ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder, "Zespół nadpobudliwo psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi" cz

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder, "Zespół nadpobudliwo psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi" cz"

Transkrypt

1 ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder, "Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi" często nazywany "zespołem hiperkinetycznym" lub "zespołem nadpobudliwości psychoruchowej") ADHD nazwano chorobą XXI wieku. Jeszcze kilkanaście lat temu nikt nie wiązał agresywności, impulsywności i szeregu innych zachowań dziecka z zaburzoną równowagą chemiczną w mózgu. W duŝym uproszczeniu moŝna powiedzieć, Ŝe u podłoŝa ADHD leŝy specyficzny tryb pracy mózgu utrudniający dziecku kontrolę własnego zachowania oraz moŝliwość skupiania uwagi. Najnowsze badania wskazują, Ŝe zaburzenie to jest uwarunkowane genetycznie. Nie ma jednak jednego konkretnego genu odpowiedziqalnego za jego powstanie, stąd mowi się o podłoŝu wielogenowym. Amerykańscy specjaliści juŝ w latach 50- tych XX w. zauwaŝyli, Ŝe zachowanie osoby z ADHD jest w duŝej mierze od niej niezaleŝne. Dziecko staje się niewolnikiem JUś (jeśli coś chce, bo jest niecierpliwe) i ZARAZ (gdy zadanie wymaga dłuŝszego wysiłku umysłowego). Ta sytuacja jest trudna dla wszystkich dla dziecka, rodziców oraz nauczycieli. Istota ADHD ADHD to jedno z najczęstszych zaburzeń wieku rozwojowego. Jest nim dotknięte około 2-5% populacji. Objawy i ich nasilenie są róŝne u róŝnych dzieci. ZaleŜy to od siły uwarunkowań biologicznych, środowiska, świadomego oddziaływania wychowawczego oraz leczenia. ADHD występuje trzykrotnie częściej u chłopców niŝ u dziewcząt. Przyczyną tej statystyki niekoniecznie jest większa podatność chłopców na to zaburzenie, lecz to, Ŝe u dziewczynek częściej występują zaburzenia w zakresie koncentracji uwagi, a u chłopców impulsywność i nadpobudliwość, które są lepiej zauwaŝalne i bardziej uciąŝliwe dla otoczenia. Problem dotyczy dzieci, o co najmniej przeciętnym poziomie rozwoju intelektualnego, które mają trudności z kontrolą własnych impulsów, nadpobudliwością oraz koncentracją uwagi. Nadpobudliwością psychoruchową określa się zespół objawów mających swoje odzwierciedlenie w jednej, dwóch lub wszystkich trzech sferach funkcjonowania dziecka: ruchowej, poznawczej i emocjonalnej. Objawy te muszą istotnie utrudniać funkcjonowanie dziecka w róŝnych sytuacjach. Nadpobudliwość diagnozujemy u dzieci mających trwale występujące objawy, które rozpoczęły się przed 7 rokiem Ŝycia. Przykładowe objawy w sferze ruchowej: Trudno usiedzieć na miejscu (kręci się, macha nogami, stuka trzymanym w ręku przedmiotem, zdarza się, Ŝe w trakcie pracy wstaje i chodzi po pomieszczeniu) Biega, jak nakręcone, wszędzie go pełno, nasuwa się określenie Ŝywe srebro Lubi zabawy ruchowe, zwykle w ich trakcie jest bardziej hałaśliwe od innych dzieci

2 NiemoŜność przewidzenia konsekwencji własnych działań powoduje, Ŝe dziecko zachowuje się w sposób niezgodny z normami społecznymi oraz podstawowymi zasadami bezpieczeństwa Zwykle powoli wykonuje wszelkie czynności samoobsługowe: nie potrafi się sprawnie ubrać, czy spakować swoich rzeczy Przy duŝym nasileniu zaburzenia występuje niezręczność, niezborność, brak dokładności i precyzji w wykonywaniu działań (ciągle coś strąca, tłucze, łamie, potyka się, ulega wypadkom) Pojawiają się zaburzenia snu przejawiające się w opóźnionym zasypianiu, przedwczesnym budzeniu się, spłyceniu snu oraz przerwach we śnie Przykładowe objawy w sferze poznawczej: Popełnia szereg błędów wynikających z nieuwagi, roztargnienia, chaotyczności ( nie doczyta treści zadania, polecenia) Sprawia wraŝenie nieobecnego, jakby bujało w obłokach (wynika to ze wzmoŝonej wyobraźni, dominacji świata fantazji nad rzeczywistością) Trudności w zabraniu się do odrabiania lekcji, zwlekanie, wymyślanie innych czynności, byle odwlec to, co ma aktualnie wykonać Gubi róŝne rzeczy, zapomina przyborów do szkoły Łatwo się rozprasza pod wpływem bodźców zewnętrznych, jak np.: hałas za oknem, latająca mucha w pokoju, obrazek na ścianie itp. Ma problem z zastosowaniem się do instrukcji, często z jednej czynności przechodzi do drugiej nie kończąc poprzedniej Pochopnie wnioskuje, brak jest przemyśleń i zastanowienia Przykładowe objawy w sferze emocjonalnej: NadwraŜliwość powoduje łatwe powstawanie reakcji emocjonalnych o duŝej sile, często nieadekwatnych do sytuacji Trudność w kontroli własnego zachowania powoduje, Ŝe formy ekspresji emocjonalnej są bardzo Ŝywe Dziecko z błahych powodów obraŝa się, płacze, gniewa; łatwo przechodzi od płaczu do śmiechu Czasem nadpobudliwość wyraŝa się wzmoŝoną lękliwością przed róŝnymi sytuacjami, zwłaszcza szkolnymi np. dziecko wywołane do odpowiedzi czerwieni się lub blednie, poci się, nie jest w stanie wypowiedzieć ani jednego słowa U niektórych z dzieci nadpobudliwość przejawia się głównie w sferze uczuć wyŝszych: łatwo wzruszają się czyjąś krzywdą, zamartwiają się, płaczą, silniej od innych przeŝywają konflikty, łatwiej poddają się emocjonalnej atmosferze. Są egocentryczne wraŝliwe na własną krzywdę i niesprawiedliwość która ich dotyczy

3 WyŜej wymienione przykładowe objawy to niestety nie wszystko z czym boryka się dziecko nadpobudliwe psychoruchowo. Częściej niŝ u rówieśników występują tiki oraz specyficzne trudności szkolne dysgrafia, dysortografia, dysleksja, dyskalkulia. Ponadto nieprawidłowe oddziaływania ze strony dorosłych prowadzą do zaniŝenia samooceny, które w konsekwencji moŝe stać się przyczyną zaburzeń depresyjnych, czy zaburzeń zachowania. Występowanie objawów jest sygnałem, by zgłosić się do psychologa lub psychiatry dziecięcego. Objawy a wiek dziecka Zgodnie z kryteriami diagnostycznymi objawy nadpobudliwości muszą pojawić się przed ukończeniem przez dziecko 7 roku Ŝycia. Wg niektórych ekspertów cechy zespołu widoczne są juŝ w wieku niemowlęcym. Dziecko jest duŝo bardziej kapryśne od innych maluchów. Bez powodu pojawia się krzyk, krócej śpi w ciągu dnia, jest rozdraŝnione. Obserwuje się nadwraŝliwość na niektóre bodźce słuchowe, wzrokowe, czy czuciowe. Kontakt fizyczny nie sprawia im zwykle przyjemności. Mogą wykazywać nadwraŝliwość na niektóre tkaniny, smaki, produkty. W wieku przedszkolnym zauwaŝalna jest szczególna aktywność dziecka, preferowanie zabaw ruchowych (gonitwy, siłowanie się), działanie w sposób ryzykowny i niebezpieczny (częste urazy i skaleczenia). Ponadto dziecko łatwo wpada w złość, ma problem z panowaniem nad emocjami oraz przyswojenie norm zachowań społecznych. Pomimo tych objawów diagnoza ADHD w wieku przedszkolnym nie jest stawiana ze względu na niemoŝność zaobserwowania deficytów w zakresie uwagi. W tym wieku bardzo trudno rozgraniczyć to, co rozwojowe od symptomów nadpobudliwości psychoruchowej. Okres szkolny to bardzo trudny czas. Dziecko musi dostosować się do wielu róŝnych zasad oraz odnaleźć swoje miejsce w grupie rówieśniczej. To zadanie niełatwe, dlatego szczególnie w tym okresie objawy ADHD są szczególnie widoczne. Dzieci nadpobudliwe wyraŝają swoje emocje szybciej i bardziej intensywnie, co powoduje konflikty zarówno z nauczycielami, jak i rówieśnikami. W miarę upływu czasu zmniejsza się nadruchliwość, a dominować zaczynają trudności w koncentracji uwagi. U 70% dzieci objawy ADHD utrzymują się w okresie dojrzewania. Nakładają się na nie typowe problemy związane z dorastaniem, co dodatkowo komplikuje i tak juŝ trudną sytuację młodego człowieka. U 30 50% niektóre objawy nadpobudliwości utrzymają się pomimo zakończenia okresu dorastania. U dorosłych dominującym objawem są zaburzenia koncentracji uwagi. Zrozumieć dziecko z ADHD Funkcjonowanie dziecka nadpobudliwego psychoruchowo w duŝej mierze zaleŝy od nas dorosłych. Dlatego pracę najlepiej zacząć od siebie zaakceptować odmienność dziecka i stworzyć mu odpowiednie warunki do rozwoju. Uchroni to wszystkich przed frustracją i niepowodzeniami oraz umoŝliwi przekazanie dziecku najwaŝniejszego dla niego komunikatu Ŝe jest kochane. Musimy pamiętać, Ŝe tego, czego nasz mały nadpobudliwiec potrzebuje najbardziej to akceptacja, cierpliwość, tolerancja i zrozumienia. Jego Ŝycie jest trudne równieŝ dla niego: trudniej mu odnieść sukces, nawiązać relacje z rówieśnikami, rzadziej jest chwalony i doceniany. Wyobraź sobie taką sytuację: prowadzisz samochód po nieznanym ci, obcym mieście. Nie potrafi odróŝnić, które znaki są najwaŝniejsze. Tak samo istotny wydaje się klakson samochodu z naprzeciwka, głosk spikera dochodzacy z radio czy latająca w samochodzie mucha. Twój wzrok skoncentrowany na drodze i znakach co chwilę kieruje się

4 ku innym samochodom, mijanym wystawom sklepowym, czy przechodniom. Nie potrafisz ocenić, co w danym momencie jest najwazniejsze. Troszke tak czuje się dziecko nadpobudliwe psychoruchowo. Świat dziecka dotkniętego ADHD jest chaotyczny. Zewsząd bombardują go bodźce, w których nie moŝe się połapać (ze wzglądu na zaburzenia procesów analizy i syntezy). Zadaniem dorosłego jest pomóc dziecku uporządkować otoczenie zewnętrzne, sprawić, Ŝe stanie się ono bardziej przewidywalne. NaleŜy zacząć od wprowadzenia stałego porządku dnia (stałe godziny wstawania, odrabiania lekcji, posiłków, zabawy). Pilnuj by dziecko wykonywało jedną czynność na raz, tzn. jak czyta, to nie je, jak je nie ogląda tv itd. W trakcie odrabiania lekcji na biurku powinno być tylko to, co niezbędne. Porządkujący dla dziecka jest równieŝ stały, jasny i konsekwentnie stosowany system norm, reguł, nagród i kar. To wszystko daje poczucie bezpieczeństwa i stałości. By porozumiewanie się z dzieckiem nadpobudliwym przyniosło oczekiwany skutek trzeba ograniczyć ilość komunikatów i pamiętać o uŝywaniu prostych i klarownych zdań. Zamiast mówić jesteś bałaganiarzem, twój pokój to chlew, powiedz pościel łóŝko, poukładaj zabawki na półce. Dzieci nadpobudliwe nie potrafią przewidywać konsekwencji swoich działań, przez co równieŝ zawodzi ich system motywacji. Dlatego pomóŝ dziecku planować, rozłóŝ jego zadania na drobne elementy i nagradzaj pochwałami od razu po zakończeniu danego etapu. ZauwaŜaj starania dziecka i za nie chwal, bo tylko w ten sposób da się dobrze motywować dziecko. Dziecko pochwalone za drobny sukces stara się odnieść go ponownie. Oczywiście złe zachowania teŝ naleŝy zauwaŝać, tylko musi być przewaga pochwał nad karceniem. Kary fizyczne są niedopuszczalne. JeŜeli dziecko rzeczywiście zasłuŝyło na karę naleŝy ją zrealizować niezwłocznie po przewinieniu. Kara odroczona daje efekt negatywnego wzmocnienia i pogarsza zachowanie dziecka. Osoby dorosłe powinny kontrolować swoje emocje w kontakcie z dzieckiem nadpobudliwym, nie wolno im reagować wybuchowo i gwałtownie. Zawsze naleŝy stwarzać poczucie bezpieczeństwa i dać dziecku do zrozumienia, Ŝe się je kocha, ale jest się konsekwentnym i wymagającym. Dobrym działaniem jest zorganizowanie dziecku aktywności fizycznej, sposobu na najlepiej codzienną moŝliwość rozładowania nadmiaru energii. Ułatwi to równieŝ ograniczenie czasu spędzanego przed telewizorem, czy monitorem komputera. Dzieci nadpobudliwe nie powinny oglądać programów o treści agresywnej z duŝym ładunkiem emocji i szybką akcją. Zacznij obserwować swoje dziecko, by rozpoznać sygnały świadczące o tym, Ŝe zaraz nastąpi wybuch. Pozwoli to w przyszłości na ograniczenie tych sytuacji (odwrócenie uwagi dziecka lub spokojne omówienie konfliktu). Wymagania stawiane dziecku muszą być dostosowane do jego moŝliwości. Rodzic oczekujący, Ŝe dziecko będzie ciche, spokojne i samo codziennie usiądzie do odrabiania lekcji odniesie poraŝkę. Jeśli zaś spróbuje osiągnąć tyle, Ŝe ma on usiąść do lekcji po trzecim przywołaniu, o umówionej porze i razem z mamą sprawdzić, co jest zadane, ma jakieś szanse na sukces.

5 10 PRÓŚB NADPOBUDLIWEGO DZIECKA 1. PomóŜ mi skupić się na jednej czynności. 2. Chcę wiedzieć, co się zdarzy za chwilę. 3. Poczekaj na mnie, pozwól mi się zastanowić. 4. Jestem w kropce, nie potrafię tego zrobić, pokaŝ mi wyjście z tej sytuacji. 5. Chciałbym od razu wiedzieć, czy to, co robię, jest zrobione dobrze. 6. Dawaj mi tylko jedno polecenie naraz. 7. Przypomnij mi, Ŝebym się zatrzymał i pomyślał. 8. Dawaj mi małe zadania do wykonania, kiedy cel jest daleko, gubię się. 9. Chwal mnie choć raz dziennie, bardzo tego potrzebuję. 10. Wiem, Ŝe potrafię być męczący, ale czuję, Ŝe rosnę, kiedy okazujesz mi, jak mnie kochasz! BIBLIOGRAFIA 1. H. Nartowska: Dzieci nadpobudliwe psychoruchowo- zaburzenia w zachowaniu i trudności szkolne. PZWS M. Nowak: Dziecko nadpobudliwe. Kraków T. Wolańczyk, A. Kołakowski, M. Skotnicka: Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci. BiFolium. PRZYDATNE LINKI: adhd.org.pl Opracowała mgr Kinga Rusin

Pokochaj i przytul dziecko z ADHD. ADHD to zespół zaburzeń polegający na występowaniu wzmożonej pobudliwości i problemów z koncentracją uwagi.

Pokochaj i przytul dziecko z ADHD. ADHD to zespół zaburzeń polegający na występowaniu wzmożonej pobudliwości i problemów z koncentracją uwagi. Pokochaj i przytul dziecko z ADHD ADHD to zespół zaburzeń polegający na występowaniu wzmożonej pobudliwości i problemów z koncentracją uwagi. TYPOWE ZACHOWANIA DZIECI Z ADHD: stale wierci się na krześle,

Bardziej szczegółowo

ADHD - zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi, zespół hiperkinetyczny lub zespół nadpobudliwości psychoruchowej

ADHD - zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi, zespół hiperkinetyczny lub zespół nadpobudliwości psychoruchowej ADHD - zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi, zespół hiperkinetyczny lub zespół nadpobudliwości psychoruchowej Jedno z najczęstszych zaburzeń wieku rozwojowego. ZauwaŜane

Bardziej szczegółowo

ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ. /opracowanie: mgr Danuta Piątkowska/

ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ. /opracowanie: mgr Danuta Piątkowska/ ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ /opracowanie: mgr Danuta Piątkowska/ Coraz częściej rodzice, którzy nie dają sobie rady z niespokojnym, łatwo rozpraszającym się dzieckiem, do którego nic nie

Bardziej szczegółowo

Jeśli, to nie ADHD to co? Jak rozpoznać kiedy dziecko potrzebuje profesjonalnej diagnozy a kiedy są to wyzwania wychowawcze.

Jeśli, to nie ADHD to co? Jak rozpoznać kiedy dziecko potrzebuje profesjonalnej diagnozy a kiedy są to wyzwania wychowawcze. Jeśli, to nie ADHD to co? Jak rozpoznać kiedy dziecko potrzebuje profesjonalnej diagnozy a kiedy są to wyzwania wychowawcze. Plan: Co to jest ADHD? Objawy ADHD Jak odróżnić ADHD od innych problemów zachowania

Bardziej szczegółowo

Czym się różni ADHD od ADD? Przy ADD istnieją dwa symptomy: nieuwaga; impulsywność. Przy ADHD stwierdzamy: nieuwagę; impulsywność; hiperaktywność.

Czym się różni ADHD od ADD? Przy ADD istnieją dwa symptomy: nieuwaga; impulsywność. Przy ADHD stwierdzamy: nieuwagę; impulsywność; hiperaktywność. Mity, fakty, diagnoza i terapia ADHD, to tylko część informacji, z którymi możesz się zapoznać czytając niniejszy artykuł. Sprawdź jak zachowuje się dziecko dotknięte ADHD i co robić, aby pomóc mu odnaleźć

Bardziej szczegółowo

Uczniowie z nadpobudliwością psychoruchową

Uczniowie z nadpobudliwością psychoruchową Szkoła Podstawowa nr 9 im. Bohaterów Westerplatte w Koninie Uczniowie z nadpobudliwością psychoruchową Opracowała: Nauczyciel wspierający - Iwona Żak Wstęp Uczniowie z zespołem nadpobudliwości psychoruchowej

Bardziej szczegółowo

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi GENETYCZNIE UWARUNKOWANA, NEUROLOGICZNA DYSFUNKCJA, CHARAKTERYZUJĄCA SIĘ NIEADEKWATNYMI

Bardziej szczegółowo

PRACA Z DZIECKIEM NADPOBUDLIWYM PSYCHORUCHOWO

PRACA Z DZIECKIEM NADPOBUDLIWYM PSYCHORUCHOWO PRACA Z DZIECKIEM NADPOBUDLIWYM PSYCHORUCHOWO ZALECENIA DLA NAUCZYCIELI Wiele informacji napisano już na temat dzieci nadpobudliwych psychoruchowo. Postępowanie z nimi wciąż jednak stanowi ogromny problem

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie ze szkolenia dotyczącego trudności wychowawczych

Sprawozdanie ze szkolenia dotyczącego trudności wychowawczych Sprawozdanie ze szkolenia dotyczącego trudności wychowawczych Trudności wychowawcze mają tak naprawdę najlżejszy ciężar gatunkowy, poważniejsze od nich są zaburzenia emocjonalne, a jeszcze cięższe jest

Bardziej szczegółowo

ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ Z ZABURZENIAMI KONCENTRACJI UWAGI

ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ Z ZABURZENIAMI KONCENTRACJI UWAGI ADHD ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ Z ZABURZENIAMI KONCENTRACJI UWAGI Opracowała Emilia Szeliga na podstawie warsztatów organizowanych przez Wydawnictwo MAC w dniu 24.11.2005r. oraz literatury przedstawionej

Bardziej szczegółowo

TEMAT: ADHD symptomy i zasady postępowania.

TEMAT: ADHD symptomy i zasady postępowania. Materiał szkoleniowy Katowice, 12 stycznia 2006 r. Małgorzata Woźniak Gimnazjum nr 1 ul. Brzozowa 24, 43-100 Tychy Liderzy Programu ORTOGRAFFITI Katarzyna Drzewiecka-Tymkiewicz, Magdalena Grześkowiak TEMAT:

Bardziej szczegółowo

Sprawdzone rady i wskazówki dla rodziców

Sprawdzone rady i wskazówki dla rodziców Sprawdzone rady i wskazówki dla rodziców JeŜeli Twoje dziecko jest w ciągłym ruchu, nie potrafi skoncentrować się dłuŝej na zadaniu, nie umie przewidzieć konsekwencji swojego niebezpiecznego zachowania

Bardziej szczegółowo

UCZEŃ Z ZESPOŁEM NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ /ADHD/

UCZEŃ Z ZESPOŁEM NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ /ADHD/ UCZEŃ Z ZESPOŁEM NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ /ADHD/ ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi, występuje na całym świecie, we wszystkich kulturach, zarówno

Bardziej szczegółowo

Czy to już nadruchliwość psychoruchowa, a może tylko norma w rozwoju dziecka?-jak Rodzic może sobie radzić, czy coś poradzić może Nauczyciel?

Czy to już nadruchliwość psychoruchowa, a może tylko norma w rozwoju dziecka?-jak Rodzic może sobie radzić, czy coś poradzić może Nauczyciel? Czy to już nadruchliwość psychoruchowa, a może tylko norma w rozwoju dziecka?-jak Rodzic może sobie radzić, czy coś poradzić może Nauczyciel? Małgorzata Moszyńska-Dumara WSSD OLSZTYN OBJAWY KLINICZNE Brak

Bardziej szczegółowo

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej Zespół nadpobudliwości psychoruchowej 1. Charakterystyka objawów Zespół nadpobudliwości psychoruchowej w terminologii medycznej określany jest jako zespół hiperkinetyczny lub zespół ADHD (od angielskiej

Bardziej szczegółowo

ADHD. objawów: nadruchliwości, impulsywności orazzaburzeń uwagi. Objawy zespołu mogą być

ADHD. objawów: nadruchliwości, impulsywności orazzaburzeń uwagi. Objawy zespołu mogą być ADHD Jak pomóc dziecku z zespołem hiperkinetycznym (ADHD) w domu? Na ogół cieszymy się, kiedy nasze dzieci mają dużo energii, tysiąc pomysłów na sekundę i wiele z nich wprowadzają od razu w życie. Wydaje

Bardziej szczegółowo

Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju

Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju Może to autyzm? Kiedy rozwój dziecka budzi niepokój rodziców zwłaszcza w zakresie mowy i komunikacji, rozwoju ruchowego oraz/lub w sferze emocjonalno

Bardziej szczegółowo

KODEKS DOBREGO PRZEDSZKOLAKA

KODEKS DOBREGO PRZEDSZKOLAKA KODEKS DOBREGO PRZEDSZKOLAKA Jednym z ważnych zadań przedszkola jest kształtowanie cech i postaw dziecka, pozwalających mu w przyszłości na aktywne uczestnictwo w życiu społecznym. To w przedszkolu dziecko

Bardziej szczegółowo

Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci w wieku przedszkolnym i młodszym szkolnym - objawy i metody postępowania

Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci w wieku przedszkolnym i młodszym szkolnym - objawy i metody postępowania Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci w wieku przedszkolnym i młodszym szkolnym - objawy i metody postępowania Dr hab. Aneta R. Borkowska Zakład Psychologii Klinicznej i Neuropsychologii UMCS Lublin Nadpobudliwość

Bardziej szczegółowo

1) Najczęstsze problemy dziecka w szkole z ADHD (podtypem mieszanym): nie przestrzega reguł - skłonność do rozkazywania i kierowania

1) Najczęstsze problemy dziecka w szkole z ADHD (podtypem mieszanym): nie przestrzega reguł - skłonność do rozkazywania i kierowania ADHD (ang. Attention Deficit Hyperactivity Disorder) jest to zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi (zaburzenia hiperkinetyczne). Jest to choroba przejawiająca problemy

Bardziej szczegółowo

Przyczyny i objawy nadpobudliwości psychoruchowej

Przyczyny i objawy nadpobudliwości psychoruchowej Przyczyny i objawy nadpobudliwości psychoruchowej Wychowanie jest długim i skomplikowanym procesem, na którego przebieg wpływa wiele czynników wzajemnie warunkujących się, działających w różnorakich powiązaniach

Bardziej szczegółowo

Specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu dysleksja, dysortografia i dysgrafia u uczniów klas IV-VI

Specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu dysleksja, dysortografia i dysgrafia u uczniów klas IV-VI Specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu dysleksja, dysortografia i dysgrafia u uczniów klas IV-VI Opracowanie: prof. zw. dr hab. Marta Bogdanowicz PRZYCZYNY TRUDNOŚCI W CZYTANIU obniŝenie poziomu inteligencji

Bardziej szczegółowo

Nagrody i upomnienia w przedszkolu

Nagrody i upomnienia w przedszkolu Nagrody i upomnienia w przedszkolu Rozpatrując problem upomnień i nagród w przedszkolu trzeba na wstępie podkreślić, iż największą wartością w wychowaniu dziecka mają oddziaływania pozytywne, takie jak

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA Pochwała jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym rozwoju psychicznym i motywacyjnym dziecka. Jest ona ogromnym bodźcem motywującym dzieci do działania oraz potężnym

Bardziej szczegółowo

TEMAT: Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci symptomy oraz postępowanie. Geneza

TEMAT: Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci symptomy oraz postępowanie. Geneza Jolanta Ziarko Sandomierz, 27 kwietnia 2006 r. nauczycielka języka polskiego Gimnazjum nr 1 im. Jana Długosza ul. Cieśli 2, 27 600 Sandomierz Lider Programu ORTOGAFFITI Marta Walek TEMAT: Nadpobudliwość

Bardziej szczegółowo

ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi w klasyfikacji Amerykańskiego Towarzystwa

ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi w klasyfikacji Amerykańskiego Towarzystwa ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi w klasyfikacji Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, ADD, czyli deficyt uwagi w międzynarodowej klasyfikacji chorób

Bardziej szczegółowo

Akademia Rozwoju Małego Dziecka

Akademia Rozwoju Małego Dziecka Aktualnie zbieram grupy na następujące zajęcia: Akademia Rozwoju Małego Dziecka 1. Maluszkowo - zajęcia dla dzieci do 2 roku życia - czas trwania zajęć: 45 minut / dziecko+dorosły opiekun zajęcia stymulujące

Bardziej szczegółowo

pozytywnych zachowań dziecka i chwalenie za nie oraz rygorystyczne przestrzeganie norm i zasad.

pozytywnych zachowań dziecka i chwalenie za nie oraz rygorystyczne przestrzeganie norm i zasad. ADHD ADHD czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji występuje u około 3-10 % dzieci w młodszym wieku szkolnym, z tego tylko 1/5 poddawana jest leczeniu. ADHD może przejawiać

Bardziej szczegółowo

Informacja lub dywagacje nauczyciela odnośnie do odroczenia dziecka od obowiązku szkolnego budzą w rodzicach negatywne emocje.

Informacja lub dywagacje nauczyciela odnośnie do odroczenia dziecka od obowiązku szkolnego budzą w rodzicach negatywne emocje. Informacja lub dywagacje nauczyciela odnośnie do odroczenia dziecka od obowiązku szkolnego budzą w rodzicach negatywne emocje. Czasami rodzice bagatelizują informacje nauczyciela o trudnościach, przejawiając

Bardziej szczegółowo

JAKOŚĆ ŻYCIA I PRZYSTOSOWANIE PSYCHOSPOŁECZNE DZIECI I MŁODZIEŻY Z NERWIAKOWŁÓKNIAKOWATOŚCIĄ TYPU 1

JAKOŚĆ ŻYCIA I PRZYSTOSOWANIE PSYCHOSPOŁECZNE DZIECI I MŁODZIEŻY Z NERWIAKOWŁÓKNIAKOWATOŚCIĄ TYPU 1 JAKOŚĆ ŻYCIA I PRZYSTOSOWANIE PSYCHOSPOŁECZNE DZIECI I MŁODZIEŻY Z NERWIAKOWŁÓKNIAKOWATOŚCIĄ TYPU 1 dr n. med. Magdalena Trzcińska Szpital Uniwersytecki nr 1 w Bydgoszczy Katedra i Klinika Psychiatrii

Bardziej szczegółowo

Jak organizować pracę z dziećmi przejawiającymi objawy nadpobudliwości psychoruchowej.

Jak organizować pracę z dziećmi przejawiającymi objawy nadpobudliwości psychoruchowej. Jak organizować pracę z dziećmi przejawiającymi objawy nadpobudliwości psychoruchowej. Zespół nadpobudliwości psychoruchowej to grupa zaburzeń charakteryzujących się brakiem wytrwałości w realizacji wymagających

Bardziej szczegółowo

To szkolna "zmora" wszystkich uczestników procesu edukacji - dzieci, rodziców, wychowawców. Czym jest, jak sobie z nią poradzić? OBJAWY I DEFINICJA

To szkolna zmora wszystkich uczestników procesu edukacji - dzieci, rodziców, wychowawców. Czym jest, jak sobie z nią poradzić? OBJAWY I DEFINICJA To szkolna "zmora" wszystkich uczestników procesu edukacji - dzieci, rodziców, wychowawców. Czym jest, jak sobie z nią poradzić? OBJAWY I DEFINICJA Rodzicu, zauwaŝyłeś, Ŝe Twoje dziecko ma problem z prawidłowym

Bardziej szczegółowo

ADHD. Opracowanie: Agnieszka Ignatowicz-Witkowska

ADHD. Opracowanie: Agnieszka Ignatowicz-Witkowska ADHD Opracowanie: Agnieszka Ignatowicz-Witkowska Objawy ADHD Zaburzenia uwagi: -selektywność, trwałość, przerzutność, podzielność, rozpiętość Nadruchliwość Impulsywność Zaburzenia uwagi Krótki czas skupienia

Bardziej szczegółowo

Poziom gotowości szkolnej dziecka, Nowa postawa programowa, Przygotowanie szkoły, Demografia.

Poziom gotowości szkolnej dziecka, Nowa postawa programowa, Przygotowanie szkoły, Demografia. 6-LATEK W SZKOLE Poziom gotowości szkolnej dziecka, Nowa postawa programowa, Przygotowanie szkoły, Demografia. Umysłowa Emocjonalnospołeczna GOTOWOŚĆ SZKOLNA Fizyczna Percepcyjno - motoryczna 1. Diagnozą

Bardziej szczegółowo

Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I?

Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I? Jak pomóc dziecku w okresie adaptacji w klasie I? Magdalena Czub Zespół Wczesnej Edukacji Instytut Badań Edukacyjnych w Warszawie Uczelnie dla szkół Adaptacja w szkole Nauczyciel Dziecko Rodzic Rozpoznanie

Bardziej szczegółowo

Czym jest autyzm? Jaki świat widzi osoba autystyczna?

Czym jest autyzm? Jaki świat widzi osoba autystyczna? Czym jest autyzm? Autyzm jest zaburzeniem rozwojowym, które najczęściej ujawnia się w ciągu pierwszych trzech lat życia jako rezultat zaburzenia neurologicznego, które oddziałuje na funkcje pracy mózgu.

Bardziej szczegółowo

Wszelkie działania twórcze zaczyna się od ruchu. Gimnastyka Mózgu. Kinezjologia Edukacyjna według dr P. Dennisona stopień I i II.

Wszelkie działania twórcze zaczyna się od ruchu. Gimnastyka Mózgu. Kinezjologia Edukacyjna według dr P. Dennisona stopień I i II. Wszelkie działania twórcze zaczyna się od ruchu. Samorządowe Centrum Edukacji w Tarnowie kolejny juŝ raz w swojej ofercie proponuje dla nauczycieli wszystkich specjalności warsztaty metodyczne: Gimnastyka

Bardziej szczegółowo

Blok tematyczny: Nauczanie przedszkolne i wczesnoszkolne

Blok tematyczny: Nauczanie przedszkolne i wczesnoszkolne Blok tematyczny: Nauczanie przedszkolne i wczesnoszkolne Doskonalenie analizy rysunku dziecka i możliwości pracy z rysunkiem Agnieszka Nalepa, Urszula Stobnicka Agnieszka Nalepa nauczyciel dyplomowany,

Bardziej szczegółowo

Diagnoza funkcjonalna dziecka

Diagnoza funkcjonalna dziecka Diagnoza funkcjonalna dziecka Dane dziecka: i opis środowiska wychowującego Imię i nazwisko: XX, chłopiec Wiek dziecka: 3,6 Nie uczęszcza do przedszkola Rodzice: wykształcenie mama- wyższe, ojciec średnie

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr7 im. Jana Pawła II w Oleśnicy Program adaptacyjny dla uczniów klas czwartych Uczę się z radością

Szkoła Podstawowa nr7 im. Jana Pawła II w Oleśnicy Program adaptacyjny dla uczniów klas czwartych Uczę się z radością Szkoła Podstawowa nr7 im. Jana Pawła II w Oleśnicy Program adaptacyjny dla uczniów klas czwartych Uczę się z radością Opracował zespół wychowawców klas IV-VI 1. Idea i założenia teoretyczne programu Sytuacja

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?...

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Spis treści Spis treści Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Koncentracja i spostrzeganie... Pamięć i wiedza... Myślenie... Kreatywność... Zadania, które pomogą

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 14 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W OŚWIĘCIMIU

PROGRAM WYCHOWAWCZY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 14 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W OŚWIĘCIMIU PROGRAM WYCHOWAWCZY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 14 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W OŚWIĘCIMIU UZASADNIENIE Ważnym zadaniem przedszkola jest kształtowanie cech i postaw dzieci, pozwalających im w przyszłości

Bardziej szczegółowo

Dyskalkulia - zaburzenie zdolności rozpoznawania liczb i liczenia. Może być wrodzona lub wtórna.

Dyskalkulia - zaburzenie zdolności rozpoznawania liczb i liczenia. Może być wrodzona lub wtórna. Czym jest ADHD ADHD jest sformułowaniem, które coraz częściej słyszymy w szkołach. Stwierdzenie, że dziecko cierpi na ADHD jest często negatywnie odbierane przez rodziców i otoczenie. Zdarza się również,

Bardziej szczegółowo

TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA. analiza psychologiczna

TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA. analiza psychologiczna TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA analiza psychologiczna Beata Dobińska psycholog Zachodniopomorska Szkoła Biznesu CHOROBA PRZEWLEKŁA A FUNKCJONOWANIE DZIECKA 1569,7 tys. dzieci i

Bardziej szczegółowo

JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI

JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI Motywacja to: CO TO JEST MOTYWACJA? stan gotowości człowieka do podjęcia określonego działania, w tym przypadku chęć dziecka do uczenia się, dążenie do rozwoju, do zaspokajania

Bardziej szczegółowo

Co to jest ADHD i jak je rozpoznać?

Co to jest ADHD i jak je rozpoznać? Co to jest ADHD i jak je rozpoznać? Opracowanie: Anna Kropiewnicka Nadpobudliwość psychoruchowa ma swój początek zwykle w ciągu pierwszych 5 lat życia dziecka. W tym okresie trudno ją jednak rozpoznać.

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl t en m l ragek.p f wy kart o rm.bez a D ww w Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2009 Recenzent: prof. zw. dr hab. Irena Obuchowska Redakcja wydawnicza: Aleksandra Jastrzębska Korekta: Beata

Bardziej szczegółowo

Najczęściej zamawiane szkolenia: Lp. Temat Liczba godzin. Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci praca w szkole. 10 Wykłady i warsztaty.

Najczęściej zamawiane szkolenia: Lp. Temat Liczba godzin. Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci praca w szkole. 10 Wykłady i warsztaty. www.pracowniaterapeutyczna.pl kontakt telefoniczny 501 640 703 OGÓLNE WARUNKI SZKOLEŃ Organizujemy szkolenia z naboru indywidualnego oraz przyjmujemy zamówienia dla grup. Realizacja szkoleń następuje po

Bardziej szczegółowo

Metody pracy z dzieckiem z zespołem ADHD

Metody pracy z dzieckiem z zespołem ADHD Metody pracy z dzieckiem z zespołem ADHD Materiały informacyjne dla wychowawców, nauczycieli i rodziców gimnazjum Opracowanie mgr Agnieszka Szkutnik pedagog szkolny Czeladź 2006r. 1 Spis Treści: I. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

- występują one w kilku formach aktywności dziecka (np. nie tylko w szkole, ale i w domu);

- występują one w kilku formach aktywności dziecka (np. nie tylko w szkole, ale i w domu); Urszula Oszwa Rok: Wydawnictwo: Miejsce wydania: Są dzieci, które wyglądają jakby myślały o niebieskich migdałach. Patrzą, ale nie widzą, słyszą ale nie słuchają tego, co się do nich mówi, nie reagują

Bardziej szczegółowo

Dojrzałość szkolna. Mariola Pietroń-Ratyńska (psycholog szkolny)

Dojrzałość szkolna. Mariola Pietroń-Ratyńska (psycholog szkolny) Dojrzałość szkolna Mariola Pietroń-Ratyńska (psycholog szkolny) Uczeń klasy pierwszej Od debiutu w roli ucznia bardzo wiele zależy Zadbaj o swoje dziecko i podejmuj decyzję odpowiedzialnie. Oczekiwania...

Bardziej szczegółowo

Ewa Sowińska Kinga Szyca

Ewa Sowińska Kinga Szyca Ewa Sowińska Kinga Szyca Nadruchliwość Zaburzenia koncentracji Nadmierna impulsywność ADHD Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (Attention Deficit Hyperactivity Disorder ADHD) jest zaburzeniem

Bardziej szczegółowo

Uczeń szkoły podstawowej

Uczeń szkoły podstawowej Uczeń szkoły podstawowej funkcjonowanie psychiczne i wyzwania rozwojowe Anna Salwa-Kazimierska, Beata Chrzanowska-Pietraszuk Specjalistyczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna Uniwersytet dla Rodziców

Bardziej szczegółowo

Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki. Zespół Szkół w Rycerce Górnej

Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki. Zespół Szkół w Rycerce Górnej Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki Zespół Szkół w Rycerce Górnej CO TO JEST MOTYWACJA? Na słowo MOTYWACJA składają się dwa słówka: Motyw i Akcja. Czyli aby podjąć jakieś określone działanie

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr7 im. Jana Pawła II w Oleśnicy Program adaptacyjny dla grup przedszkolnych i klas pierwszych Jestem wesołym uczniem

Szkoła Podstawowa nr7 im. Jana Pawła II w Oleśnicy Program adaptacyjny dla grup przedszkolnych i klas pierwszych Jestem wesołym uczniem Szkoła Podstawowa nr7 im. Jana Pawła II w Oleśnicy Program adaptacyjny dla grup przedszkolnych i klas pierwszych Jestem wesołym uczniem Opracował zespół wychowawców klas 0-III 1. Idea i założenia teoretyczne

Bardziej szczegółowo

Przewodnik po autyzmie. Materiał doszkalający dla wolontariuszy

Przewodnik po autyzmie. Materiał doszkalający dla wolontariuszy Przewodnik po autyzmie 1 Czym jest autyzm? Autyzm jest zaburzeniem neurorozwojowym, związanym z nieprawidłowym rozwojem i funkcjonowaniem mózgu we wczesnym dzieciństwie. Symptomy nieprawidłowości rozwoju

Bardziej szczegółowo

Wskazówki dla rodziców dziecka u którego stwierdzono dysleksję rozwojową.

Wskazówki dla rodziców dziecka u którego stwierdzono dysleksję rozwojową. Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna ul. Dr. Józefa Rostka 16 41-902 Bytom tel; 032 2819405, 032 2819406 mgr Joanna Domańska - pedagog Wskazówki dla rodziców dziecka u którego stwierdzono dysleksję rozwojową.

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY POSTĘPOWANIA W SYTUACJACH TRUDNYCH W PRZEDSZKOLU PROBLEMY WYCHOWAWCZE

PROCEDURY POSTĘPOWANIA W SYTUACJACH TRUDNYCH W PRZEDSZKOLU PROBLEMY WYCHOWAWCZE PROCEDURY POSTĘPOWANIA W SYTUACJACH TRUDNYCH W PRZEDSZKOLU PROBLEMY WYCHOWAWCZE Szczegółowy wykaz procedur: 1. Procedura postępowania z dzieckiem sprawiającym trudności wychowawcze. 2. Procedura postępowania

Bardziej szczegółowo

ANKIETA REKRUTACYJNA

ANKIETA REKRUTACYJNA ANKIETA REKRUTACYJNA Prosimy o wypełnienie poniższej ankiety rekrutacyjnej, której celem jest zebranie informacji niezbędnych do przeprowadzenia rekrutacji uczestników projektu Wszyscy razem. 1. Imię i

Bardziej szczegółowo

Dziecko z zaburzeniem zachowania czy nadpobudliwe psychoruchowo teŝ czuje!

Dziecko z zaburzeniem zachowania czy nadpobudliwe psychoruchowo teŝ czuje! Październik 2011 Dziecko z zaburzeniem zachowania czy nadpobudliwe psychoruchowo teŝ czuje! Jako pedagog bardzo często skupiam się w swojej pracy zawodowej na pomaganiu dzieciom sprawiającym trudności

Bardziej szczegółowo

POROZUMIENIE CZY KONFLIKT? O AKCEPTACJI CHOROBY. PSYCHOLOGICZNE ASPEKTY NF1 W KONTEKŚCIE RODZINNYM

POROZUMIENIE CZY KONFLIKT? O AKCEPTACJI CHOROBY. PSYCHOLOGICZNE ASPEKTY NF1 W KONTEKŚCIE RODZINNYM POROZUMIENIE CZY KONFLIKT? O AKCEPTACJI CHOROBY. PSYCHOLOGICZNE ASPEKTY NF1 W KONTEKŚCIE RODZINNYM dr n. med. Magdalena Trzcińska Szpital Uniwersytecki nr 1 im. dr. A. Jurasza w Bydgoszczy NF1 W RODZINIE

Bardziej szczegółowo

DYSLEKSJA PORADY DLA RODZICÓW

DYSLEKSJA PORADY DLA RODZICÓW DYSLEKSJA PORADY DLA RODZICÓW CO TO JEST DYSLEKSJA? Dysleksja rozwojowa jest to zespół zaburzeń występujących w procesie uczenia się, czytania i pisania u dzieci o prawidłowym rozwoju umysłowym. U podstaw

Bardziej szczegółowo

Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD

Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD K A T A R Z Y N A O R K I S Z S T O W A R Z Y S Z E N I E N A R Z E C Z D Z I E C I Z N A D P O B U D L I W O Ś C I Ą P S Y C H O R U C H O W Ą Moment narodzenia

Bardziej szczegółowo

Celem wychowania przedszkolnego jest:

Celem wychowania przedszkolnego jest: Podstawa programowa Podstawa programowa wychowania przedszkolnego opisuje proces wspomagania rozwoju i edukacji dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym. Przedszkola, oddziały przedszkolne w szkołach

Bardziej szczegółowo

- Jak pomóc dziecku by lepiej się uczyło?

- Jak pomóc dziecku by lepiej się uczyło? - Jak pomóc dziecku by lepiej się uczyło? Możliwości uczenia się Pracy nauczyciela Świadomości ucznia Środowiska rodzinnego i sytuacji materialnej ucznia Wykształcenia rodziców Atmosfery klasy Grupy rówieśniczej

Bardziej szczegółowo

Ryzyko dysleksji i dysleksja rozwojowa u uczniów klas I-III. Opracowanie: prof. zw. dr hab. Marta Bogdanowicz

Ryzyko dysleksji i dysleksja rozwojowa u uczniów klas I-III. Opracowanie: prof. zw. dr hab. Marta Bogdanowicz Ryzyko dysleksji i dysleksja rozwojowa u uczniów klas I-III Opracowanie: prof. zw. dr hab. Marta Bogdanowicz PRZYCZYNY TRUDNOŚCI W CZYTANIU I PISANIU obniŝenie poziomu inteligencji zaniedbania dydaktyczne

Bardziej szczegółowo

Konstruowanie programów wspomagania rozwoju dzieci w świetle przeprowadzonej diagnozy przedszkolnej

Konstruowanie programów wspomagania rozwoju dzieci w świetle przeprowadzonej diagnozy przedszkolnej Konstruowanie programów wspomagania rozwoju dzieci w świetle przeprowadzonej diagnozy przedszkolnej Danuta Mroczyk Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Zielonej Górze I co dalej z diagnozą przedszkolną?

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY PRZEDSZKOLA PUBLICZNEGO NR 1 CALINECZKA w Policach

PROGRAM WYCHOWAWCZY PRZEDSZKOLA PUBLICZNEGO NR 1 CALINECZKA w Policach PROGRAM WYCHOWAWCZY PRZEDSZKOLA PUBLICZNEGO NR 1 CALINECZKA w Policach Podstawa prawna: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U> nr 256, poz. 2572 z późn. zm) 2. Rozporządzenie Ministra

Bardziej szczegółowo

Moje dziecko chodzi do szkoły...

Moje dziecko chodzi do szkoły... Moje dziecko chodzi do szkoły... Jak mu pomóc rozwijać samodzielność? Opracowanie: Joanna Kiedrowicz psycholog Jak pomóc dziecku oswoić szkołę? Nie zmieniaj swoich decyzji. Nie wprowadzaj atmosfery pośpiechu,

Bardziej szczegółowo

Kategorie trudnych zachowań

Kategorie trudnych zachowań Kategorie trudnych zachowań Przyczyny trudnych zachowań 1. czynniki fizjologiczne/biologiczne: -choroby, -ból, -somatyczne, -zespół PMS, -popęd seksualny; 2. czynniki psychiczne: -strach, -obniżone poczucie

Bardziej szczegółowo

Szkolenia i warsztaty dla nauczycieli i wychowawców

Szkolenia i warsztaty dla nauczycieli i wychowawców Szkolenia i warsztaty dla nauczycieli i wychowawców 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. Temat Poskromienie złośnika Kiedy dziecko się złości? Jak rodzice/wychowawcy reagują na złość dziecka? Dlaczego niektóre sposoby

Bardziej szczegółowo

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej...

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej... Zespół nadpobudliwości psychoruchowej..... Jak pracować z dzieckiem z ADHD? opracowała Beata Osial Zespół nadpobudliwości psychoruchowej ( ADHD ) to schorzenie w większości przypadków przekazywane dziedzicznie.

Bardziej szczegółowo

Psycholog szkolny Kamila Budzyńska

Psycholog szkolny Kamila Budzyńska Psycholog szkolny Kamila Budzyńska Podjęcie przez dziecko obowiązku szkolnego wiąże się z początkiem nowego, bardzo ważnego etapu w jego życiu. Przechodząc z wieku przedszkolnego w wiek wczesnoszkolny

Bardziej szczegółowo

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej, po angielsku Attention Deficyt Hyperactivity Disodrer, znany pod nazwą ADHD.

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej, po angielsku Attention Deficyt Hyperactivity Disodrer, znany pod nazwą ADHD. Zespół nadpobudliwości psychoruchowej, po angielsku Attention Deficyt Hyperactivity Disodrer, znany pod nazwą ADHD. ADHD występuje na całym świecie, we wszystkich kulturach. Zaburzenie to jest rozpoznawane

Bardziej szczegółowo

PORADNI PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W JĘDRZEJOWIE. dla Przedszkoli, Szkół i Placówek z terenu działania Poradni

PORADNI PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W JĘDRZEJOWIE. dla Przedszkoli, Szkół i Placówek z terenu działania Poradni O F E R T A PORADNI PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W JĘDRZEJOWIE dla Przedszkoli, Szkół i Placówek z terenu działania Poradni Niniejsza oferta zawiera propozycje działań z jakimi Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna

Bardziej szczegółowo

dr n. med. Magdalena Trzcińska

dr n. med. Magdalena Trzcińska DZIECKO Z NERWIAKOWŁÓKNIAKOWATOŚCIĄ TYPU 1 (CHOROBĄ RECKLINGHAUSENA): NAJWAŻNIEJSZE PROBLEMY Z PERSPEKTYWY PSYCHOLOGICZNEJ dr n. med. Magdalena Trzcińska Szpital Uniwersytecki im. dr. A. Jurasza w Bydgoszczy

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ Z ZABURZENIAMI KONCENTRACJI UWAGI (w ICD 10 zespół hiperkinetyczny)

ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ Z ZABURZENIAMI KONCENTRACJI UWAGI (w ICD 10 zespół hiperkinetyczny) ZESPÓŁ NADPOBUDLIWOŚCI PSYCHORUCHOWEJ Z ZABURZENIAMI KONCENTRACJI UWAGI (w ICD 10 zespół hiperkinetyczny) Diagnozowanie wg klasyfikacji DSM IV A 1. Sześć lub więcej z podanych niżej objawów zaburzeń koncentracji

Bardziej szczegółowo

Rola dorosłych w rozwoju dziecka. Spotkanie z rodzicami Opracowanie: Paulina Lica

Rola dorosłych w rozwoju dziecka. Spotkanie z rodzicami Opracowanie: Paulina Lica Rola dorosłych w rozwoju dziecka Spotkanie z rodzicami Opracowanie: Paulina Lica Wiek przedszkolny to okres intensywnego rozwoju dziecka. Rodzicom dane jest codzienne uczestniczenie w tym procesie. Ich

Bardziej szczegółowo

Gdy dziecko często wpada w złość

Gdy dziecko często wpada w złość ZESPÓŁ PORADNI NR 3 Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna nr 6 Specjalistyczna Poradnia Wczesnej Diagnozy i Rehabilitacji 20-863 Lublin, ul. Młodej Polski 30 tel./ fax (81) 741-09- 30; 0-501-37-00-90

Bardziej szczegółowo

Przedszkolak u progu szkoły. Informacja dla rodziców

Przedszkolak u progu szkoły. Informacja dla rodziców Przedszkolak u progu szkoły Informacja dla rodziców Dobry start w szkole jest niezwykle ważny dla rozwoju dziecka. Jeśli jest ono psychicznie i fizycznie gotowe do podjęcia nauki, bez trudu i z radością

Bardziej szczegółowo

Jak trenować z dzieckiem koncentracje uwagi?

Jak trenować z dzieckiem koncentracje uwagi? Jak trenować z dzieckiem koncentracje uwagi? Umiejętność koncentracji można ćwiczyć, ale wymaga to wysiłku zarówno ze strony dziecka, jak i rodzica wspierającego i motywującego je do tej pracy. Obranie

Bardziej szczegółowo

Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna ul.c.k.norwida 2a tel. 0 81 751 52 36 21-040 Świdnik fax. 0 81 759 15 10 e-mail: info@poradnia.swidnik.

Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna ul.c.k.norwida 2a tel. 0 81 751 52 36 21-040 Świdnik fax. 0 81 759 15 10 e-mail: info@poradnia.swidnik. ROK SZKOLNY 2015/2016 OFERTA PORADNI PSYCHOLOGICZNO PEDAGOGICZNEJ W ŚWIDNIKU I. Badania psychologiczne i pedagogiczne dzieci młodzieży oraz opiniowanie w zakresie: oceny rozwoju psychoruchowego; funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

Jak zapobiec problemom z koncentracją uwagi wśród dzieci

Jak zapobiec problemom z koncentracją uwagi wśród dzieci Jak zapobiec problemom z koncentracją uwagi wśród dzieci Uwaga jest mechanizmem, który pozwala nam koncentrować się tylko na tych aspektach rzeczywistości którymi jesteśmy zainteresowani, przypomnieć tylko

Bardziej szczegółowo

Skala Gotowości Edukacyjnej Pięciolatków (SGE-5) Arkusz Obserwacyjny

Skala Gotowości Edukacyjnej Pięciolatków (SGE-5) Arkusz Obserwacyjny Część Druga Psychometryczna analiza wyników badań standaryzacyjnych Skali Gotowości Edukacyjnej Pięciolatków (SGE-5) Skala Gotowości Edukacyjnej Pięciolatków (SGE-5) Arkusz Obserwacyjny 79 Skala Gotowości

Bardziej szczegółowo

Percepcja siebie i świata uczniów z lekkim upośledzeniem umysłowym pochodzących z rodzin pełnych i niepełnych

Percepcja siebie i świata uczniów z lekkim upośledzeniem umysłowym pochodzących z rodzin pełnych i niepełnych Percepcja siebie i świata uczniów z lekkim upośledzeniem umysłowym pochodzących z rodzin pełnych i niepełnych Percepcja, czyli świadome reagowanie na bodziec zewnętrzny, umożliwia dziecku zdobywanie informacji

Bardziej szczegółowo

Jak pomóc uczniowi z trudnościami w nauce? (przyczyny trudności, skutki, formy pomocy uczniowi)

Jak pomóc uczniowi z trudnościami w nauce? (przyczyny trudności, skutki, formy pomocy uczniowi) Jak pomóc uczniowi z trudnościami w nauce? (przyczyny trudności, skutki, formy pomocy uczniowi) W każdej klasie są uczniowie, dla których nauka to problem, którym uczenie się sprawia poważne trudności.

Bardziej szczegółowo

w Siemianowicach Śląskich na rok szkolny 2014/2015

w Siemianowicach Śląskich na rok szkolny 2014/2015 OFERTA ZAJĘĆ PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ w Siemianowicach Śląskich dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych na rok szkolny 2014/2015 ZAPISY NA WSZYSTKIE OFEROWANE ZAJĘCIA PRZYJMUJE SEKRETARIAT PORADNI

Bardziej szczegółowo

UWAGA : W KWIETNIU BEZPŁATNE 2012 ZAPRASZAMY TESTY NA UWAGI I LATERALIZACJI impulsterapia@onet. pl

UWAGA : W KWIETNIU BEZPŁATNE 2012 ZAPRASZAMY TESTY NA UWAGI I LATERALIZACJI impulsterapia@onet. pl UWAGA : W KWIETNIU BEZPŁATNE 2012 ZAPRASZAMY TESTY NA UWAGI I LATERALIZACJI impulsterapia@onet. SŁUCHOWEJ pl Czym jest metoda Integracji Sensorycznej (SI)? Do jakich dzieci jest skierowana? Integracja

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia eksternalizacyjne prawidłowe rozpoznanie kluczem do sukcesu profilaktyki

Zaburzenia eksternalizacyjne prawidłowe rozpoznanie kluczem do sukcesu profilaktyki Zaburzenia eksternalizacyjne prawidłowe rozpoznanie kluczem do sukcesu profilaktyki Prof. nadzw. dr hab. ANETA R. BORKOWSKA INSTYTUT PSYCHOLOGII UMCS Zaburzenia eksternalizacyjne Obejmują problemy z zachowaniem

Bardziej szczegółowo

WCZESNE WSPOMAGANIE ROZWOJU DZIECKA MAŁGORZATA URYNEK

WCZESNE WSPOMAGANIE ROZWOJU DZIECKA MAŁGORZATA URYNEK WCZESNE WSPOMAGANIE ROZWOJU DZIECKA MAŁGORZATA URYNEK Wczesna interwencja to zintegrowany system oddziaływań profilaktycznych, diagnostycznych, leczniczo-rehabilitacyjnych i terapeutycznych, których podmiotem

Bardziej szczegółowo

WyróŜniamy pierwotne efekty AD/HD, które niekorzystnie wpływają na społeczne i poznawcze funkcjonowanie dziecka oraz przeszkadzają w działaniach

WyróŜniamy pierwotne efekty AD/HD, które niekorzystnie wpływają na społeczne i poznawcze funkcjonowanie dziecka oraz przeszkadzają w działaniach Uczeń z nadpobudliwością psychoruchową w klasie W swojej karierze pedagogicznej chyba kaŝdy nauczyciel spotkał się z uczniem nadpobudliwym psychoruchowo. Praca z takim uczniem przysparza wielu trudności

Bardziej szczegółowo

W S P Ó Ł P R A C A PRZEDSZKOLA I SZKOŁY Z RODZICAMI SZANSĄ NA SUKCS DZIECKA

W S P Ó Ł P R A C A PRZEDSZKOLA I SZKOŁY Z RODZICAMI SZANSĄ NA SUKCS DZIECKA BoŜena Janiszewska psycholog W S P Ó Ł P R A C A PRZEDSZKOLA I SZKOŁY Z RODZICAMI SZANSĄ NA SUKCS DZIECKA DOM RODZINNY naturalne środowisko wychowawcze dziecka PRZEDSZKOLE instytucjonalne środowiska SZKOŁA

Bardziej szczegółowo

NIEPOWODZENIA SZKOLNE

NIEPOWODZENIA SZKOLNE NIEPOWODZENIA SZKOLNE Niepowodzenia szkolne, to rozbieżność pomiędzy wiadomościami, umiejętnościami i nawykami faktycznie opanowanymi przez dziecko, a materiałem, jaki powinno opanować według założeń programowych

Bardziej szczegółowo

2.Bajkoterapia jako metoda wspomagająca harmonijny rozwój dziecka w okresie przedszkolnym i wczesnoszkolnym.

2.Bajkoterapia jako metoda wspomagająca harmonijny rozwój dziecka w okresie przedszkolnym i wczesnoszkolnym. OFERTA SZKOLEŃ RAD PEDAGOGICZNYCH 1. Wpływ diety i multimediów na rozwój dziecka Najczęstsze zaburzenia rozwoju i zachowania dzieci Wpływ TV i gier komputerowych na rozwój osobowości dziecka, zaburzenia

Bardziej szczegółowo

Uczeń ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi wynikającymi z zaburzeń komunikacji językowej Opis przypadku Wychowawczyni klasy IV

Uczeń ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi wynikającymi z zaburzeń komunikacji językowej Opis przypadku Wychowawczyni klasy IV Uczeń ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi wynikającymi z zaburzeń komunikacji językowej Opis przypadku Wychowawczyni klasy IV przeglądając dokumenty swoich nowych uczniów, znalazła wśród

Bardziej szczegółowo

Aby zapobiec niepowodzeniom szkolnym już na starcie, musimy zadbać o to, aby dziecko przekraczając próg szkoły osiągnęło dojrzałość szkolną.

Aby zapobiec niepowodzeniom szkolnym już na starcie, musimy zadbać o to, aby dziecko przekraczając próg szkoły osiągnęło dojrzałość szkolną. Gdy dziecko idzie po raz pierwszy do szkoły, zarówno ono, jak i rodzice bardzo przeżywają ten moment. Wszyscy są pełni nadziei, ale także obaw. Aby nieco ostudzić emocje, dowiedz się czy Twoje dziecko

Bardziej szczegółowo

Sześciolatek w szkole. Aldona Bystrzyńska Poradnia Psychologiczno- Pedagogiczna nr 3 w Gdańsku

Sześciolatek w szkole. Aldona Bystrzyńska Poradnia Psychologiczno- Pedagogiczna nr 3 w Gdańsku Sześciolatek w szkole Aldona Bystrzyńska Poradnia Psychologiczno- Pedagogiczna nr 3 w Gdańsku Koncepcja gotowości szkolnej Gotowość szkolna ma wielowymiarowy charakter, wyznaczony przez zadania rozwojowe

Bardziej szczegółowo

Gimnazjum nr 1 im. Stanisława Wyspiańskiego w Lubaniu

Gimnazjum nr 1 im. Stanisława Wyspiańskiego w Lubaniu Gimnazjum nr 1 im. Stanisława Wyspiańskiego w Lubaniu Indywidualny Program Edukacyjno -Terapeutyczny Imię i nazwisko ucznia: Klasa. Data i miejsce urodzenia:. Wychowawca.. Indywidualny Program Edukacyjno

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników ankiety p.t. KOMPUTERY I ICH ZAGROŻENIA przeprowadzonej wśród uczniów klas młodszych (I III)

Analiza wyników ankiety p.t. KOMPUTERY I ICH ZAGROŻENIA przeprowadzonej wśród uczniów klas młodszych (I III) Analiza wyników ankiety p.t. KOMPUTERY I ICH ZAGROŻENIA przeprowadzonej wśród uczniów klas młodszych (I III) opracowały: mgr Agnieszka Kicman mgr Danuta Wiatr 2 Spis treści : 1.Wstęp... 3 2.Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

pedagog dla rodzica Wpisany przez Jolanta Osadczuk, Monika Ilnicka Szanowni Rodzice

pedagog dla rodzica Wpisany przez Jolanta Osadczuk, Monika Ilnicka Szanowni Rodzice Szanowni Rodzice DYSLEKSJA Dysleksja to specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu. Są to zaburzenia niektórych funkcji poznawczych, motorycznych, orientacji w schemacie ciała i przestrzeni, pamięci, lateralizacji

Bardziej szczegółowo