Spis treści. 2. Leki wpływające na autonomiczny układ nerwowy Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak... 37

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Spis treści. 2. Leki wpływające na autonomiczny układ nerwowy Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak... 37"

Transkrypt

1 Spis treści 1. Farmakologia ogólna Waldemar Janiec, Leszek Śliwiński, Maria Pytlik Leki wpływające na autonomiczny układ nerwowy Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak Leki wpływające na przekazywanie bodźców we współczulnym układzie nerwowym Efekty pobudzenia układu współczulnego Transmisja synaptyczna we współczulnym układzie nerwowym Leki pobudzające układ współczulny Leki pobudzające receptory a-adrenergiczne Leki pobudzające receptory b-adrenergiczne Leki pobudzające receptory a- i b-adrenergiczne Leki hamujące układ współczulny Leki blokujące receptory a-adrenergiczne Leki blokujące receptory b-adrenergiczne Leki blokujące receptory a- i b-adrenergiczne Leki hamujące czynność presynaptycznych struktur w zakończeniach nerwów współczulnych Leki wpływające na przekazywanie bodźców w przywspółczulnym układzie nerwowym Efekty pobudzenia układu przywspółczulnego Transmisja synaptyczna w przywspółczulnym układzie nerwowym Leki pobudzające układ przywspółczulny Leki pobudzające bezpośrednio receptory cholinergiczne Inhibitory acetylocholinoesterazy Leki hamujące układ przywspółczulny Leki ganglioplegiczne Leki psychotropowe Waldemar Janiec, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Leki anksjolityczne Leki stosowane krótkotrwale w leczeniu wzmożonego napięcia i stanów lękowych Pochodne benzodiazepiny Inne leki stosowane krótkotrwale w leczeniu wzmożonego napięcia i stanów lękowych Leki stosowane długotrwale w leczeniu wzmożonego napięcia i stanów lękowych Pochodne azaspironu Leki przeciwdepresyjne stosowane w leczeniu stanów lękowych Leki neuroleptyczne Neuroleptyki o budowie dwupierścieniowej Neuroleptyki o budowie trójpierścieniowej Pochodne fenotiazyny Pochodne tioksantenu Pochodne azepiny, oksapiny i tiepiny Neuroleptyki o innej budowie wielopierścieniowej

2 Pochodne butyrofenonu Pochodne difenylobutyloaminy Pochodne benzamidu Pochodne indolu i piperazyny Neuroleptyki atypowe Leki przeciwdepresyjne Leki hamujące wychwyt zwrotny neuroprzekaźników Nieselektywne inhibitory wychwytu zwrotnego Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny (SNRI) Leki hamujące wychwyt zwrotny neuroprzekaźników o działaniu receptorowym Inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny blokujące receptory serotoninergiczne Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny blokujące receptory noradrenergiczne Leki o działaniu receptorowym Leki o atypowym mechanizmie działania Inhibitory oksydazy monoaminowej (IMAO) Nieselektywne inhibitory oksydazy monoaminowej Selektywne inhibitory oksydazy monoaminowej Leki normotymiczne Środki psychodysleptyczne i środki psychostymulujące. Leki nootropowe i prokognitywne Waldemar Janiec, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Środki psychodysleptyczne Środki psychostymulujące Leki nootropowe Leki prokognitywne Leki nasenne i uspokajające Waldemar Janiec, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Leki nasenne Pochodne benzodiazepiny Pochodne cyklopirolonu Pochodne imidazolopirydyny Pochodne pirazolopirymidyny Pochodne kwasu barbiturowego Pochodne tiazolu Pochodne tetrahydroindenofuranu Leki uspokajające Leki przeciwpadaczkowe Waldemar Janiec, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Leki blokujące kanały sodowe Leki blokujące kanały wapniowe Leki aktywujące kanały potasowe Leki aktywujące neuroprzekaźnictwo GABA-ergiczne Leki blokujące neuroprzekaźnictwo glutaminergiczne Leki stosowane w leczeniu choroby Parkinsona Waldemar Janiec, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Leki pobudzające przekaźnictwo dopaminergiczne Lewodopa i inhibitory metabolizmu lewodopy Inhibitory monoaminooksydazy typu B Leki pobudzające receptory dopaminergiczne Leki zwiększające uwalnianie dopaminy Leki hamujące przekaźnictwo cholinergiczne Leki przeciwbólowe działające na receptory opioidowe Waldemar Janiec, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Narkotyczne leki przeciwbólowe Narkotyczne leki przeciwbólowe o działaniu agonistycznym Fenantrenowe alkaloidy opium i ich półsyntetyczne pochodne

3 Syntetyczne leki przeciwbólowe Narkotyczne leki przeciwbólowe o działaniu agonistyczno-antagonistycznym Leki o antagonistycznym działaniu na receptory opioidowe Środki znieczulenia ogólnego Waldemar Janiec, Ewa Podwińska, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Anestetyki dożylne Anestetyki wziewne Opioidowe leki przeciwbólowe Środki zwiotczające Środek znoszący działanie niedepolaryzujących środków zwiotczających sugammadeks Środek wywołujący sen farmakologiczny w urazach mózgu Środki stosowane do znieczulenia dordzeniowego Środki znieczulające miejscowo Robert Janiec, Urszula Cegieła, Maria Pytlik Środki znieczulające miejscowo z grupy amidów Mechanizm znieczulającego działania związków amidowych Sposoby znieczulenia miejscowego Działania niepożądane Właściwości i zastosowanie środków znieczulających miejscowo z grupy amidów Analog ω-konopeptydu zikonotid Inne środki znieczulające miejscowo Kokaina Środki znieczulające miejscowo o działaniu drażniącym Leki zwiotczające mięśnie szkieletowe Waldemar Janiec, Maria Pytlik, Urszula Cegieła Leki porażające płytkę motoryczną Leki porażające presynaptyczną część płytki motorycznej Leki porażające postsynaptyczną część płytki motorycznej Leki powodujące blok polaryzacyjny Leki powodujące blok depolaryzacyjny Leki stosowane w stanach spastycznych mięśni szkieletowych Leki hamujące stany spastyczne mięśni szkieletowych, działające na poziomie OUN i rdzenia kręgowego Leki hamujące stany spastyczne mięśni szkieletowych, działające na poziomie komórki mięśniowej Leki wpływające na czynność skurczową macicy w okresie porodu Waldemar Janiec, Henryk Ireneusz Trzeciak, Joanna Folwarczna Leki tokolityczne Siarczan magnezu Leki pobudzające receptory b 2 -adrenergiczne Ritodryna Fenoterol Leki blokujące kanały wapniowe z grupy dihydropirydyny Nifedipina Leki blokujące receptory oksytocyny Atosiban Leki tokotoniczne stosowane podczas porodu Leki stosowane w I okresie porodu (okres preindukcji) Dinoproston Leki zwiększające kurczliwość macicy stosowane w II okresie porodu (okres indukcji) Oksytocyna Dinoprost Leki stosowane w III okresie porodu Oksytocyna Karbetocyna Metyloergometryna Leki moczopędne Waldemar Janiec, Maria Pytlik, Urszula Cegieła Wstęp Podział leków moczopędnych Leki moczopędne działające na kanalik kręty bliższy

4 Pętlowe leki moczopędne Pochodne sulfonamidowe Pochodne kwasu dichlorofenoksyoctowego Leki moczopędne działające na korowy odcinek kanalika krętego dalszego Tiazydy Leki moczopędne o działaniu podobnym do tiazydów Leki moczopędne działające na końcowe odcinki kanalików krętych dalszych i kanaliki zbiorcze (oszczędzające potas) Leki moczopędne działające antagonistycznie do aldosteronu Leki moczopędne blokujące kanały sodowe w końcowych odcinkach kanalików krętych dalszych i w kanalikach zbiorczych działające niezależnie od aldosteronu Leki moczopędne zwiększające przesączanie w kłębuszkach nerkowych Ksantynowe leki moczopędne Roślinne leki moczopędne Osmotyczne leki moczopędne Leki stosowane w zaburzeniach wodno-elektrolitowych spowodowanych nieprawidłowym wydzielaniem wazopresyny Akwaretyki stosowane w zespole niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego (zespole SIADH) Leki stosowane w moczówce prostej Leki stosowane w zaburzeniach w oddawaniu moczu Leki stosowane w utrudnionym oddawaniu moczu z powodu rozrostu gruczołu krokowego (prostaty) Leki stosowane w nietrzymaniu moczu Leki wpływające na naczynia krwionośne Waldemar Janiec, Maria Pytlik, Urszula Cegieła Leki stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego Leki moczopędne stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego Leki b-adrenolityczne stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego Inhibitory konwertazy angiotensyny I Antagoniści receptora angiotensynowego AT 1 (sartany) Leki blokujące kanały wapniowe Kanały wapniowe zależne od potencjału błonowego Podział leków blokujących kanały wapniowe Leki wybiórczo blokujące powolne kanały wapniowe Leki blokujące niewybiórczo powolne kanały wapniowe Inhibitory reniny Leki o ośrodkowym działaniu hipotensyjnym Leki hipotensyjne pobudzające w śródmózgowiu receptory a 2 -adrenergiczne Leki hipotensyjne pobudzające receptory imidazolowe w ośrodkowym układzie nerwowym Metyldopa Alkaloidy rauwolfii Leki hipotensyjne działające przez blokowanie receptorów a 1 -adrenergicznych Leki hipotensyjne bezpośrednio rozszerzające mięśnie gładkie naczyń krwionośnych Pochodne hydrazynoftalazyny Nitroprusydek sodu Leki hipotensyjne otwierające kanały potasowe Inne leki hipotensyjne Postępowanie w leczeniu nadciśnienia tętniczego Leczenie hipotensyjne doraźne ze wskazań nagłych Leki stosowane w zaburzeniach ukrwienia obwodowego Analogi prostacykliny Analogi prostaglandyn Metyloksantyny Inne leki stosowane w zaburzeniach ukrwienia obwodowego Leki stosowane w zaburzeniach krążenia mózgowego Leki poprawiające ukrwienie ośrodkowego układu nerwowego przez blokowanie receptorów a-adrenergicznych Leki poprawiające ukrwienie ośrodkowego układu nerwowego przez blokowanie działania serotoniny Leki poprawiające ukrwienie ośrodkowego układu nerwowego przez niewybiórcze blokowanie kanałów wapniowych Leki poprawiające ukrwienie ośrodkowego układu nerwowego przez rozkurcz mięśni gładkich naczyń krwionośnych Leki stosowane w zaburzeniach erekcji Leki stosowane w leczeniu migreny

5 Alkaloidy sporyszu stosowane w leczeniu migreny Leki pobudzające receptory serotoninowe 5-HT 1B/1D stosowane w leczeniu migreny Leki stosowane w zapobieganiu napadom migreny Leki stosowane w przewlekłej niewydolności naczyń żylnych kończyn dolnych Leki stosowane w obrzęku naczynioruchowym Inhibitor esterazy C 1 (C 1 -INH) Leki blokujące receptor bradykininy typu B Leki blokujące działanie kalikreiny Leki przeciwarytmiczne Waldemar Janiec, Leszek Śliwiński, Barbara Nowińska Wstęp Przebieg pobudzenia w układzie bodźcotwórczo-przewodzącym serca Przebieg potencjału czynnościowego w komórkach mięśnia komór Rola jonów Ca 2+ w skurczu mięśnia sercowego Zaburzenia rytmu serca Leki przeciwarytmiczne grupy I blokujące kanał sodowy Leki przeciwarytmiczne grupy I A Leki przeciwarytmiczne grupy I B Leki przeciwarytmiczne grupy I C Leki przeciwarytmiczne blokujące receptory adrenergiczne b (grupa II) Działania niepożądane leków przeciwarytmicznych grupy II Leki przeciwarytmiczne blokujące kanały potasowe (grupa III) Kanały potasowe w sercu Leki blokujące kanały potasowe w sercu Leki przeciwarytmiczne blokujące kanały wapniowe (grupa IV) Inne leki stosowane w leczeniu zaburzeń rytmu serca Leki stosowane w niewydolności mięśnia sercowego Waldemar Janiec, Leszek Śliwiński, Barbara Nowińska Wstęp Leczenie przewlekłej niewydolności serca Podstawowe grupy leków stosowanych w leczeniu niewydolności serca Inhibitory konwertazy angiotensyny Leki blokujące receptor AT 1 angiotensyny II Leki moczopędne Leki blokujące receptory b-adrenergiczne Antagoniści aldosteronu Leki zwiększające kurczliwość mięśnia sercowego (działające dodatnio inotropowo) Glikozydy nasercowe Inne leki zwiększające kurczliwość mięśnia sercowego Przedsionkowe peptydy natriuretyczne Leki kardioprotekcyjne (osłaniające mięsień sercowy) Leki zwiększające przepływ wieńcowy Waldemar Janiec, Leszek Śliwiński, Barbara Nowińska Wstęp Azotany i azotyny Zastosowanie leków b-adrenolitycznych w chorobie wieńcowej Zastosowanie leków blokujących kanały wapniowe w chorobie wieńcowej Leki wybiórczo blokujące kanały wapniowe typu L stosowane w chorobie wieńcowej Leki niewybiórczo blokujące kanały wapniowe stosowane w chorobie wieńcowej Inne leki stosowane w chorobie niedokrwiennej serca Inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę Leki osłaniające komórki mięśnia sercowego Leki otwierające kanały potasowe zależne od ATP (K ATP ) w sercu Leki selektywnie hamujące prąd rozrusznikowy Leczenie zawału mięśnia sercowego

6 18. Leki stosowane we wstrząsie Waldemar Janiec, Maria Pytlik, Urszula Cegieła Wstęp Postępowanie we wstrząsie Leki wpływające na układ krzepnięcia krwi Waldemar Janiec, Barbara Nowińska, Leszek Śliwiński Leki hamujące krzepliwość krwi (antykoagulanty) Leki przeciwpłytkowe Leki hamujące aktywność cyklooksygenazy w płytkach krwi Leki hamujące aktywację płytek krwi przez ADP Leki hamujące agregację płytek krwi przez camp Leki blokujące receptory płytkowe GP IIb/IIIa Leki hamujące wytwarzanie płytek krwi Leki hamujące aktywność trombiny Antytrombina III Hirudyny Argatroban Dabigatran Leki potęgujące działanie antytrombiny III Heparyna Heparyny małocząsteczkowe Heparynoidy Wybiórcze inhibitory czynnika Xa Aktywne białko C Antagoniści witaminy K Leki defibrynujące Leki fibrynolityczne (trombolityczne) Leki fibrynolityczne I generacji Leki fibrynolityczne II generacji Leki fibrynolityczne III generacji Środki hamujące krzepnięcie krwi stosowane in vitro Leki zwiększające krzepliwość krwi Środki stosowane w niedoborach czynników krzepnięcia krwi Środki stosowane w pierwotnym niedoborze czynników krzepnięcia krwi Środki stosowane we wtórnym niedoborze czynników krzepnięcia krwi Leki stosowane w niedoborach płytek krwi Leki hamujące fibrynolizę Środki zwiększające krzepliwość krwi do stosowania miejscowego Leki wpływające na układ krwiotwórczy Waldemar Janiec, Barbara Nowińska, Leszek Śliwiński Rekombinowane czynniki pobudzające wzrost kolonii komórek układu krwiotwórczego Rekombinowane czynniki pobudzające wytwarzanie i dojrzewanie erytrocytów Rekombinowane czynniki pobudzające wytwarzanie i dojrzewanie komórek układu granulocytów i/lub makrofagów Rekombinowane czynniki pobudzające wzrost megakariocytów Leki stosowane w niedokrwistościach niedoborowych Leki stosowane w niedokrwistościach z niedoboru żelaza Leki stosowane w niedokrwistościach megaloblastycznych Witamina B Kwas foliowy Inne leki wpływające na układ krwiotwórczy Leki służące do pozyskiwania komórek macierzystych przy przeszczepach szpiku Leki wpływające na układ oddechowy Waldemar Janiec, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, Joanna Folwarczna Leki przeciwkaszlowe Leki przeciwkaszlowe o działaniu ośrodkowym Leki przeciwkaszlowe opioidowe Leki przeciwkaszlowe nieopioidowe działające ośrodkowo

7 Leki przeciwkaszlowe działające obwodowo Leki wykrztuśne Leki wykrztuśne o drażniącym mechanizmie działania Leki działające wykrztuśnie przez drażnienie błony śluzowej oskrzeli Leki działające wykrztuśnie przez drażnienie błony śluzowej układu pokarmowego Solne środki wykrztuśne Leki o działaniu mukolitycznym Detergenty Leki stosowane w leczeniu nadciśnienia w krążeniu płucnym Pochodne prostacykliny Inhibitory fosfodiesterazy Leki blokujące receptory endoteliny Inne leki stosowane w schorzeniach układu oddechowego Leki stosowane w leczeniu dychawicy oskrzelowej (astmy) Waldemar Janiec, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, Joanna Folwarczna Glikokortykosteroidy stosowane w postaci wziewnej Kromony kromoglikan disodowy i nedokromil sodu Teofilina w postaci o przedłużonym uwalnianiu Leki pobudzające receptory β-adrenergiczne stosowane w dychawicy oskrzelowej Leki cholinolityczne stosowane w leczeniu dychawicy oskrzelowej Antagoniści receptora leukotrienów i inhibitory syntezy leukotrienów stosowane w leczeniu astmy oskrzelowej Inhibitor 5-lipooksygenazy leukotrienów Schemat leczenia astmy oskrzelowej Zasady postępowania w nagłym napadzie astmy Histamina i leki przeciwhistaminowe Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak Histamina Leki przeciwhistaminowe Leki przeciwhistaminowe I generacji Leki przeciwhistaminowe II generacji Leki hamujące degranulację komórek tucznych Niesteroidowe leki przeciwzapalne, przeciwbólowe, przeciwgorączkowe i przeciwreumatyczne oraz leki stosowane w fibromialgii, okresowych zespołach zależnych od kriopiryny i w miastenii Waldemar Janiec, Leszek Śliwiński, Barbara Nowińska Wstęp Mechanizmy rozwoju stanu zapalnego Mechanizm działania niesteroidowych leków przeciwzapalnych Wpływ niesteroidowych leków przeciwzapalnych na syntezę prostaglandyn Przeciwagregacyjne działanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych Działania niepożądane niesteroidowych leków przeciwzapalnych Niesteroidowe leki przeciwzapalne Pochodne kwasu salicylowego Pochodne kwasu fenylooctowego Pochodne kwasu fenylopropionowego Pochodne kwasu fenamowego Pochodne kwasu piranokarboksylowego Pirolopirole Indole Pochodne pirazolonu Oksykamy Pochodne naftylobutanonu Chinazolinony Koksiby Inne niesteroidowe leki przeciwzapalne Leki przeciwreumatyczne

8 Podział leków stosowanych w reumatoidalnym zapaleniu stawów Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) Leki modyfikujące przebieg reumatoidalnego zapalenia stawów Sulfasalazyna Sole złota Penicylamina Lewamizol Pochodne 4-aminochinoliny Leki hamujące wytwarzanie cytokin Glikokortykosteroidy Metotreksat Leflunomid Leki hamujące działanie cytokin (antycytokiny) Leki hamujące działanie czynnika martwicy nowotworów (TNF) Leki działające antagonistycznie wobec receptorów interleukiny Leki działające antagonistycznie wobec receptorów interleukiny Leki hamujące aktywację cytotoksycznych limfocytów Leki przeciwgorączkowe Mechanizmy regulacji temperatury ciała Kwas acetylosalicylowy Pochodne p-aminofenolu Pochodne pirazolonu Leki stosowane w fibromialgii Milnacipran Leki stosowane w okresowych zespołach zależnych od kriopiryny Kanakinumab Rilonacept Leki stosowane w miastenii Amifampridyna Leki wpływające na czynność układu pokarmowego Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak Leki stosowane w leczeniu choroby wrzodowej Leki zmniejszające wytwarzanie kwasu solnego Antagoniści receptorów H 2 w leczeniu choroby wrzodowej Leki cholinolityczne stosowane w chorobie wrzodowej Inhibitory pompy protonowej stosowane w chorobie wrzodowej Analogi prostaglandyn stosowane w chorobie wrzodowej Środki zobojętniające Leki okrywające powierzchnię wrzodu trawiennego Koloidalne związki bizmutu Sukralfat Leki stosowane do eradykacji Helicobacter pylori Środki zwiększające wydzielanie soku żołądkowego lub jego kwaśność Leki przeciwwymiotne Leki przeciwwymiotne o działaniu antagonistycznym w stosunku do receptorów H Leki przeciwwymiotne o działaniu antagonistycznym w stosunku do receptorów muskarynowych Leki przeciwwymiotne o działaniu antagonistycznym w stosunku do receptorów serotoninergicznych 5-HT Leki przeciwwymiotne o działaniu antagonistycznym w stosunku do receptorów dopaminergicznych D Leki przeciwwymiotne o działaniu antagonistycznym w stosunku do receptorów dla substancji P (neurokininy 1) Leki przeciwwymiotne o działaniu agonistycznym w stosunku do receptorów kanabinoidowych CB Inne leki przeciwwymiotne Leki pobudzające lub normalizujące motorykę przewodu pokarmowego Leki przeczyszczające Pęczniejące (masowe) leki przeczyszczające Osmotyczne leki przeczyszczające Leki przeczyszczające zmiękczające kał (poślizgowe środki przeczyszczające) Drażniące (kontaktowe, pobudzające perystaltykę) leki przeczyszczające Leki stosowane w zaparciach wywołanych narkotycznymi lekami przeciwbólowymi Leki przeciwbiegunkowe Leki łagodzące objawy biegunki Leki stosowane w zespole jelita drażliwego Leki stosowane w przewlekłych stanach zapalnych jelit Leki zwiększające wydzielanie żółci

9 Leki żółciotwórcze Leki żółciopędne Leki stosowane do rozpuszczania cholesterolowych kamieni żółciowych Leki działające spazmolitycznie na przewód pokarmowy Leki stosowane w uszkodzeniu miąższu wątroby Leki stosowane w niewydolności zewnątrzwydzielniczej trzustki Leki działające przeciwko wzdęciom przewodu pokarmowego Hormony podwzgórza i przysadki Waldemar Janiec, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, Joanna Folwarczna Hormony podwzgórza Analogi hormonów podwzgórza Analogi gonadoliberyny Leki hamujące działanie gonadoliberyny Analogi tyreoliberyny Somatostatyna i jej syntetyczne analogi Analogi somatostatyny Hormony przysadki Hormon tyreotropowy Hormon adrenokortykotropowy Hormon wzrostu Insulinopodobne czynniki wzrostowe IGF-1 i IGF-2 (somatomedyny) Leki hamujące receptory hormonu wzrostu (somatotropiny) Prolaktyna Leki hamujące wydzielanie prolaktyny Oksytocyna Hormon antydiuretyczny Hormony tarczycy i leki stosowane w chorobach tarczycy Waldemar Janiec, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, Joanna Folwarczna Trijodotyronina (T 3 ) i tyroksyna (T 4 ) Leki stosowane w niedoczynności tarczycy Leki stosowane w leczeniu nadczynności tarczycy Inhibitory wychwytu jodu Pochodne tiouracylu Pochodne tioimidazolu Preparaty jodu stosowane w chorobach tarczycy Hormony kory nadnerczy Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak Receptory dla hormonów kory nadnerczy Mineralokortykosteroidy Glikokortykosteroidy Nadnerczowe hormony płciowe Leki hamujące syntezę i działanie hormonów kory nadnerczy Gonadotropiny i hormony płciowe Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak Gonadotropiny Gonadotropina FSH Gonadotropina LH Leki wykazujące działanie gonadotropin FSH i LH Leki hamujące wydzielanie gonadotropin w przysadce Żeńskie hormony płciowe Estrogeny Estrogeny naturalne Estrogeny syntetyczne Leki hamujące działanie estrogenów Progesteron i gestageny Progesteron Gestageny Leki hamujące działanie progesteronu

10 Doustne środki antykoncepcyjne Hormonalna terapia zastępcza Męskie hormony płciowe Testosteron Testosteron i estry testosteronu Metylowe pochodne testosteronu Leki hamujące działanie androgenów Leki anaboliczne Leki o łącznym działaniu estrogenowym, gestagenowym i androgenowym Hormony trzustki i leki stosowane w leczeniu cukrzycy Waldemar Janiec, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, Joanna Folwarczna Leki stosowane w leczeniu cukrzycy Insulina Produkty lecznicze insuliny Insuliny ludzkie niemodyfikowane Insuliny modyfikowane Analogi insuliny ludzkiej Doustne leki przeciwcukrzycowe Pochodne biguanidu Glitazony (tiazolidynodiony) Pochodne sulfonylomocznika Pochodne sulfonylomocznika I generacji Pochodne sulfonylomocznika II generacji Pochodne sulfonylomocznika III generacji Meglitinidy (glinidy) Repaglinid Nateglinid Inkretyny Liraglutid Eksenatid Gliptyny (inhibitory dipeptydylopeptydazy 4) Sitagliptin i wildagliptin Saksagliptin Analogi amyliny uzupełniające działanie insuliny Inhibitory α-glukozydazy Inhibitory transporterów SGLT Glukagon Leki wpływające na układ kostny Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna, Ilona Kaczmarczyk Sedlak Procesy przebudowy kości Leki wpływające na procesy metaboliczne w kościach Parathormon Kalcytonina Witamina D Wpływ estrogenów na procesy metaboliczne w układzie kostnym Selektywne modulatory receptorów estrogenowych w leczeniu osteoporozy Bisfosfoniany Leki hamujące receptor RANKL Ranelinian strontu Fluorek sodu Sole wapnia Leki wpływające na przemianę materii Waldemar Janiec, Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, Joanna Folwarczna Witaminy Witamina A β-karoten Retinoidy Witamina D

11 Witamina E Witaminy K Witamina F Witamina B Witamina B Kwas pantotenowy Witamina B Witamina B Witamina C Witamina P Witamina PP Witamina H Kwas foliowy Leczenie wielowitaminowe Leki wpływające na przemianę puryn Leki przerywające napady dny Leki hamujące wytwarzanie kwasu moczowego Leki zwiększające wydalanie kwasu moczowego z moczem Leki wpływające na przemianę lipidów Leki o działaniu hipolipemicznym Żywice kationowe wiążące kwasy żółciowe Kwas nikotynowy i jego pochodne Statyny (inhibitory reduktazy hydroksymetyloglutarylo-coa) Pochodne kwasu fibrynowego Inne leki o działaniu hipolipemicznym Leki stosowane w genetycznie uwarunkowanych niedoborach enzymów Leki stosowane w leczeniu choroby Gauchera Leki stosowane w leczeniu choroby Fabry ego Leki stosowane w chorobie Pompego Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydoz Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydozy typu I (obejmującej zespoły: Hurler, Sheiego i Sheiego Hurler) Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydozy typu II Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydozy typu VI Leki stosowane w leczeniu choroby Wilsona Leki stosowane w leczeniu tyrozynemii Leki stosowane w leczeniu fenyloketonurii Leki stosowane w leczeniu homocystynurii Leki stosowane w niedoborze karnityny Leki stosowane w leczeniu porfirii Leki stosowane w leczeniu hiperamonemii Leki układu immunologicznego (leki immunotropowe) Waldemar Janiec, Maria Pytlik, Urszula Cegieła Immunoglobuliny Immunoglobuliny klasy A (IgA) Immunoglobuliny klasy D (IgD) Immunoglobuliny klasy E (IgE) Immunoglobuliny klasy G (IgG) Immunoglobuliny klasy M (IgM) Skład immunoglobulin we krwi Preparaty immunoglobulin Immunoglobuliny niespecyficzne Immunoglobuliny specyficzne skierowane przeciwko określonemu antygenowi Surowice immunizujące zawierające zwierzęce immunoglobuliny przeciwko określonym toksynom Przeciwciała monoklonalne Cytokiny Interleukiny Interleukina 2 (IL-2) Interferony Interferony α i β Interferony γ Leki immunosupresyjne

12 Procesy immunologiczne warunkujące odrzucanie przeszczepu Glikokortykosteroidy Cyklosporyna Związki makrolidowe o działaniu immunosupresyjnym Cytostatyki stosowane jako leki immunosupresyjne Inne leki immunosupresyjne Przeciwciała monoklonalne stosowane do hamowania odrzucania przeszczepu Leki immunotropowe stosowane w leczeniu stwardnienia rozsianego Szczepionki Środki stosowane do immunomodulacji Związki otrzymywane syntetycznie (nieswoiste immunostymulatory syntetyczne) Preparaty pochodzenia roślinnego stosowane do immunomodulacji Leki dodatkowo pobudzające układ immunologiczny Hormony grasicy Leki stosowane w leczeniu nowotworów Urszula Cegieła, Waldemar Janiec, Maria Pytlik Leki cytostatyczne Leki alkilujące Pochodne iperytu azotowego Pochodne nitrozomocznika Estry kwasu sulfonowego Triazeny Nieorganiczne kompleksy platyny Antybiotyki przeciwnowotworowe Pochodne kamptotecyny Lignany Antymetabolity Antymetabolity puryn Antymetabolity pirymidyn Antyfoliany Hydroksykarbamid Alkaloidy Taksany Epotilony Enzymy Inhibitory receptorowych kinaz tyrozynowych Inhibitory kinaz tyrozynowych ABL-BCR, c-kit i PDGFR Inhibitory kinaz tyrozynowych VEGFR, PDGFR i c-kit Inhibitory kinazy tyrozynowej EGFR Inhibitory kinazy tyrozynowej VEGFR Przeciwciała monoklonalne Leki hormonalne Inne leki stosowane w leczeniu nowotworów Inhibitory proteasomu Inhibitory deacetylaz histonów Inhibitory kinazy serynowo-treoninowej m-tor Inhibitory metaloproteinaz macierzy Leki modyfikujące wytwarzanie cytokin Leki stosowane w zakażeniach i chorobach inwazyjnych Waldemar Janiec, Barbara Nowińska, Leszek Śliwiński Leki stosowane w zakażeniach bakteryjnych Antybiotyki hamujące syntezę ściany komórkowej bakterii Antybiotyki β-laktamowe Antybiotyki glikopeptydowe, glikolipopeptydowe i glikolipodepsypeptydowe Antybiotyki peptydowe: amfomycyna i bacytracyna Fosfomycyna Cykloseryna Antybiotyki uszkadzające błony cytoplazmatyczne bakterii Polimyksyny Antybiotyki peptydowe: gramicydyna i tyrotrycyna Antybiotyki polienowe Daptomycyna

13 Antybiotyki hamujące biosyntezę białek bakteryjnych Rifamycyny Antybiotyki aminoglikozydowe Tetracykliny Chloramfenikol Makrolidy Ketolidy Linkozamidy Streptograminy Fusydany Retapamulina Mupirocyna Syntetyczne leki przeciwbakteryjne Sulfonamidy i ich połączenia Chinolony i fluorochinolony Pochodne oksazolidinonu Inne leki chemioterapeutyczne Leki stosowane w zakażeniach Mycobacterium Leki przeciwgruźlicze Leki przeciwtrądowe Leki stosowane w zakażeniach grzybiczych Antybiotyki przeciwgrzybicze Antybiotyki polienowe Antybiotyki o budowie spiranowej Syntetyczne leki przeciwgrzybicze Azole Pochodne alliloaminy Pochodne morfoliny Kandyny Inne leki przeciwgrzybicze Antyseptyki przeciwgrzybicze Leki stosowane w zakażeniach wirusami Leki hamujące wnikanie wirusów do komórek Leki hamujące uwalnianie genomu wirusowego Leki ingerujące w procesy replikacji wirusów wewnątrz zakażonych komórek Inhibitory polimerazy DNA Inhibitory odwrotnej transkryptazy Inhibitory integrazy Leki antysensowe Inhibitory proteazy Interferony Leki hamujące uwalnianie wirusów z zakażonych komórek Leki o innych mechanizmach działania Leki stosowane w zakażeniach pierwotniakami Leki stosowane w zimnicy (malarii) Chinina i pochodne 4-aminochinoliny Pochodne 8-aminochinoliny Pochodne diaminopirymidyny Pochodne fenantrenu Inne leki przeciwzimnicze Leki stosowane w zakażeniach świdrowcami (trypanosomozach) Leki stosowane w leczeniu trypanosomozy afrykańskiej Leki stosowane w leczeniu trypanosomozy amerykańskiej Leki stosowane w rzęsistkowicy Pochodne nitroimidazolu Leki o różnej budowie chemicznej Leki stosowane w pełzakowicy Leki stosowane w giardiazie (lambliozie) Leki stosowane w leiszmaniozach Leki stosowane w toksoplazmozie Leki stosowane w pneumocytozie Leki stosowane w zakażeniach organizmami wielokomórkowymi Leki stosowane w zakażeniach robakami obłymi Leki stosowane w zakażeniach robakami płaskimi Poszukiwania możliwości terapii chorób wywoływanych prionami

14 36. Leki stosowane w okulistyce Waldemar Janiec, Barbara Nowińska Leki stosowane w stanach zapalnych narządu wzroku wywołanych drobnoustrojami chorobotwórczymi Leki przeciwbakteryjne Leki przeciwwirusowe Leki przeciwgrzybicze Inne leki przeciwbakteryjne i leki ściągające Leki stosowane w nieinfekcyjnych stanach zapalnych narządu wzroku Kortykosteroidy i ich połączenia Niesteroidowe leki przeciwzapalne Leki przeciwhistaminowe i przeciwalergiczne Leki pobudzające receptory α-adrenergiczne Leki stosowane w jaskrze Leki stosowane miejscowo w leczeniu jaskry Leki cholinomimetyczne Leki sympatykomimetyczne Leki sympatykolityczne i adrenolityczne Inne leki stosowane miejscowo Leki stosowane ogólnie w leczeniu jaskry Leki stosowane w zaćmie Leki stosowane w związanym z wiekiem zwyrodnieniu plamki (AMD) Metody leczenia wysiękowej postaci AMD Leki wywierające działanie antagonistyczne do VEGF (anty-vegfy) Możliwości prewencji i terapii AMD Środki stosowane w zespole suchego oka Leki (środki) stosowane w diagnostyce chorób oka Środki znieczulające miejscowo Leki rozszerzające źrenicę i porażające mięsień rzęskowy Leki dermatologiczne Waldemar Janiec, Joanna Folwarczna Leki stosowane w stanach zapalnych skóry Glikokortykosteroidy stosowane miejscowo w chorobach skóry Inhibitory kalcyneuryny Środki o działaniu ściągającym Środki o działaniu adsorpcyjnym Środki osłaniające Inne środki przeciwzapalne Leki stosowane w zakażeniach skóry Leki przeciwbakteryjne Środki odkażające i antyseptyczne Antybiotyki i inne chemioterapeutyki stosowane miejscowo Leki przeciwwirusowe Leki przeciwgrzybicze Leki przeciwpasożytnicze Leki stosowane w leczeniu trudno gojących się ran i owrzodzeń Leki stosowane w nadmiernym rogowaceniu naskórka (środki keratolityczne) Leki stosowane w świądzie skóry Leki stosowane w łuszczycy Środki o właściwościach fototoksycznych Retinoidy Analogi witaminy 1,25-(OH) 2 D Środki redukujące Leki stosowane w trądziku Leki stosowane przeciwko wypadaniu włosów Środki chroniące przed promieniowaniem słonecznym Środki o działaniu drażniącym skórę Środki żrące i przyżegające Skorowidz

1. Izoenzymy cytochromu P450 a problem interakcji leków. 15

1. Izoenzymy cytochromu P450 a problem interakcji leków. 15 Spis treści 1. Izoenzymy cytochromu P450 a problem interakcji leków. 15 Izoenzym CYP2D6....................... 16 Izoenzym CYP3A4....................... 18 Izoenzym CYP1A2....................... 22 Izoenzym

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI 1. Leki stosowane w zaburzeniach układu krążenia

SPIS TREŚCI 1. Leki stosowane w zaburzeniach układu krążenia SPIS TREŚCI Wstęp 13 1. Leki stosowane w zaburzeniach układu krążenia 15 1.1. Wiadomości ogólne 17 1.1.1. Krew 18 1.1.2. Transport gazów 19 1.1.3. Charakterystyka schorzeń układu krążenia 21 1.2. Rola

Bardziej szczegółowo

Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa

Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa Spis treści Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa V VI A Farmakologia ogólna 1. Definicja środka leczniczego 2 2. Przechowywanie środków leczniczych 3 2.1. Temperatura 3 2.2. Światło, tlen atmosferyczny,

Bardziej szczegółowo

Wiadomości ogólne Farmakokinetyka

Wiadomości ogólne Farmakokinetyka Spis treści 1. Wiadomości ogólne Włodzimierz Buczko... 1 1.1. Pochodzenie leków... 1 1.2. Nazewnictwo leków... 1 1.3. Mechanizmy działania leków... 4 1.4. Czynniki wpływające na działanie leków... 7 1.4.1.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI 1 LEKI WPŁYWAJĄCE NA PRZEKAŹNICTWO CHOLINERGICZNE. ROZDZIAŁ III ŚRODKI ZNIECZULAJĄCE MIEJSCOWO Rafał Olszanecki

SPIS TREŚCI 1 LEKI WPŁYWAJĄCE NA PRZEKAŹNICTWO CHOLINERGICZNE. ROZDZIAŁ III ŚRODKI ZNIECZULAJĄCE MIEJSCOWO Rafał Olszanecki ROZDZIAŁ I FARMAKOLOGIA OGÓLNA Jacek Jawień 1 ROZDZIAŁ III ŚRODKI ZNIECZULAJĄCE MIEJSCOWO 39 Receptory Białka G Cykliczny AMP jako wtórny przekaźnik Wapń jako król wtórnych przekaźników Wydzielanie mediatorów

Bardziej szczegółowo

Układ wewnątrzwydzielniczy

Układ wewnątrzwydzielniczy Układ wewnątrzwydzielniczy 1. Gruczoły dokrewne właściwe: przysadka mózgowa, szyszynka, gruczoł tarczowy, gruczoły przytarczyczne, nadnercza 2. Gruczoły dokrewne mieszane: trzustka, jajniki, jądra 3. Inne

Bardziej szczegółowo

FARMAKOLOGIA Z FARMAKODYNAMIKĄ - ROK IV

FARMAKOLOGIA Z FARMAKODYNAMIKĄ - ROK IV FARMAKOLOGIA Z FARMAKODYNAMIKĄ - ROK IV 1. Jednostka uczelniana odpowiedzialna za nauczanie przedmiotu: Zakład Farmakodynamiki 2. Kierownik Zakładu: Prof. dr hab. Włodzimierz Buczko 3. Osoba odpowiedzialna

Bardziej szczegółowo

Miejsce przedmiotu w programie studiów: Przedmiot podstawowy, realizowany na pierwszym roku Studiów Stacjonarnych w semestrze drugim (letnim).

Miejsce przedmiotu w programie studiów: Przedmiot podstawowy, realizowany na pierwszym roku Studiów Stacjonarnych w semestrze drugim (letnim). Europejski System Transferu Punktów Karta opisu przedmiotu Nazwa przedmiotu: Farmakologia Kod Kierunek: Pielęgniarstwo Specjalność: Wymiar godzin: 60 godzin Wykłady:30, Ćwiczenia: 15, Samokształcenie:15,

Bardziej szczegółowo

Gruczoły wydzielania wewnętrznego - oddają swoją wydzielinę bezpośrednio do krwi - wydzielają hormony. anatomia i fizjologia człowieka

Gruczoły wydzielania wewnętrznego - oddają swoją wydzielinę bezpośrednio do krwi - wydzielają hormony. anatomia i fizjologia człowieka Gruczoły wydzielania wewnętrznego - oddają swoją wydzielinę bezpośrednio do krwi - wydzielają hormony Gruczoły dokrewne człowieka PRZYSADKA mózgowa Przysadka mózgowa jest gruczołem wielkości ziarna grochu

Bardziej szczegółowo

Przedmowa... Przedmowa do wydania polskiego... Wykaz skrótów...

Przedmowa... Przedmowa do wydania polskiego... Wykaz skrótów... strony-tyt.qxd 9/21/09 12:44 PM Page V Przedmowa............................................ Przedmowa do wydania polskiego........................... Wykaz skrótów..........................................

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O PRZETARGU NIEOGRANICZONYM

OGŁOSZENIE O PRZETARGU NIEOGRANICZONYM Załącznik nr 9 do NZZ/P/2/04/B PP0 OGŁOSZENIE O PRZETARGU NIEOGRANICZONYM Umieszczono na tablicy ogłoszeń oraz na stronie www.biziel.pl 22.12.2006 1. Zamawiający: Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej

Bardziej szczegółowo

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia.

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia. Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć I Choroby układowe tkanki łącznej 1. Toczeń rumieniowaty układowy 2. Reumatoidalne zapalenie stawów 3. Twardzina układowa 4. Zapalenie wielomięśniowe/zapalenie

Bardziej szczegółowo

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi Gdy robimy badania laboratoryjne krwi w wyniku otrzymujemy wydruk z niezliczoną liczbą skrótów, cyferek i znaków. Zazwyczaj odstępstwa od norm zaznaczone są na kartce z wynikami gwiazdkami. Zapraszamy

Bardziej szczegółowo

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Lp. Kod Nazwa świadczenia Ryczałt roczny (punkty) Uwagi 1 2 3 4 5 1 5.08.08.0000001 Diagnostyka w programie leczenia przewlekłego WZW typu B lamiwudyną

Bardziej szczegółowo

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Lp. Kod Nazwa świadczenia Ryczałt roczny (punkty) Uwagi 1 2 3 4 5 1 5.08.08.0000001 Diagnostyka w programie leczenia przewlekłego WZW typu B lamiwudyną

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301.

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301. Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Kod Zakresu Nazwa Zakresu Cena Oczekiwana 03.0000.301.02 PROGRAM LECZENIA PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU

Bardziej szczegółowo

8 Spis treści. Spis treści. 1. Farmakogenetyka Barbara Gawrońska-Szklarz... 1

8 Spis treści. Spis treści. 1. Farmakogenetyka Barbara Gawrońska-Szklarz... 1 8 VII 1. Farmakogenetyka Barbara Gawrońska-Szklarz... 1 Polimorfizm genetyczny... 1 Wpływ czynników genetycznych na działanie leków... 3 Genetycznie uwarunkowany metabolizm leków... 4 CYP3A4... 4 CYP1A2...

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins Spis treści Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware 1 Badanie układu krążenia 2 2 Badania dodatkowe stosowane w chorobach układu krążenia 8 3 Leczenie zastoinowej niewydolności serca 29 4 Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

KOMPLEKSOWY PROGRAM NAUCZANIA FARMAKOLOGII I FARMAKOLOGII KLINICZNEJ DLA III, IV, V ROKU WYDZIA U LEKARSKIEGO

KOMPLEKSOWY PROGRAM NAUCZANIA FARMAKOLOGII I FARMAKOLOGII KLINICZNEJ DLA III, IV, V ROKU WYDZIA U LEKARSKIEGO KOMPLEKSOWY PROGRAM NAUCZANIA FARMAKOLOGII I FARMAKOLOGII KLINICZNEJ DLA III, IV, V ROKU WYDZIA U LEKARSKIEGO Zajêcia odbywaja siê w formie wyk³adów, æwiczeñ i seminariów oraz tzw. symulacji sytuacji klinicznych.

Bardziej szczegółowo

Leczenie nadciśnienia tętniczego

Leczenie nadciśnienia tętniczego Leczenie nadciśnienia tętniczego Obniżenie ciśnienia tętniczego można uzyskać przez Zmniejszenie oporu naczyniowego uzyskane przez rozszerzenie naczyń na drodze neuronalnej, humoralnej i działania bezpośredniego

Bardziej szczegółowo

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego

1.5. Zasady planowania diet leczniczych na podstawie dziennej racji pokarmowej człowieka zdrowego DIETETYKA Dariusz Włodarek SPIS TREŚCI Rozdział I. Planowanie i organizacja żywienia dietetycznego 1.1. Zagadnienia sanitarno-higieniczne w żywieniu dietetycznym 1.2. Dobór surowców i technik przyrządzania

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Przyczyny nadciśnienia tętniczego Bogdan Wyrzykowski... 13

Spis treści. 1. Przyczyny nadciśnienia tętniczego Bogdan Wyrzykowski... 13 Spis treści 1. Przyczyny nadciśnienia tętniczego Bogdan Wyrzykowski........ 13 Genetyczne uwarunkowania pierwotnego nadciśnienia tętniczego..... 14 Nadciśnienie monogeniczne..................................

Bardziej szczegółowo

Spis tre 1. Podstawy immunologii 11 2. Mechanizmy immunopatologiczne 61

Spis tre 1. Podstawy immunologii 11 2. Mechanizmy immunopatologiczne 61 Spis treści Przedmowa do wydania polskiego 6 Przedmowa do wydania pierwszego oryginalnego 6 Przedmowa do wydania drugiego oryginalnego 7 Przedmowa do wydania drugiego oryginalnego zmienionego i uaktualnionego

Bardziej szczegółowo

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych

Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Katalog ryczałtów za diagnostykę w programach lekowych Lp. Kod Nazwa świadczenia Ryczałt roczny (punkty) Uwagi 1 2 3 4 5 1 5.08.08.0000001 Diagnostyka w programie leczenia przewlekłego WZW typu B lamiwudyną

Bardziej szczegółowo

Środki stosowane do znieczulenia ogólnego

Środki stosowane do znieczulenia ogólnego Środki stosowane do znieczulenia ogólnego Znieczulenie ogólne - elementy Anestezia głęboki sen (Hypnosis-sen) Analgesio-zniesienie bólu Areflexio-zniesienie odruchów Atonia - Relaxatio musculorumzwiotczenie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW III ROKU STUDIÓW

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW III ROKU STUDIÓW PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW III ROKU STUDIÓW 1. NAZWA PRZEDMIOTU :Farmakologia z toksykologią 2. NAZWA

Bardziej szczegółowo

Leki spazmolityczne Leki hamujące czynność skurczową mięśni gładkich

Leki spazmolityczne Leki hamujące czynność skurczową mięśni gładkich Leki spazmolityczne Leki hamujące czynność skurczową mięśni gładkich nazywamy lekami spazmolitycznymi (spasmolityca)- powodują one zwiotczenie mięśni gładkich: Wyróżniamy wśród nich dwie duże grupy: leki

Bardziej szczegółowo

Niesteroidowe leki przeciwzaplane NLPZ

Niesteroidowe leki przeciwzaplane NLPZ Niesteroidowe leki przeciwzaplane NLPZ Dr n. med. Marta Jóźwiak-Bębenista Zakład Farmakologii Uniwersytet Medyczny marta.jozwiak-bebenista@umed.lodz.pl Definicja bólu doznanie czuciowe powstające wówczas,

Bardziej szczegółowo

Mechanizmy biologiczne i psychologiczno społeczne regulujace zachowanie człowieka. Dariusz Mazurkiewicz

Mechanizmy biologiczne i psychologiczno społeczne regulujace zachowanie człowieka. Dariusz Mazurkiewicz Mechanizmy biologiczne i psychologiczno społeczne regulujace zachowanie człowieka Dariusz Mazurkiewicz Podejście biologiczne: Zachowanie człowieka jest zdeterminowane czynnikami natury biologicznej: neuroprzekaźniki

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA Załącznik nr 9 do Zarządzenia Rektora ATH Nr 514/2011/2012z dnia 14 grudnia 2011 r.. Druk DNiSS nr PK_IIIF OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA NAZWA PRZEDMIOTU/MODUŁU KSZTAŁCENIA: Farmakologia Kod przedmiotu: 21 Rodzaj

Bardziej szczegółowo

ANTYBIOTYKI B-LAKTAMOWE

ANTYBIOTYKI B-LAKTAMOWE NITROGLICERYNA - stosowana w niewydolności wieńcowej na tle miażdżycowym - stosowana w celu przerwania napadów dusznicy bolesnej lub zapobieganiu im - stosowana w leczeniu zawału serca oraz ostrej niewydolności

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU OPIS

KARTA PRZEDMIOTU OPIS CECHA PRZEDMIOTU KARTA PRZEDMIOTU OPIS INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIODCIE Nazwa przedmiotu FARMAKOLOGIA Poziom realizacji Studia pierwszego stopnia stacjonarne przedmiotu Jednostka realizująca Instytut Nauk

Bardziej szczegółowo

HORMONY STERYDOWE I PODOBNIE DZIAŁAJĄCE

HORMONY STERYDOWE I PODOBNIE DZIAŁAJĄCE HORMONY STERYDOWE I PODOBNIE DZIAŁAJĄCE Są to związki należące do grupy steroidów, które charakteryzują się wykazywaniem istotnych aktywności biologicznych typu hormonalnego. Docierając do komórki docelowej,

Bardziej szczegółowo

Regulacja hormonalna

Regulacja hormonalna Regulacja hormonalna Rodzaje gruczołów wydzielania zewnętrznego egzokrynowe wydzielania wewnętrznego endokrynowe różnice üposiadają przewody wyprowadzające üz reguły nie są silnie ukrwione ünie posiadają

Bardziej szczegółowo

Wpływ leków i żywności na wyniki badań laboratoryjnych Magdalena Hurkacz

Wpływ leków i żywności na wyniki badań laboratoryjnych Magdalena Hurkacz Wpływ leków i żywności na wyniki badań laboratoryjnych Magdalena Hurkacz Katedra i Zakład Farmakologii Klinicznej UM we Wrocławiu Wpływ leków na wyniki badań laboratoryjnych jest szczególnym rodzajem interakcji

Bardziej szczegółowo

Farmakologia Kod modułu RM.1.010

Farmakologia Kod modułu RM.1.010 SYLABUS Nazwa modułu/przedmiotu : Wydział: Kierunek studiów: Część A - Opis przedmiotu kształcenia. Farmakologia Kod modułu RM.1.010 Pielęgniarstwa i Nauk o Zdrowiu Ratownictwo medyczne Specjalności: Poziom

Bardziej szczegółowo

FARMAKOTERAPIA ASTMY OSKRZELOWEJ W CIĄŻY. Dr n. farm. Jacek Sapa KATEDRA FARMAKODYNAMIKI UJ CM

FARMAKOTERAPIA ASTMY OSKRZELOWEJ W CIĄŻY. Dr n. farm. Jacek Sapa KATEDRA FARMAKODYNAMIKI UJ CM FARMAKOTERAPIA ASTMY OSKRZELOWEJ W CIĄŻY Dr n. farm. Jacek Sapa KATEDRA FARMAKODYNAMIKI UJ CM ASTMA przebieg w ciąży BEZ ZMIAN 1/3 POPRAWA 1/3 POGORSZENIE 1/3 najczęściej między 24-36 tyg. ciąży CZYNNIKI

Bardziej szczegółowo

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A26 zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym A31 choroby nerwów obwodowych A32 choroby mięśni A33 zaburzenia równowagi A34c guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni A34d guzy

Bardziej szczegółowo

KOFERINA TABLETKI OD BÓLU GŁOWY Acidum acetylsalicylicum + Ethenzamidum + Coffeinum 400 mg + 100 mg + 50 mg, tabletki

KOFERINA TABLETKI OD BÓLU GŁOWY Acidum acetylsalicylicum + Ethenzamidum + Coffeinum 400 mg + 100 mg + 50 mg, tabletki Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta KOFERINA TABLETKI OD BÓLU GŁOWY Acidum acetylsalicylicum + Ethenzamidum + Coffeinum 400 mg + 100 mg + 50 mg, tabletki Należy uważnie zapoznać się

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. KOPIRYNA TABLETKI OD BÓLU GŁOWY (Acidum acetylsalicylicum + Coffeinum) 400 mg + 50 mg, tabletki

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. KOPIRYNA TABLETKI OD BÓLU GŁOWY (Acidum acetylsalicylicum + Coffeinum) 400 mg + 50 mg, tabletki ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA KOPIRYNA TABLETKI OD BÓLU GŁOWY (Acidum acetylsalicylicum + Coffeinum) 400 mg + 50 mg, tabletki Należy przeczytać uważnie całą ulotkę, ponieważ zawiera ona

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. CALPEROS 500 Calcii carbonas 200 mg jonów wapnia, kapsułki twarde

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta. CALPEROS 500 Calcii carbonas 200 mg jonów wapnia, kapsułki twarde Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta CALPEROS 500 Calcii carbonas 200 mg jonów wapnia, kapsułki twarde CALPEROS 1000 Calcii carbonas 400 mg jonów wapnia, kapsułki twarde Należy uważnie

Bardziej szczegółowo

Leki autonomicznego układu nerwowego- współczulnego

Leki autonomicznego układu nerwowego- współczulnego Leki autonomicznego układu nerwowego- współczulnego 1 α Typy, podtypy, rozmieszczenie receptorów adrenergicznych α 1 - głównie mięśnie gładkie pobudzenie- skurcz mięśni gładkich α 2 - receptor presynaptyczny

Bardziej szczegółowo

Leki przeciwalergiczne. Leki przeciwhistaminowe. Histamina: Histamina: Histydyna Histamina. Największe stężenia: płuca skóra przewód pokarmowy

Leki przeciwalergiczne. Leki przeciwhistaminowe. Histamina: Histamina: Histydyna Histamina. Największe stężenia: płuca skóra przewód pokarmowy Leki przeciwalergiczne Leki przeciwhistaminowe Prof. UM dr hab. Przemysław Mikołajczak Katedra i Zakład Farmakologii Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu Histamina: Największe stężenia:

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II MÓZGOWE MECHANIZMY FUNKCJI PSYCHICZNYCH 1.1. ZMYSŁY CHEMICZNE (R.7.3) 1.2. REGULACJA WEWNĘTRZNA (R.10) Zakład Psychofizjologii UJ ZMYSŁY CHEMICZNE Chemorecepcja: smak,

Bardziej szczegółowo

cz. V Medycyna reprodukcyjna, choroby metaboliczne, antybiotyki

cz. V Medycyna reprodukcyjna, choroby metaboliczne, antybiotyki Oddziaływanie leków z celami molekularnymi cz. V Medycyna reprodukcyjna, choroby metaboliczne, antybiotyki Prof. dr hab. Sławomir Filipek Wydział Chemii oraz Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Nitraty -nitrogliceryna

Nitraty -nitrogliceryna Nitraty -nitrogliceryna Poniżej wpis dotyczący nitrogliceryny. - jest trójazotanem glicerolu. Nitrogliceryna podawana w dożylnym wlewie: - zaczyna działać po 1-2 minutach od rozpoczęcia jej podawania,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 4. Jak działają leki: aspekty komórkowe pobudzenie, skurcz i sekrecja 50. Część 1: Ogólne zasady. 1. Czym jest farmakologia?

Spis treści. 4. Jak działają leki: aspekty komórkowe pobudzenie, skurcz i sekrecja 50. Część 1: Ogólne zasady. 1. Czym jest farmakologia? Przedmowa do wydania siódmego xv Podziękowania xvi Wykaz skrótów xvii Część 1: Ogólne zasady 1. Czym jest farmakologia? 1 Wprowadzenie 1 Co to jest lek? 1 Początki i poprzednicy 1 Farmakologia w XX i XXI

Bardziej szczegółowo

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Żylna choroba zakrzepowozatorowa (ŻChZZ) stanowi ważny

Bardziej szczegółowo

5. Powstawanie dwulistkowej tarczki zarodkowej. Drugi tydzień rozwoju 107 Zaburzenia w rozwoju w pierwszych dwóch tygodniach...

5. Powstawanie dwulistkowej tarczki zarodkowej. Drugi tydzień rozwoju 107 Zaburzenia w rozwoju w pierwszych dwóch tygodniach... SPIS TREŚCI CZĘŚĆ OGÓLNA 1. Zarys historii embriologii................ 16 2. Układ rozrodczy................... 26 Układ rozrodczy męski.................. 26 Narządy rozrodcze wewnętrzne...............

Bardziej szczegółowo

c) stacjonarne / niestacjonarne Cykl dydaktyczny 10) :

c) stacjonarne / niestacjonarne Cykl dydaktyczny 10) : Rok akademicki: 2015/2016 Grupa przedmiotów: Podstawowe Numer katalogowy: Opis modułu kształcenia / przedmiotu (sylabus) Nazwa przedmiotu 1) : Farmakologia weterynaryjna - Moduł 1 ECTS 2) 4 Tłumaczenie

Bardziej szczegółowo

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK Temat: Układ nerwowy i hormonalny Zadanie 1. Zaznacz poprawną odpowiedź. Co to są hormony? a) związki chemiczne wytwarzane w gruczołach łojowych, które regulują pracę

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Nazwa przedmiotu FARMAKOLOGIA I TOKSYKOLOGIA. 2. Numer kodowy PHA01c. 3. Język, w którym prowadzone są zajęcia polski

KARTA PRZEDMIOTU. 1. Nazwa przedmiotu FARMAKOLOGIA I TOKSYKOLOGIA. 2. Numer kodowy PHA01c. 3. Język, w którym prowadzone są zajęcia polski Projekt OPERACJA SUKCES unikatowy model kształcenia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Medycznego w Łodzi odpowiedzią na potrzeby gospodarki opartej na wiedzy współfinansowany ze środków Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Interakcje leków z żywnością. Prof. dr hab. n. med. Danuta Pawłowska

Interakcje leków z żywnością. Prof. dr hab. n. med. Danuta Pawłowska Interakcje leków z żywnością Prof. dr hab. n. med. Danuta Pawłowska wchłanianie dystrybucja metabolizm synergizm wydalanie Efekty interakcji lek-pożywienie Osłabienie działania leku Wzmocnienie działania

Bardziej szczegółowo

Rodzaje substancji leczniczych

Rodzaje substancji leczniczych Rodzaje substancji leczniczych Próby kliniczne leków - film Leki na nadkwasotę neutralizujące nadmiar kwasów żołądkowych Leki na nadkwasotę hamujące wydzielanie kwasów żołądkowych Ranitydyna (ranitidine)

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Łódź, 17.08.2011 Konkurs na przygotowanie wykładów dla studentów i absolwentów uczelni i szkół medycznych, ogłoszony w ramach realizacji projektu Opracowanie i wdrożenie programów kształcenia z zakresu

Bardziej szczegółowo

the biomerieux Sp. z o.o. ul. Żeromskiego 17 01-882 Warszawa Tel. 022 569 85 00 Fax. 022 569 85 54 www.biomerieux.pl www.biomerieux.

the biomerieux Sp. z o.o. ul. Żeromskiego 17 01-882 Warszawa Tel. 022 569 85 00 Fax. 022 569 85 54 www.biomerieux.pl www.biomerieux. 0-08/ 010PL9900A / Ten dokument nie jest prawnie obowiązujący biomerieux zastrzega sobie prawo do modyfikacji bez powiadomienia / BIOMERIEUX i jego niebieskie logo, VIDAS i VIDIA tu wykorzystane są zarejestrowanymi

Bardziej szczegółowo

Leczenie biologiczne co to znaczy?

Leczenie biologiczne co to znaczy? Leczenie biologiczne co to znaczy? lek med. Anna Bochenek Centrum Badawcze Współczesnej Terapii C B W T 26 Październik 2006 W oparciu o materiały źródłowe edukacyjnego Grantu, prezentowanego na DDW 2006

Bardziej szczegółowo

Co leczy akupunktura?

Co leczy akupunktura? Co leczy akupunktura? Akupunktura posiada bardzo szeroki zakres wskazań ukierunkowanych na przyniesienie ulgi choremu - często też okazuje się nie tylko tańsza, ale również bardziej skuteczna od stosowania

Bardziej szczegółowo

SWOICH ŻYWICIELI. = wirusy = priony = bakterie pasoŝytnicze = grzyby. = robaki = kleszcze = owady

SWOICH ŻYWICIELI. = wirusy = priony = bakterie pasoŝytnicze = grzyby. = robaki = kleszcze = owady Wszystkie prawa zastrzeżone CALIVITA INTERNATIONAL INTERNATIONAL--POLSKA 2006 ParaProteX OSOBISTY OCHRONIARZ www.calivita.com.pl PASOŻYTY ORGANIZMY ŻYJĄCE KOSZTEM SWOICH ŻYWICIELI Mikroparazyty = wirusy

Bardziej szczegółowo

Układ wewnątrzwydzielniczy

Układ wewnątrzwydzielniczy 1 WK Układ wewnątrzwydzielniczy Klasyfikuj prace ogólne dotyczące układu wewnątrzwydzielniczego i chorób układu wewnątrzwydzielniczego u dzieci w WS 330. Opieka pielęgniarska nad pacjentami z chorobami

Bardziej szczegółowo

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6 Nazwa przedmiotu: Immunopatologia Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Osoba odpowiedzialna za przedmiot:

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTY PODSTAWOWE

PRZEDMIOTY PODSTAWOWE PRZEDMIOTY PODSTAWOWE Anatomia człowieka 1. Które z białek występujących w organizmie człowieka odpowiedzialne są za kurczliwość mięśni? 2. Co to są neurony i w jaki sposób stykają się między sobą i efektorami?

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Kod kierunku: 12.6 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT NAZWA

Bardziej szczegółowo

Przedzabiegowa ankieta anestezjologiczna

Przedzabiegowa ankieta anestezjologiczna SPECJALISTYCZNY NIEPUBLICZNY ZAKŁAD OPIEKI ZDROWOTNEJ MOTO MED Kazimiera Sikora 25 731 KIELCE, ul. Słoneczna 1 Biuro tel (041) 346-08-50; fax (041) 346-21-00 Przychodnie- ul Słoneczna 1 (041)345-11-47;

Bardziej szczegółowo

Leki i motoryka przewodu pokarmowego. Leki przeciwwymiotne 2015-12-29. Odruch wymiotny

Leki i motoryka przewodu pokarmowego. Leki przeciwwymiotne 2015-12-29. Odruch wymiotny Leki i motoryka przewodu pokarmowego Leki przeciwwymiotne Wymioty występują w przebiegu wielu stanów patologicznych jak np.: choroby przewodu pokarmowego choroba lokomocyjna zaburzenia OUN migrena po niektórych

Bardziej szczegółowo

Sterydy (Steroidy) "Chemia Medyczna" dr inż. Ewa Mironiuk-Puchalska, WChem PW

Sterydy (Steroidy) Chemia Medyczna dr inż. Ewa Mironiuk-Puchalska, WChem PW Sterydy (Steroidy) Związki pochodzenia zwierzęcego, roślinnego i mikroorganicznego; pochodne lipidów, których wspólnącechą budowy jest układ czterech sprzężonych pierścieni węglowodorowych zwany steranem(cyklopentanoperhydrofenantren)

Bardziej szczegółowo

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć Seminaria 1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Ludzki układ odpornościowy Składowe i mechanizmy odporności wrodzonej Składowe i mechanizmy odpowiedzi

Bardziej szczegółowo

grupa a Klasa 7. Zaznacz prawidłowe zakończenie zdania. (0 1)

grupa a Klasa 7. Zaznacz prawidłowe zakończenie zdania. (0 1) grupa a Regulacja nerwowo-hormonalna 37 pkt max... Imię i nazwisko Poniższy test składa się z 20 zadań. Przy każdym poleceniu podano liczbę punktów możliwą do uzyskania za prawidłową odpowiedź.... Za rozwiązanie

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Przedmowa... 17

SPIS TREŒCI. Przedmowa... 17 SPIS TREŒCI Przedmowa................................................................ 17 1. ROZWÓJ LECZNICTWA ZWIERZ T W ŒWIECIE I ZARYS HISTORYCZNY FARMAKOTERAPII........................................................

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Magne-Balans Plus, 17 mg jonów magnezu + 54 mg jonów potasu, tabletki 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 tabletka zawiera 17 mg jonów magnezu

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA PACJENTA. ASPARGIN 17 mg jonów magnezu + 54 mg jonów potasu, tabletki Magnesii hydroaspartas + Kalii hydroaspartas

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA PACJENTA. ASPARGIN 17 mg jonów magnezu + 54 mg jonów potasu, tabletki Magnesii hydroaspartas + Kalii hydroaspartas ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA PACJENTA ASPARGIN 17 mg jonów magnezu + 54 mg jonów potasu, tabletki Magnesii hydroaspartas + Kalii hydroaspartas Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed

Bardziej szczegółowo

Przysadka mózgowa. Przysadka mózgowa

Przysadka mózgowa. Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa 1 Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa 2 Przysadka mózgowa Przysadka mózgowa 3 Przysadka mózgowa K. kwasochłonne GH i PRL K. zasadochłonne TSH, FSH, LH, ACTH K. chromofobne

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wprowadzenie do anestezji geriatrycznej Biologiczne uwarunkowania procesu starzenia Starzenie na poziomie narządowym

Spis treści Wprowadzenie do anestezji geriatrycznej Biologiczne uwarunkowania procesu starzenia Starzenie na poziomie narządowym Spis treści CZĘŚĆ OGÓLNA 11. Wprowadzenie do anestezji geriatrycznej Laura Wołowicka... 3 Wybrane informacje demograficzne... 3 Światowe tendencje demograficzne... 4 Europejskie badania demograficzne...

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (21) Numer zgłoszenia: 319808 (22) Data zgłoszenia: 05.05.1997 (11) 190562 (13) B1 (51) IntCl7 A61K 9/48 (54)

Bardziej szczegółowo

I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa)

I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa) Spis treści 1. Wprowadzenie 13 Wstęp do wydania II 16 I. Cukrzycowa choroba nerek (nefropatia cukrzycowa) 2. Podstawowa charakterystyka struktury i czynności nerek 21 3. Czynniki wpływające na rozwój uszkodzenia

Bardziej szczegółowo

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. FILOMAG B 6 40 mg jonów magnezu + 5 mg, tabletki Magnesii hydroaspartas + Pyridoxini hydrochloridum

ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA. FILOMAG B 6 40 mg jonów magnezu + 5 mg, tabletki Magnesii hydroaspartas + Pyridoxini hydrochloridum ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA FILOMAG B 6 40 mg jonów magnezu + 5 mg, tabletki Magnesii hydroaspartas + Pyridoxini hydrochloridum Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Cinnarizinum Aflofarm, 25 mg, tabletki 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 tabletka zawiera 25 mg cynaryzyny (Cinnarizinum). Substancja

Bardziej szczegółowo

Rodzaj badania Ilość Cena jednostkowa w zł

Rodzaj badania Ilość Cena jednostkowa w zł Załącznik nr 1 PAKIET I Lp w zł 1 Helicobacter pylori IgM w surowicy 2 Helicobacter pylori IgG w surowicy 3 Toksoplazmoza IgM 500 4 Toksoplazmoza IgG 500 5 Toksawidność IgG 6 Borelioza IgM - ilościowo

Bardziej szczegółowo

OSMOREGULACJA I WYDALANIE

OSMOREGULACJA I WYDALANIE OSMOREGULACJA I WYDALANIE Nerki są parzystym narządem, pełniącym funkcje wydalnicze (usuwanie zbędnych końcowych produktów metabolizmu) oraz osmoregulacyjne, związane z utrzymaniem w organizmie właściwej

Bardziej szczegółowo

Nadciśnienie tętnicze. Prezentacja opracowana przez lek.med. Mariana Słombę

Nadciśnienie tętnicze. Prezentacja opracowana przez lek.med. Mariana Słombę Nadciśnienie tętnicze Prezentacja opracowana przez lek.med. Mariana Słombę EPIDEMIOLOGIA: Odsetek nadciśnienia tętniczego w populacji Polski w wieku średnim (36-64 lat) wynosi 44-46% wśród mężczyzn i 36-42%

Bardziej szczegółowo

Kiedy zachować szczególną ostrożność stosując lek FluControl Symptom:

Kiedy zachować szczególną ostrożność stosując lek FluControl Symptom: ULOTKA DLA PACJENTA: INFORMACJA DLA UŻYTKOWNIKA FluControl Symptom (Acidum acetylsalicylicum + Ethenzamidum+ Coffeinum) 300 mg+100 mg+50 mg, tabletki Należy przeczytać uważnie całą ulotkę, ponieważ zawiera

Bardziej szczegółowo

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY Zadanie 1. Na rysunku przedstawiającym budowę neuronu zaznacz elementy wymienione poniżej, wpisując odpowiednie symbole literowe. Następnie wskaż za pomocą strzałek kierunek

Bardziej szczegółowo

Szanowna Pani Dr n. med. Anna Jeleń Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego Zakład Koordynacji i oceny Jakości Kształcenia

Szanowna Pani Dr n. med. Anna Jeleń Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego Zakład Koordynacji i oceny Jakości Kształcenia Prof. dr hab. Krystyna Olczyk Dziekan Wydziału Farmaceutycznego Śląskiej Akademii Medycznej Ul. Ostrogórska 30 41-200 Sosnowiec Sosnowiec, dnia 14.12.2004r. Szanowna Pani Dr n. med. Anna Jeleń Centrum

Bardziej szczegółowo

Profil metaboliczny róŝnych organów ciała

Profil metaboliczny róŝnych organów ciała Profil metaboliczny róŝnych organów ciała Uwaga: tkanka tłuszczowa (adipose tissue) NIE wykorzystuje glicerolu do biosyntezy triacylogliceroli Endo-, para-, i autokrynna droga przekazu informacji biologicznej.

Bardziej szczegółowo

Wykaz programów zdrowotnych (lekowych)

Wykaz programów zdrowotnych (lekowych) Wykaz programów zdrowotnych (lekowych) Część A Programy lekowe Lp. KOD NUMER ZAŁĄCZNIKA z Obw. MZ ROZPOZNANIE KLINICZNE ICD-10 NAZWA PROGRAMU SUBSTANCJE CZYNNE 1 2 3 4 5 6 1 03.0000.301.02 B.1. B 18.1

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. Bocheńska Lecznicza Sól Jodowo-Bromowa 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO. Bocheńska Lecznicza Sól Jodowo-Bromowa 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Bocheńska Lecznicza Sól Jodowo-Bromowa 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Produkt leczniczy zawiera sól jodowo-bromową, w tym jodki nie mniej

Bardziej szczegółowo

DLACZEGO JESTEŚMY SZCZĘŚLIWE?

DLACZEGO JESTEŚMY SZCZĘŚLIWE? CATOSAL: SKŁAD Per ml: Butafosfan Witamina B12 WSKAZANIA 100 mg ] Źródło aktywnego fosforu ] 0,050 mg ] Składniki Dodatek witaminowy aktywne Zaleca się stosowanie preparatu przy zaburzeniach przemiany

Bardziej szczegółowo

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014 Grupa 1 1 63571 2.1 3.1 4.1 8.1 12.1 14.1 2 63572 2.2 3.2 4.2 8.2 12.2 14.2 3 63573 2.3 3.3 4.3 8.3 12.3 14.3 4 63574 2.4 3.4 4.4 8.4 12.4 14.4 5 63575 2.5 3.5 4.5 8.5 12.5 14.5 6 63576 2.6 3.6 5.1 9.1

Bardziej szczegółowo

Leki przeciwalergiczne

Leki przeciwalergiczne Leki przeciwalergiczne Histamina rola w organizmie Mediator natychmiastowych reakcji alergicznych i reakcji zapalnych Regulacja wydzielania soku żołądkowego Chemotaksja leukocytów Neurotransmiter / neuromodulator

Bardziej szczegółowo

Ulotka dla pacjenta. ADRENALINA WZF (Adrenalinum) 300 mikrogramów/0,3 ml, roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawkach

Ulotka dla pacjenta. ADRENALINA WZF (Adrenalinum) 300 mikrogramów/0,3 ml, roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawkach Ulotka dla pacjenta Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku. Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby móc ją ponownie przeczytać. Należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część II. Fizjologia mięśni...31. Część I. Fizjologia ogólna...13. Wstęp...11

Spis treści. Część II. Fizjologia mięśni...31. Część I. Fizjologia ogólna...13. Wstęp...11 Spis treści Wstęp...11 Część I. Fizjologia ogólna...13 Żywa komórka, jej struktura i funkcje... 15 Budowa i funkcje komórki....15 Struktura błony komórkowej...16 Kanały błony komórkowej...17 Transport

Bardziej szczegółowo

Tkanka kostna. Kość jest tkanką w której zachodzą stale dwa procesy pozostające ze sobą w stanie dynamicznej równowagi:

Tkanka kostna. Kość jest tkanką w której zachodzą stale dwa procesy pozostające ze sobą w stanie dynamicznej równowagi: Tkanka kostna Kość jest tkanką w której zachodzą stale dwa procesy pozostające ze sobą w stanie dynamicznej równowagi: Osteogeneza (kościotworzenie) - przeważa do 25-30 lat tzn. do osiągnięcia szczytowej

Bardziej szczegółowo

Wykaz programów zdrowotnych (lekowych)

Wykaz programów zdrowotnych (lekowych) Wykaz programów zdrowotnych (lekowych) Część A Programy lekowe Lp. KOD NUMER ZAŁĄCZNIKA ROZPOZNANIE KLINICZNE NAZWA PROGRAMU SUBSTANCJE CZYNNE z Obw. MZ ICD-10 1 2 3 4 5 6 1 03.0000.301.02 B.1. B 18.1

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego w Łodzi ogłasza III etap konkursu na przygotowanie wykładów dla studentów oraz absolwentów uczelni i szkół medycznych w ramach projektu: Opracowanie i wdrożenie programów kształcenia z zakresu medycyny

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 24. Fizjologia i patofizjologia układu pokarmowego.

Ćwiczenie 24. Fizjologia i patofizjologia układu pokarmowego. Zawartość Ćwiczenie 24. Fizjologia i patofizjologia układu pokarmowego.... 1 Ćwiczenie 25. Układ dokrewny I. Czynność endokrynna trzustki. Hormonalna regulacja wzrostu i metabolizmu - podstawy fizjologiczne

Bardziej szczegółowo

Czynność wątroby. Fizjologia człowieka

Czynność wątroby. Fizjologia człowieka Czynność wątroby Fizjologia człowieka Wątroba (hepar) Jest największym gruczołem, Zbudowana jest w 80% z komórek miąższowych hepatocytów, w 16% z komórek siateczkowo-śródbłonkowych gwieździstych Browicza-Kupffera

Bardziej szczegółowo

Farmakoterapia przedoperacyjna i jej znaczenie Andrzej Daszkiewicz

Farmakoterapia przedoperacyjna i jej znaczenie Andrzej Daszkiewicz Farmakoterapia przedoperacyjna i jej znaczenie Andrzej Daszkiewicz Państwowy Szpital Kliniczny nr 1 w Zabrzu Szpital Chirurgii Małoinwazyjnej i Rekonstrukcyjnej w Bielsku-Białej Przede wszystkim nie szkodzić!

Bardziej szczegółowo

EPA - ZDROWIE ZAKLĘTE W ZŁOTEJ KROPLI. dr Izabela Dobrowolska

EPA - ZDROWIE ZAKLĘTE W ZŁOTEJ KROPLI. dr Izabela Dobrowolska EPA - ZDROWIE ZAKLĘTE W ZŁOTEJ KROPLI dr Izabela Dobrowolska NASYCONE KWASY TŁUSZCZOWE NIENASYCONE KWASY TŁUSZCZOWE NP. C18:2n-w6 krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe

Bardziej szczegółowo