Inżynieria Kreatywności w Projektowaniu Innowacji

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Inżynieria Kreatywności w Projektowaniu Innowacji"

Transkrypt

1 Innowacja motorem gospodarki i cywilizacji! Inżynieria Kreatywności w Projektowaniu Innowacji E - Book Poniechanie używania swej kreatywności, to nie tylko strata, ale zdrada samego siebie! Masatoshi YOSHIMURA (dla kursu Inżynieria Kreatywności) Czesław CEMPEL Jak to tworzyć, na żądanie i na co dzień?? Instytut Mechaniki Stosowanej Politechnika Poznańska (copyright Czesław CEMPEL 2010/11)

2 Twórcze to nowe i cenne. Andrzej GÓRALSKI Motorem rzeczywistego wzrostu gospodarczego nie jest technologia lecz innowacja. Hector RUIZ Przedmowa Żyjemy w świecie turbulentnych zmian. Nowe dane, nowi ludzie, nowe technologie. Nowe problemy, odkrycia. Jesteśmy bombardowani każdego dnia czymś nowym, zaskakującym. Rzeczywistość zmienia się szybciej niż potrafimy się z nią oswoić i uporać. W tym burzliwym świecie, tradycyjne metody rozwiązywania problemów, do których urastają nasze potrzeby, nie zdają egzaminu we wszystkich sytuacjach. Często zaś rozwiązywanie po staremu prowadzi do nowych problemów, jeszcze gorszych. Rutynowe, analityczne podejścia ideał minionego wieku przemysłowego, obecnie rzadko dają oczekiwane rezultaty. Zamiast tego musimy poszukiwać nowych metod sprostania tym zmianom, szukać rozwiązań twórczych, które potrafimy dostosować do dowolnej sytuacji, zamiast polegać na dawno wypróbowanych sprawdzonych rozwiązaniach. Przede wszystkim zaś potrzebujemy wiele wariantów nowych rozwiązań, im więcej wariantów nowych rozwiązań posiadamy tym większe mamy szanse by osiągnąć nasze cele. Konwencjonalna burza mózgów już nie wystarcza, a powoływane grupy problemowe potrzebują znajomości różnych podejść i technik generacji nowych idei i ich ewaluacji. Potrzebują też treningu jak je zastosować w praktyce 1. Przedsmak tych umiejętności może ci dostarczyć niniejsza książka, jeśli zaczniesz działać, bowiem: Cokolwiek zamierzasz zrobić, o czymkolwiek marzysz, zacznij działać; bowiem śmiałość czynu zawiera w sobie geniusz, siłę i magię. Johan Wolfgang GOETHE Nie ma nic bardziej kreatywnego niż sama natura, 1 Ze wstępu do książki; 101 Activities for Teaching Creativity and Problem Solving, VanGundy A. B., Pfeifer New York, 2006, p410. 2/11

3 Marcus T. CICERO Spis treści - 3 Inżynieria Kreatywności w Projektowaniu Innowacji 1.Wstęp potrzeba podręcznika 1.1 Wstęp do wstępu Potrzeba kreatywnego myślenia Struktura i treść podręcznika Sposób korzystania Zakres użytkowania Podsumowanie Pomyśl Zadania, problemy i ich rozwiązywanie 2.1 Wprowadzenie Zadanie czy problem Innowacja, wynalazek, odkrycie Poziomy wynalazków Dyfuzja innowacji Twórcze projektowanie Definiowanie problemów Podsumowanie Pomyśl Kreatywność w rozwoju cywilizacji 3.1 Wprowadzenie Znaczące wynalazki w historii ludzkości Wielkie umysły w tworzeniu myślenia innowacyjnego Potencjał i potrzeba kreatywności człowieka Nowy paradygmat innowacji Współczesna konieczność kreatywności Podsumowanie Pomyśl Umysł człowieka narzędzie kreatywności 4.1 Wprowadzenie Umysł i mózg Odkrywanie instrukcji obsługi i rozwoju umysłu Nasze podstawy myślenia Rodzaje myślenia, myślenie twórcze Czynniki wpływające na sukces twórczości Nasze inteligencje i inteligencja kreatywna Podsumowanie Pomyśl Proste techniki i metody innowacyjnego myślenia 5.1 Wstęp Pytania Quintilianusa Bazgroły Da Vinci Pocztówki Arnolda Myślenie lateralne Metafora i analogia Odwracanie 57 3/11

4 5.8 SCAMPER Dwupoziomowe łańcuchy skojarzeń Cztery perspektywy Poszerzacz oglądu i pomysłów DeBono Prowokacja DOIT Kwestionowanie założeń Rzeźnia świętych krów Podsumowanie Pomyśl Zaawansowane metody twórczego myślenia 6.1 Wstęp Morfologia atrybutów i funkcji Kwiat lotosu Wirtualna gra Sześć myślowych kapeluszy SIMPLEX Szkicowanie umysłu Burza mózgów i jej warianty Burza mózgów w organizacji Burza mózgów on-line Synektyka z wariantami Kaizen, meta-metoda, czy kultura Myślenie przełomowe Myślenie produktywne (Think X ) Niepowodzenie (defekt, uszkodzenie) wyzwania innowacyjnego myślenia Podsumowanie Pomyśl Algorytmiczne myślenie twórcze 7.1 Wstęp Podstawy algorytmicznego myślenia innowacyjnego Charakterystyka algorytmu TRIZ Struktura i przebieg algorytmu TRIZ Inne pokrewne sposoby innowacyjnego myślenia algorytmicznego USIT, I-TRIZ Kształcenie innowacyjności i TRIZ Systemowe ujecie kreatywności Podsumowanie Pomyśl Technologie informatyczne w myśleniu twórczym 8.1. Wstęp Lokalne zastosowania IT w myśleniu twórczym Sieciowe i zdalne możliwości myślenia innowacyjnego Naukowe aplikacje IT Mobilne narzędzia kreatywności Podsumowanie Pomyśl Przykłady problemów innowacyjnych 9.1 Wstęp Startery kreatywności; mała turbina wietrzna; problemy szkoły wyższej w Polsce; hałas uliczny, drogi, autostrady, wibracyjny generator wiatrowy /11

5 9.3 Całoroczne zasilanie domku jednorodzinnego energią z OZE Usprawnienie zarządzania małą firmą Kreatywny i efektywny dzień Podsumowanie Pomyśl Podsumowanie Literatura 147 Indeks haseł Dodatki;(oddzielny plik) D1 Wstęp - Większość ludzi nie myśli samodzielnie - dlaczego, diagram Ishikawy, mapa pomysłów - 1 D2 Zadania, problemy i ich rozwiązywanie, Innowatorzy myślenia twórczego, polskie nakłady na naukę w 20leciu, skargi, zażalenia i prawdziwe rozeznanie problemu - 5 D3 Kreatywność w rozwoju cywilizacji,, lista współczesnych najbardziej płodnych wynalazców, kim jest wynalazca, model szczęścia, geografia myślenia twórczego - 8 D4 Umysł człowieka narzędzie kreatywności, Niektóre szacunkowe testy inteligencji, inteligencja przestrzenno wizualna, logiczna, kreatywna, nasze filtry psychologiczne, geniusze się rodzą czy ich tworzą - 22 D5 Proste techniki i metody kreatywnego myślenia, c.d, Pocztówki Arnolda, wytężona koncentracja, relaksacja, kluczowy wymiar- zniekształcanie, kojarzenie atrybutów, dobrze - źle- interesujące, analiza SWOT, wymyślanie motywów i przeciwieństw, analiza Pareto, twórcze określenie dążeń i celów, wyrazy z kółek i kresek, rozwiązywanie problemów we śnie, przypadkowe słowa zdania-obrazy- przymiotniki, niezwykłe połączenia słów i pojęć, analiza pola sił, lista zmian Osborna - 26 D6 Zaawansowane metody twórczego myślenia, Jaki mamy problem kompas, sześć medali wartości, technika SQ3R, dlaczego-dlaczego, jak-jak, co różni liderów, mapka udziałowców, CPS Osborna - 39 D7 Algorytmiczne myślenie twórcze, Przykład diagnostyczny TRIZ, mapka struktury I-TRIZ, sprzeczności współczesnej edukacji, tysięczna armia, wielodziedzinowe warianty zastosowań metodologii TRIZ - 45 D8 Technologie informatyczne w myśleniu twórczym, Sieciowe miejsca kreatywności świata, wpływ IT na ewolucję TRIZ, internetowa lista technik kreatywnego myślenia - 50 D9 Przykłady rozwiązywania problemów innowacyjnych, Porównanie efektywności energetycznej turbin wietrznych HAWT, efektywność energetyczna tandemu turbin VAWT 54 D10 Zaliczenie kursu, Sposób zaliczenia, wnioski z poprawionych prac zaliczeniowych, przykładowa praca zaliczeniowa kursu 2011r 58 D11 Pomyśl raz jeszcze rekapitulacja - 67 D12. Lista technik i metod kreatywności 70 Posłowie - 72 Podziękowania - 72 Indeks haseł - 73 Nie możesz szukać nowych kierunków patrząc intensywniej w to samo miejsce. Edward DeBONO 5/11

6 C. Cempel Inżynieria Kreatywności Politechnika Poznańska czerwiec Nie idź uczęszczaną drogą, idź nową i zostaw ślad dla innych. Ralf Waldo EMERSON 10. Podsumowanie Wiemy już co to jest twórczość, innowacyjność i to że nasz postęp jest ściśle uzależniony od tego ilu członków danej społeczności myśli i jak potrafi myśleć twórczo. Wiemy też, że zadatki (zdolności) na twórcze myślenie posiada każdy, trzeba je tylko używać i kształcić, bo inaczej spadną do zera, a nasz umysł razem z nami skostnieje. Zatem wpierw zapoznaliśmy się lepiej z tym co potrafi nasz umysł i jak go używać, pielęgnować i odżywiać. Jak zobaczyliśmy w rozdziałach 5 i 6 jest wiele technik myślenia twórczego, opisaliśmy ponad 50 z nich, a z innych podanych źródeł można jeszcze uzbierać trzy razy tyle. Sądzę jednak, że zapoznanie się z podanymi i używanie ich przy rozwiązywaniu problemów jest wystarczające na początek, a apetyt na inne przyjdzie w miarę jedzenia. Najważniejsze jest jednak twórcza postawa, czy jako członka załogi organizacji, przedsiębiorstwa, czy zespołu innowacyjnego, czy tez nawet szefa zespołu czy przedsiębiorstwa (patrz D6.5). Jak widzieliśmy z rozdziału 8mego większość technik twórczego myślenia, z burzą mózgów na czele da się wkomponować w systemy ICT wspierające aktywność innowacyjną organizacji. I tym lepsze będą efekty stosowania tych systemów im lepsze będzie znajomość wkomponowanych tam technik myślenia innowacyjnego. Nie da się więc uciec od dobrego przyswojenia sobie tych sposobów myślenia, a to najlepiej zrobić używając je do innowacyjnego rozwiązywania prostych problemów i zagadnień. 6/11

7 Rys.10.1 Porównawcza synteza niektórych metod i technik twórczego myślenia [Koch 08]. Będąc natomiast członkiem wielkiej organizacji badawczej lub produkcyjnej, to prędzej czy później natrafimy na konieczność niezawodnego myślenia twórczego, a tego się nie da zrobić bez metod i systemów mających zaimplementowane twórcze myślenie algorytmiczne, np. typu TRIZ. Wiemy już co to jest, i dlaczego działa tak niezawodnie, zwłaszcza w skojarzeniu ze sztuczna inteligencją i ICT. Nie będzie wiec przeszkód w zakupie właściwego systemu i używaniu go w całej rozciągłości do bieżących potrzeb organizacji. Po to by znaleźć proste i niezawodne rozwiązanie problemu technicznego lub zarządczego, czy wyłapać wszystkie możliwe błędy w nowym rozwiązaniu i przewidzieć jego dalszy rozwój w technosferze i dalsze możliwe zastosowania. I na koniec dobrze będzie podsumować i porównać poznane techniki i metody, choćby jakościowo, poznając ich wzajemną wartość i moc twórczego myślenia. Porównanie takie zrobił J Koch [Koch 08] w swoich artykułach na temat innowacyjności, umieszczając je na płaszczyźnie wyznaczonej przez siłę myślenia logicznego i intuicyjnego, tak jak to przedstawia rys Jak widać nie wszystkie techniki i metody omówione w książce znalazły się na rysunku, byłoby wtedy bardzo gęsto, a niektóre nawet są nieznane np. technika polegająca na metodzie brainwriting w grupie 6cio osobowej [VanGundy 07]. Rysunek ze swą intuicyjna legendą jest samowyjasniający, więc jedyny komentarz to podkreślenie wysokiej pozycji TRIZ i metody lateralnego (pobocznego) myślenia w obu współrzędnych; myślenia intuicyjnego i logicznego. Relatywna niska pozycja mindmapping w tym porównaniu jest dla mnie dyskusyjna, ale jest kompensowana jego prostotą i możliwością wykonania w każdych warunkach. Generalnie można naliczyć ponad 200 technik i metod kreatywnego myślenia, na użytek samodzielny, zespołowy, lokalny i sieciowy, a także ze wsparciem ICT i sztucznej inteligencji. Jak sądzę rysunek ten może być zamknięciem części głównej książki, ale warto zajrzeć jeszcze i przestudiować niektóre strony Dodatków, bo znaleźć tam można wiele ciekawych technik myślenia twórczego i wiele ciekawostek z okolic tych aktywności. Warto to zrobić, bowiem okazuje się często, ze efektywność wielu technik kreatywnego myślenia zależy od osobistych upodobań i preferencji, trzeba więc mieć na każdą okazje kilka swoich metod i najlepiej stosować ich kombinację. Dobrą pomocą może tu być tabela w dodatku D12, z której wybierzemy wstępnie kilka najbardziej przemawiających do nas metod. Życzę powodzenia w ich stosowaniu. 7/11

8 11. Literatura Lepiej znać niektóre pytania niż wszystkie odpowiedzi. James TURBER 1. Rossi B., Muzi V., An introduction to TRIZ, Internet, 2007, p Silverstein D., DeCarlo N., Slocum M., Insourcing Innovation, Auerbach Public., New York 2008, s Proctor T., Twórcze Rozwiązywanie Problemów, GWP, Gdańsk 2003, s Alder H., Inteligencja Kreatywna, AMBER, Warszawa 2003, s Birkenbihl V., Nowe Siano w Głowie, KOS, Katowice 2003, s Nakagawa T., TRIZ Home page in Japan, Internet, Boratyński J., (red), Teoria Rozwiązywania Innowacyjnych Zagadnień - TRIZ, Świętokrzyskie Centrum Transferu Technologii, Kielce 2009, s Orloff M. A., Inventive Thinking through TRIZ - a practical guide, Springer, Berlin 2006, p DeBono E., Atlas Myślenia Menedżera, Medium, Warszawa 1998, s Buzan T., Buzan B., Mapy Twoich Myśli, RAVI, Łódź 1998_1, s Glickman R., Myślenie Optymalne, AMBER, Warszawa s Covey S. R., 7 nawyków skutecznego działania, Medium, Warszawa 1998, s Eder W. E., Hosnedl S., Design Engineering - A Manual for Enhanced Creativity, CRC Presss, New York 2008, p Dryden G., Vos J., Rewolucja w Uczeniu, Wyd. Moderski i Ska, Poznań 2000, s Szurawski M., Pamięć i Intelekt, t 2, Wyd. Aha, Łódź 2008, s Savransky S. D., Engineering of Creativity, CRC Press, New York 2000, p Cempel C., Teoria i Inżynieria Systemów, wyd.2, ITE Radom 2008, s Altshuller H., Algorytm Wynalazku, Wiedza Powszechna, Warszawa 1975, s Koch J. (red.), Wzrost gospodarczy a innowacje, Wrocławskie Centrum Transferu Technologii, Wrocław 2008, s141, (patrz też High-Tech). 20. Day L., Praktyczna Intuicja, Ksiązka i Wiedza, Warszawa 1997,s Peirce P., Intuicja jak słuchać wskazówek wewnętrznego głosu, MEDIUM, Warszawa 2001,s TRIZ Journal, miesięcznik, od 1996, Internet; 23. Zusman A., Zlotin B., Ideation TRIZ, I-TRIZ, Sawyer R. K. a, Explaining Creativity The Science of Human Innovation, Oxford University Press, London 2006, p DeBono E., Naucz Swoje Dziecko Myśleć, Wyd. Prima, Warszawa 1996, s 26. Buzan T., Rusz Głową, (wydanie 5-te milenijne), Wyd. JK, Łódź 2007,s Leon-Rovira N., (editor) Trends in Computer Aided Engineering, Second IFI Conference, Michigan, October 2007, Springer Verlag, p Hitcher W., Innovation Paradigm Replaced, Wiley Intern., New York 2006, p Pitagoras z Samos, Internet; 30. Socrates, Internet; 31. Maslow A., Internet; 32. Hall A. D.III, Metasystem Methodology, Pergamon Press, New York 1989, p Hawkins D. R., Power vs. Force - The hidden determinants of human behavior, Hay House, London 2002, p Goethe J.W., Internet; 35. De Bono E., Myślenie Równoległe, Wyd. Prima, Warszawa 1998_2,s Budowa i funkcje mózgu, Internet; 38. Brain wave entrainment and hypnosis, Internet; 8/11

9 health.com, Patzak G., System technik planung komplexer innovativer Systeme, Springer- Verlag, Berlin 1982, s Biuletyn Informacyjny High-Tech, Wrocławskie Centrum Transferu Technologii, No 1, Gardner H., Frames of the Mind, Basic Books, New York 1983, p Kiyosaki R., Bechter S.L., Bogaty Ojciec-Biedny Ojciec, Wyd. Instytutu Praktycznej Edukacji, Osielsko 2005,s Zohar D., Marshall I., Inteligencja Duchowa, Wyd. REBIS, Poznań 2001,s DeBono E., The Six Value Medals the essential tool for success in the 21 th century, Vermilion, London 2005,p Dyfuzja Innowacji, Internet; Stine J.M., Supermoc Umysłu jak wykorzystać ukryte zasoby umysłu i odnieść sukces, REBIS, Poznań 2002,s Clarke L., Zarządzanie Zmianą, Gebethner i Ska, Warszawa 1997,s Saunders M. D., The 100% Brain Course Master Manual, Creative Alternatives Center, Palmdale FL-USA 2001,s Hall A. D., Podstawy Techniki Systemów, PWN, Warszawa 1968, s Clegg B., Birch P., Przyspieszony Kurs Kreatywności, Wyd. One Press, Warszawa 2007, s Clegg B., Birch P., Instant Creativity simple techniques to ignite innovation & problem solving, Kogan-Page, London 2007,p Kacalak W., Wykłady o Innowacjach i Kreatywności w Kształceniu i Badaniach, Politechnika Koszalińska, Web-Based Creativity, Science Daily, 2010, 54. Gassmann O., Multicultural Teams: Increasing Creativity and Innovation by Diversity, Creativity and Innovation Management, Vol. 10,No 2,June 2001,p Mingus N., Zarządzanie Projektami, Alpha One Press, Gliwice 2002,s Burton T., Sharpe D., Jenkins N., Bosanyi E., Wind Energy Handbook, John Wiley, New York, 2001,p VanGundy B. A., 101 Activities for Teaching Creativity and Problem Solving, Pfeiffer and John Wiley & Sons Inc. San Francisco 2007,p Mitchell W. J., et al (editors), Beyond Productivity Information Technology, Innovation and Creativity, The National Academies Press, Washington 2003,p Manage, All you need about management, Sloan P., The Leader s Guide to Lateral Thinking Skills, Kogan Page, London 2006,p Baker M., The space Pen and other Problems, Creativity Central; 62. Gąsiorowski M., Efektywność przetwarzania energii wiatru na prąd, Praca Magisterska, Wydział Mechaniczny ATR Bydgoszcz, Energy Self Sufficiency Newsletter, 2005, Internet; 64. Zagrożenie Hałasem w Europie i w Polsce, CIOP - Warszawa, 2005, s Cempel C., Wibroakustyka Stosowana, PWN, Warszawa 1989,s Engel Z., Ochrona Środowiska przed Wibracjami i Hałasem, PWN, Warszawa 2001,s Rantanen K., Domb E., Simplified TRIZ New problem Solving Applications for Engineers and Manufacturing Professionals, CRC Press Company, London, 2002,p251. 9/11

10 68. Kowalick J., 17 Secrets of Inventive Mind: How to Conceive World Class Products Rapidly Using TRIZ and other Leading Edge Creative Tools, TRIZ Journal, 1996, p Skoryna A., Cempel C., Możliwości zastosowań TRIZ w diagnostyce maszyn, Diagnostyka, No 3, 2010, s Nonaka I., Takeuchi H., Kreowanie Wiedzy w Organizacji, jak spółki japońskie dynamizują procesy innowacyjne, Poltext, Warszawa 2000,s Nisbett R., Geografia Myślenia, dlaczego ludzie Wschodu i Zachodu myślą inaczej, Wyd. Smak Słowa, Sopot 2009,s Mann D., TRIZ 40 Design Principles, Module SESA3002a, University of Southampton, 2004.s Inventive Principles with Examples, Oxford Creativity 2004, 74. Nakagawa T. The Essence of TRIZ in 50 Words, TRIZ Home Page in Japan, 75. Nakagawa T., Problem Solving Methodology for Innovation by TRIZ / USIT, Boratyńska A., TRIZ Pedagogika wprowadzenie, poradnik dla nauczycieli i wychowawców, Kraków 2009, s120, 77. Boratyński J., Co to jest TRIZ, Internet, s Manktelow J., Mind Tools, essential skills for an excellent career, Internet, e-book 2004, p Reverse Brainstorming, Internet, 80. Orloff M., Modern TRIZ Academy, Internet, Goeppel R.,TRIZ Erfinden mit System, Quality Engineering, Oktober 2001, Internet; (Artikel 161). 82. Nakamatsu Y. Leading Inventors, Internet, RealInnovation, Zbiór programów innowacyjnych, Internet; 84. Brainstorming Toolbox, Internet, 85. Creativity and Innovation software, Infinitive Innovation, Internet, 86. Axon Idea Processor, Internet, 87. Ilumin8 from Elsevier, Internet; Clayton P., Computer aided brainstorming, Infinitive Innovation Ltd., Internet, Standler R.B., (1998) Creativity in Science and Engineering, Internet, WindBelt, Paskowy generator wiatrowy, Internet; 91. Wereszczagin D., DEIR Dalszy Energio Informacyjny Rozwój, Rezultat badań KGB nad sterowaniem umysłów, (8 książek) Wyd. KOS, ostatnia; Sztuka, 2010,s Bartosik M., Innowacyjność, Energetyka, Transport, Wykład dla Akademii Inżynierskiej, Warszawa Tan O. S., (edit), Problem Based Learning and Creativity, CENGAGE Learning, Singapore, 2009, p Wheeler J., Moc Innowacyjnego Myślenia, Wyd. AMBER, Warszawa 2001,s Higgins J. M., 101Creative Solving Techniques, New Management Publ. Co., Florida USA, 1994, p Chaffee J., Potega Twórczego Myślenia, Grupa Wydaw.. Bartelsmann, Warszawa 2001,s /11

11 97. Birkenbihl V., Scheele P. R., Memory Optimizer, Wyd. Learning Strategy Corporation, Minnesota -USA, 2001.p A to Z Creativity, Portal Technik Innowacji; Internet, : 99. Schwarz F., Dlaczego myślimy to co myślimy wzorce w głowie, Bauer-Weltbild Media, Klub dla Ciebie, Warszawa 2007,s Rossiter J.R., Lilien G. L., New brainstorming principles, Australian Journal of Management, June 1994, pp Metody rozwiązywania problemów, Internet; Myśli i Kreacja, Szmidt K. J., ABC Kreatywności, Wyd. Difin S A, Warszawa 2010, s Hot Regions in Geography of Science, Internet; Horowitz R., Creative Problem Solving in Engineering Design, PhD Thesis, Tel-Aviv University, May 1999, Internet: Horowitz R., How to Develop Winning New Product Ideas Systematically, e-book 2004, Internet: The Lemelson MIT Program, celebrating innovation; Internet: Loye D., Umysł Przewidujący Przyszłość, KOS, Katowice 2010,s Scherer J., Kreativitaets Techniken, GABAL Verlag, 2007, s Cox G., Dufault Ch., Hopkins W., 50 Activities on Creativity and Problem Solving, HRD Press Inc., Aldershot 1991,s Skyttner L., General Systems Theory ideas & applications, World Scientific, Singapore 2001, p Osborn A. Applied Imagination, Ch. Scribner & Sons, New York 1953,p Chess Prodigy, Internet, Sawyer R.K., Education for Innovation, Thinking Skills and Creativity, 2006,Vol.1, No1, p Hurson T., Think Better, an innovator s guide to productive thinking, McGraw-Hill Co., New York 2008, p Perlmutter D., Villoldo A., Aktywuj Pełną Moc Mózgu, Wyd. Studio Astropsychologii, Białystok 2011, s What is CPS? Internet, Mitchell W. J., et al (editors), Beyond Productivity, Information technology, Innovation and Creativity, National Academies Press, Washington 2003, p /11

Ile Informacji zapamiętujemy. Ile informacji wchłaniamy za pośrednictwem poszczególnych zmysłów. Ile pamiętamy po określonym czasie

Ile Informacji zapamiętujemy. Ile informacji wchłaniamy za pośrednictwem poszczególnych zmysłów. Ile pamiętamy po określonym czasie 9.2 Myślenie myślenie twórcze Zasadniczą rolę w rozwiązywaniu problemów i w projektowaniu odgrywają trzy problemy; informacyjny, innowacyjny i decyzyjny [Patzak82]. 1. Problem informacji - co ja muszę

Bardziej szczegółowo

2012 Metody kreowania innowacyjnych pomysłów. Tomasz Cichocki

2012 Metody kreowania innowacyjnych pomysłów. Tomasz Cichocki 2012 Metody kreowania innowacyjnych pomysłów Tomasz Cichocki Zagadnienia Wprowadzenie Pojęcie kreatywności Kreatywność w biznesie Proces kreatywny Techniki kreatywnego myślenia Warsztat Przykłady z Polski

Bardziej szczegółowo

Podstawowy Obowiązkowy Polski Semestr VI

Podstawowy Obowiązkowy Polski Semestr VI KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2015/2016 Z-ID-605b Metodyka TRIZ w inżynierii TRIZ Methodology in Engineering

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo zwinne. Projektowanie systemów i strategii zarządzania

Przedsiębiorstwo zwinne. Projektowanie systemów i strategii zarządzania Politechnika Poznańska, Wydział Inżynierii Zarządzania Dr inż. Edmund Pawłowski Przedsiębiorstwo zwinne. Projektowanie systemów i strategii zarządzania Modelowanie i projektowanie struktury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Blended learning w uczelni - efektywny sposób integracji kształcenia tradycyjnego z kształceniem na odległość

Blended learning w uczelni - efektywny sposób integracji kształcenia tradycyjnego z kształceniem na odległość Blended learning w uczelni - efektywny sposób integracji kształcenia tradycyjnego z kształceniem na odległość dr Katarzyna Mikołajczyk Dział Rozwoju Edukacji Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Czym jest

Bardziej szczegółowo

Design Thinking MYŚL PROJEKTOWO O TWORZENIU INNOWACJI JOANNA PNIEWSKA POLITECHNIKA GDAŃSKA STOWARZYSZENIE TOP 500 INNOVATORS

Design Thinking MYŚL PROJEKTOWO O TWORZENIU INNOWACJI JOANNA PNIEWSKA POLITECHNIKA GDAŃSKA STOWARZYSZENIE TOP 500 INNOVATORS Design Thinking MYŚL PROJEKTOWO O TWORZENIU INNOWACJI JOANNA PNIEWSKA POLITECHNIKA GDAŃSKA STOWARZYSZENIE TOP 500 INNOVATORS Joanna Pniewska Metodyk design thinking Badacz service design Politechnika Gdańska

Bardziej szczegółowo

TRIZ na Wydziale Mechanicznym Politechniki Krakowskiej

TRIZ na Wydziale Mechanicznym Politechniki Krakowskiej TRIZ na Wydziale Mechanicznym Politechniki Krakowskiej Dr inż. Anna Boratyńska-Sala Politechnika Krakowska Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji Kierunek: Zarządzanie i Inżynieria Produkcji

Bardziej szczegółowo

W3 (R5). Proste techniki myślenia kreatywnego

W3 (R5). Proste techniki myślenia kreatywnego C. Cempel Inżynieria Kreatywności W3 Politechnika Poznańska, czerwiec 2010-2011 W3 (R5). Proste techniki myślenia kreatywnego 1. Mapki myśli 2. Diagram ryby Ishikawa 3. Poletka myślowe 4. Mapy pomysłów

Bardziej szczegółowo

Wirtualne Laboratorium Mechaniki eksperyment na odległość, współpraca badawcza i gromadzenie wiedzy

Wirtualne Laboratorium Mechaniki eksperyment na odległość, współpraca badawcza i gromadzenie wiedzy Wirtualne Laboratorium Mechaniki eksperyment na odległość, współpraca badawcza i gromadzenie wiedzy Łukasz Maciejewski, Wojciech Myszka Instytut Materiałoznawstwa i Mechaniki Technicznej Politechniki Wrocławskiej

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Metody i narzędzia doskonalenia jakości Methods and Techniques of Quality Management Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy dla studentów kierunku mechatronika Rodzaj zajęć:

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: BADANIE JAKOŚCI I SYSTEMY METROLOGICZNE II Kierunek: Mechanika I Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności APWiR Rodzaj zajęć: projekt I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU

Bardziej szczegółowo

UCZĘ SIĘ W DOBRYM STYLU

UCZĘ SIĘ W DOBRYM STYLU INNOWACJA PEDAGOGICZNA METODYCZNA UCZĘ SIĘ W DOBRYM STYLU Karolina Grzywaczewska Gimnazjum nr 1 im. Zbigniewa Gęsickiego "Juno" w Piastowie 1 PROGRAM INNOWACJI Nazwa szkoły: Gimnazjum nr 1 im. Zbigniewa

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: NAPĘDY I STEROWANIE PNEUMATYCZNE MASZYN PNEUMATIC DRIVE AND CONTROL OF MACHINES Kierunek: MECHATRONIKA Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: PROJEKTOWANIE SYSTEMÓW MECHANICZNYCH

Bardziej szczegółowo

Edukacja na Nowo. Szkolenie pilotażowe realizowane w ramach projektu

Edukacja na Nowo. Szkolenie pilotażowe realizowane w ramach projektu Szkolenie pilotażowe realizowane w ramach projektu Edukacja na Nowo Kurs jest przeznaczony dla nauczycieli szkoły podstawowej oraz studentów przyszłych nauczycieli, którzy będą ze sobą współpracować dzieląc

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie sztucznej inteligencji w testowaniu oprogramowania

Zastosowanie sztucznej inteligencji w testowaniu oprogramowania Zastosowanie sztucznej inteligencji w testowaniu oprogramowania Problem NP Problem NP (niedeterministycznie wielomianowy, ang. nondeterministic polynomial) to problem decyzyjny, dla którego rozwiązanie

Bardziej szczegółowo

Fazy projektu i formy realizacji (załącznik nr 1)

Fazy projektu i formy realizacji (załącznik nr 1) Fazy projektu i formy realizacji (załącznik nr 1) Fazy Termin Cele Formy realizacji 1. Nabór uczestników. Wrzesień Zainteresowanie uczniów międzynarodowymi Ogłoszenia w poszczególnych klasach oraz na projektami

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Systemy Informatyczne w wytwarzaniu materiałów IT Systems in Materials Produce Kierunek: Kod przedmiotu: Zarządzanie i Inżynieria Produkcji ZiP2.G8.D8K.06 Management and Production Engineering

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ OSOBISTA. CYKL WARSZTATÓW natalis- psychoterapia dla pracowników firm

EFEKTYWNOŚĆ OSOBISTA. CYKL WARSZTATÓW natalis- psychoterapia dla pracowników firm EFEKTYWNOŚĆ OSOBISTA CYKL WARSZTATÓW natalis- psychoterapia dla pracowników firm Efektywność osobista Cele: Rozwinięcie umiejętności interpersonalnych i intrapersonalnych Odkrycie swojego potencjału i

Bardziej szczegółowo

W4 (R6,7) Złożone i algorytmiczne metody myślenia kreatywnego

W4 (R6,7) Złożone i algorytmiczne metody myślenia kreatywnego C. Cempel Inżynieria Kreatywności W4 Politechnika Poznańska, czerwiec 2010-2011 W4 (R6,7) Złożone i algorytmiczne metody myślenia kreatywnego (przegląd wybranych) 1. Morfologia atrybutów i funkcji, macierz

Bardziej szczegółowo

Technika cieplna Heat technology. Inżynieria Środowiska II stopień (I stopień / II stopień) ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny)

Technika cieplna Heat technology. Inżynieria Środowiska II stopień (I stopień / II stopień) ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny) Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013

Bardziej szczegółowo

Staż naukowy Foresight impact on innovation

Staż naukowy Foresight impact on innovation Staż naukowy Foresight impact on innovation Łukasz Nazarko Visitining Research Associate @ Yashiro Lab Institute of Industrial Science University of Tokyo Bialystok University of Technology Faculty of

Bardziej szczegółowo

5.5. Pytania i polecenia 5.6. Ćwiczenie

5.5. Pytania i polecenia 5.6. Ćwiczenie Spis treści Wstęp 1. Wprowadzenie do metod i technik zarządzania 1.1. Ewolucja metod i technik zarządzania 1.2. Istota metod i technik zarządzania 1.3. Metody i techniki zarządzania - definicje 1.4. Wybrane

Bardziej szczegółowo

Kreatywność w zarządzaniu projektami

Kreatywność w zarządzaniu projektami Anna Nowakowska Kreatywność w zarządzaniu projektami Dane adresowe Symetria Agencja e-biznes i dom mediowy ul. Wyspiańskiego 10/4 60-749 Poznań Kontakt tel.: 061 864 36 55 faks: 061 864 36 55 e-mail: symetria@symetria.pl

Bardziej szczegółowo

Model pracy zespołowej w oparciu o metodologię Design Thinking

Model pracy zespołowej w oparciu o metodologię Design Thinking Model pracy zespołowej w oparciu o metodologię Design Thinking dr inż. Mariusz Woźniak Stowarzyszenie Top 500 Innovators Konferencja Szkoła dziś i jutro wyzwania dydaktyczne Szkoła Główna Handlowa, Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Współczesna problematyka klasyfikacji Informatyki

Współczesna problematyka klasyfikacji Informatyki Współczesna problematyka klasyfikacji Informatyki Nazwa pojawiła się na przełomie lat 50-60-tych i przyjęła się na dobre w Europie Jedna z definicji (z Wikipedii): Informatyka dziedzina nauki i techniki

Bardziej szczegółowo

Narzędzia doskonalenia produkcji - LEAN, KAIZEN, TOC, GEMBA

Narzędzia doskonalenia produkcji - LEAN, KAIZEN, TOC, GEMBA Narzędzia doskonalenia produkcji - LEAN, KAIZEN, TOC, GEMBA Opis W jaki sposób angażować pracowników w doskonalenie procesów produkcji? Co motywuje ludzi do aktywnego uczestnictwa w rozwiązywaniu problemów

Bardziej szczegółowo

Czy 99% działań bez braków to dobry wynik?

Czy 99% działań bez braków to dobry wynik? Zarządzanie jakością działań zespołu projektowego ROZWAŻANIA WSTĘPNE Czy 99% działań bez braków to dobry wynik? 99% braków 2 katastrofy lotnicze dziennie w Polsce 150 000 wypłat zagubionych przy każdej

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Metody i narzędzia doskonalenia jakości Kierunek: Mechatronika Methods and Techniques of Quality Management Forma: studia stacjonarne Kod przedmiotu: B24 Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy

Bardziej szczegółowo

Łukasz Wilczyński, PLANET PR. Questing. czyli jak skutecznie wypromować swój region w oparciu o współpracę lokalnej społeczności.

Łukasz Wilczyński, PLANET PR. Questing. czyli jak skutecznie wypromować swój region w oparciu o współpracę lokalnej społeczności. Łukasz Wilczyński, PLANET PR Questing czyli jak skutecznie wypromować swój region w oparciu o współpracę lokalnej społeczności. Powiedz mi, a zapomnę, pokaż mi, a zapamiętam, pozwól mi zrobić, a zrozumiem

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Podstawy księgowości

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Podstawy księgowości KARTA KURSU (realizowanego w module ) Przedsiębiorczość w sektorze IT (nazwa ) Nazwa Nazwa w j. ang. Podstawy księgowości Bookkeeping Kod Punktacja ECTS* 4 Koordynator dr Mariusz Andrzejewski Zespół dydaktyczny:

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane bazy danych i hurtownie danych Wydział Informatyki Politechnika Białostocka

Zaawansowane bazy danych i hurtownie danych Wydział Informatyki Politechnika Białostocka Zaawansowane bazy danych i hurtownie danych Wydział Informatyki Politechnika Białostocka wiosna 2014 Prowadzący: Agnieszka Oniśko-Drużdżel, Marek J. Drużdżel pokój: 207, Wiejska 45A telefon: 85-746 9086

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. Wprowadzenie do psychologii i historii myśli psychologicznej 1100-Ps1WPHM-NJ

OPIS PRZEDMIOTU. Wprowadzenie do psychologii i historii myśli psychologicznej 1100-Ps1WPHM-NJ OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu Wydział Instytut/Katedra Kierunek Specjalność/specjalizacja Poziom kształcenia: Profil: Forma studiów Rok/semestr Wprowadzenie do psychologii i historii

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ: PSYCHOLOGIA KIERUNEK:

WYDZIAŁ: PSYCHOLOGIA KIERUNEK: Lp. I Introductory module 3 Academic skills Information Technology introduction Intellectual Property Mysterious Code of Science Online surveys Personal growth and social competences in the globalizedintercultural

Bardziej szczegółowo

Stacjonarne Wszystkie Katedra Informatyki Stosowanej Dr inż. Marcin Detka. Podstawowy Obowiązkowy Polski Semestr pierwszy. Semestr letni Brak Nie

Stacjonarne Wszystkie Katedra Informatyki Stosowanej Dr inż. Marcin Detka. Podstawowy Obowiązkowy Polski Semestr pierwszy. Semestr letni Brak Nie KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 202/203 Z-ZIP2-0452 Informatyczne Systemy Zarządzania Produkcją Manufacturing Management

Bardziej szczegółowo

KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE JAKOŚCIĄ MODELOWANIE PROCESÓW

KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE JAKOŚCIĄ MODELOWANIE PROCESÓW KOMPLEKSOWE ZARZĄDZANIE JAKOŚCIĄ MODELOWANIE PROCESÓW Cel szkolenia: Przekazanie wiedzy na temat kompleksowego zarządzania jakością w tym modelowania procesów. Podnoszenie kompetencji i umiejętności związanych

Bardziej szczegółowo

KARTA OPISU PRZEDMIOTU

KARTA OPISU PRZEDMIOTU KARTA OPISU PRZEDMIOTU Załącznik nr 2 do zarządzenia Rektora nr /12 Uwaga: Jeśli przedmiot realizowany jest w formie wykładu i ćwiczeń, karta opisu przedmiotu dotyczy obu form zajęć. 1. Nazwa przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy Zarządzanie Projektem Project management Zarządzanie i Inżynieria Produkcji Poziom studiów: studia II stopnia Rodzaj zajęć: Wyk. Ćwicz. Lab. Sem.

Bardziej szczegółowo

Ekologiczne aspekty elektrowni wiatrowych

Ekologiczne aspekty elektrowni wiatrowych PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Ekologiczne aspekty wiatrowych KARTA PRZEDMIOTU ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII studia stacjonarne CEL PRZEDMIOTU C1- Posiada uporządkowaną wiedzę teoretyczną, obejmującą kluczowe zagadnienia

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: CYFROWE UKŁADY STEROWANIA DIGITAL CONTROL SYSTEMS Kierunek: MECHATRONIKA Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na kierunku Mechatronika Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium Forma studiów: stacjonarne

Bardziej szczegółowo

Testowanie oprogramowania

Testowanie oprogramowania Testowanie oprogramowania Adam Roman Instytut Informatyki UJ Sprawy organizacyjne organizacja zajęć program kursu informacja o egzaminie 1/17 Informacje kontaktowe Adam Roman Instytut Informatyki UJ pokój

Bardziej szczegółowo

opis Wstęp str. 11 1. Wprowadzenie do metod i technik zarządzania str. 13 Katarzyna Szymańska 1.1. Ewolucja metod i technik zarządzania str.

opis Wstęp str. 11 1. Wprowadzenie do metod i technik zarządzania str. 13 Katarzyna Szymańska 1.1. Ewolucja metod i technik zarządzania str. opis Książka stanowi kompendium metod i technik zarządzania przydatnych współczesnym organizacjom. Składa się z 23 bloków tematycznych, ułożonych alfabetycznie. Każdy rozdział obejmuje syntetyczne omówienie

Bardziej szczegółowo

Z-ZIP2-119z Inżynieria Jakości Quality Engineering

Z-ZIP2-119z Inżynieria Jakości Quality Engineering KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Z-ZIP2-119z Inżynieria Jakości Quality Engineering Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 A. USYTUOWANIE MODUŁU

Bardziej szczegółowo

Modelowanie i analiza systemów informatycznych

Modelowanie i analiza systemów informatycznych Modelowanie i analiza systemów informatycznych MBSE/SysML Wykład 11 SYSMOD Wykorzystane materiały Budapest University of Technology and Economics, Department of Measurement and InformaJon Systems: The

Bardziej szczegółowo

TEMAT. Jak wprowadzić innowację w szkole od przepisów do działania na przykładzie innowacji Uczymy się szybko i skutecznie

TEMAT. Jak wprowadzić innowację w szkole od przepisów do działania na przykładzie innowacji Uczymy się szybko i skutecznie TEMAT Jak wprowadzić innowację w szkole od przepisów do działania na przykładzie innowacji Uczymy się szybko i skutecznie Dane oferenta Nazwa oferenta: Adres siedziby: 25-655 Kielce; ul. Łódzka 308 Dane

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1) Nazwa przedmiotu: INŻYNIERIA SYSTEMÓW I ANALIZA SYSTEMOWA. 2) Kod przedmiotu: ROZ-L3-20

KARTA PRZEDMIOTU. 1) Nazwa przedmiotu: INŻYNIERIA SYSTEMÓW I ANALIZA SYSTEMOWA. 2) Kod przedmiotu: ROZ-L3-20 Z1-PU7 WYDANIE N2 Strona: 1 z 5 (pieczęć wydziału) KARTA PRZEDMIOTU 1) Nazwa przedmiotu: INŻYNIERIA SYSTEMÓW I ANALIZA SYSTEMOWA 3) Karta przedmiotu ważna od roku akademickiego: 2014/2015 2) Kod przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: SYSTEMY INFORMATYCZNE W SŁUŻBIE ZDROWIA I SYSTEMY UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH Computer Science Systems in Health Protection and Social Insurance Systems Kierunek: Inżynieria Biomedyczna Forma

Bardziej szczegółowo

Karta przedmiotu studiów podyplomowych

Karta przedmiotu studiów podyplomowych Karta przedmiotu studiów podyplomowych Nazwa studiów podyplomowych Nazwa obszaru kształcenia, w zakresie którego są prowadzone studia podyplomowe Nazwa kierunku studiów, z którym jest związany zakres studiów

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 2: Badanie mediów społecznościowych i marketingu internetowego

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 2: Badanie mediów społecznościowych i marketingu internetowego KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Seminarium dziedzinowe 2: Badanie mediów społecznościowych i marketingu internetowego Discipline seminar 2: Social media and internet marketing research Kod Punktacja

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty. Kreatywność, czyli jak być twórczym na co dzień Hanna Micińska. E.Nęcki

Akademia Młodego Ekonomisty. Kreatywność, czyli jak być twórczym na co dzień Hanna Micińska. E.Nęcki Akademia Młodego Ekonomisty Kreatywność, czyli jak być twórczym na co dzień Hanna Micińska Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 5 maja 2014 r. Twórczość E.Nęcki Twórczy może być materialny lub niematerialny

Bardziej szczegółowo

Inżynieria Jakości Quality Engineering. Zarządzanie i Inżynieria Produkcji II stopień Ogólnoakademicki

Inżynieria Jakości Quality Engineering. Zarządzanie i Inżynieria Produkcji II stopień Ogólnoakademicki KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2013/2014 Inżynieria Jakości Quality Engineering A. USYTUOWANIE MODUŁU W SYSTEMIE

Bardziej szczegółowo

Warsztaty CREATE YOURSELF

Warsztaty CREATE YOURSELF Warsztaty CREATE YOURSELF Stwórz Najlepszą Wersję Siebie 6-7 grudnia 2013 PARTNERZY WARSZTATÓW: 2 PLAN WARSZTATÓW PIĄTEK 6.12.2013 08:30 09:45 REJESTRACJA GOŚCI 09:00 10:00 POCZĘSTUNEK WE FOYER 10:00 11:30

Bardziej szczegółowo

KIERUNEK MIĘDZYKIERUNKOWY WSKAZANY SEMESTR KSZTAŁCENIA I MODUŁ (kształcenie ogólne, specjalność Profilaktyka społeczna, itp.)

KIERUNEK MIĘDZYKIERUNKOWY WSKAZANY SEMESTR KSZTAŁCENIA I MODUŁ (kształcenie ogólne, specjalność Profilaktyka społeczna, itp.) Tabela 1. Metryka przedmiotu programowego- cele i efekty kształcenia POZIOM KSZTAŁCENIA POZIOM VI/ STUDIA I STOPNIA NR PRZEDMIOTU W PROGRAMIE M.2.7. PROFIL KSZTAŁCENIA ogólnoakademicki TYP PRZEDMIOTU Forma

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechatronika studia stacjonarne Rodzaj przedmiotu: Przedmiot kierunkowy Zarządzanie projektem i jakością Project and Quality Management Poziom przedmiotu: II stopnia Kod przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Egzamin / zaliczenie na ocenę*

Egzamin / zaliczenie na ocenę* Zał. nr do ZW /01 WYDZIAŁ / STUDIUM KARTA PRZEDMIOTU Nazwa w języku polskim Identyfikacja systemów Nazwa w języku angielskim System identification Kierunek studiów (jeśli dotyczy): Inżynieria Systemów

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM LUDZKIM W POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTWACH

ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM LUDZKIM W POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTWACH DAG MARA LEWICKA ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM LUDZKIM W POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTWACH Metody, narzędzia, mierniki WYDAWNICTWA PROFESJONALNE PWN WARSZAWA 2010 Wstęp 11 ROZDZIAŁ 1. Zmiany w zakresie funkcji personalnej

Bardziej szczegółowo

Projekt informatyka + jako outreach czyli wyjście uczelni poza uczelnię. Maciej M. Sysło Uniwersytet Wrocławski, UMK w Toruniu

Projekt informatyka + jako outreach czyli wyjście uczelni poza uczelnię. Maciej M. Sysło Uniwersytet Wrocławski, UMK w Toruniu Projekt informatyka + jako outreach czyli wyjście uczelni poza uczelnię Maciej M. Sysło Uniwersytet Wrocławski, UMK w Toruniu Plan outreach Tło Projektu Tło Projektu sytuacja i inicjatywy w USA Cele projektu

Bardziej szczegółowo

ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORSTWA I PROCESY INWESTOWANIA

ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORSTWA I PROCESY INWESTOWANIA 1.1.1 Rozwój przedsiębiorstwa i procesy inwestowania I. OGÓLNE INFORMACJE PODSTAWOWE O PRZEDMIOCIE ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORSTWA I PROCESY INWESTOWANIA Nazwa jednostki organizacyjnej prowadzącej kierunek: Kod

Bardziej szczegółowo

Information Architecture

Information Architecture Information Architecture KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Architektura Informacji Information Architecture Kod Punktacja ECTS* 2 Koordynator Dr Stanisław Skórka Zespół dydaktyczny Opis kursu (cele kształcenia)

Bardziej szczegółowo

Rozwój kreatywności dziecka

Rozwój kreatywności dziecka Rozwój kreatywności dziecka HARMONIA Centrum Twojego Rozwoju Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Twórczość, kreatywność Współczesne pojęcie

Bardziej szczegółowo

Program zajęć z zakresu doradztwa zawodowego realizowanego w ramach projektu Na kryzys światowy SZOK zawodowy

Program zajęć z zakresu doradztwa zawodowego realizowanego w ramach projektu Na kryzys światowy SZOK zawodowy Program zajęć z zakresu doradztwa zawodowego realizowanego w ramach projektu Na kryzys światowy SZOK zawodowy Opracowali doradcy zawodowi: Ewa Szczerbetka, Grażyna Śliwa (WG POMYSŁU WŁASNEGO ZGODNIE Z

Bardziej szczegółowo

Elektrotechnika I stopień (I stopień / II stopień) ogólno akademicki (ogólno akademicki / praktyczny) kierunkowy (podstawowy / kierunkowy / inny HES)

Elektrotechnika I stopień (I stopień / II stopień) ogólno akademicki (ogólno akademicki / praktyczny) kierunkowy (podstawowy / kierunkowy / inny HES) Załącznik nr 7 do Zarządzenia Rektora nr 10/12 z dnia 21 lutego 2012r. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013

Bardziej szczegółowo

FILOZOFIA. PSYCHOLOGIA. LOGIKA. ETYKA. RELIGIA

FILOZOFIA. PSYCHOLOGIA. LOGIKA. ETYKA. RELIGIA FILOZOFIA. PSYCHOLOGIA. LOGIKA. ETYKA. RELIGIA Z 098959-BG BARAN TOMASZ Dehumanizacja w stosunkach międzygrupowych : czy "obcy" to też człowiek / Tomasz Baran Warszawa: Wydaw. Uniwersytetu Warszawskiego,

Bardziej szczegółowo

Wyobraźnia w budowie Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

Wyobraźnia w budowie Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Harmonogram szkolenia "AutoCAD projektowanie" - II poziom - grupa ACP II - 8 Czas trwania szkolenia - 13.01.2013 1.02.2013 AutoCAD projektowanie (80 godzin) - dr inż. Paweł Węgierek Data Godziny temat

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PODSTAWY MODELOWANIA PROCESÓW WYTWARZANIA Fundamentals of manufacturing processes modeling Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności APWiR Rodzaj

Bardziej szczegółowo

tel. (+48 81) 538 47 21/22 fax (+48 81) 538 45 80 Wykład 30 21 Ćwiczenia Laboratorium 30 21 Projekt

tel. (+48 81) 538 47 21/22 fax (+48 81) 538 45 80 Wykład 30 21 Ćwiczenia Laboratorium 30 21 Projekt 0-618 Lublin tel. (+8 81) 58 7 1/ fax (+8 81) 58 5 80 Przedmiot: Rok: INF I Inżynieria Semestr: V Rodzaj zajęć i liczba godzin: Studia stacjonarne Studia niestacjonarne Wykład 0 1 Ćwiczenia Laboratorium

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PROGRAMOWANIE SYSTEMÓW WBUDOWANYCH Kierunek: Informatyka Rodzaj przedmiotu: moduł specjalności obowiązkowy: Inżynieria o Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU

Bardziej szczegółowo

Komercjalizacja i transfer wyników badań naukowych i rozwojowych. Andrzej Tytko. Mielec maj 2014r.

Komercjalizacja i transfer wyników badań naukowych i rozwojowych. Andrzej Tytko. Mielec maj 2014r. Komercjalizacja i transfer wyników badań naukowych i rozwojowych Andrzej Tytko Mielec maj 2014r. Każdy produkt ma sens jedynie tylko wtedy kiedy istnieje nań zapotrzebowanie Produkt innowacyjny to transfer

Bardziej szczegółowo

Karta opisu przedmiotu Zaawansowane techniki analizy systemowej oparte o modelowanie warsztaty

Karta opisu przedmiotu Zaawansowane techniki analizy systemowej oparte o modelowanie warsztaty Karta opisu przedmiotu Zaawansowane techniki analizy systemowej oparte o modelowanie warsztaty przedmiotu Stopień studiów i forma: Rodzaj przedmiotu Kod przedmiotu Grupa kursów Zaawansowane techniki analizy

Bardziej szczegółowo

Architektura oprogramowania w praktyce. Wydanie II.

Architektura oprogramowania w praktyce. Wydanie II. Architektura oprogramowania w praktyce. Wydanie II. Autorzy: Len Bass, Paul Clements, Rick Kazman Twórz doskonałe projekty architektoniczne oprogramowania! Czym charakteryzuje się dobra architektura oprogramowania?

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą.. (nazwa specjalności) Nazwa Dydaktyka przyrody 1, 2 Nazwa w j. ang. Didactic of natural science Kod Punktacja ECTS* 6 Koordynator Dr

Bardziej szczegółowo

LISTA KURSÓW PLANOWANYCH DO URUCHOMIENIA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2015/2016

LISTA KURSÓW PLANOWANYCH DO URUCHOMIENIA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2015/2016 LISTA KURSÓW PLANOWANYCH DO URUCHOMIENIA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2015/2016 INFORMATYKA I STOPNIA studia stacjonarne 1 sem. PO-W08-INF- - -ST-Ii-WRO-(2015/2016) MAP003055W Algebra z geometrią analityczną A

Bardziej szczegółowo

Open innovation. "It is not enough just to be innovative. It is essential to be innovative all the time." Pinelli, Ernst & Young, 2012

Open innovation. It is not enough just to be innovative. It is essential to be innovative all the time. Pinelli, Ernst & Young, 2012 Open innovation. "It is not enough just to be innovative. It is essential to be innovative all the time." Pinelli, Ernst & Young, 2012 Projekt Mazowiecka Sieć Ośrodków Doradczo-Informacyjnych w zakresie

Bardziej szczegółowo

Mariusz Nowak Instytut Informatyki Politechnika Poznańska

Mariusz Nowak Instytut Informatyki Politechnika Poznańska Inteligentne budynki (2) Źródła Loe E. C., Cost of Intelligent Buildings, Intelligent Buildings Conference, Watford, U. K., 1994 Nowak M., Zintegrowane systemy zarządzania inteligentnym budynkiem, Efektywność

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie. Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem,

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie. Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem, Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie Katedra Pedagogiki Pracy dr hab. Henryk Bednarczyk Technologia kształcenia zawodowego Plan nauczania Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem,

Bardziej szczegółowo

dr Monika Baryła-Matejczuk

dr Monika Baryła-Matejczuk dr Monika Baryła-Matejczuk 1. Przebieg wykształcenia i rozwoju naukowego: 1. Doktorat z psychologii, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie (2015) Osobowościowe korelaty ponadstandardowej

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE C1. Przyswojenie przez studentów podstawowych pojęć z C2. Przekazanie studentom wiedzy i zasad, dotyczących podstawowych

Bardziej szczegółowo

Jesienna Szkoła Zarządzania Projektami Innowacyjnymi AON

Jesienna Szkoła Zarządzania Projektami Innowacyjnymi AON Zarządzanie Projektami Innowacyjnymi AON 2012 Jesienna Szkoła Zarządzania Projektami Innowacyjnymi AON 08 19 Października 2012 Projekt Nr 51/PMKI/U/14-06.10/2011 finansowany w ramach programu MNiSzW Kreator

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE C1. Zapoznanie studentów z inteligentnymi

Bardziej szczegółowo

NAMA Numeracy for Advanced MAnufacturing Projekt nr 2014-1-PL01-KA202-003409 Umiejętności numeryczne zaawansowanego sektora przemysłowego

NAMA Numeracy for Advanced MAnufacturing Projekt nr 2014-1-PL01-KA202-003409 Umiejętności numeryczne zaawansowanego sektora przemysłowego NAMA Numeracy for Advanced MAnufacturing Projekt nr 2014-1-PL01-KA202-003409 Umiejętności numeryczne zaawansowanego sektora przemysłowego Prezentacja dobrych praktyk w zakresie stosowania założeń ECVET,

Bardziej szczegółowo

Załącznik do procedury nr USZJK-II KARTA PRZEDMIOTU

Załącznik do procedury nr USZJK-II KARTA PRZEDMIOTU Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu w języku polskim angielskim UCZELNIANY SYSTEM ZAPEWNIENIA JAKOŚCI KSZTAŁCENIA W PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOLE ZAWODOWEJ W SANDOMIERZU Załącznik do procedury nr USZJK-II KARTA

Bardziej szczegółowo

Wyjazdy dla studentów Politechniki Krakowskiej zainteresowanych studiami częściowymi w Tianjin Polytechnic University (Chiny).

Wyjazdy dla studentów Politechniki Krakowskiej zainteresowanych studiami częściowymi w Tianjin Polytechnic University (Chiny). Wyjazdy dla studentów Politechniki Krakowskiej zainteresowanych studiami częściowymi w Tianjin Polytechnic University (Chiny). Tianjin Polytechnic University (TJPU) jest państwową uczelnią chińską założoną

Bardziej szczegółowo

TEHACO Sp. z o.o. ul. Barniewicka 66A 80-299 Gdańsk. Ryszard Dawid

TEHACO Sp. z o.o. ul. Barniewicka 66A 80-299 Gdańsk. Ryszard Dawid TEHACO Sp. z o.o. ul. Barniewicka 66A 80-299 Gdańsk Ryszard Dawid Olsztyn, Konferencja OZE, 23 maja 2012 Firma TEHACO Sp. z o.o. została założona w Gdańsku w 1989 roku -Gdańsk - Bielsko-Biała - Bydgoszcz

Bardziej szczegółowo

Design Thinking - myślenie projektowe usystematyzowanie procesu kreatywnego rozwiązywania problemów i realizacji wyzwań

Design Thinking - myślenie projektowe usystematyzowanie procesu kreatywnego rozwiązywania problemów i realizacji wyzwań Design Thinking - myślenie projektowe usystematyzowanie procesu kreatywnego rozwiązywania problemów i realizacji wyzwań O SZKOLENU Design Thinking (popularnie tłumaczone jako myślenie projektowe ), zgodnie

Bardziej szczegółowo

kształcenia pozaszkolnego WMiI Uni Wrocław, WMiI UMK Toruń

kształcenia pozaszkolnego WMiI Uni Wrocław, WMiI UMK Toruń Aktywizacja uczniów w ramach kształcenia pozaszkolnego Maciej jm. Sysłoł WMiI Uni Wrocław, WMiI UMK Toruń Plan Cele Projektu Czym chcemy przyciągnąć uczniów i nauczycieli Zakres zajęć w Projekcie Formy

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00 PROGRAMY SEMINARIÓW TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk 1. Pojęcia podstawowe z obszaru innowacyjnej przedsiębiorczości 2. Proces poszukiwania innowacyjności 3. Proces wprowadzania innowacji

Bardziej szczegółowo

Technology Acceleration Canvas

Technology Acceleration Canvas Technology Acceleration Canvas dla innowatorów i przedsiębiorców Luk Palmen Marcin Baron InnoCo 2015 Dlaczego? Ten przewodnik przygotowaliśmy dla Państwa na podstawie naszych wieloletnich doświadczeń współpracy

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Organization and management in SPA & Wellness centers. Kod Punktacja ECTS* 3

KARTA KURSU. Organization and management in SPA & Wellness centers. Kod Punktacja ECTS* 3 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Organizacja i zarządzanie ośrodkami SPA & Wellness. Organization and management in SPA & Wellness centers. Kod Punktacja ECTS* 3 Koordynator Mgr Michał Malarz Zespół dydaktyczny

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Edukacja ekologiczna. Ecological Education. Kod Punktacja ECTS* 2

KARTA KURSU. Edukacja ekologiczna. Ecological Education. Kod Punktacja ECTS* 2 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Edukacja ekologiczna Ecological Education Kod Punktacja ECTS* 2 Koordynator Dr hab. Katarzyna Potyrała Prof. UP Zespół dydaktyczny Dr hab. Katarzyna Potyrała Prof. UP

Bardziej szczegółowo

Informatyka II stopień (I stopień / II stopień) ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny) kierunkowy (podstawowy / kierunkowy / inny HES)

Informatyka II stopień (I stopień / II stopień) ogólnoakademicki (ogólno akademicki / praktyczny) kierunkowy (podstawowy / kierunkowy / inny HES) KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Modelowanie i Analiza Systemów Informatycznych Nazwa modułu w języku angielskim Modeling and Analysis of Information Systems Obowiązuje od roku akademickiego

Bardziej szczegółowo

Prezentacja kierunku Informatyka w I Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Wyspiańskiego w Szubinie

Prezentacja kierunku Informatyka w I Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Wyspiańskiego w Szubinie Kwalifikacje kadry dydaktycznej kluczem do rozwoju Uczelni PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY ZE ŚRODKÓW UNII EUROPEJSKIEJ W RAMACH EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU SPOŁECZNEGO Prezentacja kierunku Informatyka w I Liceum

Bardziej szczegółowo

Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby

Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby mgr Jagoda Rycharska Sekretarz Studencko-Doktoranckiego Koła Naukowego eprint, IINiB UMK I Ogólnopolska Studencko-Doktorancka Konferencja Naukowa Człowiek Nauka.

Bardziej szczegółowo

Czy rzeczywiście jest szansa na skuteczne wdrożenie usług e-zdrowia? Marcin Ścieślicki marcin.scieslicki@hp.com 31.05.2012

Czy rzeczywiście jest szansa na skuteczne wdrożenie usług e-zdrowia? Marcin Ścieślicki marcin.scieslicki@hp.com 31.05.2012 Czy rzeczywiście jest szansa na skuteczne wdrożenie usług e-zdrowia? Marcin Ścieślicki marcin.scieslicki@hp.com 31.05.2012 2010 Hewlett-Packard Development Company, L.P. The information contained herein

Bardziej szczegółowo

Katedra Pedagogiki Pracy Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie prof. dr hab. Henryk Bednarczyk

Katedra Pedagogiki Pracy Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie prof. dr hab. Henryk Bednarczyk Katedra Pedagogiki Pracy Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie prof. dr hab. Henryk Bednarczyk Technologia kształcenia zawodowego e-repetytorium Spis treści I. Ramowy plan nauczania 1. Cel studiów

Bardziej szczegółowo

Inwestycja w robotyzację

Inwestycja w robotyzację ASTOR WHITEPAPER Inwestycja w robotyzację Analiza Przygotowanie inwestycji Realizacja inwestycji Wykorzystanie inwestycji krok po kroku 2 ASTOR WHITEPAPER INWESTYCJA W ROBOTYZACJĘ Jak efektywnie zainwestować

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 1: Multimedia w edukacji i e-learning

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 1: Multimedia w edukacji i e-learning KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Seminarium dziedzinowe 1: Multimedia w edukacji i e-learning Discipline seminar 1: Multimedia in education and e-learning Kod Punktacja ECTS* 2 Koordynator dr Maria Zając

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNA EDUKACJA I WYZWANIA RYNKU PRACY

NOWOCZESNA EDUKACJA I WYZWANIA RYNKU PRACY PERIODYK NAUKOWY AKADEMII POLONIJNEJ 2012 nr 1 (6) NOWOCZESNA EDUKACJA I WYZWANIA RYNKU PRACY MODERN EDUCATION AND JOB MARKET CHALLENGES Andrzej Kryński * Abstract: The article is about challenges of job

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI. Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie:

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI. Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: I. Postanowienia ogólne PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: 1. Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dn. 30 kwietnia 2007 r.

Bardziej szczegółowo

Logiczna reprezentacja wiedzy i metoda logiczno-algebraiczna

Logiczna reprezentacja wiedzy i metoda logiczno-algebraiczna Logiczna reprezentacja wiedzy i metoda logiczno-algebraiczna dr inż. Grzegorz ilcek & dr inż. Maciej Hojda Zakład Inteligentnych Systemów Wspomagania Decyzji, Instytut Informatyki, Politechnika Wrocławska

Bardziej szczegółowo