Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania"

Transkrypt

1 Ekonomia dobrobytu Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Prezentacja oparta na materiałach z:

2

3 Ekonomia dobrobytu Skłonność do płacenia Nadwyżka konsumenta i producenta Efektywność rynku Strata dobrobytu

4 Czy równowaga rynkowa odzwierciedla maksymalne korzyści dla kupujących i sprzedających? Tym problemem zajmuje się tzw. ekonomia dobrobytu.

5 Ekonomia dobrobytu bada efektywność alokacji rzadkich zasobów w gospodarce. W punkcie równowagi rynkowej korzyści kupujących i sprzedawców są maksymalne.

6 Nadwyżka konsumenta mierzy dobrobyt po stronie kupujących. Nadwyżka producenta mierzy dobrobyt po stronie sprzedawców.

7 Skłonność do płacenia (ang. WTP: willingness to pay) jest maksymalną kwotą, jaką kupujący jest gotów zapłacić za dany produkt lub usługę

8 WTP mierzy jak bardzo kupujący ceni dany produkt lub usługę: Jeśli cena dobra jest wyższa niż > WTP, to kupujący nie kupi danego dobra Jeśli cena danego dobra jest niższa niż < WTP, to kupujący chętnie kupi dane dobro, Jeśli cena dobra = WTP, to kupujący jest niezdecydowany.

9 Copyright 2004 South-Western Cena początkowa na aukcji = $10 Kupujący WTP John płaci $80 i dostaje album Okazja dla Johna: chce zapłacić aż $100 za album, a zapłaci tylko $80! Tym samym jego nadwyżka konsumenta = $20!

10 Nadwyżka konsumenta to skłonność nabywcy do płacenia minus kwota, która nabywca rzeczywiście płaci.

11 Rynkowa krzywa popytu zestawia różne ilości danego dobra, które kupujący byliby skłonni kupić przy różnych cenach. Cena odczytana z krzywej popytu pokazuje skłonność do płacenie krańcowego nabywcy, który pierwszy opuściłby rynek, jeśli cena okazałaby się trochę wyższa.

12 Załóżmy, że jest dokupienia kilka albumów (po tej samej cenie). Każdy nabywca może kupić max. 1 album. Cena w $ nabywcy Wielkość zapotrzebowania Powyżej 100 Nikt John John, Paul John, Paul, George 3 50 lub mniej John, Paul, George i Ringo 4

13 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning cena albumu $100 WTP Johna 80 WTP Paula 70 WTP George 50 WTP Ringo Dla dowolnej wielkości zapotrzebowania, krzywa popytu pokazuje WTP krańcowego konsumenta! Iiczba albumów

14 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning cena albumu $100 (a) cena = $80 nadwyżka Johna ($20) Popyt D Liczba albumów

15 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning cena albumu $ (b) cena = $70 Nadwyżka Johna ($30) Nadwyżka Paula ($10) 50 całkowita nadwyżka konsumenta ($40) Popyt D Liczba albumów

16 Obszar pod krzywą popytu i nad ceną rynkową mierzy nadwyżkę konsumenta na rynku. Wysokość krzywej popytu jest miarą wartości dobra dla nabywców, mierzoną ich skłonnością do płacenia za to dobro.

17 Różnica między WTP a ceną rynkową jest nadwyżką każdego konsumenta. Dlatego obszar pod krzywą popytu i nad ceną jest sumą nadwyżek wszystkich kupujących na danym rynku.

18 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning (a) Nadwyżka konsumenta przy cenie P1 cena A nadwyżka konsumenta Kupujący zawsze chcą zapłacić mniej. Dlatego im niższa cena rynkowa, tym lepiej dla kupujących. P 1 B C D 0 Q 1 ilość

19 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning cena A (b) Nadwyżka konsumenta przy cenie P2 Jeśli cena spada do P2, to nadwyżką konsumenta jest teraz obszar ADF. P 1 początkowa nadwyżka konsumenta B C Nadwyżka konsumenta dla nowych kupujących P 2 0 D Dodatkowa nadwyżka dla początkowych kupujących Q 1 E Q 2 F D ilość

20 Nadwyżka konsumenta (CS) pokazuje cenę, którą konsumenci są gotowi zapłacić minus cena, którą rzeczywiście płacą. CS oznacza korzyść postrzeganą przez konsumentów danego dobra z jego zakupu. Dlatego CS jest dobrą miarą dobrobytu ekonomicznego kupujących

21 Wczesne przymrozki w Normandii zniszczyły połowę zbiorów jabłek. Co się stanie z nadwyżką konsumenta na rynku jabłek?

22 Jest gorąco i Piotrowi chce się pić. Oto wyceniana przez niego wartość wody: Ile butelek wody kupi Piotr, jeśli cena butelki wody równa się 4 euro? Ile wyniesie jego nadwyżka konsumenta? Wskaż ją na twoim rysunku. O ile zmieni się wielkość zapotrzebowania po spadku ceny do 2 euro? O ile zmieni się nadwyżka Piotra? Wskaż te zmiany na rysunku. Butelka wartość [euro] Pierwsza 7 Druga 5 Trzecia 3 czwarta 1

23 Mierzy korzyść producenta z aktywności na rynku. Nadwyżka producenta stanowi kwotę, którą otrzymuje sprzedawca minus ponoszony przez niego koszt.

24 Malarz Koszt Gaby Każdy malarz jest gotowy do wykonania pracy, jeśli tylko cena jest właściwa Cena za usługę musi przewyższać koszt jej wykonania. Copyright 2004 South-Western

25 Koszt mierzy skłonność sprzedawcy do sprzedaży swoich towarów lub usług. Każdy sprzedawca: Chętnie sprzeda swój towar lub usługę, jeśli cena przewyższa koszt. Nie będzie skłonny sprzedać, jeśli cena będzie niższa niż koszt. Będzie niezdecydowany, jeśli cena będzie dokładnie równa kosztowi.

26 Zlecenie otrzyma pracownik, który ma najniższe koszty Jeśli malarze walczą o zlecenie, to cena usługi spada Jeśli Gaby zaoferuje $600, to otrzyma nadwyżkę producenta równą $100. Gaby

27 Nadwyżka producenta mierzy korzyści, jakie odnosi producent z udziału w rynku. Nadwyżka producenta jest ściśle powiązana z krzywą podaży.

28 Gaby Gaby Gaby Gaby

29 Koszt Gaby Koszt Fridy Koszt Georgie Koszt Mary Dla danej ilości, cena na krzywej podaży odpowiada kosztowi marginalnego producenta.

30 Obszar pod ceną i nad krzywą podaży mierzy nadwyżkę producenta na rynku. Wysokość krzywej podaży mierzy w danym punkcie koszt danego producenta a różnica między ceną i kosztem to indywidualna nadwyżka producenta. Łączny obszar między ceną a krzywą podaży to suma nadwyżek wszystkich producentów.

31 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning (a) cena = $600 Cena za malowanie domu podaż $ Nadwyżka producenta Gaby ($100) Liczba pomalowanych domów

32 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning cena malowania domów $ całkowita nadwyżka producenta ($500) (b) cena = $800 Supply nadwyżka Georgie ($200) nadwyżka producenta Gaby ($300) Liczba pomalowanych domów

33 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning (a) Nadwyżka producenta przy cenie P cena podaż P 1 B nadwyżka producenta C Sprzedawcy zawsze chcą dostać wyższą cenę za sprzedawane dobra A 0 Q 1 ilość

34 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning (b) Nadwyżka producenta przy cenie P cena Dodatkowa nadwyżka Producenta dla początkowych producentów podaż P 2 D E F P 1 B nadwyżka początkowych producentów C Nadwyżka producenta dla nowych producentów A 0 Q 1 Q 2 liczba

35 Załóżmy, że popyt na francuski chleb się zwiększa. Co się stanie z nadwyżką producenta na rynku francuskiego chleba? Zilustruj swoje odpowiedzi rysunkami.

36 Pojęcia nadwyżki producenta i konsumenta używamy do odpowiedzi na pytanie: Czy alokacja rzadkich zasobów na wolnych rynkach jest właściwa?

37 Nadwyżka konsumenta = wartość dobra dla konsumentów cena płacona przez konsumentów oraz Nadwyżka producenta = cena otrzymywana przez sprzedawców koszt dobra dla sprzedawców

38 Całkowita nadwyżka = nadwyżka konsumenta + nadwyżka producenta = wartość dobra dla konsumentów koszt dobra dla sprzedawców

39 Efektywność stanowi cechę alokacji zasobów, polegającą na maksymalizacji nadwyżki całkowitej osiąganej przez wszystkich członków społeczeństwa. Jeśli alokacja zasobów jest nieefektywna to: Dobro nie trafia do konsumentów, którzy cenią je najbardziej. Nie jest produkowane przez producentów, którzy maja najniższe koszty wytworzenia.

40 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning cena A D Podaż cena równowagi nadwyżka konsumenta nadwyżka producenta E Ci klienci, którzy cenią to dobro bardziej niż jego cena rynkowa (AE) kupią go. Ci producenci, których koszty produkcji są niższe od ceny, wyprodukują go (CE). B Popyt C 0 ilość ilość równowagi

41 Wolne rynki przydzielają oferowane dobra tym nabywcom, którzy cenią je najwyżej w kategoriach skłonności do płacenia. Wolne rynki umożliwiają zaspokojenie popytu na dobra przez tych sprzedawców, którzy są w stanie wytworzyć te dobra najmniejszym kosztem. Wolne rynki wytwarzają taką ilość dóbr, przy której suma nadwyżek producenta i konsumenta jest maksymalna.

42 Copyright 2003 Southwestern/Thomson Learning cena Supply wartość dla kupujących koszt dla sprzedawców koszt dla sprzedawców wartość dla kupujących Demand 0 ilość równowagi ilość Wartość dla kupujących Jest większa niż koszt dla sprzedawców Wartość dla kupujących Jest mniejsza niż koszt dla sprzedawców

43 Nadwyżka konsumenta to różnica między skłonnością do płacenia konsumenta za to dobra a jego ceną. Nadwyżka konsumenta mierzy korzyść konsumentów z uczestnictwa w rynku. Nadwyżkę konsumenta można wyznaczyć jako obszar między krzywą popytu a ceną rynkową danego dobra.

44 Nadwyżka producenta to różnica między ceną danego dobra a kosztami jego wytworzenia. Nadwyżka producenta mierzy jego korzyść z uczestnictwa w rynku. Nadwyżkę producenta można wyznaczyć jako obszar między ceną rynkową a krzywą podaży.

45 Równowaga na rynku konkurencyjnym wyznacza maksimum całkowitej nadwyżki konsumenta i producenta.

46

47 Jak opodatkowanie wpływa na dobrobyt uczestników rynku? Wiemy już, że nie ma znaczenia czy podatek jest nakładany na kupujących czy sprzedających cena płacona przez kupujących rośnie, a cena otrzymywana przez sprzedawców spada.

48 Copyright 2004 South-Western cena S cena płacona przez kupujących Wysokość podatku cena bez podatku ena otrzymywana przez sprzedawców D 0 ilość z podatkiem ilość bez podatku ilość

49 Klin podatkowy to różnica między ceną płaconą przez kupujących a otrzymywaną przez sprzedawców. Klin podatkowy powoduje, że sprzedawana ilość dobra maleje.

50 Przychód z podatku t = wysokość podatku Q = ilość sprzedanego dobra t Q = przychód rządu z opodatkowania

51 Copyright 2004 South-Western cena S Cena płacona przez kupujących przychód z podatku (t Q) Wielkość podatku (T) Cena otrzymywana przez sprzedawców Ilość sprzedana (Q) D 0 ilość z podatkiem Ilość bez podatku ilość

52 Copyright 2004 South-Western cena Podatek nałożony na dobro zmniejsz nadwyżkę konsumenta (o obszar B+C) i nadwyżkę producenta (o obszar D+E). A S PB P1 PS B D F C E Podatek powoduje stratę doborobytu (C + E). D 0 Q2 Ponieważ spadek nadwyżki producenta i konsumenta przewyższa obszar Quantity Q1 przychodów z podatku (B + D), mówi się, że podatek powoduje stratę (C + E).

53 Zmienia dobrobyt Strata dobrobytu oznacza zmniejszenie się nadwyżki całkowitej, będące skutkiem zakłócenia procesów rynkowych, np. przez podatek.

54 Piotr: OC = 80 zł PS = =20zł Piotr wyprowadza psa sąsiada za 100 zł/miesiąc Całkowita nadwyżka: 20 zł + 20 zł = 40 zł sąsiad: WTP = 120zł CS = =20zł

55 Piotr: OC = 80 zł PS = =20zł Piotr wyprowadza psa sąsiada za 100 zł/miesiąc sąsiad: WTP = 120zł CS = =20zł Całkowita nadwyżka: 20 zł + 20 zł = 40 zł Jeśli rząd nałoży podatek na usługodawcę w wysokości 50 zł, to Piotr: OC = 80 zł PS = =70<80 sąsiad: WTP = 120 zł Nie może zapłacić więcej niż 120, a musiałby zapłacić co najmniej 130

56 Podatki powodują stratę, ponieważ zniechęcają niektórych uczestników rynku od aktywności rynkowej. Z każdym wzrostem podatku, strata społeczna rośnie bardziej niż wysokość podatku.

57 Copyright 2004 South-Western cena (a) Niski podatek Strata społeczna S P B P S Przychody z podatku D 0 Q 2 Q 1 ilość

58 Copyright 2004 South-Western cena (b) Średni podatek P B Strata społeczna S Przychody z podatku P S D 0 Q 2 Q 1 ilość

59 Przychody z podatku Copyright 2004 South-Western (c) Wysoki podatek cena P B Strata społeczna S D P S 0 Q 2 Q 1 ilość

60 Przy niskim podatku, przychody są niewielkie. Wraz ze wzrostem podatku, rosną przychody. Ale kiedy podatek jest za wysoki, to przychody maleją, ponieważ kurczy się rynek.

61 Copyright 2004 South-Western (a) Strata społeczna Strata społeczna Wraz ze wzrostem podatku, rośnie strata 0 Wysokość podatku

62 Copyright 2004 South-Western (b) Krzywa Laffera przychody z podatku Przychody z podatku najpierw rosną wraz ze wzrostem podatku, by później zacząć maleć kiedy zmniejsza się aktywność na rynku 0 wysokość podatku

63

64 Co sprawia że dany kraj jest importerem lub eksporterem? Kto zyskuje a kto traci na wymianie handlowej? Po co ludzie stosują ograniczenia w handlu zagranicznym?

65

66 Równowaga bez handlu Załóżmy, że: Kraj jest odizolowany od reszty świata i jest producentem stali. Na rynku stali są tylko mieszkańcy tego kraju. Import i eksport stali jest niemożliwy.

67 Copyright 2004 South-Western cena stali Krajowa podaż cena równowagi CS PS Krajowy popyt 0 Ilość równowagi Ilość stali

68 Wnioski: Cena na rynku krajowym równoważy popyt i podaż. Suma nadwyżki konsumenta (CS) i producenta (PS) mierzy całkowite korzyści kupujących i sprzedających.

69 Jeśli kraj zdecydowałby się wziąć udział w handlu zagranicznym, to czy stałby się importerem czy eksporterem stali?

70 Aby odpowiedzieć na to pytanie trzeba porównać krajową cenę danego dobra z ceną światową. Cena światowa odnosi się do ceny tego dobra, która dominuje na światowych rynkach.

71 Jeśli kraj ma przewagę komparatywną, tzn. że cena krajowa na dane dobro jest niższa nić ceną światowa kraj może zostać eksporterem tego dobra. Jeśli kraj nie ma przewagi komparatywnej, tzn. cena krajowa danego dobra jest wyższa od ceny światowej kraj może zostać importerem tego dobra.

72 Copyright 2004 South-Western Cena stali Cena po rozpoczęciu wymiany Cena przed rozpoczęciem wymiany 0 Export Krajowa Krajowa wielkość Ilość oferowana zapotrzebowania Podaż krajowa Cena światowa Popyt krajowy Ilość stali

73 Copyright 2004 South-Western Cena stali Nadwyżka konsumenta przed handlem Cena po rozpoczęciu wymiany Cena przed rozpoczęciem wymiany A C B Export D Krajowa podaż Cena światowa Nadwyżka producenta Przed handlem Krajowy popyt 0 Quantity of Steel

74 Analiza strat i korzyści dla kraju eksportującego pokazuje, że: krajowi producenci dobra są w lepszej sytuacji a krajowi konsumenci w gorszej. Łączny dobrobyt ekonomiczny całego kraju wzrasta.

75 Jeśli cena światowa stali jest niższa niż krajowa, to kraj zostanie importerem stali. Krajowi konsumenci będą mogli kupować stal po niższej cenie światowej Krajowi producenci stali zmniejszą swoją produkcję, ponieważ cena krajowa dobra zrównuje się z ceną światową.

76 Cena stali Krajowa podaż Cena przed rozpoczęciem wymiany Cena po rozpoczęciu wymiany Import Krajowy popyt Cena światowa 0 Krajowa Krajowa wielkość Ilość stali Ilość zapotrzebowania oferowana Copyright 2004 South-Western

77 Cena stali Nadwyżka konsumenta po wprowadzeniu handlu Krajowa podaż Cena przed rozpoczęciem wymiany Cena po rozpoczęciu wymiany C A B D Import Nadwyżka producenta po wprowadzeniu handlu Krajowy popyt Cena światowa 0 Ilość stali Copyright 2004 South-Western

78 Analiza korzyści i kosztów z handlu dla importującego kraju wskazuje, że: Krajowi producenci dobra są teraz w gorszej sytuacji, a krajowi producenci w lepszej. Wymiana handlowa poprawia łączny dobrobyt ekonomiczny kraju, ponieważ korzyści konsumentów przewyższają straty producentów.

79 Kiedy nie ma wymiany międzynarodowej, cena światowa bawełny jest niższa od ceny bawełny w kraju A i wyższa od ceny bawełny w kraju B. Pokaż i porównaj zmianę dobrobytu i korzyści z wymiany w obu krajach.

80 Podatek redukuje dobrobyt społeczny kupujących i sprzedających, ponieważ redukcja nadwyżki konsumenta i producenta zwykle przewyższa przychody rządu z podatku. Spadek łącznego dobrobytu danego kraju nazywany jest strata społeczną.

81 Jeśli cena krajowa dobra jest niższa od ceny światowej, to kraj zostaje eksporterem danego dobra Jeśli cena krajowa dobra jest wyższa od ceny światowej, to kraj zostaje importerem danego dobra.

82 Kiedy kraj zostaje eksporterem danego dobra, to producenci krajowi zyskują, a tracą konsumenci. Kiedy kraj zostaje importerem danego dobra zyskują konsumenci, a tracą konsumenci.

Ekonomia dobrobytu. Konsumenci, producenci i efektywność rynków. W tym rozdziale odpowiemy na pytania: Przypomnienie: alokacja zasobów określa:

Ekonomia dobrobytu. Konsumenci, producenci i efektywność rynków. W tym rozdziale odpowiemy na pytania: Przypomnienie: alokacja zasobów określa: 7 Konsumenci, producenci i efektywność rynków R I N C I L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E D I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W oweroint Slides by Ron Cronovich 7 Thomson South-Western, all rights

Bardziej szczegółowo

Powtórzenie z Rozdziału 6: Koszt opodatkowania. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania:

Powtórzenie z Rozdziału 6: Koszt opodatkowania. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania: 8 Koszt opodatkowania R I N C I L E O F MICROECONOMIC F O U R T H E I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W oweroint lides by Ron Cronovich 2007 Thomson outh-western, all rights reserved W tym rozdziale

Bardziej szczegółowo

Rynki i konkurencja. Siły rynkowe czyli popyt i podaż. W tym rozdziale odpowiemy na pytania:

Rynki i konkurencja. Siły rynkowe czyli popyt i podaż. W tym rozdziale odpowiemy na pytania: 4 Siły rynkowe czyli popyt i podaż R I N C I L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E D I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W oweroint Slides by Ron Cronovich 2007 Thomson South-Western, all rights reserved

Bardziej szczegółowo

Rola państwa w gospodarce. Ceny minimalne i maksymalne. Podatki.

Rola państwa w gospodarce. Ceny minimalne i maksymalne. Podatki. Rola państwa w gospodarce. Ceny minimalne i maksymalne. Podatki. Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Prezentacja

Bardziej szczegółowo

Dr Łukasz Goczek. Uniwersytet Warszawski

Dr Łukasz Goczek. Uniwersytet Warszawski Dr Łukasz Goczek Uniwersytet Warszawski Wpływ podatków na podaż i popyt Co decyduje, kto naprawdę ponosi ciężar podatku Koszty i korzyści wynikające z podatków i dlaczego podatki nakładają koszt, który

Bardziej szczegółowo

WAŻNE ZAGADNIENIA NA MIKRO

WAŻNE ZAGADNIENIA NA MIKRO WAŻNE ZAGADNIENIA NA MIKRO KRZYWA MOŻLIWOŚCI PRODUKCYJNYCH (zwiększanie produkcji jednego dobra nie jest możliwe bez zmiany produkcji drugiego dobra) krzywa możliwości produkcyjnych pokazuje możliwości

Bardziej szczegółowo

MODELE STRUKTUR RYNKOWYCH

MODELE STRUKTUR RYNKOWYCH MODELE STRUKTUR RYNKOWYCH ZADANIE. Mamy trzech konsumentów, którzy zastanawiają się nad nabyciem trzech rożnych programów komputerowych. Właściwości popytu konsumentów przedstawiono w następującej tabeli:

Bardziej szczegółowo

P R I N C I P L E S O F

P R I N C I P L E S O F 4 Siły rynkowe czyli popyt i podaż P R I N C I P L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E D I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W PowerPoint Slides by Ron Cronovich 2007 Thomson South-Western, all rights

Bardziej szczegółowo

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU

MIKROEKONOMIA. Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU Wykład 3 Mikroanaliza rynku 1 MIKROANALIZA RYNKU 1. POPYT Popyt (zapotrzebowanie) - ilość towaru, jaką jest skłonny kupić nabywca po ustalonej cenie rynkowej, dysponując do tego celu odpowiednim dochodem

Bardziej szczegółowo

Równowaga rynkowa. Równowaga rynkowa: ilustracja graficzna. Nierównowaga rynkowa: nadwyżka dobra. Nierównowaga rynkowa: niedobór dobra

Równowaga rynkowa. Równowaga rynkowa: ilustracja graficzna. Nierównowaga rynkowa: nadwyżka dobra. Nierównowaga rynkowa: niedobór dobra Równowaga rynkowa Cena unkt r Ilość Cena i ilość Cena (cena czyszcząca rynek): cena, przy której wielkość zapotrzebowania jest równa ilości oferowanej. Nierównowaga rynkowa: niedobór dobra Cena rynkowa

Bardziej szczegółowo

Popyt, podaż i wszystko co z Nimi związane. Mgr Michał Ferdzyn SWSPiZ

Popyt, podaż i wszystko co z Nimi związane. Mgr Michał Ferdzyn SWSPiZ Popyt, podaż i wszystko co z Nimi związane Mgr Michał Ferdzyn SWSPiZ POPYT to zależność pomiędzy ilością dobra, którą chcą i mogą kupić konsumenci, a ceną tego dobra. Popyt jest przedstawiany za pomocą

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zagadnienia

Podstawowe zagadnienia Podstawowe zagadnienia Każda społeczność staje przed koniecznością rozwiązania trzech podstawowych problemw codziennej egzystencji: - jakie dobra i usługi - co wytwarzać - dla kogo je wytwarzać Ekonomia

Bardziej szczegółowo

MECHANIZM RYNKOWY. dr Sylwia Machowska

MECHANIZM RYNKOWY. dr Sylwia Machowska MECHANIZM RYNKOWY dr Sylwia Machowska 1 Plan wykładu Rynek Popyt, wielkość popytu, prawo popytu Podaż, wielkość podaży, prawo podaży Równowaga rynkowa 2 Rynek 3 Rynek Rynek to proces wzajemnego oddziaływania

Bardziej szczegółowo

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ.

MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. Wykład 4 Konkurencja doskonała i monopol 1 MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ. EFEKTYWNOŚĆ RYNKU. MONOPOL CZYSTY. KONKURENCJA MONOPOLISTYCZNA. 1. MODEL KONKURENCJI DOSKONAŁEJ W modelu konkurencji doskonałej

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Wykład 5

Mikroekonomia. Wykład 5 Mikroekonomia Wykład 5 Model czystej wymiany Brak produkcji, tylko zasoby początkowe, czyli nie wiadomo jak czynniki produkcji zostały przekształcone w produkt końcowy. Równowaga ogólna: wszystkie rynki

Bardziej szczegółowo

Zachowanie monopolistyczne - dyskryminacja cenowa

Zachowanie monopolistyczne - dyskryminacja cenowa Zachowanie monopolistyczne - dyskryminacja cenowa Dotychczas analizowaliśmy monopolistę, który dyktował wspólną cenę dla wszystkich konsumentów Z dyskryminacją cenową mamy do czynienia wtedy, gdy różne

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Wykład 10

Mikroekonomia. Wykład 10 Mikroekonomia Wykład 10 Informacja Na rynkach doskonale konkurencyjnych nabywcy i sprzedawcy są doskonale poinformowani o jakości dóbr sprzedawanych na rynku oraz innych aspektach związanych z przeprowadzeniem

Bardziej szczegółowo

Rola państwa w gospodarce. Ceny minimalne i maksymalne. Podatki.

Rola państwa w gospodarce. Ceny minimalne i maksymalne. Podatki. Rola państwa w gospodarce. Ceny minimalne i maksymalne. Podatki. Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Prezentacja

Bardziej szczegółowo

Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa

Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa Determinanty dochody narodowego. Analiza krótkookresowa Ujęcie popytowe Według Keynesa, dosyć częstą sytuacją w gospodarce rynkowej jest niepełne wykorzystanie czynników produkcji. W związku z tym produkcja

Bardziej szczegółowo

Dyskryminacja cenowa

Dyskryminacja cenowa Dyskryminacja cenowa Ceny liniowe za każdą jednostkę dla każdego nabywcy w każdych warunkach ustala się jednakową cenę - jednolita stawka żądana jest za jednostkę produktu niezależnie od jakichkolwiek

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Joanna Tyrowicz jtyrowicz@wne.uw.edu.pl http://www.wne.uw.edu.pl/~jtyrowicz

Mikroekonomia. Joanna Tyrowicz jtyrowicz@wne.uw.edu.pl http://www.wne.uw.edu.pl/~jtyrowicz Mikroekonomia Joanna Tyrowicz jtyrowicz@wne.uw.edu.pl http://www.wne.uw.edu.pl/~jtyrowicz 17.10.2009r. Mikroekonomia WNE UW 1 Co to jest monopol? Wybór monopolisty Dlaczego nie lubimy monopoli? Dlaczego

Bardziej szczegółowo

Wykład VII. Równowaga ogólna

Wykład VII. Równowaga ogólna Wykład VII Równowaga ogólna Efektywnośd w produkcji Założenia: 2 czynniki produkcji: kapitał (K) i praca (L) Produkcja 2 dóbr: żywnośd (f) i ubrania (c) Doskonała konkurencja na rynku czynników produkcji,

Bardziej szczegółowo

Na rynkach doskonale konkurencyjnych nabywcy i sprzedawcy są doskonale poinformowani o jakości dóbr sprzedawanych na rynku oraz innych aspektach

Na rynkach doskonale konkurencyjnych nabywcy i sprzedawcy są doskonale poinformowani o jakości dóbr sprzedawanych na rynku oraz innych aspektach Informacja na rynkach konkurencyjnych Na rynkach doskonale konkurencyjnych nabywcy i sprzedawcy są doskonale poinformowani o jakości dóbr sprzedawanych na rynku oraz innych aspektach związanych z przeprowadzeniem

Bardziej szczegółowo

Jak mierzyć reakcję popytu lub podaży na zmianę ceny?

Jak mierzyć reakcję popytu lub podaży na zmianę ceny? Jak mierzyć reakcję popytu lub podaży na zmianę ceny? Oczywistym miernikiem jest nachylenie krzywych popytu i podaży Np. obniżka ceny o 1 zł każdorazowo powoduje zwiększenie popytu na kajzerki o 20 sztuk

Bardziej szczegółowo

Polityka handlowa część 1 WYKŁAD 6 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW

Polityka handlowa część 1 WYKŁAD 6 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW Polityka handlowa część 1 WYKŁAD 6 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW Wykład 6 Dlaczego kraje w praktyce nie stosują polityki wolnego handlu? Instrumenty polityki handlowej i ich analiza

Bardziej szczegółowo

Determinanty dochodu narodowego. Analiza krótkookresowa

Determinanty dochodu narodowego. Analiza krótkookresowa Determinanty dochodu narodowego Analiza krótkookresowa Produkcja potencjalna i faktyczna Produkcja potencjalna to produkcja, która może być wytworzona w gospodarce przy racjonalnym wykorzystaniu wszystkich

Bardziej szczegółowo

Gospodarka otwarta i bilans płatniczy

Gospodarka otwarta i bilans płatniczy Gospodarka otwarta i bilans płatniczy Zagregowane wydatki w gospodarce otwartej Jeżeli przyjmiemy, że wydatki krajowe na dobra wytworzone w kraju zależą od poziomu dochodu Y oraz realnej stopy procentowej

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia -Ćwiczenia Ćwiczenia 4: Podaż i równowaga rynkowa

Mikroekonomia -Ćwiczenia Ćwiczenia 4: Podaż i równowaga rynkowa Mikroekonomia -Ćwiczenia Ćwiczenia 4: Podaż i równowaga rynkowa Podstawowe pojęcia: rynek, podaż, krzywa podaż, prawo podaż, cena równowagi, cena maksymalna i minimalna, zmiana podaż dr inż. Anna Kiełbus

Bardziej szczegółowo

Analiza popytu i podaży

Analiza popytu i podaży Analiza popytu i podaży Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Prezentacja oparta na materiałach z: http://www.swlearning.com/economics/mankiw/mankiw3e/powerpoint_micro.html

Bardziej szczegółowo

Wykład 6 Dlaczego kraje w praktyce nie stosują polityki wolnego handlu? Instrumenty polityki handlowej i ich analiza Cło w kraju małym i dużym Efektyw

Wykład 6 Dlaczego kraje w praktyce nie stosują polityki wolnego handlu? Instrumenty polityki handlowej i ich analiza Cło w kraju małym i dużym Efektyw Polityka handlowa część 1 Wykład 6 z Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych, CE UW Wykład 6 Dlaczego kraje w praktyce nie stosują polityki wolnego handlu? Instrumenty polityki handlowej i ich analiza

Bardziej szczegółowo

Inwestycje (I) Konsumpcja (C)

Inwestycje (I) Konsumpcja (C) Determinanty dochodu narodowego Zadanie 1 Wypełnij podaną tabelę, wiedząc, że wydatki konsumpcyjne stanowią 80% dochody narodowego, inwestycje są wielkością autonomiczną i wynoszą 1.000. Produkcja i dochód

Bardziej szczegółowo

2010 W. W. Norton & Company, Inc. Wymiana

2010 W. W. Norton & Company, Inc. Wymiana 2010 W. W. Norton & Company, Inc. Wymiana Wymiana Dwóch konsumentów A i B. Ich zasoby początkowe dóbr 1 i 2: A A A B B B 1 2 ω = ( ω1, ω2 ) i ω ω ω = (, ). Np. ω A = ( 6, 4) i ω B = ( 2, 2). Całkowita

Bardziej szczegółowo

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu?

PRODUCENT (PRZEBSIĘBIORSTWO) państwowe lokalne indywidualne zbiorowe (spółki ) 3. Jak należy rozumieć prawo zmniejszającego się przychodu? A) Pytania sprawdzające: 1. Kogo uważamy za producenta? PRODUCENT zorganizowany w formie przedsiębiorstwa. Powstał w drodze ewolucji. To podmiot sfery realnej. Aktywny uczestnik procesów rynkowych. Realizuje

Bardziej szczegółowo

Wstęp. Monopol. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania:

Wstęp. Monopol. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania: 15 Monopol R I N C I L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W oweroint Slides by Ron Cronovich 2007 Thomson South-Western, all rights reserved W tym rozdziale szukaj

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe Stosunki Ekonomiczne Handel i polityka handlowa. Wykład 9: Polityka handlowa część 1 (instrumenty taryfowe) Gabriela Grotkowska

Międzynarodowe Stosunki Ekonomiczne Handel i polityka handlowa. Wykład 9: Polityka handlowa część 1 (instrumenty taryfowe) Gabriela Grotkowska Międzynarodowe Stosunki Ekonomiczne Handel i polityka handlowa Wykład 9: Polityka handlowa część 1 (instrumenty taryfowe) Gabriela Grotkowska Plan wykładu 9 Polityka handlowa Motywy stosowania polityki

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 2: Popyt, podaż i cena równowagi. Elastyczności popytu

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 2: Popyt, podaż i cena równowagi. Elastyczności popytu Ekonomia Wykład dla studentów WPiA Wykład 2: Popyt, podaż i cena równowagi. Elastyczności popytu wa kluczowe słowa: popyt i podaż Popyt to ilość dobra, jaką nabywcy są gotowi kupić zależnie od poziomu

Bardziej szczegółowo

TEST. [4] Grzyby w lesie to przykład: a. dobra prywatnego, b. wspólnych zasobów, c. monopolu naturalnego, d. dobra publicznego.

TEST. [4] Grzyby w lesie to przykład: a. dobra prywatnego, b. wspólnych zasobów, c. monopolu naturalnego, d. dobra publicznego. Przykładowe zadania na kolokwium: TEST [1] Zmniejszenie przeciętnych kosztów stałych zostanie spowodowane przez: a. wzrost wielkości produkcji, b. spadek wielkości produkcji, c. wzrost kosztów zmiennych,

Bardziej szczegółowo

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA PODSTAWOWE POJĘCIA Przedsiębiorstwo - wyodrębniona jednostka gospodarcza wytwarzająca dobra lub świadcząca usługi. Cel przedsiębiorstwa - maksymalizacja zysku Nakład czynniki

Bardziej szczegółowo

Wyposażenie w czynniki produkcji a handel międzynarodowy WYKŁAD 3 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW

Wyposażenie w czynniki produkcji a handel międzynarodowy WYKŁAD 3 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW Wyposażenie w czynniki produkcji a handel międzynarodowy WYKŁAD 3 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSPODARCZYCH, CE UW Wprowadzenie Handel można wyjaśnić poprzez zróżnicowanie wydajności pracy, jak w modelu

Bardziej szczegółowo

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon

Ekonomia wykład 03. dr Adam Salomon Ekonomia wykład 03 dr Adam Salomon Ekonomia: GOSPODARKA RYNKOWA. MAKROEKONOMICZNE PODSTAWY GOSPODAROWANIA Ekonomia dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki, WN AM w Gdyni 2 Rynki makroekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej)

Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Makroekonomia 1 Wykład 5: Model klasyczny gospodarki (dla przypadku gospodarki zamkniętej) Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego PKB jako miara dobrobytu Produkcja w gospodarce

Bardziej szczegółowo

Struktury rynku - konkurencja doskonała i monopol Zadanie 1 Opisz w tabeli struktury rynku

Struktury rynku - konkurencja doskonała i monopol Zadanie 1 Opisz w tabeli struktury rynku Struktury rynku - konkurencja doskonała i monopol Zadanie 1 Opisz w tabeli struktury rynku Cecha Struktura Konkurencja doskonała Konkurencja monopolistyczna Oligopol Monopol pełny Ilość kupujących Ilość

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Strona1 Anna Irena Szymańska Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 2.4 Temat zajęć: Kto ustala ceny, czyli popyt, podaż i równowaga rynkowa 1. Cele lekcji: Uczeń: wyjaśnia znaczenie pojęć: popyt, podaż, cena,

Bardziej szczegółowo

Elastyczność cenowa i dochodowa popytu- pojęcie i zastosowanie. Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski 1. Instytut Nauk Ekonomicznych

Elastyczność cenowa i dochodowa popytu- pojęcie i zastosowanie. Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski 1. Instytut Nauk Ekonomicznych Elastyczność cenowa i dochodowa popytu- pojęcie i zastosowanie Dr Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski 1. Instytut Nauk Ekonomicznych Popyt elastyczny Prawo popytu mówi, ze zmiany ceny wywołują

Bardziej szczegółowo

Zagraniczna polityka handlowa. Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl

Zagraniczna polityka handlowa. Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Zagraniczna polityka handlowa Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Podstawowe definicje Zagraniczna polityka gospodarcza oddziaływanie państwa na stosunki wymiany

Bardziej szczegółowo

TEST. [2] Funkcja długookresowego kosztu przeciętnego przedsiębiorstwa

TEST. [2] Funkcja długookresowego kosztu przeciętnego przedsiębiorstwa Przykładowe zadania na kolokwium: TEST [1] Zmniejszenie przeciętnych kosztów stałych zostanie spowodowane przez: a. wzrost wielkości produkcji, b. spadek wielkości produkcji, c. wzrost kosztów zmiennych,

Bardziej szczegółowo

Krzywa IS Popyt inwestycyjny zależy ujemnie od wysokości stóp procentowych.

Krzywa IS Popyt inwestycyjny zależy ujemnie od wysokości stóp procentowych. Notatka model ISLM Model IS-LM ilustruje równowagę w gospodarce będącą efektem jednoczesnej równowagi na rynku dóbr i usług, a także rynku pieniądza. Jest to matematyczna interpretacja teorii Keynesa.

Bardziej szczegółowo

dr Bartłomiej Rokicki Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Wydział Nauk Ekonomicznych UW

dr Bartłomiej Rokicki Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Wydział Nauk Ekonomicznych UW Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Wydział Nauk Ekonomicznych UW Model klasyczny podstawowe założenia Podstawowe założenia modelu są dokładnie takie same jak w modelu klasycznym gospodarki

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Ekonomia Wykład dla studentów WPiA Wykład 5: Firma, produkcja, koszty Popyt i podaż kategorie rynkowe Popyt i podaż to dwa słowa najczęściej używane przez ekonomistów Popyt i podaż to siły, które regulują

Bardziej szczegółowo

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus

Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Gospodarka rynkowa. Rynkowy mechanizm popytu i podaży. Agnieszka Stus Zagadnienia Rynki elastyczne i zmonopolizowane. Funkcje popytu i podaży (położenie, przesunięcie). Równowaga rynkowa. Prawo popytu

Bardziej szczegółowo

1. Które z następujących funkcji produkcji cechują się stałymi korzyściami ze skali? (1) y = 3x 1 + 7x 2 (2) y = x 1 1/4 + x 2

1. Które z następujących funkcji produkcji cechują się stałymi korzyściami ze skali? (1) y = 3x 1 + 7x 2 (2) y = x 1 1/4 + x 2 1. Które z następujących funkcji produkcji cechują się stałymi korzyściami ze skali? (1) y = 3x 1 + 7x 2 (2) y = x 1 1/4 + x 2 1/3 (3) y = min{x 1,x 2 } + min{x 3,x 4 } (4) y = x 1 1/5 x 2 4/5 a) 1 i 2

Bardziej szczegółowo

Dyskusja Ricardo i Malthusa

Dyskusja Ricardo i Malthusa Dyskusja Ricardo i Malthusa Prawo Saya Wnioski z prawa Saya Malthus i Ricardo Debata Malthusa i Ricardo na temat nadwyżki produkcji Jean Baptiste Say (1767-1832) Francuski przedsiębiorca i ekonomista Pieniądz

Bardziej szczegółowo

Elastyczność popytu i podaży i jej zastosowanie

Elastyczność popytu i podaży i jej zastosowanie Elastyczność popytu i podaży i jej zastosowanie Dr. Anna Kowalska-Pyzalska Insitute of Computer Science & Management/ Chair of Economy Presentation is based on: http://www.swlearning.com/economics/mankiw/mankiw3e/powerpoint_micro.html

Bardziej szczegółowo

Krótkookresowa równowaga makroekonomiczna w gospodarce otwartej: model keynesowski

Krótkookresowa równowaga makroekonomiczna w gospodarce otwartej: model keynesowski Krótkookresowa równowaga makroekonomiczna w gospodarce otwartej: model keynesowski WYKŁAD 12 Z MIĘDZYNARODOWYCH STOSUNKÓW GOSODARCZYCH, CE UW Copyright 2006 earson Addison-Wesley & Gabriela Grotkowska

Bardziej szczegółowo

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA

KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA PODSTAWOWE POJĘCIA KOSZTY I OPTIMUM PRZEDSIĘBIORSTWA Przedsiębiorstwo - wyodrębniona jednostka gospodarcza wytwarzająca dobra lub świadcząca usługi. Cel przedsiębiorstwa - maksymalizacja zysku Nakład czynniki

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania

Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania Dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska Katedra Badań Operacyjnych, Finansów i Zastosowań Informatyki Wydział Informatyki i Zarządzania konkurencja doskonała konkurencja monopolistyczna oligopol monopol Dlaczego

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 7: Wprowadzenie do modelu keynesowskiego fluktuacji gospodarczych

Makroekonomia 1 Wykład 7: Wprowadzenie do modelu keynesowskiego fluktuacji gospodarczych Makroekonomia 1 Wykład 7: Wprowadzenie do modelu keynesowskiego fluktuacji gospodarczych Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Plan wykładu Model Keynesa: wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia - Lista 11. Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol

Mikroekonomia - Lista 11. Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol Mikroekonomia - Lista 11 Przygotować do zajęć: konkurencja doskonała, konkurencja monopolistyczna, oligopol, monopol pełny, duopol Konkurencja doskonała 1. Model konkurencji doskonałej opiera się na następujących

Bardziej szczegółowo

MECHANIZM RYNKOWY. dr Sylwia Machowska

MECHANIZM RYNKOWY. dr Sylwia Machowska MECHANIZM RYNKOWY dr Sylwia Machowska Plan wykładu Gospodarka rynkowa Mechanizm rynkowy Rynek Popyt, wielkość popytu, prawo popytu Podaż, wielkość podaży, prawo podaży Równowaga rynkowa Gospodarka Gospodarka

Bardziej szczegółowo

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ

Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego. dr inż. Andrzej KIJ Istota funkcjonowania przedsiębiorstwa produkcyjnego dr inż. Andrzej KIJ 1 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 q1 D2 q2 Q 2 Popyt rynkowy agregacja krzywych popytu P p2 p1 D1 +D2 D1 D2 q1

Bardziej szczegółowo

Handel międzynarodowy. Wykład 10: Polityka handlowa część 2 (instrumenty pozataryfowe) Gabriela Grotkowska

Handel międzynarodowy. Wykład 10: Polityka handlowa część 2 (instrumenty pozataryfowe) Gabriela Grotkowska Handel międzynarodowy Wykład 10: Polityka handlowa część 2 (instrumenty pozataryfowe) Gabriela Grotkowska Pral wykładu 10 Ograniczenia ilościowe Ekwiwalentność cła i ograniczenia ilościowego Cło i kwota

Bardziej szczegółowo

grupa a Istota funkcjonowania gospodarki rynkowej

grupa a Istota funkcjonowania gospodarki rynkowej grupa a Istota funkcjonowania gospodarki rynkowej... imię i nazwisko Poniższy test składa się z 15 zadań. Przy każdym poleceniu podano liczbę punktów możliwą do uzyskania za prawidłową odpowiedź.... Za

Bardziej szczegółowo

Temat: Równowaga rynkowa

Temat: Równowaga rynkowa KONSPEKT LEKCJI Imię i nazwisko prowadzącego: mgr inż. M. Woziwodzka Przedmiot: Podstawy przedsiębiorczości Klasa: 3 LO Semestr: I Tygodniowy wymiar godzin: 1 Temat: Równowaga rynkowa 1. Definicja równowagi

Bardziej szczegółowo

6. Teoria Podaży Koszty stałe i zmienne

6. Teoria Podaży Koszty stałe i zmienne 6. Teoria Podaży - 6.1 Koszty stałe i zmienne Koszty poniesione przez firmę zwykle są podzielone na dwie kategorie. 1. Koszty stałe - są niezależne od poziomu produkcji, e.g. stałe koszty energetyczne

Bardziej szczegółowo

Uszereguj dla obydwu firm powyższe sytuacje od najkorzystniejszej do najgorszej. Uszereguj powyższe sytuacje z punktu widzenia konsumentów.

Uszereguj dla obydwu firm powyższe sytuacje od najkorzystniejszej do najgorszej. Uszereguj powyższe sytuacje z punktu widzenia konsumentów. Strategie konkurencji w oligopolu: modele Bertranda, Stackelberga i lidera cenowego. Wojna cenowa. Kartele i inne zachowania strategiczne zadania wraz z rozwiązaniami Zadanie 1 Na rynku działają dwie firmy.

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia. Wykład 6

Mikroekonomia. Wykład 6 Mikroekonomia Wykład 6 Rodzaje dóbr Dobra Publiczne Konsumpcję takich dóbr charakteryzują zasady niewykluczalności oraz niekonkurencyjności. Zasada niewykluczalności wszyscy konsumenci mogą wykorzystywać

Bardziej szczegółowo

Negatywne skutki monopolu

Negatywne skutki monopolu Negatywne skutki monopolu Strata dobrobytu społecznego z tytułu: (1) mniejszej produkcji i wyższej ceny (2) kosztów poszukiwania renty, które ponoszą firmy w celu osiągnięcia monopolistycznej pozycji na

Bardziej szczegółowo

7. Podatki Podstawowe pojęcia

7. Podatki Podstawowe pojęcia 7. Podatki - 7.1 Podstawowe pojęcia Podatki są poddzielone na dwie kategorie: 1. Bezpośrednie - nałożone bezpośrednio na dochód z pracy. 2. Pośrednie - nałożone na wydatki, np. na różne towary. 1 / 35

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 07.03.2008r

Makroekonomia 07.03.2008r Makroekonomia 07.03.2008r CREATED BY HooB Czynniki określające poziom konsumpcji i oszczędności Dochody dyspozycyjne gospodarstw domowych dzielą się na konsumpcję oraz oszczędności. Konsumpcja synonim

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji

Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji Podstawowe pojęcia: koszt, przychód, zysk Koszt alternatywny a koszt księgowy Koszt krańcowy, utarg krańcowy optymalna wielkość produkcji dr inż. Anna Kowalska-Pyzalska email: anna.kowalska@pwr.wroc.pl

Bardziej szczegółowo

13. Teoriogrowe Modele Konkurencji Gospodarczej

13. Teoriogrowe Modele Konkurencji Gospodarczej 13. Teoriogrowe Modele Konkurencji Gospodarczej Najpierw, rozważamy model monopolu. Zakładamy że monopol wybiera ile ma produkować w danym okresie. Jednostkowy koszt produkcji wynosi k. Cena wynikająca

Bardziej szczegółowo

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 6: Struktury rynkowe i mechanizm konkurencji

Ekonomia. Wykład dla studentów WPiA. Wykład 6: Struktury rynkowe i mechanizm konkurencji Ekonomia Wykład dla studentów WPiA Wykład 6: Struktury rynkowe i mechanizm konkurencji Decyzje firmy o wielkości produkcji Firma podejmuje decyzje o wielkości produkcji na podstawie zderzenia kosztów i

Bardziej szczegółowo

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS

EKONOMIA TOM 1 WYD.2. Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS EKONOMIA TOM 1 WYD.2 Autor: PAUL A. SAMUELSON, WILLIAM D. NORDHAUS Przedmowa CZĘŚĆ I. PODSTAWOWE POJĘCIA Rozdział 1. Podstawy ekonomii 1.1. Wprowadzenie Niedobór i efektywność: bliźniacze tematy ekonomii

Bardziej szczegółowo

Centrum Europejskie Ekonomia. ćwiczenia 7

Centrum Europejskie Ekonomia. ćwiczenia 7 Centrum Europejskie Ekonomia ćwiczenia 7 Keynesian cross Tomasz Gajderowicz. Rozkład jazdy: Kartkówka Omówienie kartkówki Model Keynesowski Zadania Model Keynesa Produkcja długookresowa a krótkookresowa.

Bardziej szczegółowo

Elastyczność i jej zastosowania. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania:

Elastyczność i jej zastosowania. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania: 5 Elastyczność i jej zastosowania R I N C I L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W oweroint Slides by Ron Cronovich 2007 Thomson South-Western, all rights reserved

Bardziej szczegółowo

Konkurencja monopolistyczna. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania:

Konkurencja monopolistyczna. W tym rozdziale szukaj odpowiedzi na pytania: 17 Konkurencja monopolistyczna P R I N C I P L E S O F MICROECONOMICS F O U R T H E D I T I O N N. G R E G O R Y M A N K I W PowerPoint Slides by Ron Cronovich 2007 Thomson South-Western, all rights reserved

Bardziej szczegółowo

Ekonomia wykład 02. dr Adam Salomon

Ekonomia wykład 02. dr Adam Salomon Ekonomia wykład 02 dr Adam Salomon Ekonomia: GOSPODARKA RYNKOWA. MIKROEKONOMICZNE PODSTAWY GOSPODAROWANIA Ekonomia dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki, WN AM w Gdyni 2 Rynek Rynek jest to proces,

Bardziej szczegółowo

Model Davida Ricardo

Model Davida Ricardo Model Davida Ricardo mgr eszek incenciak 15 lutego 2005 r. 1 Założenia modelu Analiza w modelu Ricardo opiera się na następujących założeniach: istnieje doskonała konkurencja na rynku dóbr i rynku pracy;

Bardziej szczegółowo

Temat Rynek i funkcje rynku. Elementy rynku. Rynek. Popyt i podaż. Cena - pieniężny wyraz wartości. Popyt Podaż Cena

Temat Rynek i funkcje rynku. Elementy rynku. Rynek. Popyt i podaż. Cena - pieniężny wyraz wartości. Popyt Podaż Cena Temat i funkcje rynku 1. Rynkowa a administracyjna koordynacja działań gospodarczych 2. opyt, podaż, cena równowagi 3. Czynniki wpływające na rozmiary popytu 4. Czynniki wpływające na rozmiary podaży 5.

Bardziej szczegółowo

Przykładowe pytania z zakresu tzw. wiedzy ogólnoekonomicznej

Przykładowe pytania z zakresu tzw. wiedzy ogólnoekonomicznej Przykładowe pytania z zakresu tzw. wiedzy ogólnoekonomicznej 1. Kryzys na rynku kredytów hipotecznych w USA określany jest mianem: a. kryzysu subprimes debts, b. kryzysu collateral debts, c. kryzysu senior

Bardziej szczegółowo

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin /

I. Podstawowe pojęcia ekonomiczne. /6 godzin / PROPOZYCJA ROZKŁADU MATERIAŁU NAUCZANIA PRZEDMIOTU PODSTAWY EKONOMII dla zawodu: technik ekonomista-23,02,/mf/1991.08.09 liceum ekonomiczne, wszystkie specjalności, klasa I, semestr pierwszy I. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Teoria wyboru konsumenta. Marta Lubieniecka Tomasz Szemraj

Teoria wyboru konsumenta. Marta Lubieniecka Tomasz Szemraj Teoria wyboru konsumenta Marta Lubieniecka Tomasz Szemraj Teoria wyboru konsumenta 1) Przedmiot wyboru konsumenta na rynku towarów. 2) Zmienne decyzyjne, parametry rynkowe i preferencje jako warunki wyboru.

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 12: Naturalna stopa bezrobocia i krzywa AS

Makroekonomia 1 Wykład 12: Naturalna stopa bezrobocia i krzywa AS Makroekonomia 1 Wykład 12: Naturalna stopa bezrobocia i krzywa AS Gabriela Grotkowska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego NATURALNA STOPA BEZROBOCIA Naturalna stopa bezrobocia Ponieważ

Bardziej szczegółowo

Metody określania celów rynkowych i ustalania pozycji konkurencyjnej firmy na danym rynku

Metody określania celów rynkowych i ustalania pozycji konkurencyjnej firmy na danym rynku Metody określania celów rynkowych i ustalania pozycji konkurencyjnej firmy na danym rynku Metody określania celów rynkowych i ustalania pozycji konkurencyjnej Title of the presentation firmy na danym Date

Bardziej szczegółowo

Mikroekonomia III. Wykładowcy: Anna Bartczak Michał Krawczyk.

Mikroekonomia III. Wykładowcy: Anna Bartczak Michał Krawczyk. Mikroekonomia III Wykładowcy: Anna Bartczak Michał Krawczyk http://www.wne.uw.edu.pl/mikroekonomia_c/ Plan na dziś O mnie Zasady zaliczenia Częśd merytoryczna: popyt, podaż, nadwyżka ekonomiczna, efektywnośd

Bardziej szczegółowo

4. Krańcowa skłonność do konsumpcji i krańcowa skłonność do oszczędzania.

4. Krańcowa skłonność do konsumpcji i krańcowa skłonność do oszczędzania. * Wykład nr 6 1. Składniki popytu globalnego. 2. Funkcja konsumpcji i krzywa skłonności do konsumpcji. 3. Funkcja oszczędności, a wydatki konsumpcyjne. 4. Krańcowa skłonność do konsumpcji i krańcowa skłonność

Bardziej szczegółowo

Sprzedający => Wystawca opcji Kupujący => Nabywca opcji

Sprzedający => Wystawca opcji Kupujący => Nabywca opcji Opcja walutowa jest to umowa, która daje kupującemu prawo (nie obowiązek) do kupna lub sprzedaży instrumentu finansowego po z góry ustalonej cenie przed lub w określonym terminie w przyszłości. Kupujący

Bardziej szczegółowo

Co kupić, a co sprzedać :25:37

Co kupić, a co sprzedać :25:37 Co kupić, a co sprzedać 2015-06-10 16:25:37 2 Francja od lat jest największym europejskim eksporterem kosmetyków; wartość francuskiego eksportu szacuje się na prawie 4,5 mld euro. W III kw. 2013 r. nastąpiło

Bardziej szczegółowo

Dobra publiczne i dobra prywatne pochodzące ze źródeł publicznych. Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP

Dobra publiczne i dobra prywatne pochodzące ze źródeł publicznych. Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Dobra publiczne i dobra prywatne pochodzące ze źródeł publicznych Dr hab. Magdalena Knapińska, prof. nadzw. UEP Plan wykładu Dobra publiczne Dobra prywatne pochodzące ze źródeł publicznych Warunki efektywności

Bardziej szczegółowo

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość.

Sposób ustalania wyniku finansowego zależy m.in. od momentu i celu jego ustalania i nie ma wpływu na jego wysokość. 1 Zasady ustalanie wyniku finansowego IV moduł Ustalenie wyniku finansowego z działalności gospodarczej jednostki Wynik finansowy jest różnicą między przychodami dotyczącymi okresu sprawozdawczego a kosztami

Bardziej szczegółowo

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO

ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO ZYSK BRUTTO, KOSZTY I ZYSK NETTO MARŻA BRUTTO Marża i narzut dotyczą tego ile właściciel sklepu zarabia na sprzedaży 1 sztuki pojedynczej pozycji. Marża brutto i zysk brutto odnoszą się do tego ile zarabia

Bardziej szczegółowo

Przechwycić nadwyżkę konsumenta

Przechwycić nadwyżkę konsumenta Przechwycić nadwyżkę konsumenta Monopolista zna funkcję popytu rynku Dotychczas analizowaliśmy monopolistę, który dyktował wspólną cenę dla wszystkich konsumentów Jeśli ustala jednolitą cenę maksymalizującą

Bardziej szczegółowo

5. Teoria Podaży i Popytu - Popyt

5. Teoria Podaży i Popytu - Popyt 5. Teoria Podaży i Popytu - Popyt Popyt na dobro maleje względem ceny (o ile dobro jest tak zwane normalne, a nie luksusowe). Zakładamy że firma ustala cenę danego dobra p, która obowiązuje wszędzie. Niech

Bardziej szczegółowo

Determinanty kursu walutowego w krótkim okresie

Determinanty kursu walutowego w krótkim okresie Determinanty kursu walutowego w krótkim okresie Wykład 9 z Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych, C UW Copyright 2006 Pearson Addison-Wesley & Gabriela Grotkowska 2 Wykład 9 Kurs walutowy w krótkim

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ.

WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ. Wykład 1 Wprowadzenie do ekonomii menedżerskiej 1 WPROWADZENIE DO EKONOMII MENEDŻERSKIEJ. PODEJMOWANIE OPTYMALNYCH DECYZJI NA PODSTAWIE ANALIZY MARGINALNEJ. 1. EKONOMIA MENEDŻERSKA ekonomia menedżerska

Bardziej szczegółowo

Wykład 17: Elastycznościowe podejście do bilansu płatniczego. Warunek Marshalla-Lernera. Gabriela Grotkowska

Wykład 17: Elastycznościowe podejście do bilansu płatniczego. Warunek Marshalla-Lernera. Gabriela Grotkowska Międzynarodowe Stosunki Ekonomiczne Makroekonomia gospodarki otwartej i finanse międzynarodowe Wykład 17: Elastycznościowe podejście do bilansu płatniczego. Warunek Marshalla-Lernera. Gabriela Grotkowska

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia I. Jan Baran

Makroekonomia I. Jan Baran Makroekonomia I Jan Baran Model klasyczny a keynesowski W prostym modelu klasycznym zakładamy, że produkt zależy jedynie od nakładów czynników produkcji i funkcji produkcji. Nie wpływają na niego wprowadzone

Bardziej szczegółowo

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Leon Walras

Historia ekonomii. Mgr Robert Mróz. Leon Walras Historia ekonomii Mgr Robert Mróz Leon Walras 06.12.2016 Leon Walras (1834 1910) Jeden z dwóch ojców neoklasycznej mikroekonomii (drugim Marshall) Nie był tak dobrym matematykiem jak niektórzy inni ekonomiści

Bardziej szczegółowo

Strategie wspó³zawodnictwa

Strategie wspó³zawodnictwa Strategie wspó³zawodnictwa W MESE można opracować trzy podstawowe strategie: 1) niskich cen (dużej ilości), 2) wysokich cen, 3) średnich cen. STRATEGIA NISKICH CEN (DUŻEJ ILOŚCI) Strategia ta wykorzystuje

Bardziej szczegółowo

Opcje (2) delta hedging strategie opcyjne. Co robi market-maker wystawiający opcje? Najchętniej odwraca pozycję

Opcje (2) delta hedging strategie opcyjne. Co robi market-maker wystawiający opcje? Najchętniej odwraca pozycję Opcje (2) delta hedging strategie opcyjne 1 Co robi market-maker wystawiający opcje? Najchętniej odwraca pozycję Ale jeśli nie może, to replikuje transakcję przeciwstawną SGH, Rynki Finansowe, Materiały

Bardziej szczegółowo