NEUROLOGIA. Opieka pielęgniarska nad chorymi z pourazowymi zespołami neurologicznymi. Sławomir Michalak, Danuta Lenart-Jankowska, Małgorzata Woźniak

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "NEUROLOGIA. Opieka pielęgniarska nad chorymi z pourazowymi zespołami neurologicznymi. Sławomir Michalak, Danuta Lenart-Jankowska, Małgorzata Woźniak"

Transkrypt

1 NEUROLOGIA Sławomir Michalak, Danuta Lenart-Jankowska, Małgorzata Woźniak 16 Opieka pielęgniarska nad chorymi z pourazowymi zespołami neurologicznymi Urazy głowy prowadzą do zmian w obrębie układu nerwowego, objawiających się zespołami neurologicznymi, które upośledzają sprawność chorego, a nierzadko są przyczyną jego śmierci. W niniejszym rozdziale przedstawiono zagadnienia związane z opieką pielęgniarską nad chorymi po urazach czaszkowo-mózgowych prowadzoną na oddziałach neurologicznym i intensywnego nadzoru neurologicznego. Opis następstw urazów głowy, takich jak wstrząśnienie czy stłuczenie mózgu oraz krwiaki namózgowe, wykracza poza zakres rozdziału, bowiem wiążą się one z leczeniem chirurgicznym lub neurochirurgicznym. Omówione zostaną natomiast stany wymagające często długotrwałej opieki. W następstwie ciężkich urazów czaszkowo-mózgowych każdego miesiąca w Wielkiej Brytanii w stanie wegetatywnym znajduje się 10% chorych, 30 50% chorych umiera, a 40 50% odzyskuje świadomość, zwykle w ciągu 6 miesięcy. Złożoność procesów patologicznych związanych z urazem czaszkowo- -mózgowym, rozwijających się na wielu płaszczyznach, wymaga kompleksowej opieki nad chorym (ryc. 16.1). Może ją zapewnić jedynie zespół, w którego skład wchodzą lekarze, pielęgniarki, dietetycy, psycholodzy, logopedzi i fizjoterapeuci. Pielęgniarki uczestniczą we wszystkich aspektach opieki nad chorym po urazie czaszkowo-mózgowym. Należy zatem przedstawić zadania pielęgniarek w zakresie oceny i monitorowania chorego oraz ich rolę w postępowaniu z nim. Dla zrozumienia istoty i wagi tych zadań niezbędne jest przedstawienie najważniejszych mechanizmów zaburzeń neurologicznych, metabolicznych i psychologicznych związanych z urazem czaszkowo-mózgowym. 285

2 Ryc Następstwa urazu czaszkowo-mózgowego i zespoły sprawujące opiekę nad chorym. Monitorowanie stanu neurologicznego chorego po urazie czaszkowo-mózgowym Ocena świadomości i jej zaburzenia po urazie czaszkowo-mózgowym Poważnym następstwem urazu, wskazującym na konieczność hospitalizacji i obserwacji chorego, są zaburzenia świadomości. Oceniane są one na podstawie skali Glasgow (tab. 16.1). Świadomość określana jest jako stan czuwania, przytomności, w którym mamy pełną orientację w tym, co się dzieje. W stanie świadomości mamy zdolność postrzegania własnej osoby i otoczenia; oddziałujemy na otoczenie i komunikujemy się z otoczeniem, np. dzięki mowie. Utrzymanie stanu świadomości związane jest z prawidłowym funkcjonowaniem ośrodków pnia mózgu (m.in. tworu siatkowatego w obrębie rdzenia przedłużonego), z których pochodzą drogi docierające do kory mózgowej obu półkul. Kora mózgowa również wysyła włókna wpływające na układ siatkowaty aktywujący. Zmiany poziomu świadomości powodują jej zaburzenia ilościowe, a treści świadomości zaburzenia jakościowe. Istotne są również nieprawidłowości rytmu snu i czuwania. Jeśli osobnik znajduje się w stanie fizjologicznego czuwania, jest on w pełni świadomy oraz zorientowany co do własnej osoby i otoczenia. Poszczególne zaburzenia świadomości cechują się odmiennym udziałem zmian poziomu i treści świadomości oraz rytmu snu i czuwania (ryc. 16.2). 286

3 Tabela 16.1 Glasgow Ocena zaburzeń świadomości w skali Reakcja na bodziec Odpowiedź słowna brak niezrozumiała nieadekwatna zdezorientowana zorientowana Otwieranie oczu brak na bodziec bólowy na bodziec dźwiękowy spontaniczne Odpowiedź ruchowa brak wyprostna zgięciowa nieukierunkowana cofanie (reakcja ucieczki) ukierunkowana na polecenie Ocena Ryc Poziom i treść świadomości oraz rytm snu i czuwania w różnych stanach zaburzeń świadomości. 287

4 Senność jest stanem obniżenia poziomu świadomości, w którym chory nie jest zdolny do czuwania bez bodźców zewnętrznych. Spontaniczne ruchy są ograniczone, występuje spowolnienie psychoruchowe, reakcje są spowolnione, powieki chorego opadają, ale nie są całkowicie opuszczone. Chory wybudza się pod wpływem łagodnych bodźców, ale pozostawiony w spokoju zapada ponownie w sen. Bodziec bólowy wyzwala bezpośrednią i ukierunkowaną reakcję obronną. Stupor charakteryzuje się wyraźnie obniżonym poziomem świadomości. Chorego można wybudzić jedynie silnymi i powtarzanymi bodźcami, wówczas otwiera on oczy i kieruje spojrzenie na badającego. Natomiast odpowiedzi na bodźce słowne nie uzyskuje się lub odpowiedź jest spowolniona i nieadekwatna. Chorzy w stuporze zazwyczaj leżą nieruchomo lub wykonują stereotypowe ruchy. Zaburzenie treści świadomości zwykle przyjmuje postać splątania. Śpiączka jest stanem głęboko zaburzonej świadomości, w którym chory nie jest zdolny do reagowania na bodźce zewnętrzne, leży nieruchomo z zamkniętymi oczyma. Bardzo poważnymi stanami stwierdzanymi u chorych po urazach czaszkowo-mózgowych są odkorowanie i odmóżdżenie. Chory w stanie odkorowania przyjmuje pozycję ciała ze zgięciem kończyn górnych w stawach łokciowych i stawach dłoni i wyprostem kończyn dolnych (ryc. 16.3a). Natomiast odmóżdżenie objawia się wyprostem kończyn górnych i dolnych z przeprostem głowy i tułowia (ryc. 16.3b). Ryc Pozycja ciała w odkorowaniu i odmóżdżeniu: a) odkorowanie; b) odmóżdżenie. 288

5 Ryc Lokalizacja uszkodzenia u chorych: a) w stanie autyzmu akinetycznego; b) w zespole zamknięcia; c) w przewlekłym stanie wegetatywnym. Tabela 16.2 Różnicowanie mutyzmu akinetycznego, zespołu zamknięcia i przetrwałego stanu wegetatywnego Stan pacjenta Mutyzm akinetyczny Zespół zamknięcia Przewlekły stan wegetatywny Świadomość + Ruchy spontaniczne /ruchy gałek ocznych i powiek/wyprostne ruchy kończyn przy czynnościach pielęgnacyjnych Pozycja odmóżdżeniowa/ /pozycja odkorowania/bezcelowe ruchy kończyn, głowy i tułowia Fiksowanie wzroku Ze śpiączką często mylone są stany omówione poniżej: mutyzm akinetyczny, zespół zamknięcia i stan wegetatywny (zespół apaliczny), które mogą wystąpić jako następstwa urazu czaszkowo-mózgowego (ryc. 16.4, tab. 16.2). Chory w stanie mutyzmu akinetycznego czuwa, lecz nie jest zdolny do odpowiedzi słownej (mutyzm) ani ruchów spontanicznych (akinetyczny). Nie stwierdza się również reakcji na bodźce zewnętrzne, niekiedy może pojawić się fiksowanie spojrzenia, ale bez ruchu głowy. Mutyzm akinetyczny rozwija się w następstwie obustronnego uszkodzenia kory płatów czołowych (ryc. 16.4a), zakrętu obręczy lub na poziomie komory III. W zespole zamknięcia (locked-in syndrome) chorzy mają zachowaną świadomość (co wyróżnia ich od osób z mutyzmem akinetycznym), jednakże nie są zdolni do wykonywania żadnych ruchów spontanicznych z wyjątkiem ruchów powiek i gałek ocznych. Pozwala to na porozumiewanie się z nimi dzięki potwierdzaniu lub zaprzeczaniu pytaniom przez ruchy powiek i gałek ocznych. Czynności pielęgnacyjne zmiana pozycji ciała lub odsysanie mogą wyzwalać u tych chorych ruchy wyprostne kończyn górnych i dolnych. Najczęstszymi przyczynami zespołu zamknięcia są: zakrzep tętnicy podstawnej, uraz czaszkowo-mózgowy, krwawienie lub zapalenie pnia mózgu (ryc. 16.4b). 289

6 Stan wegetatywny (zespół apaliczny) jest następstwem rozlanego uszkodzenia kory mózgowej, struktur podkorowych i/lub międzymózgowia (ryc. 16.4c). Chorzy nie mają zachowanej świadomości, jednakże w stanie czuwania mogą otwierać oczy, wykonują spontanicznie skojarzone ruchy gałkami ocznymi, fiksują wzrok, a w odpowiedzi na bodziec świetlny zamykają oczy (może to sprawiać wrażenie świadomego postrzegania otoczenia). Osoby będące w stanie wegetatywnym nie spełniają poleceń, ich kończyny ułożone są w pozycji odmóżdżeniowej lub odkorowania (ryc. 16.3), choć niekiedy mogą pojawiać się bezcelowe ruchy kończyn, głowy czy tułowia. Czasami spontanicznie lub w odpowiedzi na bodźce w okolicy ust wystąpić mogą: ziewanie, wydawanie dźwięków, ssanie lub ruchy języka, natomiast połykanie, choć występuje, często jest nieefektywne. W fazie snu chorzy mają zamknięte oczy, a ich oddech staje się regularny. U chorych w stanie wegetatywnym dochodzi ponadto do zaburzeń wegetatywnych pod postacią nadmiernej potliwości, częstoskurczu, hiperwentylacji, nietrzymania moczu i/lub stolca. W stanie wegetatywnym zachowany zostaje oddech własny, a krążenie jest wydolne. Obserwacja reakcji chorego na bodźce zewnętrzne zarówno w zakresie odpowiedzi ruchowych, jak i słownych, ale także wegetatywnych (przyspieszenie tętna, oddechu i wzrost ciśnienia tętniczego podczas zabiegów pielęgnacyjnych), pozwala zatem na określenie i monitorowanie jego stanu neurologicznego. Podstawowe czynności życiowe Do czynności pielęgniarskich związanych z opieką nad chorym po urazie czaszkowo-mózgowym zalicza się ocenę podstawowych czynności życiowych: tętna; ciśnienia tętniczego; częstości oddechów; temperatury ciała. Stwierdzenie nieprawidłowości może wskazywać na wystąpienie ważnych powikłań pourazowych. Zwolnienie czynności serca (bradykardia) wraz ze wzrostem ciśnienia tętniczego wskazywać może na narastanie ciśnienia śródczaszkowego, co niekiedy wiąże się z narastaniem lub powstawaniem krwiaka namózgowego (nadtwardówkowego, podtwardówkowego) albo ropnia mózgu. Wzrost temperatury ciała pojawia się w wyniku zaburzeń termoregulacji w następstwie uszkodzenia podwzgórza, rozwoju zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, ropnia mózgu lub uogólnionego zakażenia. Zwolnienie częstości oddechów, zaburzenia toru oddychania lub bezdech wskazywać mogą na uszkodzenie pnia mózgu. Wszystkie z powyższych stanów stanowią bezpośrednie zagrożenie życia chorego i wymagają pilnych interwencji. 290

PODWYŻSZONE CIŚNIENIE WEWNĄTRZCZASZKOWE U DZIECI INTRACRANIAL PRESSURE ICP

PODWYŻSZONE CIŚNIENIE WEWNĄTRZCZASZKOWE U DZIECI INTRACRANIAL PRESSURE ICP PODWYŻSZONE CIŚNIENIE WEWNĄTRZCZASZKOWE U DZIECI INTRACRANIAL PRESSURE ICP Nadmierne ciśnienie wewnątrz niepodatnego sklepienia czaszki, upośledzające funkcje neurologiczne. PRZYCZYNY ICP Wynik zmian zwiększających

Bardziej szczegółowo

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 1. Rozwój i podział układu nerwowego Janusz Moryś... 17 1.1. Rozwój rdzenia kręgowego... 17

Bardziej szczegółowo

Padaczka u osób w podeszłym wieku

Padaczka u osób w podeszłym wieku Padaczka u osób w podeszłym wieku W ostatnich latach obserwuje się wzrost przypadków padaczki u osób starszych zarówno w krajach Europy, jak i Ameryki Północnej co wynika ze starzenia się społeczeństwa

Bardziej szczegółowo

2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16

2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16 INTENSYWNA TERAPIA STANU ASTMATYCZNEGO 1. Definicja... 13 2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16 3. Obraz kliniczny... 17 3.1. Rozpoznanie... 17 3.2. Diagnostyka

Bardziej szczegółowo

Należą do najczęstszych urazów mózgu Zmiany w badaniach obrazowych z czasem pogarszają się

Należą do najczęstszych urazów mózgu Zmiany w badaniach obrazowych z czasem pogarszają się Złamania kości czaszki U 1/3 chorych po ciężkim urazie głowy nie występuje złamanie kości czaszki Złamanie może być linijne, z wgłobieniem lub z rozerwaniem szwów Zdjęcia rtg nie są wystarczające w diagnostyce

Bardziej szczegółowo

Leczenie bezdechu i chrapania

Leczenie bezdechu i chrapania Leczenie bezdechu i chrapania Bezdech senny, to poważna i dokuczliwa choroba, dotykająca ok. 4% mężczyzn i 2% kobiet. Warto więc wykonać u siebie tzw. BADANIE POLISOMNOGRAFICZNE, które polega na obserwacji

Bardziej szczegółowo

Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649. Model anatomiczno-neurologiczno-radiologiczny: obszar unaczynienia objawy neurologiczne - lokalizacja

Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649. Model anatomiczno-neurologiczno-radiologiczny: obszar unaczynienia objawy neurologiczne - lokalizacja Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649 Model anatomiczno-neurologiczno-radiologiczny: obszar unaczynienia objawy neurologiczne - lokalizacja obszar unaczynienia objawy lokalizacja TĘTNICA SZYJNA WEWNĘTRZNA (OCZNA

Bardziej szczegółowo

Sen i czuwanie rozdział 9. Zaburzenia mechanizmów kontroli ruchowej rozdział 8

Sen i czuwanie rozdział 9. Zaburzenia mechanizmów kontroli ruchowej rozdział 8 Sen i czuwanie rozdział 9 Zaburzenia mechanizmów kontroli ruchowej rozdział 8 SEN I CZUWANIE SEN I RYTMY OKOŁODOBOWE FAZY SNU CHARAKTERYSTYKA INDUKOWANIE SNU MECHANIZM I STRUKTURY MÓZGOWE RYTMY OKOŁODOBOWE

Bardziej szczegółowo

Opieka pielęgniarska nad pacjentem w oddziale chirurgii ogólnej, po zabiegu operacyjnym, w wybranych jednostkach chorobowych.

Opieka pielęgniarska nad pacjentem w oddziale chirurgii ogólnej, po zabiegu operacyjnym, w wybranych jednostkach chorobowych. Opieka pielęgniarska nad pacjentem w oddziale chirurgii ogólnej, po zabiegu operacyjnym, w wybranych jednostkach chorobowych. Aby ujednolicić opis opieki pielęgniarskiej nad pacjentem po zabiegu operacyjnym

Bardziej szczegółowo

KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU

KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU KURS ROZWIJAJĄCY DLA TERAPEUTÓW Z I STOPNIEM KOMPETENCJI PROGRAM KURSU WERSJA 2014 Moduł I TMH w ortopedii Dysfunkcje i deformacje stóp dzieci i dorośli pierwotne wtórne zasady korekcji czynnej korekcja

Bardziej szczegółowo

TREŚCI MERYTORYCZNE PRAKTYK ZAWODOWYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok II semestr III

TREŚCI MERYTORYCZNE PRAKTYK ZAWODOWYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok II semestr III TREŚCI MERYTORYCZNE PRAKTYK ZAWODOWYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA rok II semestr III rok akademicki 2012/2013 PODSTAWY PIELĘGNIARSTWA PRAKTYKI ZAWODOWE (40 godzin sem II + 80 godzin sem III)

Bardziej szczegółowo

9. Urazy czaszkowo-mózgowe

9. Urazy czaszkowo-mózgowe 149 9. Urazy czaszkowo-mózgowe 9.1. Budowa ośrodkowego układu nerwowego Układ nerwowy człowieka składa się z wyspecjalizowanych komórek zwanych komórkami nerwowymi. Są one względnie duże i zaopatrzone

Bardziej szczegółowo

Systemy odbioru i przetwarzania informacji cechuje: wieloetapowość (odbiór informacji przez receptory, dekodowanie,kodowanie)

Systemy odbioru i przetwarzania informacji cechuje: wieloetapowość (odbiór informacji przez receptory, dekodowanie,kodowanie) Systemy odbioru i przetwarzania informacji cechuje: wieloetapowość (odbiór informacji przez receptory, dekodowanie,kodowanie) specjalizacja strukturalna i funkcjonalna ze względu na rodzaj bodźca oraz

Bardziej szczegółowo

w następstwie: - nieszczęśliwego wypadku, - zawału serca, - krwotoku śródczaszkowego, - popełnienia samobójstwa, - ataku epilepsji, - sepsy,

w następstwie: - nieszczęśliwego wypadku, - zawału serca, - krwotoku śródczaszkowego, - popełnienia samobójstwa, - ataku epilepsji, - sepsy, UBEZPIECZENIE NNW WARIANT II Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej Śmierć w następstwie: - nieszczęśliwego wypadku, - zawału serca, - krwotoku śródczaszkowego, - popełnienia samobójstwa,

Bardziej szczegółowo

Badanie neurologiczne po NZK - propozycja checklisty

Badanie neurologiczne po NZK - propozycja checklisty Badanie neurologiczne po NZK - propozycja checklisty Maciej Wawrzyńczyk Oddział Udarowy Klinika Neurologii SUM w Zabrzu Śląskie Centrum Chorób Serca w Zabrzu Najczęstsze przyczyny przewlekłych zaburzeń

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ MEDYCZNY PACJENTA

FORMULARZ MEDYCZNY PACJENTA Data wypełnienia: FORMULARZ MEDYCZNY PACJENTA NAZWISKO i IMIĘ PESEL ADRES TELEFON Nazwisko i imię opiekuna/osoby upoważnionej do kontaktu: Telefon osoby upoważnionej do kontaktu: ROZPOZNANIE LEKARSKIE

Bardziej szczegółowo

7 Rehabilitacja. w neurochirurgii. 7.1. Anatomia topograficzna. Włodzimierz Jarmundowicz, Małgorzata Mraz

7 Rehabilitacja. w neurochirurgii. 7.1. Anatomia topograficzna. Włodzimierz Jarmundowicz, Małgorzata Mraz 7 Rehabilitacja w neurochirurgii Włodzimierz Jarmundowicz, Małgorzata Mraz Przedmiotem zainteresowania neurochirurgii są choroby i uszkodzenia urazowe tak ważnych i szczególnie wrażliwych struktur, jakimi

Bardziej szczegółowo

TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok III semestr V

TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok III semestr V TREŚCI MERYTORYCZNE ZAJĘĆ PRAKTYCZNYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA rok III semestr V PIELĘGNIARSTWO GERIATRYCZNE (80 godzin) (Oddział geriatrii) 1. Zasady i specyfika komunikowania się z osobą

Bardziej szczegółowo

Autonomiczny i Ośrodkowy Układ Nerwowy

Autonomiczny i Ośrodkowy Układ Nerwowy Autonomiczny i Ośrodkowy Układ Nerwowy System Nerwowy Ośrodkowy System Nerwowy Analizuje, interpretuje i przechowuje informacje Zarządza organami Obwodowy System Nerwowy Transmisja informacji z i do OSN

Bardziej szczegółowo

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania. Data urodzenia. Płeć 1) Rok uzyskania uprawnienia do. kierowania pojazdami kod pocztowy.

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania. Data urodzenia. Płeć 1) Rok uzyskania uprawnienia do. kierowania pojazdami kod pocztowy. (oznaczenie jednostki przeprowadzającej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania Dzień Miesiąc Rok 1. DANE IDENTYFIKACYJNE OSOBY BADANEJ Imię i nazwisko Data urodzenia Dzień Miesiąc Rok Numer PESEL

Bardziej szczegółowo

APARAT DO MONITOROWANIA FUNKCJI MÓZGU W INTENSYWNEJ TERAPII NOWORODKÓW EEG DigiTrack Trend (Color Cerebral Function Monitor)

APARAT DO MONITOROWANIA FUNKCJI MÓZGU W INTENSYWNEJ TERAPII NOWORODKÓW EEG DigiTrack Trend (Color Cerebral Function Monitor) APARAT DO MONITOROWANIA FUNKCJI MÓZGU W INTENSYWNEJ TERAPII NOWORODKÓW EEG DigiTrack Trend (Color Cerebral Function Monitor) W Polsce rodzi się około 24 000 wcześniaków z masą ciała poniżej 2500 g. W ciągu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH Student w ramach realizacji praktyki klinicznej w danej specjalizacji dostępnej w wybranej placówce medycznej, powinien odbywać ją w

Bardziej szczegółowo

Biorytmy, sen i czuwanie

Biorytmy, sen i czuwanie Biorytmy, sen i czuwanie Rytmika zjawisk biologicznych określana jako biorytm przyporządkowuje zmiany stanu organizmu do okresowych zmian otaczającego środowiska. Gdy rytmy biologiczne mają charakter wewnątrzustrojowy

Bardziej szczegółowo

Wariant II Suma ubezpieczenia 14.000 zł

Wariant II Suma ubezpieczenia 14.000 zł UBEZPIECZENIE NASTĘPSTW NIESZCZĘŚLIWYCH WYPADKÓW DZIECI, MŁODZIEŻY I PERSONELU na rok szkolny 2015/2016 na podstawie Ogólnych warunków ubezpieczenia ustalonych uchwałą Zarządu Powszechnego Zakład Ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

Móżdżek. Móżdżek położony jest w dole tylnym czaszki pod namiotem móżdżku. Sąsiaduje z płatem skroniowym, potylicznym oraz z pniem mózgu.

Móżdżek. Móżdżek położony jest w dole tylnym czaszki pod namiotem móżdżku. Sąsiaduje z płatem skroniowym, potylicznym oraz z pniem mózgu. Móżdżek 1) Budowa i położenie Móżdżek położony jest w dole tylnym czaszki pod namiotem móżdżku. Sąsiaduje z płatem skroniowym, potylicznym oraz z pniem mózgu. Składa się z dwóch półkul oddzielonych od

Bardziej szczegółowo

Samodzielny Publiczny Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej, Piekary Śląskie 41-940 ul. Bytomska 62, Tel. 032 3934 299

Samodzielny Publiczny Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej, Piekary Śląskie 41-940 ul. Bytomska 62, Tel. 032 3934 299 Konsultant Krajowy w dz. Pielęgniarstwa dr n. biol. Grażyna Kruk- Kupiec Samodzielny Publiczny Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej, Piekary Śląskie 41-940 ul. Bytomska 62, Tel. 032 3934 299 Piekary Śląskie

Bardziej szczegółowo

HIPOTERMIA definicje, rozpoznawanie, postępowanie

HIPOTERMIA definicje, rozpoznawanie, postępowanie HIPOTERMIA definicje, rozpoznawanie, postępowanie dr med. Maciej Sterliński Szkolenie z zakresu ratownictwa lodowego WOPR Województwa Mazowieckiego Zegrze, 19.02.2006 Główne cele działania zespołów ratowniczych

Bardziej szczegółowo

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO ... (oznaczenie jednostki przeprowadzającej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania dzień Miesiąc rok 1. DANE IDENTYFIKACYJNE OSOBY BADANEJ Imiona i nazwisko Data urodzenia Płeć 1) dzień miesiąc

Bardziej szczegółowo

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO

KARTA BADANIA LEKARSKIEGO WZÓR... (oznaczenie jednostki przeprowadzającej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO 1. DANE IDENTYFIKACYJNE OSOBY BADANEJ Data badania dzień miesiąc rok Imię i nazwisko Data urodzenia Dzień Miesiąc Rok

Bardziej szczegółowo

Kompleksowa Ambulatoryjna Opieka Specjalistyczna nad pacjentem z Otępieniem - propozycja ekspercka

Kompleksowa Ambulatoryjna Opieka Specjalistyczna nad pacjentem z Otępieniem - propozycja ekspercka Kompleksowa Ambulatoryjna Opieka Specjalistyczna nad pacjentem z Otępieniem - propozycja ekspercka D. Ryglewicz, M. Barcikowska, A. Friedman, A. Szczudlik, G.Opala Zasadnicze elementy systemu kompleksowej

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z wyników badań prowadzonych w ramach programu. Szkoła Podstawowa NR 79 w Gdańsku

Sprawozdanie z wyników badań prowadzonych w ramach programu. Szkoła Podstawowa NR 79 w Gdańsku Sprawozdanie z wyników badań prowadzonych w ramach programu Szkoła Podstawowa NR 79 w Gdańsku 2012 Ośrodek Promocji Zdrowia i Sprawności Dziecka 80-397 Gdańsk ul. Kołobrzeska 61 tel. 058 553 43 11 fax.058

Bardziej szczegółowo

Mechanizm odpowiedzi krążeniowej na ciężki uraz czaszkowo-mózgowy. Izabela Duda

Mechanizm odpowiedzi krążeniowej na ciężki uraz czaszkowo-mózgowy. Izabela Duda Mechanizm odpowiedzi krążeniowej na ciężki uraz czaszkowo-mózgowy Izabela Duda 1 Krążeniowe Systemowe powikłania urazu czaszkowomózgowego Oddechowe: pneumonia, niewydolność oddechowa, ARDS, zatorowość,

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

WARUNKI POLISY NNW dziecka POLISA PZU S.A. nr HSD1 / 331 / 1148

WARUNKI POLISY NNW dziecka POLISA PZU S.A. nr HSD1 / 331 / 1148 WARUNKI POLISY NNW dziecka POLISA PZU S.A. nr HSD1 / 331 / 1148 SUMA UBEZPIECZENIA : 10 000,00 zł OKRES UBEZPIECZENIA : do 24 października 2015 roku ŚWIADCZENIA PODSTAWOWE W RAMACH SKŁADKI PODSTAWOWEJ:

Bardziej szczegółowo

KARTA OCENY ŚWIADCZENIOBIORCY KIEROWANEGO DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZEGO/PRZEBYWAJĄCEGO W ZAKŁADZIE OPIEKUŃCZYM 1)

KARTA OCENY ŚWIADCZENIOBIORCY KIEROWANEGO DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZEGO/PRZEBYWAJĄCEGO W ZAKŁADZIE OPIEKUŃCZYM 1) KARTA OCENY ŚWIADCZENIOBIORCY KIEROWANEGO DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZEGO/PRZEBYWAJĄCEGO W ZAKŁADZIE OPIEKUŃCZYM 1) Załącznik nr 2 Ocena świadczeniobiorcy wg skali Barthel 2) Imię i nazwisko świadczeniobiorcy:

Bardziej szczegółowo

Suma ubezpieczenia : 30.000,- zł składka roczna : 38 zł

Suma ubezpieczenia : 30.000,- zł składka roczna : 38 zł Suma ubezpieczenia : 30.000,- zł składka roczna : 38 zł UBEZPIECZENIE NNW WARIANT II Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej w następstwie: nieszczęśliwego wypadku Śmierć ubezpieczonego Koszty

Bardziej szczegółowo

Oferta dla członków Klubu PZU Pomoc w Życiu w zakresie grupowego ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, uczniów i studentów do 25.

Oferta dla członków Klubu PZU Pomoc w Życiu w zakresie grupowego ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, uczniów i studentów do 25. Oferta dla członków Klubu PZU Pomoc w Życiu w zakresie grupowego ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, uczniów i studentów do 25. roku życia KTO MOŻE UBEZPIECZYĆ SWOJE DZIECI? Każdy

Bardziej szczegółowo

Gorzów Wielkopolski 12.10.2012

Gorzów Wielkopolski 12.10.2012 Utworzenie Centrum Urazowego w Szpitalu Wojewódzkim SP ZOZ w Zielonej Górze Gorzów Wielkopolski 12.10.2012 Przepisy prawne, które określają funkcjonowanie Centrów Urazowych: - ustawa z dnia 8 września

Bardziej szczegółowo

1. Protezowanie aparatami (przewodnictwo powietrzne i kostne). 2. Ćwiczenia logopedyczne.

1. Protezowanie aparatami (przewodnictwo powietrzne i kostne). 2. Ćwiczenia logopedyczne. 2. Implantacje mikroelektrod do ślimaka przekazywanie odpowiednio dobranych sygnałów elektrycznych do receptorów w sposób sterowany komputerem. Rehabilitacja w uszkodzeniach słuchu: 1. Protezowanie aparatami

Bardziej szczegółowo

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej WARIANT II Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej Śmierć ubezpieczonego w następstwie: nieszczęśliwego wypadku zawału serca krwotoku śródczaszkowego ataku epilepsji sepsy 100% sumy ubezpieczenia

Bardziej szczegółowo

OFERTA UBEZPIECZEŃ DLA ZHP Chorągiew Wielkopolska

OFERTA UBEZPIECZEŃ DLA ZHP Chorągiew Wielkopolska OFERTA UBEZPIECZEŃ DLA ZHP Chorągiew Wielkopolska Przedstawiona w dniu 19.03.2015 Poznań, dnia 18.03.2015 r. Szanowni Państwo W imieniu PZU SA chciałabym zainteresować Państwa ofertą ubezpieczeń dla młodzieży.

Bardziej szczegółowo

WZÓR ... KWESTIONARIUSZ BIOGRAFICZNY KANDYDATA DO SŁUŻBY W STRAŻY GRANICZNEJ. Nazwisko i imię, imię ojca.. Data urodzenia Miejsce urodzenia..

WZÓR ... KWESTIONARIUSZ BIOGRAFICZNY KANDYDATA DO SŁUŻBY W STRAŻY GRANICZNEJ. Nazwisko i imię, imię ojca.. Data urodzenia Miejsce urodzenia.. nazwa jednostki organizacyjnej Straży Granicznej WZÓR Załącznik Nr 4. miejscowość i data wypełnienia Nr rejestracyjny badania.. Egz. pojedynczy KWESTIONARIUSZ BIOGRAFICZNY KANDYDATA DO SŁUŻBY W STRAŻY

Bardziej szczegółowo

Szkoły Podstawowej Nr 3

Szkoły Podstawowej Nr 3 Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu dla Szkoły Podstawowej Nr 3 Polisa Nr GEA/0351045 Suma ubezpieczenia: 12 000 zł Składka: 40 zł Przedmiot ubezpieczenia to

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II JĄDRA PODSTAWY KRESOMÓZGOWIA I KONTROLA RUCHOWA

BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II JĄDRA PODSTAWY KRESOMÓZGOWIA I KONTROLA RUCHOWA BIOLOGICZNE MECHANIZMY ZACHOWANIA II JĄDRA PODSTAWY KRESOMÓZGOWIA I KONTROLA RUCHOWA MECHANIZMY KONTROLI RUCHOWEJ SYSTEMY ZSTĘPUJĄCE Korowe ośrodki motoryczne Kora motoryczna (planowanie, inicjacja i kierowanie

Bardziej szczegółowo

ZABURZENIA NEUROLOGICZNE U DZIECI. Wioletta Kojder-Leżańska Agnieszka Pędzimąż

ZABURZENIA NEUROLOGICZNE U DZIECI. Wioletta Kojder-Leżańska Agnieszka Pędzimąż ZABURZENIA NEUROLOGICZNE U DZIECI Wioletta Kojder-Leżańska Agnieszka Pędzimąż CHOROBY NEUROLOGICZNE TO WSZYSTKIE SCHORZENIA ZWIĄZANE Z NIEPRAWIDŁOWYM ORGANICZNYM FUNKCJONOWANIEM OŚRODKOWEGO I OBWODOWEGO

Bardziej szczegółowo

Metody neurofizjologiczne w pediatrii. Mgr Marzena Mańdziuk

Metody neurofizjologiczne w pediatrii. Mgr Marzena Mańdziuk Metody neurofizjologiczne w pediatrii Mgr Marzena Mańdziuk REHABILITACJA REHABILITACJA LECZNICZA REHABILITACJA PEDAGOGICZNO- -ZAWODOWA REHABILITACJA SPOŁECZNA Stosowane metody terapii: 1. NDT-Bobath 2.

Bardziej szczegółowo

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej UBEZPIECZENIE NNW DZIECI I MŁODZIEŻY SZKOLNEJ W PZU S.A. Stowarzyszenie Szkoły Gedanensis Gdańsk ul. Dworska 34 Rok szkolny 2014/2015 WARIANT II SUMA UBEZPIECZENIA : 15.000 ZŁ SKŁADKA OD OSOBY: 61 ZŁ Świadczenia

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka różnicowa omdleń

Diagnostyka różnicowa omdleń Diagnostyka różnicowa omdleń II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 Omdlenie - definicja Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

Program praktyk zawodowych dla kierunku: Fizjoterapia ( studia stacjonarne i niestacjonarne)

Program praktyk zawodowych dla kierunku: Fizjoterapia ( studia stacjonarne i niestacjonarne) Wyższa Szkoła Mazowiecka w Warszawie Wydział Nauk Medycznych Program praktyk zawodowych dla kierunku: Fizjoterapia ( studia stacjonarne i niestacjonarne) Student studiów pierwszego stopnia (licencjat)

Bardziej szczegółowo

KARTA KWALIFIKACYJNA NA ZAJĘCIA HIPOTERAPII (wypełnia lekarz specjalista odpowiedni dla schorzenia)

KARTA KWALIFIKACYJNA NA ZAJĘCIA HIPOTERAPII (wypełnia lekarz specjalista odpowiedni dla schorzenia) (pieczątka instytucji kwalifikującej) KARTA KWALIFIKACYJNA NA ZAJĘCIA HIPOTERAPII (wypełnia lekarz specjalista odpowiedni dla schorzenia) Imię i nazwisko... Data urodzenia...waga...wzrost... Adres....

Bardziej szczegółowo

UTRATA ŚWIADOMOŚCI. Utrata świadomości jest stanem, w którym poszkodowany nie reaguje na bodźce z zewnątrz.

UTRATA ŚWIADOMOŚCI. Utrata świadomości jest stanem, w którym poszkodowany nie reaguje na bodźce z zewnątrz. moduł V foliogram 34 UTRATA ŚWIADOMOŚCI Utrata świadomości jest stanem, w którym poszkodowany nie reaguje na bodźce z zewnątrz. Możliwe przyczyny: uraz czaszki, krwotok, niedotlenienie mózgu, choroby wewnętrzne,

Bardziej szczegółowo

TRAUMATOLOGIA SĄDOWO-LEKARSKA. Seminarium z medycyny sądowej Katedra i Zakład Medycyny Sądowej CM UJ

TRAUMATOLOGIA SĄDOWO-LEKARSKA. Seminarium z medycyny sądowej Katedra i Zakład Medycyny Sądowej CM UJ TRAUMATOLOGIA SĄDOWO-LEKARSKA Seminarium z medycyny sądowej Katedra i Zakład Medycyny Sądowej CM UJ Urazy czaszkowo-mózgowe Głowa dorosłego człowieka waży średnio 4,5 kg. Charakterystyka powłok czaszki.

Bardziej szczegółowo

D-59. 13.Karta kwalifikacji pacjentów do przewlekłej wentylacji w warunkach stacjonarnych.

D-59. 13.Karta kwalifikacji pacjentów do przewlekłej wentylacji w warunkach stacjonarnych. Dokumenty wymagane przy kierowaniu do Zakładu Opiekuńczo - Leczniczego przy Wielospecjalistycznym Szpitalu Wojewódzkim w Gorzowie Wlkp. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zgodnie z Rozporządzeniem

Bardziej szczegółowo

Zasady, Kryteria Przyjęć i Wypisów Pacjentów do Oddziału Intensywnej Terapii

Zasady, Kryteria Przyjęć i Wypisów Pacjentów do Oddziału Intensywnej Terapii Dr n. med. Krzysztof Powała-Niedźwiecki Zasady, Kryteria Przyjęć i Wypisów Pacjentów do Oddziału Intensywnej Terapii Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli Lublin, 2011 1. Do OIT będą

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3

INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3 INŻYNIERIA REHABILITACYJNA Materiały dydaktyczne 3 ZAOPATRZENIE ORTOTYCZNE Ortozą nazywamy każde urządzenie kompensujące dysfunkcję układu senso-motorycznego (Wooldrige 1972) Ortoza jest urządzeniem techniczny,

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw 63 Poz. 1522

Dziennik Ustaw 63 Poz. 1522 Dziennik Ustaw 63 Poz. 1522 Załącznik nr 4 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH Z ZAKRESU REHABILITACJI LECZNICZEJ, KTÓRE SĄ UDZIELANE PO SPEŁNIENIU DODATKOWYCH WARUNKÓW ICH REALIZACJI Lp. Nazwa świadczenia

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków studentów i personelu

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków studentów i personelu UBEZPIECZENIE NNW Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków studentów i personelu Jest to szczególna oferta opracowana z myślą o potrzebach prowadzonej przez Państwa placówki. Proponujemy objęcie

Bardziej szczegółowo

Elektryczna aktywność mózgu. Polisomnografia

Elektryczna aktywność mózgu. Polisomnografia Elektryczna aktywność mózgu Polisomnografia Badanie polisomnograficzne elektroencefalografia(eeg) rejestracja bioelektrycznej aktywności mózgu elektromiografia(emg) rejestracja napięcia mięśniowego elektrookulografia(eog)-

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci uczących się w Szkole Podstawowej nr 17 w Lublinie w roku szkolnym 2014 / 2015

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci uczących się w Szkole Podstawowej nr 17 w Lublinie w roku szkolnym 2014 / 2015 Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci uczących się w Szkole Podstawowej nr 17 w Lublinie w roku szkolnym 2014 / 2015 Suma ubezpieczenia 9 000 zł, wariant II Zwrot kosztów leczenia do

Bardziej szczegółowo

OKOŁOPORODOWE USZKODZENIE SPLOTU RAMIENNEGO

OKOŁOPORODOWE USZKODZENIE SPLOTU RAMIENNEGO OKOŁOPORODOWE USZKODZENIE SPLOTU RAMIENNEGO o czym warto wiedzieć gdzie szukać pomocy Jedyna w Polsce fundacja o statusie organizacji pożytku publicznego otaczająca opieką osoby dotknięte uszkodzeniem

Bardziej szczegółowo

Wpływ umiarkowanej hiperwentylacji na głębokość anestezji wywołanej dożylnym wlewem propofolu u chorych poddawanych operacjom wewnątrzczaszkowym

Wpływ umiarkowanej hiperwentylacji na głębokość anestezji wywołanej dożylnym wlewem propofolu u chorych poddawanych operacjom wewnątrzczaszkowym Marcin Antoni Siciński Wpływ umiarkowanej hiperwentylacji na głębokość anestezji wywołanej dożylnym wlewem propofolu u chorych poddawanych operacjom wewnątrzczaszkowym Rozprawa na stopień doktora nauk

Bardziej szczegółowo

Udary mózgu: unaczynienie mózgu, rodzaje i podział udarów, czynniki ryzyka, objawy kliniczne.

Udary mózgu: unaczynienie mózgu, rodzaje i podział udarów, czynniki ryzyka, objawy kliniczne. Rehabilitacja w neurologii (Kierunek: Fizjoterapia studia dzienne i wieczorowe). Plan i organizacja zajęć: Zajęcia obejmują 36 godzin wykładów i 92 godz. ćwiczeń klinicznych realizowanych w semestrze letnim

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu UBEZPIECZENIE NNW Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu Jest to szczególna oferta opracowana z myślą o potrzebach prowadzonej przez Państwa placówki. Proponujemy

Bardziej szczegółowo

Program usprawniania dzieci z porodowym uszkodzeniem splotu ramiennego

Program usprawniania dzieci z porodowym uszkodzeniem splotu ramiennego Program usprawniania dzieci z porodowym uszkodzeniem splotu ramiennego 0-5 dzień po porodzie - badanie pediatryczne badanie radiologiczne (jeżeli konieczne dot. złamania obojczyka lub ramienia niekiedy

Bardziej szczegółowo

PostępowaniP anpstpzjologicznp W urazach czaszkowo-mózgowych MózgMwy przepływ krwi CBF = 50 ml/100g/min CBF = CPP / Mpór naczyń mózgu Zależy Md RR, pco2, po2 i zapmtrzebmwania metabmlicznegm mózgu Ciśnienie

Bardziej szczegółowo

Ocena ogólna: Raport całkowity z okresu od 04.05.2007 do 15.11.2007

Ocena ogólna: Raport całkowity z okresu od 04.05.2007 do 15.11.2007 W Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej ABC medic Praktyka Grupowa Lekarzy Rodzinnych w Zielonej Górze w okresie od 04.05.2007-15.11.2007 została przeprowadzona ocena efektów klinicznych u pacjentów

Bardziej szczegółowo

ZŁAMANIA KOŚCI. Objawy złamania: Możliwe powikłania złamań:

ZŁAMANIA KOŚCI. Objawy złamania: Możliwe powikłania złamań: moduł V foliogram 28 ZŁAMANIA KOŚCI Złamanie kości jest to całkowite lub częściowe przerwanie ciągłości kości. Dochodzi do niego po zadziałaniu sił przekraczających elastyczność i wytrzymałość tkanki kostnej.

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2014 r. (poz. ) Załącznik nr 1 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp.

Bardziej szczegółowo

Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów 15 h dydaktycznych; ü seminarium 15 h dydaktycznych. Forma zaliczenia przedmiotu: zaliczenie bez oceny.

Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów 15 h dydaktycznych; ü seminarium 15 h dydaktycznych. Forma zaliczenia przedmiotu: zaliczenie bez oceny. REGULAMIN ZAJĘĆ TERŚCI Z NEUROLOGII DZIECIĘCEJ DLA STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW NIESTACJONARNYCH DRUGIEGO STOPNIA, KIERUENK PIELĘGNIARSTWO, NA ROK AKADEMICKI 2014-2015. Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów

Bardziej szczegółowo

WSKAZANIA OSTRE KOD OPIS

WSKAZANIA OSTRE KOD OPIS WSKAZANIA OSTRE KOD OPIS A48.0 ZGORZEL GAZOWA A48.8 INNE OKREŚLONE CHOROBY BAKTERYJNE D.74 METHEMOGLOBINEMIA D.74.0 D.74.8 D.74.9 H.83.3 METHEMOGLOBINEMIA WRODZONA INNE METHEMOGLOBINEMIE NIEOKREŚLONA METHEMOGLOBINEMIA

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO- LECZNICZEGO/ZAKŁADU PIELĘGNACYJNO-OPIEKUŃCZEGO

WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO- LECZNICZEGO/ZAKŁADU PIELĘGNACYJNO-OPIEKUŃCZEGO WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO- LECZNICZEGO/ZAKŁADU PIELĘGNACYJNO-OPIEKUŃCZEGO DANE ŚWIADCZENIOBIORCY: Imię i nazwisko..... Podpis świadczeniobiorcy WYWIAD PIELĘGNIARSKI I ZAŚWIADCZENIE

Bardziej szczegółowo

6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej

6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej 6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej 6.2.1. Podsumowanie korzyści wynikających z leczenia Co to jest T2488? T2488

Bardziej szczegółowo

Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach

Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach Obowiązek udzielania pierwszej pomocy Kto człowiekowi znajdującemu się w położeniu grożącym niebezpieczeństwem utraty życia lub zdrowia nie udziela pomocy, mogąc jej

Bardziej szczegółowo

Śmierć mózgu. Przygotowały: Anna Lehmann Marta Jaworska Anna Furmaniuk

Śmierć mózgu. Przygotowały: Anna Lehmann Marta Jaworska Anna Furmaniuk Śmierć mózgu Przygotowały: Anna Lehmann Marta Jaworska Anna Furmaniuk Śmierć jest zjawiskiem zdysocjowanym. Oznacza to, że śmierć ogarnia tkanki i układy w różnym czasie. Powoduje to dezintegrację ustroju

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja i pielęgnowanie niepełnosprawnych. Dr hab. n. med. Ireneusz M. Kowalski, prof. UWM

Rehabilitacja i pielęgnowanie niepełnosprawnych. Dr hab. n. med. Ireneusz M. Kowalski, prof. UWM Kierunek: PIELĘGNIARSTWO STUDIA STACJONARNE Jednostka dydaktyczna prowadząca zajęcia: Wydział Nauk Medycznych, Katedra i Klinika Rehabilitacji z Przykliniczną Poradnią Rehabilitacyjną, Wojewódzki Szpital

Bardziej szczegółowo

Układ nerwy- ćwiczenia 1/5

Układ nerwy- ćwiczenia 1/5 Układ nerwy- ćwiczenia 1/5 Badanie neurologiczne - ĆWICZENIA Wybrane elementy badania układu nerwowego (badanie nerwów czaszkowych, badanie wybranych odruchów mono- i polisynaptycznych, badanie czucia

Bardziej szczegółowo

INTERWENCJA TERAPEUTYCZNA W PRZYPADKU OPÓŹNIONEGO ROZWOJU MOWY U DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM

INTERWENCJA TERAPEUTYCZNA W PRZYPADKU OPÓŹNIONEGO ROZWOJU MOWY U DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM INTERWENCJA TERAPEUTYCZNA W PRZYPADKU OPÓŹNIONEGO ROZWOJU MOWY U DZIECKA W WIEKU PRZEDSZKOLNYM OPÓŹNIONY ROZWÓJ MOWY zjawisko dotyczące wolniejszego wykształcenia się zdolności percepcyjnych lub/i ekspresyjnych

Bardziej szczegółowo

Mechanoreceptory (dotyk, słuch) termoreceptory i nocyceptory

Mechanoreceptory (dotyk, słuch) termoreceptory i nocyceptory Mechanoreceptory (dotyk, słuch) termoreceptory i nocyceptory Iinformacja o intensywności bodźca: 1. Kodowanie intensywności bodźca (we włóknie nerwowym czuciowym) odbywa się za pomocą zmian częstotliwość

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIE NNW. Świadczenia w ramach składki podstawowej. SZKOŁA Polisa nr CSX 10131146 PRZEDSZKOLE Polisa nr CSX 10131148

UBEZPIECZENIE NNW. Świadczenia w ramach składki podstawowej. SZKOŁA Polisa nr CSX 10131146 PRZEDSZKOLE Polisa nr CSX 10131148 UBEZPIECZENIE NNW SZKOŁA Polisa nr CSX 10131146 PRZEDSZKOLE Polisa nr CSX 10131148 Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu w szkołach i innych zakładach Świadczenia

Bardziej szczegółowo

NAUKI W ZAKRESIE OPIEKI SPECJALISTYCZNEJ Neurologia i pielęgniarstwo neurologiczne

NAUKI W ZAKRESIE OPIEKI SPECJALISTYCZNEJ Neurologia i pielęgniarstwo neurologiczne Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające/wymagania wstępne: Nazwa modułu / przedmiotu (przedmiot lub grupa przedmiotów) Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 Spis treści 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 2. Uraz, zaburzenia metaboliczne po urazie, fizjologia zrostu kostnego Henryk Guzik, Damian Kusz... 15 Uraz... 15 Zamknięte obrażenia tkanek miękkich... 15

Bardziej szczegółowo

pacjentem urazowym. Centra urazowe zabezpieczą ciągłość szybkiego postępowania diagnostycznego oraz kompleksowe leczenie w jednym,

pacjentem urazowym. Centra urazowe zabezpieczą ciągłość szybkiego postępowania diagnostycznego oraz kompleksowe leczenie w jednym, ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia...2010 r. w sprawie centrum urazowego Na podstawie art. 39d ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz. U. Nr 191, poz. 1410, z późn.

Bardziej szczegółowo

Padaczka versus omdlenie co wynika z wytycznych 2009? Piotr Kułakowski Klinika Kardiologii CMKP, Warszawa

Padaczka versus omdlenie co wynika z wytycznych 2009? Piotr Kułakowski Klinika Kardiologii CMKP, Warszawa Padaczka versus omdlenie co wynika z wytycznych 2009? Piotr Kułakowski Klinika Kardiologii CMKP, Warszawa Omdlenie Objaw a nie choroba Przejściowa i samoograniczająca się utrata przytomności Mechanizm:

Bardziej szczegółowo

WYWIAD PIELĘGNIARSKI Data wywiadu:... Pielęgniarka prowadząca:... STAN BIOLOGICZNY. Nazwisko: Imię: Data urodzenia: Nr księgi głównej:

WYWIAD PIELĘGNIARSKI Data wywiadu:... Pielęgniarka prowadząca:... STAN BIOLOGICZNY. Nazwisko: Imię: Data urodzenia: Nr księgi głównej: WYWIAD PIELĘGNIARSKI Data wywiadu:... Pielęgniarka prowadząca:... Nazwisko: Imię: Data urodzenia: Nr księgi głównej: Diagnoza lekarska: UKŁAD ODDECHOWY STAN BIOLOGICZNY Oddech: prawidłowy przyśpieszony

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z przedmiotu Edukacja dla bezpieczeństwa w klasach 3 Gimnazjum

Przedmiotowy system oceniania z przedmiotu Edukacja dla bezpieczeństwa w klasach 3 Gimnazjum Przedmiotowy system oceniania z przedmiotu Edukacja dla bezpieczeństwa w klasach 3 Gimnazjum Proponuje się następujące ocenianie: Ocena celujący bardzo dobry dobry dostateczny dopuszczający Zakres wiadomości

Bardziej szczegółowo

BÓL W KLATCE PIERSIOWEJ, ZASŁABNIĘCIE, OMDLENIA, PADACZKA. EDUKACJA DLA BEZPIECZEŃSTWA

BÓL W KLATCE PIERSIOWEJ, ZASŁABNIĘCIE, OMDLENIA, PADACZKA. EDUKACJA DLA BEZPIECZEŃSTWA BÓL W KLATCE PIERSIOWEJ, ZASŁABNIĘCIE, OMDLENIA, PADACZKA. EDUKACJA DLA BEZPIECZEŃSTWA PAMIĘTAJ!!! TEKST PODKREŚLONY LUB WYTŁUSZCZONY JEST DO ZAPAMIĘTANIA. Opracował: mgr Mirosław Chorąży Zasłabnięcie

Bardziej szczegółowo

USTAWA o Państwowym Ratownictwie Medycznym Rozdział 4a

USTAWA o Państwowym Ratownictwie Medycznym Rozdział 4a Jacek Nowakowski USTAWA o Państwowym Ratownictwie Medycznym Rozdział 4a Centra urazowe Art. 39a. W centrum urazowym świadczenia zdrowotne, o których mowa w art. 39c ust. 1, są udzielane pacjentowi urazowemu

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ STOPY CUKRZYCOWEJ SPOJRZENIE PIELĘGNIARKI SABINA TĘCZA

ZESPÓŁ STOPY CUKRZYCOWEJ SPOJRZENIE PIELĘGNIARKI SABINA TĘCZA ZESPÓŁ STOPY CUKRZYCOWEJ SPOJRZENIE PIELĘGNIARKI SABINA TĘCZA GABINET STOPY CUKRZYCOWEJ MODEL ZESPOŁOWEJ OPIEKI NAD CHORYM NA CUKRZYCĘ EDUKATOR PODIATRA DIABETOLOG PACJENT ORTOPEDA CHIRURG SZEWC REHABILITANT

Bardziej szczegółowo

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi GENETYCZNIE UWARUNKOWANA, NEUROLOGICZNA DYSFUNKCJA, CHARAKTERYZUJĄCA SIĘ NIEADEKWATNYMI

Bardziej szczegółowo

magistra równoważnik 1 etatu przeliczeniowego na 12 łóżek; 1 etatu przeliczeniowego na 20 łóżek;

magistra równoważnik 1 etatu przeliczeniowego na 12 łóżek; 1 etatu przeliczeniowego na 20 łóżek; Dziennik Ustaw Nr 192 14229 Poz. 1286 Załącznik nr 3 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH Z ZAKRESU REHABILITACJI LECZNICZEJ, KTÓRE SĄ UDZIELANE PO SPEŁNIENIU DODATKOWYCH WARUNKÓW ICH REALIZACJI Lp. Nazwa świadczenia

Bardziej szczegółowo

Hipotermia po NZK. II Katedra Kardiologii

Hipotermia po NZK. II Katedra Kardiologii Hipotermia po NZK II Katedra Kardiologii Hipotermia Obniżenie temperatury wewnętrznej < 35 st.c łagodna 32 do 35 st. C umiarkowana 28 do 32 st. C ciężka - < 28 st. C Terapeutyczna hipotermia kontrolowane

Bardziej szczegółowo

Postępowanie przy podwyższonym ciśnieniu śródczaszkowym

Postępowanie przy podwyższonym ciśnieniu śródczaszkowym Postępowanie przy podwyższonym ciśnieniu śródczaszkowym 15 Postępowanie przy podwyższonym ciśnieniu śródczaszkowym 249 David Seder, Stephan A. Mayer, Jennifer A. Frontera Jama czaszki ma ustaloną objętość,

Bardziej szczegółowo

Choroby naczyniowe mózgu ( Udar mózgu, tętniaki, krwotok podpajęczynówkowy, ostra encefalopatia nadciśnieniowa, przewlekła miażdżyca naczyń mózgu)

Choroby naczyniowe mózgu ( Udar mózgu, tętniaki, krwotok podpajęczynówkowy, ostra encefalopatia nadciśnieniowa, przewlekła miażdżyca naczyń mózgu) WYKŁAD: Choroby naczyniowe mózgu ( Udar mózgu, tętniaki, krwotok podpajęczynówkowy, ostra encefalopatia nadciśnieniowa, przewlekła miażdżyca naczyń mózgu) UDARY MÓZGOWE EPIDEMIOLOGIA: W Europie każdego

Bardziej szczegółowo

Imię nazwisko pacjenta... Lekarz nadzorujący Rozpoznanie. Nazwa operacji:..

Imię nazwisko pacjenta... Lekarz nadzorujący Rozpoznanie. Nazwa operacji:.. Drenaż wentylacyjny To operacja przeprowadzana głównie u dzieci, rzadziej u dorosłych, z wysiękowym zapaleniem ucha środkowego i niedosłuchem. Polega na umieszczeniu w błonie bębenkowej szpulki (drenika

Bardziej szczegółowo

rening strategii lotorycznych i PNF

rening strategii lotorycznych i PNF Fizjoterapia specjalistyczna rening strategii lotorycznych i PNF Renata Horst li ---- TO P----- SCHOOL Trening strategii motorycznych i PNF Renata Horst We współpracy z Stefanem Hesse Przełożyła Agnieszka

Bardziej szczegółowo

Warunki ubezpieczenia uczniów od następstw nieszczęśliwych wypadków w roku szkolnym 2013/2014 Gimnazjum w Wasilkowie

Warunki ubezpieczenia uczniów od następstw nieszczęśliwych wypadków w roku szkolnym 2013/2014 Gimnazjum w Wasilkowie Warunki uczniów od następstw nieszczęśliwych wypadków w roku szkolnym 2013/2014 Gimnazjum w Wasilkowie UBEZPIECZENIE NNW Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży Jest to szczególna

Bardziej szczegółowo