TEMAT Z PRODUKCJI ZWIERZĘCEJ NARZĄDY ZMYSŁÓW: OKO.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "TEMAT Z PRODUKCJI ZWIERZĘCEJ NARZĄDY ZMYSŁÓW: OKO."

Transkrypt

1 AUTOR: Arkadiusz Kamiński KL. I, SEMESTR I TECHNIKUM ROLNICTWA SZKOŁA: NIEPUBLICZNA SZKOŁA POLICEALNA W STASZOWIE (uprawnienia szkoły publicznej) TEMAT Z PRODUKCJI ZWIERZĘCEJ NARZĄDY ZMYSŁÓW: OKO. Staszów, dn r.

2 OKO JAKO NARZĄD WZROKU. BUDOWA, ROZWÓJ EWOLUCYJNY I NARZĄDY DODATKOWE OKA. CHOROBY OCZU. DEFINICJA WZROKU. WZROK, zmysł wzroku, zdolność odbierania przez organizm ludzki i zwierzęcy informacji o świecie otaczającym za pośrednictwem ukształtowanych bodźców świetlnych; na światło reagują niektóre pierwotniaki, u prostych tkankowców, np. u dżdżownicy, bodźce świetlne odbierają wyspecjalizowane fotoreceptory rozmieszczone na przednim odcinku ciała; jednak widzenie w postaci obrazów występuje wraz z pojawieniem się narządów umożliwiających ich powstawanie na światłoczułej powierzchni. U prymitywnych głowonogów, łodzików funkcję tę spełniają oczy bezsoczewkowe z małym otworkiem; doskonalszą formą narządu wzroku są oczy złożone, typowe m.in. dla stawonogów, zbud. z wielu setek lub tysięcy samodzielnie funkcjonujących tzw. omatidiów. Narządem wzroku kręgowców jest oko wyposażone w złożony aparat opt. umożliwiający powstawanie ostrego, odpowiednio oświetlonego, odwróconego obrazu na siatkówce; drobne różnice w umiejscowieniu i konfiguracji obrazu tego samego przedmiotu na siatkówkach obu oczu są gł. podstawą widzenia przestrzennego (stereoskopowego), umożliwiającego m.in. ocenę odległości; zakres przestrzeni obejmowanej przez wzrok przy nieruchomo ustawionej gałce ocznej nazywa się polem widzenia, w którym wyróżnia się część środk., odpowiadającą dołkowi środk. siatkówki, i część obwodową, z której światło pada na obszar peryferyjny siatkówki; światłoczułymi elementami siatkówki są komórki fotoreceptorowe, reagujące na słabe oświetlenie, lecz nie rozróżniające barw pręciki (obecne w części peryferyjnej siatkówki), oraz wrażliwe na barwy i na silne oświetlenie czopki (występujące gł. w dołku środk.). Światło powoduje reakcję fotochem. polegającą na powstawaniu związków pobudzających fotoreceptory; w pręcikach taką rolę pełni retinen, pochodzący z rozpadu rodopsyny. Przy dłuższym przebywaniu w warunkach słabego oświetlenia dochodzi do adaptacji wzroku do ciemności jest to związane z syntezą dużych ilości rodopsyny i uwrażliwieniem pręcików na słabe światło; przejściu do oświetlonego pomieszczenia towarzyszy rozpad części nagromadzonej rodopsyny, co jest podstawą adaptacji wzroku do światła. Pobudzenie fotoreceptorów przenosi się na komórki horyzontalne i potem na komórki zwojowe siatkówki, których aksony przewodzą impulsy do ośrodkowego układu nerwowego. W obrębie dołka środk. każda komórka zwojowa jest związana z 1 czopkiem, powoduje to, że jej pole recepcyjne jest za małe, a zatem zdolność rozdzielcza oka (rozróżnianie 2 blisko leżących punktów) największa. W części peryferyjnej natomiast 1 komórka zwojowa odbiera pobudzenie wielu pręcików, co obniża zdolność rozdzielczą, ale podnosi

3 wrażliwość tego obszaru siatkówki na słabe oświetlenie. Widzenie barw umożliwiają 3 rodzaje czopków o względnej wybiórczej wrażliwości na zakresy widma słonecznego odpowiadające barwie czerwonej, zielonej i niebieskiej; jednakowe pobudzenie tych czopków daje wrażenie barwy białej. Impulsy nerwowe z komórek zwojowych siatkówki docierają z różną szybkością do okolicy wzrokowej w płacie potylicznym kory mózgowej; najszybciej dochodzą mało precyzyjne, w tonacji czarno-białej, obrazy przedmiotów nagle pojawiających się w polu widzenia; w dalszej kolejności dociera do kory informacja o szczegółach oglądanych przedmiotów i ich barwach; najwolniej są przekazywane impulsy z peryferyjnego obszaru siatkówki. W czynności widzenia ważną rolę odgrywa rozróżnianie kontrastów (granicy między jasnymi i ciemnymi elementami przedmiotów); fizjol. mechanizm tej zdolności występuje już w siatkówce w postaci tzw. hamowania obocznego; polega on na hamowaniu przez komórki horyzontalne znajdujących się w ich pobliżu komórek zwojowych; konsekwencją tego jest względnie słabe pobudzenie tych komórek w wyniku jednakowego oświetlenia ich sąsiadujących pól recepcyjnych, natomiast silne pobudzenie, gdy odpowiednie punkty siatkówki są oświetlone nierównomiernie. Złożone procesy umożliwiające kontrastowe widzenie zachodzą w korze mózgowej; są one związane z reagowaniem komórek nerwowych kory na szczegółowe, wzorcowe elementy obrazu, jak linie proste o określonym kierunku, krzywizny lub ruch. W częściach asocjacyjnych okolicy wzrokowej kory mózgowej zachodzi proces scalania (integracji) tej informacji, który jest podstawą percepcji wzrokowej. Natomiast kodowanie informacji, będące podstawą pamięci wzrokowej, zachodzi w tzw. okolicy dolnoskroniowej płata skroniowego kory. DEFINICJA OKA. OKO, narząd zmysłu przystosowany do odbierania bodźców świetlnych (wzrok). Oko kręgowców, funkcjonujące na zasadzie ciemni opt., składa się z gałki ocznej i narządów pomocniczych gł. zewn. mięśni gałki ocznej, aparatu łzowego, spojówki, powiek. U człowieka gałka oczna ma w przybliżeniu kształt kulisty, średnicę ok. 25 mm; jej ścianę tworzą 3 zasadnicze warstwy: zewn. błona włóknista, środk. błona naczyniowa oraz wewn. błona nerwowa, czyli siatkówka właściwy element światłoczuły oka; fotoreceptorami są pręciki i czopki, z których pobudzenie jest przekazywane z oka do ośr. wzrokowych mózgu za pośrednictwem nerwu wzrokowego. Zewnętrzna błona włóknista jest zróżnicowana na przezroczystą rogówkę; przednia część, i nieprzejrzystą twardówkę; większa część tylna. W środk. błonie naczyniowej rozróżnia się tęczówkę; i ciało rzęskowe oraz położoną w tyle naczyniówkę; tęczówkę przebija pośrodku otwór zw. źrenicą, o wielkości zmienianej przez mięśnie zwieracz i rozszerzacz źrenicy; spełnia ona funkcje

4 przesłony regulującej ilość światła wpadającego do oka; ciało rzęskowe, zgrubiały pierścień na granicy tęczówki i naczyniówki, zawiera mięsień rzęskowy, który reguluje za pośrednictwem więzadełek zmiany krzywizny soczewki oka (akomodacja). Przed soczewką znajdują się wewnątrz gałki ocznej komory oka wypełnione przezroczystym płynem, zw. cieczą wodnistą; za soczewką leży przezroczysty, galaretowaty twór ciało szkliste. Rogówka, ciecz wodnista, soczewka i ciało szkliste tworzą układ optyczny oka, który załamuje promienie świetlne i skierowuje je na siatkówkę, gdzie powstaje rzeczywisty, pomniejszony i odwrócony obraz oglądanego obiektu. Podobną budowę jak oko kręgowców mają oczy niektórych bezkręgowców, zwł. głowonogów. Na zupełnie odmiennej zasadzie są zbudowane oczy stawonogów; składają się z licznych (od kilkunastu do ok. 30 tys.) oczek prostych (ommatidiów) stanowiących pojedyncze układy opt.; w oczach tego typu powstaje obraz mozaikowy (punktowy). CHOROBY OCZU. Do najczęściej spotykanych schorzeń oczu należą wady wrodzone i nabyte wzroku (zez, krótkowzroczność, nadwzroczność, niezborność, daltonizm), stany zapalne spojówek, rogówki, twardówki, zaćma, jaskra, gradówka, owrzodzenie rogówki, zapalenie siatkówki i jej odwarstwienie, jaglica; zmiany w dnie oka świadczą o chorobach nerek, ośrodkowego układu nerwowego, nadciśnieniu tętniczym, cukrzycy; spośród nowotworów spotyka się gł. siatkówczak, czerniak; urazy mech., termiczne, chem. mogą doprowadzić do upośledzenia ostrości wzroku lub ślepoty. CZERNIAK ZWIERZĄT, nowotwór (zwykle łagodny); występuje w tkance łącznej podskórnej i narządach wewnętrznych, najczęściej u koni maści siwej.

5 Rysunek 1. Obrazy oczu u człowieka (ludzi). WADY WZROKU: KRÓTKOWZROCZNOŚĆ, miopia, wada wzroku spowodowana wydłużeniem się gałki ocznej w osi przednio-tylnej, co powoduje powstawanie obrazu przed siatkówką zamiast na niej; obraz przedmiotów oddalonych jest zawsze nieostry; znaczne wydłużenie gałki ocznej (krótkowzroczność wysoka) prowadzi zwykle do zmian chorobowych w twardówce, naczyniówce i siatkówce oka (wylewy krwi, odwarstwienie siatkówki i in.); krótkowzroczność korygują okulary z soczewkami wklęsłymi, rozpraszającymi (tzw. szkła minusowe).

6 NADWZROCZNOŚĆ, dalekowzroczność, hipermetropia, wada wzroku powstająca wskutek skrócenia przednio-tylnej osi gałki ocznej, co powoduje przesunięcie ogniska skupienia promieni świetlnych poza gałkę oczną; dalekowidz widzi ostro przedmioty odległe, natomiast widzenie z bliska jest nieostre; wadę tę wyrównują szkła wypukłe (tzw. plusowe), które skupiają promienie światła na siatkówce; nadwzroczność jest zwykle chorobą osób w starszym wieku, związaną z zaburzeniami akomodacji oka. NIEZBORNOŚĆ, astygmatyzm, med. wada wzroku spowodowana niedokładnie kulistą powierzchnią rogówki lub soczewki oka; następstwo zmian wrodzonych lub nabytych (najczęściej pozapalnych lub pourazowych) powierzchni układu opt. oka; niezborność powoduje załamanie promieni świetlnych w różnych płaszczyznach pod różnym kątem, co prowadzi do zaburzeń ostrości widzenia; niezborność fizjologiczna (do 0,5 D) występuje prawie u każdego człowieka; niezborność korygują soczewki cylindryczne odpowiednio zorientowane. BUDOWA OKA. OKO zbudowane jest z gałki ocznej, aparatu ochronnego (rzęsy, brwi, powieki, gruczoły łzowe) i aparatu łzowego (mięśnie poruszające się gałkę oczną). Rysunek 2. Schemat budowy oka człowieka. SKŁAD I WARSTWY GAŁKI OCZNEJ. SKŁAD GAŁKI OCZNEJ: ROGÓWKA (okrywa 20% gałki ocznej z przodu); TWARDÓWKĘ (okrywa 80% gałki ocznej);

7 TĘCZÓWKA, zawierającą barwnik decydujący o kolorze oczu, przechodzący w naczyniówkę; ŹRENICĘ otwór w tęczówce o zmiennej średnicy (2 8 mm), zależnej od ilości docierającego światła; SOCZEWKA skupia promienie świetlne na siatkówce i warunkuje zdolność akomodacji; SIATKÓWKA zawierająca fotoreceptory, reagujące na bodźce świetlne; NERW WZROKOWY przekazuje impulsy z siatkówki do kory mózgowej. SKŁAD OKA: * GAŁKA OCZNA (LEŻY W OCZODOLE, CHRONIONA Z PRZODU PRZEZ DWIE POWIEKI GÓRNA I DOLNA. GAŁKA OCZNA PORUSZANA JEST PRZEZ CZĘŚĆ MIĘŚNI OCZNYCH: MIĘŚNIE OCZNE PROSTE, DWIE PARY ANTAGONISTYCZNYCH MIĘŚNI PROSTYCH ORAZ MIĘŚNIE OBRACAJĄCE GAŁKĄ OCZNĄ WOKÓŁ WŁASNEJ OSI I PARY MIĘŚNI WSPOMAGAJĄCYCH RUCH. PODZIAŁ MIĘŚNI GAŁKI OCZNEJ: ZE WZGLĘDU NA ANTAGONISTYCZNOŚĆ TYCH MIĘŚNI. MIĘŚNIE: BOCZNE I SKOŚNE ZE WZGLĘDU NA OBRACANIE GAŁKI OCZNEJ MIĘŚNIE: GÓRNY I DOLNY

8 Skład gałki ocznej (w%) 20% rogówka twardówka 80% Wykres 1. Skład procentowy gałki ocznej. Rysunek 3. Przekrój przez siatkówkę oka.

9 WARSTWY OKA WARSTWA OKA ZEWNĘTRZNA ŚRODKOWA NAZWA WARSTWY TWARDÓWKA, BIAŁKÓWKA NACZYNIÓWKA DZIAŁANIE FIZJOLOGICZNE WARSTWY zewn., nieprzejrzysta, biaława błona gałki ocznej, ograniczająca jej tylną większą część; z przodu oka przechodzi w przezroczystą rogówkę, z tyłu w pochewkę nerwu ocznego; zbud. z tkanki łącznej włóknistej, b. mocna, utrzymuje stały, kulisty kształt gałki ocznej; przechodzi w przedniej części gałki ocznej w przezroczystą rogówkę, zbud. z tkanki łącznej włóknistej, b. mocna, utrzymuje stały, kulisty kształt gałki ocznej. jedna z błon wchodzących w skład ściany gałki ocznej (oko), zawierająca naczynia krwionośne; ma znaczenie odżywcze dla siatkówki; ku przodowi przechodzi w ciało rzęskowe i tęczówkę, określana łącznie z nimi jako błona naczyniowa lub środk. oka.jest bogato unaczyniona (zwiera liczne naczynia krwionośne); w przedniej części oka naczyniówka przechodzi w ciało rzęskowe (zbudowane z mięśni gładkich i tęczówka nadaje kolor naszym oczom. Ma znaczenie odżywcze dla siatkówki; ku przodowi przechodzi w ciało rzęskowe i tęczówkę, określana łącznie z nimi jako błona naczyniowa lub środkowa oka.

10 WEWNĘTRZNA SIATKÓWKA jest błoną wewn. gałki ocznej, której tylna część (dno oka) jest wrażliwa na światło; w komórkach siatkówki energia świetlna jest przekształcana w impulsy elektr. przekazywane do podkorowych ośr. wzroku; siatkówka składa się z 3 warstw neuronów: 1) komórek czopkowych i pręcikowych, których wypustki czopki i pręciki są fotoreceptorami, 2) komórek dwubiegunowych, 3) komórek zwojowych, których aksony opuszczają siatkówkę w miejscu zw. tarczą nerwu wzrokowego (obszar niewrażliwy na światło) i tworzą nerw wzrokowy; czopki (u człowieka i niektórych małp najgęściej skupione w tzw. plamce żółtej, a w jej obrębie we wgłębieniu zw. dołkiem środkowym) są fotoreceptorami widzenia dziennego (w warunkach dużego natężenia światła), wrażliwymi na barwę światła; pręciki są fotoreceptorami o większej czułości na światło, umożliwiającymi widzenie w złych warunkach oświetlenia. W siatkówce istnieją liczne neurony kojarzące, łączące wszystkie neurony; siatkówka jest uwypukleniem mózgowia; impulsy powstałe w komórkach czopkowych i pręcikowych zostają najpierw przetworzone w siatkówce, a następnie przekazywane nerwem wzrokowym do mózgowia; czułość siatkówki jest b. wysoka reaguje na kilka fotonów; istnieją modele cybernetyczne (biocybernetyka) działania siatkówki. Zawiera światłoczułe komórki wzrokowe czopkonośne i pręcikonośne. Zawierają one odpowiednio czopki i pręciki. ROZWÓJ EWOLUCYJNY OKA. GROMADA KRĘGOWCÓW RYBY ORAZ LARWY PŁAZY Soczewka kulista oko krótkowzroczne bez powiek, gruczołów łzowych. Akomodacja zachodzi przez przesuwanie się soczewki. Słabe widzenie, oczy po bokach głowy. Akomodacja przez przesuwanie soczewki. Soczewka

11 GADY PTAKI dwuwypukła, są gruczoły łzowe. Oko jest wypukłe, wysoko osadzone, dalekowzroczne, ruchome powieki. Wzrok najlepiej rozwinięty zmysł tej gromady. Soczewka dwuwypukła. Zachodzi podwójna akomodacja. Akomodacja przez przesuwanie soczewki i przez zmianę kąta nachylenia.. Trzy powieki migotka. Widzenie barwne. Oko bardzo dobrze rozwinięte. Soczewka dwuwypukła. Soczewka dwuwypukła, duże oko, podwójna akomodacja. Widzenie w nocy i w dzień, w siatkówce charakterystyczny grzebień pełniący funkcję lornetki oraz odżywcze, wiele plamek żółtych. Widzenie dalekowzroczne. Pojęcie akomodacji oka. AKOMODACJA [łac.], fizjol. nastawianie układu opt. oka (oko) do ostrego widzenia przedmiotów znajdujących się w określonej odległości; promienie światła biegnące od przedmiotów leżących w odległości ponad 60 m od oka są prawie równol. i skupiają się w ognisku leżącym na siatkówce oka; obraz jest wtedy ostry; promienie biegnące od przedmiotów bliższych skupiają się poza siatkówką i obraz jest zamazany w celu nastawienia oka, czyli akomodacja, następuje odruchowy skurcz mięśni akomodacyjnych oka, w następstwie soczewka przyjmuje kształt bardziej kulisty, co zwiększa jej zdolność skupiającą promieni, które dają wtedy ostry obraz na siatkówce. *** ROZWÓJ EWOLUCYJNY OKA. GROMADA KRĘGOWCÓW RYBY ORAZ LARWY PŁAZY GADY PTAKI Oczy duże, dobrze rozwinięte. Ostrość widzenia reguluje znajdująca się w gałce ocznej soczewka mogąca się zbliżać lub oddalać się od siatkówki, stosownie do odległości obserwowanego przedmiotu (akomodacja oka). Powiek brak. Akomodacja przez przesuwanie soczewki. Soczewka dwuwypukła, są gruczoły łzowe. Oko jest wypukłe, wysoko osadzone, dalekowzroczne, ruchome powieki. Wzrok najlepiej rozwinięty zmysł tej gromady. Soczewka dwuwypukła. Zachodzi podwójna akomodacja. Akomodacja przez przesuwanie soczewki i przez zmianę kąta nachylenia.. Trzy powieki migotka. Widzenie barwne. Oko bardzo dobrze rozwinięte. Soczewka dwuwypukła. Soczewka dwuwypukła, duże oko, podwójna akomodacja.

12 Widzenie w nocy i w dzień, w siatkówce charakterystyczny grzebień pełniący funkcję lornetki oraz odżywcze, wiele plamek żółtych. Widzenie dalekowzroczne. Literatura: 1. Praca zbiorowa pod redakcją K. Spalika, Biologia cz. III, WSiP, Warszawa Opracowanie własne: A. Kamiński. 3. ROZWÓJ EWOLUCYJNY OKA opracowanie pani mgr A. Obcowskiej. Źródła: Encyklopedia PWN Biologia płyta CD Hasła: DEFINICJA WZROKU. WZROK, zmysł wzroku. DEFINICJA OKA. OKO. CHOROBY OCZU. CZERNIAK ZWIERZĄT. WADY WZROKU. KRÓTKOWZROCZNOŚĆ, miopia. NIEZBORNOŚĆ, astygmatyzm. BUDOWA OKA. SKŁAD I WARSTWY GAŁKI OCZNEJ.

Tajemnice świata zmysłów oko.

Tajemnice świata zmysłów oko. Tajemnice świata zmysłów oko. Spis treści Narządy zmysłów Zmysły u człowieka Oko Budowa oka Model budowy siatkówki Działanie oka Kolory oczu Choroby oczu Krótkowzroczność Dalekowzroczność Astygmatyzm Akomodacja

Bardziej szczegółowo

Zmysł wzroku Narząd wzroku Zdolność układu nerwowego do odbierania bodźców świetlnych i przetwarzania ich w mózgu na wrażenia wzrokowe jest określana jako zmysł wzroku. Anatomiczną postacią tego zmysłu

Bardziej szczegółowo

Temat 3. 1.Budowa oka 2.Widzenie stereoskopowe 3.Powstawanie efektu stereoskopowe 4.Stereoskop zwierciadlany

Temat 3. 1.Budowa oka 2.Widzenie stereoskopowe 3.Powstawanie efektu stereoskopowe 4.Stereoskop zwierciadlany Temat 3 1.Budowa oka 2.Widzenie stereoskopowe 3.Powstawanie efektu stereoskopowe 4.Stereoskop zwierciadlany Budowa oka oko + narządy dodatkowe Oko = gałka oczna + nerw wzrokowy Narządy dodatkowe = Aparat

Bardziej szczegółowo

Jeden z narządów zmysłów. Umożliwia rozpoznawanie kształtów, barw i ruchów. Odczytuje moc i kąt padania światła. Bardziej wyspecjalizowanie oczy

Jeden z narządów zmysłów. Umożliwia rozpoznawanie kształtów, barw i ruchów. Odczytuje moc i kąt padania światła. Bardziej wyspecjalizowanie oczy I CO MU ZAGRAŻA Jeden z narządów zmysłów. Umożliwia rozpoznawanie kształtów, barw i ruchów. Odczytuje moc i kąt padania światła. Bardziej wyspecjalizowanie oczy pozwalają np. widzieć w ciemności. Zewnętrzne

Bardziej szczegółowo

OKO BUDOWA I INFORMACJE. Olimpia Halasz xd Bartosz Kulus ; x

OKO BUDOWA I INFORMACJE. Olimpia Halasz xd Bartosz Kulus ; x OKO BUDOWA I INFORMACJE Olimpia Halasz xd Bartosz Kulus ; x OCZY - narządy receptorowe umożliwiające wykrywanie kierunku padania światła i jego intensywności oraz, wraz ze wzrostem złożoności konstrukcji,

Bardziej szczegółowo

Temat 3. 1.Budowa oka 2.Widzenie stereoskopowe 3.Powstawanie efektu stereoskopowe 4.Stereoskop zwierciadlany

Temat 3. 1.Budowa oka 2.Widzenie stereoskopowe 3.Powstawanie efektu stereoskopowe 4.Stereoskop zwierciadlany Temat 3 1.Budowa oka 2.Widzenie stereoskopowe 3.Powstawanie efektu stereoskopowe 4.Stereoskop zwierciadlany Budowa oka oko + narządy dodatkowe Oko = gałka oczna + nerw wzrokowy Narządy dodatkowe = Aparat

Bardziej szczegółowo

PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory www.pdffactory.pl/ Agata Miłaszewska 3gB

PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory www.pdffactory.pl/ Agata Miłaszewska 3gB Agata Miłaszewska 3gB rogówka- w części centralnej ma grubość około 0,5 mm, na obwodzie do 1 mm, zbudowana jest z pięciu warstw, brak naczyń krwionośnych i limfatycznych, obfite unerwienie, bezwzględny

Bardziej szczegółowo

Dodatek 1. C f. A x. h 1 ( 2) y h x. powrót. xyf

Dodatek 1. C f. A x. h 1 ( 2) y h x. powrót. xyf B Dodatek C f h A x D y E G h Z podobieństwa trójkątów ABD i DEG wynika z h x a z trójkątów DC i EG ' ' h h y ' ' to P ( ) h h h y f to ( 2) y h x y x y f ( ) i ( 2) otrzymamy to yf xy xf f f y f h f yf

Bardziej szczegółowo

soczewka, leży ona poza tęczówką i jest drugą w kolejności strukturą załamującą światło, przy czym jej kształt przez długi okres życia jest zmienny

soczewka, leży ona poza tęczówką i jest drugą w kolejności strukturą załamującą światło, przy czym jej kształt przez długi okres życia jest zmienny Wzrok Jak Widzimy? Wzrok - jeden z pięciu zmysłów, polega on na rozpoznawaniu kształtów, barw oraz natężenia światła. Głównym narządem wzroku jest oko, które posiada aparaty ochronne w postaci brwi, rzęs,

Bardziej szczegółowo

Soczewki konstrukcja obrazu. Krótkowzroczność i dalekowzroczność.

Soczewki konstrukcja obrazu. Krótkowzroczność i dalekowzroczność. Soczewki konstrukcja obrazu Krótkowzroczność i dalekowzroczność. SOCZEWKA jest to przezroczyste ciało ograniczone powierzchniami kulistymi Soczewki mogą być Wypukłe Wklęsłe i są najczęściej skupiające

Bardziej szczegółowo

Korekcja wad wzroku. zmiana położenia ogniska. Aleksandra Pomagier Zespół Szkół nr1 im KEN w Szczecinku, klasa 1BLO

Korekcja wad wzroku. zmiana położenia ogniska. Aleksandra Pomagier Zespół Szkół nr1 im KEN w Szczecinku, klasa 1BLO Korekcja wad wzroku zmiana położenia ogniska Aleksandra Pomagier Zespół Szkół nr im KEN w Szczecinku, klasa BLO OKULISTYKA Dział medycyny zajmujący się budową oka, rozpoznawaniem i leczeniem schorzeń oczu.

Bardziej szczegółowo

Szkoła Główna Służby Pożarniczej Zakład Ratownictwa Technicznego i Medycznego. Laboratorium Bezpieczeństwa Ratownictwa.

Szkoła Główna Służby Pożarniczej Zakład Ratownictwa Technicznego i Medycznego. Laboratorium Bezpieczeństwa Ratownictwa. Szkoła Główna Służby Pożarniczej Zakład Ratownictwa Technicznego i Medycznego Laboratorium Bezpieczeństwa Ratownictwa Ćwiczenie nr 3 Temat: Badanie indywidualnego pola widzenia w różnych typach masek Warszawa

Bardziej szczegółowo

Zmysły. Wzrok 250 000 000. Węch 40 000 000. Dotyk 2 500 000. Smak 1 000 000. Słuch 25 000. Równowaga?

Zmysły. Wzrok 250 000 000. Węch 40 000 000. Dotyk 2 500 000. Smak 1 000 000. Słuch 25 000. Równowaga? Zmysły Rodzaj zmysłu Liczba receptorów Wzrok 250 000 000 Węch 40 000 000 Dotyk 2 500 000 Smak 1 000 000 Słuch 25 000 Równowaga? Fale elektromagnetyczne Wzrok Informacje kształt zbliżony do podstawowych

Bardziej szczegółowo

f = -50 cm ma zdolność skupiającą

f = -50 cm ma zdolność skupiającą 19. KIAKOPIA 1. Wstęp W oku miarowym wymiary struktur oka, ich wzajemne odległości, promienie krzywizn powierzchni załamujących światło oraz wartości współczynników załamania ośrodków, przez które światło

Bardziej szczegółowo

17. Który z rysunków błędnie przedstawia bieg jednobarwnego promienia światła przez pryzmat? A. rysunek A, B. rysunek B, C. rysunek C, D. rysunek D.

17. Który z rysunków błędnie przedstawia bieg jednobarwnego promienia światła przez pryzmat? A. rysunek A, B. rysunek B, C. rysunek C, D. rysunek D. OPTYKA - ĆWICZENIA 1. Promień światła padł na zwierciadło tak, że odbił się od niego tworząc z powierzchnią zwierciadła kąt 30 o. Jaki był kąt padania promienia na zwierciadło? A. 15 o B. 30 o C. 60 o

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM Z FIZYKI I BIOFIZYKI

LABORATORIUM Z FIZYKI I BIOFIZYKI POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA FIZYKOCHEMII I TECHNOLOGII POLIMERÓW LABORATORIUM Z FIZYKI I BIOFIZYKI Budowa i funkcjonowanie oka ludzkiego jako złoŝonego układu optycznego 8.1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

METODY BADAŃ W OKULISTYCE

METODY BADAŃ W OKULISTYCE Dr med. Joanna Wąsiewicz-Rager Wywiad okulistyczny przyczyna zgłoszenia się do okulisty przebyte choroby narządu wzroku urazy gałki ocznej wywiad dotyczący wieku dziecięcego-zezy dotychczasowa korekcja

Bardziej szczegółowo

Zwierciadło kuliste stanowi część gładkiej, wypolerowanej powierzchni kuli. Wyróżniamy zwierciadła kuliste:

Zwierciadło kuliste stanowi część gładkiej, wypolerowanej powierzchni kuli. Wyróżniamy zwierciadła kuliste: Fale świetlne Światło jest falą elektromagnetyczną, czyli rozchodzącymi się w przestrzeni zmiennymi i wzajemnie przenikającymi się polami: elektrycznym i magnetycznym. Szybkość światła w próżni jest największa

Bardziej szczegółowo

+OPTYKA 3.stacjapogody.waw.pl K.M.

+OPTYKA 3.stacjapogody.waw.pl K.M. Zwierciadło płaskie, prawo odbicia. +OPTYKA.stacjapogody.waw.pl K.M. Promień padający, odbity i normalna leżą w jednej płaszczyźnie, prostopadłej do płaszczyzny zwierciadła Obszar widzialności punktu w

Bardziej szczegółowo

Wady refrakcji u niemowląt, dzieci i młodzieży.

Wady refrakcji u niemowląt, dzieci i młodzieży. Anna Gotz-Więckowska Wady refrakcji u niemowląt, dzieci i młodzieży. Katedra Okulistyki i Klinika Okulistyczna UM w Poznaniu Kierownik: Prof.UM dr hab. Jarosław Kocięcki Rozwój narządu wzroku Precyzyjny

Bardziej szczegółowo

Wady i choroby oczu i uszu

Wady i choroby oczu i uszu Wady i choroby oczu i uszu Oko miarowe Większość osób ma oczy miarowe, to znaczy takie, które prawidłowo skupiają promienie świetlne na siatkówce. Niektórzy mają jednak oczy niemiarowe. Związane z tym

Bardziej szczegółowo

I. TEST SPRAWDZAJĄCY WIELOSTOPNIOWY : BODŹCE I ICH ODBIERANIE

I. TEST SPRAWDZAJĄCY WIELOSTOPNIOWY : BODŹCE I ICH ODBIERANIE I. TEST SPRAWDZAJĄCY WIELOSTOPNIOWY : BODŹCE I ICH ODBIERANIE INSTRUKCJA Test składa się z 28 pytań. Pytania są o zróżnicowanym stopniu trudności, ale ułożone w takiej kolejności aby ułatwić Ci pracę.

Bardziej szczegółowo

BUDOWA NARZĄDU WZROKU CZŁOWIEKA I MEHANIZM JEGO DZIAŁANIA

BUDOWA NARZĄDU WZROKU CZŁOWIEKA I MEHANIZM JEGO DZIAŁANIA Agnieszka Majchrzak M-3 BUDOWA NARZĄDU WZROKU CZŁOWIEKA I MEHANIZM JEGO DZIAŁANIA Środowisko wewnętrzne i zewnętrzne ulega ciągłym zmianom. Aby organizm mógł sprawnie funkcjonowad w zmieniającym się otoczeniu,

Bardziej szczegółowo

Katedra Fizyki i Biofizyki UWM, Instrukcje do ćwiczeń laboratoryjnych z biofizyki. Maciej Pyrka wrzesień 2013

Katedra Fizyki i Biofizyki UWM, Instrukcje do ćwiczeń laboratoryjnych z biofizyki. Maciej Pyrka wrzesień 2013 M Wyznaczanie zdolności skupiającej soczewek za pomocą ławy optycznej. Model oka. Zagadnienia. Podstawy optyki geometrycznej: Falowa teoria światła. Zjawisko załamania i odbicia światła. Prawa rządzące

Bardziej szczegółowo

W ramach projektu Archimedes 2011/2012. przedstawia

W ramach projektu Archimedes 2011/2012. przedstawia W ramach projektu Archimedes 2011/2012 przedstawia Optyka Materiał filmowy, który mamy zaszczyt Państwu przedstawić ma zamiar pokazać problem z życia codziennego. Nasz kolega, Łukasz, wracając z nami ze

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Dokoocz zdanie wybierając odpowiedz spośród podanych *A-F].Do aparatu ochronnego oka zalicza się :

Zadanie 1. Dokoocz zdanie wybierając odpowiedz spośród podanych *A-F].Do aparatu ochronnego oka zalicza się : Narządy zmysłu Arkadiusz Pikora Zadanie 1. Dokoocz zdanie wybierając odpowiedz spośród podanych *A-F].Do aparatu ochronnego oka zalicza się : A.Powieki B. Naczyniówkę C. Twardówkę D. Spojówkę E. Soczewkę

Bardziej szczegółowo

Ukła ł d d n e n rwo w w o y w n rządy d zm ysłó ł w

Ukła ł d d n e n rwo w w o y w n rządy d zm ysłó ł w Układ nerwowy narządy zmysłów Podział receptorów ze względu na rodzaj przetwarzanej energii Mechanoreceptory receptory dotyku (ciałka Paciniego, tarczki Merkela, ciałka Ruffiniego, ciałka Meissnera, =

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKA KOMISJA KONKURSU PRZYRODNICZEGO

WOJEWÓDZKA KOMISJA KONKURSU PRZYRODNICZEGO WOJEWÓDZKA KOMISJA KONKURSU PRZYRODNICZEGO ZADANIA NA ETAP SZKOLNY KONKURSU PRZYRODNICZEGO W ROKU SZKOLNYM 2009/2010 Instrukcja dla uczestników Konkursu 1. Test musi być rozwiązywany samodzielnie. 2. Test

Bardziej szczegółowo

Optyka w fotografii Ciemnia optyczna camera obscura wykorzystuje zjawisko prostoliniowego rozchodzenia się światła skrzynka (pudełko) z małym okrągłym otworkiem na jednej ściance i przeciwległą ścianką

Bardziej szczegółowo

BADANIE ZMYSŁU WZROKU

BADANIE ZMYSŁU WZROKU BADANIE ZMYSŁU WZROKU Badanie Ślepej Plamki Mariottea macula ceca Tarcza nerwu wzrokowego (discus nervi optici) ( Drugi nerw czaszkowy N.Opticus (II) Miejsce na siatkówce całkowicie niewrażliwe na bodźce

Bardziej szczegółowo

Anatomia i fizjologia narządu wzroku

Anatomia i fizjologia narządu wzroku Anatomia i fizjologia narządu wzroku na podstawie literatury zebrała: prof. B. Kostek Źródła http://www.zdrowie.med.pl/oczy/anat_i_fizjo/a_oczy.html http://galaxy.uci.agh.edu.pl/~ergonom/ergonomia/nr_15.

Bardziej szczegółowo

Grupa: Elektrotechnika, sem 3, wersja z dn. 03.11.2015 Technika Świetlna Laboratorium

Grupa: Elektrotechnika, sem 3, wersja z dn. 03.11.2015 Technika Świetlna Laboratorium 6-965 Poznań tel. (-61) 6652688 fax (-61) 6652389 Grupa: Elektrotechnika, sem 3, wersja z dn. 3.11.2 Technika Świetlna Laboratorium Ćwiczenie nr 3 Temat: BADANIE POLA WIDZENIA Opracowanie wykonano na podstawie:

Bardziej szczegółowo

na podstawie literatury zebrała: prof. B. Kostek

na podstawie literatury zebrała: prof. B. Kostek Budowa narządu wzroku, własności widzenia na podstawie literatury zebrała: prof. B. Kostek Źródła http://www.zdrowie.med.pl/oczy/anat_i_fizjo/a_oczy.html http://galaxy.uci.agh.edu.pl/~ergonom/ergonomia/nr_15.

Bardziej szczegółowo

Mówiąc prosto, każdy aparat jest światłoszczelnym pudełkiem z umieszczonym w przedniej ściance obiektywem, przez który jest wpuszczane światło oraz

Mówiąc prosto, każdy aparat jest światłoszczelnym pudełkiem z umieszczonym w przedniej ściance obiektywem, przez który jest wpuszczane światło oraz Początek fotografii Mówiąc prosto, każdy aparat jest światłoszczelnym pudełkiem z umieszczonym w przedniej ściance obiektywem, przez który jest wpuszczane światło oraz materiałem lub matrycą światłoczułą.

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM Z FIZYKI I BIOFIZYKI

LABORATORIUM Z FIZYKI I BIOFIZYKI POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA FIZYKOCHEMII I TECHNOLOGII POLIMERÓW LABORATORIUM Z FIZYKI I BIOFIZYKI OPTYKA CZĘŚĆ I Wyznaczanie ogniskowej soczewki za pomocą ławy optycznej Wstęp Jednym

Bardziej szczegółowo

OPTYKA W INSTRUMENTACH GEODEZYJNYCH

OPTYKA W INSTRUMENTACH GEODEZYJNYCH OPTYKA W INSTRUMENTACH GEODEZYJNYCH Prawa Euklidesa: 1. Promień padający i odbity znajdują się w jednej płaszczyźnie przechodzącej przez prostopadłą wystawioną do powierzchni zwierciadła w punkcie odbicia.

Bardziej szczegółowo

voice to see with your ears

voice to see with your ears voice to see with your ears Łukasz Trzciałkowski gr00by@mat.umk.pl 2007-10-30 Zmysł słuchu to zmysł umożliwiający odbieranie (percepcję) fal dźwiękowych. Jest on wykorzystywany przez organizmy żywe do

Bardziej szczegółowo

Budowa i funkcje komórek nerwowych

Budowa i funkcje komórek nerwowych Budowa i funkcje komórek nerwowych Fizjologia Komórki nerwowe neurony w organizmie człowieka około 30 mld w większości skupione w ośrodkowym układzie nerwowym podstawowa funkcja przekazywanie informacji

Bardziej szczegółowo

Oko budowa i własności. na podstawie literatury zebrała: prof. B. Kostek

Oko budowa i własności. na podstawie literatury zebrała: prof. B. Kostek Oko budowa i własności na podstawie literatury zebrała: prof. B. Kostek Źródła: http://www.zdrowie.med.pl/oczy/anat_i_fizjo/a _oczy.html http://galaxy.uci.agh.edu.pl/~ergonom/ergonomi a/nr_15.htm Sciaga.pl

Bardziej szczegółowo

Okulistyka. Klasyfikuj prace: Pielęgniarstwo okulistyczne w WY 158.

Okulistyka. Klasyfikuj prace: Pielęgniarstwo okulistyczne w WY 158. WW Okulistyka Klasyfikuj prace: Pielęgniarstwo okulistyczne w WY 158. WW 1-100 Wydawnictwa informacyjne i ogólne WW 101-290 Oko WW 101-113 Anatomia. Fizjologia. Higiena WW 140-160 Choroby. Postrzeganie

Bardziej szczegółowo

autor: Włodzimierz Wolczyński rozwiązywał (a)... ARKUSIK 34 OPTYKA GEOMETRYCZNA. CZĘŚĆ 2. ZAŁAMANIE ŚWIATŁA. SOCZEWKI

autor: Włodzimierz Wolczyński rozwiązywał (a)... ARKUSIK 34 OPTYKA GEOMETRYCZNA. CZĘŚĆ 2. ZAŁAMANIE ŚWIATŁA. SOCZEWKI autor: Włodzimierz Wolczyński rozwiązywał (a)... ARKUSIK 34 OPTYKA GEOMETRYCZNA. CZĘŚĆ 2. ZAŁAMANIE ŚWIATŁA. SOCZEWKI Rozwiązanie zadań należy zapisać w wyznaczonych miejscach pod treścią zadania Zadanie

Bardziej szczegółowo

Optyka 2012/13 powtórzenie

Optyka 2012/13 powtórzenie strona 1 Imię i nazwisko ucznia Data...... Klasa... Zadanie 1. Słońce w ciągu dnia przemieszcza się na niebie ze wschodu na zachód. W którym kierunku obraca się Ziemia? Zadanie 2. Na rysunku przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Różne sposoby widzenia świata materiał dla ucznia, wersja z instrukcją

Różne sposoby widzenia świata materiał dla ucznia, wersja z instrukcją CZĘŚĆ A CZŁOWIEK Pytania badawcze: Różne sposoby widzenia świata materiał dla ucznia, wersja z instrukcją Czy obraz świata jaki rejestrujemy naszym okiem jest zgodny z rzeczywistością? Jaki obraz otoczenia

Bardziej szczegółowo

28 Choroby infekcyjne

28 Choroby infekcyjne 28 Choroby infekcyjne Ludzki wirus upośledzenia odporności (HIV)/zespół nabytego upośledzenia odporności (AIDS) Retinopatia związana z ludzkim wirusem upośledzenia odporności Retinopatia HIV to rodzaj

Bardziej szczegółowo

Najprostszą soczewkę stanowi powierzchnia sferyczna stanowiąca granicę dwóch ośr.: powietrza, o wsp. załamania n 1. sin θ 1. sin θ 2.

Najprostszą soczewkę stanowi powierzchnia sferyczna stanowiąca granicę dwóch ośr.: powietrza, o wsp. załamania n 1. sin θ 1. sin θ 2. Ia. OPTYKA GEOMETRYCZNA wprowadzenie Niemal każdy system optoelektroniczny zawiera oprócz źródła światła i detektora - co najmniej jeden element optyczny, najczęściej soczewkę gdy system służy do analizy

Bardziej szczegółowo

Badanie przy użyciu stolika optycznego lub ławy optycznej praw odbicia i załamania światła. Wyznaczanie ogniskowej soczewki metodą Bessela.

Badanie przy użyciu stolika optycznego lub ławy optycznej praw odbicia i załamania światła. Wyznaczanie ogniskowej soczewki metodą Bessela. Badanie przy użyciu stolika optycznego lub ławy optycznej praw odbicia i załamania światła. Wyznaczanie ogniskowej soczewki metodą Bessela. I LO im. Stefana Żeromskiego w Lęborku 20 luty 2012 Stolik optyczny

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE

LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE Ćwiczenie nr 7 Temat: Pomiar kąta załamania i kąta odbicia światła. Sposoby korekcji wad wzroku. 1. Wprowadzenie Zestaw ćwiczeniowy został

Bardziej szczegółowo

Wykład 14. Rozwój i starzenie się ludzkiego wzroku

Wykład 14. Rozwój i starzenie się ludzkiego wzroku Wykład 14 Rozwój i starzenie się ludzkiego wzroku Rozwój Czym jest percepcja wzrokowa noworodków? Czy niemowlęta umieją odbierać kolory? Czy noworodek rozpoznaje swoją mamę? W jaki sposób prowadzić badania

Bardziej szczegółowo

Opis matematyczny odbicia światła od zwierciadła kulistego i przejścia światła przez soczewki.

Opis matematyczny odbicia światła od zwierciadła kulistego i przejścia światła przez soczewki. Opis matematyczny odbicia światła od zwierciadła kulistego i przejścia światła przez soczewki. 1. Równanie soczewki i zwierciadła kulistego. Z podobieństwa trójkątów ABF i LFD (patrz rysunek powyżej) wynika,

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM OPTYKI GEOMETRYCZNEJ

LABORATORIUM OPTYKI GEOMETRYCZNEJ LABORATORIUM OPTYKI GEOMETRYCZNEJ POMIAR OGNISKOWYCH SOCZEWEK CIENKICH 1. Cel dwiczenia Zapoznanie z niektórymi metodami badania ogniskowych soczewek cienkich. 2. Zakres wymaganych zagadnieo: Prawa odbicia

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 53. Soczewki

Ćwiczenie 53. Soczewki Ćwiczenie 53. Soczewki Małgorzata Nowina-Konopka, Andrzej Zięba Cel ćwiczenia Pomiar ogniskowych soczewki skupiającej i układu soczewek (skupiająca i rozpraszająca), obliczenie ogniskowej soczewki rozpraszającej.

Bardziej szczegółowo

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY Zadanie 1. Na rysunku przedstawiającym budowę neuronu zaznacz elementy wymienione poniżej, wpisując odpowiednie symbole literowe. Następnie wskaż za pomocą strzałek kierunek

Bardziej szczegółowo

Oko"&"diagnostyka" Spis"treści" ! Własności"widzenia" ! Wady"wzroku" ! Badanie"wzroku" ! Badanie"widzenia"stereoskopowego"

Oko&diagnostyka Spistreści ! Własnościwidzenia ! Wadywzroku ! Badaniewzroku ! Badaniewidzeniastereoskopowego Oko"&"diagnostyka" mgr"inż."łukasz"kosikowski" Spis"treści"! Własności"widzenia"! Obraz"optyczny"i"siatkówkowy"! Krążki"rozproszenia"! Akomodacja"! Głębia"ostrości"i"głębia"pola"! Ostrość"wzroku"! Wady"wzroku"!

Bardziej szczegółowo

Jaki kolor widzisz? Doświadczenie pokazuje zjawisko męczenia się receptorów w oku oraz istnienie barw dopełniających. Zastosowanie/Słowa kluczowe

Jaki kolor widzisz? Doświadczenie pokazuje zjawisko męczenia się receptorów w oku oraz istnienie barw dopełniających. Zastosowanie/Słowa kluczowe 1 Jaki kolor widzisz? Abstrakt Doświadczenie pokazuje zjawisko męczenia się receptorów w oku oraz istnienie barw Zastosowanie/Słowa kluczowe wzrok, zmysły, barwy, czopki, pręciki, barwy dopełniające, światło

Bardziej szczegółowo

Wstęp do fotografii. piątek, 15 października 2010. ggoralski.com

Wstęp do fotografii. piątek, 15 października 2010. ggoralski.com Wstęp do fotografii ggoralski.com element światłoczuły soczewki migawka przesłona oś optyczna f (ogniskowa) oś optyczna 1/2 f Ogniskowa - odległość od środka układu optycznego do ogniska (miejsca w którym

Bardziej szczegółowo

Warstwy ściany gałki ocznej: nerw wzrokowy. Warstwy: błona Descemeta (kolagen VIII i błona podstawna) nabłonek jednowarstwowy

Warstwy ściany gałki ocznej: nerw wzrokowy. Warstwy: błona Descemeta (kolagen VIII i błona podstawna) nabłonek jednowarstwowy NARZĄD WZROKU Oko można porównać do kamery cyfrowej, wyposażonej w: system soczewek (rogówka, soczewka, ciało szkliste) automatyczną regulację ostrości obrazu (akomodacja) automatyczną regulację przesłony

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE. Ćwiczenie nr 3 Temat: Wyznaczenie ogniskowej soczewek za pomocą ławy optycznej.

LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE. Ćwiczenie nr 3 Temat: Wyznaczenie ogniskowej soczewek za pomocą ławy optycznej. LABORATORIUM FIZYKI PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOŁY ZAWODOWEJ W NYSIE Ćwiczenie nr 3 Temat: Wyznaczenie ogniskowej soczewek za pomocą ławy optycznej.. Wprowadzenie Soczewką nazywamy ciało przezroczyste ograniczone

Bardziej szczegółowo

Ulotka informacyjna. Apo-lutea

Ulotka informacyjna. Apo-lutea Ulotka informacyjna Apo-lutea Supelement diety Co to jest preparat Apo-Lutea i w jakim celu się go stosuje Skład suplementu diety Apo-Lutea został starannie skomponowany, aby w pełni uzupełnić dietę o

Bardziej szczegółowo

35 OPTYKA GEOMETRYCZNA. CZĘŚĆ 2

35 OPTYKA GEOMETRYCZNA. CZĘŚĆ 2 Włodzimierz Wolczyński Załamanie światła 35 OPTYKA GEOMETRYCZNA. CZĘŚĆ 2 ZAŁAMANIE ŚWIATŁA. SOCZEWKI sin sin Gdy v 1 > v 2, więc gdy n 2 >n 1, czyli gdy światło wchodzi do ośrodka gęstszego optycznie,

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA na egzamin klasyfikacyjny z fizyki klasa III (IIIA) rok szkolny 2013/2014 semestr II

ZAGADNIENIA na egzamin klasyfikacyjny z fizyki klasa III (IIIA) rok szkolny 2013/2014 semestr II ZAGADNIENIA na egzamin klasyfikacyjny z fizyki klasa III (IIIA) rok szkolny 2013/2014 semestr II Piotr Ludwikowski XI. POLE MAGNETYCZNE Lp. Temat lekcji Wymagania konieczne i podstawowe. Uczeń: 43 Oddziaływanie

Bardziej szczegółowo

Zaznacz prawdziwą odpowiedź: Fale elektromagnetyczne do rozchodzenia się... ośrodka materialnego A. B.

Zaznacz prawdziwą odpowiedź: Fale elektromagnetyczne do rozchodzenia się... ośrodka materialnego A. B. Imię i nazwisko Pytanie 1/ Zaznacz właściwą odpowiedź: Fale elektromagnetyczne są falami poprzecznymi podłużnymi Pytanie 2/ Zaznacz prawdziwą odpowiedź: Fale elektromagnetyczne do rozchodzenia się... ośrodka

Bardziej szczegółowo

Ilość receptorów występujących w narządach zmysłu człowieka:

Ilość receptorów występujących w narządach zmysłu człowieka: Modelowanie systemu wzrokowego Wykład nr 15 z kursu Biocybernetyki dla Inżynierii Biomedycznej prowadzonego przez Prof. Ryszarda Tadeusiewicza Model system wzrokowego człowieka Wzorzec dla wszelkich sztucznych

Bardziej szczegółowo

TEST nr 1 z działu: Optyka

TEST nr 1 z działu: Optyka Grupa A Testy sprawdzające TEST nr 1 z działu: Optyka imię i nazwisko W zadaniach 1. 17. wstaw krzyżyk w kwadracik obok wybranej odpowiedzi. klasa data 1 Gdy światło rozchodzi się w próżni, jego prędkć

Bardziej szczegółowo

Ć W I C Z E N I E N R O-4

Ć W I C Z E N I E N R O-4 INSTYTUT FIZYKI WYDZIAŁ INŻYNIERII PRODUKCJI I TECHNOLOGII MATERIAŁÓW POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA PRACOWNIA OPTYKI Ć W I C Z E N I E N R O-4 BADANIE WAD SOCZEWEK I Zagadnienia do opracowania Równanie soewki,

Bardziej szczegółowo

PROCES PRZETWARZANIA INFORMACJI OBRAZOWEJ A MOŻLIWOŚCI RECEPCYJNE OKA

PROCES PRZETWARZANIA INFORMACJI OBRAZOWEJ A MOŻLIWOŚCI RECEPCYJNE OKA Wojskowa Akademia Techniczna Geosystems Polska Sp. z o.o. IV Konferencja naukowo-techniczna Wykorzystanie współczesnych zobrazowań satelitarnych, lotniczych i naziemnych dla potrzeb obronności kraju i

Bardziej szczegółowo

Sprzęt do obserwacji astronomicznych

Sprzęt do obserwacji astronomicznych Sprzęt do obserwacji astronomicznych Spis treści: 1. Teleskopy 2. Montaże 3. Inne przyrządy 1. Teleskop - jest to przyrząd optyczny zbudowany z obiektywu i okularu bądź też ze zwierciadła i okularu. W

Bardziej szczegółowo

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania z fizyki, wzory fizyczne, fizyka matura

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania z fizyki, wzory fizyczne, fizyka matura 12. Fale elektromagnetyczne zadania z arkusza I 12.5 12.1 12.6 12.2 12.7 12.8 12.9 12.3 12.10 12.4 12.11 12. Fale elektromagnetyczne - 1 - 12.12 12.20 12.13 12.14 12.21 12.22 12.15 12.23 12.16 12.24 12.17

Bardziej szczegółowo

Różne sposoby widzenia świata materiał dla ucznia, wersja guided inquiry

Różne sposoby widzenia świata materiał dla ucznia, wersja guided inquiry CZĘŚĆ A CZŁOWIEK Pytania badawcze: Różne sposoby widzenia świata materiał dla ucznia, wersja guided inquiry Czy obraz świata jaki rejestrujemy naszym okiem jest zgodny z rzeczywistością? Jaki obraz otoczenia

Bardziej szczegółowo

w kontekście percepcji p zmysłów

w kontekście percepcji p zmysłów Układ nerwowy człowieka w kontekście percepcji p zmysłów Układ nerwowy dzieli się ę na ośrodkowy i obwodowy. Do układu nerwowego ośrodkowego zalicza się mózgowie (mózg, móżdżek i pień mózgu) oraz rdzeń

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie ogniskowej soczewki za pomocą ławy optycznej

Wyznaczanie ogniskowej soczewki za pomocą ławy optycznej POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ CHEMICZNY KATEDRA FIZYKOCHEMII I TECHNOLOGII POLIMERÓW LABORATORIUM Z FIZYKI Wyznaczanie ogniskowej soczewki za pomocą ławy optycznej Wstęp Jednym z najprostszych urządzeń optycznych

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU CELE PRZEDMIOTU

KARTA PRZEDMIOTU CELE PRZEDMIOTU WYDZIAŁ PODSTAWOWYCHY PROBLEMÓW TECHNIKI Zał. nr 4 do ZW 33/0 KARTA PRZEDMIOTU Nazwa w języku polskim: Nazwa w języku angielskim: Kierunki studiów: Stopień studiów i forma: Rodzaj przedmiotu: Kod przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Zaćma. Sandra Zuziak 2013-07-29

Zaćma. Sandra Zuziak 2013-07-29 Zaćma Sandra Zuziak 1 Zaćma zajmuje pierwsze miejsce w rankingu przyczyn ślepoty we współczesnym świecie wg statystyk Światowej Organizacji Zdrowia www.korektorzdrowia.pl 2 Definicja Zaćma (łac. cataracta)

Bardziej szczegółowo

Warstwy ściany gałki ocznej: Ogólna topografia oka. Rogówka. Twardówka

Warstwy ściany gałki ocznej: Ogólna topografia oka. Rogówka. Twardówka Oko można porównać do kamery cyfrowej, wyposażonej w: system soczewek (rogówka, soczewka, ciało szkliste) automatyczną regulację ostrości obrazu (akomodacja) automatyczną regulację przesłony (adaptacja)

Bardziej szczegółowo

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 53: Soczewki

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 53: Soczewki Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr : Soczewki Cel ćwiczenia: Wyznaczenie ogniskowych soczewki skupiającej i układu soczewek (skupiającej i rozpraszającej) oraz ogniskowej soczewki rozpraszającej

Bardziej szczegółowo

WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA

WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA 1 WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA WYDZIAŁ NOWYCH TECHNOLOGII I CHEMII FIZYKA Ćwiczenie laboratoryjne nr 43 WYZNACZANIE ABERRACJI SFERYCZNEJ SOCZEWEK I ICH UKŁADÓW Autorzy: doc. dr inż. Wiesław Borys dr inż.

Bardziej szczegółowo

Fotogrametria. ćwiczenia. Uniwersytet Rolniczy Katedra Geodezji Rolnej, Katastru i Fotogrametrii

Fotogrametria. ćwiczenia. Uniwersytet Rolniczy Katedra Geodezji Rolnej, Katastru i Fotogrametrii Fotogrametria ćwiczenia Uniwersytet Rolniczy Katedra Geodezji Rolnej, Katastru i Fotogrametrii Dane kontaktowe : mgr inż. Magda Pluta Email: kontakt@magdapluta.pl Strona internetowa: www.magdapluta.pl

Bardziej szczegółowo

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 4 : 28.10.15

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 4 : 28.10.15 Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia zajecia 4 : 28.10.15 Kontakt: michaladammichalowski@gmail.com https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/ I gr 08:30 10:00 (s. Cybulskiego; 08.10. 19.11.) II gr

Bardziej szczegółowo

Przewodnik po soczewkach

Przewodnik po soczewkach Przewodnik po soczewkach 1. Wchodzimy w program Corel Draw 11 następnie klikamy Plik /Nowy => Nowy Rysunek. Następnie wchodzi w Okno/Okno dokowane /Teczka podręczna/ Przeglądaj/i wybieramy plik w którym

Bardziej szczegółowo

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK Temat: Układ nerwowy i hormonalny Zadanie 1. Zaznacz poprawną odpowiedź. Co to są hormony? a) związki chemiczne wytwarzane w gruczołach łojowych, które regulują pracę

Bardziej szczegółowo

Materiały pomocnicze 14 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej

Materiały pomocnicze 14 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej Materiały pomocnicze 4 do zajęć wyrównawczych z Fizyki dla Inżynierii i Gospodarki Wodnej. Zwierciadło płaskie. Zwierciadło płaskie jest najprostszym przyrządem optycznym. Jest to wypolerowana płaska powierzchnia

Bardziej szczegółowo

ŚWIATŁO I JEGO ROLA W PRZYRODZIE

ŚWIATŁO I JEGO ROLA W PRZYRODZIE ŚWIATŁO I JEGO ROLA W PRZYRODZIE I. Optyka geotermalna W tym rozdziale poznasz właściwości światła widzialnego, prawa rządzące jego rozchodzeniem się w przestrzeni oraz sposoby wykorzystania tych praw

Bardziej szczegółowo

Rola układu hormonalnego: 1. Utrzymanie równowagi wewnętrznej 2. hormony regulują procesy chemiczne w tkankach i komórkach 3. hormony decydują o

Rola układu hormonalnego: 1. Utrzymanie równowagi wewnętrznej 2. hormony regulują procesy chemiczne w tkankach i komórkach 3. hormony decydują o Rola układu hormonalnego: 1. Utrzymanie równowagi wewnętrznej 2. hormony regulują procesy chemiczne w tkankach i komórkach 3. hormony decydują o przepuszczalności błon kom., wpływają na rodzaj transportowanych

Bardziej szczegółowo

(praktyczna realizacja w warunkach domowych (szkolnych) soczewki o zmiennej ogniskowej)

(praktyczna realizacja w warunkach domowych (szkolnych) soczewki o zmiennej ogniskowej) Bank PKO bp I/O Kraków; 20 2892 0000 5902 0427 5400 54. Opis prototypu: Soczewka gałki ocznej. (praktyczna realizacja w warunkach domowych (szkolnych) soczewki o zmiennej ogniskowej) Wykonaj działający

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 361 Badanie układu dwóch soczewek

Ćwiczenie 361 Badanie układu dwóch soczewek Nazwisko... Data... Wdział... Imię... Dzień tg.... Godzina... Ćwiczenie 36 Badanie układu dwóch soczewek Wznaczenie ogniskowch soczewek metodą Bessela Odległość przedmiotu od ekranu (60 cm 0 cm) l Soczewka

Bardziej szczegółowo

Zapobieganie rozwojowi niedowidzenia wczesne wykrywanie wad wzroku i zeza u dzieci

Zapobieganie rozwojowi niedowidzenia wczesne wykrywanie wad wzroku i zeza u dzieci Załącznik do Uchwały Nr Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia Program profilaktyczny Zapobieganie rozwojowi niedowidzenia wczesne wykrywanie wad wzroku i zeza u dzieci Łódź, 2013 rok 1. Podstawa prawna:

Bardziej szczegółowo

Projektory oświetleniowe

Projektory oświetleniowe Projektory oświetleniowe Do podstawowego sprzętu oświetleniowego o małym kącie rozwarcia wiązki świetlnej należą projektory. Wykorzystywane są w halach zdjęciowych, wnętrzach naturalnych i w plenerze jako

Bardziej szczegółowo

POMIAR ODLEGŁOŚCI OGNISKOWYCH SOCZEWEK. Instrukcja wykonawcza

POMIAR ODLEGŁOŚCI OGNISKOWYCH SOCZEWEK. Instrukcja wykonawcza ĆWICZENIE 77 POMIAR ODLEGŁOŚCI OGNISKOWYCH SOCZEWEK Instrukcja wykonawcza 1. Wykaz przyrządów Ława optyczna z podziałką, oświetlacz z zasilaczem i płytka z wyciętym wzorkiem, ekran Komplet soczewek z oprawkami

Bardziej szczegółowo

Projekt Czy te oczy mogą kłamac

Projekt Czy te oczy mogą kłamac Projekt Czy te oczy mogą kłamac Zajęcia realizowane metodą przewodniego tekstu Cel główny: Rozszerzenie wiedzy na temat mechanizmu widzenia. Treści kształcenia zajęć interdyscyplinarnych: Fizyka: Rozchodzenie

Bardziej szczegółowo

Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia.

Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia. Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Wydział Inżynierii Środowiska i Geodezji Katedra Fotogrametrii i Teledetekcji Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia. Zagadnienia 1. Widzenie monokularne, binokularne

Bardziej szczegółowo

NARZĄD WZROKU I. NARZĄD WZROKU

NARZĄD WZROKU I. NARZĄD WZROKU NARZĄD WZROKU I. NARZĄD WZROKU Człowiek w ciągu całego swojego życia pozostaje w kontakcie z otaczającym go środowiskiem, które wpływa na przebieg procesów życiowych. Aby organizm nasz mógł prawidłowo

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie barwą w fotografii

Zarządzanie barwą w fotografii 1 z 6 2010-10-12 19:45 14 czerwca 2010, 07:00 Autor: Szymon Aksienionek czytano: 2689 razy Zarządzanie barwą w fotografii Mamy możliwość używania cyfrowych aparatów fotograficznych, skanerów, monitorów,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2. Wyznaczanie ogniskowych soczewek cienkich oraz płaszczyzn głównych obiektywów lub układów soczewek. Aberracje. Wprowadzenie teoretyczne

Ćwiczenie 2. Wyznaczanie ogniskowych soczewek cienkich oraz płaszczyzn głównych obiektywów lub układów soczewek. Aberracje. Wprowadzenie teoretyczne Ćwiczenie 2 Wyznaczanie ogniskowych soczewek cienkich oraz płaszczyzn głównych obiektywów lub układów soczewek. Aberracje. Wprowadzenie teoretyczne Podstawy Działanie obrazujące soczewek lub układu soczewek

Bardziej szczegółowo

Alicja Krawczyk. Obserwacja i interpretacja zachowań dzieci słabowidzących

Alicja Krawczyk. Obserwacja i interpretacja zachowań dzieci słabowidzących Alicja Krawczyk Obserwacja i interpretacja zachowań dzieci słabowidzących Rozwój procesów widzenia związany jest z prawidłowym funkcjonowaniem wielopoziomowego układu wzrokowego. W jego skład wchodzi oko

Bardziej szczegółowo

powieka górna gałka oczna skierowana

powieka górna gałka oczna skierowana OBRZĘK POWIEK ŁAGODNY obrzęk powiek Zmiana wyglądu może być zauważalna przez pacjenta, jest podobna do tej wskazanej na fotografiach. CAS ujemny. UMIARKOWANY obrzęk powiek przekrój przez powieki powieka

Bardziej szczegółowo

Ława optyczna. Podręcznik zeszyt ćwiczeń dla uczniów

Ława optyczna. Podręcznik zeszyt ćwiczeń dla uczniów Podręcznik zeszyt ćwiczeń dla uczniów Ława optyczna Politechnika Gdańska, Wydział Fizyki Technicznej i Matematyki Stosowanej ul. Narutowicza /2, 80-233 Gdańsk, tel. +48 58 348 63 70 http://e-doswiadczenia.mif.pg.gda.pl

Bardziej szczegółowo

Ć W I C Z E N I E N R O-3

Ć W I C Z E N I E N R O-3 INSTYTUT FIZYKI WYDZIAŁ INŻYNIERII PRODUKCJI I TECHNOLOGII MATERIAŁÓW POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA PRACOWNIA OPTYKI Ć W I C Z E N I E N R O-3 WYZNACZANIE OGNISKOWYCH SOCZEWEK ZA POMOCĄ METODY BESSELA I.

Bardziej szczegółowo

Podstawy Fizyki IV Optyka z elementami fizyki współczesnej. wykład 10, 16.03.2012. Radosław Chrapkiewicz, Filip Ozimek

Podstawy Fizyki IV Optyka z elementami fizyki współczesnej. wykład 10, 16.03.2012. Radosław Chrapkiewicz, Filip Ozimek Podstawy Fizyki IV Optyka z elementami fizyki współczesnej wykład 10, 16.03.2012 wykład: pokazy: ćwiczenia: Czesław Radzewicz Radosław Chrapkiewicz, Filip Ozimek Ernest Grodner Wykład 9 - przypomnienie

Bardziej szczegółowo

Rozdział 9. Optyka geometryczna

Rozdział 9. Optyka geometryczna Rozdział 9. Optyka geometryczna 206 Spis treści Optyka geometryczna i falowa - wstęp Widzenie barwne Odbicie i załamanie Prawo odbicia i załamania Zasada Fermata Optyka geometryczna dla soczewek Warunki

Bardziej szczegółowo

Chemia Procesu Widzenia

Chemia Procesu Widzenia Chemia Procesu Widzenia barwy H.P. Janecki Miłe spotkanie...wykład 11 Spis treści Światło Powstawanie wrażenia barwy Barwa Modele barw 1. Model barw HSV 2. Model barw RGB 3. Sprzętowa reprezentacja barwy

Bardziej szczegółowo

Soczewki. Ćwiczenie 53. Cel ćwiczenia

Soczewki. Ćwiczenie 53. Cel ćwiczenia Ćwiczenie 53 Soczewki Cel ćwiczenia Pomiar ogniskowych soczewki skupiającej i układu soczewek (skupiająca i rozpraszająca), obliczenie ogniskowej soczewki rozpraszającej. Obserwacja i pomiar wad odwzorowań

Bardziej szczegółowo