.krystyna Brodzik, Magdalena Rozborska i Justyna Walendzik od wielu lat prowadziły w naszej szkole Konkurs Wiedzy Astronomicznej. Na spotkaniu

Bardziej szczegółowo

Centralne Archiwum Wojskowe Dofinansowane ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego Centralne Archiwum Wojskowe Dofinansowane ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego Centralne

Bardziej szczegółowo

Aplikacje informatyczne w Astronomii. Internet źródło informacji i planowanie obserwacji astronomicznych

Aplikacje informatyczne w Astronomii. Internet źródło informacji i planowanie obserwacji astronomicznych Aplikacje informatyczne w Astronomii Internet źródło informacji i planowanie obserwacji astronomicznych Planowanie obserwacji ciał Układu Słonecznego Plan zajęć: planety wewnętrzne planety zewnętrzne systemy

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN I WOJEWÓDZKIEGO KONKURSU WIEDZY ASTRONOMICZNEJ KASJOPEJA

REGULAMIN I WOJEWÓDZKIEGO KONKURSU WIEDZY ASTRONOMICZNEJ KASJOPEJA REGULAMIN I WOJEWÓDZKIEGO KONKURSU WIEDZY ASTRONOMICZNEJ KASJOPEJA ORGANIZOWANEGO W WOJEWÓDZTWIE LUBUSKIM W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 DLA UCZNIÓW SZKÓŁ GIMNZJALNYCH I PONADGIMNAZJALYCH 1 Konkurs z astronomii

Bardziej szczegółowo

Rotacja. W układzie związanym z planetą: siła odśrodkowa i siła Coroilisa. Potencjał efektywny w najprostszym przypadku (przybliżenie Roche a):

Rotacja. W układzie związanym z planetą: siła odśrodkowa i siła Coroilisa. Potencjał efektywny w najprostszym przypadku (przybliżenie Roche a): Rotacja W układzie związanym z planetą: siła odśrodkowa i siła Coroilisa. Potencjał efektywny w najprostszym przypadku (przybliżenie Roche a): Φ = ω2 r 2 sin 2 (θ) 2 GM r Z porównania wartości potencjału

Bardziej szczegółowo

Rozwój somatyczny: sprawnośd manualna, koordynacja wzrokowo-ruchowa, percepcja wzrokowa przy składaniu i łączeniu elementów puzzli

Rozwój somatyczny: sprawnośd manualna, koordynacja wzrokowo-ruchowa, percepcja wzrokowa przy składaniu i łączeniu elementów puzzli Nr art.: 11020 Puzzle edukacyjne XXL Planety Gra rozwija: Rozwój somatyczny: sprawnośd manualna, koordynacja wzrokowo-ruchowa, percepcja wzrokowa przy składaniu i łączeniu elementów puzzli Edukacja przyrodnicza

Bardziej szczegółowo

Konflikt między Europą, USA, Rosją a Ameryką Południową o dominację w przestrzeni kosmicznej

Konflikt między Europą, USA, Rosją a Ameryką Południową o dominację w przestrzeni kosmicznej Konflikt między Europą, USA, Rosją a Ameryką Południową o dominację w przestrzeni kosmicznej Radosław Fellner 1 XXI wiek jeszcze do niedawna jawił się niektórym jako stulecie pełne nadziei i optymizmu,

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe wymagania edukacyjne z fizyki do nowej podstawy programowej.

Szczegółowe wymagania edukacyjne z fizyki do nowej podstawy programowej. Szczegółowe wymagania edukacyjne z fizyki do nowej podstawy programowej. Zagadnienie podstawowy Uczeń: ponadpodstawowy Uczeń: Numer zagadnienia z Podstawy programowej ASTRONOMIA I GRAWITACJA Z daleka i

Bardziej szczegółowo

14R POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII. POZIOM ROZSZERZONY (od początku do grawitacji)

14R POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII. POZIOM ROZSZERZONY (od początku do grawitacji) Włodzimierz Wolczyński 14R POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNY Z FIZYKI I ASTRONOMII POZIOM ROZSZERZONY (od początku do grawitacji) Rozwiązanie zadań należy zapisać w wyznaczonych miejscach pod treścią

Bardziej szczegółowo

Księżyc ZDJĘCIE: ASTROBAZA W GNIEWKOWIE

Księżyc ZDJĘCIE: ASTROBAZA W GNIEWKOWIE Księżyc Księżyc czyli nasza satelita. Ciało niebieskie pochodzenia naturalnego, które obiega naszą planetę. Planeta i jej księżyc krążą wokół wspólnego środka masy. W Układzie Słonecznym dotychczas odkryto

Bardziej szczegółowo

Astronomiczny elementarz

Astronomiczny elementarz Astronomiczny elementarz Pokaz dla uczniów klasy 5B Szkoły nr 175 Agnieszka Janiuk 25.06.2013 r. Astronomia najstarsza nauka przyrodnicza Stonehenge w Anglii budowla z okresu 3000 lat p.n.e. Starożytni

Bardziej szczegółowo

AKCJE POSZUKIWAWCZO - RATOWNICZE

AKCJE POSZUKIWAWCZO - RATOWNICZE 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 AKCJE POSZUKIWAWCZO - RATOWNICZE ROZPOZNAWANIE ZAGROśEŃ ANALIZA SKAśEŃ PATROLOWANIE OCENA ZAGROśEŃ I ZNISZCZEŃ WSPOMAGANIE DOWODZENIA IDENTYFIKACJA OBIEKTÓW OBSERWACJA WSPOMAGANIE

Bardziej szczegółowo

ROZKŁAD MATERIAŁU Z FIZYKI - ZAKRES PODSTAWOWY

ROZKŁAD MATERIAŁU Z FIZYKI - ZAKRES PODSTAWOWY ROZKŁAD MATERIAŁU Z FIZYKI - ZAKRES PODSTAWOWY AUTORZY PROGRAMU: MARCIN BRAUN, WERONIKA ŚLIWA NUMER PROGRAMU: FIZP-0-06/2 PROGRAM OBEJMUJE OKRES NAUCZANIA: w kl. I TE, LO i ZSZ LICZBA GODZIN PRZEZNACZONA

Bardziej szczegółowo

14R2 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - II POZIOM ROZSZERZONY

14R2 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - II POZIOM ROZSZERZONY 14R2 POWTÓRKA FIKCYJNY EGZAMIN MATURALNYZ FIZYKI I ASTRONOMII - II POZIOM ROZSZERZONY Ruch jednostajny po okręgu Dynamika bryły sztywnej Pole grawitacyjne Rozwiązanie zadań należy zapisać w wyznaczonych

Bardziej szczegółowo

przeprowadzonych dnia 27. II. 2015 r

przeprowadzonych dnia 27. II. 2015 r Prowadząca: Agata Wiącek SCENARIUSZ ZAJĘĆ Z DZIEĆMI 6 LETNIMI przeprowadzonych dnia 27. II. 2015 r TEMAT: Zgaduj-zgadula nt. Wszystko o kosmosie - rozwiązywanie zagadek i zadań na temat dotyczący kosmosu

Bardziej szczegółowo

Układ Słoneczny. Powstanie Układu Słonecznego. Dysk protoplanetarny

Układ Słoneczny. Powstanie Układu Słonecznego. Dysk protoplanetarny Układ Słoneczny Powstanie Układu Słonecznego Układ Słoneczny uformował się około 4,6 mld lat temu w wyniku zagęszczania się obłoku materii składającego się głównie z gazów oraz nielicznych atomów pierwiastków

Bardziej szczegółowo

Kursy. operatorów bezzałogowych statków powietrznych. Warszawa

Kursy. operatorów bezzałogowych statków powietrznych. Warszawa Kursy operatorów bezzałogowych statków powietrznych Warszawa 22 października 2015 1 1. Wymagania ogólne stawiane kandydatom biorącym udział w szkoleniu do świadectwa kwalifikacji operatora bezzałogowych

Bardziej szczegółowo

FIZYKA IV etap edukacyjny zakres podstawowy

FIZYKA IV etap edukacyjny zakres podstawowy FIZYKA IV etap edukacyjny zakres podstawowy Cele kształcenia wymagania ogólne I. Wykorzystanie wielkości fizycznych do opisu poznanych zjawisk lub rozwiązania prostych zadań obliczeniowych. II. Przeprowadzanie

Bardziej szczegółowo

Telekomunikacja satelitarna w Siłach Zbrojnych RP

Telekomunikacja satelitarna w Siłach Zbrojnych RP Telekomunikacja satelitarna w Siłach Zbrojnych RP Wykorzystanie technologii kosmicznych i technik satelitarnych dla polskiej administracji prowadzący: Dariusz Koenig Prezes Zarządu KenBIT Sp.j. ul. Żytnia

Bardziej szczegółowo

polski satelita studencki

polski satelita studencki polski satelita studencki Materiały informacyjne 2015 Spis treści PW-Sat2 4 PW-Sat 8 Kosmiczne śmieci 9 Studenckie Koło Astronautyczne 10 Propozycja współpracy 11 Skontaktuj się z nami Inna Uwarowa Koordynator

Bardziej szczegółowo

KONKURS INTERDYSCYPLINARNY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH BLOK PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH

KONKURS INTERDYSCYPLINARNY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH BLOK PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH pieczątka WKK Kod ucznia - - Dzień Miesiąc Rok DATA URODZENIA UCZNIA KONKURS INTERDYSCYPLINARNY DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH BLOK PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH ETAP 2 - WOJEWÓDZKI CZŁOWIEK

Bardziej szczegółowo

ABC TECHNIKI SATELITARNEJ

ABC TECHNIKI SATELITARNEJ MARIAN POKORSKI MULTIMEDIA ACADEMY ABC TECHNIKI SATELITARNEJ ROZDZIAŁ 2 PODSTAWY TEORETYCZNE TECHNIKI MULTIMEDIALNEJ www.abc-multimedia.eu MULTIMEDIA ACADEMY *** POLSKI WKŁAD W PRZYSZŁOŚĆ EUROPY OD AUTORA

Bardziej szczegółowo

Natalia Lewandowska I Liceum Ogólnokształcące im. F. Fabianiego w Radomsku

Natalia Lewandowska I Liceum Ogólnokształcące im. F. Fabianiego w Radomsku Natalia Lewandowska I Liceum Ogólnokształcące im. F. Fabianiego w Radomsku,, Poznać i zdobyć Wszechświat Choć astronomia dokonała olbrzymiego postępu w zrozumieniu natury Wszechświata i jego zawartości,

Bardziej szczegółowo

Formy doskonalenia. zawodowego z zakresu. edukacji przyrodniczej. w roku szkolnym

Formy doskonalenia. zawodowego z zakresu. edukacji przyrodniczej. w roku szkolnym Formy doskonalenia zawodowego z zakresu edukacji przyrodniczej w roku szkolnym 2014/2015 Dział: wychowanie przedszkolne i edukacja wczesnoszkolna Nr formy:79 Rodzaj formy i tytuł: Warsztaty metodyczne

Bardziej szczegółowo