Awangarda w Edukacji

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Awangarda w Edukacji"

Transkrypt

1 Awangarda w Edukacji Magazyn o Edukacji w przyszłości. Przyszłości, która zaczyna się już jutro

2 Dwumiesięcznik - Magazyn wydawany przez Instytut Nowoczesnej Edukacji Redaktor naczelna: Małgorzata Taraszkiewicz tel Zespół redakcyjny: Agata Baj, Zuzanna Taraszkiewicz. Zdjęcie z okładki wykonała Karolina Czarska Fundacja Instytut Nowoczesnej Edukacji ul. Kaliskiego 29a, Warszawa tel Grzegorz Pytkowski - Prezes Zarządu Prof. dr hab. Paweł Rowiński - Przewodniczący Rady Naukowej Katarzyna Lotkowska - Dyrektor Zarządzający Małgorzata Taraszkiewicz - Dyrektor ds. projektów Rada Ekspertów INE: Chris Alexiou jeden z założycieli firmy Accelerated Learning Systems Hellas, działającej na terenie Grecji oraz Europy Południowej. Wykorzystuje metodę Przyspieszonego Uczenia Się, opartej m.in. na nagrodzonych Nagrodą Nobla badaniach Howarda Gardnera, jak też pionierskiej pracy Colina Rose. Metodę tę wykorzystuje się obecnie w nauczaniu języków obcych, w szkoleniach motywacyjnych, szkoleniach menedżerskich i rozwoju osobistego, pomocach naukowych dla dzieci i wielu innych dziedzinach nauczania. Robert Kozak Pełni funkcję Chief Executive Officer ekskluzywnego serwisu analitycznego dla zarządów i właścicieli globalnych firm działających na rynku Europy Środkowej i Wschodniej. Karierę zawodową zaczynał jako naukowiec na Wydziale Chemii UW. Większość życia zawodowego spędził w mediach jako dziennikarz i menadżer. 15 lat spędził w BBC, gdzie zaczynał jako korespondent, a potem stworzył i prowadził oddział BBC w Polsce. Uczestniczył w powstaniu Radia TOK FM. Wychował całe pokolenie dziennikarzy. Pracował w TVP, gdzie kierował "Wiadomościami" i "Teleexpressem". Od kilku lat jest wykładowcą w Państwowej Wyższej Szkole Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi na kierunku Dziennikarstwo. Prowadzi też szkolenia dla dziennikarzy i menadżerów zarządzających mediami. Ivar Nakken Kierownik Science Circus (Cyrku Przyrodniczego) przy Centrum Eksperymentalnym w Muzeum Przyrodniczym Jaermuseet w Norwegii. Był twórcą i kierownikiem Science Circus przy Science Centre (Centrum Eksperymentalnym) "Technoteket" przy Muzeum Technicznym w Oslo. Uczestniczył w budowie pierwszego Science Centre w Reykjaviku na Islandii. Jest nauczycielem, a przez wiele lat był również dyrektorem szkoły podstawowej. dr Olga Stankiewicz Nakken - Nauczycielka fizyki w liceum Dalane w Egersund w Norwegii. Zdobyła tytuł doktora fizyki jądrowej na Uniwersytecie Göteborgskim. Była przewodniczącą stowarzyszenia "Różnorodność przeciwko bezmyślności" (Mangfald Mot Enfald) przy Liceum Frölunda (Frölundagymnasiet), którego celem jest praca przeciwko rasizmowi i przemocy. Od lat prowadzi kursy dla nauczycieli na temat nowych metod nauczania matematyki. Pomaga mężowi przy realizacji programu Science Circus. Colin Rose - psycholog i ekspert w zakresie nowoczesnych metod uczenia się. Stworzył wiele programów szybkiego rozwoju i uczenia się dla wszystkich grup wiekowych. np. "Zabawy FundaMentalne" oraz "Młody Mistrz". Jest autorem licznych publikacji, np. "Accelerated Learning" i "Accelerated Learning for the 21st Century" ("Ucz się szybciej, na miarę XXI wieku"). Założyciel i prezes angielskiej firmy Accelerated Learning Systems, jest też doradcą uniwersytetów i koncernów. Jako członek organizacji rządowych w Wielkiej Brytanii współtworzy sieć ośrodków edukacyjnych dla rodziców. Jest członkiem zarządu brytyjskiego stowarzyszenia Kampania dla Nauki. Marek Szurawski - tłumacz, żeglarz, dziennikarz i szkoleniowiec, ekspert w zakresie rozwoju osobowości i nowoczesnych technik pracy umysłowej, w tym technik uczenia się i twórczego myślenia. Twórca Wakacyjnych Szkół Treningu Pamięci, Sprawnego Myślenia i Rozwoju oraz programu Memoriad Szkolnych - uczniowskich Mistrzostw w Zapamiętywaniu. Autor licznych tłumaczeń, programów radiowych i telewizyjnych, i dwóch bestsellerowych książek "Pamięć. Trening interaktywny" i "Pamięć i intelekt. Trening mistrzowski". Autor programów szkoleniowych dla firm, instytucji i szkół wyższych. Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, w 1999 r opłynął przylądek Horn na s/y "Zawisza Czarny". Brian Tracy - jeden z największych światowych autorytetów w zakresie zarządzania i planowania strategicznego. Jest wymieniany obok Petera Druckera, Stephena Coveya czy Jacka Welcha za jednego z najbardziej wpływowych liderów biznesu na świecie. Niezwykle kreatywny i pracowity - na świecie wydano ponad 300 programów edukacyjnych jego autorstwa! W prowadzonych przez niego seminariach wzięło udział ponad cztery miliony osób w 53 krajach, w tym zarządy i kadra menadżerska wielu koncernów plasujących się w ścisłej czołówce światowej gospodarki. Autor 42 książek przetłumaczonych na 35 języków, w tym światowych bestsellerów: "Maksimum osiągnięć", "Sposób na sukces" czy "Turbostrategie". 2

3 W czerwcu br. rząd zaprezentował analizę Polska 2030 Wyzwania rozwojowe, w której dużo miejsca poświęcono edukacji i nauczycielom. Kompetencje nauczycieli uznano za kluczowe dla jakości edukacji, aby polscy uczniowie w 2030 r. znaleźli się w pierwszej dziesiątce krajów OECD w badaniu PISA Do tego czasu 100 % dzieci powinno zostać objętych edukacją przedszkolną, powinien zmienić się system kształcenia nauczycieli, w którym więcej miejsca muszą zajmować zajęcia o charakterze praktycznym, trening umiejętności interpersonalnych oraz tematyka sposobów uczenia i motywacji do uczenia się. 3

4 Umysł nie jest naczyniem, które trzeba napełnić lecz ogniem, który należy rozniecić Plutarch 4

5 Spis treści artykułów Od redakcji... str Dlaczego o emocjach kierujących naszym życiem rozmawiamy dopiero z dorosłymi? Robert Kozak... str Akademia Sukcesu Brian Tracy International Anna Wojciechowska... str Multimedialna szkoła Ewa Prokopek... str Cinematic Ewa Martynkien... str Inteligencje Wielorakie w klasie Colin Rose i Małgorzata Taraszkiewicz... str Młody Mistrz (opr. red.)... str Dobra zabawa fundamentem rozwoju (opr. red.)... str Siedem warunków mistrzowskiego uczenia się Marek Szurawski... str Inteligencje Wielorakie. Nowe horyzonty w teorii i praktyce Recenzja książki... str. 33 Prawa autorskie zastrzeżone. Korzystanie z materiałów dozwolone do użytku własnego i pracy z uczniami; przedruki i inne formy używania materiałów są możliwe po uzgodnieniu z redakcją. 5

6 Od redakcji W tym wieku już nie dziwi nic. I mam na myśli wiek nie tyle mój, co generalnie naszego świata, który też nie jest do końca rozpoznany przez ludzkość. Za moich szkolnych czasów (ech kiedy to było!) nie znosiłam historii w takiej postaci jak była - nam uczniom podawana, ale i wtedy i później i teraz uwielbiam czytać o historii człowieka, a zwłaszcza zmianach w definiowaniu różnych koncepcji świata i o różnych naukowych podejściach, które opisują: jak działa człowiek! Do najbardziej pasjonujących historii należy poznawania mózgu Tradycyjnie przyjmuje się, że pierwszy ów organ docenił Alkmeon - uczeń Pitagorasa, ten sam, który twierdził, że kozy oddychają przez uszy. Zarówno on, jak i późniejsi myśliciele greccy mieli mętne - cytując za "Umysłem" Anthony Smitha - pojęcie o fizjologii mózgu. Wierzyli po prostu, że tkanka ta w jakiś sposób organizuje inteligencję człowieka. W rękopisie z XI wieku odnajdujemy pierwszy (w świecie zachodnim) szkic funkcji mózgu. Wymienia się tu wątrobę, serce, jądra i mózg jako "cztery główne członki ludzkie", zaś "fantazja, intelekt i pamięć" to trzy główne cechy ludzkiego psyche rezydujące w mózgu. Mimo że niekończące się wojny średniowiecza dostarczały badaczom tysięcy rozpłatanych głów, nikt nie zainteresował się najbardziej oczywistą i doskonale widoczną cechą mózgu jego zakrętami. Te przypominające jelita twory sprawiały wrażenie takiego anatomicznego chaosu, że przez wieki obrzydziły mózg większości badaczy. Wiek XIX całkowicie zmienił ich podejście. Franz Joseph Gall wysunął wówczas tezę, że określone obszary mózgu są odpowiedzialne za pewne cechy psychiczne. Tak zrodziła się frenologia, czyli próba sporządzania dokładnych map czaszki, odzwierciedlających rozmaite cechy charakteru skryte pod jej nierówną powierzchnią. Na jej podstawie rozwinęły się mikroskopia, anatomia i fizjologia. I choć frenologia odeszła do lamusa, zainteresowanie mózgiem nie osłabło ani na jotę. Miejsce lancetów zajęły lasery, a mikroskopów optycznych - elektronowe. Sprzężone z komputerem urządzenia rejestrują funkcje pracującego mózgu. Mimo to jego poznanie i zrozumienie nadal jest największym wyzwaniem stojącym przed naukami biologicznymi. Pewna ważna Osoba ze środowiska oświatowego niedawno ogłosiła publicznie iż jest tendencja, by nie uczyć faktów i informacji. Oczywiście należy uczyć, jak się uczyć. Ale jednocześnie bez przyswajania konkretnych rzeczy, treningu umysłowego, który polega właśnie na uczeniu się faktów na pamięć, nie da się wyćwiczyć innych umiejętności, jak choćby sztuki syntezy czy analizy. Ojej! To mi się skojarzyło od razu z Alkmeonem, który twierdził, że kozy oddychają przez uszy. Nawet nie wiem jak to można skomentować chyba tylko zapraszając do lektury artykułów w tym i poprzednich numerach Awangardy w Edukacji Małgorzata Taraszkiewicz i Autorzy 6

7 DLACZEGO O EMOCJACH KIERUJĄCYCH NASZYM ŻYCIEM ROZMAWIAMY DOPIERO Z DOROSŁYMI? Robert Kozak Prowadzimy zajęcia z dorosłymi ludźmi, którzy w trakcie warsztatów na temat samodyscypliny, zarządzania czasem czy pewności siebie uświadamiają sobie jak ważne jest odpowiednie wyznaczanie celów, jak ogromny wpływ na nasze działanie ma psychologiczne prawo przyciągania i konsekwentne dążenie do tego, co sobie postanowiliśmy. Gdy widzę reakcje dorosłych ludzi, uczestników warsztatów, którzy jak dzieci odkrywają te proste prawdy i potrafią zmienić swoje życie, czerpać z niego więcej i być bardziej skutecznymi, zastanawiam się dlaczego większość z nas dowiaduje się tych prawd gdy już jesteśmy dorośli. Wielu z nas zresztą nigdy nie skorzysta z dobrodziejstwa tej wiedzy, bo nigdy nie trafi na szkolenia, czy warsztaty, na których przeżywamy to, co może mieć dla nas ogromne znaczenie lub nigdy nie weźmie do ręki książki, która mówi o tych podstawowych prawach psychologii, które decydują o naszych działaniach, sukcesie, osiąganiu rezultatów itd. Prowadzę często coaching i warsztaty z autoprezentacji i wystąpień publicznych i też mam okazję obserwować jakim odkryciem dla uczestników jest uświadomienie sobie, że dobre wystąpienie zależy nie tylko od merytorycznej zawartości. Istotny element to emocje własne i emocje odbiorców forma wystąpienia. Te emocje, które decydują także o budowaniu relacji z innymi ludźmi, które decydują o naszych zachowaniach i decyzjach. Jak to jest, że żyjemy w świecie, którym rządzą emocje, a współczesna edukacja próbuje nam wmówić, że wszystko zależy tylko od wiedzy i racjonalnego myślenia. Przecież gdyby tak było, to marketing, a w szczególności działające na nasze emocje reklamy nie miałyby racji bytu, budowanie relacji w biznesie byłoby stratą czasu itd. Tymczasem emocjonalna strona naszego życia jest dominująca. To emocje decydują o naszym rozwoju, działaniach i sukcesie. Można by postawić śmiałą tezę, że współczesna edukacja zaniedbuje ten właśnie aspekt naszego rozwoju, wmawiając nam, że od wiedzy i 7

8 umiejętności tylko zależy osiąganie pragnień, celów i sukcesu. Dlatego właśnie firma doradczo-szkoleniowa Brian Tracy International, której mam zaszczyt być prezesem, podjęła wraz z Gimnazjum Pro Futuro eksperyment prowadzenia zajęć z rozwoju osobistego. Nasi eksperci weszli do szkoły i musieli dostosować programy dla dorosłych do sposobu postrzegania świata przez latków. Było to nie lada wyzwanie dla trenerów, ale opłaciło się bo satysfakcja z przeprowadzenia tej próby była ogromna. Gimnazjaliści polubili te zajęcia i nie wiem, czy zdają sobie sprawę jak ogromną wartość otrzymali, bo przecież nie myślą o tym, że takich zajęć nie mają ich rówieśnicy w innych szkołach. Oczywiście przedsięwzięcie było ryzykowne, bo mówienie o tym, że sukces w życiu zależy w dużej mierze od emocji, budowania relacji, inteligencji emocjonalnej i tym podobnych trudno mierzalnych i nieokreślonych czynników mogło doprowadzić młodych ludzi do przekonania, że nie warto się uczyć, a tego byśmy nie chcieli. Dlatego położyliśmy duży nacisk na świadomość tego, że wiedza i umiejętności są niezbędne, ale bez zrozumienie emocjonalnego aspektu naszego życia mogą się na nic nie zdać. Nie jest dla nikogo tajemnicą, że wyłączywszy może karierę naukową sukces w życiu nie jest najczęściej udziałem prymusów. Jak spojrzymy na naszych kolegów ze szkoły, to widzimy, że ci, którzy osiągnęli swoje cele, to często nie są wcale ci, którzy byli najlepsi w szkole. Nie oznacza to, że bycie prymusem przeszkadza, oczywiście tak nie jest żyjemy przecież także w świecie wiedzy i ma ona podstawowe znaczenie dla funkcjonowania w społeczeństwie. Chodzi o to, że sama wiedza nie wystarcza bo świat jest pełen dobrze wykształconych biedaków, którzy nie osiągnęli sukcesu, bo zabrakło im umiejętności budowania relacji czy inteligencji emocjonalnej. Co ciekawe, młodzi ludzie dużo bardziej podczas zajęć mieli świadomość istnienia tych czynników, niż wielu dorosłych podczas warsztatów, które prowadzimy. Czyżby naturalna świadomość tego, że relacyjność czy inteligencja emocjonalna w toku edukacji zostaje zmniejszona? Czy szkoła wmawia uczniom, że tylko od wiedzy zależy ich sukces? To śmiała teza, ale ciekawe, czy prawdziwa. Wracając do naszych zajęć w Gimnazjum Pro Futuro. Podzieliliśmy je na dwa etapy. W pierwszym uczniowie mogli doświadczyć czym jest stawianie celów i samoświadomość emocjonalna, a w drugiej prowadzonej zresztą po angielsku uczyli się jak panować nad własnymi emocjami i emocjami odbiorców podczas autoprezentacji i wystąpień publicznych. Eksperyment był ogromnym doświadczeniem dla uczniów, ale także i dla trenerów. Wielu z 8

9 nas mogło zupełnie z innej perspektywy spojrzeć no to, czym się zajmujemy. Za wcześnie jeszcze na ostateczną ocenę, ale nie mam wątpliwości, że młodzi ludzie wyposażeni w to, czego mogli doświadczyć podczas zajęć prowadzonych przez ekspertów Brian Tracy International mają znacznie lepszy start w dorosłe życie niż inni ich rówieśnicy. Akademia Sukcesu BTI dla Pro Futuro ANNA W OJCIECHO W S K A CELE AKADEMII SUKCE SU Poznanie najważniejszych zasad i koncepcji sukcesu oraz zastosowanieichw praktyce Zbudowaniepoczuciawłasnejwartościipewnościsiebie Nauka sprawdzonych technik, dzięki którym w pełni zostaniewykorzystanywewnętrznypotencjał Zmiana sposobu my śleniaiukierunkowaniego na cel Staniesię osobą kreatywną,pozytywną iotwartą Staniesię liderem iwzorem Opanowanieumiejętnościwyznaczaniacelów irobieniaplanów ichrealizacji Umiejętnekorzystaniez systematycznych planów,którewarunkująsukces Poznanieschematu wyznaczaniairealizacjiceló w Skuteczne wykorzystanietechnikskupianiawłasnejenergii 9

10 Poznaniesposobów koncentracji Poznanie najważniejszych umiejętności koniecznych do funkcjonowania jako członek zespołu Nauczeniesię radzeniasobiez nieuniknionymiwzlotamiiupadkami codzienności Uwolnieniekreatywnościpoprzez powtarzanieipraktykę Nauka stosowaniatechnikkreatywnego my ślenia Rozwinięciecech osobowościczłowieka sukcesu Umiejętność prowadzeniaprezentacjiiwystą pień publicznych PROGRAM AKADEMII SUKCESU Czas trwania Akademii Sukcesu: 10 modułó w; 1 moduł to2 lekcjex 45 min. Fundamenty Żyjemy w takichczasach,gdziemo żemy osiągnąć bardzo wiele, jeślitylko pragniemy tego dostatecznie mocno i konsekwentnie dążymy do wyznaczonych celów. Pierwszy, czasami najtrudniejszy krok, to dokładnie określić,czego chcemy. Ale dlaczego tylkoniektórzyosiągająwszystkieswoje cele,podczas gdy innitylkomarzą o lepszym życiu? "Cele są paliwem w lokomotywie osiągnięć." Szkolenia prowadzone przez Brian Tracy International wspierają uruchamianie ludzkiegopotencjau, ł czasami głęboko ukrytego we wnętrzuczłowieka oraz pokazują strategiejakosiągać sukces. 10

11 Realizacja Akademia Sukcesu BTI dla Pro Futuro tocyklwarsztatów szkoleniowych,podczas którychwspólniez m łodzieżą idlam łodzieży odkrywamy postawy sukcesu. L.p Temat Agenda Siła motywacji Definicjamotywacji Określeniepoziomów motywacjiwłasnej Funkcjonowanienaszych emocji Czym są nawyki Metody skutecznego Definicjasukcesu działania Cele wspólne dlawszystkich Najważniejszekorzyścipłynące z sukcesu Metody skutecznego uczeniasię idziaania ł Cechy lidera Zasady skutecznego działania WystąpieniapubliczneI Autoprezentacja Osiąganiecelów Definicjaceluiplanu Jak stworzyć plan realizacjicelu Jak wyznaczać terminyrealizacjicelu Jak określać wiedzę i umiejętności potrzebne do osiągnięcia wyznaczonych celów Jak konsekwentnierealizować postawione cele WystąpieniapubliczneII Dlaczego wystąpieniapubliczne Czego najbardziejboimy się ijaksobiez tym poradzić Strukturawystąpieniapublicznego Mowa ciaa, ł głos,treść przekazu Kontaktwzrokowy Kreatywność Definicjakreatywności Technikikreatywnego my ślenia Skuteczne metody rozwiązywaniaproblemów Jak korzystaćz burzym ózgów WystąpieniapubliczneIII Jak wyrażać my śliiodczucia Technikiwpływu na odbiorców Próby kamerowe Panowanie Czym są emocje nad emocjami Jak panować nad własnymi emocjami Pochodzenienegatywnych emocji jaksię ichuczymy Jak budować poczuciewłasnejwartości Koncentracja Skuteczne techniki i sposoby skupiania własnej energii i koncentracji Jak oszczędzać codzienniedodatkowe godzinyczasu Zwiększaniewłasnejwydajności Praca w zespole Zespół a grupa Czym jestwspółpraca w zespole Jak być wartościowym członkiem zespołu Jak efektywniepracować w zespole 11

12 STOSOWANE METODOLOGIE Podczas przygotowywania i prowadzenia warsztatów szkoleniowych opieramy się na materiaach ł opracowanych przez samego Briana Tracy. Wszystkie materiay ł zostay ł przetumaczone ł i zaadaptowane do warunków polskich, stanowią bazę rozwiązań dopasowywanych do projektudla m łodzieży. Stosowane podczas warsztatów metody: Wykłady Interaktywne ćwiczenia praktyczne Scenki(zmożliwościąnagraniana video) Praca indywidualna Praca w grupach kreatywnych Dyskusjamoderowane przezekspertabti Icebreakers Oglądanienagrań video Nietypowe ćwiczeniauruchamiającekreatywność Inne techniki przyspieszonego uczenia, pozwalające na szybkie i trwałe przyswajaniemateriau. ł ZALICZENIE Warunkiotrzymaniazaliczenia: Obecność na zajęciach80% Indywidualnapraca zaliczeniowa Indywidualnaprezentacja wystąpieniepubliczne Uczniowie otrzymają certyfikaty ukończenia Akademii Sukcesu Brian Tracy International. 12

13 MULTIMEDIALNA SZKOŁA Ewa Prokopek Multimedialna szkoła to oczywiście tablice interaktywne i programy, które - w sposób preferowany przez współczesnych uczniów, przyciągają do uczenia się! Poniżej zaprezentujemy znakomite programy, których autorem jest Colin Rose lider nowoczesnej edukacji. Każdy program zawiera setki przepięknych animacji, plansz graficznych, dzięki którym każda lekcja staje się niepowtarzalna! Dzieci otwierają szeroko oczy i kwitują swój zachwyt okrzykiem: wow! A w międzyczasie się uczą! Oprócz animacji w programach są: - interaktywne ćwiczenia, które pomogą uczniom zrozumieć trudne pojęcia, np. sprowadzanie do wspólnego mianownika, ułamki, przepływ prądu elektrycznego, cykl życiowy roślin, adaptację zwierząt do środowiska, czy też szereg tematów związanych z funkcjonowaniem ludzkiego ciała. Dlaczego nachylenie osi ziemskiej powoduje zmiany pór roku w trakcie jej obiegu po orbicie? Co dokładnie dzieje się po zapyleniu rośliny? - pytania kontrolne, zadania ukierunkowane na budowanie umiejętności analitycznych w oparciu o 8 podstawowych pytań programu matury międzynarodowej kształtują umiejętności krytycznego myślenia od najwcześniejszych lat szkolnych - a także zawierają moduł dotyczący uczenia się uczenia. Przyroda* Pakiet: nauczanie przyrodnicze (klasy 1-3) Pakiet: przyroda (klasy 4-6)

14 Matematyka* Pakiet: nauczanie matematyczne dla klas 1-3 Pakiet: matematyka dla klas 4-6 * pełen zakres materiału oraz cennik wszystkich pakietów dostępny jest na stronie TASK MAGIC Oprogramowanie do samodzielnego tworzenia interaktywnych lekcji również na multitablicach. Pozwala błyskawicznie wyczarować kilkanaście wariantów zadań, gier i zabaw utrwalających materiał z dowolnego przedmiotu: historii, języka polskiego, języka obcego, matematyki, nauk przyrodniczych, religii, itp. Uczniowie mogą zainstalować specjalną, darmową wersję programu na domowym komputerze. Dzięki niej będą mieli dostęp do przesyłanych przez nauczyciela ćwiczeń a praca domowa stanie się być może ich największym hobby. Interaktywne testy powtórzeniowe: ćwiczenie Test wielokrotnego wyboru pozwala stworzyć narzędzia do powtórek przed egzaminami czy sprawdzianami. Po więcej zapraszamy na strony: Tablice ożywiają lekcję i czynią ją znacznie przyjemniejszą dla uczniów Najważniejsze korzyści to większe zaangażowanie uczniów w proces uczenia British Educational Communications and Technology Agency 14

15 CINEMATIC Ewa Martynkien POSZUKIWANIA Któregoś dnia, gdy dzieci w klasie czwartej prezentowały scenki dialogowe, postanowiliśmy nagrać je na kamerę. Następnie w sali telewizyjnej, bez wstępnego montażu, prosto z kamery obejrzeliśmy nakręcony materiał. Reakcje dzieci, emocje, jakie im wtedy towarzyszyły, nasunęły mi myśl, że właśnie to jest metoda, którą mogę świetnie wykorzystać podczas lekcji języka niemieckiego. Metodę tę nazwałam metodą Cinematic. II. CO TO JEST CINEMATIC? Metoda Cinematic polega na nagrywaniu wypowiedzi uczniów w języku obcym oraz tworzeniu krótkich filmów (scenek, dialogów, prezentacji) w celu kształtowania UMIEJĘTNOŚCI JĘZYKOWYCH. Do tego celu wykorzystuje się KAMERĘ CYFROWĄ i KOMPUTER. III. JAKIE SĄ CELE METODY CINEMATIC? 1. Celem głównym jest naturalnie kształtowanie umiejętności językowych. Uczniowie utrwalają poznane na lekcjach struktury leksykalno gramatyczne, wykorzystując je w praktycznych sytuacjach. 2. W sposób naturalny uczniowie kształtują umiejętności autoprezentacji. Widzą się na filmie i wypracowują swój własny styl komunikacyjny. 3. Uczą się pracy w zespole. Mają świadomość odpowiedzialności grupowej za projekt. Uczą się dyscypliny na planie filmowym. 4. Zgłębiają tajniki programu montażowego. Po jednym dwóch projektach potrafią już właściwie sami zmontować taki film. 5. Uczą się pracy z kamerą. Wiedzą, co to jest plan amerykański, ujęcie podstawowe. 15

16 IV. DLACZEGO POWSTAŁA METODA CINAMETIC? 1. Metoda CiNEMATIC, która powstała z potrzeby dotarcia do ucznia w XXI wieku. W epoce, w której uczniowi nie wystarczy już książka, ćwiczenia, czy zeszyt. 2. Coraz częściej książkę zastępuje komputer i Internet, podające informacje w sposób o wiele bardziej atrakcyjny. Tekst zastępuje obraz. Dlatego więc powstała metoda Cinematic. 3. Metoda Cinematic powstała również dlatego, że coraz bardziej powszechne staje się stosowanie środków audio-wizualnych: komputerów, projektorów, filmów, prezentacji, czy animacji. Mamy do nich swobodny dostęp i chętnie wykorzystujemy je na lekcjach. 4. Metoda Cinematic powstała również dlatego, by stworzyć uczniom możliwość kreowania rzeczywistości. Współczesne metody nauczania aktywizują uczniów do samodzielnego zdobywania informacji, a następnie zachęcają uczniów do dzielenia się nimi na forum klasowym. Uczniowie przygotowują plakaty, foldery, prezentacje multimedialne. Dzięki czemu obok zdobywania wiedzy, wypracowują swój własny styl komunikacyjny. 5. W XXI wieku zmienia się również rola nauczyciela: który inspiruje, towarzyszy, wspiera. Nauczyciela jako mistrza. Tak jest też w metodzie CInematic. 6. Metoda Cinematic powstała również dlatego, by uczeń mógł poznać przede wszystkim swoje mocne strony i na bazie tej wiedzy pracować nad słabymi stronami wykonanej pracy. Cinematic dokładnie realizuje założenia oceniania kształtującego. JAKIE SĄ ZALETY METODY CINEMATIC? 1. Po pierwsze odgrywanie scenek, czy dialogów zyskuje realny cel. Jest nim kilkuminutowy film. A przecież w każdym filmie też odgrywa się sceny. Uczniowie zazwyczaj nie kojarzą tradycyjnego odgrywania dialogów z dialogiem przed kamerą. Tu jest jak w prawdziwym filmie. W tak zaaranżowanych zajęciach, nauczenie się tekstu na pamięć nie stanowi dla dzieci żadnego problemu. Bo gdy zadanie brzmi przygotuj scenkę, a nie naucz się dialogu na pamięć, dzieci potrafią w mig opanować materiał. I jak na prawdziwym planie filmowym, gdy coś się nie uda, możemy scenkę powtórzyć i nagrać jeszcze raz. Tu także nie ma oporów. Przecież chodzi o to, żeby powstał film. Powtarzanie staje się więc czymś naturalnym tak właśnie jest na planie filmowym; 2. Pamiętajmy, że możliwość poprawienia doskonali komunikację. Błędy w wymowie, czy końcówkach przed kamerą wykorzystywane są w sposób twórczy. 3. Wprowadzenie kamery na lekcję bądź zajęcia dodatkowe z języka obcego, daje możliwość pracy uczniom o najróżniejszych predyspozycjach. Szczególnie polecana będzie ta metoda w pracy w grupie z dziećmi o przewadze kinestetyków i słuchowców, którzy podczas tradycyjnych zajęć często odczuwają dyskomfort, 16

17 wynikający z odmiennego sposobu przyswajania wiedzy. Co więcej właśnie ci uczniowie będą mogli wreszcie się wykazać, bo dla nich nauka poza ławką szkolną jest najlepszym i nie rzadko jedynym sposobem, by czegoś się nauczyć. Istnieje tu także możliwość łączenia wiedzy z różnych przedmiotów (plastyka, geografia, muzyka, technika). Jeśli trzeba zrobić kartę dań, czy plakat na wystawie przed sklepem, wykorzystamy zdolności plastyczne. Gdy przygotowujemy show, mogą to być elementy muzyczne. CZEMU SŁUŻY WSPÓLNA OCENA NAGRANIA? 1. Po wykonaniu zadania oglądamy wspólnie materiał. To bardzo ważny moment. Oglądając materiał razem ma się poczucie wspólnoty. Nauczyciel swobodniej może omówić, co było mocną, a co słabą stroną wykonanego projektu. 2. Dzieci zupełnie inaczej podchodzą do tego typu oceny. To nie tylko kwestia umiałem nie umiałem. Przede wszystkim słyszą się i widzą. W procesie nauczania języka obcego to bardzo ważne. Uczniowie sami wychwytują swoje błędy. 3. Spontanicznie kształtuje się ocena koleżeńska. Powstają pozytywne emocje. 4. Nauczyciel swobodniej może omówić, co było mocną, a co słabą stroną wykonanego projektu. Tworzy się więc ocena kształtująca. 5. A kiedy rozdamy dzieciom kwestionariusze talentów, zobaczymy, że oprócz umiejętności językowej, metoda Cinematic pozwala naszym uczniom poszerzyć ich definicję zdolności. JAK TWORZY SIĘ POCZUCIE SUKCESU? Korzyści, płynące z metody filmowania są ogromne. 1. Powstał przecież film, którym można pochwalić się rodzicom, czy znajomym. Jest bardzo prawdopodobne, że uczniowie obejrzą dzieło wspólnie z rodzicami, a więc wrócą tym samym do przerobionych treści. Znów sobie utrwalą to, czego się nauczyły. 2. Jeśli jest możliwość, można film umieścić na stronie internetowej szkoły. To dodatkowe wyróżnienie dla uczniów. Taki film można przecież ściągnąć z Internetu! 3. powielenie filmu na płyty CD czy DVD daje możliwość rozdania go wśród znajomych i rodziny. 4. Można zorganizować szkolny czy międzyszkolny festiwal filmów obcojęzycznych, gdzie zwycięzcom wręczymy Oskarki. Autorka metody, Ewa Martynkien jest germanistką UW oraz dyplomowanym reżyserem i scenariopisarzem AFiTu. Na co dzień uczy języka niemieckiego. Jest też członkiem niezależnej grupy filmowej Ex Nihil, za metodę cinematic otrzymała Certyfikat Jakości nadany przez Komisarza Unii Europejskiej i Ministra Edukacji w 2007 roku. Informacje na temat metody można znaleźć w czasopiśmie Języki Obce w szkole nr 3/

18 INTELIGENCJE WIELORAKIE W KLASIE Małgorzata Taraszkiewicz i Colin Rose Jeśli dziecko nie uczy się w sposób w jaki nauczasz, wtedy musisz nauczać je w ten sam sposób w jaki się uczy Rita Dunn (cytat z książki Anne Bruetsch Multiple Intelligences Lesson Plan Book ) Teoria Wielorakich Inteligencji Howarda Gardnera zrewolucjonizowała sposób myślenia o inteligencji i samym uczeniu. Przez ponad wiek psychometrycy lub osoby testujące inteligencje, zauważyli stałą cechę testy IQ wykazały, że jesteś albo mądry albo normalny albo wadliwy. Gardner pokazuje, że inteligencja jest wielopłaszczyznowa i dynamiczna wykraczająca poza zdolności lingwistyczno logiczne, które tradycyjnie testujemy i oceniamy w szkołach. W swojej ostatniej książce Zredefiniowana Inteligencja Inteligencja Wieloraka Gardner ostrożnie kładzie nacisk na kulturowe w przeciwieństwie do czysto genetycznych czynniki kształtujące rozwój intelektualny jednostki: 18

19 Obecnie wyobrażam sobie inteligencje jako biopsychologiczny potencjał przetwarzania informacji, który można aktywować w otoczeniu kulturowym, aby skutecznie rozwiązywać problemy lub tworzyć produkty wartościowe dla kultury...inteligencje nie są rzeczami, które można zobaczyć czy policzyć. Inteligencje są potencjałami przypuszczalnie neurologicznymi które można aktywować w zależności od wartości występujących w danej kulturze, szansach dostępnych w danej kulturze oraz poszczególnych decyzjach podejmowanych przez poszczególne osoby oraz/i ich rodziny, nauczycieli oraz otoczenie. (Gardner, 1999) Gardner obecnie rozróżnia osiem inteligencji, każda z nich jest uznana przez niego jako posiadane od urodzenia. Jednakże Gardner podkreśla, że nie ma dwóch ludzi którzy mają dokładnie taką samą kombinację inteligencji. Wspomniane wcześniej osiem inteligencji to: lingwistyczna, logiczna, muzyczna, przestrzenna, kinestetyczna, interpersonalna, intrapersonalna, oraz naturalistyczna. Rozmiar w jakim dana inteligencja się rozwinie u danej osoby jest w dużym stopniu zależna od edukacji oraz kultury, w której się wychowała dana osoba. Nauczanie w sposób, w jakim uczy się uczeń Teoria inteligencji wielorakiej zmusza do przemyślenia sposobu w jaki nauczyciele powinni podchodzić do przedmiotów i tematów, których uczą. Jeśli dzieci nie są w stanie uczyć się w sposób, w jaki są nauczane, wtedy nauczyciel powinien uczyć je we właściwy dla tych dzieci sposób. Kierowani zróżnicowanymi profilami intelektualnymi uczniów w danej klasie, nauczyciele muszą zrezygnować z jednego stylu nauczania dla wszystkich uczniów, na rzecz bardziej dopasowanego do indywidualnych potrzeb uczniów podejścia wykorzystującego teorie inteligencji wielorakich. W swojej książce Gardner zidentyfikował dostępność nowych i elastycznych technologii jako jeden z faktów, który sprawi, że indywidualnie skonfigurowana edukacja stanie się z czasem rzeczywistością Kiedy już rodzice nauczą się, że jest kilka metod nauczania większości przedmiotów i tematów, zamożne rodziny nabędą materiały do użytku domowego. Oczywiście nacisk będzie też kładziony na szkoły, żeby posiadały Osiem sposobów nauczania teorii Pitagorasa albo Osiem metod nauki filozofii Platona. Nie będzie możliwe, aby nauczyciel powiedział nauczyłem ich dobrze, ale on/ona nie potrafili posiąść tej wiedzy. Zamiast tego wszyscy biorący czynny udział w nauczaniu będą umotywowani, aby znaleźć najlepszą i dobrze funkcjonującą metodę nauczania dla danego ucznia mającego nauczyć się konkretnego zagadnienia, a stworzona metoda nauczania posłuży jako podstawa tworzenia następnych metod w przyszłości. Pomimo że Gardner pisze, że o indywidualnie skonfigurowanej edukacji jako sprawie przyszłości, część nauczycieli stosuje już obecnie teorie inteligencji wielorakiej we własnych klasach. Teoria inteligencji wielorakiej nie wskazuje jedynego słusznego podejścia w nauczaniu. Sam Gardner jest ostrożny we wskazywaniu co jego zdaniem jest lepsze. 19

20 Gardner wyraźnie mówi, że to nauczyciele są tymi osobami, które mają podejmować najważniejsze decyzje w tym procesie nauczania i decydować o tym w jakim stopniu można zastosować teorie inteligencji wielorakich we własnych praktykach nauczania. Koncepcja inteligencji wielorakich zrodziła się jako teoria psychologiczna koncentrująca się na indywidualnych różnicach w sile i sposobie prezentacji. Gardner twierdzi, że nie ma bezpośredniego połączenia pomiędzy teorią naukową i zestawem edukacyjnych posunięć. W przypadku, gdy nauczyciel decyduje się na wdrożenie teorii o inteligencji wielorakiej w codziennych zajęciach klasowych, musi taki etap rozpocząć określeniem jakie typy inteligencji posiadają uczniowie, których będzie uczył. Od standardowych testów inteligencji do profili inteligencji Gardner twierdzi, że większość ludzi, kiedy słyszy o teorii wielorakich inteligencji, instynktownie zadaje pytanie: jak tak nienamacalne inteligencje jak cieleśnie- kinestetyczna oraz interpersonalna można zmierzyć i zweryfikować. Jednakże mierzenie nie jest dobrym określeniem czynności jaką wykonują nauczyciele w celu określenia inteligencji wielorakiej poszczególnych uczniów. (mowa tu o tradycyjnym sposobie w jaki nauczyciele określają inteligencje uczniów). Jak mierzyć - jak efektywnie uczeń uczy się nowej piosenki albo jak efektywnie uczeń wyraża swoje zdanie w grupie. Jako że standardowe testy mające na celu uzyskanie wyników oraz rezultatów porównawczych na dużej populacji uczniów nie nadają się do pomiarów wielu z tych inteligencji, do ich pomiaru należy zastosować bardziej ekspansywne i wielopłaszczyznowe podejście. Metody podejścia, które uważamy za najskuteczniejsze mówi Gardner powinny docelowo szukać najlepszych metod i umiejętności w rozwiązywaniu problemów lub w dopasowywaniu produktu do poszczególnych ludzi w ramach całego zakresu materiałów. Metody podejścia, o których pisze Gardner są zależne od kontekstu, w jakim występują. Tak jak w procesie nauczania należy wziąć pod uwagę mnogość sposobów, w jakie dzieci się uczą, tak więc należy poczynić założenia bazujące na zróżnicowaniu poszczególnych uczniów: Zamiast doprowadzać uczniów do z gotowych założeń, jak zrobiliby to psychometrycy (często dla zrozumiałych celów), dopasujmy te założenia do potrzeb dzieci. Gardner i jego współpracownicy przedstawili uczniom gotowe założenia tworząc bogate otoczenie, określanej mianem Spectrum Classroom czyli klasy-spektrum. W takiej klasie dzieci mogły by w sposób naturalny używać dowolnej liczby swoich inteligencji i przedstawiać obserwatorom, jak to określa Gardner obfitość i wysokie zaawansowanie ich interakcji oraz ich zakresu posiadanych inteligencji. Część materiałów zawiera elementy środowiska naturalnego, gry planszowe, przedmioty plastyczne, instrumenty muzyczne, ćwiczenia fizyczne, taniec oraz budowanie. Kiedy dziecko unika pewnych czynności lub materiałów, Gardner i jego współpracownicy przedstawili techniki pomostowe. Dla przykładu jeśli dziecko nie chciało opowiedzieć historyjki związanej z oglądanym rysunkiem, wtedy otrzymywało od nas przedmioty umożliwiające zbudowanie dioramy. Diorama miała służyć jako pomost dzięki niej dziecko mogło opowiedzieć nam, co się działo z ludźmi i zwierzętami w dioramie. 20

21 Tak samo jak klasy - spektrum, tak i muzea dla dzieci mogą służyć jako otoczenia bogate w kontekst, w których dzieci mogą uaktywnić różne inteligencje poprzez interakcje z różnymi przedmiotami. Obserwując dzieci w takim otoczeniu, według Gardnera, można uzyskać surowy obraz posiadanych przez te dzieci inteligencji, w danym momencie ich życia. Gardner używa tego samego rozumowania, aby ocenić profile inteligencji u ludzi dorosłych. Dobry moment na pomiar posiadanych przez daną osobę inteligencji następuje, gdy ta osoba jest przeniesiona w nowe otoczenie. Gdybym został wysłany do trzech regionów Australii interior, rejon Wielkiej Rafy czy miasto na wybrzeżu. I gdyby poddać obserwacji moje poczynania, można by wyciągnąć wiele wniosków odnośnie moich inteligencji tak samo, jak wiele wniosków dotyczących reprezentowanych przeze mnie głupoty wielorakiej. Wydobywanie Inteligencji w klasie Zgodnie z teorią Gardnera, nauczyciele mogą wydobyć inteligencje poszczególnych uczniów w klasie - pokój spektrum czy muzeum dla dzieci, pomimo, że są idealnym miejscem, aby tego dokonać wcale nie są nieodzowne: Powinno być możliwe uzyskanie w miarę dokładnego obrazu intelektualnego profilu danej osoby bez względu na to czy ma 3 lata czy też 13 na przestrzeni miesiąca czasu, podczas gdy obserwowany uczeń znajduje się w normalnej klasie i zajmuje się zwykłymi czynnościami. Dzienny czas obserwacji może się wahać w zakresie od 5 do 10 godzin. Pośród wielu nauczycieli, którzy napisali książki na temat wdrażania teorii inteligencji wielorakich Gardnera, znalazł się David Lazear. W 1990 roku wydał on książkę Siedem sposobów zdobywania wiedzy: Nauczanie teorii Inteligencji Wielorakich, w której opisuje profile indywidualne jako określanie silnych i słabych stron ucznia, poprzez co można dać nauczycielom konkretne wskazówki. Taki indywidualny profil wskaże metody najpełniejszego wykorzystania potencjału posiadanych przez danego ucznia inteligencji. W początkowych latach nauki taki profil pomógłby określić sposoby rozwoju pełnego spektrum inteligencji w sposób jak najbardziej kompletny. Anne Bruetsch, autorka książki z 1995 roku Plan lekcji z wykorzystaniem Inteligencji Wielorakich, ostrzega przed wykorzystywaniem inteligencji w nieprecyzyjny sposób. Zamiast tego zachęca nauczycieli, aby zapoznali się z silnymi oraz słabymi stronami każdego z uczniów. Nie ma dla mnie zbyt dużego znaczenia wiedza o tym jak silna lub słaba jest dana osoba w przypadku poszczególnych inteligencji. Dla mnie jako nauczyciela, najważniejsza jest świadomość ekstremów. Mogę użyć takiej informacji w celu zaplanowania zajęć w oparciu o świadomość posiadanych przez moich uczniów umiejętności (silnych i słabych stron każdego z uczniów) i bazując na tej wiedzy łączyć uczniów w pary lub grupy. 21

22 Bruetsch w dalszej części tłumaczy jak świadomość posiadanych przez jej studentów umiejętności pozwala na rozwój poszczególnych inteligencji u poszczególnych uczniów. Czasami, kiedy chciałabym połączyć uczniów o różnych umiejętnościach oraz słabych stronach tak, aby dzięki współpracy ucznia ze słabiej rozwiniętą daną inteligencją, uczniowie uczyli się nawzajem od siebie. Należy pamiętać, że posiadane inteligencje nie są statyczne. Jak można wykorzystać obecny profil posiadanych przez ucznia inteligencji, lub jak sugeruje Bruetsch, w jaki sposób nauczyciele mogą zdobyć świadomość słabych i mocnych stron uczniów? Lazear kładzie nacisk na znaczenie zastosowania materiałów szkoleniowych dopasowanych do poszczególnych inteligencji, ma to znaczenie przy założeniach prezentowanych w systemie symboli albo języku używanym przez daną inteligencję, która jest testowana. Na przykład, Lazear tłumaczy, że żaden nawet najbardziej dokładny opis słowny czynności fizycznej nie może posłużyć do dokładnego przetestowania inteligencji cielesno kinestetycznej. Język albo system symboli systemu cielesno kinestetycznego - jak pisze autor jest w samym sobie fizycznym ruchem i trzeba go poprzez taką czynność testować (np. taniec) Lazear sugeruje, aby nauczyciele używali gier i zagadek/łamigłowek (takich jak np. kostka rubika, zagadki, albo zabawy wymagające wysiłku ruchowego), ale w formie języka dopasowanego do inteligencji posiadanych przez dzieci w ich klasie, co pozwoli dotrzeć do poszczególnych uczniów przez jego profil kognitywny. Inteligencja wieloraka w klasie Jakikolwiek artykuł dotyczący inteligencji wielorakich byłby niekompletny bez wzmianki o niebezpieczeństwach związanych z przypisywaniem ludziom pewnych cech, co może przyczynić się do upadku całego systemu. Gardner przestrzega przed tworzeniem baterii krótkich testów mających na celu pomiar inteligencji. W takich testach jak twierdzi Gardner zainteresowania są często mylone z umiejętnościami. Gardner zwraca też uwagę na potencjalne zyski jak i niebezpieczeństwa identyfikacji obecnego profilu inteligencji danej osoby. Pomimo że świadomość silnych i słabych stron może być pomocna i dawać możliwość wprowadzenia ludzi w stan osobistej refleksji, co może być bardzo produktywne. Takie działania dają przyzwolenie ludziom na wyznaczanie sobie i innym ograniczeń zarówno podświadomie jak i świadomie. W nawiązaniu do inteligencji wielorakich, proces znakowania jest wątpliwie zwodniczy w sensie, że implikuje on, że profil inteligencji danej osoby jest stały i statyczny, a także jak ujął to Gardner dokładnie wiemy jak docierać do poszczególnych inteligencji. Jednakże inteligencje są niestałe, ulegają zmianom związanym z naszymi doświadczeniami życiowymi. Nasze inteligencje są na tyle skomplikowane, że nie da się ich w pełni przeanalizować używając ołówka i kartki, fotografia danej osoby też nie jest wystarczająco reprezentatywna, jeśli mamy zamiar analizować daną osobę i jej dotychczasowe życie. Gardner kładzie nacisk na wagę przeprowadzania obserwacji dzieci w otoczeniu wielopłaszczyznowym (takim jak klasy spektrum, muzea dla dzieci itp.). 22

23 Jeśli poproszono by mnie, abym ocenił inteligencje posiadane przez daną osobę nie byłbym w pełni usatysfakcjonowany dopóki bym nie miał możliwości zaobserwowania jak taka osoba rozwiązuje problemy w różnych otoczeniach... nawet wtedy nie mógłbym zagwarantować, że stworzony przeze mnie profil byłby aktualny za rok czy za 2 lata. Próba oznakowania inteligencji fałszywie zakłada, że my wiemy bez cienia wątpliwości, które inteligencje są w danym momencie zaangażowane, ale po dziś dzień nie jesteśmy w stanie tego potwierdzić ze stuprocentową pewnością. Dopóki nie uda nam się wyszczególnić, które zwoje nerwowe są odpowiedzialne za działania poszczególnych inteligencji, do tego czasu nie możemy ze stuprocentową pewnością powiedzieć, które inteligencje zostają zaangażowane w konkretnym przypadku. Istotnym problemem dla nauczycieli jest, pomijając wiele aplikacji teorii inteligencji wielorakich, czy ta teoria może być zmobilizowana do celów wywołania konkretnych konsekwencji w edukacji. Świadomość posiadanych przez ucznia kognitywnych słabych i mocnych stron wraz ze zrozumieniem wielu sposobów, w jakie można zaprezentować świat na bazując na teorii inteligencji wielorakich Gardnera jest kluczowa na początkowym etapie... 23

24 to jedyny w Polsce kompleksowy program dla uczniów, pomagający w rozpoznaniu własnego stylu uczenia się oraz dopasowaniu odpowiednich technik uczenia się, aby uczyć się szybko i skutecznie we własnym stylu! Z uczeniem się jest jak z preferencjami kulinarnymi, ubieraniem się czy wybieraniem sposobu spędzenia wolnego czasu każdy z nas ma swoje osobiste, ulubione menu. Jedne rzeczy lubimy bardziej,inne mniej,jeszcze innych nie znosimy. Z uczeniem jest dokładnie tak samo: każdy ma swoje osobiste menu uczenia się,którego podstawę tworzy przede wszystkim neurologiczna baza, osobnicza konstrukcja naszych zmysłó w im ózgu. Poznanie w łasnego menu uczenia się równa się posiadaniu klucza do sukcesu w uczeniu się! Oto mini przewodnik po programie: M oc pewności siebie. Krok pierwszytokonieczność mentalnego przygotowaniasię do uczenia się nabraniapewnościsiebie,że się uda,że dam radę,że potrafię! I koncentracja na faktach jakzebrać informacjena wymagany w szkoletemat? W tejczęści poznasz wzrokowe,słuchowe ikinestetyczne(dotykowo-czuciowe)sposoby uczeniasię.wybierz coś w zależnościod kanału,w którym lubiszpracować.woliszcoś oglądać? słuchać? czytać na głos? czy budować lubruszać się? Jesteś wzrokowcem, słuchowcem czy kinestetykiem? Dla każdego typu istniejąskuteczne technikiuczeniasię!poznajjeiucz się efektywniezgodnieze swoim systemem odbieraniaś wiata! S tart czas działania! Najpierw zrób testizdiagnozujwłasny profilinteligencji!zdziwiony?! Tak!każdy z nas ma własny profilinteligencji,w czym ś jestbardzo dobry,w czym ś nieco mniej Każdy profilinteligencjijestdobry!naucz się uczyć we wł asnym stylu,poznawajteż inne style im więcej,tym lepiej! T R eraz pamięć.tu poznasz najważniejszetechnikizapamiętywania. Po co się m ęczyć i wkuwać na wszystkojestsposób zapamiętujsłowa, liczby,wydarzeniakorzystającz metod,któredziaaj ł ąod tysięcylat.poznasz też zasady planowaniaizasady organizacji powtórek bo bez tego anirusz zecz w tym, żeby udowodnić. S prawdź swoją wiedzę,oceń sam pracę domow ą, zanim jąoddasz nauczycielowi.naucz się budować bank pytań,a w ogólemo że najlepiej zostań mistrzem egzaminów! Dla Ciebie-do wyboru,dziesiątkipomocnych podpowiedzi,jak przygotować się do egzaminów ijakjezdawać. Poznasz też sprawdzone technikiuczeniasię ortografii. Z astanó w się! jaksię uczysz?!czy Twoje metody uczeniasą skuteczne? Wiesz, pamiętasz,jesteś pewny siebieizadowolony? Mo że wartocoś zmienić,aby osiągać jeszcze lepsze rezultaty? Więcej w w w. mi strz.edu.pl 24

25 Dobra zabawa fundamentem wielostronnego rozwoju dziecka! Z prawdziwą przyjemnością przedstawiamy nowoczesny program edukacyjny dla dzieci w wieku od 0 do 6 lat Zabawy FundaMentalne. Program ten odpowiada na pytanie: Jak tworzyć wielostronnie stymulujące środowisko edukacyjne dla dzieci? Zabawy FundaMentalne są opracowane zgodnie z potrzebami dzieci w danym okresie rozwojowym i zgodnie z nowoczesną wiedzą o rozwoju dziecka. W konstrukcji scenariuszy zabaw wykorzystano najbardziej dynamiczne i efektywne formaty wspierania rozwoju i przyspieszonego uczenia się. Program zabaw jest tak zaplanowany, aby dostarczać dziecku wszechstronnej stymulacji zmysłów (smaku, węchu, słuchu, wzroku, dotyku i równowagi) oraz by dziecko rozwijało się wielostronnie pod względem aktywizacji różnych rodzajów inteligencji zgodnie z teorią Wielorakich Inteligencji autorstwa Howarda Gardnera. Są to zabawy, które rozwijają językowo, rozwijają logiczne myślenie i myślenie matematyczne, wyobraźnię przestrzenną, muzykalność i słuchanie, koordynację ruchową i zręczność manualną, umiejętności społeczne, a także kreatywność i poczucie własnej wartości. Wiele zabaw wykorzystując naturalne predyspozycje dzieci, stanowi wprowadzenie do nauki liczenia, czytania, pisania i koordynacji oko-ręka, czyli umiejętności, które przydadzą się z całą pewnością dziecku w dalszej edukacji, a które można (i trzeba) stymulować od najwcześniejszych lat życia dziecka. Każda zabawa jest opisana jak na karcie poniżej: Tytuł zabawy, określenie wieku dziecka, opis zabawy, pogłębienie informacji jak ta zabawa wpływa na umiejętności uczenia się. Na dole karty zawsze jest informacja której sfery rozwoju zabawa ta dotyczy (na tej karcie jest zabawa dotycząca rozwijania zmysłu słuchu), wskazówki co można dodatkowo robić i jeszcze jedno, czyli rada na zakończenie. Także praktycznie w całym zestawie jest dużo więcej niż 400 zabaw! 25

26 Dlaczego polecamy Zabawy fundamentalne? Cel zabaw i składowe klocki, z których jest zbudowany program, najlepiej ilustruje poniższa piramida. Celem jest szczęście dziecka, a rozwój oparty jest na wartościach takich jak: szacunek dla innych, miłość i życzliwość oraz odwaga i szczerość. Ufność, współpraca i przyjaźń oraz wytrwałość i optymizm to cechy charakteru, które w szczególny sposób są podkreślane i budowane. Niżej opisane są umiejętności i fundamenty rozwoju. 26

27 Program stanowi znakomity przewodnik dla rodziców i dziecka, który prowadzi ich od jednej do następnej przygody, służącej odkrywaniu świata, lepszej komunikacji językowej i emocjonalnej, społecznej, nabywaniu coraz to nowych kompetencji, rozwijania wszystkich zmysłów, wszystkich rodzajów inteligencji i kształtowaniu aktywnej, twórczej postawy wobec siebie i otoczenia. prof. Marta Bogdanowicz, psycholog dziecięcy 27

28 Przykład Karty z zabawą Coś w ten deseń 1 to pierwsza z serii książeczek rozwijających wszechstronnie zdolności językowe dziecka. Zabawy zostały tak dobrane, aby dziecko rozwijało słownictwo, uczyło się myśleć logicznie i rozumieć sens wypowiedzi innych osób. Umiejętność prezentacji swojej wiedzy jest kluczowa dla osiągnięcia przez dziecko sukcesu w szkole. Umiejętności i możliwości językowe dziecka mają decydujący wpływ na jego karierę szkolną. Czego dziecko może nauczyć się w czasie zabaw z tej książeczki? Oto lista: dzielenie na kategorie myślenie logicznego nazwy przedmiotów codziennego użytku nazwy wykonywanych czynności orientacja przestrzenna ciała opisywanie różnych cech przedmiotów osobiste zaangażowanie rozpoznawanie przedmiotów na obrazku rozróżnianie kolorów układania puzzli współpraca słuchanie poleceń i wykonywanie zadań zgodnie z nimi Jak się bawić z wykorzystaniem Zabaw fundamentalnych? 1. wybierz zestaw Zabaw fundamentalnych 1 lub 2 odpowiedni do wieku dzieci 2. przeczytaj tekst w podręczniku Zabawa jest nauką, który pasuje do wieku dzieci oraz rozdział zasady wykonywania ćwiczeń 3. zapoznaj się z zabawami, które są opracowane dla wybranego wieku dziecka 4. wybierz odpowiednią grupę zabaw dostosowaną do edukacyjnego planu działania 5. wykorzystaj scenariusz zabawy wprost lub jako inspirację 28

29 O autorach programu i zawartości Ten znakomity zestaw 400 zabaw opracowali Colin Rose i Gordon Dryden Colin Rose jest założycielem i prezesem angielskiej firmy Accelerated Learning Systems. Jest członkiem organizacji rządowych i zarządu Stowarzyszenia Naukowego pod patronatem rządu brytyjskiego Kampania na rzecz uczenia się (Campaign for Learning)..Współtworzył narodową sieć ośrodków zajmujących się edukacją rodziców. Jest również członkiem Autor wielu książek, które stały się światowymi bestsellerami, jak również programu Champs dla uczniów w wieku lat; w Wielkiej Brytanii program używany jest w ponad 45% szkół. Gordon Dryden jest światowej sławy pisarzem i badaczem istoty nauczania we wczesnym dzieciństwie, a także producentem telewizyjnym i dziennikarzem. Jest też współautorem książki Rewolucja w uczeniu, która stała się bestsellerem na świecie. Opis szczegółowy pakietu Zabawy fundamentalne Pierwsza część programu skierowana do opiekunów dzieci w wieku od urodzenia do 2 lat. Zestaw zawiera: Podręcznik dla rodziców Karty z zabawami - 95 scenariuszy Karty do stymulacji wzroku (na płycie CD-ROM) Karty do nauki czytania (na płycie CD-ROM) Druga część programu przeznaczona jest dla opiekunów dzieci w wieku od 2 do 6 lat. Zestaw zawiera: Podręcznik dla rodziców Karty z zabawami 289 scenariuszy zabaw Gry i karty słowne do nauki czytania (na płycie CD-ROM) Gry i karty matematyczne do nauki liczenia (na płycie CD-ROM) Szablony do nauki pisania (na płycie CD-ROM) Gorąco polecamy! więcej 29

30 Zapraszamy także do zapoznania się z bezpłatnym magazynem internetowym Wielka Zabawa, w którym znajdziecie Państwo wiele informacji na temat nowoczesnej edukacji małego dziecka, inspiracje dla zabaw, które rozwijają wielostronnie potencjał dziecka, jego zdolności i talenty oraz pomagają w wychowaniu szczęśliwego dziecka. 30

PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI. realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości. nr. POKL.09.01.

PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI. realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości. nr. POKL.09.01. Mołodiatycze, 22.06.2012 PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości nr. POKL.09.01.02-06-090/11 Opracował: Zygmunt Krawiec 1 W ramach projektu

Bardziej szczegółowo

Program zajęć z zakresu doradztwa zawodowego realizowanego w ramach projektu Na kryzys światowy SZOK zawodowy

Program zajęć z zakresu doradztwa zawodowego realizowanego w ramach projektu Na kryzys światowy SZOK zawodowy Program zajęć z zakresu doradztwa zawodowego realizowanego w ramach projektu Na kryzys światowy SZOK zawodowy Opracowali doradcy zawodowi: Ewa Szczerbetka, Grażyna Śliwa (WG POMYSŁU WŁASNEGO ZGODNIE Z

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM EFEKTYWNEGO UCZENIA SIĘ

SZKOLNY PROGRAM EFEKTYWNEGO UCZENIA SIĘ SZKOLNY PROGRAM EFEKTYWNEGO UCZENIA SIĘ Szkoła Podstawowa im. Jana Pawła II w Kowalach Oleckich opracował zespół w składzie: Jadwiga Lizanowicz Mirosław Mularczyk Teresa Truchan Urszula Kołodzińska Kluczem

Bardziej szczegółowo

Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego.

Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego. Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego. Autorka : Aleksandra Kozioł Tutoring jest metodą edukacji zindywidualizowanej, polegającą na bezpośrednich i systematycznych spotkaniach tutora z uczniem.

Bardziej szczegółowo

Program Coachingu dla młodych osób

Program Coachingu dla młodych osób Program Coachingu dla młodych osób "Dziecku nie wlewaj wiedzy, ale zainspiruj je do działania " Przed rozpoczęciem modułu I wysyłamy do uczestników zajęć kwestionariusz 360 Moduł 1: Samoznanie jako część

Bardziej szczegółowo

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Broszura informacyjna dla rodziców W okresie nauki w szkole podstawowej dziecko będzie pisało standaryzowane sprawdziany umiejętności czytania

Bardziej szczegółowo

Wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów klas V-VI SP nr 1 i SP nr 2 w Mińsku Mazowieckim Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju i

Wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów klas V-VI SP nr 1 i SP nr 2 w Mińsku Mazowieckim Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju i Wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów klas V-VI SP nr 1 i SP nr 2 w Mińsku Mazowieckim Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju i Pomocy Q Zmianom Urząd Miasta Mińsk Mazowiecki Projekt finansowany ze środków

Bardziej szczegółowo

Uczenie się języka obcego przez dzieci Monika Madej

Uczenie się języka obcego przez dzieci Monika Madej Uczenie się języka obcego przez dzieci Monika Madej Plan prezentacji pytania: - Jak dzieci uczą się języka obcego? - Jak rodzic może uczyć języka obcego swoje dziecko? - Jak sprawić, aby dziecko polubiło

Bardziej szczegółowo

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności

Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Twoje dziecko i standaryzowane formy sprawdzania umiejętności Interpretacja wyników w skali standaryzowanej W okresie nauki w szkole podstawowej dziecko będzie pisało standaryzowane sprawdziany umiejętności

Bardziej szczegółowo

ZABAWY FUNDA- MENTALNE

ZABAWY FUNDA- MENTALNE INSPIRACJE JAK? UCZYĆ UCZNIÓW UCZENIA SIĘ ZABAWY FUNDA- MENTALNE Colin Rose i Gordon Dryden Seria INSPIRACJE Jak uczyć uczniów uczenia się Cz. 4 Zabawy FundaMentalne Materiały dla nauczycieli edukacji

Bardziej szczegółowo

mówić żadnym ludzkim językiem. Nie wiedziałoby miałoby wspomnień i planów na przyszłość. Nasze

mówić żadnym ludzkim językiem. Nie wiedziałoby miałoby wspomnień i planów na przyszłość. Nasze w w w. t o r u n. a k n. p l mówić żadnym ludzkim językiem. Nie wiedziałoby miałoby wspomnień i planów na przyszłość. Nasze, błyskotliwych karier, czy możliwości realizowania Akademia Nauki jest instytucją

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia na rozgrzewkę

Ćwiczenia na rozgrzewkę Ćwiczenia na rozgrzewkę DOKĄD ZMIERZA EDUKACJA XXI WIEKU? Co ma wspólnego uczenie się z wielbłądem doprowadzonym do wodopoju? Oroooo czyli o różnych aspektach tworzenia atmosfery sprzyjającej uczeniu

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Dlaczego orły nie pływają. O wspieraniu talentów i zdolności u dzieci Magdalena Zientalska Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 27 września 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET

Bardziej szczegółowo

BUILDING CULTURAL AWARENESS AND ENGLISH TO CHILDREN COMMUNICATION ABILITIES IN TEACHING KOŁO JĘZYKOWO TEATRALNE

BUILDING CULTURAL AWARENESS AND ENGLISH TO CHILDREN COMMUNICATION ABILITIES IN TEACHING KOŁO JĘZYKOWO TEATRALNE KOŁO JĘZYKOWO TEATRALNE THE MASK TYTUŁ PROGRAMU: BUILDING CULTURAL AWARENESS AND COMMUNICATION ABILITIES IN TEACHING ENGLISH TO CHILDREN Przedmiot: Pozalekcyjne Koło Zainteresowań Języka Angielskiego Program

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu)

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu) Iwona Jończyk (imię i nazwisko nauczyciela) Wybrane zagadnienia z psychologii społecznej (przedmiot) 2407MR i GŻ 1997.08.18 (numer programu) Klasa IV TŻa, IV TŻb Lp. Cele kształcenia i wychowania Treści

Bardziej szczegółowo

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania,

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania, I. Przedmiotem oceny są: 1) wiadomości i umiejętności według programu nauczania z języka polskiego dla zasadniczej szkoły zawodowej w zakresie podstawowym, o programie nauczania z języka polskiego w danej

Bardziej szczegółowo

SKALA ZDOLNOŚCI SPECJALNYCH W WERSJI DLA GIMNAZJUM (SZS-G) SZS-G Edyta Charzyńska, Ewa Wysocka, 2015

SKALA ZDOLNOŚCI SPECJALNYCH W WERSJI DLA GIMNAZJUM (SZS-G) SZS-G Edyta Charzyńska, Ewa Wysocka, 2015 SKALA ZDOLNOŚCI SPECJALNYCH W WERSJI DLA GIMNAZJUM (SZS-G) SZS-G Edyta Charzyńska, Ewa Wysocka, 2015 INSTRUKCJA Poniżej znajdują się twierdzenia dotyczące pewnych cech, zachowań, umiejętności i zdolności,

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY W RADOMIU

POWIATOWY URZĄD PRACY W RADOMIU POWIATOWY URZĄD PRACY W RADOMIU BANK PROGRAMÓW GRUPOWYCH PORAD ZAWODOWYCH I GRUPOWEJ INFORMACJI ZAWODOWEJ 2014r. Bank Programów Porad Grupowych i Grupowych Informacji Zawodowych w Powiatowym Urzędzie Pracy

Bardziej szczegółowo

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej 1 Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej dla uczniów Gimnazjum nr 44 im. gen. Mariusza Zaruskiego w Poznaniu w roku szkolnym: 2015/2016. 1. Program obejmuje ogół działań podejmowanych przez

Bardziej szczegółowo

Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie

Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Tak naprawdę geniusz oznacza mniej więcej zdolność do postrzegania w niewyuczony sposób Założenia i cele Akademii:

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY W RADOMIU

POWIATOWY URZĄD PRACY W RADOMIU POWIATOWY URZĄD PRACY W RADOMIU BANK PROGRAMÓW GRUPOWYCH PORAD ZAWODOWYCH I GRUPOWEJ INFORMACJI ZAWODOWEJ 2013r. Bank Programów Porad Grupowych i Grupowych Informacji Zawodowych w Powiatowym Urzędzie Pracy

Bardziej szczegółowo

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego

Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Jak motywować młodzież do planowania kariery i rozwoju zawodowego Psycholog biznesu, menadżer, coach, asesor, trener. W latach 2012-1013 Członek zarządu IIC Polska (International Institute of Coaching).

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?...

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Spis treści Spis treści Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Koncentracja i spostrzeganie... Pamięć i wiedza... Myślenie... Kreatywność... Zadania, które pomogą

Bardziej szczegółowo

INNOWACJA PEDAGOGICZNA PRZEDSZKOLA MIEJSKIEGO NR 24 W OLSZTYNIE

INNOWACJA PEDAGOGICZNA PRZEDSZKOLA MIEJSKIEGO NR 24 W OLSZTYNIE INNOWACJA PEDAGOGICZNA PRZEDSZKOLA MIEJSKIEGO NR 24 W OLSZTYNIE 1. Tytuł innowacji Z angielskim za pan brat już od najmłodszych lat 2. Typ innowacji Programowa i organizacyjna: - wprowadzenie zajęć z języka

Bardziej szczegółowo

PROGRAM DOSKONALENIA PRZEDMIOTOWEGO W ZAKRESIE EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ

PROGRAM DOSKONALENIA PRZEDMIOTOWEGO W ZAKRESIE EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ PROGRAM DOSKONALENIA PRZEDMIOTOWEGO W ZAKRESIE EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ TYTUŁ PROGRAMU: Edukacja wczesnoszkolna wsparta TIK CELE OGÓLNE: Nauczyciel po zakończeniu szkolenia Ma wiedzę i umiejętności: w

Bardziej szczegółowo

Blok Matematyczny programu Klucz do Uczenia Si. Projekt dla poradni psychologiczno-pedagogicznych

Blok Matematyczny programu Klucz do Uczenia Si. Projekt dla poradni psychologiczno-pedagogicznych Blok Matematyczny programu Klucz do Uczenia Si Projekt dla poradni psychologiczno-pedagogicznych Ostatnie lata pokazują, że coraz więcej dzieci ma trudności w opanowaniu umiejętności matematycznych Według

Bardziej szczegółowo

OFERTA POMOCY DLA UCZNIÓW

OFERTA POMOCY DLA UCZNIÓW OFERTA POMOCY DLA UCZNIÓW Oferta zajęć grupowych Lp. Tytuł zajęć Termin realizacji Max. Liczba osób (forma zamknięta/otwarta) 1. Widzę, słyszę, czuję wiem terapia Dzieci od 6 do 10 r.ż. po pedagogiczna

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI klasy 4-6 Anna Dworak

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK ANGIELSKI klasy 4-6 Anna Dworak JĘZYK ANGIELSKI klasy 4-6 Anna Dworak I. Ogólne zasady: 1) Uczeń posiada na każdej lekcji podręcznik, zeszyt przedmiotowy, przybory do pisania oraz zeszyt ćwiczeń. 2) Uczeń powinien zawsze posiadać odrobioną

Bardziej szczegółowo

innowacjewedukacji.pl RAPORT ZE SZKOLEŃ PILOTAŻOWYCH COACHING W EDUKACJI 2013/2014

innowacjewedukacji.pl RAPORT ZE SZKOLEŃ PILOTAŻOWYCH COACHING W EDUKACJI 2013/2014 RAPORT ZE SZKOLEŃ PILOTAŻOWYCH COACHING W EDUKACJI 2013/2014 W listopadzie 2013 roku odbyła się konferencja poświęcona tematyce coachingu w edukacji, popularnego zwłaszcza w Anglii, a cieszącego się rosnącym

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 38 im. Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 38 im. Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie Wewnątrz System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 38 im. Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie Podstawa prawna: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. Nr 15, poz. 142) 2. Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

RAPORT EWALUACYJNY PROJEKTU MĄDRY PRZEEDSZKOLAK

RAPORT EWALUACYJNY PROJEKTU MĄDRY PRZEEDSZKOLAK RAPORT EWALUACYJNY PROJEKTU MĄDRY PRZEEDSZKOLAK PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY ZE ŚRODKÓW UNII EUROPEJSKIEJ W RAMACH PROGRAMU OPERACYJNEGO KAPITAŁ LUDZKI PRIORYTET IX ROZWÓJ WYKSZTAŁCENIA I KOMPETENCJI W REGIONACH

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania język angielski klasy I III

Przedmiotowy system oceniania język angielski klasy I III Przedmiotowy system oceniania język angielski klasy I III Szkoła Podstawowa nr 12 im. Mariana Batki w Łodzi 1. Kryteria oceniania z języka angielskiego zostały opracowane zgodnie ze Statutem Szkoły oraz

Bardziej szczegółowo

System oceniania z języka angielskiego w klasach 1-3 szkoły podstawowej

System oceniania z języka angielskiego w klasach 1-3 szkoły podstawowej System oceniania z języka angielskiego w klasach 1-3 szkoły podstawowej W klasach 1-3 praca uczniów na lekcjach języka angielskiego jest oceniana opisowo. Za wykonane zadania pisemne i ustne uczeń otrzymuje

Bardziej szczegółowo

Projekt Otwarte Przedszkola został zrealizowany w Zespole Placówek Oświatowych w Zatorach. Byliśmy jedną z nielicznych placówek w powiecie pułtuskim

Projekt Otwarte Przedszkola został zrealizowany w Zespole Placówek Oświatowych w Zatorach. Byliśmy jedną z nielicznych placówek w powiecie pułtuskim Projekt Otwarte Przedszkola został zrealizowany w Zespole Placówek Oświatowych w Zatorach. Byliśmy jedną z nielicznych placówek w powiecie pułtuskim uczestniczących w projekcie. Wzięło w nim udział 48

Bardziej szczegółowo

OFERTA SZKOLENIOWA Propozycje tematów szkoleń dla nauczycieli

OFERTA SZKOLENIOWA Propozycje tematów szkoleń dla nauczycieli POLSKIE TOWARZYSTWO DYSLEKSJI Oddział w Łodzi www.ptd-lodz.com, ptd.lodz@gmail.com OFERTA SZKOLENIOWA Propozycje tematów szkoleń dla nauczycieli Tytuł szkolenia Adresaci Tematyka Autorstwo i prowadzenie

Bardziej szczegółowo

WEWNĄTRZSZKOLNY SYSTEM DORADZTWA EDUKACYJNO - ZAWODOWEGO. w GIMNAZJUM MIEJSKIM IM. JANA PAWŁA II W GŁOWNIE. w roku szkolnym 2015/2016

WEWNĄTRZSZKOLNY SYSTEM DORADZTWA EDUKACYJNO - ZAWODOWEGO. w GIMNAZJUM MIEJSKIM IM. JANA PAWŁA II W GŁOWNIE. w roku szkolnym 2015/2016 WEWNĄTRZSZKOLNY SYSTEM DORADZTWA EDUKACYJNO - ZAWODOWEGO w GIMNAZJUM MIEJSKIM IM. JANA PAWŁA II W GŁOWNIE w roku szkolnym 2015/2016 Podstawa prawna Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.

Bardziej szczegółowo

1. W klasach 1-3 przyjmuje się następujące formy oceny bieżącej:

1. W klasach 1-3 przyjmuje się następujące formy oceny bieżącej: 1 1. W klasach 1-3 przyjmuje się następujące formy oceny bieżącej: POZIOM OSIĄGNIĘĆ Wspaniały Bardzo dobry Dobry Wystarczający OCENA WYMAGANIA EDUKACYJNE WSPANIALE oznaczane literą A Wymagania dotyczą

Bardziej szczegółowo

Czym jest nauczanie dwujęzyczne?

Czym jest nauczanie dwujęzyczne? Języka obcego nauczymy się lepiej kiedy będzie nam on służył do przyswojenia sobie czegoś więcej niż tylko jego samego Jean Duverger Czym jest nauczanie dwujęzyczne? Od pewnego czasu można zauważyć wzrost

Bardziej szczegółowo

EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA W JĘZYKU ANGIELSKIM- Założenia programowe w klasach dwujęzycznych

EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA W JĘZYKU ANGIELSKIM- Założenia programowe w klasach dwujęzycznych EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA W JĘZYKU ANGIELSKIM- Założenia programowe w klasach dwujęzycznych Wstęp Program nauczania edukacji wczesnoszkolnej w języku angielskim dotyczy uczniów klas 1-3 szkoły podstawowej

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY Przedszkola Prywatnego URWIS W Olsztynie

KONCEPCJA PRACY Przedszkola Prywatnego URWIS W Olsztynie KONCEPCJA PRACY Przedszkola Prywatnego URWIS W Olsztynie Koncepcja pracy przedszkola oparta jest na celach i zadaniach zawartych w aktach prawnych: 1. Ustawa o systemie oświaty oraz aktach wykonawczych

Bardziej szczegółowo

Erasmus+ (2014-2020) PROJEKT TWORZYMY SZKOŁĘ PRZYSZŁOŚCI VI LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W KOSZALINIE

Erasmus+ (2014-2020) PROJEKT TWORZYMY SZKOŁĘ PRZYSZŁOŚCI VI LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W KOSZALINIE Erasmus+ (2014-2020) PROJEKT TWORZYMY SZKOŁĘ PRZYSZŁOŚCI VI LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W KOSZALINIE Cele projektu Pogłębienie wiedzy i umiejętności nauczycieli w zakresie: a) stosowania nowych technologii

Bardziej szczegółowo

języków obcych Mirosław Pawlak Zakład Filologii Angielskiej, UAM Kalisz

języków obcych Mirosław Pawlak Zakład Filologii Angielskiej, UAM Kalisz Konferencja Polskiego Towarzystwa Neofilologicznego Niezwykły uczeń indywidualne potrzeby edukacyjne w dydaktyce języków obcych Lublin, 6-8 września 2010 Rozwijanie autonomii ucznia w pracy z uczniem niezwykłym

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA W KLASACH I III. Język angielski

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA W KLASACH I III. Język angielski PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA W KLASACH I III Język angielski Nauczanie języka angielskiego w Szkole Podstawowej Nr 2 w Twardogórze odbywa się według,,program nauczania języka angielskiego do edukacji

Bardziej szczegółowo

Największym powodzeniem wśród dzieci cieszył się sprzęt sportowy znajdujący się w Drugim Ośrodku zainteresowań

Największym powodzeniem wśród dzieci cieszył się sprzęt sportowy znajdujący się w Drugim Ośrodku zainteresowań Drugi etap projektu W grudniu 2009r. wychowawczyni klasy 1 a rozpoczęła realizację drugiego etapu projektu. Do 15 stycznia przeprowadziła diagnozę początkową - określiła profil inteligencji uczniów (prowadziła

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie to ma na celu zarysowanie tego problemu i postawienie uczniów w sytuacji podejmowania decyzji, która zawsze wiąże się z pewnym ryzykiem.

Ćwiczenie to ma na celu zarysowanie tego problemu i postawienie uczniów w sytuacji podejmowania decyzji, która zawsze wiąże się z pewnym ryzykiem. Opis ćwiczenia ĆWICZENIE Czy biznes jest opłacalny? Ent-teach Rozdział 3 Analiza Rynku To ćwiczenie skierowane jest do studentów wszystkich obszarów kształcenia zawodowego, którzy biorą udział w projekcie

Bardziej szczegółowo

XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE z ODDZIAŁAMI DWUJĘZYCZNYMI im. płk. L. LISA-KULI

XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE z ODDZIAŁAMI DWUJĘZYCZNYMI im. płk. L. LISA-KULI Gimnazjalisto! W roku szkolnym 2014/15 oferujemy Ci 5 klas ogólnych od drugiego roku nauczania sprofilowanych zgodnie z preferencjami uczniów. Klasa 1a z rozszerzonym programem nauczania języka polskiego,

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny dla uczniów klas 1 3.

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny dla uczniów klas 1 3. Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny dla uczniów klas 1 3. KLASA I W klasach I na ocenę celującą uczeń powinien: - pracować systematycznie oraz z dużym zaangażowaniem na każdej lekcji i w domu, -

Bardziej szczegółowo

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ Rok szkolny 2013/2014 Pracownia SENSOS przeprowadza ambitne i bezpieczne programy szkoleniowe dla dziec i i młodzieży. Program każdego warsztatu jest dostosowany

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA MENAGERA CZYLI ZARZĄDZAJ PO MISTRZOWSKU

AKADEMIA MENAGERA CZYLI ZARZĄDZAJ PO MISTRZOWSKU AKADEMIA MENAGERA CZYLI ZARZĄDZAJ PO MISTRZOWSKU To cykl szkoleń podnoszących kompetencje menadżerskie zaprojektowany dla kierowników, menadżerów i dyrektorów, którzy mają ochotę rozwijać swoje zdolności

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Zapraszam na szkolenie on line prezentujące dwie nowoczesne metody pracy: coaching i mentoring. Idea i definicja coachingu Coaching,

Bardziej szczegółowo

POSZUKIWANIA AUTONOMICZNYCH ROZWIĄZAŃ W BUDOWANIU SUKCESU SZKOŁY

POSZUKIWANIA AUTONOMICZNYCH ROZWIĄZAŃ W BUDOWANIU SUKCESU SZKOŁY POSZUKIWANIA AUTONOMICZNYCH ROZWIĄZAŃ W BUDOWANIU SUKCESU SZKOŁY I. Ogólna charakterystyka Szkoły Podstawowej Nr 2 w Ustce. II. Opis ważniejszych przedsięwzięć. 1. Projekty unijne: a) Twój rozwój, twoja

Bardziej szczegółowo

INTELIGENCJE WIELORAKIE W EDUKACJI

INTELIGENCJE WIELORAKIE W EDUKACJI dr Aldona Kopik INTELIGENCJE WIELORAKIE W EDUKACJI TEORIA INTELIGENCJI WIELORAKICH http://www.weac.org/aboutwea/conven97/gardner.htm TWÓRCA teorii inteligencji wielorakich HOWARD GARDNER UR. W 1943 R.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU RAMOWY PLAN KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU Lp Nazwa przedmiotu Liczba godzin zajęć Liczba godzin zajęć

Bardziej szczegółowo

Projekty edukacyjne finansowane z Europejskiego Funduszu Społecznego realizowane w ZSOI nr 4 w Krakowie. przygotowała: Renata Goleń, pedagog szkolny

Projekty edukacyjne finansowane z Europejskiego Funduszu Społecznego realizowane w ZSOI nr 4 w Krakowie. przygotowała: Renata Goleń, pedagog szkolny Projekty edukacyjne finansowane z Europejskiego Funduszu Społecznego realizowane w ZSOI nr 4 w Krakowie. przygotowała: Renata Goleń, pedagog szkolny Pierwsze uczniowskie doświadczenia drogą do wiedzy Działanie

Bardziej szczegółowo

Konferencja "Nowa jakość w kształceniu zawodowym i ustawicznym" Warszawa, 23.10.2013r

Konferencja Nowa jakość w kształceniu zawodowym i ustawicznym Warszawa, 23.10.2013r Konferencja "Nowa jakość w kształceniu zawodowym i ustawicznym" Warszawa, 23.10.2013r E W A K O S U N I W E R S Y T E T Ł Ó D Z K I K W E S T I O N A R I U S Z P R E D Y S P O Z Y C J I Z A W O D O W Y

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego. Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego. Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122 Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122 Zestaw egzaminacyjny z zakresu języka angielskiego składał się z jedenastu zadań zamkniętych,

Bardziej szczegółowo

Człowieka nie można niczego nauczyć. Można mu tylko ułatwić naukę.

Człowieka nie można niczego nauczyć. Można mu tylko ułatwić naukę. AKADEMIA KOMPETENCJI TRENERSKICH WPROWADZENIE: POTENCJAŁ ZAWODOWY I OSOBISTY TRENERA Magdalena Bergmann Toruń, 9 września 2011 r. Fundacja Gospodarcza Pro Europa www.fundacja-proeuropa.org.pl Człowieka

Bardziej szczegółowo

Uczniowie gimnazjum biorą udział w realizacji projektu edukacyjnego.

Uczniowie gimnazjum biorą udział w realizacji projektu edukacyjnego. Uczniowie gimnazjum biorą udział w realizacji projektu edukacyjnego. Projekt to zespołowe, planowane działanie uczniów mające na celu rozwiązanie konkretnego problemu z zastosowaniem różnorodnych metod.

Bardziej szczegółowo

Wstęp. Wewnątrzszkolny system doradztwa - jest to ogół działań podejmowanych szkołę w celu przygotowania

Wstęp. Wewnątrzszkolny system doradztwa - jest to ogół działań podejmowanych szkołę w celu przygotowania Wstęp Ustawa z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz.U. z 1996r. Nr 67, poz. 329 z późniejszymi zmianami), zobowiązuje placówki oświatowe do przygotowania uczniów do wyboru zawodu i kierunku kształcenia

Bardziej szczegółowo

Referat po szkoleniu Praca z uczniem zdolnym przygotowany przez Annę Serafin i Jadwigę Łakomek. Mottem szkolenia, w którym brałyśmy udział było:

Referat po szkoleniu Praca z uczniem zdolnym przygotowany przez Annę Serafin i Jadwigę Łakomek. Mottem szkolenia, w którym brałyśmy udział było: Referat po szkoleniu Praca z uczniem zdolnym przygotowany przez Annę Serafin i Jadwigę Łakomek Mottem szkolenia, w którym brałyśmy udział było: Każde dziecko jest zdolne. Szkoła ma obowiązek odkryć te

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2009 Redakcja: Wojciech Śliwerski Projekt okładki: Ewa Beniak-Haremska Korekta: Beata Bednarz Sylwia Kajdana ISBN ISBN 978-83-7850-377-4 978-83-7587-147-0

Bardziej szczegółowo

OFERTA UZUPEŁNIAJĄCA KURSÓW I SZKOLEŃ DLA NAUCZYCIELI na I semestr roku szkolnego 2015/2016

OFERTA UZUPEŁNIAJĄCA KURSÓW I SZKOLEŃ DLA NAUCZYCIELI na I semestr roku szkolnego 2015/2016 OFERTA UZUPEŁNIAJĄCA KURSÓW I SZKOLEŃ DLA NAUCZYCIELI na I semestr roku szkolnego 2015/2016 Szanowni Państwo, w związku licznie zgłaszanymi uwagami oraz prośbami ze strony nauczycieli przesyłamy uzupełniającą

Bardziej szczegółowo

TRENING INTERPERSONALNY PLUS

TRENING INTERPERSONALNY PLUS Jesteśmy członkiem: Pomagamy: TRENING INTERPERSONALNY PLUS KURS PRACY NA PROCESIE GRUPOWYM Z TRENINGIEM INTERPERSONALNYM ZAŁOŻENIA I PROGRAM NAUCZANIA ZAŁOŻENIA KURSU....... 2 DLACZEGO WARTO?....... 3

Bardziej szczegółowo

OSIĄGNIĘCIA EDUKACYJNE DO ZAJĘĆ Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO

OSIĄGNIĘCIA EDUKACYJNE DO ZAJĘĆ Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO OSIĄGNIĘCIA EDUKACYJNE DO ZAJĘĆ Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO dla uczniów klasy I Zespołu Szkół w Rząsce Szkoła Podstawowa im. Wandy Rutkiewicz rok szkolny 2014/2015 nauczyciel mgr Romana Danak 1. Obowiązkowe

Bardziej szczegółowo

Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki. Zespół Szkół w Rycerce Górnej

Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki. Zespół Szkół w Rycerce Górnej Rola rodziców w kształtowaniu motywacji do nauki Zespół Szkół w Rycerce Górnej CO TO JEST MOTYWACJA? Na słowo MOTYWACJA składają się dwa słówka: Motyw i Akcja. Czyli aby podjąć jakieś określone działanie

Bardziej szczegółowo

nauczyciele, doceniając wartość programu i widząc jego efekty, realizują zajęcia z kolejnymi grupami dzieci.

nauczyciele, doceniając wartość programu i widząc jego efekty, realizują zajęcia z kolejnymi grupami dzieci. Program Przyjaciele Zippiego to międzynarodowy program promocji zdrowia psychicznego dla dzieci w wieku 5-8 lat, który kształtuje i rozwija umiejętności psychospołeczne u małych dzieci. Uczy różnych sposobów

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI PLANU PRACY SIECI WSPÓŁPRACY I SAMOKSZTAŁCENIA

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI PLANU PRACY SIECI WSPÓŁPRACY I SAMOKSZTAŁCENIA Bezpośrednie wsparcie rozwoju szkół poprzez zmodernizowany system doskonalenia nauczycieli w powiecie gryfińskim UDA-POKL.03.05.00-00-219/12-00 SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI PLANU PRACY SIECI WSPÓŁPRACY I

Bardziej szczegółowo

w sprzedaży Klucz do sukcesu Brian Tracy Hotel Marriott 26 maja 2011 9 00-13 00

w sprzedaży Klucz do sukcesu Brian Tracy Hotel Marriott 26 maja 2011 9 00-13 00 International zaprasza na konferencję prowadzoną przez Briana Tracy: Klucz do sukcesu w sprzedaży Nikomu nie udało się jeszcze odnotować sukcesu w interesach, kierując dużą firmą przy użyciu teorii akademickich.-

Bardziej szczegółowo

CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI?

CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI? CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI? mgr Magdalena Jabłońska mgr Dorota Orłowska 1 DLACZEGO RODZICE NIE MAJĄ WIEDZY O ISTOTNYCH PROBLEMACH SWOICH DZIECI? brak czasu mało doświadczeń

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 6 w Płocku informuje, że od 01 września 2013 roku nasza szkoła posiada status kandydacki w programie Matury Międzynarodowej (Diploma

Zespół Szkół nr 6 w Płocku informuje, że od 01 września 2013 roku nasza szkoła posiada status kandydacki w programie Matury Międzynarodowej (Diploma Zespół Szkół nr 6 w Płocku informuje, że od 01 września 2013 roku nasza szkoła posiada status kandydacki w programie Matury Międzynarodowej (Diploma Programme International Baccalaureate). Do Pana Dyrektora

Bardziej szczegółowo

SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY. Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy?

SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY. Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? Jak działa nasz umysł? Lewa półkula odpowiada za: Czytanie Pisanie Uczenie Podział czasu Rozumowanie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE i PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZGODNY Z NOWĄ PODSTAWĄ PROGRAMOWĄ DLA KLAS 1 3 GIMNAZJUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE i PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZGODNY Z NOWĄ PODSTAWĄ PROGRAMOWĄ DLA KLAS 1 3 GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE i PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZGODNY Z NOWĄ PODSTAWĄ PROGRAMOWĄ DLA KLAS 1 3 GIMNAZJUM Przedmioty: Język angielski Język niemiecki PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA OKREŚLA: 1. Cele

Bardziej szczegółowo

Fotoreportaż z zajęć unijnych Rozwój przez nowoczesną edukację w szkołach Gminy Jaworze. Drugi etap zajęć

Fotoreportaż z zajęć unijnych Rozwój przez nowoczesną edukację w szkołach Gminy Jaworze. Drugi etap zajęć Fotoreportaż z zajęć unijnych Rozwój przez nowoczesną edukację w szkołach Gminy Jaworze Drugi etap zajęć Język polski grupa 1 Język polski grupa 2 W programie Koło pasjonatów języka niemieckiego założono,

Bardziej szczegółowo

gdybyśmy zapytali klientów czego potrzebują, to powiedzieliby, że szybszego konia, ponieważ nie wiedzieli czym właściwie jest samochód H.

gdybyśmy zapytali klientów czego potrzebują, to powiedzieliby, że szybszego konia, ponieważ nie wiedzieli czym właściwie jest samochód H. Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy DZIECKO I MEDIA Jak uczynić Internet sojusznikiem w wyborze drogi zawodowej dziecka? dr Dorota Chmielewska Łuczak, Instytut Psychologii UWr Uniwersytet Ekonomiczny we

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH)

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH) WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PLASTYKI I ZAJĘĆ ARTYSTYCZNYCH (PLASTYCZNYCH) Ocena niedostateczna Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna nie zdobył podstawowych wiadomości i umiejętności;

Bardziej szczegółowo

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1)

NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) NAUKA JAK UCZYĆ SIĘ SKUTECZNIE (A2 / B1) CZYTANIE A. Mówi się, że człowiek uczy się całe życie. I jest to bez wątpienia prawda. Bo przecież wiedzę zdobywamy nie tylko w szkole, ale również w pracy, albo

Bardziej szczegółowo

1. Ocena struktury materiałów na podstawie demo MEN-u Liczba zaprezentowanych przez MEN kart 12

1. Ocena struktury materiałów na podstawie demo MEN-u Liczba zaprezentowanych przez MEN kart 12 Porównanie propozycji kart pracy do elementarza rządowego przygotowywanych przez MEN z serią ćwiczeń do elementarza rządowego przygotowywanych przez NE, seria nosi tytuł Nasze ćwiczenia karty pracy MEN-u

Bardziej szczegółowo

Tworzenie interaktywnych pomocy dydaktycznych z wykorzystaniem TIK i inne innowacyjne metody w nauczaniu różnych przedmiotów w szkole podstawowej

Tworzenie interaktywnych pomocy dydaktycznych z wykorzystaniem TIK i inne innowacyjne metody w nauczaniu różnych przedmiotów w szkole podstawowej Tworzenie interaktywnych pomocy dydaktycznych z wykorzystaniem TIK i inne innowacyjne metody w nauczaniu różnych przedmiotów w szkole podstawowej KATARZYNA SKARACZYŃSKA MARTA WOJDAT Technologie informacyjno-komunikacyjne

Bardziej szczegółowo

Czy potrafisz się uczyć? badanie ewaluacyjne

Czy potrafisz się uczyć? badanie ewaluacyjne Czy potrafisz się uczyć? badanie ewaluacyjne W celu zbadania efektywności uczenia się, przygotowałam i przeprowadziłam wśród uczniów mojej klasy ankietę na temat Czy potrafisz się uczyć?. Test przeprowadziłam

Bardziej szczegółowo

SZEŚCIOLATEK W SZKOLE

SZEŚCIOLATEK W SZKOLE SZEŚCIOLATEK W SZKOLE Przyjazna adaptacja dziecka do nauki szkolnej ASPEKTY PRAWNE PODSTAWA PROGRAMOWA DLA KLAS I-III SZKOŁY PODSTAWOWEJ Edukacja najmłodszych uczniów powinna umiejętnie splatać naukę z

Bardziej szczegółowo

JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI

JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI JAK MOTYWOWAĆ DZIECKO DO NAUKI Motywacja to: CO TO JEST MOTYWACJA? stan gotowości człowieka do podjęcia określonego działania, w tym przypadku chęć dziecka do uczenia się, dążenie do rozwoju, do zaspokajania

Bardziej szczegółowo

Akademia Rozwoju Małego Dziecka

Akademia Rozwoju Małego Dziecka Aktualnie zbieram grupy na następujące zajęcia: Akademia Rozwoju Małego Dziecka 1. Maluszkowo - zajęcia dla dzieci do 2 roku życia - czas trwania zajęć: 45 minut / dziecko+dorosły opiekun zajęcia stymulujące

Bardziej szczegółowo

Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak

Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak Instytut Pedagogiki Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy Uczelnie dla szkół Główne myśli Etap edukacji wczesnoszkolnej

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z matematyki w klasach 4 6 Szkoły Podstawowej w Zespole Szkół im. H. Sienkiewicza w Grabowcu

Przedmiotowy System Oceniania z matematyki w klasach 4 6 Szkoły Podstawowej w Zespole Szkół im. H. Sienkiewicza w Grabowcu Przedmiotowy System Oceniania z matematyki w klasach 4 6 Szkoły Podstawowej w Zespole Szkół im. H. Sienkiewicza w Grabowcu Przedmiotowy System Oceniania jest zgodny z Rozporządzeniem MEN z dnia 10 czerwca

Bardziej szczegółowo

Program nauczania zajęcia artystyczne (muzyka) klasy II gimnazjum w Końskowoli

Program nauczania zajęcia artystyczne (muzyka) klasy II gimnazjum w Końskowoli Program nauczania zajęcia artystyczne (muzyka) klasy II gimnazjum w Końskowoli Paweł Pytlak Końskowola 2010 Spis treści; I Ogólna charakterystyka programu II Cel zajęć artystycznych Cele główne Cele szczegółowe

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 38 im. Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 38 im. Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie Wewnątrz System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 38 im. Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie Podstawa prawna: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. Nr 15, poz. 142) 2. Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Nowelizacja rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej

Nowelizacja rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej Nowelizacja rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół 29 maja 2014 r. Nowelizacja rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Wpływ czytania na rozwój dzieci i młodzieży

Wpływ czytania na rozwój dzieci i młodzieży Wpływ czytania na rozwój dzieci i młodzieży Anita Duda nauczyciel Szkoły Podstawowej Nr 47 im. Jana Klemensa Branickiego w Białymstoku Białystok, II semestr roku szkolnego 2015/2016 Wszyscy chcemy, aby

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE WYNIKÓW BADAŃ PRZEPROWADZONYCH WSRÓD RODZICÓW

OPRACOWANIE WYNIKÓW BADAŃ PRZEPROWADZONYCH WSRÓD RODZICÓW OPRACOWANIE WYNIKÓW BADAŃ PRZEPROWADZONYCH WSRÓD RODZICÓW Kwestionariusz ankiety został przygotowany przez zespół nauczycieli do spraw ewaluacji. Celem badań było zebranie informacji na temat wspomagania

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 1 w Jaworzu

Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 1 w Jaworzu Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego Gimnazjum Nr 1 w Jaworzu Ilekroć w dokumencie pojawi się zapis: rodzice należy przez to rozumieć także prawnych opiekunów ucznia, orientacja zawodowa należy

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej

Efekty kształcenia dla kierunku Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej Załącznik nr 4 do Uchwały Nr 673 Senatu UWM w Olsztynie z dnia 6 marca 2015 roku w sprawie zmiany Uchwały Nr 187 Senatu UWM w Olsztynie z dnia 26 marca 2013 roku zmieniającej Uchwałę Nr 916 Senatu UWM

Bardziej szczegółowo

Techniki efektywnej prezentacji i autoprezentacji w biznesie

Techniki efektywnej prezentacji i autoprezentacji w biznesie Techniki efektywnej prezentacji i autoprezentacji w biznesie LondonSAM Polska, Kraków 2014 Opis szkolenia Umiejętność skutecznego komunikowania się jest we współczesnym biznesie sprawą kluczową, a jednym

Bardziej szczegółowo

. Elzbieta Dzionek Małgorzata Gmosinska Anna Koscielniak Mirosława Szwajkajzer

. Elzbieta Dzionek Małgorzata Gmosinska Anna Koscielniak Mirosława Szwajkajzer . Elzbieta Dzionek Małgorzata Gmosinska Anna Koscielniak Mirosława Szwajkajzer Copyright by O cyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2006 Redakcja wydawnicza: Małgorzata Miller Projekt okładki: Ewa Beniak-Haremska

Bardziej szczegółowo

POSTAW NA ROZWÓJ! 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT

POSTAW NA ROZWÓJ! 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT POSTAW NA ROZWÓJ! Kampania informacyjno promocyjna oraz doradztwo dla osób dorosłych w zakresie kształcenia ustawicznego edycja 2 Projekt współfinansowany przez

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia z podziałem na części

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia z podziałem na części Strona1 Załącznik nr 7 Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia z podziałem na części SZKOŁY I PRZEDSZKOLA UCZESTNICZĄCE w PROJEKCIE przyporządkowane do poszczególnych części 1. Bożena Stocka 4. Anna Stankiewicz

Bardziej szczegółowo

Kompetencje przyszłości

Kompetencje przyszłości Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Praca z uczniem zdolnym Katarzyna Lotkowska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 20 maja 2014 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL Kompetencje

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWY PROGRAM dla EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ

MIĘDZYNARODOWY PROGRAM dla EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ MIĘDZYNARODOWY PROGRAM dla EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ PROGRAM To uniwersalny i unikatowy program edukacyjny, jedyny w Polsce, oparty na społeczno kulturowej teorii poznania i nauczania Lwa Wygotskiego. Powstał

Bardziej szczegółowo

GIMNAZJUM NR 15 ul. Sowińskiego 50/56 91-485 Łódź

GIMNAZJUM NR 15 ul. Sowińskiego 50/56 91-485 Łódź Telefon / fax: (0-42) 616-81-24 Poczta elektroniczna: gimnazjumxv@gmail.com Strona szkoły: gim15lodz.pl Sekretariat szkoły czynny: poniedziałek-piątek od 8:00 do 16:00 Dojazd do szkoły: Tramwaj (przystanek:

Bardziej szczegółowo