Zarz¹dzanie i Finanse Journal of Management and Finance Vol. 12, No. 3/1/2014

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zarz¹dzanie i Finanse Journal of Management and Finance Vol. 12, No. 3/1/2014"

Transkrypt

1 Zarz¹dzanie i Finanse Journal of Management and Finance Vol. 12, No. 3/1/2014 Kazimierz W. Krupa* Pavlo Skotnyy** Wojciech Krupa*** Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie (wstêpna charakterystyka metody wykorzystanej w raporcie Innovation Union Scoreboard) Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie... Wstêp Podobnie jak w latach ubieg³ych raport Innovation Union Scoreboard 2013 (IUS 2013) jest zasadniczy w ocenie obszarów poszczególnych pañstw, w których powinno siê koncentrowaæ wysi³ki w celu zwiêkszenia wydajnoœci innowacyjnej. W raporcie tym, jako doskona³ym narzêdziu wykorzystywanym w benchmarkingu, analiz¹ objêto wiêkszoœæ krajów Europy oraz wybrane kraje, np. nale ¹ce do BRICS. W aktualnej edycji IUS zmiany w wydajnoœci innowacyjnej s¹ monitorowane przez okres piêciu lat. W okresie we wszystkich krajach Europy, z wyj¹tkiem Cypru i Grecji, zanotowano poprawê rezultatów w tym zakresie. Raport mierzy poziom innowacyjnoœci MŒP, których kreatywnoœæ ma istotny wp³yw na wzrost ich wartoœci, równie rynkowej. Zasadniczym celem badañ jest wstêpna charakterystyka metody kwantyfikacji wykorzystanej w IUS 2013 oraz prezentacja wybranych informacji na temat kilku technopolii, w tym Xpolis. 1. Metoda pomiaru innowacyjnoœci wykorzystana w IUS 2013 Innovation Union Scoreboard 2013 to ju dwunaste wydanie tego raportu od czasu wprowadzenia Europejskiej Tablicy Wyników Innowacyjnoœci w 2001 roku. Innowacyjnoœæ jest mierzona tutaj za pomoc¹ wskaÿnika z³o onego który podsumowuje wyniki szeregu ró nych kwantyfikatorów. Tablica wyników rozró nia trzy g³ówne typy wskaÿników: 1) katalizatory innowacyjnoœci, * Prof. UR, dr hab. in., Zak³ad Ekonomiki Inwestycji i Zarz¹dzania Strategicznego, Wydzia³ Ekonomii, Uniwersytet Rzeszowski, ul. M. Æwikliñskiej 2, Rzeszów, ** Dr, Pañstwowy Uniwersytet Pedagogiczny im. Iwana Franki w Drohobyczu, ul. Iwana Franki 24, Drohobycz, Ukraina *** Mgr ACME ekspert i doradca finansowy

2 196 Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa 2) kwantyfikatory empiryczne, 3) dzia³alnoœæ innowacyjna na poziomie firm. Okreœlaj¹ one w rezultacie 8 innowacyjnych wymiarów wa onych w sumie przez 25 wskaÿników. Metoda kwantyfikacji i stratyfikacji innowacji zaprezentowana w IUS 2013, podobnie jak w dotychczas opublikowanych raportach [Innovation, 2014], jest precyzyjnie zaimplementowana dla potrzeb oceny stanu operatywnej kreatywnoœci w szybko rozwijaj¹cej siê e-gospodarce. Gospodarka ta ju testuje inspiruj¹ce mo liwoœci kryptowalut, szczególnie podobnych do bitcoina. Raport IUS 2013 pozwala, analogicznie jak poprzednie [IUS 2012], na przygotowanie listy rankingowej w zakresie trendów innowacyjnoœci dla wybranych krajów Europy i œwiata. Pokazuje równie udzia³ kreatywnych MŒP w uzyskanych rezultatach. Podmioty te w wielu przypadkach œwiadomie kreuj¹ wzrost wartoœci w³asnej i równie swoich klientów 1. Kompletny zestaw kwantyfikatorów znajduj¹cych siê w raporcie IUS 2013 ocenia wiêc w rezultacie wiele aspektów wp³ywaj¹cych na zmianê poziomu innowacyjnoœci. W g³ównych pomiarach innowacyjnoœci wykorzystuje siê trzy grupy wskaÿników oraz osiem wymiarów. S¹ to: 1) warunki podstawowe: zasoby ludzkie, otwarte, doskona³e i atrakcyjne systemy badañ, finansowanie i wsparcie; 2) dzia³alnoœæ firm: ich inwestycje, powi¹zania i przedsiêbiorczoœæ, aktywa intelektualne; 3) produkty: innowatorzy i skutki gospodarcze, zatrudnienie. W ka dym z tych obszarów mierzono po kilka aktywnoœci biznesowych podmiotów zorganizowanych maj¹cych wp³yw na zmianê poziomu innowacyjnoœci. W rezultacie w kwantyfikowanych obszarach, a 5 z nich dotyczy³o bezpoœrednio innowacyjnych efektów uzyskanych przez MŒP. W tablicy 1 przedstawiono wszystkie wykorzystane kwantyfikatory, Ÿród³a informacji i lata objête badaniami [Korab i inni, 2014, s. 9 56]. 1 Aktualnie coraz czêœciej monitoruje siê i precyzyjnie inspiruje znaczenie strategicznych klientów, dokonuj¹c równie pomiaru ich wartoœci, np. za pomoc¹ kwantyfikatorów: CLTV, LTV lub CLV.

3 Tablica 1. Rodzaje, wymiary innowacji i wskaÿniki wykorzystane w raporcie Innovation Union Scoreboard 2013 Zasoby ludzkie Nowi doktoranci na 1000 mieszkañców w wieku lata Odsetek osób w wieku lata z wykszta³ceniem wy szym Odsetek m³odzie y w wieku lata o wykszta³ceniu co najmniej œrednim Eurostat 2006 Eurostat Eurostat Otwarte, doskona³e i atrakcyjne systemy badañ Wspólne miêdzynarodowe publikacje na milion mieszkañców Publikacje naukowe poœród najlepszych 10% najczêœciej cytowanych publikacji na œwiecie jako % ogó³u publikacji naukowych w kraju Doktoranci spoza UE jako % wszystkich doktorantów Wydatki na badania i rozwój w sektorze publicznym jako % PKB Finanse i wsparcie Inwestycje w kapita³ wysokiego ryzyka jako % PKB Wydatki na badania i rozwój w sektorze przedsiêbiorstw jako % PKB Science Metrix Science Metrix Dzia³alnoœæ firmy, inwestycje firmy Inne ni badawczo-rozwojowe wydatki innowacyjne jako % obrotów Powi¹zania i przedsiêbiorczoœæ Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie Innowacje wewnêtrzne MŒP jako procent MŒP Innowacyjne MŒP wspó³pracuj¹ce z innymi jako % MŒP Wspólne publikacje publiczno- -prywatne na milion mieszkañców Aktywa intelektualne Wnioski o patent PCT na miliard PKB (w PPS ) Eurostat 2006 Eurostat Eurostat CWTS 2007, 2011 OECD/ Eurostat 2006, 2008,

4 198 Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa Wnioski patentowe PCT w spo³ecznych wyzwaniach (problemach) na miliard PKB (w PPS ), (zwi¹zane z ochron¹ œrodowiska i zdrowiem) Wspólnotowe znaki towarowe na miliard PKB (w PPS ) Wspólnotowe projekty na miliard PKB (w PPS ) MŒP wprowadzaj¹ce innowacje produktowe lub procesowe w % MŒP Produkty, innowatorzy MŒP wprowadzaj¹ce innowacje marketingowe lub organizacyjne jako % MŒP OHIM/ Eurostat OHIM/ Eurostat 2006, 2008, 2006, 2008, Szybki wzrost innowacyjnoœci firm N/A 2008, Efekty ekonomiczne Zatrudnienie w dzia³alnoœciach opartych na wiedzy (produkcja i us³ugi) jako % sumy zatrudnienia Wk³ad eksportu produktów œredniej i wysokiej technologii do bilansu handlowego Eksport us³ug opartych na wiedzy jako % ca³kowitego eksportu us³ug Sprzeda innowacji na nowy rynek jako % obrotów Przychody z zagranicy z licencji i patentów jako % PKB ród³o: [Innovation 2013]. Eurostat 2007, 2011 UN 2007, 2011 UN/ Eurostat 2006, Eurostat 2007, Metoda obliczania œredniej innowacyjnoœci krajów UE 27 oraz sigma konwergencja W metodzie obliczania œredniej innowacyjnoœci ka dego z krajów UE 27 zastosowano zagregowany wskaÿnik SII (Summary Innovation Index Sumaryczny WskaŸnik Innowacyjnoœci). WskaŸnik SII to kwantyfikator z³o ony, skonstruowany na podstawie danych z wszystkich 25 wskaÿników wykorzystanych w trakcie pomiaru innowacyjnoœci poszczególnych pañstw. Skala pomiaru ma zakres od 0 (minimalny mo - liwy do uzyskania wynik) do 1 (wynik maksymalny). Œredni wynik odzwierciedla zarejestrowany pomiar innowacji w latach 2011

5 (z powodu opóÿnienia w dostêpnoœci danych). WskaŸnik SII oblicza siê w siedmiu etapach (zobacz tablica 2). Tablica 2. Procedura obliczania SII Numer etapu Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie Nazwa i zamiana wartoœci 2 Wyznaczanie lat odniesienia Treœæ 3 Przypisanie brakuj¹cych wartoœci 4 Okreœlenie maksymalnego i minimalnego wyniku 5 Przekszta³cenie danych, jeœli dane s¹ bardzo wypaczone 6 Obliczenie przeskalowanych wyników 7 Obliczenie z³o onych wskaÿników innowacyjnoœci ród³o: Opracowanie w³asne na podstawie [Innovation, 2013]. W charakteryzowanej metodzie obliczania SII wykorzystano równie koncepcjê trzech kroków. S¹ to: 1. Zdefiniowanie wzrostu dla ka dego kraju poprzez obliczenie wskaÿnika wyra aj¹cego stosunek nieznormalizowanych wartoœci dla roku t oraz roku t-1, które otrzymujemy po obliczeniach z etapu Przygotowanie bazy wskaÿników wzrostu SII pomiêdzy rokiem t i rokiem t-1 z zastosowaniem œredniej geometrycznej do obliczenia œredniej stopy wzrostu rocznego. Ka dy z zestawu wskaÿników innowacyjnoœci stosowanych do obliczenia stopy wzrostu otrzymuje tak¹ sam¹ wagê (tj. 1/25, jeœli dane dla wszystkich 25 wskaÿników s¹ dostêpne). Jednoczeœnie przyjêto, i œrednie roczne tempo wzrostu jest niezmienne w stosunku do ka dorazowej transformacji skali i wskazuje, jak bardzo ogólny zestaw wskaÿników zmienia siê w stosunku do roku referencyjnego t Obliczenie dla ka dego kraju œredniej rocznej stopy wzrostu poziomu innowacyjnoœci jako œredniej geometrycznej wszystkich stóp wzrostu. Ca³y proces tzw. doganiania innowacyjnego mo na równie zaprezentowaæ za pomoc¹ dwóch rodzajów zbie noœci powszechnie stosowanych w badaniach wzrostu. Jest to sigma-konwergencja i beta-konwergencja. Sigma-konwergencja wystêpuje, gdy rozrzut wyników innowacyjnoœci ca³ej grupy gospodarek spada w czasie. W takim przypadku rozpiêtoœæ konwergencji jest wiêc zwykle mierzona przez stosunek odchylenia stan-

6 200 Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa dardowego i œredniej wydajnoœci w wszystkich pañstwach cz³onkowskich UE 27. W odniesieniu do zbie noœci poziomów wzrostu innowacji mechanizm konwergencji typu polega na wystêpowaniu wiêkszego tempa wzrostu charakteryzuj¹cego kraje o ni szym poziomie dochodu per capita, w porównaniu do krajów o wy szej wartoœci dochodów. Raport ten, podobnie jak inne 2, potwierdza, e ró nica w poziomie innowacyjnoœci zmniejsza³a siê a do 2011 roku, nastêpnie tempo konwergencji zosta³o odwrócone. Wskazuje to i pocz¹wszy od 2012 ró nice w wydajnoœci innowacyjnej krajów UE 27 zaczê³y wzrastaæ. Konwergencja by³a tak e zjawiskiem dominuj¹cym wewn¹trz trzech z czterech grup skutecznoœci wdra ania innowacji do 2011 roku, tylko w grupie umiarkowanych innowatorów odnotowano rozbie noœæ. Nale y wiêc stwierdziæ, i ca³y proces konwergencji do 2011 roku jest jednoznacznie potwierdzony przez obliczony rezultat w sigma konwergencji oraz w tzw. przepaœci w zakresie wydajnoœci w ka dej grupie innowatorów (efekt beta konwergencji). Aktualnie jednak proces konwergencji ma odwrotn¹ tendencjê dla trzech grup, tj. liderów innowacji, zwolenników innowacji oraz skromnych innowatorów, co jest najprawdopodobniej rezultatem wykorzystanych poprawnie zdefiniowanych systemów innowacyjnych [Weresa, 2013] oraz aktualnej polityki innowacyjnej [Weresa, 2014]. 3. Wybrane rezultaty pomiaru innowacyjnoœci Tablica 3 przedstawia wyniki obliczenia innowacyjnoœci uzyskanej przez pañstwa cz³onkowskie UE w 2013 roku. Zgodnie z przyjêt¹ metod¹ badañ pañstwa te zosta³y podzielone na cztery grupy: 1. Liderzy innowacji (innovation leaders) kraje osi¹gaj¹ce wyniki znacznie powy ej œredniej UE. 2. Kraje doganiaj¹ce liderów (innovation followers) wiêkszoœæ z nich osi¹gnê³a wyniki powy ej œredniej UE. 3. Umiarkowani innowatorzy (moderate innovators) wyniki czêœciowo poni ej œredniej UE. 4. Innowatorzy o skromnych wynikach (modest innovators), którzy uzyskuj¹ rezultaty znacznie ni sze od œredniej UE. 2 Wiêcej w: Global Innovation Index 2014 Edition [https://www.globalinnovationindex.org], Full-New-York-Times-Innovation-Report [http://mashable.com/2014/05/16 /full-new-york-times-innovation-report/], Innovation Report. Forum for Science, Industry and Business [http://www.innovations-report.com/], Innowacyjnoœæ gospodarki Polski w 2012 roku Raport Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN.

7 Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie W porównaniu do Innovation Union Scoreboard z kilkunastu lat ubieg³ych jedynie Litwie uda³o siê poprawiæ swoj¹ pozycjê. W rezultacie przesz³a z grupy skromnych innowatorów do umiarkowanych innowatorów. W tym samym rankingu Polska spad³a z grupy umiarkowanych innowatorów i obecnie jest skromnym innowatorem o powolnym wzroœcie innowacji (uzyskuj¹c w latach œredni¹ innowacyjnoœæ na poziomie 0,4%). Potwierdzaj¹ tê tendencjê równie inne badania, prowadzone w ostatnich latach, g³ównie w sektorze MŒP [Skotnyy i inni, 2014, s ; Tkaæ i inni, 2012; Farkašová i inni, 2012]. W naszym kraju relatywnie stosunkowo silny spadek obserwujemy w inwestycjach w innowacyjne MŒP wspó³pracuj¹ce z innymi. Poprawa wyników w zakresie finansów i wsparcia, aktywów intelektualnych i skutków gospodarczych nastêpuje w Polsce na poziomie znacznie powy ej œredniej UE. Wielkoœæ kwantyfikatorów: zasoby ludzkie, powi¹zania i przedsiêbiorczoœæ, a tak e innowatorzy jest jednak w Polsce wci¹ znacznie ni sza od œredniej UE 3. Tablica 3. Innowacyjnoœæ w latach pañstw cz³onkowskich UE wed³ug grup Grupa Tempo wzrostu innowacyjnoœci Liderzy wzrostu Œredni wzrost Powolny wzrost Liderzy innowacji 1,8% Dania (DK 2,7%) Finlandia (FI 1,9%) Niemcy (DE 1,8%) Szwecja (SE 0,6%) Kraje doganiaj¹ce liderów 1,9% Estonia (EE 7,1%) S³owenia (SI 4,1%) Holandia (NL 2,7%) Francja (FR 1,8%) Wielka Brytania (UK 1,2%) Cypr (CY 0,7%) Belgia (BE 1,1%) Luksemburg (LU 0,7%) Austria (AT 0,7%) Irlandia (IE 0,7%) 3 Wed³ug najnowszego raportu Innovation Union Scoreboard 2014 Polska, osi¹gaj¹c syntetyczny wskaÿnik innowacyjnoœci na poziomie 0,279, znalaz³a siê wœród krajów o umiarkowanej innowacyjnoœci, wyprzedzaj¹c miêdzy innymi Rumuniê [http://www.pi.gov.pl].

8 202 Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa Grupa Tempo wzrostu innowacyjnoœci Liderzy wzrostu Œredni wzrost Powolny wzrost Umiarkowani innowatorzy 2,1% Litwa (LT 5,0%) Malta (MT 3,3%) S³owacja (SK 3,3%) Grecja (GR 1,7%) W³ochy (IT 2,7%) Czechy (CZ 2,6%) Portugalia (PT 1,7%) Wêgry (HU 1,4%) Hiszpania (ES 0,9%) Skromni innowatorzy 1,7% otwa (LW 4,4%) Rumunia (RO 1,2%) Bu³garia (BG 0,6%) Polska (PL 0,4%) ród³o: [Innovation, 2013]. Rezultaty te potwierdzaj¹ równie wieloletnie badania prowadzone na du ej grupie mened erów operacyjnych œredniego szczebla podmiotów aktywnych na globalnym rynku [Krupa, 2013; 2014]. Wszystkie inne kraje UE pozosta³y w tych samych grupach. Jednak w ramach ka dej z czterech zdefiniowanych grup wyniki wzrostu dla poszczególnych krajów s¹ bardzo ró ne. Analiza raportu wskazuje równie, i niektóre kraje rozwijaj¹ siê intensywniej w stosunkowo krótkim czasie, a inne potrzebuj¹ na to d³u szego okresu. W grupie liderów innowacji przoduje Dania, natomiast Estonia i S³owenia s¹ liderami wzrostu w grupie krajów doganiaj¹cych liderów. Litwa jest z kolei liderem wzrostu innowacyjnoœci wœród umiarkowanych innowatorów. W grupie skromnych innowatorów przoduje otwa. Ró nice œrednich rocznych stóp wzrostu pomiêdzy tymi czterema grupami s¹ stosunkowo ma³e (liderzy innowacji 1,8%, skromni innowatorzy 1,7%). Od momentu przyjêcia strategii Europa 2020 w roku wiêkszoœæ krajów cz³onkowskich UE poprawi³o swoje wyniki w zakresie innowacyjnoœci, w szczególnoœci wszystkie kraje z grupy liderów innowacji oraz krajów doganiaj¹cych liderów, z wyj¹tkiem Wielkiej Brytanii. Jednak e tylko kilku tzw. umiarkowanym innowatorom (W³ochy, Litwa, S³owacja, Hiszpania) oraz innowatorom o skromnych wynikach ( otwa) uda³o siê polepszyæ swój wynik od czasu gdy strategia ta zosta³a wprowadzona.

9 Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie Ogólnie rzecz bior¹c, mierzony indeks innowacyjnoœci uleg³ pogorszeniu w dziewiêciu krajach. Dotyczy to: Wielkiej Brytanii, Polski, Czech, Wêgier, Portugalii, Rumunii, Grecji, a tak e Bu³garii ( 18,7%) i Malty ( 16%), które aktualnie uzyska³y najwiêksze pogorszenie tego wskaÿnika. Bior¹c pod uwagê tendencje œwiatowe (np. Bangalore czy IN2015 Singapuru), podzielany jest pogl¹d, i postêp w zakresie tempa przyrostu innowacyjnoœci od momentu przyjêcia strategii Europa 2020 jest niewystarczaj¹co szybki. Dotyczy to równie g³ównych najwiêkszych innowatorów. ¹cznie liderzy innowacji oraz kraje doganiaj¹ce liderów minimalnie zwiêkszy³y stopê wzrostu w zakresie innowacyjnoœci w okresie kryzysowym Jednoczeœnie w grupie krajów umiarkowanych innowatorów oraz innowatorów o skromnych wynikach stopa wzrostu spad³a. Zjednoczona Europa zanotowa³a wiêc w zakresie innowacji zjawisko dywergencji, tzn. wiod¹cy innowatorzy staj¹ siê coraz silniejsi, natomiast umiarkowanym innowatorom oraz innowatorom o skromnych wynikach nie udaje siê jeszcze dogoniæ najlepszej grupy. Analiza porównawcza wydajnoœci poszczególnych grup innowatorów na ró nych poziomach wymiarów innowacyjnoœci wskazuje, e liderzy innowacji odnotowuj¹ najlepsze wyniki we wszystkich wymiarach. Umiarkowani innowatorzy osi¹gaj¹ lepsze wyniki w wiêkszoœci wymiarów w porównaniu do skromnych innowatorów, którzy jednak ju jednoznacznie zmniejszaj¹ dystans, np. w zasobach ludzkich i aktywach intelektualnych. Szczegó³owa analiza raportu IUS 2013 wskazuje ponadto, e liderzy innowacji dominuj¹ w: dziedzinie finansowania i wsparcia, inwestycji firm, szczególnie nale ¹cych do grupy MŒP, aktywów intelektualnych oraz skutków gospodarczych, natomiast w mniejszym stopniu w powi¹zaniach i przedsiêbiorczoœci. Kraje doganiaj¹ce liderów wypadaj¹ stosunkowo dobrze w zasobach ludzkich oraz otwartych, doskona³ych i atrakcyjnych systemach badañ, a tak e w powi¹zaniach i przedsiêbiorczoœci. Umiarkowani innowatorzy uzyskuj¹ zadawalaj¹ce efekty w inwestycjach firm i innowatorach. Skromni innowatorzy notuj¹ stosunkowo dobre wyniki w dziedzinie finansów i wsparcia oraz aktywów intelektualnych. Ró nica w wydajnoœci pañstw cz³onkowskich UE jest najmniejsza w zasobach ludzkich, w inwestycjach firm i skutkach ekonomicznych, a najwiêksza w otwartych, atrakcyjnych i doskona³ych systemach badañ, powi¹zaniach i przedsiêbiorczoœci oraz innowatorach. Generalnie liderzy innowacji odnotowali najmniejsze zmiany (0,26%) w 2013 roku w swojej

10 204 Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa wydajnoœci we wszystkich oœmiu wymiarach. Poœrednio potwierdza to pogl¹d, e dla osi¹gniêcia wysokiego poziomu wydajnoœci kraje potrzebuj¹ wywa onego, efektywnego systemu promowania i wspierania innowacji we wszystkich obszarach, podobnego do ju realizowanego w technopolis i aeropolis. 4. Wybrane Xpolis w Europie Poziom innowacji na danym obszarze zale y od sumy ró norodnych uwarunkowañ, m.in. technologicznych, ekonomicznych i instytucjonalnych, które ³¹cznie tworz¹ system innowacyjny. Wyznaczenie poszczególnych elementów narodowych, regionalnych i bran owych systemów innowacyjnych, dokonanie ich klasyfikacji oraz wskazanie powi¹zañ miêdzy nimi jest szczególnie wa ne dla badania poziomu innowacyjnoœci regionów, umo liwia tak e wyci¹ganie wniosków dotycz¹cych skutecznoœci poszczególnych systemów. M. Weresa dokonuje wa nej analizy funkcjonuj¹cych narodowych, regionalnych i bran owych systemów innowacyjnych blisko 60 krajów, wyznaczaj¹c ich typy i wzajemne powi¹zania [Weresa, 2013; 2014]. Kompleksowa polityka innowacyjna, a tak e inne dzia³ania zwi¹zane z innowacjami (m.in. polityka naukowo- -technologiczna, zarz¹dzanie innowacjami) prowadzone na uczelniach wy szych poprawia stan innowacji. Modele innowacji, procesy dyfuzji, inkubatory innowacyjne, klastry, np. Clusters Innovation Veneta, parki technologiczne i Xpolis 4 oraz finansowanie innowacji, a tak e systemy innowacyjne s¹ decyduj¹ce w rozwoju innowacji. Badania IUS 2013 potwierdzaj¹, e równie w Europie MŒP odgrywaj¹ zasadnicz¹ rolê w absorpcji innowacji, tworzeniu kreatywnych rozwi¹zañ oraz w poprawie systemów zarz¹dzania wartoœci¹. Miêdzy innymi z tej przyczyny decydenci od wielu ju lat wspomagaj¹ podmioty nale ¹ce do tego sektora, proponuj¹c okreœlone prawne i organizacyjne rozwi¹zania, np. w zakresie aeropolis. Koncepcja aeropolis jako lewarowe rozwi¹zanie wspomagaj¹ce nowoczesnoœæ i innowacyjnoœæ przedsiêbiorstw, g³ównie z sektora MŒP, oraz kreatywnoœæ obszarów jest oryginalnym wspó³czesnym rozwiniêciem idei technopolis. Technopolis lub technopolia to miasta, wzglêdnie okrêgi przemys³owe, promuj¹ce przemys³y i rozwi¹zania najnowszej generacji, w których funkcjonuj¹ parki technologiczne i parki naukowe, np. Jai pur w Indiach. Ich powstanie 4 W sk³ad Xpolis wchodz¹ miêdzy innymi: Aeropolis, Aerospace, Technopilis, Sophia Antipolis, Aerotropolis EuropeTM, Silicon Bawaria.

11 Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie wi¹ e siê z ostatni¹ sieciow¹ (net) oraz wirtualn¹ (cloud) rewolucj¹ aktywnoœci biznesowej. G³ówne sfery wytwórczoœci w nich spotykane dotycz¹ zazwyczaj tzw. wysokich technologii. Obejmuj¹ one zwykle takie dziedziny, jak: nanotechnologia, biotechnologia, elektronika, lotnictwo (tak e przemys³ pojazdów kosmicznych), przemys³ chemiczny, farmaceutyczny, precyzyjny i optyczny. Zasadniczymi czynnikami pozwalaj¹cymi uzyskiwaæ tutaj spektakularne wyniki (goodwill) w zakresie innowacji s¹: wysoko wykwalifikowana kadra (g³ównie klasy think tank), dobra infrastruktura, s¹siedztwo placówek naukowo-badawczych oraz du e nak³ady finansowe na badania naukowe. Zwykle pozwalaj¹ one skutecznie realizowaæ strategiê escaping forward ( ucieczki do przodu ). Podkarpacki Park Naukowo-Technologiczny AEROPOLIS, skutecznie funkcjonuj¹cy w Rzeszowie, jest jednym z instrumentów podnoszenia konkurencyjnoœci podmiotów tam zlokalizowanych. U³atwia wdra anie nowoczesnych rozwi¹zañ technologicznych oraz kreatywne zarz¹dzanie zasobami wiedzy i kapita³u. Jest on specyficznym ogniwem ³¹cz¹cym i przetwarzaj¹cym innowacyjne pomys³y naukowe w nowoczesne rozwi¹zania technologiczne, które wdra ane s¹ nastêpnie w podmiotach gospodarczych, niemal w 100% nale ¹cych do grupy MŒP, np. Vac Aero lub MTU Aero Systems. Dziêki temu zosta³y stworzone atrakcyjne warunki funkcjonowania, zachêcaj¹ce przedsiêbiorców do prowadzenia inspiruj¹cej i kreatywnej dzia³alnoœci gospodarczej. W zasadniczym zakresie funkcjonowanie aeropolis w Rzeszowie oparte jest na wysoko innowacyjnym przemyœle lotniczym skoncentrowanym wokó³ Doliny Lotniczej, w której aktualnie funkcjonuje ponad 120 firm high technology, g³ównie z grupy MŒP. Park Naukowo-Technologiczny Aerospace Andaluzji dzia³a g³ównie w lotnictwie i przemyœle lotniczym. Park jest wyposa ony w najnowoczeœniejsze technologie i zdolnoœci konieczne do œwiadczenia zaawansowanych us³ug. Jego statutowym celem jest wspieranie innowacyjnego biznesu w przedsiêbiorstwach maj¹cych siedzibê w parku, zapewniaj¹c im przewagê konkurencyjn¹ oraz mo liwoœæ korzystania z nowych projektów w zakresie infrastruktury zarz¹dzania. Zosta³ on otwarty w 2003 roku i aktualnie jest zarz¹dzany przez spó³kê Park Technologiczny Aerospace Andaluzji SL, dzia³aj¹c¹ w ramach Regionalnego Ministerstwa Gospodarki, Innowacji, Nauki i Zatrudnienia Andaluzji. Zasadnicza dzia³alnoœæ tego parku to sieæ lotnicza Andaluzji, która jest jedn¹ z naj-

12 206 Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa bardziej znanych w Europie i istnieje od ponad 100 lat. Region jest obecnie zaanga owany w rozwój najwiêkszego samolotu pasa erskiego na œwiecie: Airbusa A380 oraz kolejnego A350 i przysz³ego nowego samolotu wojskowego A400M. Obecnie firmy dzia³aj¹ce w Aerospace s¹ w czo- ³ówce rozwoju technologicznego w dziedzinie aeronautyki i przemys³u lotniczego. Park Aerospace Andaluzji obejmuje aktualnie ju oko³o 55 ha i dzia³a tu ponad 65 firm przemys³u lotniczego. Kolejny park o nazwie Aerotropolis Europe oferuje kreatywn¹ i nowoczesn¹ bazê dla akywnych firm, g³ównie z tzw. nowych technologii i innowacyjnych przemys³ów. Region Ile-de-France, miejsce funkcjonowania tego Aerotropolis, dynamicznie siê rozwija. Posiada inspiruj¹cych pracowników i unikaln¹, nowoczesn¹ infrastrukturê. Jednoczeœnie jest najwiêkszym obszarem gospodarczym w Europie, z PKB w wysokoœci 552 mld euro (2009). Wiêkszoœæ rezultatów wynika z aktywnoœci w sektorze nowoczesnych us³ug. Aktualnie Ile-de-France jest równie najwiêkszym regionem kreatywnych przemys³ów we Francji, najbardziej zaawansowanym technicznie i innowacyjnie oraz o wyj¹tkowo znacz¹cych wydatkach na badania i rozwój. Sophia Antipolis jest jedn¹ z najwa niejszych europejskich technopolii. Znajduje siê w po³udniowej Francji niedaleko miasta Antibes, pomiêdzy Cannes a Nice¹. Swym zasiêgiem obejmuje Prowansjê, Alpy i Wybrze e Lazurowe. Sophia Antipolis powsta³a w latach 60. XX wieku jako miejsce, w którym nowoczesne technologie s¹ po³¹czone z wysok¹ kultur¹ techniczn¹ i centrami naukowymi. Jej skutecznoœæ oddzia³ywania innowacyjnego na podmioty tam funkcjonuj¹ce jest wyj¹tkowo du a. Silicon Bawaria w Niemczech mieœci m.in. Denkfabrik, czyli fabrykê kreatywnych rozwi¹zañ korporacji Siemens. Jest obszarem nowoczesnych dziedzin przemys³u, g³ównie high technology. Swoje siedziby maj¹ tutaj, podobnie jak we wczeœniej charakteryzowanych Xpolis, wiod¹ce w zakresie innowacyjnych przemys³ów inne niemieckie podmioty gospodarcze 5. Analiza wa nych Xpolis umo liwia sformu³owanie wniosków dotycz¹cych obecnego i przysz³ego stanu innowacyjnoœci wybranych obszarów Europy oraz wskazanie tendencji w rozwoju ró nych kreatywnych typów systemów. Rezultaty uzyskiwane przez Xpolis maj¹ istotne znaczenie dla polityków gospodarczych, przedsiêbiorców, samorz¹dowców 5 Na œwiecie funkcjonuje aktualnie ju ponad 80 oœrodków zwanych technopoliami, np. Oulu w Finlandii, Wyspa Krzemowa (Kiusiu) w Japonii, Sangdo w Korei Po³udniowej.

13 Innowacyjnoœæ Unii Europejskiej i technopolie oraz wszystkich, którzy zajmuj¹ siê problematyk¹ poprawy standingu innowacyjnego [Weresa, 2013]. Zakoñczenie Metody pomiaru wybranych obszarów aktywnoœci gospodarczej wykorzystane w raporcie IUS 2013 pozwalaj¹ na stosunkowo obiektywn¹ stratyfikacjê. Analizowany raport wskazuje, e innowacyjne kraje UE posiadaj¹ znaczn¹ liczbê wspólnych mocnych stron w zakresie krajowych systemów badañ i innowacji. Najbardziej zasadnicze wydaj¹ siê: przedsiêbiorczoœæ MŒP i szkolnictwo wy sze. Badania potwierdzaj¹ ponadto, e sektory nowoczesnej gospodarki wszystkich liderów innowacji osi¹gaj¹ bardzo wysokie wskaÿniki nak³adów na badania naukowe i rozwój oraz przoduj¹ w sk³adaniu wniosków patentowych. Dotyczy to g³ównie MŒP, na co wskazuj¹ uzyskane rezultaty wskaÿników: 1. Innowacje wewnêtrzne MŒP jako procent MŒP. 2. Innowacyjne MŒP wspó³pracuj¹ce z innymi jako % MŒP. 3. MŒP wprowadzaj¹ce innowacje produktowe lub procesowe w % MŒP. 4. MŒP wprowadzaj¹ce innowacje marketingowe lub organizacyjne jako % MŒP. 5. Szybki wzrost innowacyjnoœci firm, równie MŒP. W krajach bêd¹cych liderami innowacji istniej¹ œcis³e powi¹zania pomiêdzy przemys³em i nauk¹. Zaprezentowana w IUS 2013 metoda stratyfikacji potwierdza pozycjê Szwajcarii jako lidera innowacji. Uzyskane wyniki ponownie pokazuj¹ równie, e Korea Po³udniowa, USA i Japonia w dalszym ci¹gu przewy szaj¹ kraje UE pod wzglêdem wydajnoœci, lecz ta przewaga siê zmniejsza [Innovation, 2014]. Literatura 1. Farkašová E., Krupa W. K., Skotnyy P. (2012), Pracownicy jako akcelerator (teoria i wyniki badañ) Pracovníci ako hnacia sila (teória a prax). TUKE Košice, UR, KOŠICE RZESZÓW. 2. Innovation Union Scoreboard 2012 (2012), 3. Innovation Union Scoreboard and the 2012 State of Innovation Union report (2012), state-innovation-union-report. 4. Innovation Union Scoreboard 2013 (2013), 20UE Union Innovation Scoreboard -2013_en.pdf.

14 208 Kazimierz W. Krupa, Pavlo Skotnyy, Wojciech Krupa 5. Innovation Union Scoreboard 2014 (2014), chapter_86197.asp?soid=8771dbb1291d4965b59bff6b10573a Korab K., K³ap S., Borkowska A., Szura A., Dobrowolski K., Jaracz G. (2014), Rezultaty zarz¹dzania innowacjami analiza raportu UE i œwiatowego, Krosno, na prawach maszynopisu. 7. Krupa W.K. (2014), Indeks zadowolenia spo³ecznego i innowacyjnoœæ pracowników MSP, w: Pedagogiczne aspekty zarz¹dzania organizacj¹, Szpakowski M.K., Dabek E. (red.), Knowledge Innovation Center, Zamoœæ. 8. Krupa K.W. (2013), Strategiczny kapita³ intelektualny jako akcelerator nowej ekonomii, w: Przedsiêbiorstwo i region, nr 5, UR Rzeszów. 9. Skotnyy P., Chruszcz A., Augustyn K. (2014), Ko³o ycia jako skuteczne narzêdzie rozwijania twórczego myœlenia pracowników wspó³czesnych organizacji wyniki kilkuletnich badañ empirycznych, w: Pedagogiczne aspekty zarz¹dzania organizacj¹, Szpakowski M.K., Dabek E. (red.), Knowledge Innovation Center, Zamoœæ. 10. Tkaæ M., Babiak M., Krupa W.K. (2012), Lewarowa si³a personelu MSP (rezultaty miêdzynarodowych badañ), UR Rzeszów. 11. Weresa M.A. (2013), Systemy innowacyjne we wspó³czesnej gospodarce œwiatowej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. 12. Weresa M.A. (2014), Polityka innowacyjna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. Streszczenie Celem artyku³u jest wstêpna charakterystyka metody kwantyfikacji poziomu innowacji w Unii Europejskiej. Ramowa analiza dotyczy koncepcji badañ poziomu innowacyjnoœci pañstw Europy oraz wykorzystanych w tym celu kwantyfikatorów, a tak e przyjêtej strategii stratyfikacji w raporcie Innovation Union Scoreboard Przedstawiono ponadto: wybrane rezultaty pomiaru poziomu innowacyjnoœci, up³yw na ten stan MŒP oraz kreatywne rozwi¹zania technopolis. S³owa kluczowe aeropolis, innowacje, sigma konwergencja, stratyfikacja Innovation European Union and Technopoles preliminary characterization of the method used in the report innovation union scoreboard (Summary) The aim of the article is to characterize the method of quantification level of innovation in the European Union. Framework analysis refers to the size of the innovation concept studies European countries and used quantifiers, as well as the

15 InnowacyjnoϾ Unii Europejskiej i technopolie strategy of stratification in the report Innovation Union Scoreboard Further shows selected results of measuring the level of innovation, leakage on the state of SMEs and creative solutions technopoles. Keywords aeropolis, innovation, sigma convergence, stratification

solutions for demanding business Zastrzeżenia prawne

solutions for demanding business Zastrzeżenia prawne Zastrzeżenia prawne Zawartośd dostępna w prezentacji jest chroniona prawem autorskim i stanowi przedmiot własności. Teksty, grafika, fotografie, dźwięk, animacje i filmy, a także sposób ich rozmieszczenia

Bardziej szczegółowo

Tablica wyników Unii badań i innowacji z 2014 r.

Tablica wyników Unii badań i innowacji z 2014 r. Tablica wyników Unii badań i innowacji z 2014 r. Tablica wyników Unii innowacji w zakresie badań i innowacji Streszczenie Wersja PL DG ds. Przedsiębiorstw i Przemysłu Streszczenie Tablica wyników Unii

Bardziej szczegółowo

Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL

Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL Rynek wewnętrzny, przemysł, przedsiębiorczość i MŚP STRESZCZENIE Tablica wyników Unii innowacji 2015: w ostatnim roku ogólny postęp wyników w

Bardziej szczegółowo

Potencjał wzrostu rynku obligacji w Polsce

Potencjał wzrostu rynku obligacji w Polsce MAJ 213 Islandia Irlandia Holandia Dania Hiszpania Luksemburg Portugalia USA Wielka Brytania Szwecja Francja Belgia Grecja Włochy Szwajcaria Niemcy Norwegia Finlandia Cypr Japonia Republika Czeska Słowenia

Bardziej szczegółowo

INTERREG IVC PROGRAM WSPÓŁPRACY MIĘDZYREGIONALNEJ Od pomysłu do projektu

INTERREG IVC PROGRAM WSPÓŁPRACY MIĘDZYREGIONALNEJ Od pomysłu do projektu INTERREG IVC PROGRAM WSPÓŁPRACY MIĘDZYREGIONALNEJ Od pomysłu do projektu Katowice, 29 listopada 2007 r. Teresa Marcinów Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Punkt Informacyjny INTERREG IV C 1 14 & 15 November

Bardziej szczegółowo

Kryteria podziału szufladkowanie

Kryteria podziału szufladkowanie Sektor gospodarczy Kryteria podziału szufladkowanie Przeznaczenie Łącza dostępowe Struktura techniczna Rodzaje sygnałów Media transmisyjne Działalność gospodarcza Sektor gospodarczy 2 / 24 Telekomunikacja

Bardziej szczegółowo

w sprawie ponadgranicznego delegowania pracowników w ramach świadczenia usług

w sprawie ponadgranicznego delegowania pracowników w ramach świadczenia usług FORMULARZA DO (FAKULTATYWNEGO) WYKORZYSTANIA PRZEZ ADMINISTRACJĘ ZAPYTUJĄCĄ I. WNIOSEK O UDZIELENIE INFORMACJI w sprawie ponadgranicznego delegowania pracowników w ramach zgodnie z art. 4 dyrektywy 96/71/EWG

Bardziej szczegółowo

Wyniki badania PISA 2009

Wyniki badania PISA 2009 Wyniki badania PISA 2009 Matematyka Warszawa, 7 grudnia 2010 r. Badanie OECD PISA 2009 w liczbach Próba 475.460 uczniów z 17.145 szkół z 65 krajów, reprezentująca populację ponad 26 milionów piętnastolatków

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r.

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r. Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004 2014 Wprowadzenie Prezentowane dane dotyczą szacunkowej

Bardziej szczegółowo

www.polagra-food.pl PolagraFood_2011_v4.indd 1 PolagraFood_2011_v4.indd 1 2/23/11 11:16:41 AM 2/23/11 11:16:41 AM

www.polagra-food.pl PolagraFood_2011_v4.indd 1 PolagraFood_2011_v4.indd 1 2/23/11 11:16:41 AM 2/23/11 11:16:41 AM www.polagra-food.pl PolagraFood_2011_v4.indd 1 2/23/11 11:16:41 AM Co wyróżnia targi Polagra-Food? Rozmach Polagra-Food to największe targi spożywcze w regionie, odwiedzane co roku przez około 45 000 zwiedzających

Bardziej szczegółowo

Liczba samochodów osobowych na 1000 ludności

Liczba samochodów osobowych na 1000 ludności GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

Podatki bezpośrednie cz. I

Podatki bezpośrednie cz. I ANNA STĘPNIAK jest prawnikiem specjalizującym się w europejskim prawie podatkowym, doktorantką SGH System podatkowy po przystąpieniu do UE. Podatki bezpośrednie cz. I Zharmonizowanie opodatkowania spółek

Bardziej szczegółowo

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce?

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Maciej Bukowski Instytut Badań Strukturalnych Warszawa, 25.05.2012 Plan Wprowadzenie po co Polsce (eko)innowacje. Pułapka średniego dochodu Nie ma ekoinnowacyjności

Bardziej szczegółowo

POLISH INFORMATION AND FOREIGN INVESTMENT AGENCY. Wpływ polityki podatkowej na atrakcyjność inwestycyjną Polski

POLISH INFORMATION AND FOREIGN INVESTMENT AGENCY. Wpływ polityki podatkowej na atrakcyjność inwestycyjną Polski POLISH INFORMATION AND FOREIGN INVESTMENT AGENCY Wpływ polityki podatkowej na atrakcyjność inwestycyjną Polski Dr Paweł Wojciechowski, Prezes Zarządu PAIiIZ Warszawa, 2 marca 2009 I. Podatki a BIZ II.

Bardziej szczegółowo

Podatki 2016. Baker Tilly Poland ul. Hrubieszowska 2 01-209 Warszawa T: +48 22 295 3000 E: contact@bakertilly.pl. www.bakertilly.

Podatki 2016. Baker Tilly Poland ul. Hrubieszowska 2 01-209 Warszawa T: +48 22 295 3000 E: contact@bakertilly.pl. www.bakertilly. Podatki 2016 Baker Tilly Poland ul. Hrubieszowska 2 01-209 Warszawa T: +48 22 29 3000 E: contact@bakertilly.pl www.bakertilly.pl An independent member of Baker Tilly International Podatek dochodowy od

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 48/2013

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 48/2013 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Zbliżające się święta sprzyjają wzrostowi cen skupu żywca oraz zbytu mięsa wieprzowego i wołowego. W pierwszym tygodniu grudnia br. wzrosły także ceny skupu gęsi. Ceny skupu

Bardziej szczegółowo

Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach?

Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach? Czy przedsiêbiorstwo, którym zarz¹dzasz, intensywnie siê rozwija, ma wiele oddzia³ów lub kolejne lokalizacje w planach? Czy masz niedosyt informacji niezbêdnych do tego, by mieæ pe³en komfort w podejmowaniu

Bardziej szczegółowo

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach IP/08/1831 Bruksela, dnia 28 listopada 2008 r. Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach Jak wynika ze sprawozdania opublikowanego

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 18 czerwca 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1 W końcu marca 2014 r. działalność

Bardziej szczegółowo

Zdrowie: wybierasz się na wakacje? Weź swoją europejską kartę ubezpieczenia zdrowotnego (EKUZ)!

Zdrowie: wybierasz się na wakacje? Weź swoją europejską kartę ubezpieczenia zdrowotnego (EKUZ)! MEMO/11/406 Bruksela, dnia 16 czerwca 2011 r. Zdrowie: wybierasz się na wakacje? Weź swoją europejską kartę ubezpieczenia zdrowotnego (EKUZ)! Na wakacjach bądź przygotowany na wszystko! Planujesz podróż

Bardziej szczegółowo

Analiza zróżnicowania cen noclegów wybranych sieci hotelowych Europy

Analiza zróżnicowania cen noclegów wybranych sieci hotelowych Europy Tadeusz Studnicki Wyższa Szkoła Zarządzania Marketingowego i Języków Obcych w Katowicach Katedra Turystyki i Hotelarstwa Analiza zróżnicowania cen noclegów wybranych sieci hotelowych Europy Celem opracowania

Bardziej szczegółowo

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2013 R. * Komisji Europejskiej z dn. 10.01.2014 r.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2013 R. * Komisji Europejskiej z dn. 10.01.2014 r. SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2013 R. * Komisji Europejskiej z dn. 10.01.2014 r. 2 T. 01. LUDNOŚĆ (stan w dniu 1 stycznia) Wykres 01. STRUKTURA LUDNOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ W 2013

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. 1 Kraje OECD: należące do Unii Europejskiej: Austria (AT), Belgia (BE), Dania (DK), Estonia (EE), Finlandia (FI), Francja (FR), Grecja (EL), Hiszpania

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Przedsiębiorstw. Grupy przedsiębiorstw w Polsce w 2008 r.

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Przedsiębiorstw. Grupy przedsiębiorstw w Polsce w 2008 r. Materiał na konferencję prasową w dniu 28 stycznia 2010 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Przedsiębiorstw w Polsce w 2008 r. Wprowadzenie * Badanie grup przedsiębiorstw prowadzących działalność

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 19 września 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w I półroczu 2014 r. 1 W końcu czerwca 2014 r. działalność

Bardziej szczegółowo

Forum Społeczne CASE

Forum Społeczne CASE Forum Społeczne CASE Europejska Strategia Zatrudnienia (ESZ) w Polsce. Próba postawienia pytań. Mateusz Walewski, CASE, 14 marca 2003 roku. LICZBOWE CELE HORYZONTALNE ESZ 2005 2010 Ogólna stopa 67% 70%

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA DROBIOWEGO

RYNEK MIĘSA DROBIOWEGO MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI ZINTEGROWANY SYSTEM ROLNICZEJ INFORMACJI RYNKOWEJ (podstawa prawna: ustawa o rolniczych badaniach rynkowych z dnia 30 marca 2001 r.) Nr 18/2006 05 maja 2006 r. RYNEK

Bardziej szczegółowo

Finansowy Barometr ING

Finansowy Barometr ING Finansowy Barometr ING Międzynarodowe badanie ING na temat postaw i zachowań konsumentów wobec bankowości mobilnej Wybrane wyniki badania przeprowadzonego dla Grupy ING przez IPSOS O badaniu Finansowy

Bardziej szczegółowo

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy

Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy Agnieszka Miler Departament Rynku Pracy Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Spo³ecznej Krótka informacja o instytucjonalnej obs³udze rynku pracy W 2000 roku, zosta³o wprowadzone rozporz¹dzeniem Prezesa

Bardziej szczegółowo

Badanie Kobiety na kierowniczych stanowiskach Polska i świat wyniki

Badanie Kobiety na kierowniczych stanowiskach Polska i świat wyniki Badanie Kobiety na kierowniczych stanowiskach i świat wyniki Badanie Manpower Kobiety na kierowniczych stanowiskach zostało przeprowadzone w lipcu 2008 r. w celu poznania opinii dotyczących kobiet pełniących

Bardziej szczegółowo

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Artykuł wprowadzający do e-debaty Sektor małych i średnich przedsiębiorstw (MSP) ma istotne

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo biznesu - Wykład 2

Bezpieczeństwo biznesu - Wykład 2 Wykład 2. Wolność gospodarcza ( Economic Freedom) Koncepcja instytucjonalnego definiowania pojęcia wolności gospodarczej została opracowana przez M. Friedmana, laureata nagrody Nobla w 1986 roku. Seria

Bardziej szczegółowo

Dotacje dla przedsiębiorczych w 2013 roku.

Dotacje dla przedsiębiorczych w 2013 roku. Dotacje dla przedsiębiorczych w 2013 roku. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości w roku 2013, realizuje działania na rzecz wsparcia i rozwoju przedsiębiorstw. Obowiązkiem spoczywającym na PARP jest

Bardziej szczegółowo

KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI

KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI KONSULTACJE NA TEMAT RÓŻNORODNOŚCI W MIEJSCU PRACY ORAZ ANTYDYSKRYMINACJI 14.06.2005-15.07.2005 Znaleziono 803 odpowiedzi z 803 odpowiadających wybranym kryteriom Proszę wskazać główny sektor działalności

Bardziej szczegółowo

Sergiusz Sawin Innovatika

Sergiusz Sawin Innovatika Podsumowanie cyklu infoseminariów regionalnych: Siedlce, 16 lutego 2011 Płock, 18 lutego 2011 Ostrołęka, 21 lutego 2011 Ciechanów, 23 lutego 2011 Radom, 25 lutego 2011 Sergiusz Sawin Innovatika Projekt

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ SPÓŁEK Z UDZIAŁEM KAPITAŁU ZAGRANICZNEGO W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM W 2009 R.

DZIAŁALNOŚĆ SPÓŁEK Z UDZIAŁEM KAPITAŁU ZAGRANICZNEGO W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM W 2009 R. 93-176 Łódź ul. Suwalska 29 tel. 42 6839-100, 6839-101 Informacja sygnalna DZIAŁALNOŚĆ SPÓŁEK Z UDZIAŁEM KAPITAŁU ZAGRANICZNEGO W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM W 2009 R. Prezentowane dane charakteryzują zbiorowość

Bardziej szczegółowo

Mapa Unii Europejskiej

Mapa Unii Europejskiej Mapa Unii Europejskiej 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń zna: nazwy państw Unii Europejskiej, nazwy stolic państw Unii Europejskiej, flagi państw Unii Europejskiej. b) Umiejętności Uczeń potrafi: wskazać

Bardziej szczegółowo

Innowacyjność państw Unii Europejskiej w kontekście luki między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi i Japonią

Innowacyjność państw Unii Europejskiej w kontekście luki między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi i Japonią Rozdział i. Innowacyjność państw Unii Europejskiej w kontekście luki między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi i Japonią Katarzyna Kozioł 1 Streszczenie Badania poziomu innowacyjności w poszczególnych

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ESCAPING FORWARD WYBRANYCH PAŃSTW UE

STRATEGIA ESCAPING FORWARD WYBRANYCH PAŃSTW UE Kazimierz W. Krupa 1 Pavlo Skotnyy 2 Wojciech Krupa 3 STRATEGIA ESCAPING FORWARD WYBRANYCH PAŃSTW UE (metoda badań wykorzystana w raporcie Innovation Union Scoreboard i wybrane rezultaty uzyskanej innowacyjności)

Bardziej szczegółowo

Umiejętności cyfrowe w Polskiej Ramie Kwalifikacji

Umiejętności cyfrowe w Polskiej Ramie Kwalifikacji Projekt Opracowanie założeń merytorycznych i instytucjonalnych wdrażania KRK oraz Krajowego Rejestru Kwalifikacji dla uczenia się przez całe życie Umiejętności cyfrowe w Polskiej Ramie Kwalifikacji dr

Bardziej szczegółowo

PRACY MIĘDZYREGIONALNEJ

PRACY MIĘDZYREGIONALNEJ INTERREG IVC PROGRAM WSPÓ WSPÓŁPRACY PRACY MIĘDZYREGIONALNEJ MI DZYREGIONALNEJ Teresa Marcinów, Departament Współpracy Terytorialnej Kraków, 1 grudnia 2008 r. Plan Podstawowe informacje o programie Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU

GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU Warszawa 27 lutego 2007 SKONSOLIDOWANE RACHUNKI ZYSKÓW I STRAT

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG LP Działanie Poprzednie brzmienie Aktualne brzmienie 1. 1.4-4.1 Projekt obejmuje badania przemysłowe i/lub prace rozwojowe oraz zakłada wdroŝenie

Bardziej szczegółowo

CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2015

CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2015 CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2015 Najwyższy wzrost od Q2 2005 Poziom zadowolenia polskich konsumentów w Q3 15 wyniósł 80 punktów, tym samym wzrósł o 10 punktów względem

Bardziej szczegółowo

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r

ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r ZAPYTANIE OFERTOWE z dnia 03.12.2015r 1. ZAMAWIAJĄCY HYDROPRESS Wojciech Górzny ul. Rawska 19B, 82-300 Elbląg 2. PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA Przedmiotem Zamówienia jest przeprowadzenie usługi indywidualnego audytu

Bardziej szczegółowo

Covenant capacity. Program szkoleniowy dla samorządów i wspierających je instytucji. Monika Marks, WWF Polska

Covenant capacity. Program szkoleniowy dla samorządów i wspierających je instytucji. Monika Marks, WWF Polska Covenant capacity Program szkoleniowy dla samorządów i wspierających je instytucji Monika Marks, WWF Polska 29 października 2012 r. Konferencja To działa! Planowanie energetyczne w mieście W kierunku nowej

Bardziej szczegółowo

Wsparcie wykorzystania OZE w ramach RPO WL 2014-2020

Wsparcie wykorzystania OZE w ramach RPO WL 2014-2020 Wsparcie wykorzystania OZE w ramach RPO WL 2014-2020 Zarys finansowania RPO WL 2014-2020 Na realizację Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Lubelskiego na lata 2014-2020 przeznaczono łączną kwotę

Bardziej szczegółowo

Wyzwania w rozwoju gospodarczym Polski : jaka rola JST i spółek komunalnych? Witold M.Orłowski

Wyzwania w rozwoju gospodarczym Polski : jaka rola JST i spółek komunalnych? Witold M.Orłowski Wyzwania w rozwoju gospodarczym Polski : jaka rola JST i spółek komunalnych? Witold M.Orłowski Lubelska Konferencja Spółek Komunalnych, 22.10.2014 Od 20 lat Polska skutecznie goni bogaty Zachód 70.0 PKB

Bardziej szczegółowo

PŁACA MINIMALNA W POLSCE I W KRAJACH UNII EUROPEJSKIEJ. Kraków, wrzesieo 2011

PŁACA MINIMALNA W POLSCE I W KRAJACH UNII EUROPEJSKIEJ. Kraków, wrzesieo 2011 PŁACA MINIMALNA W POLSCE I W KRAJACH UNII EUROPEJSKIEJ Kraków, wrzesieo 2011 Płaca minimalna Wynagrodzenie minimalne (płaca minimalna) to ustawowo określona kwota wynagrodzenia, jednolita dla całego kraju,

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Opole, 23 kwietnia 2015

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Opole, 23 kwietnia 2015 Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Opole, 23 kwietnia 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910 wywiadów

Bardziej szczegółowo

1 1 PODSTAWOWE INFORMACJE O PROJEKCIE

1 1 PODSTAWOWE INFORMACJE O PROJEKCIE Logo programu NAZWA PROGRAMU Numer (uzupełnia WST) Klasyfikacja Kod Interwencji (nadawany przez WST) Dział gospodarki 1 1 PODSTAWOWE INFORMACJE O PROJEKCIE 1.1. Tytuł : 1.2. Nazwa skrócona (akronim) 1.3

Bardziej szczegółowo

WZÓR. Nazwisko. Kod pocztowy

WZÓR. Nazwisko. Kod pocztowy WZÓR Nazwa organu właściwego prowadzącego postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych: Adres: WNIOSEK O USTALENIE PRAWA DO ZASIŁKU PIELĘGNACYJNEGO Część I Dane osoby ubiegającej się o ustalenie prawa do

Bardziej szczegółowo

NIERÓWNOWAGI MAKROEKONOMICZNE

NIERÓWNOWAGI MAKROEKONOMICZNE NIERÓWNOWAGI MAKROEKONOMICZNE W KRAJACH UNII EUROPEJSKIEJ OCENA W ŚWIETLE MECHANIZMU OSTRZEGAWCZEGO ALERT MECHANISM REPORT dr Kamil Kotliński Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Wydział Nauk Ekonomicznych

Bardziej szczegółowo

Zadania ćwiczeniowe do przedmiotu Makroekonomia I

Zadania ćwiczeniowe do przedmiotu Makroekonomia I Dr. Michał Gradzewicz Zadania ćwiczeniowe do przedmiotu Makroekonomia I Ćwiczenia 3 i 4 Wzrost gospodarczy w długim okresie. Oszczędności, inwestycje i wybrane zagadnienia finansów. Wzrost gospodarczy

Bardziej szczegółowo

Fundusze venture capital jako wsparcie kapitałowe dla innowacyjnych MSP

Fundusze venture capital jako wsparcie kapitałowe dla innowacyjnych MSP Fundusze venture capital jako wsparcie kapitałowe dla innowacyjnych MSP Konferencja pt. Potęga rozwoju rozwój do potęgi. Drogi innowacyjnych MSP po kapitał Poznań, 27.11.2014 dr Aleksandra Szulczewska-Remi

Bardziej szczegółowo

ANEKS I WYKAZ NAZW, POSTACI)FARMACEUTYCZNYCH, MOCY PRODUKTÓW LECZNICZYCH, DRÓG PODANIA, WNIOSKODAWCA W PAŃSTWACH CZŁONKOWSKICH

ANEKS I WYKAZ NAZW, POSTACI)FARMACEUTYCZNYCH, MOCY PRODUKTÓW LECZNICZYCH, DRÓG PODANIA, WNIOSKODAWCA W PAŃSTWACH CZŁONKOWSKICH ANEKS I WYKAZ NAZW, POSTACI)FARMACEUTYCZNYCH, MOCY PRODUKTÓW LECZNICZYCH, DRÓG PODANIA, WNIOSKODAWCA W PAŃSTWACH CZŁONKOWSKICH 1 AT - Austria AT - Austria AT - Austria BE - Belgia BE - Belgia BE - Belgia

Bardziej szczegółowo

Komunikat w sprawie pacjentów uprawnionych do świadczeń na podstawie dokumentów wystawionych przez inne kraje UE/EFTA

Komunikat w sprawie pacjentów uprawnionych do świadczeń na podstawie dokumentów wystawionych przez inne kraje UE/EFTA Komunikat w sprawie pacjentów uprawnionych do świadczeń na podstawie dokumentów wystawionych przez inne kraje UE/EFTA Wydział Spraw Świadczeniobiorców i Współpracy Międzynarodowej/Dział Współpracy Międzynarodowej

Bardziej szczegółowo

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence.

Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. Informacje dla kadry zarządzającej Zobacz to na własne oczy. Przyszłość już tu jest dzięki rozwiązaniu Cisco TelePresence. 2010 Cisco i/lub firmy powiązane. Wszelkie prawa zastrzeżone. Ten dokument zawiera

Bardziej szczegółowo

Prezentacja dotycząca sytuacji kobiet w regionie Kalabria (Włochy)

Prezentacja dotycząca sytuacji kobiet w regionie Kalabria (Włochy) Prezentacja dotycząca sytuacji kobiet w regionie Kalabria (Włochy) Położone w głębi lądu obszary Kalabrii znacznie się wyludniają. Zjawisko to dotyczy całego regionu. Do lat 50. XX wieku przyrost naturalny

Bardziej szczegółowo

T.C. DĘBICA S.A. (1) Firma Oponiarska DĘBICA S.A. Wyniki finansowe 2007 r. i perspektywy 2008 r. Warszawa, 15 lutego 2008 r. T.C. DĘBICA S.A. (2) Executive summary Przychody ze sprzedaży w 2007 r. wyniosły

Bardziej szczegółowo

ZDECENTRALIZOWANE PROGRAMU ERASMUS+ Budżet na wyjazdy stypendialne jest obliczany dla pięciu odrębnych działań:

ZDECENTRALIZOWANE PROGRAMU ERASMUS+ Budżet na wyjazdy stypendialne jest obliczany dla pięciu odrębnych działań: ZASADY ALOKACJI I WYKORZYSTANIA ŚRODKÓW NA DZIAŁANIA ZDECENTRALIZOWANE PROGRAMU ERASMUS+ WYJAZDY EDUKACYJNE (MOBILNOŚĆ) SZKOLNICTWO WYŻSZE ZASADY OBLICZENIA KWOTY DOFINANSOWANIA NA WYJAZDY STYPENDIALNE

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ CBOS SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-58 - 95, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 27/2013 z dnia 31 maja 2013 r.

Zarządzenie nr 27/2013 z dnia 31 maja 2013 r. PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA im. ANGELUSA SILESIUSA w WAŁBRZYCHU SR.021.27.2013 REKTOR 58-300 Wałbrzych ul. Zamkowa 4 tel. 74 641 92 00 Zarządzenie nr 27/2013 z dnia 31 maja 2013 r. w sprawie zasad

Bardziej szczegółowo

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej polegającej na rozwoju działalności gospodarczej Lp. 1. 2. 3. 4. Nazwa kryterium Liczba miejsc pracy utworzonych w ramach operacji i planowanych do utrzymania przez okres nie krótszy niż 3 lata w przeliczeniu

Bardziej szczegółowo

1. emisja akcji o wartości 2 mln PLN w trybie oferty prywatnej

1. emisja akcji o wartości 2 mln PLN w trybie oferty prywatnej PROJEKT INWESTYCYJNY Nazwa projektu: Forma projektu: TEVOR 1. emisja akcji o wartości 2 mln PLN w trybie oferty prywatnej 2. wprowadzenie akcji do obrotu na rynku NewConnect Podmiot: PL Consulting sp.

Bardziej szczegółowo

MotoFocus.pl - to nowoczesne rozwiązania w badaniach marketingowych

MotoFocus.pl - to nowoczesne rozwiązania w badaniach marketingowych MotoFocus.pl - dział badania rynku i opinii MotoFocus.pl jest polską firmą badawczą specjalizującą się w badaniach rynku motoryzacyjnego. Już od blisko 10 lat przeprowadzamy badania marketingowe oraz sondaże

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Polska Wschodnia 2014-2020 PO PW 2014-2020

Program Operacyjny Polska Wschodnia 2014-2020 PO PW 2014-2020 Program Operacyjny Polska Wschodnia 2014-2020 2020 (PO PW 2014-2020) 2020) Warszawa 24 czerwca 2013 r. Cel g ówny g PO PW 2014-2020 2020 Wzrost konkurencyjno ci ci i innowacyjno ci ci makroregionu Polski

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorczości z funduszy strukturalnych w latach 2007 2013

Wsparcie przedsiębiorczości z funduszy strukturalnych w latach 2007 2013 Wsparcie przedsiębiorczości z funduszy strukturalnych w latach 2007 2013 Agnieszka Jankowska Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 1 Wsparcie dla przedsiębiorców w programach operacyjnych, 2007-2013 Program

Bardziej szczegółowo

Analiza sytuacji TIM SA w oparciu o wybrane wskaźniki finansowe wg stanu na 30.09.2012 r.

Analiza sytuacji TIM SA w oparciu o wybrane wskaźniki finansowe wg stanu na 30.09.2012 r. Analiza sytuacji TIM SA w oparciu o wybrane wskaźniki finansowe wg stanu na 30.09.2012 r. HLB M2 Audyt Sp. z o.o., ul. Rakowiecka 41/27, 02-521 Warszawa, www.hlbm2.pl Kapitał zakładowy: 75 000 PLN, Sąd

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Energia ze źródeł odnawialnych w małych i średnich gminach województwa śląskiego

Energia ze źródeł odnawialnych w małych i średnich gminach województwa śląskiego Energia ze źródeł odnawialnych w małych i średnich gminach województwa śląskiego Prof. Jerzy Buzek, Parlament Europejski Członek Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii Członek Komisji ds. Zmian Klimatu

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1 Warszawa, 26 czerwca 2012 r. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1 W końcu 2011 r. na polskim rynku finansowym funkcjonowały 484 fundusze inwestycyjne

Bardziej szczegółowo

Nowy cykl rozrachunkowy T+2 na co warto zwrócić uwagę

Nowy cykl rozrachunkowy T+2 na co warto zwrócić uwagę Nowy cykl rozrachunkowy T+2 na co warto zwrócić uwagę Krzysztof Ołdak, Dyrektor Działu Operacyjnego KDPW Warszawa, 10 października 2014 Krótka historia Uczestniczą w obchodach 25-lecia wolności gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Jacek Mrzyg³ód, Tomasz Rostkowski* Rozwi¹zania systemowe zarz¹dzania kapita³em ludzkim (zkl) w bran y energetycznej

Jacek Mrzyg³ód, Tomasz Rostkowski* Rozwi¹zania systemowe zarz¹dzania kapita³em ludzkim (zkl) w bran y energetycznej Komunikaty 99 Jacek Mrzyg³ód, Tomasz Rostkowski* Rozwi¹zania systemowe zarz¹dzania kapita³em ludzkim (zkl) w bran y energetycznej Artyku³ przedstawi skrócony raport z wyników badania popularnoœci rozwi¹zañ

Bardziej szczegółowo

Program Ramowy na rzecz Konkurencyjności i Innowacji 2007 2013 (CIP)

Program Ramowy na rzecz Konkurencyjności i Innowacji 2007 2013 (CIP) Program Ramowy na rzecz Konkurencyjności i Innowacji 2007 2013 (CIP) EKOINNOWACJE Dr Zygmunt Krasiński Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE Instytut Podstawowych Problemów Techniki Polska Akademia

Bardziej szczegółowo

Wspólne Polityki UE Wspólne polityki w sferze transportu

Wspólne Polityki UE Wspólne polityki w sferze transportu Wspólne Polityki UE Wspólne polityki w sferze transportu Dr Katarzyna Śledziewska Katedra Makroekonomii i Teorii Handlu Zagranicznego Cele polityki transportowej Ma spełniać potrzeby społeczeństwa Ekonomiczne

Bardziej szczegółowo

Czy polska szkoła jest siedliskiem patologii?

Czy polska szkoła jest siedliskiem patologii? Czy polska szkoła jest siedliskiem patologii? Janusz Czapiński marca Odsetek palaczy. 1 6 4 Odsetek chłopców i dziewcząt w wieku 11-1 lat palących papierosy i liczba wypalanych przez nich papierosów w

Bardziej szczegółowo

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r.

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. UWAGA w obecnej perspektywie UE maksymalna kwota dotacji nie przekracza

Bardziej szczegółowo

26.1.2016 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

26.1.2016 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 18/1 I (Akty ustawodawcze) OSTATECZNE PRZYJĘCIE (UE, Euratom) 2016/70 budżetu korygującego nr 8 Unii Europejskiej na rok budżetowy 2015 PRZEWODNICZĄCY PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, uwzględniając Traktat

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ

ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ NOWA www.nowa-amerika.net AMERIKA ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ STANOWISKO ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH POLSKO-NIEMIECKIEGO REGIONU PRZYGRANICZNEGO 1 Przedstawiciele

Bardziej szczegółowo

KARTA OCENY ZGODNOŚCI Z LSR

KARTA OCENY ZGODNOŚCI Z LSR Załącznik nr 3 do Regulaminu Rady A. część ogólna - operacje inne niż granty Karty oceny zgodności z LSR PIECZĘĆ LGD NUMER WNIOSKU NADANY PRZEZ LGD KARTA OCENY ZGODNOŚCI Z LSR DATA ZŁOŻENIA WNIOSKU WERSJA

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? Dr Joanna Czech-Rogosz Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 2 listopad 2015 Kontynent europejski Unia Europejska:

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA FINANSÓW I PRAWA W BIELSKU-BIAŁEJ STUDIA PODYPLOMOWE: MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO

WYŻSZA SZKOŁA FINANSÓW I PRAWA W BIELSKU-BIAŁEJ STUDIA PODYPLOMOWE: MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO WYŻSZA SZKOŁA FINANSÓW I PRAWA W BIELSKU-BIAŁEJ STUDIA PODYPLOMOWE: MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej PRACA DYPLOMOWA

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO DOLNO L SKIE

WOJEWÓDZTWO DOLNO L SKIE WOJEWÓDZTWO DOLNO L SKIE Zacznik INFORMACJA ZARZ DU WOJEWÓDZTWA DOLNO L SKIEGO O PRZEBIEGU WYKONANIA BUD ETU WOJEWÓDZTWA DOLNO L SKIEGO ZA I PÓ ROCZE 200 r. r. str. 1. 4 16 2.1. 39 2.2. 40 2.3. Dotacje

Bardziej szczegółowo

Dlaczego transfer technologii jest potrzebny MŚP?

Dlaczego transfer technologii jest potrzebny MŚP? Dlaczego transfer technologii jest potrzebny MŚP? Kamil Bromski Kierownik, Dolnośląski Ośrodek Transferu Wiedzy i Technologii Specjalista ds. transferu technologii, Agencja Rozwoju Innowacji S.A. Dolnośląski

Bardziej szczegółowo

Składowe kapitału wg zasad CRD 3, stan na 30. września 2011

Składowe kapitału wg zasad CRD 3, stan na 30. września 2011 Składowe kapitału wg zasad CRD 3, stan na 30. września 2011 Elementy kapitałowe wg zasad CRD3 wrzesień 2011 miliony EUR % RWA Referencje do raportu COREP A) Fundusze zasadnicze przed pomniejszeniami (bez

Bardziej szczegółowo

Normy szansą dla małych przedsiębiorstw. Skutki biznesowe wdrożenia norm z zakresu bezpieczeństwa w małych firmach studium przypadków

Normy szansą dla małych przedsiębiorstw. Skutki biznesowe wdrożenia norm z zakresu bezpieczeństwa w małych firmach studium przypadków IV Ogólnopolska Konferencja Normalizacja w Szkole Temat wiodący Normy wyrównują szanse Łódzkie Centrum Doskonalenia Nauczycieli i Kształcenia Praktycznego Łódź, ul. Kopcińskiego 29 Normy szansą dla małych

Bardziej szczegółowo

Raport kwartalny z działalności emitenta

Raport kwartalny z działalności emitenta CSY S.A. Ul. Grunwaldzka 13 14-200 Iława Tel.: 89 648 21 31 Fax: 89 648 23 32 Email: csy@csy.ilawa.pl I kwartał 2013 Raport kwartalny z działalności emitenta Iława, 14 maja 2013 SPIS TREŚCI: I. Wybrane

Bardziej szczegółowo

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc

PRAWA ZACHOWANIA. Podstawowe terminy. Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc PRAWA ZACHOWANIA Podstawowe terminy Cia a tworz ce uk ad mechaniczny oddzia ywuj mi dzy sob i z cia ami nie nale cymi do uk adu za pomoc a) si wewn trznych - si dzia aj cych na dane cia o ze strony innych

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie synergii obszarowych odpowiedzią na wzrastającą konkurencyjność rynku

Wykorzystanie synergii obszarowych odpowiedzią na wzrastającą konkurencyjność rynku Wykorzystanie synergii obszarowych odpowiedzią na wzrastającą konkurencyjność rynku, Aldona Gmyrek Dyrektor Departamentu Sprzedaży i Obsługi Klienta TAURON Polska Energia SA Grzegorz Bednarski Dyrektor

Bardziej szczegółowo

Ekonomia rozwoju. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I

Ekonomia rozwoju. dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I Ekonomia rozwoju wykład 1 dr Piotr Białowolski Katedra Ekonomii I Plan wykładu Ustalenie celu naszych spotkań w semestrze Ustalenie technikaliów Literatura, zaliczenie Przedstawienie punktu startowego

Bardziej szczegółowo

Marketing us³ug w teorii i praktyce. Jolanta Radkowska Krzysztof Radkowski. Pañstwowej Wy szej Szko³y Zawodowej im. Witelona w Legnicy

Marketing us³ug w teorii i praktyce. Jolanta Radkowska Krzysztof Radkowski. Pañstwowej Wy szej Szko³y Zawodowej im. Witelona w Legnicy Marketing us³ug w teorii i praktyce Jolanta Radkowska Krzysztof Radkowski seria wydawnicza Pañstwowej Wy szej Szko³y Zawodowej im. Witelona w Legnicy Jolanta

Bardziej szczegółowo

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych

Fiszka oferty usług proinnowacyjnych Fiszka oferty usług proinnowacyjnych I. Akredytowany wykonawca 1. Nazwa wykonawcy EDORADCA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ SPÓŁKA KOMANDYTOWO-AKCYJNA 2. Forma prawna prowadzonej działalności SPÓŁKA

Bardziej szczegółowo

Program Internet Start Up. WejdŸ do gry. Autor Programu. Partner Programu

Program Internet Start Up. WejdŸ do gry. Autor Programu. Partner Programu Program Internet Start Up WejdŸ do gry Autor Programu Partner Programu Program doradztwa prawnego Kancelarii Wierzbowski Eversheds dla projektów zwi¹zanych z internetem i nowymi technologiami www.internetstartup.pl

Bardziej szczegółowo

Rynek telekomunikacyjny w Polsce 2007

Rynek telekomunikacyjny w Polsce 2007 Rynek telekomunikacyjny w Polsce 2007 Prognozy rozwoju na lata 2007-2010 Data publikacji: wrzesieñ 2007 Wersje jêzykowe: polska, angielska Od autora Na polskim rynku telekomunikacyjnym widocznych jest

Bardziej szczegółowo

FZ KPT Sp. z o.o. Prognoza finansowa na lata 2010-2014

FZ KPT Sp. z o.o. Prognoza finansowa na lata 2010-2014 FZ KPT Sp. z o.o. Prognoza finansowa na lata 2010-2014 Wst p Niniejsze opracowanie prezentuje prognoz Rachunku zysków i strat oraz bilansu maj tkowego Spó ki Fundusz Zal kowy KPT na lata 2009-2014. Spó

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe wyjaśnienia dotyczące definicji MŚP i związanych z nią dylematów

Szczegółowe wyjaśnienia dotyczące definicji MŚP i związanych z nią dylematów 1 Autor: Aneta Para Szczegółowe wyjaśnienia dotyczące definicji MŚP i związanych z nią dylematów Jak powiedział Günter Verheugen Członek Komisji Europejskiej, Komisarz ds. przedsiębiorstw i przemysłu Mikroprzedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo