tendencji zmian w otoczeniu przedsiębiorstw a strategie produktowe Teresa Taranko Katedra Rynku i Marketingu, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "tendencji zmian w otoczeniu przedsiębiorstw a strategie produktowe Teresa Taranko Katedra Rynku i Marketingu, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie"

Transkrypt

1 MiR_ qxd :49 Page 9 Teresa Taranko Katedra Rynku i Marketingu, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Zmiany w otoczeniu przedsiębiorstw a strategie produktowe Współczesna rzeczywistość, w tym także gospodarcza, charakteryzuje się ciągłymi zmianami i nietrwałością norm, rozwiązań, stylów życia, produktów itd. Zmienność i nietrwałość w gospodarce i jej szerokim otoczeniu sprawiają, iż każdy podmiot działający na globalnym rynku musi być przede wszystkim kreatywny, elastyczny, innowacyjny i odporny na wahania koniunktury. Zygmunt Bauman, jeden z najbardziej przenikliwych obserwatorów współczesnej cywilizacji, nazywa dzisiejszy świat płynną nowoczesnością. W swojej książce Płynne życie zauważa: W społeczeństwie płynnej nowoczesności ( ) okoliczności działania i podporządkowane im strategie postępowania starzeją się szybko i ulegają przedawnieniu, zanim ktokolwiek zdoła je gruntownie poznać. Czerpanie wiedzy z doświadczenia i odwoływanie się do strategii i taktyk, które sprawdziły się w przeszłości, jest zatem nieroztropne, bo dawne testy nie uwzględniały gwałtownych i na ogół nieprzewidzianych, albo po prostu nieprzewidywalnych zmian okoliczności 1. Ten płynny świat to świat zmiany, której kierunku, siły i momentu zaistnienia nie da się przewidzieć. Jak pisze bowiem dalej autor: prognozowanie przyszłych tendencji na podstawie przeszłych wydarzeń jest jeszcze bardziej ryzykowne i z reguły prowadzi na manowce. Coraz trudniej o wiarygodne kalkulacje, a niezawodne prognozy są wręcz niewyobrażalne: większość zmiennych w równaniach stanowią niewiadome, a żadne szacunki dotyczące przyszłości nie zasługują na pełne zaufanie. W świetle filozoficznych rozważań Zygmunta Baumana można 1 Z. Bauman, Płynne życie, Kraków 2007, s określić świat jako ciąg kolejnych kryzysów redefiniujących zastany porządek i stawiający przedsiębiorstwa w obliczu nieustannych zmian. Każde przedsiębiorstwo niemal bez przerwy doświadcza zmian wewnętrznych lub zewnętrznych. Bez wątpienia zmiany te wpływają na strategie przedsiębiorstw i ich efektywność. Przedmiotem artykułu jest autorska analiza wybranych tendencji zmian w otoczeniu przedsiębiorstw oraz próba powiązania tych zmian z aktualnie podejmowanymi oraz prognozowanymi kierunkami działań przedsiębiorstw w zakresie kreowania produktów, ze szczególnym uwzględnieniem kierunków zmian w innowacjach produktowych. Rozważania prezentowane w opracowaniu opierają się głównie na badaniach wtórnych, w tym między innymi na: opracowaniach dotyczących trendów rynkowych oraz trendów w zachowaniach konsumentów publikowanych w czasopismach Harvard Business Review Polska i Marketing w praktyce oraz na portalu internetowym: trendwatching.com, raporcie z badań przeprowadzonych przez jedną z większych firm konsultingowych na świecie Arthur D. Little, dotyczących nowych tendencji w zakresie zarządzania innowacjami w ciągu najbliższych dziesięciu lat (raport zatytułowany The Future of Innovation Management: The Next 10 Years prezentuje poglądy ponad 3000 menedżerów wysokiego szczebla z 22 krajów, pracujących na stanowiskach związanych z nowymi technologiami i innowacjami), raporcie z badań przeprowadzonych przez firmę General Electric pod nazwą Globalny Barometr Innowacji 2012 (Global Innovation Barometer). 9

2 MiR_ qxd :49 Page 10 Wybrane tendencje i przejawy zmian w otoczeniu przedsiębiorstw Strategie produktowe przedsiębiorstwa obejmują wiele działań i procesów organizacyjnych od momentu powstania idei produktu do jego skutecznego rozwoju na rynku w celu osiągnięcia wymiernych korzyści, dlatego też w ich projektowaniu i modyfikacjach należy uwzględniać liczne czynniki zarówno zewnętrzne, jak i wewnętrzne. Zakres tematyczny opracowania skłania autorkę do koncentracji uwagi na czynnikach zewnętrznych przy ograniczanych rozważaniach na temat wewnętrznych uwarunkowań strategii produktowych. W literaturze prezentowane są różne uwarunkowania strategii produktu, ze szczególnym uwzględnieniem strategii innowacji. Między innymi tacy autorzy, jak: A. Kłopotek, P. Niedzielski czy K. Rychlik wskazują na znaczącą rolę w tych strategiach czynników w otoczeniu przedsiębiorstw. Wśród tych czynników znajdują się 2 : uwarunkowania polityczno-prawne aktywność państwa w zakresie wspierania innowacji, instytucjonalne otoczenie i wsparcie dla innowacji, polityka podatkowa, polityka kredytowa, polityka w zakresie ekologii i rozwiązania prawne w tym zakresie itp., uwarunkowanie rynkowe intensywność konkurencji na rynku, znaczenie produktu i jego elementów (marki, opakowania, zakresu towarzyszących mu usług) jako instrumentu konkurowania, koszty wdrożenia nowych produktów na rynek, skłonność do akceptowania nowych rozwiązań i świadomość ekologiczna nabywców itp. Podzielając pogląd wymienionych autorów na znaczenie czynników zewnętrznych dla kształtowania strategii produktu, autorka artykułu wybrała do analizy kilka czynników, które jej zdaniem wywierają obecnie i będą wywierać w przyszłości dominujący wpływ na decyzje i działania przedsiębiorstw w zakresie kształtowania produktów, a zwłaszcza na kreowanie innowacji. Prezentowany artykuł stanowi pierwszą część analizy wybranych zmian w otoczeniu przedsiębiorstw. Poddano w nim szczegółowej analizie następujące tendencje zmian w otoczeniu przedsiębiorstw: 2 P. Niedzielski, K. Rychlik, Innowacje i kreatywność, Wyd. Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2006, s. 93; A. Kłopotek, Polityka proinnowacyjna jako warunek wzrostu konkurencyjności przedsiębiorstw, Materiały i Prace Instytutu Funkcjonowania Gospodarki Narodowej SGH 2002, t. LXXXIII, s. 30. pojawianie się na mapie gospodarczej świata nowych, konkurencyjnych pod względem technologicznym krajów, w tym głównie niezwykle dynamiczny rozwój gospodarki Chin, rosnące koszty badań, przekraczające możliwości pojedynczych organizacji, regionów, a nawet całych gospodarek, wzrost znaczenia aliansów strategicznych w procesach kreowania oferty rynkowej przedsiębiorstwa oraz przenikania się nauki z technologią. Wpływ rozwoju gospodarczego Chin na zmiany strategii produktowych przedsiębiorstw Ocenia się, że w okresie reform i otwarcia na świat, czyli od grudnia 1978 r. do grudnia 2008 r. wzrost PKB Chin sięgał przeciętnie 9,5%, i nawet w 2009 r., gdy cały świat pogrążył się w stagnacji i kryzysie, a wiele państw doświadczyło recesji, wzrost PKB w Chinach przekroczył 8% 3 i był najwyższy na świecie. Biorąc pod uwagę bezprecedensowy wzrost w historii i na skalę światową najludniejszego państwa świata, liczącego ponad 1 miliard 350 mln mieszkańców, oczywiste jest podkreślanie daleko idącego wpływu tego faktu na gospodarkę w wymiarze globalnym, a także na zachowania przedsiębiorstw i ich strategie. Bezprecedensowy wzrost gospodarczy pociągnął za sobą powrót Chin do roli znaczącego mocarstwa gospodarczego w świecie. Warto przy tym podkreślić, że według danych dotyczących światowego nominalnego PKB Chiny aktualnie wychodzą na drugą pozycję, po Stanach Zjednoczonych, wyprzedzając Japonię, a według rozliczeń tzw. Purchaising Power Parity (PPP), czyli siły nabywczej, są już drugą gospodarką świata (trzecią, jeśli liczyć UE jako jedność) już od 1999 r. 4 W 2009 r., mimo zawirowań na światowych rynkach i odnotowanego spadku własnego eksportu, Chiny wyprzedziły Niemcy i stały się największym eksporterem na świecie 5, ale też motorem wzrostu eksportu w całym regionie, którego udział w świato- 3 Wnikliwej analizy chińskiego wzrostu dokonał C.A. Holz z Hongkong University of Science and Technology w pełnym ważnych szczegółów opracowaniu China s Economic Growth What We Know Today in China s Economic Growth Tomorrow, ihome.ust.hk/~socholz/growth/holz-china-growth-2nov05-web.pdf, odczyt: Na podstawie danych z 2008 r. zebranych przez IMF, Bank Światowy oraz CIA (Factbook). Zestawienie tabel z dochodami nominalnymi: en.wikipedia.org/wiki/list_of_countries_by_gdp, odczyt: China Beats Germany to Take World Trade Crown, The Daily Telegraph, , odczyt:

3 MiR_ qxd :49 Page 11 wym eksporcie wzrósł w okresie z 15,2 do 23,7% 6. Chiny są największym na świecie producentem węgla i stali, zdecydowanie wyprzedzającym inne państwa na tej liście, są też największym na świecie producentem cementu 7. Dominują również na rynku zabawek dziecięcych, elektroniki użytkowej (produkują np. dwie trzecie światowej produkcji fotokopiarek, odtwarzaczy DVD, czy kuchenek mikrofalowych), a ostatnio coraz częściej mówi się o nich jako o najbardziej dynamicznie rozwijającym się rynku pod względem sprzedaży i produkcji samochodów osobowych 8. Oczywisty wydaje się zatem wzrost znaczenia Chin w działaniach badawczo-rozwojowych. Według raportu agencji Arthur D. Little, dotyczącego nowych tendencji w zakresie zarządzania innowacjami (The Future of Innovation Management: The Next 10 Years) jednym ze znaczących trendów najbliższego dziesięciolecia będzie pojawienie się większej liczby nowych innowacji w prowadzonej działalności gospodarczej, przede wszystkim w skali globalnej. Nastąpi stopniowy wzrost inwestycji w prace badawczo-rozwojowe w krajach rozwijających się. Według danych UNESCO największy napływ inwestycji na badania i rozwój odnotowano w Azji z 13% w 2002 r. do 19% w 2007 r. Firmy z siedzibą w Europie, które zwiększyły swój udział w innowacyjnych przedsięwzięciach poza Europą o 11% w ciągu ostatnich 10 lat, oczekują dalszego wzrostu o 14% w okresie najbliższego dziesięciolecia. Osiągną w ten sposób 42% udziału zasobów innowacji znajdujących się poza Europą 9. Ta swoista globalizacja prac badawczo-rozwojowych jest głównie napędzana przez obniżanie kosztów przy jednoczesnym uzyskaniu dostępu do konkretnych technologii, wiedzy o lokalnym rynku, 6 China in the Internationial Financial Crisis, IMF, , ablog.typepad.com/citifc/2008/12/the-share-of-developing-countries-in-worldtrade.html, odczyt: ; China Enters Top Ten in the World, Beijing Review 1998, No Statystyki dotyczące największych producentów cementu na świecie wskazują, że Chiny znacznie wyprzedzają drugie pod tym względem Indie: odczyt: Według aktualnych danych największym producentem samochodów w świecie jest Japonia (ponad 8,5 mln sztuk rocznie), przed Niemcami (ponad 5 mln) i niewiele im ustępującymi Stanami Zjednoczonymi. ChRL jest na tej liście dopiero 11. Szacuje się, że w Chinach produkowanych jest 1 mln sztuk rocznie, ale warto zauważyć, że jeszcze przed kilku laty w ogóle nie były notowane na tej liście. Zob. Car Production (Most Recent) by Country, 9 R. Eagar, F. van Oene, C. Boulton, D. Roos, C. Dekeyser, The Future of Innovation Management. The Next 10 Years, /Prism_01 11_Innovation_Management_01.pdf, odczyt: inżynierów i naukowców, a także dzięki wykorzystaniu potencjału nowych źródeł innowacji w rozwoju rynków zbytu. Obecność na rynkach różnych pod względem geograficznym umożliwia lepsze rozpoznanie rynku pod kątem reakcji na zmieniające się potrzeby. Firmy również zintensyfikują swoje działania w sieciach współpracy o dużych zasobach wiedzy, know-how i kompetencji, jak to aktualnie ma miejsce w przypadku Doliny Krzemowej (Stany Zjednoczone) i Bangalore (Indie). Dostępność wykwalifikowanych inżynierów i naukowców w Azji również przyciąga zagranicznych inwestorów. Czynnikiem skłaniającym firmy do przenoszenia prac badawczo-rozwojowych do Chin i innych krajów rozwijających się są wciąż koszty pracy. Według danych zawartych w raporcie agencji Arthur D. Little silnym trendem przyszłościowym są tzw. oszczędne innowacje, określane czasami jako odwrotna innowacyjność. Polega ona na tym, że badania nad nowymi produktami są realizowane w krajach biednych, rozwijających się, co kosztuje nieporównywalnie mniej niż w przypadku laboratoriów w krajach rozwiniętych. Następnie produkt jest przenoszony i adaptowany na rynki wysoko rozwinięte, gdzie następuje jego rozpowszechnienie. Oszczędne innowacje zaczęły przyciągać większą uwagę po publikacji w 2009 r. artykułu profesora Vijaya Govindarajana z Tuck School of Business przy Dartmouth College oraz Michelle Trimble z General Electric. Początkowo firmy, takie jak Unilever, Nestle czy Procter & Gamble, zaczęły dostosowywać swoje produkty do nowych konsumentów na rynku, później przeniosły swoje laboratoria badawczo-rozwojowe do krajów rozwijających się. Obecnie ponad 20% spółek z listy Fortune 500 posiada ośrodki badawczo-rozwojowe w Chinach, a ponad 10% w Indiach. Jest to przeciwieństwo tradycyjnego podejścia do innowacji, które jest stosowane w gospodarkach opartych na wiedzy, w krajach rozwiniętych, np. w Stanach Zjednoczonych 10. Dobrym przykładem oszczędnych innowacji jest kieszonkowy elektrokardiograf do przeprowadzania badań serca, który został wynaleziony w Bangalore, w Indiach, w laboratorium firmy General Electric. To przenośne, lekkie urządzenie wyposażone w baterię, która po naładowaniu jest w stanie przetworzyć około 100 badań EKG, co doprowadziło do zmniejszenia kosztów badań EKG do 1 dolara na osobę. Produkt obecnie jest wytwarzany w dwóch miejscach: w Indiach i Chinach, a został dopuszczony do sprzedaży w 113 krajach na całym świecie. 10 Tamże. 11

4 MiR_ qxd :49 Page 12 Rozszerzanie działalności badawczo-rozwojowej na Chiny i inne kraje azjatyckie wiąże się jednak z problemem ochrony praw własności intelektualnej. Przykładem doskonale ilustrującym ten problem może być produkcja turbin wiatrowych i kolektorów słonecznych. Udostępniona przez zagraniczne koncerny technologia została błyskawicznie skopiowana przez producentów chińskich i po kilku latach Chiny zajmują już ponad połowę globalnego rynku tych produktów. Producenci zagraniczni zamierzający w Chinach prowadzić prace projektowe bądź uruchomić produkcję otrzymywali na tę działalność zgodę pod warunkiem, że wejdą w joint venture z rodzimymi firmami, które zdobywały w ten sposób know-how i hojność swoich władz, łamiąc zasady Światowej Organizacji Handlu (WTO). Subsydia eksportowe pomogły chińskim debiutantom błyskawicznie wejść na rynki zaawansowane technologicznie. Protesty członków WTO nie miałyby sensu, bo Chińczycy mają monopol na wydobycie metali rzadkich, niezbędnych do produkcji m.in. turbin wiatrowych, samochodów hybrydowych czy elektroniki. Chińskie komponenty wiatraków czy paneli fotowoltaicznych są nawet trzykrotnie tańsze od sprzętu z Niemiec czy Hiszpanii. Takie różnice skłaniają inwestorów do zakupu elektrowni chińskich, nawet jeśli są gorszej jakości. Warto jedna zauważyć, że Chińczycy intensywnie pracują nad poprawą jakości swoich produktów, zdobywając europejskie certyfikaty. W światowej czołówce producentów turbin wiatrowych chińskie firmy: Sinovel, Goldwing, United Power i Dongfang Electric zajmują już cztery z dziesięciu pierwszych miejsc 11. Według danych Chińskiego Urzędu Statystycznego chiński rynek konsumpcyjny jest, po rynku Stanów Zjednoczonych, drugim co do wielkości rynkiem świata. Konsumpcja szybko rośnie, zwłaszcza w segmencie towarów luksusowych. Stare przyzwyczajenia producentów chińskich powodują jednak znaczne zawężenie popytu na rodzime artykuły, gdyż nie spełniają one wymagań konsumentów. Z raportu wynika również, że Chińczycy coraz większą wagę przykładają do zdrowia i jakości życia. Zniechęceni złą jakością produktów rodzimych często wyjeżdżają za granicę i tam kupują markowe wyroby. Zagraniczni producenci dbają o jakość swoich towarów, co daje gwarancję udanego zakupu. Autorzy raportu podkreślają również, że Chińczycy nauczyli się cenić jakość. Są gotowi 11 M. Krukowska, Wejście zielonego smoka, Forbes, płacić wysoką cenę, ale mają już coraz wyższe wymagania 12. Interesujący jest fakt, że Chińczycy w 2011 r. odbyli więcej podróży zagranicznych niż Amerykanie. Światowa Organizacja Turystyczna szacuje, że przed upływem 2020 r. aktywność turystyczna Chińczyków wzrośnie do 100 milionów wyjazdów rocznie 13. Wielkie sieci hotelarskie zaczynają oferować obsługę w języku mandaryńskim, a strony internetowe zapraszają do odwiedzin w tymże języku. Przykładem może być sieć hoteli Hilton Huanying dostępna w 30 krajach świata. Chińscy goście mają tu swoich dedykowanych asystentów znających rodzime zwyczaje gości i ich język. Do gustów chińskich gości dopasowana jest także oferta gastronomiczna hoteli, bogata w chińskie specjały, a nawet smak herbaty czekającej na gości w pokojach. Swoją ofertę produktów i usług dostosowują do potrzeb chińskich gości także najbardziej ekskluzywne galerie handlowe, między innymi londyński Harrods, który w 2011 r. zatrudniał ponad 70 pracowników mówiących w języku mandaryńskim i miał zainstalowanych 75 punktów Union Pay ze specjalnym przeznaczeniem dla gości z Chin. Podobnie swoją strategię specjalnej obsługi dla klientów z Chin stosuje ekskluzywna sieć Printemps w Paryżu 14. Koncentracji na rosnących rynkach dóbr luksusowych, czyli w Chinach, Indiach, Rosji i Brazylii, podporządkowana została także strategia produktowa włoskiej firmy Pirelli. Koncern zdecydował o wycofaniu się z innych działalności i zawężeniu wyłącznie do produkcji opon 15. Kolejnym krokiem koncernu była decyzja o koncentracji na produkcji opon do aut luksusowych i sportowych. Takie zawężenie marki i działalności ma doprowadzić do sytuacji, w której Pirelli zostanie producentem najbardziej opłacalnych produktów o wysokich marżach. Koncentracja kompetencji na opracowywaniu i wdrażaniu specjalistycznych opon ma podnieść rentowność firmy. Włosi chcą ulokować swoją produkcję w krajach o niskich kosztach wytwarzania. Między innymi dlatego największą fabrykę koncern planuje otworzyć w Chinach, a dwie następne przejął od rosyjskiego holdingu Sibur. Ko- 12 Chińscy konsumenci chcą towarów wyższej jakości, Forbes, A. Bzdyra-Maciorowska, 12 trendów 2012 roku, Marketing w praktyce 2012, luty, s Tamże, s Firma ta wcześniej prowadziła działalność w telekomunikacji (Telecom Italia), w branży komputerowej (Olivetti) oraz w nieruchomościach (Pirelli Real Estate). 12

5 MiR_ qxd :49 Page 13 lejne inwestycje powstają w Meksyku, Brazylii oraz Rumunii 16. Wzrost znaczenia aliansów strategicznych w procesach kreowania nowych produktów Wzrastające wymagania rynku co do tempa zmian w produktach, rosnące koszty badań i rozwoju oraz ograniczone zasoby przedsiębiorstw sprawiają, że na znaczeniu zyskuje strategia innowacji otwartej, polegająca na poszukiwaniu i wykorzystaniu pomysłów na produkty powstających zarówno wśród konsumentów (użytkowników), jak i w środowisku inżynierskim, formalnie niezwiązanych z przedsiębiorstwem 17. Przedsiębiorstwo poszukuje rozwiązań wśród szerokiego grona specjalistów w trybie otwartego konkursu ogłaszanego w sieci. Żeby lepiej zrozumieć tę koncepcję, autorka skorzystała z porównania Tablica 1. Istota koncepcji otwartych innowacji na tle innowacji zamkniętych Zasady closed innovation Zasady open innovation Znawcy dziedziny pracują dla nas Aby czerpać korzyści z B+R, musimy coś wynaleźć, rozwinąć i sami wdrożyć Jeżeli odkryjemy coś sami, to jako pierwsi wprowadzimy to na rynek Firma, która jako pierwsza wprowadzi innowację na rynek, wygrywa Jeżeli stworzymy największą ilość świetnych pomysłów w branży, wygramy Powinniśmy kontrolować naszą własność intelektualną tak, aby konkurencja nie mogła wykorzystać naszych pomysłów Nie wszyscy znawcy dziedziny pracują dla nas. Powinniśmy pracować ze specjalistami z firmy i spoza niej Zewnętrzne B+R mogą stanowić istotną wartość: potrzebujemy wewnętrznego B+R, aby czerpać z dokonań zewnętrznego B+R Nie musimy zapoczątkować tych badań, żeby później czerpać z nich korzyści Stworzenie lepszego modelu biznesowego jest lepsze niż bycie pionierem na rynku Jeżeli wykorzystamy pomysły zewnętrzne i wewnętrzne w najlepszy z możliwych sposobów, wygramy Powinniśmy czerpać korzyści z użytku naszej własności intelektualnej przez innych. Powinniśmy również kupować od innych własność intelektualną. Powinniśmy kontrolować naszą własność intelektualną, gdy tylko może to wzbogacić nasz model biznesowy Ź r ó d ł o: opracowanie na podstawie odczyt: podanego przez organizację OpenInnovation.eu, której dyrektor wykonawczy Henry Chesbrough jako pierwszy zaproponował i opisał ten termin (tablica 1). Innowacja otwarta pozwala przedsiębiorstwu na szeroką współpracę specjalistów z różnych środowisk zawodowych, daje więc szansę na wybór najnowszych i najbardziej efektywnych rozwiązań. Niezbędnym warunkiem wykorzystania strategii innowacji otwartej jest powszechna współpraca w sieci 18. W szerszym ujęciu pojęcie innowacji otwartej obejmuje też współpracę przedsiębiorstwa z gronem użytkowników produktów włączających się w projektowanie i ocenę innowacji 19. Strategie te zapoczątkowane przez firmy informatyczne coraz bardziej się upowszechniają także w innych sektorach, na co wskazują liczne przykłady. Powstawanie różnego rodzaju sieci (przedsiębiorstw, organizacji handlowych, logistycznych, społecznych) stało się nieodłączną częścią współczesnej, globalnej gospodarki. Struktury sieciowe stanowią w różnych układach podstawę realizacji złożonych zadań gospodarczych. Szczególną formą struktur sieciowych stały się organizacje wirtualne, które cechuje okresowy, nieformalny charakter oraz wykorzystanie technologii informacyjnych. Istotą i podstawą organizacji sieciowych jest potrzeba realizacji kompleksowych celów strategicznych. W odniesieniu 16 J. Filipek, Zawężanie marki. Strategia na kryzys, brandvalue.pl/zawezanie-marki-strategia-na-kryzys, odczyt: W.C. Taylor, P. Labarre, Czas reformatorów. Dlaczego w biznesie zwyciężają najbardziej oryginalne umysły? MT Biznes, Warszawa B. Mierzejewska, Open innowation nowe podejście w procesach innowacji, e-mentor 2008, nr 2 (24). 19 C.K. Prahalad, V. Ramaswamy, Przyszłość konkurencji. Współtworzenie wyjątkowej wartości wraz z klientami, PWE, Warszawa 2005, s

6 MiR_ qxd :49 Page Koncepcję otwartych innowacji (open innovation) przedstawił Henry Chesbrough w 2003 r. w swojej książce Open Innovation: The New Imperative For Creating And Profiting From Technology. Na podstawie obserwacji wielu firm high-tech udokumentował praktyki związane ze zmianą modelu innowacji z zamkniętego do otwartego. Na tej podstawie zdefiniował termin otwartej innowacji jako celowego stosowania, dostarczania i udostępniania wiedzy, aby przyspieszyć wewnętrzne innowacje i rozwijać je na rynkach zewnętrznych. 21 K. Ptak, Jakie będą innowacje za 10 lat, odczyt: do innowacji organizacja sieciowa może być pomocna dla harmonizacji wielu cząstkowych strategii innowacji i podporządkowania ich realizacji kompleksowego celu strategicznego na przykład rozwiązania problemu utylizacji odpadów komunalnych i przemysłowych w określonym regionie, co może stanowić cel główny układu sieciowego. Przykładami układów sieciowych realizujących wspólny cel innowacyjny mogą być tzw. programy celowe organizujące jednostki badawcze i przedsiębiorstwa dla realizowania wdrożenia kompleksowej innowacji. Przykłady sieci aliansów ukierunkowanych na wspólne strategie innowacyjne można znaleźć między innymi wśród firm farmaceutycznych pracujących nad znalezieniem nowych leków w celu opanowania złożonej, trapiącej ludność choroby. Interesującym przykładem zastosowania w praktyce koncepcji otwartych innowacji 20 może być amerykańska firma InnoCentive zajmująca się rozwiązywaniem i komercjalizowaniem problemów badawczych z różnych dziedzin, takich jak inżynieria, informatyka, matematyka, chemia, nauki przyrodnicze, fizyka. Firma prezentuje na swojej stronie internetowej zadania, zagadki, które są niemal naukowymi wyzwaniami, a ten, kto rozwiąże dany problem, otrzymuje nagrodę pieniężną. Każda zagadka jest wyceniona. Osoby rozwiązujące owe zagadki pochodzą ze Stanów Zjednoczonych, Europy, Rosji, Chin, Indii i Argentyny. InnoCentive zapewnia doradztwo i usługi pozwalające klientom w pełni wykorzystać swoją sieć wynalazców 21. Specjalną odmianą sieciowych powiązań w procesach kreowania nowych produktów i rozwiązań innowacyjnych są klastry zakładające zorganizowaną współpracę przedsiębiorstw oraz powiązanych z nimi instytucji zajmujących się określoną dziedziną i znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie. To określenie, opierające się na definicji sformułowanej przez M. Portera, obecnie rozszerza się o struktury składające się również z innych podmiotów (przedsiębiorstw, organizacji badawczych, władz terytorialnych) współpracujących nad realizacją wspólnego celu dzięki połączeniom w sieci. Alianse i sieci pozwalają przedsiębiorstwom wypełnić lukę wiedzy bez większych nakładów czasowych i finansowych. Sieci kontaktów mogą prowadzić do powstania współpracy kolaboracyjnej, jak np. alians w zakresie badań i rozwoju. Tego rodzaju alianse pomiędzy niekonkurującymi ze sobą firmami stanowią siłę napędową w pozyskiwaniu zdolności technologicznych 22. Firmy mogą inwestować w nowo utworzone lub obecne na rynku przedsiębiorstwa, aby obserwować potencjalne możliwości. Mogą również przekazać swoją działalność w zakresie B+R innym podmiotom, w celu pozyskania wiedzy zewnętrznej. W procesie tworzenia innowacji nieustannie wzrasta bowiem rola dostawców usług technicznych, takich jak firmy inżynierskie oraz instytucje z wysoko rozwiniętą technologią. W modelu innowacji otwartych zupełnie uzasadnione jest przenoszenie (outsourcing) rozwoju kluczowej wiedzy poza granice swojej firmy 23. Podsumowanie Prezentowane w opracowaniu zmiany w otoczeniu przedsiębiorstw, wynikające między innymi z kryzysu gospodarczego oraz niezwykle dynamicznie zmieniających się układów sił gospodarczych na świecie, zmuszają przedsiębiorstwa do radykalnych zmian w zakresie kreowania oferty produktów, a co za tym idzie do procesów innowacyjnych. Według cytowanego już raportu agencji Arthur D. Little (The Future of Innovation Management: The Next 10 Years) przedsiębiorstwa będą musiały coraz bardziej koncentrować się na radykalnych innowacjach, aby utrzymać się w czołówce. Przewidywany jest dwukrotny wzrost sprzedaży innowacyjnych produktów w nowych obszarach działalności. Taki wzrost będzie mieć fundamentalne konsekwencje dla charakteru zarządzania innowacjami. Nastąpi również przyspieszenie tempa transferu innowacji do gospodarek rozwijających się, co będzie stanowić poważne źródło wyzwań dla menedżerów. Najważniejsze wnioski z badania są więc następujące: Udział produktów i usług w nowych obszarach biznesowych podwoi się z 20% w 2010 r. do 40% w 2020 r. 22 B. Gomes-Casseres, Alliance Strategies of Small Firms, Small Business Economics 1997, No O. Gassman, Opening up the Innovation Process. Towards an Agenda, R&D Management 2006, No

7 MiR_ qxd :50 Page 15 Udział przychodów z nowych produktów i usług wzrośnie z 30% w 2010 r. do 40% w 2020 r. Obniżenie kosztów jednostkowych dzięki innowacjom wzrośnie o 50% w ciągu najbliższych dziesięciu lat. Najważniejszym impulsem dla działań innowacyjnych w dalszym ciągu będzie coraz głębsze zrozumienie potrzeb klienta. Rozwój innowacji oraz nowatorskich rozwiązań, przede wszystkim na rynkach wschodzących, przyczyni się do znacznego wzrostu inwestycji w ciągu najbliższych dziesięciu lat. Europejskie firmy coraz bardziej będą przenosić swoje proinnowacyjne operacje z Europy i Stanów Zjednoczonych do Azji i Ameryki Południowej. Ich udział w całości operacji zwiększy się z 12% w 2010 r. do 25% w 2020 r R. Eagar, F. van Oene, C. Boulton, D. Roos, C. Dekeyser, The Future of Innovation Management..., jw. s UMMARY Changes in business environment and their effect on product strategies The article presents the analyses of chosen changes in business environment, which significantly affect product strategies. Main trends analyzed in the article are: the appearance of new, technologically competitive countries, including dynamically developing Chinese economy; growing cost of research, beyond the financial capabilities of single organizations, regions, and even whole economies; growing importance of strategic alliances in the process of creating market offer of an enterprise as well as convergence of technology science. The author points to the connections between mentioned phenomena and particular product strategies, with special emphasis put on innovation processes. 15

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r.

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r. Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA Toruń, 28.04.2015 r. GRUPA MEBLOWA HORECA 9 firm produkcyjnych oraz WSZP/UMK 2 firmy z branży informatycznej Produkcja mebli w technologiach: drewno, płyty meblowe,

Bardziej szczegółowo

Dlaczego warto działać w klastrze? Klastry a rozwój lokalnej przedsiębiorczości

Dlaczego warto działać w klastrze? Klastry a rozwój lokalnej przedsiębiorczości Dlaczego warto działać w klastrze? Klastry a rozwój lokalnej przedsiębiorczości DEFINICJE KLASTRA: Klastry to geograficzne skupiska wzajemnie powiązanych firm, wyspecjalizowanych dostawców, jednostek świadczących

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Cel główny: Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Cele szczegółowe: zwiększenie innowacyjności przedsiębiorstw, wzrost konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

Czynniki wzrostu innowacyjności regionu i przedsiębiorstw

Czynniki wzrostu innowacyjności regionu i przedsiębiorstw Czynniki wzrostu innowacyjności regionu i przedsiębiorstw prof. dr hab. Krystyna Poznańska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Katedra Zarządzania Innowacjami Poziom innowacyjności Polski na tle UE W raporcie

Bardziej szczegółowo

ergo energy to: www.ergoenergy.pl

ergo energy to: www.ergoenergy.pl ergo energy to: Sprzedaż energii elektrycznej na terenie całego kraju. Lider w implementacji nowatorskich rozwiązań. Realizacja projektów w ramach programów unijnych. Realizacja programów inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

SZWAJCARSKI RYNEK ICT DLA POLSKICH INWESTORÓW. Spotkanie informacyjne Czwartek, 13 listopada 2014, Warszawa

SZWAJCARSKI RYNEK ICT DLA POLSKICH INWESTORÓW. Spotkanie informacyjne Czwartek, 13 listopada 2014, Warszawa SZWAJCARSKI RYNEK ICT DLA POLSKICH INWESTORÓW Spotkanie informacyjne Czwartek, 13 listopada 2014, Warszawa Partnerzy: Swiss Business Hub Polska przy Ambasadzie Szwajcarii w Warszawie we współpracy z Polską

Bardziej szczegółowo

Strategia Lizbońska droga do sukcesu zjednoczonej Europy, UKIE, Warszawa 2002, s. 11. 5

Strategia Lizbońska droga do sukcesu zjednoczonej Europy, UKIE, Warszawa 2002, s. 11. 5 O autorze Tomasz Bartosz Kalinowski ukończył studia w 2003 r. na Uniwersytecie Łódzkim. W tym samym roku został zatrudniony jako asystent w Katedrze Zarządzania Jakością tej uczelni oraz rozpoczął studia

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00 PROGRAMY SEMINARIÓW TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk 1. Pojęcia podstawowe z obszaru innowacyjnej przedsiębiorczości 2. Proces poszukiwania innowacyjności 3. Proces wprowadzania innowacji

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r.

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r. Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 marca 2012 r. Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do RSI WM 2012-2020) Synteza diagnozy część 2 dokumentu RSI Analiza

Bardziej szczegółowo

STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE

STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE Janusz Szewczuk Katowice, Grudzień 2008 ROZWÓJ GOSPODARCZY MIAST Czym jest rozwój gospodarczy? Jak mierzyć rozwój gospodarczy? Stan gospodarki polskich miast

Bardziej szczegółowo

Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010

Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010 Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010 Inwestycje zagraniczne w Małopolsce 2009-2010 Plan prezentacji 1. Metody badań 2. Dynamika napływu inwestycji 3. Typy inwestycji 4. Struktura branżowa inwestycji

Bardziej szczegółowo

MANAGER INNOWACJI MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER INNOWACJI MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER INNOWACJI MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT I-A PRAWNO-TEORETYCZNE PODSTAWY PROJEKTÓW INNOWACYJNYCH Czym jest innowacja? Możliwe źródła Wewnętrzne i zewnętrzne źródła informacji o innowacji w przedsiębiorstwie.

Bardziej szczegółowo

Możliwości inwestycyjne w Łódzkiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej

Możliwości inwestycyjne w Łódzkiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej Możliwości inwestycyjne w Łódzkiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej Czerwiec 2014 POLSKA* wiodąca destynacja dla bezpośrednich inwestycji zagranicznych w 2012 roku silny gracz w Europie w 2012 roku 3. miejsce

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Daniel Szczechowski Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Opole, 13 listopada 2014 r. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 9 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 9 ROZDZIAŁ I Teoretyczne ujęcie innowacji... 11 1. Innowacje-proces innowacyjny-konkurencyjność... 11 2. System innowacyjny na poziomie regionu... 15 3. System innowacyjny a

Bardziej szczegółowo

Jerzy Majchrzak Dyrektor Departamentu Innowacji i Przemysłu

Jerzy Majchrzak Dyrektor Departamentu Innowacji i Przemysłu Jerzy Majchrzak Dyrektor Departamentu Innowacji i Przemysłu AUTOEVENT 2014 2 PRZEMYSŁ MOTORYZACYJNY Jeden z największych producentów samochodów i komponentów motoryzacyjnych w regionie Europy Środkowo-Wschodniej.

Bardziej szczegółowo

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020.

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Raport Społeczeństwo informacyjne w liczbach 2012 http://www.mac.gov.pl/raporty-i-dane/ 2 3% populacji firm w Polsce 1540 firm dużych Potencjał sektora

Bardziej szczegółowo

Prezentacja zakresu usług. Kompleksowe doradztwo w transferze technologii i komercjalizacji wyników prac badawczych. Warszawa, październik 2014

Prezentacja zakresu usług. Kompleksowe doradztwo w transferze technologii i komercjalizacji wyników prac badawczych. Warszawa, październik 2014 Prezentacja zakresu usług Kompleksowe doradztwo w transferze technologii i komercjalizacji wyników prac badawczych Warszawa, październik 2014 MDDP Nauka i Innowacje zakres działania Kluczowe usługi obejmują:

Bardziej szczegółowo

SŁOWNIK POJĘĆ ZWIĄZANYCH Z DEFINICJĄ KLASTRA

SŁOWNIK POJĘĆ ZWIĄZANYCH Z DEFINICJĄ KLASTRA SŁOWNIK POJĘĆ ZWIĄZANYCH Z DEFINICJĄ KLASTRA 1. Klaster / Klastering Strona 1 Rys historyczny Inicjatywy klastrowe powstają w wyniku polityki rozwoju gospodarczego lub też w wyniku wydarzeń, które skłaniają

Bardziej szczegółowo

Innowacyjność i nauka to nie to samo czyli jakiej polityki innowacyjności potrzeba w Polsce?

Innowacyjność i nauka to nie to samo czyli jakiej polityki innowacyjności potrzeba w Polsce? Innowacyjność i nauka to nie to samo czyli jakiej polityki innowacyjności potrzeba w Polsce? Wojciech Cellary Katedra Technologii Informacyjnych Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Mansfelda 4, 60-854 Poznań

Bardziej szczegółowo

Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie.

Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie. Trendy w robotyzacji przemysłu w Polsce i na świecie. Potrzeby rozwojowe światowego przemysłu powodują, że globalny popyt na roboty przemysłowe odznacza się tendencją wzrostową. W związku z tym, dynamiczny

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020. 23 stycznia 2014 r.

Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020. 23 stycznia 2014 r. Wsparcie dla MŚP w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020 23 stycznia 2014 r. Założenia PO IR Najważniejsze założenia Programu: realizacja projektów B+R w konsorcjach biznesu i nauki,

Bardziej szczegółowo

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Kierunek Analityka Gospodarcza Analiza ryzyka działalności gospodarczej Business Intelligence Ekonometria Klasyfikacja i analiza danych Metody ilościowe na rynku kapitałowym Metody ilościowe w analizach

Bardziej szczegółowo

MYŚL GLOBALNIE, DZIAŁAJ GLOBALNIE. dr Katarzyna Blanke- Ławniczak

MYŚL GLOBALNIE, DZIAŁAJ GLOBALNIE. dr Katarzyna Blanke- Ławniczak MYŚL GLOBALNIE, DZIAŁAJ GLOBALNIE dr Katarzyna Blanke- Ławniczak URUCHOM W SOBIE: 1. Global-mind-set, czyli globalną mentalność chęć i umiejętność eksploracji świata, poszukiwanie nowych trendów i możliwości.

Bardziej szczegółowo

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia

Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Studia II stopnia (magisterskie) niestacjonarne rok akademicki 2014/2015 Wybór promotorów prac magisterskich na kierunku Ekonomia Promotorzy prac dyplomowych Profesorowie Prof. dr hab. Stanisław CZAJA

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny

Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Wsparcie dla przedsiębiorców w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 16 maja

Bardziej szczegółowo

Gratuluję wszystkim absolwentom! Dzięki wytężonej pracy i. wielu poświęceniom otrzymujecie dziś dyplom Master of

Gratuluję wszystkim absolwentom! Dzięki wytężonej pracy i. wielu poświęceniom otrzymujecie dziś dyplom Master of Przemówienie Ambasadora Stephena D. Mulla Ceremonia wręczenia dyplomów WIEMBA Uniwersytet Warszawski 29 czerwca 2013r. Gratuluję wszystkim absolwentom! Dzięki wytężonej pracy i wielu poświęceniom otrzymujecie

Bardziej szczegółowo

Open innovation. "It is not enough just to be innovative. It is essential to be innovative all the time." Pinelli, Ernst & Young, 2012

Open innovation. It is not enough just to be innovative. It is essential to be innovative all the time. Pinelli, Ernst & Young, 2012 Open innovation. "It is not enough just to be innovative. It is essential to be innovative all the time." Pinelli, Ernst & Young, 2012 Projekt Mazowiecka Sieć Ośrodków Doradczo-Informacyjnych w zakresie

Bardziej szczegółowo

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r.

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r. I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 Szczecinek, 24 września 2015r. GOSPODARKA- INNOWACJE- NOWOCZESNE TECHNOLOGIE Celem głównym OP 1 jest podniesienie

Bardziej szczegółowo

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/2014_2020/strony/ glowna.aspx 2 I Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowoprzemysłowe

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne...

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne... SPIS TREŚCI Wstęp......................................................... 9 Rozdział 1. Pojęcie i istota funduszu inwestycyjnego.................. 13 1.1. Definicja funduszu inwestycyjnego...............................

Bardziej szczegółowo

Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy

Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy Paweł Zemła Członek Zarządu Equity Investments S.A. Wprowadzenie Strategie nastawione na

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy W jaki sposób firmy tworzą strategie? Prof. nadzw. dr hab. Justyna Światowiec-Szczepańska Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 19 listopada 2015 r. Dr Tomaszie Projektami

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie i Marketing Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 1 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Zagadnienia Wprowadzenie do tematyki zarządzania

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE SZKOLENIE ROZWIĄZANIA W ZAKRESIE ROZWOJU KAPITAŁU LUDZKIEGO PRZEDSIĘBIORSTW BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W WPROWADZENIE W dobie silnej konkurencji oraz wzrastającej świadomości

Bardziej szczegółowo

List intencyjny o strategicznym partnerstwie między AC SA. a Politechniką Białostocką

List intencyjny o strategicznym partnerstwie między AC SA. a Politechniką Białostocką Informacja prasowa Białystok, 1 grudnia 2012 List intencyjny o strategicznym partnerstwie między AC SA a Politechniką Białostocką W dniu 30.11.2012 r. w siedzibie Politechniki Białostockiej doszło do podpisania

Bardziej szczegółowo

Prezes Zarządu KDPW. Warszawa, 9 stycznia 2012 r.

Prezes Zarządu KDPW. Warszawa, 9 stycznia 2012 r. Strategia KDPW na lata 2010 2013. 2013 dr Iwona Sroka Prezes Zarządu KDPW Warszawa, 9 stycznia 2012 r. Horyzont czasowy Strategia KDPW na lata 2010 2013 2013 została przyjęta przez Radę Nadzorczą Spółki

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 15 kwietnia 2015 r. Alokacja

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE Opracowania sygnalne Szczecin, styczeń 2010 r. DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW W LATACH 2006-2008 W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM Wyniki badania działalności innowacyjnej

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG W RAMACH DZIAŁANIA 4.5

ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG W RAMACH DZIAŁANIA 4.5 ZMIANY W KRYTERIACH WYBORU FINANSOWANYCH OPERACJI PO IG W RAMACH DZIAŁANIA 4.5 LP Działanie Dotychczasowe brzmienie w brzmieniu zaakceptowanym przez KM 1. 4.5 W projekcie przewidziano komponent B+R - (utworzenie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM OPERACYJNY INTELIGENTNY ROZWÓJ

PROGRAM OPERACYJNY INTELIGENTNY ROZWÓJ PROGRAM OPERACYJNY INTELIGENTNY ROZWÓJ Celem Programu jest promowanie inwestycji przedsiębiorstw w badania i innowacje oraz rozwijanie powiązań i synergii między przedsiębiorstwami, ośrodkami badawczo-rozwojowymi

Bardziej szczegółowo

Aktywne formy kreowania współpracy

Aktywne formy kreowania współpracy Projekt nr... Kształtowanie sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego Dolnego Śląska ze szczególnym uwzględnieniem aspektów ekonomiczno społecznych Aktywne formy kreowania współpracy Dr inż.

Bardziej szczegółowo

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Maciej Cieślik Korzyści płynące z wprowadzania strategii społecznej odpowiedzialności biznesu w przedsiębiorstwach mają wymiar nie tylko wizerunkowy.

Bardziej szczegółowo

TWORZYMY DROGĘ OD POMYSŁU DO EFEKTYWNEGO BIZNESU

TWORZYMY DROGĘ OD POMYSŁU DO EFEKTYWNEGO BIZNESU TWORZYMY DROGĘ OD POMYSŁU DO EFEKTYWNEGO BIZNESU BTM Innovations wspiera przedsiębiorców, jednostki naukowe, grupy badawcze i wynalazców w tworzeniu innowacji. PRZYGOTOWUJEMY STRATEGIĘ ZABEZPIECZAMY WŁASNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

Czy logistyka może pomóc zbudować konkurencyjność

Czy logistyka może pomóc zbudować konkurencyjność A leading automotive logistics company A leading automotive logistics company Czy logistyka może pomóc zbudować konkurencyjność Prezentacja CAT Cargo Logistics Polska Michał Sierański 2014-05-28 Agenda

Bardziej szczegółowo

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA

FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA FINANSOWANIE INNOWACJI REKOMENDACJE DLA DOLNEGO ŚLĄSKA prof. nzw. dr hab. Beata Filipiak Unia Europejska stoi wobec konieczności wzmocnienia swojej międzynarodowej pozycji konkurencyjnej w obliczu zmieniających

Bardziej szczegółowo

Potencjał inwestycyjny w polskim sektorze budownictwa energetycznego sięga 30 mld euro

Potencjał inwestycyjny w polskim sektorze budownictwa energetycznego sięga 30 mld euro Kwiecień 2013 Katarzyna Bednarz Potencjał inwestycyjny w polskim sektorze budownictwa energetycznego sięga 30 mld euro Jedną z najważniejszych cech polskiego sektora energetycznego jest struktura produkcji

Bardziej szczegółowo

Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego na lata Justyna Lasak Departament Rozwoju Regionalnego Wydział Gospodarki

Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego na lata Justyna Lasak Departament Rozwoju Regionalnego Wydział Gospodarki Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego na lata 2011-2020 Justyna Lasak Departament Rozwoju Regionalnego Wydział Gospodarki Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego.

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 maja 2012 r. Tomasz Geodecki Piotr Kopyciński Łukasz Mamica Marcin Zawicki Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do

Bardziej szczegółowo

Materiał informacyjny

Materiał informacyjny Materiał informacyjny CREATING EQUITY, FUELING INNOVATION OVER 16 YEARS KIM JESTEŚMY? ConQuest Consulting od 16 lat świadczy najwyższej jakości usługi z zakresu doradztwa biznesowego obejmujące między

Bardziej szczegółowo

Dopasowanie IT/biznes

Dopasowanie IT/biznes Dopasowanie IT/biznes Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes HARVARD BUSINESS REVIEW, 2008-11-01 Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes http://ceo.cxo.pl/artykuly/51237_2/zarzadzanie.it.a.wzrost.wartosci.html

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA

WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA WSPÓŁPRACA ZAGRANICZNA Aktywność Polski na rynku międzynarodowym realizowana jest w trzech głównych obszarach: 1. Udziału w tworzeniu wspólnej polityki handlowej Unii Europejskiej uwzględniającej interesy

Bardziej szczegółowo

Inwestycje Kapitałowe

Inwestycje Kapitałowe Inwestycje Kapitałowe Twoje pomysły i nasz kapitał 27 mln na innowacje 1 Nie wystarczy być we właściwym miejscu we właściwym czasie. Musisz być z właściwą osobą we właściwym miejscu we właściwym czasie.

Bardziej szczegółowo

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze

Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze Możliwości zwiększania efektywności wykorzystania zasobów polskich MSP EDIT VALUE nowoczesne narzędzie wspierające decyzje gospodarcze 16.10. 2014, Konstantynów Łódzki AGENDA EDIT VALUE TOOL Narzędzie

Bardziej szczegółowo

Transfer wiedzy z uczelni wyższych do przemysłu podstawą rozwiniętej gospodarki rynkowej doświadczenia zachodnich krajów

Transfer wiedzy z uczelni wyższych do przemysłu podstawą rozwiniętej gospodarki rynkowej doświadczenia zachodnich krajów Transfer wiedzy z uczelni wyższych do przemysłu podstawą rozwiniętej gospodarki rynkowej doświadczenia zachodnich krajów Dr Marek Szarucki Katedra Analiz Strategicznych Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Bardziej szczegółowo

Otoczenie organizacji

Otoczenie organizacji Otoczenie organizacji Rodzaje otoczenia przedsiębiorstwa: makrootoczenie mezootoczenie otoczenie konkurencyjne Makrootoczenie jest to zespół warunków funkcjonowania przedsiębiorstwa wynikający z tego,

Bardziej szczegółowo

Wieczór powitalny - Powitalny Koktajl

Wieczór powitalny - Powitalny Koktajl Polish Investforum 2010, Gdaosk, 3 6.11.2010 AGENDA FORUM - DZIEO 1 Przyjazd Gości / Zakwaterowanie w hotelach Wieczór powitalny - Powitalny Koktajl AGENDA FORUM - 04.11.2010 Keynote speech/prezentacje

Bardziej szczegółowo

Analiza rynku łodzi jachtów w Portugalii. 2014-01-31 00:16:52

Analiza rynku łodzi jachtów w Portugalii. 2014-01-31 00:16:52 Analiza rynku łodzi jachtów w Portugalii. 2014-01-31 00:16:52 2 Zamieszczamy podsumowanie analizy rynkowej wraz z aneksem statystycznym, przygotowanej dla Centrów Obsługi Eksportera i Inwestora (COIE),

Bardziej szczegółowo

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych

Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych WROCŁAWSKI PARK TECHNOLOGICZNY Partnerzy regionalni Wrocławskiego Parku Technologicznego w realizacji celów statutowych Marek Winkowski Wiceprezes WPT S.A. Anna Madera - Kierownik DAIP Gdańsk, 09.03.2009

Bardziej szczegółowo

Nauka, Biznes, Innowacje Klaster Interdyscyplinarne Partnerstwo na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Transportu i Infrastruktury

Nauka, Biznes, Innowacje Klaster Interdyscyplinarne Partnerstwo na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Transportu i Infrastruktury Nauka, Biznes, Innowacje Klaster Interdyscyplinarne Partnerstwo na rzecz Innowacyjnego Rozwoju Transportu i Infrastruktury Anna Dąbrowska Fundacja Centrum Analiz Transportowych i Infrastrukturalnych Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Eureka Filary marki. Innowacyjność. Dostarczona. Dopasowanie Otwartość. wartość/efekt. Partnerstwo

Eureka Filary marki. Innowacyjność. Dostarczona. Dopasowanie Otwartość. wartość/efekt. Partnerstwo 1 Innowacyjność Dopasowanie Otwartość Partnerstwo Dostarczona wartość/efekt Współtworzymy sukcesy naszych Klientów w oparciu o trafną diagnozę organizacji, otoczenia biznesowego, wnikliwą analizę szans

Bardziej szczegółowo

Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP

Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP 2010 Aneta Wilmańska Zastępca Prezesa PARP Obecne i nowe usługi polskiego systemu wsparcia MŚP Wsparcie dla innowacyjnych przedsiębiorstw nowe perspektywy Warszawa, 26 maja 2010 r. PARP na rzecz rozwoju

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA KOMERCJALIZACJI TECHNOLOGII

AKADEMIA KOMERCJALIZACJI TECHNOLOGII AKADEMIA KOMERCJALIZACJI TECHNOLOGII PROGRAM SZKOLENIOWO-WARSZTATOWY GRUPY INVESTIN Termin: 24 listopada 11 grudnia 2015 Miejsce: Warszawa Centrum Przedsiębiorczości Smolna, ul. Smolna 4 Akademia Komercjalizacji

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA KOMERCJALIZACJI TECHNOLOGII

AKADEMIA KOMERCJALIZACJI TECHNOLOGII AKADEMIA KOMERCJALIZACJI TECHNOLOGII PROGRAM SZKOLENIOWO-WARSZTATOWY GRUPY INVESTIN Termin: 21 października 4 listopada 2015 Miejsce: Łódź Wojewódzkie Centrum Przedsiębiorczości, ul. Prezydenta Gabriela

Bardziej szczegółowo

Screening i ranking technologii

Screening i ranking technologii Screening i ranking technologii Maciej Psarski Uniwersytet Łódzki Centrum Transferu Technologii Screening i ranking Selekcja idei, technologii, opcji, możliwości, rynków, Na wczesnych etapach rozwoju przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

dr Grzegorz Mazurek racjonalna reakcja konkurencji celowy zintegrowanym orientacji rynkowej zidentyfikowaniu i przewidywaniu potrzeb odbiorców

dr Grzegorz Mazurek racjonalna reakcja konkurencji celowy zintegrowanym orientacji rynkowej zidentyfikowaniu i przewidywaniu potrzeb odbiorców Sprawy organizacyjne Literatura B. Żurawik, W. Żurawik: Marketing usług finansowych, PWN, Warszawa, 2001 M. Pluta-Olearnik: Marketing usług bankowych, PWE, Warszawa, 2001 Marketing na rynku usług finansowych

Bardziej szczegółowo

Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego

Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego Michał Majcherek Agro Klaster Kujawy Stowarzyszenie Na Rzecz Innowacji i Rozwoju W dzisiejszych warunkach konkurencyjność

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Wrocław, 9 kwietnia 2014

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Wrocław, 9 kwietnia 2014 Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Wrocław, 9 kwietnia 2014 Już po raz czwarty Bank Pekao przedstawia raport o sytuacji mikro i małych firm 7 tysięcy wywiadów z właścicielami firm, Badania

Bardziej szczegółowo

2012 Marketing produktu ekologicznego. dr Marek Jabłoński

2012 Marketing produktu ekologicznego. dr Marek Jabłoński 2012 Marketing produktu ekologicznego dr Marek Jabłoński Od kilku lat ekologia przestaje mieć znaczenie ideologiczne, w zamian za to nabiera wymiaru praktycznego i inżynierskiego. Większość firm na świecie,

Bardziej szczegółowo

Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020

Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Założeniem POIR jest wsparcie realizacji całego procesu powstawania

Bardziej szczegółowo

MASLANKA & Co. PATENTY I ZNAKI TOWAROWE. Logroño - Maj 2012

MASLANKA & Co. PATENTY I ZNAKI TOWAROWE. Logroño - Maj 2012 MASLANKA & Co. PATENTY I ZNAKI TOWAROWE Logroño - Maj 2012 CZYM SIĘ ZAJMUJEMY Oferujemy kompleksowe usługi w zakresie Praw Własności Przemysłowej: zgłoszenia, rejestracja i ochrona w trybie krajowym i

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych dr Błażej Lepczyński Marta Penczar dr Błażej Lepczyński, Marta Penczar Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Bardziej szczegółowo

Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia

Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia 1 Co to jest biznesplan? Biznes plan można zdefiniować jako długofalowy i kompleksowy plan działalności organizacji gospodarczej lub realizacji przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

Inteligentne specjalizacje Województwa Małopolskiego. Szanse i możliwości rozwoju przedsiębiorczości z wykorzystaniem środków RPO WM 2014-2020

Inteligentne specjalizacje Województwa Małopolskiego. Szanse i możliwości rozwoju przedsiębiorczości z wykorzystaniem środków RPO WM 2014-2020 Inteligentne specjalizacje Województwa Małopolskiego Szanse i możliwości rozwoju przedsiębiorczości z wykorzystaniem środków RPO WM 2014-2020 Kraków, 08 października 2015 r. Rafał Solecki - Dyrektor Małopolskie

Bardziej szczegółowo

INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Nazwa innowacji: Ekonomia i finanse - innowacyjny moduł programowy dla przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości Rodzaj innowacji: programowa

Bardziej szczegółowo

Dotacje dla wiedzy i technologii

Dotacje dla wiedzy i technologii Dotacje dla wiedzy i technologii Ewelina Hutmańska, Wiceprezes Zarządu Capital-ECI sp. z o.o. Polskie firmy wciąż są wtórnymi innowatorami Ponad 34,5 mld zł wydały na innowacje firmy, zatrudniające powyżej

Bardziej szczegółowo

Kierunki wspierania. Wyniki projektu Insight 2030

Kierunki wspierania. Wyniki projektu Insight 2030 Warszawa, 1 marca 2012 Kierunki wspierania innowacyjności ci przedsiębiorstw. Wyniki projektu Insight 2030 Beata Lubos, Naczelnik Wydziału Polityki Innowacyjności, Departament Rozwoju Gospodarki, Ministerstwo

Bardziej szczegółowo

Kontekst sytuacyjny: Pytanie pozostaje tylko w jakich obszarach ich rozwijać?

Kontekst sytuacyjny: Pytanie pozostaje tylko w jakich obszarach ich rozwijać? WPŁYW POZIOMU ŚWIADOMOŚCI BIZNESOWEJ NA ROZWÓJ ORGANIZACJI SPRZEDAŻY NA RYNKU PRODUKTÓW FMCG Szanowni Państwo, Przedstawiamy Państwu poniższą ofertę dotyczącą wsparcia pracowników działu sprzedaży w Państwa

Bardziej szczegółowo

Własność intelektualna w innowacyjnej gospodarce

Własność intelektualna w innowacyjnej gospodarce Własność intelektualna w innowacyjnej gospodarce dr Alicja Adamczak Prezes Urzędu Patentowego RP Zielona Góra, 7 listopada 2014 r. Własność intelektualna Prawa własności przemysłowej Ochrona tajemnicy

Bardziej szczegółowo

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 2013 Joanna Podgórska Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 Seminarium CATI Warszawa, 24 czerwca 2013 roku

Bardziej szczegółowo

Biuro w Rzeszowie: Expera Consulting ul. Paderewskiego 2 35-328 Rzeszów, Polska. e-mail: biuro@expera.pl Internet: www.expera.pl

Biuro w Rzeszowie: Expera Consulting ul. Paderewskiego 2 35-328 Rzeszów, Polska. e-mail: biuro@expera.pl Internet: www.expera.pl PREZENTACJA Slajd podsumowania FIRMY Biuro w Rzeszowie: Expera Consulting ul. Paderewskiego 2 35-328 Rzeszów, Polska e-mail: biuro@expera.pl Internet: www.expera.pl Nasza misja Naszą misją jest dostarczanie

Bardziej szczegółowo

Źródła finansowania badań przemysłowych i prac rozwojowych oraz wdrożeń innowacji

Źródła finansowania badań przemysłowych i prac rozwojowych oraz wdrożeń innowacji Źródła finansowania badań przemysłowych i prac rozwojowych oraz wdrożeń innowacji Agnieszka Matuszak 1 Strona 0 ŹRÓDŁA FINANSOWANIA BADAŃ PRZEMYSŁOWYCH I PRAC ROZWOJOWYCH ORAZ WDROŻEŃ INNOWACJI Jednym

Bardziej szczegółowo

w zakresie komercjalizacji własności intelektualnej Industrial networking for IP commercialization

w zakresie komercjalizacji własności intelektualnej Industrial networking for IP commercialization Współpraca praca przemysłowa w zakresie komercjalizacji własności intelektualnej Industrial networking for IP commercialization Luk Palmen Kraków, 5 września 2008 Dlaczego współpraca praca przemysłowa

Bardziej szczegółowo

Poland a true special economic zone

Poland a true special economic zone Poland a true special economic zone Raport EY Paweł Tynel 25 listopada 2013 r. Dlaczego powstał raport Poland a true special economic zone Zebranie w jednym dokumencie ważnych informacji dla inwestorów

Bardziej szczegółowo

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014 Aleksander Łaszek Wzrost gospodarczy I Źródło: Komisja Europejska Komisja Europejska prognozuje w 2014 i 2015 roku przyspieszenie tempa

Bardziej szczegółowo

DOTACJE NA INNOWACJE W POLIGRAFII 2014-2020

DOTACJE NA INNOWACJE W POLIGRAFII 2014-2020 DOTACJE NA INNOWACJE W POLIGRAFII 2014-2020 inż. Paweł Szarubka Integrator Systemów Poligraficznych Sp. z o.o. Reprograf Group Warszawa Polska poligrafia posiada bardzo duży potencjał, a dzięki ogromnym

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013

EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013 EUROPEJSKIE FORUM NOWYCH IDEI 2013 26 września 2013, godz. 15:30 17:00 Centrum Konferencyjne Sheraton Panel dyskusyjny Bezpieczeństwo energetyczne. Jaki model dla kogo? Ile solidarności, ile państwa, ile

Bardziej szczegółowo

Trendy eksportowe i perspektywiczne rynki dla polskich przedsiębiorców

Trendy eksportowe i perspektywiczne rynki dla polskich przedsiębiorców Trendy eksportowe i perspektywiczne rynki dla polskich przedsiębiorców 22 maja 2015 ul. Arkońska 6 (budynek A3), 80-387 Gdańsk tel.: 58 32 33 100 faks: 58 30 11 341 X Pomorskie Forum Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

Business services-led-development W poszukiwaniu nowej koncepcji rozwoju krajów Unii Europejskiej

Business services-led-development W poszukiwaniu nowej koncepcji rozwoju krajów Unii Europejskiej Business services-led-development W poszukiwaniu nowej koncepcji rozwoju krajów Unii Europejskiej Prof. dr hab. Piotr Niedzielski Dr Magdalena Majchrzak Uniwersytet Szczeciński Wydział Zarządzania i Ekonomiki

Bardziej szczegółowo

DORADZTWO DORADZTWO W ZAKRESIE DORADZTWO MARKETINGOWE MARKETINGOWE SZKOLENIA SZKOLENIA

DORADZTWO DORADZTWO W ZAKRESIE DORADZTWO MARKETINGOWE MARKETINGOWE SZKOLENIA SZKOLENIA ZAKRES DZIAŁALNOŚCI PMG CONSULTING PMG CONSULTING PMG CONSULTING PROJEKTY PROJEKTY POMOCOWE POMOCOWE UNII UNII EUROPEJSKIEJ EUROPEJSKIEJ W ZAKRESIE ZAKRESIE ZARZĄDZANIA ZARZĄDZANIA MARKETINGOWE MARKETINGOWE

Bardziej szczegółowo

Nauka- Biznes- Administracja

Nauka- Biznes- Administracja Nauka- Biznes- Administracja Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

IDEA KLASTRA. M. E. Porter The Competitive Advantage of Nations 1990. Geograficzna koncentracja firm

IDEA KLASTRA. M. E. Porter The Competitive Advantage of Nations 1990. Geograficzna koncentracja firm TRZYśYŁOWY ŁAŃCUCH WARTOŚCI IDEA KLASTRA Klastry przemysłowe to geograficzna koncentracja konkurencyjnych firm powiązanych w sieć [ ] przedsiębiorstw, dostawców, usług, instytucji akademickich oraz producentów.

Bardziej szczegółowo

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH Beata Nowotarska-Romaniak wydanie 3. zmienione Warszawa 2013 SPIS TREŚCI Wstęp... 7 Rozdział 1. Istota marketingu usług zdrowotnych... 11 1.1. System marketingu usług... 11

Bardziej szczegółowo

MAPA KOMPETENCJI W SEKTORZE IT JAKOŚCIOWA CHARAKTERYSTYKA PODAŻY I POPYTU NA KOMPETENCJE W SEKTORZE IT. Dr Agnieszka Wojtczuk-Turek

MAPA KOMPETENCJI W SEKTORZE IT JAKOŚCIOWA CHARAKTERYSTYKA PODAŻY I POPYTU NA KOMPETENCJE W SEKTORZE IT. Dr Agnieszka Wojtczuk-Turek MAPA KOMPETENCJI W SEKTORZE IT JAKOŚCIOWA CHARAKTERYSTYKA PODAŻY I POPYTU NA KOMPETENCJE W SEKTORZE IT Dr Agnieszka Wojtczuk-Turek Ogólna charakterystyka sektora Specyfika sektora: wysoka technologia wzajemny

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Współpraca przedsiębiorstw Od Kooperacji do kooperencji Wojciech Pitura Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie 26.03.2015 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Zwiększenie efektywności Działu Ekspedycji

Zwiększenie efektywności Działu Ekspedycji Zwiększenie efektywności Działu Ekspedycji Analiza na przykładzie Spółdzielni Piekarsko Ciastkarskiej w Warszawie Warszawa, Lipiec 2013 Spółdzielnia Piekarsko Ciastkarska w Warszawie SPC to największy

Bardziej szczegółowo