Vademecum. apetyt na. Moc witamin Zadbaj o swoje dziecko. minerały. witaminy!

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Vademecum. apetyt na. Moc witamin Zadbaj o swoje dziecko. minerały. witaminy!"

Transkrypt

1 Vademecum ZDROWIA minerały i witaminy Mam apetyt na witaminy!

2 vademecum zdrowia Życie witaminizowane Witamina A wzmacnia wzrok i skórę, D chroni przed krzywicą, a B9, czyli kwas foliowy, zapobiega niedokrwistości. Dlatego witaminy są dla naszego zdrowia, a zwłaszcza dla zdrowia dzieci, sprawą strategiczną. Witamina A Skutki witaminy A były znane już w starożytnym Egipcie, Grecji oraz Rzymie i były nazywane kurzą ślepotą lub ślepotą zmierzchową. Leczono ją, podając gotowaną lub surową wątrobę. Starożytni intuicyjnie wiedzieli, że robią dobrze. My dziś wiemy to już na pewno. Naukowcy stwierdzili, że aby Maluchom witamin dostarcza się w postaci preparatów, takich jak popularny Vibovit, który w sprawdzonej formule na rynku funkcjonuje już od 35 lat organizm mógł skorzystać z dobroczynnych skutków witaminy A (m.in. poprawy wzroku i stanu skóry), należy przyjmować ją razem z tłuszczem. Tylko w ten sposób substancja ta staje się przyswajalna przez komórki. To dlatego na stoiskach ze świeżym sokiem z marchewki (zawierającym prowitaminę A) często jest oferowana oliwa dodanie kilku kropli do soku spowoduje, że napój przyniesie nam większe korzyści. Dlatego też producenci masła i margaryny podają na opakowaniach informacje o zawartości witaminy A. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A, D, E i K), w przeciwieństwie do tych rozpuszczalnych w wodzie, nie są łatwo wydalane z organizmu wraz z moczem i dlatego łatwiej je przedawkować. Mamy często cieszą się, gdy skóra ich dzieci nabiera kolorków po regularnym piciu dużych ilości soku z marchewki. Tymczasem jest to sygnał do ograniczenia podawania takich napojów. Gdy wątroba nie jest już w stanie przerabiać podawanego beta-karotenu (prowitaminy A), nadmiar tej substancji jest odkładany w skórze, nadając jej charakterystyczny odcień. Witamina D Odpowiedni poziom witaminy D zmniejsza zapadalność na raka piersi, jelita i prostaty, stwardnienie rozsiane, łagodzi chroniczny ból mięśni i inne choroby. Mobilizuje także układ odpornościowy w walce z przeziębieniami i grypą. Mężczyźni z niedoborem witaminy D są narażeni na większe ryzyko zawału serca niż ci, którzy mają odpowiednie jej stężenie we krwi. Naukowcy z Harvard University School of Public Health przez dwa lata badali poziom witaminy D u mężczyzn. W ciągu następnej dekady 454 z nich przeszło zawał serca. Okazało się, że mimo podobnego wieku, podobnych nawyków związanych z paleniem i zachowań ryzykownych dla zdrowia, ci z chorym sercem mieli znacząco niższy poziom witaminy D (poniżej 15 ng/ml krwi w porównaniu z 30 ng/ml krwi u zdrowych). Prof. Pamela Goodwin z University of Toronto odkryła, że komórki nowotworowe mają receptory witaminy D oraz enzymy aktywujące tę substancję. Może mieć więc ona właściwości hamujące proces nowotworowy. Tym bardziej niepokojące są statystki wskazujące, że wiele ludzi cierpi na niedobór witaminy D. Ci, którzy mieli wystarczający poziom tej substancji we krwi, stanowili zaledwie 24 proc. uczestników badań epidemiologii raka piersi i 23 proc. w grupie badanych pod kątem chorób serca. W ostatnich latach wzrasta liczba przypadków krzywicy u dzieci. W związku z tym coraz częściej pojawiają się sugestie, by oprócz podawania mleka wzbogacanego w witaminę D zapewniać dzieciom spacer w słońcu. Wystarczy bowiem przebywać na zewnątrz co najmniej 15 minut w środku dnia z nieosłoniętymi twarzą i dłońmi, by organizm wytworzył odpowiednią dawkę witaminy D. Szczególnie powinny o tym pamiętać osoby stosujące codziennie kremy przeciwsłoneczne. ZDJĘCIA: be&w, corbis Jak zachować witaminy w owocach i warzywach Nie wszystkie warzywa i owoce są najzdrowsze na surowo. Na przykład pomidory dopiero po ugotowaniu stają się bogatym źródłem likopenu, związku mającego właściwości antynowotworowe i chroniące przed chorobami serca. Niektóre witaminy (zwłaszcza z grupy B) w czasie gotowania przechodzą do wody, dlatego płyn, w którym gotowaliśmy warzywa, warto później wykorzystać do przyrządzenia sosu lub zupy. Gotowanie w wodzie jest najlepsze dla zachowania karotenów w warzywach. W wypadku marchwi ich poziom po ugotowaniu jest o jedną szóstą wyższy niż w surowym warzywie. Zawarte w brokułach i cukinii polifenole, przeciwutleniacze zmniejszające ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia i nowotworów, najlepiej konserwują się podczas gotowania na parze. Gotowanie nie sprzyja z kolei witaminom C, B oraz kwasowi foliowemu. Substancje Witamina B9 Nie do przecenienia jest także rola witaminy B9, zwanej kwasem foliowym. Witamina życia, jak nazywana jest ta substancja, ma być dodawana do najczęściej spożywanych produktów. W USA od lat syntetycznym kwasem foliowym wzbogaca się wszystkie produkty zbożowe (dodając 0,14 mg na 100 g produktu). Od tego czasu średni poziom kwasu foliowego we krwi Amerykanów wzrósł dwukrotnie, a zagrożenie chorobami serca spadło o 11 proc. Kwas foliowy zawierają zielone warzywa liściaste, strączkowe i cytrusy, ale z diety organizm przyswaja go najwyżej w ilości 0,2 mg. Warto więc uzupełniać jego niedobory tabletkami. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca spożywanie 0,4 mg kwasu foliowego w tabletkach dziennie. U kobiet w wieku rozrodczym spożywanie takiej ilości przez miesiąc przed planowanym poczęciem i przez trzy pierwsze miesiące ciąży w 70 proc. chroni przed urodzeniem dziecka z bezmózgowiem, przepukliną mózgową i rozszczepem kręgosłupa. Kłopot polega na tym, że tylko nieliczne kobiety zażywają kwas foliowy profilaktycznie, tymczasem te są rozpuszczalne w wodzie i wrażliwe na temperaturę. Po ugotowaniu szpinaku pozostaje w nim tylko 50 proc. kwasu foliowego. Surowy zawiera średnio 155 mg w 100 g. Jeśli chcemy zjeść surówkę z szatkowanej kapusty, nie czekajmy z podaniem dłużej niż sześć godzin od przygotowania. Po upływie tego czasu ginie aż trzy czwarte glukozynolatów mających działanie antybakteryje i antywirusowe. Warzywa i owoce tracą część składników odżywczych, jeszcze zanim trafią do garnka. Szczególnie szybko znika witamina C. Szpinak i zielona fasolka po tygodniu przechowywania w lodówce mogą stracić aż 75 proc. tej witaminy. Wiele osób uważa, że warzywa i owoce z puszki czy mrożonki nie mają wartości odżywczych. To nieprawda. W trakcie przetwarzania ginie część witamin i minerałów, ale warzywa i owoce przeznaczone do przetwórstwa pochodzą z najlepszych upraw, podlegają kontroli jakości i trafiają do obróbki zaraz po zebraniu. Na przykład w mrożonych owocach leśnych jest niemal taka sama ilość polifenoli jak w świeżych. Również błonnik pozostaje w niezmienionej ilości w produktach mrożonych i z puszki. większość poczęć jest nieplanowana mówi dr Ewa Mierzejewska z Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie. Kobiety dowiadują się, że są w ciąży, po miesiącu od poczęcia i nawet jeśli zaczną wtedy przyjmować kwas foliowy, jest za późno, by ochronić płód przed uszkodzeniami cewy nerwowej, która rozwija się między 14. i 23. dniem od zapłodnienia. Spożywanie 1 mg kwasu foliowego dziennie prawie o połowę zmniejsza ryzyko nadciśnienia wykazały badania specjalistów z Brigham and Women s Hospital w Bostonie. Niedobór kwasu foliowego zwiększa we krwi poziom homocysteiny, aminokwasu, który w zbyt wysokim stężeniu uszkadza naczynia krwionośne, co prowadzi do udaru mózgu, zawału serca i choroby wieńcowej. Zbyt duże stężenie homocysteiny sprzyja też poronieniom, a u kobiet po 35. roku życia zwiększa ryzyko urodzenia dziecka z zespołem Downa. Przedawkowanie kwasu foliowego nie szkodzi zdrowiu, bo jego nadmiar jest wydalany z moczem. Monika Maciejewska stanowią uzupełnienie codziennej diety dzieci powyżej 4. roku życia, szczególnie w okresie rekonwalescencji i zwiększonego zapotrzebowania na witaminy (np. w okresie jesienno-zimowym i zimowo-wiosennym). Dostarczenie witamin i mikroelementów w odpowiednich ilościach i proporcjach zapewnia organizmowi dziecka optymalny rozwój, jest niezbędne w okresach zmniejszonej odporności, rekonwalescencji, wzmożonego wysiłku i szybkiego wzrostu. Zalecana do spożycia dzienna porcja: Dzieci powyżej 4 roku życia 1 żelek dziennie. VIBOVIT ZOOŻELKI to zestaw aż 11 podstawowych witamin i mikroelementów niezbędnych do prawidłowego rozwoju młodego organizmu. Zawartość witamin i mikroelementów w jednym żelku Witamina C Niacyna Cynk Witamina E Kwas pantotenowy 30,00 mg 9,00 mg 7,50 mg 5,00 mg 3,00 mg Witamina A 100 µg Foliany (kwas foliowy) 75 µg Biotyna 10 µg Selen 400 µg Witamina D 2,50 µg Witamina B 12 0,50 µg Informacji udziela: Teva Polska, ul. Domaniewska 49, Warszawa, tel VIBO/03/2010/820

3 vademecum zdrowia Witaminy rozpuszczalne w wodzie B1 (tiamina) prawidłowe działanie tkanki nerwowej, przyswajanie cukrów i tłuszczów choroba beri-beri, zapalenie wielonerwowe, zaburzenia działania centralnego układu nerwowego osłabienie, obrzęki, nudności, zaburzenia rytmu serca, reakcje alergiczne (do może dojść tylko w wypadku podawania wit. B1 w zastrzykach) wątróbka, jaja, drożdże, owoce strączkowe, chleb razowy, mleko B2 ( ryboflawina) przyswajanie białek i węglowodanów, przemiany biochemiczne w siatkówce zajady, łojotok, światłowstręt, łzawienie, wypadanie włosów, kłopoty z koncentracją, bezsenność, dystrofia mięśni nudności, torsje jaja, wątróbka, migdały, grzyby, zielone części warzyw, pstrąg, makrela, pieczywo pełnoziarniste, groch, mleko, jogurt, kefir, drożdże, orzechy włoskie Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach B3 (niacyna, witamina PP) tworzenie czerwonych ciałek krwi, hamowanie toksycznego działania związków chemicznych, regulowanie poziomu cholesterolu osłabienie, bezsenność, zaburzenia działania układu nerwowego (agresja, niepokój, depresje, pobudzenie), choroby skóry, pelagra mrowienie i zaczerwienienie skóry, swędzenie skóry głowy, szum w uszach, niestrawność, arytmia, psychozy, utrata łaknienia wątróbka, chude mięso, serca, drób, ryby, fasola, groch, drożdże piwne, masło orzechowe, orzechy, suszone brzoskwinie, pełne ziarno, migdały, grzyby A (retinol) D (kalcyferol) E (tokoferol) K (fitochinon) widzenie o zmroku, ochrona skóry przed promieniami UV, prawidłowy wzrost dzieci metabolizm tkanki kostnej, wchłanianie wapnia, wspomaganie działania układu odpornościowego, regulacja ciśnienia krwi ochrona komórek przed utlenianiem (czyli starzeniem i obumieraniem), leczenie męskiej bezpłodności, zaburzeń mięśniowych i zaburzeń wytrysku, miażdżycy oraz chorób serca krzepnięcie krwi niedowidzenie o zmierzchu (tzw. kurza ślepota), zmiany skórne nadciśnienie, u dorosłych osteoporoza, u dzieci krzywica, dowiedziono, że niedobór wit. D może prowadzić m.in. do rozwoju raka piersi, prostaty, jelita, chorób neurologicznych i cukrzycy pogorszenie wzroku i procesu gojenia ran, rogowacenie skóry, problemy z koncentracją, niedokrwistość, bezpłodność, osłabienie mięśni szkieletowych krwawienia, łatwo powstające i duże siniaki, problemy z gojeniem się ran, osłabiona mineralizacja kości, zapalenie jelita, biegunki niedostateczna zawartość wapnia w kościach, bóle stawów, powiększenie wątroby, u dzieci matek, które w czasie ciąży przyjmowały zbyt dużo witaminy A, mogą wystąpić wady wrodzone nudności i wymioty, zaparcia, osłabienie, nadmierne pragnienie, wzmożone oddawanie moczu, świąd skóry, złamania kości osłabienie mięśni, zaburzenia widzenia, bóle głowy, u dzieci matek, które w czasie ciąży przyjmowały zbyt dużo witaminy E, mogą wystąpić wady wrodzone wydłużony czas krzepnięcia krwi i gojenia się ran, niedokrwistość, nadmierne pocenie się, u niemowląt żółtaczka i uszkodzenia tkanki mózgowej jaja, masło, wątróbka, mleko, tran, jagody, a jako prowitamina (karoten): marchew, pomidory, owoce dzikiej róży tran, wątróbka, masło, jaja, mleko (aby przyswoić witaminę D, niezbędna jest ekspozycja skóry na słońce) jaja, orzechy włoskie, laskowe i ziemne, migdały, kiełki pszenicy, mąka pełnoziarnista, mleko, warzywa zielonolistne, owoce dzikiej róży, algi, oleje roślinne brokuły, rzepa, szpinak, sałata, awokado, brzoskwinie, ziemniaki, jaja, jogurt, ser, wątróbka, tran ZDJĘCIe: corbis B6 (pirydoksyna) B7 (biotyna, witamina H) B12 (cyjanokobalamina) B11 (kwas foliowy, witamina M, B9) C (kwas askorbinowy) przyswajanie aminokwasów, tworzenie krwinek, prawidłowe działanie układu nerwowego, ograniczanie toksyczności leków, łagodzenie PMS synteza aminokwasów, cukrów, białek i kwasów tłuszczowych, regulowanie pracy tarczycy, funkcjonowanie skóry i włosów bierze udział w tworzeniu nowych krwinek jest niezbędna do syntezy kwasów nukleinowych (czyli tworzenia DNA i RNA), dlatego za prawidłowy rozwój płodu aktywizacja systemu odpornościowego, niszczenie wirusów, gojenie ran, hamowanie tworzenia się sińców, regulacja poziomu cholesterolu, obniżanie ciśnienia krwi, ochrona przed promieniami UV drgawki, depresja, bezsenność, zapalenie nerwów, osłabienie układu odpornościowego, zapalenie skóry, kamica nerkowa wysypki, stany zapalne skóry, wypadanie włosów, podwyższony poziom cholesterolu, zmiany zapalne jelit niedokrwistość zahamowanie wzrostu i odbudowy komórek w organizmie, zmniejszenie ilości czerwonych ciałek krwi, wady cewy nerwowej u płodu szkorbut, samoistne krwawienia, uszkodzenia naczyń krwionośnych, rozpulchnienie dziąseł, bolesność stawów i mięśni, utrata apetytu, obniżenie wydolności fizycznej, depresja, osteoporoza brak koordynacji, zwyrodnienia tkanki nerwowej, mrowienie kończyn (przyswajanie witaminy B6 z pokarmu nie wywoła hiperwitaminozy) u ludzi duże stężenie tej witaminy nie wywołuje skutków ubocznych jedyny skutek, jaki może mieć nadmiar tej witaminy w organizmie, to alergia na tę substancję dla ludzi nie jest toksyczna nadmiar witaminy C zwykle jest wydalany z moczem, ale może wywołać nudności, biegunkę, wymioty, wysypkę wątróbka, drób, makrela, jaja, drożdże, kapusta, kalafior, marchew, szpinak, ziemniaki, fasola, orzeszki ziemne, orzechy włoskie, pestki dyni, banany, awokado wątróbka, orzechy włoskie i ziemne, żółtka jaj, migdały, sardynki, grzyby, brązowy ryż, mąka pełnoziarnista, szpinak, marchew, pomidory mleko, wątróbka, nerki i serce, chude mięso, ryby, skorupiaki, jaja zielone warzywa liściaste, rośliny strączkowe, ziarna zbóż, pomidory, soja, buraki, orzechy, słonecznik, żółtka jaj, banany, pomarańcze, awokado ziemniaki, kapusta kiszona, owoce dzikiej róży, jagody, maliny, jeżyny, cytrusy, papryka, brukselka, kapusta, cebula, szpinak, brokuły, kalarepa, jabłka, soja, pomidory, karczochy

4 vademecum zdrowia vademecum zdrowia Bezcenne minerały Woda na zdrowie O tym, jak cenne dla normalnego funkcjonowania jest odpowiednie stężenie mikro- i makroelementów, przekonał się każdy, kto miał kaca lub zatrucie pokarmowe. Poziom potasu i sodu wtedy spada, wywołując zawroty głowy, drżenie mięśni, zaburzenia rytmu serca. Zaburzenia gospodarki elektrolitowej są niebezpieczne. A nasz tryb życia im sprzyja. Zawartość magnezu w produktach spożywczych (w 1 kg) kakao gorzkie 4,2 g czekolada gorzka 1,7 g kasza gryczana 2,2 g orzechy laskowe 1,4 g Problemy z koncentracją i niepokój towarzyszące odwodnieniu wynikają z niewystarczającej ilości potasu, który jest niezbędny do prawidłowego przewodzenia impulsów w komórkach nerwowych, a więc m.in. za myślenie i samopoczucie. Jednak nawet gdy potasu jest wystarczająco dużo, te procesy nadal nie będą przebiegać prawidłowo, jeśli zabraknie magnezu, niezbędnego do przeniesienia impulsu nerwowego od jednej komórki do drugiej. Magnez jest wchłaniany w jelicie cienkim. Konkuruje tam jednak m.in. z wapniem zwiększone przyswajanie jednego z tych minerałów może obniżyć tempo wchłaniania drugiego. To jeden z powodów, dla których powstała teoria o tym, że preferowana na Zachodzie dieta wysokobiałkowa zwiększa negatywne skutki stresu w organizmie. Tymczasem to po prostu zawarty w mleku i jego przetworach wapń blokuje wchłanianie magnezu w jelicie. Dlatego przygotowując posiłki, należy brać pod uwagę nie tylko ich kaloryczność, ale także zawartość minerałów, i pamiętać o zachowaniu równowagi osoby chore na fasola biała 1,7 g płatki owsiane 1,3 g groch 1,2 g makrela, dorsz 0,3 g Warto wiedzieć wapń dwukrotnie obniża przyswajanie żelaza magnez zmniejsza wchłanianie żelaza cynk i wapń konkurują przy wchłanianiu żelazo zmniejsza korzystny wpływ witaminy E witaminy A i E zatrzymują działanie biotyny (witaminy B7) cynk zmniejsza wchłanianie żelaza o połowę podanie razem manganu i żelaza powoduje obniżenie przyswajalności żelaza o 40 proc. osteoporozę i przyjmujące dodatkowe dawki wapnia nie mogą zapominać o magnezie. Między przyjęciem tabletki wapnia i magnezu dobrze jest zachować trzygodzinną przerwę. U osób, u których dawki wapnia są zbyt duże w stosunku do dawek magnezu, wzrasta ryzyko wystąpienia chorób serca. Ludzki organizm potrzebuje dużo magnezu ( mg na dobę, czyli 6-8 tabletek preparatów magnezowych, i to zakładając ich 100-procentową wchłanialność). Natura o tym pamiętała i wyposażyła produkty jadalne w duże ilości tego składnika. Jak zwykle zawiódł człowiek. Nawożenie gleby związkami zawierającymi potas i stosowanie nadmiernej ilości konserwantów znacznie zmniejszają zawartość magnezu w produktach spożywczych. Kiedy już ten pierwiastek trafi do ludzkiego organizmu, jest nadal zagrożony: stres, palenie papierosów, picie alkoholu obniża jego zawartość w tkankach i płynach ustrojowych. Kawa wypłukuje magnez, a także potas i inne cenne substancje rozpuszczalne w wodzie, na przykład witaminy C i B. Podobnie działają coraz powszechniej stosowane leki przeczyszczające, nawet te ziołowe. Utracie magnezu sprzyja także stosowanie hormonalnej antykoncepcji, nierozsądnych diet, częste chodzenie do sauny i nadmierny wysiłek fizyczny. Magnez jest wydalany z moczem, a kiedy organizm jest nasycony pierwiastkiem, zmniejsza jego wchłanianie, dlatego w wypadku osób zdrowych warto stosować suplementy tego pierwiastka, stosując się do zaleceń podanych w ulotce. Niektóre właściwości magnezu w sposób intuicyjny zostały wykorzystane w polskiej kuchni. Bogatą w ten pierwiastek kaszę gryczaną podawano z gulaszem i ogórkiem kiszonym, jeszcze zanim odkryto, że magnez jest lepiej przyswajany w środowisku kwaśnym i z białkiem zwierzęcym. W idealnym świecie, w którym warzywa, owoce i mięso są tradycyjnie hodowane, świeże i pełne wartości odżywczych, ludzie odżywiają się rozsądnie i regularnie, nie są narażeni na stres i zażywają odpowiednio dużo ruchu, suplementy diety są zbędne. Należy jednak rozsądnie (czyli w porozumieniu z lekarzem) regulować zawartość poszczególnych pierwiastków w organizmie. Monika Maciejewska ZDJĘCIA: fpm, a. jagielak, k. pacuła Wszystkie wody butelkowe są reklamowane jako najzdrowsze, ale czasem to, co jest napisane na butelce, nie ma związku z tym, co jest w środku. Dlatego warto się nauczyć rozszyfrowywać informacje podane na etykietach. Przeciętny Polak pije ponad 50 l wody mineralnej rocznie. Do czołówki wciąż nam daleko. Włosi wypijają 185 l wody rocznie, Niemcy 115 l, a Francuzi 142 l. Po wody mineralne częściej sięgają mężczyźni, którzy wypijają cztery szklanki dziennie, podczas gdy kobiety jedynie trzy. Dietetycy zalecają tymczasem, by dla zachowania zdrowia codziennie wypijać sześć, siedem szklanek wody mineralnej. Ale jakiej? Najważniejsza jest zawartość magnezu i wapnia w wodzie, bo codziennie brakuje nam około 100 mg magnezu i co najmniej 200 mg wapnia twierdzi Tadeusz Wojtaszek, ekspert w dziedzinie wód mineralnych z Polskiego Towarzystwa Magnezologicznego. Takie ilości biopierwiastków można łatwo uzupełnić, pijąc wodę mineralną zawierającą co najmniej mg magnezu i powyżej 150 mg wapnia w litrze. Trzeba przy tym pilnować, by wapnia było dwukrotnie więcej niż magnezu. Nie wszystkie wody są odpowiednie dla wszystkich. Na przykład osoby cierpiące na nadciśnienie, mające problemy z krążeniem lub nerkami powinny ograniczać spożycie wody zawierającej dużo sodu, gdyż powoduje on wzrost ciśnienia i zaleganie wody w organizmie. Osoby cierpiące na nadkwasotę powinny natomiast pić wody o wysokim poziomie wodorowęglanów. Warto je też pić w początkowych stadiach cukrzycy, bo obniżają zawartość cukru we krwi i moczu oraz wydzielanie acetonu, poza tym korzystnie wpływają na działanie insuliny i regulują ph krwi. Należy jednak uważać, by nie przesadzić. Nie można pić w większych ilościach wody za- Wodne mity Nie ma wody, która mogłaby wyrównać niedobór potasu. Pijąc dziennie dwa litry butelkowanej wody, uzupełnimy jego niedobór zaledwie w 1 proc. Iwona Konarska Woda gazowana nie jest mniej zdrowa. Bardziej orzeźwia i jest pewniejsza pod względem bakteriologicznym, bo dwutlenek węgla zmniejsza ryzyko jej skażenia. wierającej powyżej 600 mg wodorowęglanów w litrze, bo to zaburza trawienie. Podczas pracy fizycznej, uprawiania sportu i w czasie upałów warto pić wodę zawierającą związki chlorkowo-sodowe. Uzupełniają ubytki soli i poprawiają wydolność organizmu. Przy dużym ubytku soli z organizmu spowodowanym intensywnym wysiłkiem zalecane jest picie wody zawierającej w litrze nawet 1000 mg sodu i 1500 mg chlorków. Bezpieczne dla wszystkich nawet dla małych dzieci i kobiet w ciąży są wody niskozmineralizowane, czyli zawierające poniżej 50 mg składników mineralnych w litrze. Są bakteriologicznie czyste i nie mają szkodliwych składników, ale nie zawierają też zbyt wielu biopierwiastków. W czasie upałów i wysiłku nie należy jednak pić wody bez minerałów, bo rozcieńcza ona elektrolity. Odkładający się kamień nie świadczy o złej jakości wody. Jeśli kamień się nie odkłada, to znak, że woda jest miękka, a więc dobra do pralki, a nie dla człowieka. VIBOVIT BOBAS i VIBOVIT JUNIOR to zestawy 10 podstawowych witamin niezbędnych do prawidłowego rozwoju młodego organizmu. Vibovit stanowi uzupełnienie codziennej diety dzieci w wieku 2-12 lat, szczególnie w okresie rekonwalescencji i zwiększonego zapotrzebowania na witaminy (np. w okresie jesienno-zimowym i zi- mowo-wiosennym). Zawartość witamin w jednej saszetce Witamina C 25 mg (42*) 30 mg (50*) Niacyna Dla dzieci w wieku 2-4 lat. Nie zawiera konserwantów i sztucznych barwników. Dla dzieci w wieku 4-12 lat. Dostępny w 4 smakach: truskawkowym, pomarańczowym, cytrynowym i waniliowym. 7 mg (39*) 7 mg (39*) Witamina E 3,5 mg (35*) 3,5 mg (35*) Kwas pantotenowy 1,5 mg (25*) 1,6 mg (27*) Witamina B 2 0,7 mg (44*) 0,7 mg (44*) Witamina B 6 0,7 mg (35*) 0,7 mg (35*) Witamina B 1 0,6 mg (43*) 0,6 mg (43*) Witamina A 300 µg (38*) 350 µg (44*) Witamina D 2,5 µg (50*) 2,5 µg (50*) Witamina B 12 0,5 µg (50*) 0,5 µg (50*) *Procent realizacji dziennego zalecanego spożycia Informacji udziela: Teva Polska, ul. Domaniewska 49, Warszawa, tel

5 vademecum zdrowia Minerały w ciele człowieka wapń wchodzi w skład kości i ścian komórkowych, przewodzi impulsy bioelektryczne, bierze udział w krzepnięciu krwi, skurczach mięśni, wydzielaniu hormonów i neuroprzekaźników osteoporoza, krzywica, nadmierna pobudliwość mięśni do skurczu (tężyczka), zaburzenia krzepnięcia krwi, zaburzenia rytmu serca, niedociśnienie tętnicze kamica nerkowa, brak łaknienia, zaparcia, chudnięcie mleko i jego przetwory, ryby morskie, woda mineralna, kapusta, brukselka, brokuły, jarmuż oraz rośliny strączkowe fosfor tworzenie kości i zębów, a także mięśni i mózgu, regulacja pracy serca i nerek, pobudliwość nerwowa, przemiany metaboliczne zaburzenia w rozwoju tkanki kostnej i budowie szkieletu, zaburzenia pobudliwości nerwowej, osłabienie, kłopoty z oddychaniem bóle kości i stawów, obniżenie stężenia wapnia ryby, mięso, drób, jajka, orzechy, pełne ziarno żelazo tworzenie hemoglobiny (transportującej tlen we krwi), oddychanie komórkowe, tworzenie niektórych enzymów zmęczenie, drażliwość, osłabienie, bóle głowy wymioty, biegunka i uszkodzenie jelit (nadmierne stężenie żelaza powstaje u osób leczonych zbyt długo lub zbyt dużymi dawkami tego pierwiastka, przetoczeniami krwi i u alkoholików) wątroba, mięso, orzechy, rośliny strączkowe, żółtka jaj magnez utrzymywanie ciśnienia osmotycznego krwi i innych tkanek, utrzymywanie struktury rybosomów, budowa kości, przekazywanie sygnałów w układzie nerwowym zwiększenie pobudliwości nerwowo-mięśniowej i nieprawidłowości pracy serca, które mogą prowadzić do zawrotów głowy, skurczów łydek, mrowienia kończyn wypadania włosów, lęków biegunki, nadmiar magnezu jest wydalany z moczem, dlatego może wystąpić przede wszystkim u osób z chorobami nerek kakao, czekolada, kasza gryczana, fasola biała, groch, orzechy laskowe, płatki owsiane, makrela, dorsz jod produkcja hormonów tarczycy (tyroksyny T4 i trójjodotyroniny T3) odpowiedzialnych za metabolizm i pracę innych komórek organizmu niedoczynność i przerost tarczycy; występuje głównie w okolicach górskich i tam, gdzie nie dodaje się jodu do soli lub mąki; dawniej na takich terenach obserwowano wrodzony kretynizm u dzieci nie są znane objawy zatrucia czy spowodowane jodem naturalnym; ponaddwudziestokrotne przekraczanie dawek może doprowadzić do wola tarczycy, niepokoju i wytrzeszczu oczu jodowana sól kuchenna, ryby morskie, nadmorskie powietrze potas bierze udział w przewodzeniu impulsów przez neurony, aktywizuje wiele enzymów, utrzymuje równowagę kwasowo-zasadową zaburzenia pracy układu nerwowo-mięśniowego, sercowego i pracy nerek, zaparcia, wydłużony czas gojenia się ran, nerwowość, zaburzenia koncentracji, senność, omdlenia nieprawidłowe odczuwanie bodźców, mrowienie ust i języka, skurcze i porażenia mięśni, arytmia serca orzechy, rośliny strączkowe, ziemniaki, pomidory, cytrusy, pestki słonecznika, mięta cynk bierze udział w mineralizacji kości, gojeniu się ran, pracy układu odpornościowego, regulacji ciśnienia krwi, za prawidłowe wydzielanie insuliny, stężenie witaminy A i cholesterolu niedokrwistość, spowolnienie tempa wzrostu, wady wrodzone, zmiany skórne, biegunki, utrata apetytu (przyczyną 25 proc. objawów zaburzeń smaku i węchu jest niedobór cynku) podawane w dużych ilościach sole cynku są rakotwórcze mięso, ryby, ostrygi, jaja, drożdże piwne, warzywa, ziarna zbóż, pestki dyni, jajka, chude mleko, musztarda ziarnista

Sole Mineralne. Ciećwierski Szczepan Popławki Bartłomiej 1 TI

Sole Mineralne. Ciećwierski Szczepan Popławki Bartłomiej 1 TI Sole Mineralne Ciećwierski Szczepan Popławki Bartłomiej 1 TI Spis Treści 1. Co to są Sole Mineralne? 2. Rola Soli Mineralnych w Organizmie? 3. Co to są Mikro i Makroelementy? 4. Przyczyny niedoboru Soli

Bardziej szczegółowo

Odżywiamy się zdrowo! PREZENTACJA DLA PRZEDSZKOLAKÓW

Odżywiamy się zdrowo! PREZENTACJA DLA PRZEDSZKOLAKÓW Odżywiamy się zdrowo! PREZENTACJA DLA PRZEDSZKOLAKÓW CO POWINNY JEŚĆ DZIECI WITAMINY PRODUKTY ZBOŻOWE PRODUKTY POCHODZENIA ROŚLINNEGO PRODUKTY POCHODZENIA ZWIERZĘCEGO PRZETWORY MLECZNE ZASADY ZDROWEGO

Bardziej szczegółowo

Kategoria żywności, środek spożywczy lub składnik żywności. Warunki dla stosowania oświadczenia

Kategoria żywności, środek spożywczy lub składnik żywności. Warunki dla stosowania oświadczenia Kategoria, WITAMINY VITAMINS 1 Wiatminy ogólnie Vitamins, in general - witaminy pomagają w rozwoju wszystkich struktur organizmu; - witaminy pomagają zachować silny organizm; - witaminy są niezbędne dla

Bardziej szczegółowo

Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży

Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży Pamiętaj o codziennym spożywaniu produktów zawartych w piramidzie! PRODUKTY ZBOŻOWE ( mąki, kasza, ryż, płatki, pieczywo i makarony) Sągłównym

Bardziej szczegółowo

PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW

PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE NASTOLATKÓW Młody organizm, aby mógł prawidłowo się rozwijać potrzebuje wielu różnorodnych składników odżywczych, które powinny być nieodłączną częścią diety każdego dojrzewającego

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku NASZE KULINARNE TRADYCJE NASZE KULINARNE TRADYCJE Co składa się na nie? Bez jakich produktów i potraw nie wyobrażamy sobie

Bardziej szczegółowo

Żywienie a nastrój. Składniki odżywcze wpływające na nastrój:

Żywienie a nastrój. Składniki odżywcze wpływające na nastrój: Żywienie a nastrój dr inż. Joanna Myszkowska-Ryciak Katedra i Zakład Dietetyki SGGW w Warszawie Składniki odżywcze wpływające na nastrój: Kwas foliowy Witamina B 6 Witamina B 12 Witamina D Witamina C Kwasy

Bardziej szczegółowo

Zapotrzebowanie organizmu na składniki odżywcze, mineralne, witaminy i wodę.

Zapotrzebowanie organizmu na składniki odżywcze, mineralne, witaminy i wodę. Zapotrzebowanie organizmu na składniki odżywcze, mineralne, witaminy i wodę. Podział składników chemicznych organizmów Nasz pokarm jest mieszaniną różnych substancji chemicznych, które możemy podzielić

Bardziej szczegółowo

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA

10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. Należy spożywać produkty z różnych grup żywności (dbać o urozmaicenie posiłków) Kontroluj masę ciała (dbaj o zachowanie

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki w Rudzie Śląskiej

Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki w Rudzie Śląskiej Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki w Rudzie Śląskiej Zdrowe odżywianie polega na odpowiednim wyborze produktów i przygotowaniu posiłków umożliwiających prawidłowe funkcjonowanie organizmu poprzez

Bardziej szczegółowo

Sałatka owocowa czy tabletka - gdzie są lepsze witaminy?

Sałatka owocowa czy tabletka - gdzie są lepsze witaminy? Sałatka owocowa czy tabletka - gdzie są lepsze witaminy? Witaminy i składniki mineralne należą obok białek, tłuszczów i węglowodanów do podstawowych składników odżywczych, bez których funkcjonowanie żadnego

Bardziej szczegółowo

WITAMINY DLA DIABETYKÓW

WITAMINY DLA DIABETYKÓW WITAMINY DLA DIABETYKÓW Witaminy dla diabetyków: zestaw witamin i składników mineralnych dostosowany ilościowo i jakościowo do potrzeb osób chorych na cukrzycę jako uzupełnienie codziennej diety. Energia

Bardziej szczegółowo

Zadbaj o swoje zdrowie już dziś

Zadbaj o swoje zdrowie już dziś Zadbaj o swoje zdrowie już dziś Jurata Jurkun Specjalista ds. odżywiania i kontroli wagi Centrum Zdrowego Odżywiania i Kontroli Wagi w Suwałkach Zmiany cywilizacyjne Zmiany cywilizacyjne Transport Zbiory

Bardziej szczegółowo

Rola poszczególnych składników pokarmowych

Rola poszczególnych składników pokarmowych Zdrowy styl życia Rola poszczególnych składników pokarmowych 1. Białka Pełnią w organizmie funkcję budulcową. Są składnikiem wszystkich tkanek oraz kości. 2. Tłuszcze Pełnią w organizmie funkcję energetyczną.

Bardziej szczegółowo

ZBILANSOWANA DIETA TALERZ ZDROWIA SMACZNIE, ZDROWO, KOLOROWO. Anna Oblacińska Instytut Matki i Dziecka

ZBILANSOWANA DIETA TALERZ ZDROWIA SMACZNIE, ZDROWO, KOLOROWO. Anna Oblacińska Instytut Matki i Dziecka ZBILANSOWANA DIETA TALERZ ZDROWIA SMACZNIE, ZDROWO, KOLOROWO Anna Oblacińska Instytut Matki i Dziecka TALERZ CZY PIRAMIDA? Przedstawione w modelach zdrowego żywienia zalecenia żywieniowe to sugestie ogólne,

Bardziej szczegółowo

Odżywiamy się zdrowo! Filip Batko

Odżywiamy się zdrowo! Filip Batko Odżywiamy się zdrowo! Filip Batko KATEGORIE ŻYWIENIOWE WITAMINY PRODUKTY ZBOŻOWE PRODUKTY POCHODZENIA ROŚLINNEGO PRODUKTY POCHODZENIA ZWIERZĘCEGO PRZETWORY MLECZNE ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA WIERSZE NA ZDROWIE

Bardziej szczegółowo

Witaminy. Wykonała: Karina Olszanowska kl. I LO

Witaminy. Wykonała: Karina Olszanowska kl. I LO Witaminy Wykonała: Karina Olszanowska kl. I LO Co to są witaminy? Witaminy grupa organicznych związków chemicznych o różnorodnej budowie, niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu żywego. Mogą

Bardziej szczegółowo

Soki 100% naturalne MALINA ARONIA

Soki 100% naturalne MALINA ARONIA Soki 100% naturalne MALINA Sok z malin 100 % jest doskonałym uzupełnieniem codziennej diety. Zawiera bogactwo witamin: C, E, B1, B2, B6, PP oraz minerały: magnez, potas, wapń i żelazo. W jego składzie

Bardziej szczegółowo

Podczas gotowania część składników przedostaje się do wody. Część składników ulatnia się wraz z parą (głównie witamina C).

Podczas gotowania część składników przedostaje się do wody. Część składników ulatnia się wraz z parą (głównie witamina C). Podczas gotowania część składników przedostaje się do wody. Część składników ulatnia się wraz z parą (głównie witamina C). Wzrost temperatury redukuje poziom większości składników odżywczych. Surowy por

Bardziej szczegółowo

Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu.

Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu. Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu. Dostarczają także kwasu foliowego. Zawierają znaczne ilości składników

Bardziej szczegółowo

Metody: słowne (pogadanka), aktywizujące (metoda trójkąta), praktycznego działania. Formy: praca indywidualna, grupowa, zespołowa.

Metody: słowne (pogadanka), aktywizujące (metoda trójkąta), praktycznego działania. Formy: praca indywidualna, grupowa, zespołowa. 1. 2. Zdrowe odżywianie 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń zna: składniki odżywcze i rolę, jaką pełnią w organizmie, przyczyny powstawania zakażeń. b) Umiejętności Uczeń potrafi: przewidzieć skutki złego

Bardziej szczegółowo

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie Warsztaty żywieniowe Żywność buduje i regeneruje dostarcza energii zapewnia prawidłowe funkcjonowanie poprawia samopoczucie Żaden pojedynczy produkt nie dostarczy Ci wszystkiego, czego potrzebujesz dlatego

Bardziej szczegółowo

ZDROWE ODŻYWIANIE Dietetyka Dietetyka to nauka, która bada jak to, co spożywamy wpływa na nasze zdrowie i wydajność organizmu. Bada pewne składniki pożywienia, które mogą wpływać na nasze zdrowie. Na przykład

Bardziej szczegółowo

Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które

Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które DROGI RODZICU Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które zjadamy w ciągu dnia. Przy czym obowiązuje zasada,

Bardziej szczegółowo

Żywienie w szpiczaku mnogim

Żywienie w szpiczaku mnogim Żywienie w szpiczaku mnogim Spotkanie II : dbamy o kości mgr inż. Sławomir Kozłowski szpiczak mnogi leczenie osteoporoza- zaburzenie mineralizacji kości Czynniki środowiskowe dieta (wapń i witamina D)

Bardziej szczegółowo

Jakie produkty warto ze sobą łączyć a jakich połączeń produktów powinniśmy unikać?

Jakie produkty warto ze sobą łączyć a jakich połączeń produktów powinniśmy unikać? Jakie produkty warto ze sobą łączyć a jakich połączeń produktów powinniśmy unikać? Komponując codzienne posiłki z ulubionych produktów spożywczych zwykle nie zastanawiamy się nad ich wpływem na nasz organizm

Bardziej szczegółowo

Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki

Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki Dietetyczny środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego Witaminy i minerały dla osób z przewlekłą chorobą nerek i po przeszczepieniu nerki Zestaw witamin i składników mineralnych przygotowany

Bardziej szczegółowo

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 1.Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2.Bądź codziennie aktywny fizycznie ruch korzystnie wpływa na sprawność

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola 3 SPIS TREŚCI 1. Znaczenie nauki o żywieniu 1.1. Cele i zadania nauki o żywieniu................................................8 1.2. Rozwój nauki o żywieniu człowieka.............................................9

Bardziej szczegółowo

MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA

MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA Wartość odżywcza Żywność z tej grupy należy do grupy produktów białkowych. Białko mięsa, ryb i jaj charakteryzuje sie dużą wartością

Bardziej szczegółowo

Ekstrakt z Chińskich Daktyli TIENS. Doskonałe odżywienie krwi i ukojenie nerwów

Ekstrakt z Chińskich Daktyli TIENS. Doskonałe odżywienie krwi i ukojenie nerwów Ekstrakt z Chińskich Daktyli TIENS Doskonałe odżywienie krwi i ukojenie nerwów Lekarze z Chin uważają, że owoce głożyny znane jako chińskie daktyle pomagają zachować sprawność, poprawiają odporność, wspomagają

Bardziej szczegółowo

MAGDALENA KRZYSZKA studentka WYDZIAŁU WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I PROMOCJI ZDROWIA UNIWERSYTET SZCZECIŃSKI ZDROWY STYL ŻYCIA

MAGDALENA KRZYSZKA studentka WYDZIAŁU WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I PROMOCJI ZDROWIA UNIWERSYTET SZCZECIŃSKI ZDROWY STYL ŻYCIA MAGDALENA KRZYSZKA studentka WYDZIAŁU WYCHOWANIA FIZYCZNEGO I PROMOCJI ZDROWIA UNIWERSYTET SZCZECIŃSKI ZDROWY STYL ŻYCIA Na czym polega zdrowy styl życia? ZDROWY STYL ŻYCIA Prawidłowe odżywianie Aktywność

Bardziej szczegółowo

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r.

Warsztaty dla Rodziców. Wiosenne śniadanie. Warszawa 26.05.2015 r. Warsztaty dla Rodziców Wiosenne śniadanie Warszawa 26.05.2015 r. Urozmaicenie Uregulowanie Umiarkowanie Umiejętności Unikanie Prawidłowe żywienie 7 zasad wg prof. Bergera + Uprawianie sportu + Uśmiech

Bardziej szczegółowo

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY. Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r

ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY. Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r ZALECENIA ŻYWIENIOWE DLA DZIECI I MŁODZIEŻY Gimnazjum nr 1 w Piastowie Lidia Kaczor, 2011r PRAWIDŁOWE ODŻYWIANIE - definicja Prawidłowe odżywianie to nie tylko dostarczenie organizmowi energii, ale także

Bardziej szczegółowo

2011-03-17. Woda. Rola wody. Jestem tym co piję-dlaczego woda jest niezbędna dla zdrowia?

2011-03-17. Woda. Rola wody. Jestem tym co piję-dlaczego woda jest niezbędna dla zdrowia? Jestem tym co piję-dlaczego woda jest niezbędna dla zdrowia? A. Jarosz Woda głównym składnikiem ciała i podstawowym składnikiem pożywienia stanowi 50 80 %masy ciała zasoby wodne organizmu muszą być stale

Bardziej szczegółowo

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Piramida Żywienia Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Zasady zdrowego żywienia 1. Dbaj o różnorodnośd spożywanych produktów. 2. Strzeż się nadwagi i otyłości, nie zapominaj o codziennej aktywności fizycznej.

Bardziej szczegółowo

WITAMINY I MINERAŁY DLA OSÓB DIALIZOWANYCH

WITAMINY I MINERAŁY DLA OSÓB DIALIZOWANYCH Dietetyczny środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego WITAMINY I MINERAŁY DLA OSÓB DIALIZOWANYCH Zestaw witamin i składników mineralnych przygotowany w oparciu o doniesienia naukowe oraz przyjęte

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA - WITAMINY I SKŁADNIKI MINERALNE

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA - WITAMINY I SKŁADNIKI MINERALNE ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA - WITAMINY I SKŁADNIKI MINERALNE Witaminy i składniki mineralne są istotnym elementem prawidłowego odżywiania w każdym wieku. To niezbędne związki organiczne konieczne dla zachowania

Bardziej szczegółowo

Produkty Mleczne Tłuszcze Mięso, ryby, jaja Piramida żywienia Czego powinniśmy unikać Napoje gazowane, Chipsy Słodycze, Fast Foody PAMIĘTAJ!!

Produkty Mleczne Tłuszcze Mięso, ryby, jaja Piramida żywienia Czego powinniśmy unikać Napoje gazowane, Chipsy Słodycze, Fast Foody PAMIĘTAJ!! Zdrowy tryb życia Co robić żeby zdrowo żyć? Co otrzymujemy dzięki zdrowemu stylowi życia? Jak wygląda plan zdrowego żywienia? Chcesz być szczupła? Zdrowe odżywianie Węglowodany Warzywa i owoce Produkty

Bardziej szczegółowo

Czy dieta ma wpływ na działanie leków kardiologicznych? mgr Hanna Wilska

Czy dieta ma wpływ na działanie leków kardiologicznych? mgr Hanna Wilska Czy dieta ma wpływ na działanie leków kardiologicznych? mgr Hanna Wilska Spożycie leków 75,7% Polaków sięga po leki lub suplementy diety Najwyższy odsetek osoby powyżej 60 r.ż (97%) Najniższy osoby w wieku

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM (Instytutu Żywności i Żywienia 2009) 1. Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2. Bądź codziennie aktywny

Bardziej szczegółowo

Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie

Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie Doktorze Zdrówko, co to znaczy być zdrowym? Być zdrowym, to nie tylko nie chorować, ale też czuć się dobrze, być radosnym i sprawnym fizycznie. Czy wiesz, co pomaga

Bardziej szczegółowo

Tajemnica magnezu (część pierwsza)

Tajemnica magnezu (część pierwsza) Tajemnica magnezu (część pierwsza) Magnez, wapń, potas i sód są podstawowymi jonami niezbędnymi do zachowania równowagi pomiędzy poszczególnymi fizjologicznymi procesami w organizmie. Odchylenia od prawidłowego

Bardziej szczegółowo

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 25 czerwiec 2016

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 25 czerwiec 2016 CIĄŻA I KARMIENIE PIERSIĄ > Model : 4075211 Producent : MERCK KGAA FEMINATAL N - Podwójne zdrowie dziecka i mamy Zestaw witamin i minerałów dla kobiet w ciąży i karmiących piersią - najczęściej stosowany

Bardziej szczegółowo

Kiedy słyszymy słowo dieta to z wielu stron pojawiają się znaki zakazu. Czasem sprawia to wrażenie, że najbezpieczniej jeść korzonki, jagody i kwaśny

Kiedy słyszymy słowo dieta to z wielu stron pojawiają się znaki zakazu. Czasem sprawia to wrażenie, że najbezpieczniej jeść korzonki, jagody i kwaśny Kiedy słyszymy słowo dieta to z wielu stron pojawiają się znaki zakazu. Czasem sprawia to wrażenie, że najbezpieczniej jeść korzonki, jagody i kwaśny jogurt a całą resztę zostawić samobójcom, którzy jedzą

Bardziej szczegółowo

WARZYWA JAKIE I ILE W WYBRANYCH SCHORZENIACH

WARZYWA JAKIE I ILE W WYBRANYCH SCHORZENIACH WARZYWA JAKIE I ILE W WYBRANYCH SCHORZENIACH dr inż. Dominika Głąbska Zakład Dietetyki Katedra Dietetyki Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji SGGW warzywa i owoce są istotnym elementem codziennej

Bardziej szczegółowo

RACJONALNE ŻYWIENIE. Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów. 2007 r.

RACJONALNE ŻYWIENIE. Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów. 2007 r. RACJONALNE ŻYWIENIE Zespół Szkół Rolnicze Centrum Mokrzeszów 2007 r. RACJONALNE ŻYWIENIE Polega na systematycznym dostarczaniu do organizmu wszystkich niezbędnych składników odżywczych w ilościach i proporcjach

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAJĘĆ W RAMACH AKADEMII ZDROWEGO ŻYWIENIA. Opis. - praca z materiałami drukowanymi, - pogadanka, - dyskusja problemowa

PROGRAM ZAJĘĆ W RAMACH AKADEMII ZDROWEGO ŻYWIENIA. Opis. - praca z materiałami drukowanymi, - pogadanka, - dyskusja problemowa PROGRAM ZAJĘĆ W RAMACH AKADEMII ZDROWEGO ŻYWIENIA Uwaga: Dopuszcza się modyfikację kolejności zaplanowanych tematów. Kolejne zajęcia Temat główny - Liczba godzin Metody prowadzenia zajęć: Opis 1 PODSTAWOWE

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI

ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI 1. Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2. Bądź codziennie aktywny fizycznie - ruch korzystnie wpływa na sprawność i prawidłową sylwetkę.

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA. Agnieszka Wyszyńska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA. Agnieszka Wyszyńska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA Agnieszka Wyszyńska Oddział HŻŻ i PU WSSE w Białymstoku Nadwaga i otyłość - najważniejszy problem zdrowia publicznego. Istnieje ok. 80 chorób powstających na tle wadliwego

Bardziej szczegółowo

W zdrowym ciele zdrowy duch Ulotka informacyjna dla rodziców przygotowana przez klasę VI w ramach programu Trzymaj formę

W zdrowym ciele zdrowy duch Ulotka informacyjna dla rodziców przygotowana przez klasę VI w ramach programu Trzymaj formę W zdrowym ciele zdrowy duch Ulotka informacyjna dla rodziców przygotowana przez klasę VI w ramach programu Trzymaj formę Wybierz zdrowie! Oto pięć powodów, dla których warto wybrać zdrowy styl życia: Rzadziej

Bardziej szczegółowo

PRZEZ ŻOŁĄDEK DO MÓZGU. odżywianie a sprawność umysłowa dziecka

PRZEZ ŻOŁĄDEK DO MÓZGU. odżywianie a sprawność umysłowa dziecka Obecny styl życia i towarzyszące mu zmiany, także w naszym sposobie odżywiania się, zmniejszają zdolność uczenia się, sprzyjają przemęczeniu psychicznemu i fizycznemu, powodują drażliwość a nawet agresję.

Bardziej szczegółowo

Żywienie a aktywność tarczycy. prof. dr hab. Danuta Rosołowska-Huszcz Katedra Dietetyki SGGW

Żywienie a aktywność tarczycy. prof. dr hab. Danuta Rosołowska-Huszcz Katedra Dietetyki SGGW Żywienie a aktywność tarczycy prof. dr hab. Danuta Rosołowska-Huszcz Katedra Dietetyki SGGW Podwzgórze TRH Przysadka Oś podwzgórzowo przysadkowo - tarczycowa TSH Tarczyca T 4, T 3, rt 3 Osoczowe białka

Bardziej szczegółowo

Jedzmy zdrowo na kolorowo!

Jedzmy zdrowo na kolorowo! Jedzmy zdrowo na kolorowo! Dlaczego powinniśmy jeść warzywa? Ponieważ są źródłem: -witamin: głównie: beta-karoten, witamina C, kwas foliowy oraz witaminy K, niacyna oraz witaminy E -składników mineralnych:

Bardziej szczegółowo

prof. Krzysztof Krygier Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego Wiceprezes Polskiego Towarzystwa Technologów Żywności

prof. Krzysztof Krygier Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego Wiceprezes Polskiego Towarzystwa Technologów Żywności prof. Krzysztof Krygier Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego Wiceprezes Polskiego Towarzystwa Technologów Żywności Motto: Prawidłowe żywienie jest konieczne nie tylko dlatego, aby zapobiec chorobom, ale

Bardziej szczegółowo

Talerz zdrowia skuteczne

Talerz zdrowia skuteczne Talerz zdrowia skuteczne narzędzie zdrowego odżywiania PSSE Chełm Kierownik Sekcji OZiPZ Alicja Bork PRAWIDŁOWE ŻYWIENIE Gwarancją właściwego rozwoju fizycznego, sprawności umysłu oraz dobrego zdrowia

Bardziej szczegółowo

Składniki mineralne. Wstęp

Składniki mineralne. Wstęp Składniki mineralne Wstęp Podział, funkcje, źródła, zapotrzebowanie, ciekawostki Wstęp Składniki mineralne są to niezbędne do życia człowieka związki, zapewniające prawidłowy rozwój, reprodukcję oraz zdrowie

Bardziej szczegółowo

Kasza kukurydziana Kasza kukurydziana (polenta) produkowana jest z ziaren kukurydzy w postaci drobnego grysiku. Dostarcza błonnika, witamin B1 i PP

Kasza kukurydziana Kasza kukurydziana (polenta) produkowana jest z ziaren kukurydzy w postaci drobnego grysiku. Dostarcza błonnika, witamin B1 i PP Kasza kukurydziana Kasza kukurydziana (polenta) produkowana jest z ziaren kukurydzy w postaci drobnego grysiku. Dostarcza błonnika, witamin B1 i PP oraz beta-karotenu. Produkty z kukurydzy są sycące, dodające

Bardziej szczegółowo

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka

Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży. Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka Znaczenie pierwszego śniadania, czyli zdrowe odżywianie dzieci i młodzieży Na podstawie materiałów ORE- Anna Pisowacka JAK PRAWIDŁOWO SIĘ ODŻYWIAĆ? Zalecenia żywieniowe 6 + 1 U według S. Bergera Urozmaicenie

Bardziej szczegółowo

ŚWIADOME ŻYWIENIE A ROZWÓJ DZIECKA

ŚWIADOME ŻYWIENIE A ROZWÓJ DZIECKA ŚWIADOME ŻYWIENIE A ROZWÓJ DZIECKA mgr Katarzyna Liptak Nauczyciel wych. wczesnoszkolnego, Trener Wellness Co to jest ODŻYWIANIE? To proces życiowy polegający na pozyskiwaniu przez organizm ze środowiska

Bardziej szczegółowo

Piramida zdrowego żywienia w cukrzycy

Piramida zdrowego żywienia w cukrzycy Piramida zdrowego żywienia w cukrzycy Wysiłek fizyczny codziennie ok. 30-60 minut Codzienna aktywność fizyczna wpływa na dobre samopoczucie i lepsze funkcjonowanie organizmu. Każdy wysiłek fizyczny jest

Bardziej szczegółowo

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi Gdy robimy badania laboratoryjne krwi w wyniku otrzymujemy wydruk z niezliczoną liczbą skrótów, cyferek i znaków. Zazwyczaj odstępstwa od norm zaznaczone są na kartce z wynikami gwiazdkami. Zapraszamy

Bardziej szczegółowo

NOWA PIRAMIDA ZDROWEGO ŻYWIENIA. (czyli podstawy zdrowego odżywiania postawione na głowie)

NOWA PIRAMIDA ZDROWEGO ŻYWIENIA. (czyli podstawy zdrowego odżywiania postawione na głowie) NOWA PIRAMIDA ZDROWEGO ŻYWIENIA (czyli podstawy zdrowego odżywiania postawione na głowie) Dlaczego stara piramida żywieniowa jest zła? Po pierwsze okazuje się, że węglowodany w ilości sugerowanej przez

Bardziej szczegółowo

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy To NASZ Zielony sklepik w Zespole Szkół im. Jana Pawła II w Zielonkach! ZIELONKI = Zielony Sklepik = zdrowe i smaczne jedzenie Mamy coś do powiedzenia o piramidzie zdrowego

Bardziej szczegółowo

Autorki: Asia Pieczyńska Anna Parus Angelika Kolbertowicz Patrycja Banaś

Autorki: Asia Pieczyńska Anna Parus Angelika Kolbertowicz Patrycja Banaś Autorki: Asia Pieczyńska Anna Parus Angelika Kolbertowicz Patrycja Banaś Substancja bezpieczna Zalecana ostrożność Lepiej uważać Dodaje się ją do wyrobów cukierniczych, przetworów owocowych. Zapobiega

Bardziej szczegółowo

Mgr Magdalena Skowron Doradca Żywieniowy w Instytucie Psychodietetyki, Juice PLUS+ Company

Mgr Magdalena Skowron Doradca Żywieniowy w Instytucie Psychodietetyki, Juice PLUS+ Company Mgr Magdalena Skowron Doradca Żywieniowy w Instytucie Psychodietetyki, Juice PLUS+ Company Witaminy i składniki mineralne a wydolność biegacza Zdrowie, witalność, energia, siła - to częste synonimy witamin

Bardziej szczegółowo

ŻYWNOŚĆ TWÓJ CUDOWNY LEK

ŻYWNOŚĆ TWÓJ CUDOWNY LEK ŻYWNOŚĆ TWÓJ CUDOWNY LEK Nasz organizm jest wspaniale działającym samoregulującym się systemem Czynniki zewnętrzne: Pożywienie Gazy oddechowe Informacja NASZE ZDROWIE W DUŻEJ MIERZE ZALEŻY OD TEGO CO I

Bardziej szczegółowo

WODA I WITAMINY W ŻYCIU CZŁOWIEKA

WODA I WITAMINY W ŻYCIU CZŁOWIEKA WODA I WITAMINY W ŻYCIU CZŁOWIEKA Z TEJ PREZENTACJI DOWIEMY SIĘ: Rola wody w organizmie Niedobór wody w organizmie skutki Nadmiar wody w organizmie skutki Rola witamin w organizmie Niedobór witamin w organizmie

Bardziej szczegółowo

10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych

10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych 10. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych Temat: Potrawy typu fast food a żywność przygotowywana w domu. Cele: uświadomienie różnic pomiędzy daniami typu fast food a żywnością przygotowywaną

Bardziej szczegółowo

Osteosanum (Vision) suplement diety

Osteosanum (Vision) suplement diety Preparaty For Life VISION ziołowe Osteosanum (Vision) suplement diety Nutrimax+ (Vision) suplement diety Passilat (Vision) suplement diety Osteosanum (Vision) suplement diety Powiększ zdjęcie Cena za 144.00

Bardziej szczegółowo

8. Scenariusz lekcji dla klasy IV-VI szkoły podstawowej i I klasy gimnazjum

8. Scenariusz lekcji dla klasy IV-VI szkoły podstawowej i I klasy gimnazjum 8. Scenariusz lekcji dla klasy IV-VI szkoły podstawowej i I klasy gimnazjum Temat: Wybory żywieniowe produkty zalecane i niezalecane w żywieniu. Cel: Kształtowanie prawidłowych nawyków żywieniowych. Zdobyte

Bardziej szczegółowo

Olej rybi z olejem z rokitnika i witaminą E. Omega-3. Wyjątkowa formuła wykorzystująca starożytną mądrość chińską i nowoczesną technologię

Olej rybi z olejem z rokitnika i witaminą E. Omega-3. Wyjątkowa formuła wykorzystująca starożytną mądrość chińską i nowoczesną technologię Olej rybi z olejem z rokitnika i witaminą E Wyjątkowa formuła wykorzystująca starożytną mądrość chińską i nowoczesną technologię Dlaczego kwasy tłuszczowe są tak ważne? Kwasy tłuszczowe należą do grupy

Bardziej szczegółowo

Zdrowe odżywianie jest to sposób odżywiania, polegający na przyjmowaniu substancji korzystnych dla zdrowia w celu zapewnienia lub poprawy zdrowia.

Zdrowe odżywianie jest to sposób odżywiania, polegający na przyjmowaniu substancji korzystnych dla zdrowia w celu zapewnienia lub poprawy zdrowia. ZDROWE ODŻYWIANIE Zdrowe odżywianie jest to sposób odżywiania, polegający na przyjmowaniu substancji korzystnych dla zdrowia w celu zapewnienia lub poprawy zdrowia. Istotne jest zmniejszenie ryzyka wystąpienia

Bardziej szczegółowo

PROJEKT TRZYMAJ FORMĘ

PROJEKT TRZYMAJ FORMĘ PROJEKT TRZYMAJ FORMĘ dotyczący racjonalnego odżywiania się dzieci i młodzieży w wieku od 11 do 16 roku życia (projekt obejmuje klasy 5-6 szkoły podstawowej oraz I III gimnazjum) Projekt realizowany w

Bardziej szczegółowo

Dieta i zdrowie naszych dzieci

Dieta i zdrowie naszych dzieci Dieta i zdrowie naszych dzieci Czego potrzebuje uczące się dziecko? Żelazo To dzięki niemu dotleniona krew dopływa do każdej komórki mózgu, dostarczając składniki odżywcze i zwiększając sprawność myślenia.

Bardziej szczegółowo

Konspekt lekcji biologii w klasie II.

Konspekt lekcji biologii w klasie II. Konspekt lekcji biologii w klasie II. I. Hasło programowe: Odżywianie się organizmów. Opracowanie: mgr Halina Gołąb II. Temat: Witaminy i sole mineralne - czynniki niezbędne do prawidłowego funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego DIETETYKA Dariusz Włodarek SPIS TREŚCI Rozdział I. Planowanie i organizacja żywienia dietetycznego 1.1. Zagadnienia sanitarno-higieniczne w żywieniu dietetycznym 1.2. Dobór surowców i technik przyrządzania

Bardziej szczegółowo

Miejsce mięsa w diecie

Miejsce mięsa w diecie Miejsce mięsa w diecie Walory zdrowotne mięsa od dawna są przedmiotem kontrowersyjnych poglądów wśród ludzi. Jedni widzą w mięsie znakomite źródło niezbędnych składników odżywczych, inni natomiast przypisują

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA ANETA SADOWSKA

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA ANETA SADOWSKA ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA ANETA SADOWSKA I PATRYCJA SZAFRAŃSKA HASŁO PORADNIKA Nie wystarczy jeść - należy się odżywiać - to mądre słowa. Nie należy wpychać w siebie wszystkiego co jest na stole, czy w

Bardziej szczegółowo

potrzebujemy ich 1 g, by nasz organizm dobrze funkcjonował.

potrzebujemy ich 1 g, by nasz organizm dobrze funkcjonował. Specjaliści od zdrowego żywienia biją na alarm. Jemy za mało ryb morskich, co oznacza, że w organizmie przeciętnego Polaka brakuje nienasyconych kwasów Omega 3, uważanych przez wielu naukowców za złoty

Bardziej szczegółowo

ICBerry (Vision) suplement diety

ICBerry (Vision) suplement diety Preparaty Dla kobiet VISION ziołowe ICBerry (Vision) suplement diety Hiper (Vision) suplement diety Junior Neo (Vision) suplement diety ICBerry (Vision) suplement diety Powiększ zdjęcie Cena za 184.00

Bardziej szczegółowo

[IMIĘ I NAZWISKO:. KLASA.. NR ]

[IMIĘ I NAZWISKO:. KLASA.. NR ] Zadanie 1. (1 pkt). Witaminy są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. Niedobór nawet jednej z nich może prowadzić do poważnych zaburzeń fizjologicznych. Można tego uniknąć, stosując

Bardziej szczegółowo

CIAŁO I ZDROWIE WSZECHŚWIAT KOMÓREK

CIAŁO I ZDROWIE WSZECHŚWIAT KOMÓREK CIAŁ I ZDRWIE WSZECHŚWIAT KMÓREK RGANIZM RGANY TKANKA SKŁADNIKI DŻYWCZE x x KMÓRKA x FUNDAMENT ZDRWEG ŻYCIA x PRZEMIANA MATERII WSZECHŚWIAT KMÓREK Komórki są budulcem wszystkich żywych istot, również nasze

Bardziej szczegółowo

ROZPOCZĘTY! PAMIĘTAJ!

ROZPOCZĘTY! PAMIĘTAJ! SEZON GRILLOWY SEZON GRILLOWY ROZPOCZĘTY! Nadszedł czas na czyszczenie grillów i wyruszenie do sklepu po niezbędne produkty. Potrawy z grilla cieszą się dużym powodzeniem wśród Polaków. Co zrobić, by oprócz

Bardziej szczegółowo

Wyzwanie na Odchudzanie

Wyzwanie na Odchudzanie Wyzwanie na Odchudzanie Gratulacje! Dzisiejsze tematy: Węglowodany Cukier Indeks i Ładunek Glikemiczny Węglowodany są ważne! są źródłem szybko przyswajalnej energii, odżywiają bezpośrednio komórki mózgowe,

Bardziej szczegółowo

Konkursu wiedzy o zdrowym stylu życia Trzymaj Formę! rok szkolny 2013/2014

Konkursu wiedzy o zdrowym stylu życia Trzymaj Formę! rok szkolny 2013/2014 Konkursu wiedzy o zdrowym stylu życia Trzymaj Formę! rok szkolny 2013/2014 Kod ucznia Informacje dla ucznia 1. Na stronie tytułowej arkusza w wyznaczonym miejscu wpisz swój kod ustalony przez komisję.

Bardziej szczegółowo

ŻYWIENIE CZŁOWIEKA. Racjonalne żywienie jest jednym z podstawowych warunków prawidłowego funkcjonowania organizmu ludzkiego i dobrego zdrowia.

ŻYWIENIE CZŁOWIEKA. Racjonalne żywienie jest jednym z podstawowych warunków prawidłowego funkcjonowania organizmu ludzkiego i dobrego zdrowia. ŻYWIENIE CZŁOWIEKA Racjonalne żywienie jest jednym z podstawowych warunków prawidłowego funkcjonowania organizmu ludzkiego i dobrego zdrowia. Prawidłowe żywienie należy do najważniejszych czynników środowiskowych,

Bardziej szczegółowo

Rozwój człowieka, stan jego zdrowia i wydajność pracy oraz długość życia są ściśle uzależnione od sposobu żywienia.

Rozwój człowieka, stan jego zdrowia i wydajność pracy oraz długość życia są ściśle uzależnione od sposobu żywienia. Rozwój człowieka, stan jego zdrowia i wydajność pracy oraz długość życia są ściśle uzależnione od sposobu żywienia. Nieprawidłowe odżywianie w wieku niemowlęcym, przedszkolnym i szkolnym: hamuje rozwój

Bardziej szczegółowo

Zasady diety piłkarskiej lek. med. Jarosław Madej

Zasady diety piłkarskiej lek. med. Jarosław Madej Zasady diety piłkarskiej lek. med. Jarosław Madej 1 Zasady ogólne 1. Częstość i regularność posiłków 2. Śniadanie - najważniejszy posiłek dnia 3. Ostatni posiłek -2 godz. przed snem 4. Posiłek budulcem

Bardziej szczegółowo

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE RACJONALNIE = ZDROWO Zdrowa dieta jest jednym z najważniejszych elementów umożliwiających optymalny wzrost, rozwój i zdrowie. Ma przez to wpływ na fizyczną i umysłową

Bardziej szczegółowo

NAPOJE ENERGETYCZNE- DZIECIAKOM TAKA MOC NIEPOTRZEBNA!

NAPOJE ENERGETYCZNE- DZIECIAKOM TAKA MOC NIEPOTRZEBNA! NAPOJE ENERGETYCZNE- DZIECIAKOM TAKA MOC NIEPOTRZEBNA! NAPOJE ENERGETYCZNE, ZWANE TEŻ ENERGY DRINKAMI, NAPOJAMI ENERGETYZUJĄCYMI LUB PSYCHODRINKAMI, SĄ BARDZO POPULARNE WŚRÓD POLSKIEJ MŁODZIEŻY. GŁÓWNYM

Bardziej szczegółowo

Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach

Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach NORMY ŻYWIENIA DLA DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM I SZKOLNYM W POLSCE OPRACOWANO W INSTYTUCIE ŻYWNOŚCI I ŻYWIENIA I ZATWIERDZONE ZOSTAŁY PRZEZ INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

7 00 L - karnityna + chrom + aminokwasy rozgałęzione, 7 30 I ŚNIADANIE, (głównie węglowodany złożone + owoce + warzywa):*

7 00 L - karnityna + chrom + aminokwasy rozgałęzione, 7 30 I ŚNIADANIE, (głównie węglowodany złożone + owoce + warzywa):* Przykładowe jadłospisy na redukcję masy ciała 1. Przykładowy jadłospis na zrzucenie wagi (zalecenia ogólne, na podstawie wywiadu z zawodnikiem trójboju siłowego): CZĘŚĆ I 3 TYGODNIE: 7 00 L - karnityna

Bardziej szczegółowo

Kasze - jakie najzdrowsze? Porównanie wartości odżywczych

Kasze - jakie najzdrowsze? Porównanie wartości odżywczych ARTYKUŁY Kasze - jakie najzdrowsze? Porównanie wartości odżywczych Przeczytaj pełną wersję artykułu: http://www.odzywianie.info.pl/przydatne-informacje/artykuly/art,kasze-jakie-najzdrowszeporownanie-wartosci-odzywczych.html

Bardziej szczegółowo

Jak działają witaminy z serii FA CORE i dlaczego to najlepszy wybór. Olej słonecznikowy Witaminy Witamina A Witamina D Witamina E Witamina C

Jak działają witaminy z serii FA CORE i dlaczego to najlepszy wybór. Olej słonecznikowy Witaminy Witamina A Witamina D Witamina E Witamina C FA Core Vita Core Kompleks witamin i minerałów wzbogacony o olej słonecznikowy bogaty w zdrowe kwasy tłuszczowe z grupy Omega. Doskonały suplement diety dla zawodowych sportowców oraz osób aktywnych, których

Bardziej szczegółowo

Zadanie 6 (0-1) W tabeli przedstawiono procentowy skład powietrza wdychanego i wydychanego. Zawartość w powietrzu wdychanym

Zadanie 6 (0-1) W tabeli przedstawiono procentowy skład powietrza wdychanego i wydychanego. Zawartość w powietrzu wdychanym Egzamin część 2 Zadanie 1. (0 1) Podczas jazdy na rowerze pracują mięśnie stanowiące część układu ruchu człowieka. Który z mięśni przedstawionych na poniższym rysunku jest zginaczem? A. mięsień I B. mięsień

Bardziej szczegółowo

Bioterra zdrowie i uroda. Rodzice marzą o tym, aby ich dzieci były zdrowe. Dorosłe dzieci dbają o zdrowie rodziców. Zakochani o kochanych.

Bioterra zdrowie i uroda. Rodzice marzą o tym, aby ich dzieci były zdrowe. Dorosłe dzieci dbają o zdrowie rodziców. Zakochani o kochanych. Bioterra zdrowie i uroda Rodzice marzą o tym, aby ich dzieci były zdrowe. Dorosłe dzieci dbają o zdrowie rodziców. Zakochani o kochanych. Każdy człowiek marzy o zdrowiu i urodzie. Pragnienie to nie zależy

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA CZYLI JAK USTRZEC SIĘ CHORÓB CYWILIZACYJNYCH

ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA CZYLI JAK USTRZEC SIĘ CHORÓB CYWILIZACYJNYCH ZASADY PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA CZYLI JAK USTRZEC SIĘ CHORÓB CYWILIZACYJNYCH Żywić się zdrowo powinniśmy w każdym okresie życia, ale szczególnie ważny jest sposób odżywiania dzieci i młodzieży, kobiet w ciąży

Bardziej szczegółowo

Zasada trzecia. Zasada czwarta

Zasada trzecia. Zasada czwarta Zdrowe odżywianie jest podstawą zachowania zdrowego organizmu. Przestrzegając dziesięciu podstawowych zasad właściwego żywienia, wykorzystamy dostępne pożywienie w najbardziej efektywny dla naszego zdrowia

Bardziej szczegółowo