Wpływ terapeutycznej jazdy konnej na kąty nachylenia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej u dzieci i młodzieży w wieku 8-15 lat

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wpływ terapeutycznej jazdy konnej na kąty nachylenia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej u dzieci i młodzieży w wieku 8-15 lat"

Transkrypt

1 Andrzej Myśliwiec 1,2, Edward Saulicz 3, Michał Kuszewski 3, Gabriela Walla 3, Mariola Saulicz 3 1 Katedra Metod Specjalnych Fizjoterapii i Sportu Osób Niepełnosprawnych, AWF Katowice. 2 Katedra Fizjoterapii, WSPS Dąbrowa Górnicza 3 Katedra Podstaw Fizjoterapii, AWF Katowice Wpływ terapeutycznej jazdy konnej na kąty nachylenia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej u dzieci i młodzieży w wieku 8-15 lat Wstęp Badania wskazują, że około 80% populacji ma wady postawy, z których większość, znajduje swe podłoże z niewydolności posturalnej [8, 14, 15]. Za szczególnie ważne dla jakości postawy ciała uznaje się ukształtowanie kręgosłupa i miednicy [1, 2, 3, 8, 10, 23, 25, 26]. Niewątpliwie istotnym czynnikiem umożliwiającym utrzymanie prawidłowej postawy ciała, jest zdolność prawidłowego przyjmowania i przetwarzania informacji sensorycznych pochodzących z receptorów czucia głębokiego wrażliwych na rozciąganie i ucisk, receptorów narządów równowagi oraz receptorów wzroku [15, 17]. Każde nawykowe lub przymusowe ustawienie części ciała w sposób odbiegający od przyjętego za prawidłowy, a także nieprawidłowe obciążanie i przeciążanie aparatu ruchu, prowadzą do zaburzenia równowagi mięśniowej. Taka sytuacja stwarza warunki do rozwoju wady postawy, czyli postawy charakteryzującej się odchyleniem od stanu uznawanego za normę [8]. Istotnym rodzajem wady postawy, jest niewydolność posturalna objawiająca się pogłębieniem krzywizn kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej. Można przyjąć, że momentem sprzyjającym rozwojowi wady jest słabe napięcie mięśni brzucha, w tym głównie poprzecznego, powodujące przodopochylenie miednicy, która z kolei pogłębia lordozę lędźwiowo, zmieniający tym samy kształt całego łańcucha biomechanicznego kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej [11, 13, 24, 27] Metod usprawniania wad postaw wynikających z osłabionej aktywności mięśni antygrawitacyjnych jest wiele, jednak jedynie nieliczne, traktują kontrolę miednicy, jako punkt wyjścia do rozpoczęcia procesu korekcji [12, 14, 15, 23]. Wśród metod tych, ciekawe miejsce zajmować mogą zajęcia jazdy konnej [5, 20]. Hipoterapia, a właściwie jedna z jej odmian, czyli fizjoterapia na koniu polega na połączeniu indywidualnie dobranych ćwiczeń rehabilitacyjnych z trójwymiarowym ruchem konia. Ruch konia w stępie, dostarcza pacjentowi bodźców

2 charakterystycznych dla ludzkiego chodu, co wspomaga kontrolę postawy poprzez wzmożone napięcie mięśni antygrawitacyjnych. Podczas sesji terapeutycznej na koniu, cały czas symulowany jest układ przedsionkowy. Działające przyśpieszenia liniowe i kątowe wytrącają pacjenta z równowagi, wymuszając tym samym ciągłą kontrolę równowagi [5]. Cel pracy i pytania badawcze. Celem pracy była ocena wpływu jazdy konnej na zmianę stopnia nachylenia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej u dzieci i młodzieży pomiędzy 8 a 15 rokiem życia. Realizując powyższy cel postanowiono odpowiedzieć na następujące pytania: a) czy jazda konna wpływa na ukształtowanie kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej? b) czy ewentualne zmiany w równym stopniu dotyczą postawy habitualnej i skorygowanej? Materiał i metodyka pracy Badaniem objęto 28-osobową grupę dzieci i młodzieży w wieku od 8 do 15 lat mieszkających terenie miasta Chełmek (8 osób) i Brzeszcze (20 osób). U wszystkich uczestników badań lekarz szkolny zdiagnozował zaburzenia postawy ciała w płaszczyźnie strzałkowej polegające na pogłębieniu krzywizn fizjologicznych. Dodatkowym kryterium włączenia do badań był brak umiejętności jazdy konnej. Zakwalifikowane osoby zostały losowo podzielone na grupę eksperymentalną (grupa 1) i kontrolną (grupa 2). Dane biometryczne przedstawiono w tabeli 1. Tabela 1. Średnia arytmetyczna, odchylenie standardowe, wartości minimalne i maksymalne płci, wieku, masy ciała oraz wysokość w poszczególnych grupach. Grupa N Dziewczęta (n ; %) ,2% % Chłopcy (n ; %) 5 35,8% 7 50% sd min,max sd min-max wiek masa wysokość 11,4 2, , , ,79 14, ,21 12, ,86 11, U wszystkich badanych przed przystąpieniem do badań uzyskano zgodę rodziców, zaś w przypadku osób z grupy eksperymentalnej dodatkowo uzyskano pisemną deklarację uczestnictwa w zajęciach terapeutycznych. Badania wykonano dwukrotnie, przed (badanie 1) i po zakończeniu terapii (badanie 2). Ocenę krzywizn fizjologicznych dokonano w pozycji stojącej swobodnej oraz takiej, która była

3 uznana przez dzieci jako skorygowana. Każdy pomiar wykonywany był trzykrotnie, a do dalszej analizy wybierano wartość uśrednioną. Wykonano pomiary kątów nachylenia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej na poziomie przejścia szyjno szczytowego (Occ/C), przejścia piersiowo szyjnego (C/Th), przejścia lędźwiowo piersiowego (Th/L) oraz przejścia lędźwiowo krzyżowego (L/S). Badanie były wykonane za pomocą inklinometru elektronicznego Saundersa, z dokładnością do jednego stopnia kątowego. Ramię inklinometru było przykładane do płaszczyzny wyrostków kolczystych kręgosłupa, a następnie odczytywano wynik. Wszystkie dzieci zakwalifikowane do grupy eksperymentalnej uczestniczyły w zajęciach hipoterapeutycznych trwających 30 min 2 x w tygodniu przez okres 2 miesięcy (w sumie 16 zajęć). Grupa kontrolna nie uczestniczyła w żadnych zajęciach terapeutycznych. Jako podstawowy cel zajęć przyjęto nauczenie prawidłowego dosiadu na koniu na oklep. Naukę rozpoczęto od oswojenia się z koniem idącym stępem oraz nauki przyjmowania pozycji jeździeckich. W czasie pierwszych zajęć stosowano asekuracje z dołu przez jednego prowadzącego. W kolejnych zajęciach, zastosowano lonżę oraz wprowadzono ćwiczenia oswajające, polegające na wykonywaniu krótkich ćwiczeń dotyczących prowadzenia konia, jak i kontroli pozycji siedzącej. W czasie dalszych zajęć wprowadzano elementy jazdy po kole i po ósemkach, najpierw w stępie, a następnie w kłusie. Dla dziewcząt i chłopców, którzy swobodnie poruszali się na koniu, przeprowadzono jazdę w terenie. Wszyscy badani z grupy eksperymentalnej w stopniu prawidłowym i porównywalnym opanowywali kolejne etapy założone w programie zajęć, co pozwoliło na utrzymaniu całej liczby uczestników. Uzyskane wyniki poddano analizie statystycznej. Obliczono średnie statystyczne, odchylenie standardowe oraz wartości minimalne i maksymalne. Z uwagi, iż wyniki obu badań nie różniły się od rozkładu normalnego do dalszych analiz zastosowano parametryczny test t-studenta dla prób zależnych. Za poziom krytyczny istotności statystycznej różnic przyjęto p 0,05. Wyniki Uzyskane wyniki zostały przedstawione w tabelach 2 i 3 oraz na rycinach 1 i 2. Analiza wyników w postawie habitualnej wykazała dość charakterystyczną tendencję. W obu grupach zarejestrowano istotnie statystycznie zmiany w odniesieniu do dwóch parametrów. W grupie eksperymentalnej redukcji uległy kąty nachylenia przejścia szyjno-piersiowego i piersiowolędźwiowego co oznacza zmniejszenie wielkości kifozy piersiowej. Natomiast w grupie kontrolnej na odmianę zanotowano wzrost wielkości kątowych przejść piersiowo-lędźwiowego i lędźwiowokrzyżowego co z kolei mogło oznaczać dalsze pogłębienie lordozy lędźwiowej. Zarówno w postawie swobodnej, jak i skorygowanej, największą różnicę dostrzeżono na poziomie przejścia

4 piersiowo-lędźwiowego, gdzie w pierwszym przypadku, nachylenie zmalało o 39,21%, zaś w drugim o 51,24. Tabela 2. Zestawienie średnich arytmetycznych, odchylenia standardowego, wartości minimalnych i maksymalnych oraz istotności statystycznej uzyskanych wartości kątowych nachylenia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej w postawie swobodnej dla obu grup. Oceniane parametry Occ/C C/Th Th/L L/S badanie 1 16,5 9, ,86 4, ,86 5, ,71 5, * - różnice istotne statystycznie Grupa1 Grupa 2 badanie 2 18,78 5, ,5 3, ,64 2, ,36 3, poziom istotności statystycznej p=0,26 p=0,001* p=0,002* p=0,35 badanie 1 min max 13,07 10, ,43 8, ,36 5, ,21 6, badanie 2 13,57 10, ,5 8, ,71 5, ,21 6, poziom istotności p=0,17 p=0,78 p=0,02* p=0,038* Tabela 3. Zestawienie średnich arytmetycznych, odchylenia standardowego, wartości minimalnych i maksymalnych oraz istotności statystycznej uzyskanych wartości kątowych nachylenia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej w postawie skorygowanej dla obu grup. Oceniane parametry Occ/C badanie 1 14,28 10, C/Th 25 4,06 Th/L L/S ,5 7, ,07 5, * - różnice istotne statystycznie Grupa1 Grupa 2 badanie 2 19,57 5,84 9,28 18,71 3, ,07 3, ,28 3, poziom istotności statystycznej badanie 1 min max p=0,05* 17 10,47 p=0,001* p=0,003* p=0,007* ,14 8, ,78 4, ,36 8, badanie , ,57 7, ,21 4, ,05 6, poziom istotności statystycznej p=1,00 p=0,16 p=0,008* p=0,8

5 Occ/C C/Th Th/L L/S Rycina 1. Procentowa zmiana wielkości kątów nachylenia przejścia szczytowo szyjnego (Occ/C), szyjno piersiowego (C/Th), piersiowo- lędźwiowego (Th/L) oraz lędźwiowo krzyżowego w pozycji habitualnej (Th/L). Wartości dodatnie wskazują na pogłębienie nachylenia kąta, zaś wartości ujemne, na jego redukcję. Occ/C 1 C/Th Th/L L/S Rycina 2. Procentowa zmiana wielkości kątów nachylenia przejścia szczytowo szyjnego (Occ/C), szyjno piersiowego (C/Th), piersiowo- lędźwiowego (Th/L) oraz lędźwiowo krzyżowego (L/S) w pozycji skorygowanej. Wartości dodatnie wskazują na pogłębienie nachylenia kąta, zaś wartości ujemne, na jego redukcję.

6 Dyskusja Analiza literatury oraz obserwacja populacji dzieci wskazują na coraz częściej występujące problemy postawy w płaszczyźnie strzałkowej [3, 8, 9, 10, 12, 23, 26]. Zarówno obniżenie aktywności fizycznej, jak i coraz częstsze przebywanie w pozycji siedzącej wynikające z zamiłowania do wirtualnej rzeczywistości jaką oferują komputery, wpływają na obniżenia wydolności mięśni antygrawitacyjnych oraz słabszą kontrolę motoryczną. Istotne znaczenie może odgrywać tutaj niewydolność mięśni antygrawitacyjnych odpowiadających za lokalna stabilizację łańcucha kinematycznego kręgosłupa. Sprawą oczywistą, wydaje się być rola miednicy, której prawidłowe ustawienie pozwala na zachowanie optymalnych warunków statyki [13, 24, 27]. Znaczenia jazdy konnej w procesie usprawniania znane jest od dawna [5]. Głównymi wskazaniami do zajęć hipoterapeutycznych, jest mózgowe porażenie dziecięce, stwardnienie rozsiane i autyzm [4, 5, 16, 19, 21, 22]. Mózgowe porażenie dziecięce jest idealnym przykładem nieprawidłowego rozkładu napięcia mięśniowego tworzącego często skrajną niewydolność posturalną. W hipoterapii, dopatruje się stworzenia optymalnych warunków zadaniowych do ćwiczeń, mających na celu poprawę kontroli głowy i tułowia. Wychodząc z tego założenia można przyjąć, iż hipoterapia, może stanowić cenne uzupełnienie procesu usprawniania dzieci, u których obniżenie napięcia mięśniowego, stwarza warunki do powstania postawy hipotonicznej [19]. Analiza literatury wskazuje, iż skuteczność hipoterapii ukierunkowana jest głównie na dzieci z mózgowym porażeniem oraz osoby ze stwardnieniem rozsianym [12, 19, 21]. Shurtleff ze współpracownikami w swoich badaniach po 12 tygodniach terapii u 11. dzieci z porażeniem mózgowym zaobserwowali zauważalną poprawę w zakresie kontroli postawy, a głównie głowy [21]. Schwesig z kolei, wraz z współpracownikami poddał ocenie 22-osobową grupę dzieci z dysfunkcjami motorycznymi, objawiającymi się głównie zaburzeniem kontroli ruchu. W wyniku przeprowadzonych badań nie stwierdzili oni istotnej poprawy w zakresie jakości postawy, a jedynie nieznaczną korektę chodu. Słabą skuteczność terapii uzasadnili zbyt rzadko przeprowadzanymi zajęciami (jedynie 15 minut w ciągu tygodnia) [22]. Pomimo, iż hipoterapia nie uchodzi za popularne narzędzie do poprawy wydolności posturalnej u dzieci, choć również i u dorosłych, można stwierdzić, że niewątpliwie może ona stanowić cenne uzupełnienie programu ćwiczeń. Szczególnie staje się ona przydatna w sytuacji, kiedy typową niewydolność antygrawitacyjną prezentuje dziecko małe (2-3 letnie) u którego stosowanie ćwiczeń korekcyjnych z punktu widzenia metodyki jest sprawą trudną. Tutaj też dochodzą te korzyści, które bezpośrednio związane są z zajęciami na świeżym powietrzu oraz z kontaktem ze zwierzęciem.

7 Jazda konna działa stymulująco na mięśnie antygrawitacyjne i z tej racji poprawia kontrolę motoryczną w obrębie segmentów ruchowych kręgosłupa co manifestuje się zarówno przesterowaniem z hipotonii mięśni I układu odniesienia w kierunku normotonii, jak i z nadmiernej sztywności hipertonii mięśni II i III układu odniesienia, również w kierunku normotonii. Siad na poruszającym się koniu, generuje ciągłe wychwiania, które w konsekwencji wymuszają impulsowe napięcia m.in. mięśnia wielodzielnego, który jak wiadomo pracuje w synergii, syntonii i synchronii z mięśniem poprzecznym brzucha i mięśniami dna miednicy co w powiązaniu z pracą przepony tworzy tzw. głęboki cylinder mięśniowy odpowiedzialny za stabilizację kręgosłupa lędźwiowego [6, 7, 18]. W efekcie, uzyskanie właściwych pobudzeń w obrębie owego głębokiego cylindra mięśniowego poprawia kontrolę postawy ciała co zewnętrznie powinno manifestować się optymalizowaniem głębokości krzywizn fizjologicznych w płaszczyźnie strzałkowej. Analiza zmian zarejestrowanych podczas autokorekcji, wybitnie przemawia za terapeutycznym działaniem jazdy konnej w odniesieniu do płaszczyzny strzałkowej. W grupie eksperymentalnej bowiem, w badaniu końcowym zanotowano istotne statystycznie spadki wielkości nieomal wszystkich kątów przejść, za wyjątkiem przejścia potyliczno-szyjnego. Stan taki przemawia za wyraźnym spłyceniem krzywizn fizjologicznych zwłaszcza podczas próby czynnej korekcji. Ponieważ u badanych stwierdzono ponadnormatywne pogłębienie krzywizn fizjologicznych w badaniu wyjściowym można śmiało powiedzieć o pozytywnym, terapeutycznym wpływie jazdy konnej na postawę ciała w płaszczyźnie strzałkowej. Można domniemywać, iż uruchamia się wyżej przedstawiony mechanizm głębokiej stabilizacji kręgosłupa lędźwiowego. Na tym tle w grupie kontrolnej w analogicznym okresie obserwacji praktycznie nie zaobserwowano istotnych zmian możliwości czynnej korekcji postawy ciała w płaszczyźnie strzałkowej. W odniesieniu do przejścia piersiowo-lędźwiowego zanotowano nawet istotny statystycznie dalszy wzrost kąta nachylenia. Wnioski 1. Hipoterapia wywiera korzystny wpływ na ukształtowanie kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej u dzieci i młodzieży z hipotonią posturalną 2. Korzystny wpływ jazdy konnej uwidacznia się zwłaszcza w poprawie możliwości czynnej korekcji 3. Hipoterapia może stanowić efektywne uzupełnienie postępowania korekcyjnego u dzieci i młodzieży z postawą wadliwą w płaszczyźnie strzałkowej.

8 Piśmiennictwo 1. Barczyk K., Hawrylak A., Ostrowska B., Skolimowski T.: Wysokość a postawa ciała u chłopców w wieku lat. Fizjoterapia, 8, 3, 2000, 6 13; 2. Borkowska M., Gelleta-Mac I.: Wady postawy i stóp u dzieci. PZWL, Warszawa, 2004; 3. Cytowicz Karpiłowska W.: Wady postawy ciała w płaszczyźnie strzałkowej. Wychowanie Fizyczne i Zdrowotne, 2006 (1); 4. Debuse D., Gibb C., Chandler C.: Effects of hippotherapy on people with cerebral palsy from the users perspective: a qualitative study. Physiother Theory Pract, 2009, 25, 3, ; 5. Engel B.: Terapeutyczna jazda konna II. Strategie rehabilitacji. Fundacja Hipoterapia Na Rzecz Dzieci Niepełnosprawnych, Kraków, 2004; 6. Gnat R., Saulicz E., Kuszewski M.: Współczesne poglądy na temat systemów stabilizacyjnych kompleksu biodrowo-mieniczno-lędźwiowego. Fizjoterapia, 2006, 14, 3, 68-82; 7. Hodges P.W.: Is there a role for transversus abdominis in lumbo-pelvic stability? Manual Therapy, 1999, 4, 74-86; 8. Kasperczyk T.: Wady postawy ciała, diagnostyka i leczenie. Kasper, Kraków 2001; 9. Kołodziej J., Kołodziej K., Momola I.: Postawa ciała, jej wady i korekcja. Wyd. Ośw. FOSZE, Rzeszów, 2004; 10. Kużdżał A., Szczygieł A., Ćwirlj A.: Porównanie parametrów krzywizn kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej mierzonych metodą antropostereometryczną i inklinometryczną. Postępy rehabilitacji, 2004, 4, 11-14; 11. Lephard S.M., Henry T.J.: Proprioception and Neuromuscular Control in Joint Stability. Human Kinetics, Champaign Il, 2000, ; 12. Lichota M.: Zmiany kształtu przednio tylnych krzywizn kręgosłupa u dzieci w wieku 6-7 lat. Wychowanie Fizyczne i Sport, 2008, 1, 13 16; 13. Machintosh J.E., Bogduk N.: The biomechanics of the lumbar multifidius. Clinical biomechanics 1986, ; 14. Matyja M., Domagalska M.: Podstawy usprawniania neurorozwojowego wg Berty i Karela Bobath. ŚlAM, Katowice, 1999; 15. Matyja M., Saulicz E., Kokosz M., Syryjczyk M.: Zaburzenia kontroli miednicy w pozycji siedzącej i podczas siadania jako przejaw hipotonii posturalnej u dzieci w wieku przedszkolnym. Fizjoterapia Polska 4, (1), 2004, 31 39;

9 16. Mc Gibbon NH., Benda W., Duncan BR., Silkwood-Sherer D.: Immediate and long term effects of hippotherapy on symmetry of adductor muscle activity and functional ability ic children with spastic cerebral palsy. Arch Phys Med Rehabil, 2009, 90, 6, ; 17. Nowotny J., Saulicz E.: Niektóre zaburzenia statyki ciała i ich korekcja. AWF, Katowice, 1998; 18. Richardson C.A., Hodges P.W., Hides J.: Kinezyterapia w stabilizacji kompleksu lędźwiowo-miednicznego. Elsevier-Urban&Partner, Wrocław, 2009; 19. Silkwood Sherer D., Warmbier H.: Effects of hippotherapy on postural stability, in person with multiple sclerosis; a pilot study. J Neurol Phys Ther, 2007, 31, 2, 77 84; 20. Sisko T., Malachowska Sobieska M., Mach B.: Wpływ hipoterapii na równowagę ciała dzieci upośledzonych umysłowo. Fizjoterapia, 2002, 10, 2, 17 21; 21. Shurtleff TL., Standeven JW., Engsberg JR.: Changes in dynamic trunk/head stability and functional reach after hippotherapy. Arch Phys. Med. Rehabil. 2009, 90, 7, ; 22. Schwesig R., Neumann S., Richter D., Kauert R., Becker S., Esperer HD., Leuchte S.: Impact of hetapeutic riding on gait and posture regulation. Sportverletz Sportschaden, 2009, 23, 2, 84 94; 23. Śliwa W., Chlebicka E., Chromik K.: Różnice środowiskowe w kształcie krzywizn kręgosłupa dziewcząt w wieku 5-15 lat. W: Uwarunkowania rozwoju dzieci i młodzieży wiejskiej. Red. Saczuk, ZWWF, Biała Podlaska, 2006, ; 24. Toft T., Vindal V., Kirkesola G.: Teoretyczne i praktyczne aspekty koncepcji Sling Exercise Therapy (S-E-T) z wykorzystaniem urządzenia redcord. Materiały kursowe, Meden Inmed, 2006; 25. Walicka Cupryś K., Puszczałowska Lizis E., Maziarz K.: Kształtowanie się przednio tylnych krzywizn kręgosłupa u uczniów z klas gimnazjalnych i licealnych. Rehabilitacja Medyczna, 2008, 4, 28 36; 26. Wojna D., Anwajler J., Barczyk K.: Postawa ciała płaszczyźnie strzałkowej dzieci w wieku przedszkolnym. Fizjoterapia, 2006, 4, 29 36; 27. Vleeming A., Mooney V., Dorman T., Snijders C., Stoeckart R.: Movement Stability and Low Back Pain. Churchill Livingstone, New York, 1979, 4.

Ćwiczenia w autokorektorze

Ćwiczenia w autokorektorze Ćwiczenia w autokorektorze W proponowanej metodyce terapii uwzględniliśmy wytyczne i zalecenia opracowane przez SOSORT. 1 - najważniejszym elementem kinezyterapii skolioz są ćwiczenia czynne prowadzące

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z wyników badań prowadzonych w ramach programu. Szkoła Podstawowa NR 79 w Gdańsku

Sprawozdanie z wyników badań prowadzonych w ramach programu. Szkoła Podstawowa NR 79 w Gdańsku Sprawozdanie z wyników badań prowadzonych w ramach programu Szkoła Podstawowa NR 79 w Gdańsku 2012 Ośrodek Promocji Zdrowia i Sprawności Dziecka 80-397 Gdańsk ul. Kołobrzeska 61 tel. 058 553 43 11 fax.058

Bardziej szczegółowo

Innowacyjność w terapii skolioz, metodyka i aparatura SKOL-AS PROGRAM SZKOLENIA. I dzień 9:00-18:45

Innowacyjność w terapii skolioz, metodyka i aparatura SKOL-AS PROGRAM SZKOLENIA. I dzień 9:00-18:45 Innowacyjność w terapii skolioz, metodyka i aparatura SKOL-AS PROGRAM SZKOLENIA I dzień 9:00-18:45 I. Wprowadzenie i dyskusja moderowana 1. Morfofizjologiczne podstawy metody SKOL-AS. a) Współzależność

Bardziej szczegółowo

SYLABUS - GIMNASTYKA KOREKCYJNO-KOMPENSACYJNA

SYLABUS - GIMNASTYKA KOREKCYJNO-KOMPENSACYJNA SYLABUS - GIMNASTYKA KOREKCYJNO-KOMPENSACYJNA Nazwa przedmiotu Gimnastyka korekcyjno-kompensacyjna Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii, Kod przedmiotu Studia Kierunek

Bardziej szczegółowo

1. Badanie okolicy lędźwiowo-miedniczno-biodrowej. 1.1 Badanie podmiotowe. 1.2 Badanie przedmiotowe. Physiotherapy & Medicine www.pandm.

1. Badanie okolicy lędźwiowo-miedniczno-biodrowej. 1.1 Badanie podmiotowe. 1.2 Badanie przedmiotowe. Physiotherapy & Medicine www.pandm. 1. Badanie okolicy lędźwiowo-miedniczno-biodrowej Physiotherapy & Medicine W rozdziale tym zostanie przedstawiony schemat badania miednicy pacjenta. Bardziej szczegółowo zostaną przedstawione testy nakierowane

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie elementów metody PNF w stabilizacji kręgosłupa lędźwiowego

Wykorzystanie elementów metody PNF w stabilizacji kręgosłupa lędźwiowego Wykorzystanie elementów metody PNF w stabilizacji kręgosłupa lędźwiowego Historia PNF Początek koniec lat 40 XX w. w USA Herman Kabat Maggi Knott Wspólnie rozwinęli: Zasady stosowania metody Techniki Ruchy

Bardziej szczegółowo

rok szkolny 2012/2013

rok szkolny 2012/2013 Projekt Indywidualizacja procesu nauczania i wychowania uczniów klas I-III szkół podstawowych W zdrowym ciele proste plecy Realizator Hanna Antoń Termin 20 XI 2012r. - Liczba godzin 60 rok szkolny 2012/2013

Bardziej szczegółowo

PLECY WKLĘSŁE. Slajd 1. (Dorsum concavum) Slajd 2. Slajd 3 OPIS WADY

PLECY WKLĘSŁE. Slajd 1. (Dorsum concavum) Slajd 2. Slajd 3 OPIS WADY Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 PLECY WKLĘSŁE (Dorsum concavum) OPIS WADY W większości przypadków istotą wady jest pogłębienie fizjologicznej lordozy lędźwiowej połączone ze zmianami w jej zasięgu i kształcie.

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Pytka ¹. 1. Wstęp

Krzysztof Pytka ¹. 1. Wstęp Krzysztof Pytka ¹ Ocena wpływu mobilizacji łopatki na zachowanie się krzywizn kręgosłupa studentów Uniwersytetu Medycznego w Lublinie przy użyciu urządzenia MORA 4 Generacji. ¹) Uniwersytet Medyczny w

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIA I WARSZTATY TERAPEUTYCZNE

SZKOLENIA I WARSZTATY TERAPEUTYCZNE SZKOLENIA I WARSZTATY TERAPEUTYCZNE Prowadzi wg programu autorskiego mgr Izabela Gelleta - specjalista rehabilitacji ruchowej I 0, terapeuta metod NDT-Bobath, PNF, SI, pedagog, terapeuta z kilkunastoletnim

Bardziej szczegółowo

Metody neurofizjologiczne w pediatrii. Mgr Marzena Mańdziuk

Metody neurofizjologiczne w pediatrii. Mgr Marzena Mańdziuk Metody neurofizjologiczne w pediatrii Mgr Marzena Mańdziuk REHABILITACJA REHABILITACJA LECZNICZA REHABILITACJA PEDAGOGICZNO- -ZAWODOWA REHABILITACJA SPOŁECZNA Stosowane metody terapii: 1. NDT-Bobath 2.

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3

INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3 INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3 ZAOPATRZENIE ORTOTYCZNE Ortozą nazywamy każde urządzenie kompensujące dysfunkcję układu senso-motorycznego (Wooldrige 1972) Ortoza jest urządzeniem techniczny,

Bardziej szczegółowo

Postawa ciała dzieci i młodzieży szkół specjalnych wg. programu komputerowego badania postawy ciała techniką mory projekcyjnej

Postawa ciała dzieci i młodzieży szkół specjalnych wg. programu komputerowego badania postawy ciała techniką mory projekcyjnej Postawa ciała dzieci i młodzieży szkół specjalnych wg. programu komputerowego badania postawy ciała techniką mory projekcyjnej I. WPROWADZENIE W systemie edukacji i opieki zdrowotnej w ostatnim okresie

Bardziej szczegółowo

Metoda Dobosiewicz. Physiotherapy & Medicine www.pandm.org

Metoda Dobosiewicz. Physiotherapy & Medicine www.pandm.org Metoda Dobosiewicz Physiotherapy & Medicine Znajduje zastosowanie w zachowawczym leczeniu dziecięcych i młodzieńczych skolioz idiopatycznych. Według tej metody czynnikiem powstawania i progresji wady są

Bardziej szczegółowo

SKOLIOZY. Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3 RODZAJ SKOLIOZY. BOCZNE SKRZYWIENIE KRĘGOSŁUPA (scoliosis)

SKOLIOZY. Slajd 1. Slajd 2. Slajd 3 RODZAJ SKOLIOZY. BOCZNE SKRZYWIENIE KRĘGOSŁUPA (scoliosis) Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 SKOLIOZY BOCZNE SKRZYWIENIE KRĘGOSŁUPA (scoliosis) Jest to odchylenie osi anatomicznej kręgosłupa od mechanicznej w trzech płaszczyznach: czołowej, strzałkowej i poprzecznej. Skolioza

Bardziej szczegółowo

Anna Słupik. Układ czucia głębokiego i jego wpływ na sprawność ruchową w wieku podeszłym

Anna Słupik. Układ czucia głębokiego i jego wpływ na sprawność ruchową w wieku podeszłym Anna Słupik Układ czucia głębokiego i jego wpływ na sprawność ruchową w wieku podeszłym 16.05.2007 Struktura układu czucia głębokiego Receptory w strukturach układu ruchu: mięśnie + ścięgna więzadła torebka

Bardziej szczegółowo

Performance Stability Poland Przedstawia

Performance Stability Poland Przedstawia Performance Stability Poland Przedstawia 1 STABILITY FOR PEROFORMANCE Performance Stability and Muscle Balance System Strojenia Nerwowo - Mięśniowo - Szkieletowego jest koncepcją oceny i terapii, która

Bardziej szczegółowo

GIMNASTYKA KOMPENSACYJNO -

GIMNASTYKA KOMPENSACYJNO - Slajd 1 Slajd 2 Slajd 3 GIMNASTYKA KOMPENSACYJNO - KOREKCYJNA WPROWADZENIE Zadania gimnastyki Gimnastyka wyrównawcza to zasób i rodzaj ćwiczeń, które mają skompensować pewien niedobór ruchowy zarówno pod

Bardziej szczegółowo

Tematyka wykładów i ćwiczeń z kinezyterapii

Tematyka wykładów i ćwiczeń z kinezyterapii Tematyka wykładów i ćwiczeń z kinezyterapii Zasadniczym celem nauczania przedmiotu jest zapoznanie studentów z podstawami teoretycznymi oraz systematyką, metodyką i techniką wykonywania ćwiczeń leczniczych,

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu Kierunek: Fizjoterapia SYLABUS Nazwa przedmiotu TERAPIA MANUALNA Kod przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Publikacje: Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A.

Publikacje: Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A Ćwirlej A. Publikacje: 1. Ćwirlej A., Kwolek A., Styl życia i poziom wiedzy mieszkańców dużego miasta w kontekście profilaktyki zdrowotnej. Przegląd Medyczny Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2003, 3, 253-259. 2. Ćwirlej

Bardziej szczegółowo

TERAPIE WSPOMAGAJĄCE 1. KYNOTERAPIA 2. HIPOTERAPIA

TERAPIE WSPOMAGAJĄCE 1. KYNOTERAPIA 2. HIPOTERAPIA TERAPIE WSPOMAGAJĄCE 1. KYNOTERAPIA = DOGOTERAPIA 2. HIPOTERAPIA KYNOTERAPIA -CO TO JEST? metoda wzmacniająca efektywność rozwoju osobowości, edukacji irehabilitacji, wktórej motywatorem jest odpowiednio

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Traumatologia sportowa KOD S/I/st/23

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Traumatologia sportowa KOD S/I/st/23 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Traumatologia sportowa KOD S/I/st/23 2. KIERUNEK: Sport 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: III rok/vi semestr 5. LICZBA PUNKTÓW

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów. Fizjoterapia Studia I stopnia Stacjonarne

SYLABUS. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów. Fizjoterapia Studia I stopnia Stacjonarne SYLABUS Nazwa przedmiotu Podstawy terapii manualnej Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii Kod przedmiotu Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów

Bardziej szczegółowo

w/ćw Zajęcia zorganizowane: - 40h/95h 4,5 Praca własna studenta: - 75h 2,5 Godziny kontaktowe z nauczycielem akademickim: udział w wykładach 20*2h 1,3

w/ćw Zajęcia zorganizowane: - 40h/95h 4,5 Praca własna studenta: - 75h 2,5 Godziny kontaktowe z nauczycielem akademickim: udział w wykładach 20*2h 1,3 Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania wstępne: Nazwa modułu (przedmiot lub grupa przedmiotów): Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich

PROGRAM KURSU. Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich PROGRAM KURSU Terapia Manualna Holistyczna Tkanek Miękkich MODUŁ I Koncepcja Terapii Manualnej Holistycznej. Miednica, stawy biodrowe, segmenty ruchowe kręgosłupa lędźwiowego i przejścia piersiowo-lędźwiowego.

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Wybrane metody fizjoterapii z zakresu mechanoterapii. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów

SYLABUS. Wybrane metody fizjoterapii z zakresu mechanoterapii. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów Załącznik nr 2 do Zarządzenia Rektora UR Nr 4/2012 z dnia 20.01.2012r. SYLABUS Nazwa przedmiotu Wybrane metody fizjoterapii z zakresu mechanoterapii Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny,

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Medyczna, Wydział Ogólnomedyczny Fizjoterapia Drugi Praktyczny. Pedagogika specjalna. mgr D. Wyrzykowska - Koda

Wyższa Szkoła Medyczna, Wydział Ogólnomedyczny Fizjoterapia Drugi Praktyczny. Pedagogika specjalna. mgr D. Wyrzykowska - Koda Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania wstępne: Nazwa modułu (przedmiot lub grupa przedmiotów): Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

Badanie ABC-one 2010 Miejscowe spalanie tłuszczu

Badanie ABC-one 2010 Miejscowe spalanie tłuszczu Badanie ABC-one 2010 Miejscowe spalanie tłuszczu 1. Wprowadzenie Celem babania było sprawdzenie działania sprzętu Slim Belly oraz Slim Back&Legs na miejscowe spalanie tłuszczu oraz ocena skuteczności obydwu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM GIMNASTYKI KOREKCYJNEJ na rok szkolny 2010/2011

PROGRAM GIMNASTYKI KOREKCYJNEJ na rok szkolny 2010/2011 PROGRAM GIMNASTYKI KOREKCYJNEJ na rok szkolny 2010/2011 ZADANIA OGÓLNE: 1. Kształtowanie odruchu prawidłowej postawy ciała. 2. Niedopuszczenie do powstania wad postawy ciała, gdy zaistnieją warunki sprzyjające

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja korektywa i kompensacja KOD WF/II/st/35

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja korektywa i kompensacja KOD WF/II/st/35 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Specjalizacja korektywa i kompensacja KOD WF/II/st/35 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne 3. POZIOM STUDIÓW 1 : II stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW:

Bardziej szczegółowo

Próba oceny wpływu zabiegów neuromobilizacji na spoczynkowe napięcie spastyczne mięśni u pacjentów po udarach mózgu. Badanie pilotażowe

Próba oceny wpływu zabiegów neuromobilizacji na spoczynkowe napięcie spastyczne mięśni u pacjentów po udarach mózgu. Badanie pilotażowe Łukasz Gąsior 1 Anna Józefiak 1, Fabian Mikuła 1 Próba oceny wpływu zabiegów neuromobilizacji na spoczynkowe napięcie spastyczne mięśni u pacjentów po udarach mózgu. Badanie pilotażowe 1 Studenckie Koło

Bardziej szczegółowo

Tytuł: Możliwości zastosowania metody PNF w leczeniu skolioz

Tytuł: Możliwości zastosowania metody PNF w leczeniu skolioz Białek Marianna Gabinet Fizjoterapii Jawor Tytuł: Możliwości zastosowania metody PNF w leczeniu skolioz Słowa kluczowe Skolioza, PNF, problem funkcjonalny, wzorce ruchowe, łańcuchy zamknięte. Boczne skrzywienia

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2017 (skrajne daty) Wykł. Ćw. Konw. Lab. Sem. ZP Prakt. GN Liczba pkt ECTS - - - 40 - - - 20 2

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2017 (skrajne daty) Wykł. Ćw. Konw. Lab. Sem. ZP Prakt. GN Liczba pkt ECTS - - - 40 - - - 20 2 SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2017 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Wybrane metody fizjoterapii z zakresu mechanoterapii Kod przedmiotu/

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA do egzaminu dyplomowego na kierunku fizjoterapia w WyŜszej Szkole Planowania Strategicznego w Dąbrowie Górniczej

ZAGADNIENIA do egzaminu dyplomowego na kierunku fizjoterapia w WyŜszej Szkole Planowania Strategicznego w Dąbrowie Górniczej ZAGADNIENIA do egzaminu dyplomowego na kierunku fizjoterapia w WyŜszej Szkole Planowania Strategicznego w Dąbrowie Górniczej 1. Miejsce fizjoterapii w rehabilitacji medycznej 2. Związek rehabilitacji z

Bardziej szczegółowo

Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku KARTA PRZEDMIOTU (SYLABUS) W CYKLU KSZTAŁCENIA 2014-2016. Zakład Fizykalnych Metod Terapeutycznych

Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku KARTA PRZEDMIOTU (SYLABUS) W CYKLU KSZTAŁCENIA 2014-2016. Zakład Fizykalnych Metod Terapeutycznych Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku KARTA PRZEDMIOTU (SYLABUS) W CYKLU KSZTAŁCENIA 2014-2016 Katedra Fizjoterapii / Jednostka Organizacyjna: Zakład Fizykalnych Metod Terapeutycznych Kierunek:

Bardziej szczegółowo

Tomasz Senderek. Poziom integracji sensorycznej uczniów z wadami postawy a ich funkcjonowanie szkolne

Tomasz Senderek. Poziom integracji sensorycznej uczniów z wadami postawy a ich funkcjonowanie szkolne UNIWERSYTET MEDYCZNY W LUBLINIE WYDZIAŁ PIELĘGNIARSTWA I NAUK O ZDROWIU Tomasz Senderek Poziom integracji sensorycznej uczniów z wadami postawy a ich funkcjonowanie szkolne Rozprawa doktorska streszczenie

Bardziej szczegółowo

Fizjoterapia dzieci i niemowląt

Fizjoterapia dzieci i niemowląt Fizjoterapia dzieci i niemowląt FORU/H www.e-forum.pl www.e-forum.pl FIZJOTERAPIA DZIECI DNIEMOWLĄT FORU/M Wiedza ^usługach rynku strona 1 Spis treści Spis treści NEUROLOGIA 1 Prawidłowy rozwój dziecka

Bardziej szczegółowo

PL 204656 B1. Domagalska Małgorzata,Sosnowiec,PL Szopa Andrzej,Wilkowice,PL 05.04.2004 BUP 07/04 29.01.2010 WUP 01/10

PL 204656 B1. Domagalska Małgorzata,Sosnowiec,PL Szopa Andrzej,Wilkowice,PL 05.04.2004 BUP 07/04 29.01.2010 WUP 01/10 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 204656 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 356374 (22) Data zgłoszenia: 30.09.2002 (51) Int.Cl. A63B 19/00 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Pływanie w fizjoprofilaktyce

SYLABUS. Pływanie w fizjoprofilaktyce PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu Kierunek: Fizjoterapia SYLABUS Nazwa przedmiotu Pływanie w fizjoprofilaktyce

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE. "Baby, you' re born to run" /Bruce Springsten/

WPROWADZENIE. Baby, you' re born to run /Bruce Springsten/ Mariusz Janusz, Julian Z. Kilar, Tomasz Ridan, Andrzej Szczygieł Zakład Kinezyterapii Instytutu Rehabilitacji Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie kierownik Zakładu: dr Marek Pieniążek Ocena wytrzymałości

Bardziej szczegółowo

Centrum ćwiczeń mięśni pleców

Centrum ćwiczeń mięśni pleców Centrum ćwiczeń mięśni pleców Bazując na aktualnych wynikach badań dr.wolff opracował jedyną swego rodzaju koncepcję terapii mięśni grzbietowych w celu stabilizacji lędźwiowego odcinka kręgosłupa. Pacjenci,w

Bardziej szczegółowo

Puchała & Cybulski Physical Success Pszczyna, ul. Dobrawy 7 Tel.: 691 138 386; 504 037 215 e-mail: pcps.pszczyna@gmail.com OFERTA DLA SZKÓŁ

Puchała & Cybulski Physical Success Pszczyna, ul. Dobrawy 7 Tel.: 691 138 386; 504 037 215 e-mail: pcps.pszczyna@gmail.com OFERTA DLA SZKÓŁ Puchała & Cybulski Physical Success Pszczyna, ul. Dobrawy 7 OFERTA DLA SZKÓŁ PCPS Puchała & Cybulski Physical Success, to nasz autorski projekt, wspierający fizyczny aspekt życia człowieka. Zespół osób

Bardziej szczegółowo

Obiektywne metody diagnostyki narządu ruchu w fizjoterapii

Obiektywne metody diagnostyki narządu ruchu w fizjoterapii Obiektywne metody diagnostyki narządu ruchu w fizjoterapii 1 semestr 14 godzin wykładów i 28 godzin ćwiczeń Studia drugiego stopnia (magisterskie) stacjonarne Fizjoterapia I rok /2 semestr Cele nauczania

Bardziej szczegółowo

Rozdział 7. Masaż punktowy głębokotkankowy pobudzenie wrażeń proprioceptywnych

Rozdział 7. Masaż punktowy głębokotkankowy pobudzenie wrażeń proprioceptywnych Masaż punktowy głębokotkankowy pobudzenie wrażeń proprioceptywnych Masaż punktowy głębokotkankowy pobudzenie wrażeń proprioceptywnych Czucie proprioceptywne (głębokie) to drugi, poza czuciem powierzchownym,

Bardziej szczegółowo

OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22

OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22 OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22 Ośrodek realizuje świadczenia medyczne na rzecz dzieci zagrożonych nieprawidłowym rozwojem

Bardziej szczegółowo

JAK CHRONIĆ SWÓJ KRĘGOSŁUP

JAK CHRONIĆ SWÓJ KRĘGOSŁUP JERZY STODOLNY JOANNA STODOLNA-TUKENDORF JAK CHRONIĆ SWÓJ KRĘGOSŁUP ------------------------ PORADNIK DLA K A Ż D E G O --------- sk NATURA WYDAWNICTWO NATURA POPULARNEGO PORADNIKA dr n. med. Jerzy Stodolny

Bardziej szczegółowo

TREŚCI ĆWICZEŃ Z PRZEDMIOTU WYCHOWANIE FIZYCZNE SPECJALNE (Studia II stopnia Rok I, sem.1, studia niestacjonarne 2013/2014) (20 godzin)

TREŚCI ĆWICZEŃ Z PRZEDMIOTU WYCHOWANIE FIZYCZNE SPECJALNE (Studia II stopnia Rok I, sem.1, studia niestacjonarne 2013/2014) (20 godzin) TREŚCI ĆWICZEŃ Z PRZEDMIOTU WYCHOWANIE FIZYCZNE SPECJALNE (Studia II stopnia Rok I, sem.1, studia niestacjonarne 2013/2014) (20 godzin) 28.09.2013 studenci przed zajęciami zmieniają stroje na sportowe

Bardziej szczegółowo

Bibrowicz K. 1, Osińska M. 1. bibrowicz@wp.pl

Bibrowicz K. 1, Osińska M. 1. bibrowicz@wp.pl CHARAKTERYSTYKA WIELKOŚCI I OCENA ZALEŻNOŚCI POMIĘDZY POCHYLENIEM MIEDNICY W PŁASZCZYŹNIE STRZAŁKOWEJ A WIELKOŚCIĄ PRZEDNIO-TYLNYCH KRZYWIZN KRĘGOSŁUPA U UCZNIÓW W WIEKU 13,14 I LAT Bibrowicz K. 1, Osińska

Bardziej szczegółowo

Człowiek najlepsza inwestycja PROJEKT 2010-2013 Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Człowiek najlepsza inwestycja PROJEKT 2010-2013 Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego PROJEKT Przedszkole Równych R Szans 2010-2013. Program Operacyjny Kapitał Ludzki Priorytet: IX. Rozwój wykształcenia i kompetencji w regionach Poddziałanie9.1.1: Zmniejszanie nierówności w stopniu upowszechniania

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie integracji sensorycznej w usprawnianiu zaburzeń rozwojowych.

Wykorzystanie integracji sensorycznej w usprawnianiu zaburzeń rozwojowych. Wykorzystanie integracji sensorycznej w usprawnianiu zaburzeń rozwojowych. Termin integracja sensoryczna po raz pierwszy został użyty przez Ch. Sherringtona w 1902 roku w Anglii. Nowe znaczenie temu terminowi

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Pływanie terapeutyczne

SYLABUS. Pływanie terapeutyczne PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu Kierunek: Fizjoterapia SYLABUS Nazwa przedmiotu Pływanie terapeutyczne Kod przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Wpływ rehabilitacji na stopień niedokrwienia kończyn dolnych w przebiegu miażdżycy.

Wpływ rehabilitacji na stopień niedokrwienia kończyn dolnych w przebiegu miażdżycy. Marek Ciecierski, Zygmunt Mackiewicz, Arkadiusz Jawień Wpływ rehabilitacji na stopień niedokrwienia kończyn dolnych w przebiegu miażdżycy. Z Katedry i Kliniki Chirurgii Ogólnej AM w Bydgoszczy Kierownik

Bardziej szczegółowo

Trzymaj się prosto! program profilaktyki wad postawy

Trzymaj się prosto! program profilaktyki wad postawy Trzymaj się prosto! program profilaktyki wad postawy Przesłanki do realizacji programu: Wady postawy to coraz większy problem zdrowotny naszego społeczeństwa. W ostatnich latach znacząco wzrosła ilość

Bardziej szczegółowo

KARTA KWALIFIKACYJNA NA ZAJĘCIA HIPOTERAPII (wypełnia lekarz specjalista odpowiedni dla schorzenia)

KARTA KWALIFIKACYJNA NA ZAJĘCIA HIPOTERAPII (wypełnia lekarz specjalista odpowiedni dla schorzenia) (pieczątka instytucji kwalifikującej) KARTA KWALIFIKACYJNA NA ZAJĘCIA HIPOTERAPII (wypełnia lekarz specjalista odpowiedni dla schorzenia) Imię i nazwisko... Data urodzenia...waga...wzrost... Adres....

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Biomechanika z elementami ergonomii. Pierwszy

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Biomechanika z elementami ergonomii. Pierwszy YL AB U MODUŁ U ( PRZDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów pecjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Biomechanika z elementami ergonomii

Bardziej szczegółowo

Regulamin Projektu Pablo Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze

Regulamin Projektu Pablo Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze Regulamin Projektu Pablo Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze Regulamin określa procedurę i zasady kwalifikacji oraz uczestnictwa w programie Projekt PABLO - Rehabilitacja Kończyny Górnej po Udarze

Bardziej szczegółowo

www.pandm.org ROZSZCZEP KRĘGOSŁUPA (Spina Biffida)

www.pandm.org ROZSZCZEP KRĘGOSŁUPA (Spina Biffida) ROZSZCZEP KRĘGOSŁUPA (Spina Biffida) 1.To niedorozwój i zaburzenie łączenia punktów kostnienia trzonów i łuków kręgów prowadzące do powstania szczeliny. 2.Jest wynikiem braku czasowej koordynacji etapów

Bardziej szczegółowo

Dr Jawny System. System aktywnego siedzenia

Dr Jawny System. System aktywnego siedzenia Dr Jawny System System aktywnego siedzenia Dr Jawny System jest zwieńczeniem koncepcji Systemu Aktywnego Leczenia Kręgosłupa SALK oraz wieloletnich prac konstruktorskich Jarosława Jawnego. Wszystkie części

Bardziej szczegółowo

Innowacyjne zajęcia terapeutyczne w Samorządowym Przedszkolu nr121 z Oddziałami Integracyjnymi.

Innowacyjne zajęcia terapeutyczne w Samorządowym Przedszkolu nr121 z Oddziałami Integracyjnymi. Innowacyjne zajęcia terapeutyczne w Samorządowym Przedszkolu nr121 z Oddziałami Integracyjnymi. Przedszkole Samorządowe nr 121 jest od 14 lat placówką z oddziałami integracyjnymi. Obecnie funkcjonuje w

Bardziej szczegółowo

Stanowisko pracy ucznia i przedszkolaka

Stanowisko pracy ucznia i przedszkolaka Stanowisko pracy ucznia i przedszkolaka Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Poznaniu Oddział Higieny Dzieci i Młodzieży Poznań 2012 ERGONOMIA [gr. érgon dzieło, praca, nómos prawo ], antropotechnika,

Bardziej szczegółowo

OCENA CHODU DZIECI Z MÓZGOWYM PORAŻENIEM NA PODSTAWIE WSKAŹNIKA GDI

OCENA CHODU DZIECI Z MÓZGOWYM PORAŻENIEM NA PODSTAWIE WSKAŹNIKA GDI Aktualne Problemy Biomechaniki, nr 8/2014 127 Katarzyna NOWAKOWSKA, Katarzyna JOCHYMCZYK-WOŹNIAK, Katedra Biomechatroniki, Politechnika Śląska, Zabrze OCENA CHODU DZIECI Z MÓZGOWYM PORAŻENIEM NA PODSTAWIE

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2017 (skrajne daty) Wybrane Metody Neurorozwojowe w Fizjoterapii Dzieci

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2017 (skrajne daty) Wybrane Metody Neurorozwojowe w Fizjoterapii Dzieci SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2017 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek)

Bardziej szczegółowo

& / &!!!& ODOWS&A-»ZD\ChJCJC. Metoda integracji. sensorycznej. we wspomaganiu rozwoju mi. \dzieci z uszkodzeniami ^ lu nerwowego m

& / &!!!& ODOWS&A-»ZD\ChJCJC. Metoda integracji. sensorycznej. we wspomaganiu rozwoju mi. \dzieci z uszkodzeniami ^ lu nerwowego m & / &!!!& ODOWS&A-»ZD\ChJCJC Metoda integracji sensorycznej we wspomaganiu rozwoju mi \dzieci z uszkodzeniami ^ lu nerwowego m i - i \ \ 'Ą \ A H/?fi U Metoda integracji sensoryczniej we wspomaganiu

Bardziej szczegółowo

Spinning. Kierunek: Fizjoterapia. I st., praktyczny. Rodzaj studiów i profil (I stopień/ii stopień, ogólno akademicki/praktyczny): Kod przedmiotu:

Spinning. Kierunek: Fizjoterapia. I st., praktyczny. Rodzaj studiów i profil (I stopień/ii stopień, ogólno akademicki/praktyczny): Kod przedmiotu: Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku SYLABUS W CYKLU KSZTAŁCENIA 2014-2017 Jednostka Organizacyjna: Zakład Gimnastyki, Tańca i Ćwiczeń Muzyczno- Ruchowych Rodzaj studiów i profil (I stopień/ii

Bardziej szczegółowo

KOTEK I ZALECANY DLA DZIECI, MŁODZIEŻY U KTÓRYCH ROZPOZNANO: WYPOSAŻENIE STANDARDOWE: pionizator

KOTEK I ZALECANY DLA DZIECI, MŁODZIEŻY U KTÓRYCH ROZPOZNANO: WYPOSAŻENIE STANDARDOWE: pionizator Pionizator KOTEK I TM powstał z myślą o przedniej pionizacji dzieci, u których dysfunkcje narządu ruchu uniemożliwiają samodzielne przyjmowanie pozycji stojącej. Pionizacja przyczynia się do zdobywania

Bardziej szczegółowo

WYTRZYMAŁOŚĆ POSTURALNA WYBRANEJ GRUPY DZIECI ZE SZKOŁY WIEJSKIEJ NA TLE RÓWIEŚNIKÓW ZE ŚRODOWISKA WIELKOMIEJSKIEGO

WYTRZYMAŁOŚĆ POSTURALNA WYBRANEJ GRUPY DZIECI ZE SZKOŁY WIEJSKIEJ NA TLE RÓWIEŚNIKÓW ZE ŚRODOWISKA WIELKOMIEJSKIEGO EWA ZEYLAND-MALAWKA Wyższa Szkoła Pedagogiki i Administracji w Poznaniu Wyższa Szkoła Mazowiecka w Warszawie MIROSŁAW NOWAKOWSKI III Liceum Ogólnokształcące w Sopocie MAŁGORZATA NOWAKOWSKA Zespół Szkół

Bardziej szczegółowo

Spis Tabel i rycin. Spis tabel

Spis Tabel i rycin. Spis tabel Spis Tabel i rycin Spis tabel 1. Podział stawów ze względu na ilość osi ruchów i ukształtowanie powierzchni stawowych. 20 2. Nazwy ruchów w stawach człowieka w pozycji anatomicznej..... 21 3. Zestawienie

Bardziej szczegółowo

Testy t-studenta są testami różnic pomiędzy średnimi czyli służą do porównania ze sobą dwóch średnich

Testy t-studenta są testami różnic pomiędzy średnimi czyli służą do porównania ze sobą dwóch średnich Testy t-studenta są testami różnic pomiędzy średnimi czyli służą do porównania ze sobą dwóch średnich Zmienne muszą być zmiennymi ilościowym (liczymy i porównujemy średnie!) Są to testy parametryczne Nazwa

Bardziej szczegółowo

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 2013-09-18 ODDZIAŁ EDUKACJI ZDROWOTNEJ I HIGIENY DZIECI I MŁODZIEŻY

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 2013-09-18 ODDZIAŁ EDUKACJI ZDROWOTNEJ I HIGIENY DZIECI I MŁODZIEŻY JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 1 Ważnym elementem dla ucznia jest zapewnienie mu stanowiska pracy dostosowanego do wymagań ergonomii. Ma to odzwierciedlenie w obowiązujących przepisach prawnych,

Bardziej szczegółowo

KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU

KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU WERSJA 2014 Moduł I TMH w ortopedii Dysfunkcje i deformacje stóp dzieci i dorośli pierwotne wtórne zasady korekcji czynnej korekcja

Bardziej szczegółowo

Warszawski Uniwersytet Medyczny II Wydział Lekarski Oddział Fizjoterapii

Warszawski Uniwersytet Medyczny II Wydział Lekarski Oddział Fizjoterapii Warszawski Uniwersytet Medyczny II Wydział Lekarski Oddział Fizjoterapii Zastosowanie neuromobilizacji rdzenia kręgowego i korzeni rdzeniowych w leczeniu niedowładów spastycznych u pacjentów po udarach

Bardziej szczegółowo

PLAN REALIZACJI PRZEDMIOTU: Pływanie ogólne i terapeutyczne Kierunek Fizjoterapia, Studia licencjackie, rok I i II, semestr 2 i 3.

PLAN REALIZACJI PRZEDMIOTU: Pływanie ogólne i terapeutyczne Kierunek Fizjoterapia, Studia licencjackie, rok I i II, semestr 2 i 3. Katedra Teorii i Metodyki Sportu Zakład Teorii i Metodyki Sportów Wodnych PLAN REALIZACJI PRZEDMIOTU: Pływanie ogólne i terapeutyczne Kierunek Fizjoterapia, Studia licencjackie, rok I i II, semestr 2 i

Bardziej szczegółowo

FIZJOTERAPII NEURO OGICZ

FIZJOTERAPII NEURO OGICZ FIZJOTERAPII NEURO OGICZ K M i l l J l EDWAI TSGHiitCO TERAPEUTYCZNE W FIZJOTERAPII NEUROLOGICZNEJ SUZANNE TBNIC MARTIN MARY KESSLER Redakcja wydania I polskiego Edward Sauiicz E L S E V IE R URBAN&PARTNER

Bardziej szczegółowo

Gimnastyka korekcyjno-kompensacyjna w Przedszkolu Miejskim Nr 10 w Jaśle

Gimnastyka korekcyjno-kompensacyjna w Przedszkolu Miejskim Nr 10 w Jaśle Gimnastyka korekcyjno-kompensacyjna w Przedszkolu Miejskim Nr 10 w Jaśle Ruch zastąpi lekarstwo, ale lekarstwo nie zastąpi ruchu Wiek przedszkolny to bardzo ważny etap w życiu człowieka, kiedy to kształtują

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu Kierunek: Fizjoterapia SYLABUS Nazwa przedmiotu Teoria i metodyka nauczania

Bardziej szczegółowo

W wyglądzie dziecka z plecami okrągłymi obserwuje się:

W wyglądzie dziecka z plecami okrągłymi obserwuje się: Plecy okrągłe to nadmierne uwypuklenie fizjologicznej krzywizny piersiowej. Nadmierne wygięcie kręgosłupa w odcinku piersiowym skompensowane jest w odcinku szyjnym zwiększoną lordozą szyjną i pochyleniem

Bardziej szczegółowo

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA

JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA JAK ZADBAĆ O STANOWISKO PRACY UCZNIA 1 Ważnym elementem dla ucznia jest zapewnienie mu stanowiska pracy dostosowanego do wymagań ergonomii. Ma to odzwierciedlenie w obowiązujących przepisach prawnych,

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia. Studia Podyplomowe Fizjoterapii i Medycyny Sportowej /nazwa studiów podyplomowych/

Opis efektów kształcenia. Studia Podyplomowe Fizjoterapii i Medycyny Sportowej /nazwa studiów podyplomowych/ Załącznik nr 2 do Uchwała NrAR001-2 - V/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach z dnia 26 maja 2015r.w sprawie zatwierdzenia efektów kształcenia studiów podyplomowych

Bardziej szczegółowo

Plecy okrągłe (hiperkifoza piersiowa). Jest to wada obejmująca odcinek piersiowy kręgosłupa, w której obserwuje się: nadmierne pogłębienie

Plecy okrągłe (hiperkifoza piersiowa). Jest to wada obejmująca odcinek piersiowy kręgosłupa, w której obserwuje się: nadmierne pogłębienie Plecy okrągłe (hiperkifoza piersiowa). Jest to wada obejmująca odcinek piersiowy kręgosłupa, w której obserwuje się: nadmierne pogłębienie fizjologicznej kifozy piersiowej, kompensacyjne patologiczne pogłębienie

Bardziej szczegółowo

Ocena wybranych parametrów postawy ciała dzieci i młodzieży przy użyciu nowoczesnej techniki diagnostycznopomiarowej w aspekcie terapeutycznym.

Ocena wybranych parametrów postawy ciała dzieci i młodzieży przy użyciu nowoczesnej techniki diagnostycznopomiarowej w aspekcie terapeutycznym. Andrzej Szczygieł, Mariusz Janusz, Andrzej Marchewka Zakład Kinezyterapii Instytutu Rehabilitacji Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie kierownik Zakładu: dr Marek Pieniążek Ocena wybranych parametrów

Bardziej szczegółowo

Wymagania wstępne: znajomość anatomii narządu ruchu, fizjologii, dobra ogólna sprawność ruchowa

Wymagania wstępne: znajomość anatomii narządu ruchu, fizjologii, dobra ogólna sprawność ruchowa Opis przedmiotu (sylabusu) na rok ak. 2011-2012 KINEZYTERAPIA Zakład Rehabilitacji Oddział Fizjoterapii II WL. p.o. Kierownika Zakładu: dr n med. Dariusz Białoszewski Odpowiedzialny za dydaktykę: dr n

Bardziej szczegółowo

PORÓWNANIE MOTORYCZNOŚCI DZIECI PEŁNOSPRAWNYCH, NIESŁYSZĄCYCH I NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE W STOPNIU LEKKIM

PORÓWNANIE MOTORYCZNOŚCI DZIECI PEŁNOSPRAWNYCH, NIESŁYSZĄCYCH I NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE W STOPNIU LEKKIM PORÓWNANIE MOTORYCZNOŚCI DZIECI PEŁNOSPRAWNYCH, NIESŁYSZĄCYCH I NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE W STOPNIU LEKKIM Agnieszka Jankowicz-Szymańska, Wiesław Wojtanowski Wstęp, oraz niektóre dzieci zdrowe często

Bardziej szczegółowo

REHABILITACJA ZDALNIE NADZOROWANA U PACJENTÓW ZE ZMIANAMI ZWYRODNIENIOWYMI STAWU BIODROWEGO

REHABILITACJA ZDALNIE NADZOROWANA U PACJENTÓW ZE ZMIANAMI ZWYRODNIENIOWYMI STAWU BIODROWEGO Anna Czyżewska, Wojciech Glinkowski REHABILITACJA ZDALNIE NADZOROWANA U PACJENTÓW ZE ZMIANAMI ZWYRODNIENIOWYMI STAWU BIODROWEGO Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu, Centrum Doskonałości

Bardziej szczegółowo

Kształtowanie kompetencji personalnych i społecznych w szkole zawodowej drogą do sukcesu na rynku pracy

Kształtowanie kompetencji personalnych i społecznych w szkole zawodowej drogą do sukcesu na rynku pracy Wyniki cząstkowe testów ex ante z uczniami. We wszystkich pięciu uczestniczących w tym etapie projektu szkołach ponadgimnazjalnych rozpoczęły się zajęcia Innowacyjnego Programu Szkolnego Doradztwa Zawodowego.

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Pierwszy

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Pierwszy YL AB U MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów pecjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Diagnostyka funkcjonalna i programowanie

Bardziej szczegółowo

KINEZYTERAPIA 1. Informacje o przedmiocie (zaj ciach), jednostce koordynuj cej przedmiot, osobie prowadz cej ): Cel zaj

KINEZYTERAPIA 1. Informacje o przedmiocie (zaj ciach), jednostce koordynuj cej przedmiot, osobie prowadz cej ): Cel zaj KINEZYTERAPIA 1. Informacje o przedmiocie (zajęciach), jednostce koordynującej przedmiot, osobie prowadzącej 1.1. Nazwa przedmiotu (zajęć): Kinezyterapia 1.2. Forma przedmiotu: Wykłady, ćwiczenia 1.3.

Bardziej szczegółowo

BIOMECHANIKA NARZĄDU RUCHU CZŁOWIEKA

BIOMECHANIKA NARZĄDU RUCHU CZŁOWIEKA Praca zbiorowa pod redakcją Dagmary Tejszerskiej, Eugeniusza Świtońskiego, Marka Gzika BIOMECHANIKA NARZĄDU RUCHU CZŁOWIEKA BIOMECHANIKA narządu ruchu człowieka Praca zbiorowa pod redakcją: Dagmary Tejszerskiej

Bardziej szczegółowo

Międzyszkolny Ośrodek Gimnastyki Korekcyjno-Kompensacyjnej w systemie OTWARTYCH STREF REKREACJI DZIECIĘCEJ

Międzyszkolny Ośrodek Gimnastyki Korekcyjno-Kompensacyjnej w systemie OTWARTYCH STREF REKREACJI DZIECIĘCEJ mgr Grażyna Brociek mgr Magdalena Kowalska mgr Marek Wiecheć Międzyszkolny Ośrodek Gimnastyki Korekcyjno-Kompensacyjnej w systemie OTWARTYCH STREF REKREACJI DZIECIĘCEJ WADY POSTAWY Wady postawy są już

Bardziej szczegółowo

Metoda Mc Kenzie Mechanical Diagnosis and Therapy

Metoda Mc Kenzie Mechanical Diagnosis and Therapy Metoda Mc Kenzie Mechanical Diagnosis and Therapy Metoda ta zawiera część diagnostyczną i terapeutyczną. Badanie: Przed podjęciem leczenia u pacjenta przeprowadza się dokładny wywiad dotyczący: - ewentualnych

Bardziej szczegółowo

Zespoły edukacyjno terapeutyczne są jedną z form organizacyjnych nauczania w Zespole Szkół Specjalnych Nr 2 w Lublińcu dla dzieci z

Zespoły edukacyjno terapeutyczne są jedną z form organizacyjnych nauczania w Zespole Szkół Specjalnych Nr 2 w Lublińcu dla dzieci z Zespoły edukacyjno terapeutyczne są jedną z form organizacyjnych nauczania w Zespole Szkół Specjalnych Nr 2 w Lublińcu dla dzieci z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym,

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia ZP/BPD/27/2012 Załącznik nr 1a do SIWZ Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Zadanie nr 1: Przeprowadzenie 2-óch kursów specjalistycznych pt. Specjalistyczne techniki korekcyjno-kompensacyjne w leczeniu

Bardziej szczegółowo

Kultura Bezpieczeństwa Nauka Praktyka Refleksje Nr 19, 2015 (139 148)

Kultura Bezpieczeństwa Nauka Praktyka Refleksje Nr 19, 2015 (139 148) Kultura Bezpieczeństwa Nauka Praktyka Refleksje Nr 19, 2015 (139 148) AKTYWNOŚĆ FIZYCZNA JAKO WARUNEK PRAWIDŁOWEJ POSTAWY CIAŁA MŁODZIEŻY PHYSICAL ACTIVITY AS A CONDITION OF CORRECT BODY POSTURE IN YOUTH

Bardziej szczegółowo

PROFIL KSZTAŁCENIA praktyczny TYP PRZEDMIOTU FAKULTATYWNY DLA KIERUNKU OBLIGATORYJNY DLA SPECJALNOŚCI

PROFIL KSZTAŁCENIA praktyczny TYP PRZEDMIOTU FAKULTATYWNY DLA KIERUNKU OBLIGATORYJNY DLA SPECJALNOŚCI Tabela 1. Metryka przedmiotu programowego- cele i efekty kształcenia KARTA PRZEDMIOTU PROGRAMOWEGO POZIOM KSZTAŁCENIA POZIOM VI/ STUDIA I STOPNIA NR PRZEDMIOTU W PROGRAMIE K.3.7./ K.4.7. PROFIL KSZTAŁCENIA

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) Metody Specjalne Fizjoterapii

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) Metody Specjalne Fizjoterapii S YL AB US MODUŁ U ( PRZDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Metody Specjalne Fizjoterapii

Bardziej szczegółowo

ZMIANY W KRZYWIZNACH KRGOSŁUPA MCZYZN I KOBIET W POZYCJI SIEDZCEJ W ZALENOCI OD TYPU POSTAWY CIAŁA WSTP

ZMIANY W KRZYWIZNACH KRGOSŁUPA MCZYZN I KOBIET W POZYCJI SIEDZCEJ W ZALENOCI OD TYPU POSTAWY CIAŁA WSTP Elbieta CHLEBICKA Agnieszka GUZIK Wincenty LIWA Politechnika Wrocławska ZMIANY W KRZYWIZNACH KRGOSŁUPA MCZYZN I KOBIET W POZYCJI SIEDZCEJ W ZALENOCI OD TYPU POSTAWY CIAŁA WSTP siedzca, która jest przyjmowana

Bardziej szczegółowo

Zwracamy się z prośbą o udostępnienie naszej oferty zainteresowanym osobom.

Zwracamy się z prośbą o udostępnienie naszej oferty zainteresowanym osobom. FUNDACJA DZIECIOM ZDĄŻYD Z POMOCĄ ul. Łomiaoska 5 01-685 Warszawa Szanowni Paostwo, HANDLE POINT Centrum Wspomagania Rozwoju powstało z myślą o dzieciach i młodzieży, u których rozwój przebiega nierównomiernie,

Bardziej szczegółowo

PILATES REKREACJA CZY REHABILITACJA? Anna Lipka

PILATES REKREACJA CZY REHABILITACJA? Anna Lipka PILATES REKREACJA CZY REHABILITACJA? Anna Lipka Pilates jest metodą zawierającą system ćwiczeń, które korzystają z założeń jogi i baletu, mający na celu zrozumienie i usprawnienie całego ciała. Poprawia

Bardziej szczegółowo