Piotr Skawiński. Technologia budowy maszyn

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Piotr Skawiński. Technologia budowy maszyn"

Transkrypt

1 Piotr Skawiński Technologia budowy maszyn Warszawa 2012

2 Politechnika Warszawska Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych Kierunek studiów "Edukacja techniczno informatyczna" Warszawa, ul. Narbutta 84, tel , ipbmvr.simr.pw.edu.pl/spin/, Opiniodawca: prof. dr hab. inŝ. Jerzy Sobolewski Projekt okładki: Norbert Skumiał, Stefan TOMASZEK Projekt układu graficznego tekstu: Grzegorz LINKIEWICZ Skład tekstu: Piotr SKAWIŃSKI Publikacja bezpłatna, przeznaczona dla studentów kierunku Edukacja techniczno informatyczna Copyright 2012 Politechnika Warszawska Utwór w całości ani we fragmentach nie moŝe być powielany ani rozpowszechniany za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych bez pisemnej zgody posiadacza praw autorskich. ISBN Druk i oprawa: STUDIO MULTIGRAF sp. z o.o., ul. Ołowiana 10, Bydgoszcz

3 Spis treści 1. Wstęp Wprowadzenie Czym zajmuje się technologia budowy maszyn Miejsce technologii budowy maszyn w technicznym przygotowaniu produkcji Proces produkcyjny Proces technologiczny Funkcja i struktura procesu technologicznego Rodzaje obróbki Dane wejściowe do procesu technologicznego Program produkcyjny Dokumentacja technologiczna Karta technologiczna Karta instrukcyjna Instrukcja uzbrojenia obrabiarki Instrukcja obróbki cieplnej Instrukcja kontroli jakości Półfabrykaty Materiały hutnicze Odlewy Odkuwki i wykroje Tworzywa sztuczne dobór półfabrykatu Przygotowanie półfabrykatów do obróbki Operacje pomocnicze...34 Strona 3

4 7. Rodzaje obróbki Obróbka zgrubna Obróbka kształtująca Obróbka wykończeniowa Obróbka bardzo dokładna Struktura procesu technologicznego Struktura procesu technologicznego Struktura operacji Operacje wstępne Operacje wykonania bazy lub baz do dalszych operacji Operacje obróbki zgrubnej Operacje obróbki kształtującej Operacje obróbki cieplnej lub cieplno-chemicznej Operacje obróbki wykończeniowej Operacje obróbki bardzo dokładnej Operacje kontroli jakości Bazowanie Podział baz Ustalenie, ustawienie Naddatki na obróbkę Naddatki całkowite i operacyjne Naddatki jednostronne i dwustronne Określanie liczby niezbędnych operacji Obróbka cieplna i cieplno-chemiczna Stopy Ŝelaza WyŜarzanie Ulepszanie cieplne Hartowanie i odpuszczanie Nawęglanie Ochrona przed nawęglaniem...63 Strona 4

5 11.7 Azotowanie Węgloazotowanie Azotonasiarczanie Fosforanowanie Obróbka cieplna stopów miedzi Obróbka cieplna stopów aluminium Obróbka cieplna stopów magnezu Projektowanie procesu technologicznego części klasy wał maszynowy Wymagania i technologiczność konstrukcji Ramowy proces wału stopniowanego bez O.C Ramowy proces wału stopniowanego nawęglanego i hartowanego (z usunięciem warstwy nawęglonej) Ramowy proces wału stopniowanego nawęglanego i hartowanego (zabezpieczenie pastą/miedzią) Ramowy proces wału stopniowanego hartowanego Ramowy proces wału stopniowanego bardzo dokładnego Ramowy proces wału stopniowanego z otworem osiowym Projektowanie procesu technologicznego części klasy tuleja i tarcza Ramowy proces technologiczny tulei i tarczy z bazowaniem na otworze Ramowy proces technologiczny tulei i tarczy z hartowaniem Projektowanie procesu technologicznego części klasy dźwignia Wymagania i technologiczność konstrukcji Ramowy proces technologiczny dźwigni jednostronnej Ramowy proces technologiczny dźwigni dwustronnej...85 Strona 5

6 15. Projektowanie procesu technologicznego części klasy korpus Wymagania i technologiczność konstrukcji Ramowy proces technologiczny korpusu jednolitego Ramowy proces technologiczny korpusu dzielonego Oprzyrządowanie technologiczne Ogólne wytyczne do konstruowania oprzyrządowania Elementy ustalające, oporowe, podporowe Mechanizmy mocujące Elementy prowadzące i ustalające połoŝenie narzędzia Uwagi końcowe Podsumowanie Literatura.100 Strona 6

7 1 Wstęp Materiały dydaktyczne do wykładu Technologia budowy maszyn zostały opracowane w ramach realizacji Programu Rozwojowego Politechniki Warszawskiej współfinansowanego przez Unię Europejską w Europejskiego Funduszu Społecznego Program Operacyjny Kapitał Ludzki. Adresowane są do studentów kierunku Edukacja techniczno-informatyczna na Wydziale Samochodów i Maszyn Roboczych. Niniejsze materiały dydaktyczne stanowią uzupełnienie treści wykładu przedmiotu Technologia budowy maszyn. Wyczerpujące informacje dotyczące przedmiotu moŝna znaleźć w literaturze, której wykaz załączono w rozdziale 17. Strona 7

8 Strona 8

9 2 Wprowadzenie W tym rozdziale: o Czym zajmuje się technologia budowy maszyn? o Miejsce technologii budowy maszyn w technicznym przygotowaniu produkcji. o Proces produkcyjny Strona 9

10 2.1. Czym zajmuje się technologia budowy maszyn? Technologią moŝna określić wiedzę o sposobach przetwarzania surowców i wytwarzania wyrobów. Technologia budowy maszyn wg Wikipedii, to dziedzina wiedzy inŝynierskiej, część inŝynierii mechanicznej, zajmująca się metodami i technikami wytwarzania części maszyn i mechanizmów oraz środkami realizowania tych technik. Definicja ta wymaga jeszcze dodatkowego wyjaśnienia z uwagi na zaliczenie technologii budowy maszyn do części inŝynierii mechanicznej (występuje ponadto inŝynieria elektryczna, elektroniczna, energetyczna, itp.) InŜynieria ogólnie to wykorzystywanie wiedzy naukowej i technicznej do tworzenia konstrukcji maszyn, urządzeń i produktów. InŜynieria mechaniczna zajmuje się gromadzeniem wiedzę z zakresu projektowania, wytwarzania i eksploatacji maszyn. Do inŝynierii mechanicznej naleŝą: materiałoznawstwo, wytrzymałość, teoria maszyn i mechanizmów, podstawy konstrukcji maszyn, technologia budowy maszyn. Warto jeszcze zwrócić uwagę na bliŝsze zdefiniowanie technik wytwarzania. OtóŜ są to załoŝone przez projektanta sposoby wytwarzania przedmiotów związane z nadawaniem kształtów. Nadawanie kształtów przedmiotom moŝe odbywać się róŝnymi technikami wytwarzania jak np.: odlewanie, plastyczne kształtowanie, spajanie, obróbka skrawaniem, itd. Strona 10

11 2.2. Miejsce technologii budowy maszyn w technicznym przygotowaniu produkcji Techniczne przygotowanie produkcji jest częścią całego procesu przygotowania produkcji. W skład technicznego przygotowania produkcji wchodzi konstrukcyjne przygotowanie produkcji, technologiczne przygotowanie produkcji, organizacyjne przygotowanie produkcji, itp. W zakres technologicznego przygotowanie produkcji wchodzi: wybór postaci i właściwości materiałów wejściowych, opracowanie procesu technologicznego, dobór maszyn technologicznych i urządzeń, dobór pomocy warsztatowych (przyrządy i uchwyty przedmiotowe, narzędzia skrawające i pomiarowe), określenie norm czasu pracy, określenie norm zuŝycia materiałów, określenie kwalifikacji wykonawców. Wymienione wyŝej waŝniejsze elementy technologicznego przygotowania produkcji odnoszą się do procesu produkcyjnego jako zasadniczego procesu prowadzonego w firmie, zakładzie. Strona 11

12 2.3. Proces produkcyjny Proce produkcyjny naleŝy rozumieć jako całokształt działań, których zadaniem jest przekształcać materiały wejściowe i surowce w wyroby gotowe. MoŜna teŝ powiedzieć, Ŝe są to niezbędne działania podjęte do wytworzenia określonych wyrobów w danym zakładzie. Tak więc w skład procesu produkcyjnego wchodzą działania w obszarze zaopatrzenia materiałowego (surowce), zaopatrzenie w nośniki energii, prace administracyjno-biurowe, itp. Działania te wspierane są coraz częściej przez systemy komputerowe. Dotyczy to przede wszystkim planowania i zarządzania produkcją, w a szczególności kompleksowo rozumianego procesu technologicznego. Wymienić trzeba tu takie systemy jak CAP (Computer Aided Planing), CAPP (Computer Aided Process Planing) czy CAPP&C (Computer Aided Process Planing and Control. Zarządzanie, planowanie i sterowanie produkcją umoŝliwiają równieŝ systemy MRP II (Manufacturing Resource Planning), których rozbudowaną koncepcją są systemy ERP (Enterprise Resource Planning planowanie zasobów przedsiębiorstwa) nazywane niekiedy zaawansowanym zarządzaniem zasobami. Systemy te zaliczane są do systemów informatycznych wspomagających zarządzanie przedsiębiorstwem lub grupą współpracujących z sobą przedsiębiorstw. Strona 12

13 3 Proces technologiczny W tym rozdziale: o Funkcja i struktura procesu technologicznego o Rodzaje obróbki o Dane wejściowe do procesu technologicznego o Program produkcyjny Strona 13

14 3.1. Funkcja i struktura procesu technologicznego Proces technologiczny (w skrócie p.t.) to część procesu produkcyjnego związanego ze zmianą kształtu, wymiarów, jakości powierzchni i właściwości fizykochemicznych PO. Innymi słowy jest to stopniowe nadawanie kształtu, dokładności i właściwości uŝytkowych. Z powyŝszych sformułowań wynika funkcja procesu technologicznego jaką jest zmiana stanu początkowego materiału wejściowego (półfabrykatu) w stan końcowy przedmiotu obrabianego. Proces technologiczny (p.t.) składa się z operacji, które mogą być realizowane w jednym bądź kilku zamocowaniach (rys.3.1.1) albo w jednej lub kilku pozycjach (rys.3.1.3). Rys Obróbka wału zamocowanego w uchwycie tokarskim w jednej operacji i w dwóch zamocowaniach: 1, 2, 3. 7 kolejne zabiegi Strona 14

15 Rys Obróbka wału w dwóch operacjach (toczenie zgrubne i toczenie wykończeniowe) i dwóch zamocowaniach Rys Obróbka zaworu w jednej operacji, jednym zamocowaniu i kilku pozycjach Rys Obróbka wału ustalonego w kłach w jednej operacji i kolejnych zabiegach 1 3 Strona 15

16 Operacja to część procesu technologicznego wykonana na jednym stanowisku roboczym przez pracownika na jednym przedmiocie bez przerwy na inną pracę. Zabieg to część operacji wykonywany za pomocą tych samych narzędzi, nie zmienionych parametrach obróbki, zamocowaniu i pozycji. Zabieg moŝe być realizowany w kilku przejściach wynikających z podziału naddatku obróbkowego dla danego rodzaju obróbki np. w obróbce zgrubnej. Czynność to część operacji lub zabiegu i związana jest z wykonaniem określonego zadania np. zamocowanie P.O (przedmiotu obrabianego),dosunięcie narzędzia, ustawienie na określony wymiar, włączenie maszyny, itp. Ruch elementarny to część czynności np. włączenie obrotów na tokarce, uchwycenie dźwigni sprzęgła i jej przestawienie, itp. Omówione wyŝej elementy składowe tworzą strukturę procesu technologicznego. MoŜna ja zapisać syntetycznie w następujący sposób: - operacja (realizowana w n zamocowaniach, m pozycjach) - zabieg (wykonywany w i przejściach) - czynność - ruch elementarny. Strona 16

17 3.2. Rodzaje obróbki W procesach technologicznych obowiązuje zasada stosowania poszczególnych rodzajów obróbki w oddzielnych operacjach. Rodzaje obróbki to: obróbka zgrubna obróbka średniodokładna (kształtujaca) obróbka wykończeniowa obróbka bardzo dokładna Celem obróbki zgrubnej jest maksymalna wydajność: duŝa głębokość skrawania, duŝy posuw. Oznacza to duŝe siły skrawania i wydzielanie duŝej ilości ciepła, czasami drgania. Jest to mało dokładna obróbka:14 kl. Dokładności, chropowatość: Ra = µm, najczęściej Ra = 20µm. W zaleŝności od rodzaju materiału wejściowego obróbka zgrubna ma zapewnić usuniecie zewnętrznych warstw materiału np. na odlewach czy odkuwkach, zaś dla materiałów prętowych zapewnić pozostawienie moŝliwie równomiernego naddatku na dalszą obróbkę. Obróbka kształtująca (półwykończeniowa) słuŝy do kształtowania P.O., do nadania mu kształtu zgodnego z rysunkiem. Niewielkie naddatki pozostawia się na powierzchniach, które będą dalej obrabiane. Klasa dokładności 9 11, chropowatość Ra = 2,5 5 µm. W wielu przypadkach dla niektórych powierzchni jest to obróbka ostateczna. Obróbka wykończeniowa ostateczne usunięcie pozostawionych naddatków z poprzednich obróbek. Prowadzi się tylko za pomocą niektórych sposobów obróbki: dokładne toczenie, frezowanie, wytaczanie, szlifowanie, przeciąganie, docieranie, gładzenie, dogładzanie. Klasa dokładności 5 8, chropowatość Ra = 0,63 µm. Strona 17

18 Obróbkę bardzo dokładną stosuje się tylko do tych powierzchni dla których konstruktor Ŝąda wysokich klas dokładności (3 5 kl.) oraz minimalnych chropowatości Ra = 0,01 0,16 µm. Strona 18

19 3.3. Dane wejściowe do procesu technologicznego Dane wejściowe obejmują dość obszerną dokumentację konstrukcyjną wyrobu. Praktyka potwierdza, Ŝe im więcej informacji na temat opracowywanego wyrobu posiada technolog, tym dokładniej i optymalnie moŝna opracować proces technologiczny obróbki poszczególnych części jak i proces technologiczny montaŝu. W skład dokumentacji konstrukcyjnej wchodzą: rys. ofertowy, rys. złoŝeniowy wyrobu, rys. złoŝeniowe zespołów, podzespołów, rys. wykonawcze części, warunki techniczne, dokumentacja techniczno-ruchowa, ewentualnie dokumentacja uzupełniająca jak np. schematy kinematyczne, elektryczne, hydrauliczne, itd. Strona 19

20 3.4. Program produkcyjny WyróŜnia się następujące rodzaje produkcji: jednostkową, małoseryjną, seryjną, wielkoseryjną, masową. Produkcja jednostkowa charakteryzuje się wykonywaniem pojedynczych przedmiotów lub niewielką ich liczbą. W proces technologiczny angaŝowane są obrabiarki ogólnego przeznaczenia (uniwersalne), wykorzystuje się znormalizowane przyrządy (np. stoły obrotowe, podzielnice) i uchwyty obróbkowe (uchwyty tokarskie, tarcze tokarskie, imadła, łapy, itp.) oraz katalogowe narzędzia. Produkcja seryjna charakteryzuje się seriami zawierającymi określoną liczbę wyrobów, powtarzalnością serii. W tej produkcji wykorzystuje się oprócz obrabiarek uniwersalnych obrabiarki specjalizowane, specjalne oprzyrządowanie technologiczne wykonywane dla zabezpieczenia poszczególnych operacji i niekiedy narzędzia specjalne. Produkcja masowa charakteryzuje się duŝą liczbą wyrobów produkowanych przez dłuŝszy czas w sposób ciągły. Masową produkcję z reguły wspierają specjalne obrabiarki przystosowane do obróbki tylko określonych detali np. tokarki do wałów korbowych o 4-ch wykorbieniach, obrabiarki zespołowe, linie obróbkowe, specjalne przyrządy i uchwyty jak i specjalne narzędzia. Stopień automatyzacji produkcji rośnie od produkcji jednostkowej (rzadko spotykana automatyzacja) ku masowej. Rozumieć tu naleŝy nie tylko automatyzację obrabiarek ale równieŝ oprzyrządowania jak i transportu miedzy stanowiskowego. Strona 20

21 Stopień zaś szczegółowości dokumentacji technologicznej wrasta analogicznie jak automatyzacja produkcji. W produkcji jednostkowej wystarcza uproszczona dokumentacja technologiczna np. przewodniki warsztatowe, zaś w masowej wymaga się szczegółowej dokumentacji technologicznej z uwzględnieniem nie tylko zabiegów ale i czynności. Strona 21

22 Strona 22

23 4 Dokumentacja technologiczna W tym rozdziale: o Karta technologiczna o Karta instrukcyjna o Instrukcja uzbrojenia obrabiarki o Instrukcja obróbki cieplnej o Instrukcja kontroli jakości Strona 23

24 4.1. Karta technologiczna Dokumentacja technologiczna powinna zawierać wszystkie dane niezbędne do zapewnienia prawidłowego przebiegu poszczególnych operacji. Zakres i szczegółowość dokumentacji technologicznej są funkcją: rodzaju wyrobu, jego złoŝoności i przeznaczenia, wielkości produkcji np. dla produkcji wielkoseryjnej dokumentacja musi być bardzo szczegółowa, dla jednostkowej, małoseryjnej uproszczona (niekiedy z uwagi na trudną technologię wykonania sporządzić trzeba obszerniejszą), doświadczenia pracowników. Dokumentacja technologiczna składa się z: karty technologicznej, karty instrukcyjnej (instrukcji obróbki), karty kalkulacyjnej (czasy, koszty), spisu pomocy warsztatowych Karta technologiczna zawiera spis operacji, w tym wyszczególnienie wydziału i stanowiska np. wydział obróbki mechanicznej stanowisko: tokarka kłowa, spis pomocy warsztatowych (oprzyrządowanie) oraz określenie czasu wykonania. Strona 24

25 4.2. Karta instrukcyjna Karta instrukcyjna zawiera rysunki i opis przebiegu operacji. Rysunek musi być wykonany w połoŝeniu obróbki z zaznaczonymi symbolami elementów ustalających, oporowych i mocujących. Powierzchnie obrabiane zaznacza się grubą linią, pozostałe linie konturu przedmiotu nie będące obrabianymi rysuje się linią cienką. Karta instrukcyjna określa: - stanowisko robocze, - liczbę i kolejność zabiegów, - liczbę przejść dla kaŝdego zabiegu, - warunki obróbki (przede wszystkim technologiczne parametry skrawania), - niezbędne pomoce warsztatowe (uchwyty, oprawki, narzędzia, sprawdziany). Strona 25

26 4.3. Instrukcja uzbrojenia obrabiarki Instrukcja uzbrojenia obrabiarki sporządza się ją dla obrabiarek, stanowiących duŝą trudność w uzbrojeniu np. automaty i półautomaty tokarskie, tok. WielonoŜowe, centra obróbkowe itd. Instrukcja określa kolejność narzędzi w głowicach rewolwerowych, magazynach narzędzi (jeśli takie są), podaje wartości nastaw liniowych i kątowych, przełoŝeń przekładni gitarowych, itp. Strona 26

27 4.4. Instrukcja obróbki cieplnej Instrukcja obróbki cieplnej sporządza się w przypadku wymaganych szczegółowych warunków obróbki cieplnej. Nie wystarczy zatem ogólna informacja np. nawęglać na głębokość 0.8 mm i hartować do twardości 52±2 HRC. Instrukcja podaje np. rodzaj kosza i sposób układania P.O., temperaturę nawęglania, czas nawęglania, temperaturę hartowania, sposób, temperaturę odpuszczania, itp. Strona 27

28 4.5. Instrukcja kontroli jakości Instrukcja kontroli jakości - sporządza się ją dla waŝniejszych operacji i dla operacji kontrolnych na końcu procesu. Instrukcja zawiera informację np. jakim przyrządem pomiarowym mierzyć, jakie zastosować końcówki pomiarowe, w jaki sposób prowadzić pomiar, w których miejscach i w jaki sposób sprawdzać odchyłki połoŝenia np. bicie promieniowe, itp. Strona 28

29 5 Półfabrykaty W tym rozdziale: o Materiały hutnicze o Odlewy o Odkuwki o Materiały spawane o Półfabrykaty i wykroje z obróbki plastycznej na zimno o Tworzywa sztuczne o Spiekane proszki metali Strona 29

30 5.1. Materiały hutnicze Półfabrykat to niewykończony przedmiot pracy, z którego przez dalszą obróbkę wykonuje się daną część. Grupę materiałów hutniczych (obróbka plastyczna na gorąco) stanowią: pręty stalowe walcowane o średnicach mm w klasach dokładności: Z zwykłej, P podwyŝszonej, W wysokiej). Wg IT to klasa. pręty stalowe walcowane płaskie o szerokości mm i grubości 5 60 mm, pręty stalowe walcowane kwadratowe o wymiarach mm. Długości prętów to odcinki 3 6 m, które mogą być dostarczone przez hutę w stanie surowym lub obrobionym cieplnie. Materiały hutnicze otrzymane metoda obróbki plastycznej na zimno to m. inn.: pręty ciągnione (do 65 mm) IT 9 13 druty (do 24 mm) IT 9 13 pręty i druty płaskie szer mm i gr. 1,6-32 mm IT 11-13, pręty kwadratowe (5-60 mm) IT druty kwadratowe (2-16 mm) IT pręty (6-60mm) i druty (3-16 mm) sześciokątne. IT Długości 2 6 m. Mogą być szlifowane (nawet polerowane). Pręty łuszczone mm, IT (mogą być nagniatane). Materiałami hutniczymi wykorzystywanymi w budowie maszyn są teŝ: rury bez szwu mm rury ze szwem ,5 mm blachy (walcowane najczęściej na gorąco arkusze); gr.5 40 mm Strona 30

31 5.2. Odlewy Inną liczna grupę materiałów wejściowych zwłaszcza w produkcji seryjnej stanowią odlewy [7]: odlewy w formach piaskowych z formowaniem ręcznym, odlewy w formach piaskowych z formowaniem maszynowym, kokilowe, otrzymywane metodą odśrodkową, otrzymywane metodą traconego wosku. Istnieje 16 klas tolerancji odlewów CT1 CT16, których tolerancje zaleŝą od tzw. wymiaru podstawowego surowego odlewu wymiaru surowego odlewu przed obróbka skrawaniem. NiezaleŜnie od klas istnieje 10 stopni naddatków na obróbkę, oznaczonych literami od A do K. Dla Ŝeliw przyjmuje się stopnie naddatków od D H Odkuwki i wykroje W budowie maszyn wykorzystuje się równieŝ odkuwki swobodne [6], typowe dla produkcji jednostkowej jak: wały, kostki, krąŝki, płyty, tarcze, tuleje, cylindry, odkuwki odsadzane oraz matrycowe (foremnikowe) charakterystyczne dla produkcji seryjnych w szczególności w produkcji masowej. Odkuwki matrycowe [6] wykonuje się w klasach dokładności: F (dawnej zwykłej Z), E (dawnej podwyŝszonej P), Wybór klasy dokładności zaleŝny jest od wymagań określonych warunkami technicznymi, konstrukcyjnymi i funkcjonalnymi. Strona 31

32 Oprócz odkuwek kolejnymi materiałami wejściowymi są wykroje [6]. Przyjęto, iŝ grubość wykroju z uwagi na siły wykrawania a zatem na wybór pras i konstrukcję wykrojnika nie powinna przekraczać 15 mm. Narzędziami słuŝącymi do otrzymywania wykrojów są wykrojniki. Półfabrykaty do procesu technologicznego moŝna teŝ przygotowywać: wycinaniem za pomocą obróbki wiórowej (produkcja jednostkowa i małoseryjna), metodami termicznymi, za pomocą noŝyc (gilotyn). Materiałami wejściowymi do procesu technologicznego mogą być półfabrykaty otrzymane metodami obróbki plastycznej na zimno jak: tłoczenie, ciągnienie, wyciskanie, prasowanie, wyoblanie Tworzywa sztuczne DuŜą grupę materiałów wejściowych stanowią tworzywa sztuczne, które otrzymuje się metodami: prasowania, tłoczenia, wtryskiwania, rozdmuchiwania, obtryskiwania Dobór półfabrykatu Strona 32 Podsumowując, czynnikami wpływającymi na dobór półfabrykatu są: wielkość produkcji, kształt przedmiotu, materiał przedmiotu, zalecenia określone warunkami technicznymi (WT).

33 6 Przygotowanie półfabrykatów do obróbki W tym rozdziale: o Operacje pomocnicze o Przecinanie o Prostowanie o WyŜarzanie o Nakiełkowanie Strona 33

34 6.1. Operacje pomocnicze Wyroby hutnicze jak pręty walcowane, ciągnione, kształtowniki, blachy przygotowuje się do obróbki: przecinaniem: na piłach: ramowych, tarczowych, taśmowych, na tokarkach ( do 180 mm, szer. Do 6 mm), ściernicami (przecinakami), bezodpadowym: noŝyce i przecinanie udarowe. metodami termicznymi: cięcie acetylenowotlenowe, plazmowe (skoncentrowany łuk elektryczny), laserowe (cięcie z utlenianiem, stapianiem i odparowywaniem materiały stalowe o grubości do ok. 30 mm). strumieniem wody (materiały metalowe i niemetalowe) struną (najczęściej materiały niemetalowe jak półprzewodniki, ceramika). Zniekształcone półfabrykaty wskutek nieprawidłowego transportu, składowania czy teŝ przemieszczania moŝna prostować: na prostarkach, na prasach. Kolejnym etapem przygotowania materiałów wejściowych (części osiowo-symetryczne) do procesu technologicznego to wykonanie nakiełków. WyróŜnia się: nakiełki zwykłe (odmiana A), chronione (odmiana B), łukowe (odmiana R). Blachy, kształtowniki, rury przygotowuje się obróbką stumieniowo-ścierną na sucho (piasek) i na mokro (elektokorund, SiC). Piaskowanie i śrutowanie stosuje się równieŝ dla odlewów i odkuwek. Zabiegi wstępnej obróbki cieplnej jak wyŝarzanie stosuje się dla odlewów, zaś dla odkuwek wyŝarzanie zmiękczające. Strona 34

35 7 Rodzaje obróbki W tym rozdziale: o Obróbka zgrubna o Obróbka kształtująca o Obróbka dokładna o Obróbka bardzo dokładna Strona 35

36 7.1. Obróbka zgrubna Zadaniem obróbki zgrubnej jest usuniecie zewnętrznej warstwy materiału. Celem zaś jest maksymalna wydajność obróbki co wiąŝe się z przyjęciem duŝych głębokości skrawania i duŝych posuwów a w ślad za tym obwodowej prędkości skrawania odnoszącej się do okresu trwałości ostrza i jednocześnie będącej funkcją ustalonych wcześniej technologicznych parametrów skrawania (g głębokość skrawania, p - posuw). Przyjęcie duŝych wartości technologicznych parametrów skrawania w tym głębokości i posuwu oznacza duŝą siłę skrawania w układzie OUPN (obrabiarka-uchwyt-przedmiot-narzędzie) jak teŝ wywiązywanie się duŝej ilości ciepła w strefie skrawania. DuŜe technologiczne parametry skrawania i niesztywność układu OUPN moŝe być powodem powstania drgań wymuszonych uniemoŝliwiających bądź utrudniających obróbkę. Dokładność obróbki zgrubnej zwykle wiąŝe się z 14 klasą dokładności, zaś chropowatość jest w granicach Ra = µm Obróbka kształtująca Obróbka kształtująca (średniodokładna) ma zapewnić uzyskanie kształtu przedmiotu zgodnego z rysunkiem konstrukcyjnym. Niektóre powierzchnie mogą być obrobione na gotowo, inne zaś muszą posiadać naddatek na obróbkę wykończeniową (dokładną). Z racji mniejszych głębokości skrawania i posuwów, przy określonym okresie trwałości ostrza, prędkość skrawania jest znacznie większa niŝ w obróbce zgrubnej. Większa prędkość skrawania korzystnie wpływa na chropowatość powierzchni obrobionej. Siły w układzie OUPN są znacznie mniejsze z racji mniejszych technologicznych parametrów skrawania, przede wszystkim głębokości skrawania i posuwu. Obróbka kształtująca pozwala uzyskać przedział 9-11 klasy dokładności, zaś chropowatości w zakresie od 2.5 do 5 mikrometrów (Ra). Strona 36

37 7.3. Obróbka wykończeniowa Obróbka wykończeniowa (dokładna) to ostateczne usunięcie naddatku z poprzednich obróbek. Obróbkę wykończeniową prowadzi się za pomocą takich sposobów obróbki jak: toczenie dokładne, frezowanie dokładne, dokładne wytaczanie, szlifowanie, przeciąganie, docieranie, gładzenie i dogładzanie. W tej obróbce stosowane są bardzo małe głębokości skrawania i posuwy, co przy określonym okresie trwałości ostrza przekłada się na wysoką prędkość skrawania. Jest ona znacznie większa niŝ w obróbce kształtującej. Większa prędkość skrawania korzystnie wpływa na chropowatość powierzchni obrobionej. Siły skrawania w układzie OUPN są małe z racji niewielkich technologicznych parametrów skrawania, przede wszystkim głębokości skrawania i posuwu. Obróbka wykończeniowa pozwala uzyskać przedział 5 8 klasy dokładności, zaś chropowatości w zakresie od 0.32 do 1.25 mikrometrów (Ra) Obróbka bardzo dokładna Obróbkę bardzo dokładną stosuje się tylko dla powierzchni, dla których konieczne jest ze względów konstrukcyjnych i eksploatacyjnych uzyskanie wysokich klas dokładności od 3 do 5 klasy. Tak wysokim klasom dokładności zwykle towarzyszą niskie chropowatości powierzchni: Ra = 0.01 do 0.16 mikrometra. Małe siły skrawania w układzie OUPN nie wprowadzają zauwaŝalnych odkształceń przedmiotu obrabianego, zaś z racji niewielkich technologicznych parametrów skrawania, przede wszystkim głębokości skrawania i posuwu co przy określonym okresie trwałości ostrza umoŝliwia prowadzenie obróbki z wysokimi prędkościami skrawania rzędu od kilkuset m/min. Strona 37

38 Strona 38

39 8 Struktura procesu technologicznego W tym rozdziale: o Struktura procesu technologicznego o Struktura operacji o Operacje wstępne o Operacje wykonania bazy lub baz do dalszych operacji o Operacje obróbki zgrubnej o Operacje obróbki kształtującej o Operacje obróbki cieplnej lub cieplno-chemicznej o Operacje obróbki wykończeniowej o Operacje obróbki bardzo dokładnej o Operacje kontroli jakości Strona 39

40 8.1. Struktura procesu technologicznego Struktura procesu technologicznego jest to określona kolejność poszczególnych operacji. Charakteryzuje ją: - nieciągłość procesu - stopniowe nadawanie kształtu, dokładności wykonania oraz właściwości poszczególnym powierzchniom. Nieciągłość procesu technologicznego wynika z faktu, iŝ składa się on z róŝnych operacji wykorzystujących róŝne sposoby (toczenie, frezowanie, itd.) i rodzaje obróbki (np. obróbka zgrubna, kształtująca, itd.). Ponadto istnienie w procesie technologicznym obróbki cieplej lub cieplnochemicznej powoduje, iŝ z racji specyfiki tej obróbki wykorzystującej odmienne urządzenia (piece, generatory, prasy hartownicze, itd.), operacje te prowadzi się w wyodrębnionych miejscach hali bądź oddzielnych specjalnie przygotowanych do tych operacji wydziałach produkcyjnych. Specyfika obróbki cieplnej, rozwój metod i sposobów obróbki cieplno-chemicznej, jej znaczący wpływ na jakość wyrobu spowodował powstanie oddzielnych wyspecjalizowanych firm pozostających w więzach kooperacyjnych z producentami części maszyn. Fakt ten moŝna zaliczyć do czynników wiąŝących się z nieciągłością procesu technologicznego Struktura operacji Strona 40 Operacje procesu technologicznego składają się z zabiegów. DąŜąc do uzyskania jak najmniejszego czasu jednostkowego w procesie technologicznym moŝe wystąpić koncentracja zabiegów lub operacji. RozróŜnia się koncentrację: - technologiczną, która polega na jednoczesnej obróbce kilku powierzchni. Przykładem koncentracji technologicznej jest obróbka na tokarkach wielonoŝowych, obrabiarkach zespołowych czy teŝ wykorzystywanie specjalnych narzędzi np. rozwiertaków stopniowych, czy teŝ specjalnych oprawek na

41 tokarkach rewolwerowych umoŝliwiających zamocowanie kilku noŝy realizujących jednoczesną obróbkę kilku powierzchni. - mechaniczną, gdzie specjalne oprzyrządowanie umoŝliwia zastąpienie kilku zamocowań jednym zamocowaniem, przy czym obróbka musi być prowadzona w kilku pozycjach. Koncentracja mechaniczna pozwala skrócić czasy pomocnicze. - organizacyjną, wiąŝącą się z uproszczeniem prac związanych z organizacją produkcji przy załoŝeniu, iŝ proces technologiczny pozostanie bez zmiany. Najczęściej koncentrację organizacyjną stosuje się w produkcji jednostkowej i małoseryjnej. Przykładem koncentracji organizacyjnej moŝe być realizacja obróbki w elastycznych systemach produkcyjnych zamiast na obrabiarkach uniwersalnych Operacje wstępne Operacje wstępne nie zawsze występuje w procesie technologicznym. Najczęściej dotyczą one przygotowywania materiałów hutniczych (prętowych) jak prostowanie, przecinanie, nakiełkowanie. Dla surówek/półfabrykatów wykonywanych z róŝnych materiałów konstrukcyjnych operacjami wstępnymi mogą być operacje łączenia róŝnymi metodami technologicznymi jak spawanie, lutowanie, klejenie. Sposoby prowadzenia operacji wstępnych zostały omówione rozdziale Operacje wykonanie bazy lub baz do dalszych operacji Operacje te są nieodzowną częścią struktury procesu technologicznego. W procesach technologicznych części osiowosymetrycznych jak np. wały maszynowe, operacją taką jest najczęściej nakiełkowanie. Nakiełki stanowią bazę technologiczną wykorzystywaną w całym procesie Strona 41

TECHNOLOGIA BUDOWY MASZYN

TECHNOLOGIA BUDOWY MASZYN TECHNOLOGIA BUDOWY Literatura: MASZYN Dr inż. Piotr Skawiński 1. Podstawy projektowania procesów technologicznych typowych części maszyn. Mieczysław Feld, WNT 2003 2. Projektowanie technologii maszyn S.

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA MASZYN. Wykład dr inż. A. Kampa

TECHNOLOGIA MASZYN. Wykład dr inż. A. Kampa TECHNOLOGIA MASZYN Wykład dr inż. A. Kampa Technologia - nauka o procesach wytwarzania lub przetwarzania, półwyrobów i wyrobów. - technologia maszyn, obejmuje metody kształtowania materiałów, połączone

Bardziej szczegółowo

Przedmowa do wydania czwartego 15. Przedmowa do wydania pierwszego 15. 1. Wiadomości ogólne 17. 2. Dokumentacja technologiczna 43

Przedmowa do wydania czwartego 15. Przedmowa do wydania pierwszego 15. 1. Wiadomości ogólne 17. 2. Dokumentacja technologiczna 43 Spis treści 5 Spis treści Przedmowa do wydania czwartego 15 Przedmowa do wydania pierwszego 15 1. Wiadomości ogólne 17 1.1. Proces produkcyjny i technologiczny oraz jego podział 17 1.2. Rodzaje obróbki

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu. Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach

Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu. Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotów Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach Wpływ róŝnych rodzajów

Bardziej szczegółowo

Obróbka cieplna stali

Obróbka cieplna stali Obróbka cieplna stali Obróbka cieplna stopów: zabiegi cieplne, które mają na celu nadanie im pożądanych cech mechanicznych, fizycznych lub chemicznych przez zmianę struktury stopu. Podstawowe etapy obróbki

Bardziej szczegółowo

Przykładowe rozwiązanie zadania egzaminacyjnego z informatora

Przykładowe rozwiązanie zadania egzaminacyjnego z informatora Przykładowe rozwiązanie zadania egzaminacyjnego z informatora Rozwiązanie zadania obejmuje: - opracowanie propozycji rozwiązania konstrukcyjnego dla wpustu przenoszącego napęd z wału na koło zębate w zespole

Bardziej szczegółowo

Moduł 2/3 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa

Moduł 2/3 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa Moduł 2/3 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa Zajęcia nr: 2 Temat zajęć: Określenie klasy konstrukcyjno-technologicznej przedmiotu. Dobór postaci i metody wykonania

Bardziej szczegółowo

1. OBRÓBKA WAŁKA NA TOKARCE KŁOWEJ

1. OBRÓBKA WAŁKA NA TOKARCE KŁOWEJ ĆWICZENIE NR 1. 1. OBRÓBKA WAŁKA NA TOKARCE KŁOWEJ 1.1. Zadanie technologiczne Dla zadanego rysunkiem wykonawczym wałka wykonać : - Plan operacyjny obróbki tokarskiej, wykonywanej na tokarce kłowej TUC

Bardziej szczegółowo

Technologia obróbki cieplnej. Grzanie i ośrodki grzejne

Technologia obróbki cieplnej. Grzanie i ośrodki grzejne Technologia obróbki cieplnej Grzanie i ośrodki grzejne Grzanie: nagrzewanie i wygrzewanie Dobór czasu grzania Rodzaje ośrodków grzejnych Powietrze Ośrodki gazowe Złoża fluidalne Kąpiele solne: sole chlorkowe

Bardziej szczegółowo

PROCESY PRODUKCYJNE WYTWARZANIA METALI I WYROBÓW METALOWYCH

PROCESY PRODUKCYJNE WYTWARZANIA METALI I WYROBÓW METALOWYCH Wyższa Szkoła Ekonomii i Administracji w Bytomiu Wilhelm Gorecki PROCESY PRODUKCYJNE WYTWARZANIA METALI I WYROBÓW METALOWYCH Podręcznik akademicki Bytom 2011 1. Wstęp...9 2. Cel podręcznika...11 3. Wstęp

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania - kwalifikacja M19. Podstawy konstrukcji maszyn. Przedmiot: Technologia naprawy elementów maszyn narzędzi i urządzeń

Przedmiotowy system oceniania - kwalifikacja M19. Podstawy konstrukcji maszyn. Przedmiot: Technologia naprawy elementów maszyn narzędzi i urządzeń Przedmiotowy system oceniania - kwalifikacja M19 KL II i III TM Podstawy konstrukcji maszyn nauczyciel Andrzej Maląg Przedmiot: Technologia naprawy elementów maszyn narzędzi i urządzeń CELE PRZEDMIOTOWEGO

Bardziej szczegółowo

Podstawy Konstrukcji Maszyn. Wykład nr. 2 Obróbka i montaż części maszyn

Podstawy Konstrukcji Maszyn. Wykład nr. 2 Obróbka i montaż części maszyn Podstawy Konstrukcji Maszyn Wykład nr. 2 Obróbka i montaż części maszyn 1. WSTĘP Przedwojenny Polski pistolet VIS skomplikowana i czasochłonna obróbka skrawaniem Elementy składowe pistoletu podzespoły

Bardziej szczegółowo

Operacja technologiczna to wszystkie czynności wykonywane na jednym lub kilku przedmiotach.

Operacja technologiczna to wszystkie czynności wykonywane na jednym lub kilku przedmiotach. Temat 23 : Proces technologiczny i planowanie pracy. (str. 30-31) 1. Pojęcia: Proces technologiczny to proces wytwarzania towarów wg przepisów. Jest to zbiór czynności zmieniających właściwości fizyczne

Bardziej szczegółowo

Stanisław Gil. Projektowanie półfabrykatu oraz określanie naddatków na obróbkę skrawaniem 2. ZAKRES WYMAGANYCH WIADOMOŚCI

Stanisław Gil. Projektowanie półfabrykatu oraz określanie naddatków na obróbkę skrawaniem 2. ZAKRES WYMAGANYCH WIADOMOŚCI Stanisław Gil 1 Projektowanie półfabrykatu oraz określanie naddatków na obróbkę skrawaniem 1. CEL CWICZENIA Celem ćwiczenia jest zapoznanie studentów z zasadami określania naddatków operacyjnych i całkowitego

Bardziej szczegółowo

KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI

KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Przedmiot : OBRÓBKA SKRAWANIEM I NARZĘDZIA Temat: Katalogowy dobór narzędzi i parametrów obróbki Nr ćwiczenia : 10 Kierunek:

Bardziej szczegółowo

Projekt nr 1 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa

Projekt nr 1 Projekt procesu technologicznego obróbki przedmiotu typu bryła obrotowa Politechnika Krakowska Wydział Mechaniczny Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji Gugała Damian Kępa Marek Gr 401 Rok akademicki 2007/2008 Zakład Procesów Wytwarzania i Systemów Jakości

Bardziej szczegółowo

c) d) Strona: 1 1. Cel ćwiczenia

c) d) Strona: 1 1. Cel ćwiczenia Strona: 1 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest ugruntowanie wiadomości dotyczących pomiarów wielkości geometrycznych z wykorzystaniem prostych przyrządów pomiarowych - suwmiarek i mikrometrów. 2. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

PRELIMINARY BROCHURE CORRAX. A stainless precipitation hardening steel

PRELIMINARY BROCHURE CORRAX. A stainless precipitation hardening steel PRELIMINARY BROCHURE CORRAX A stainless precipitation hardening steel Ogólne dane Właściwości W porównaniu do konwencjonalnych narzędziowych odpornych na korozję, CORRAX posiada następujące zalety: Szeroki

Bardziej szczegółowo

Technik mechanik 311504

Technik mechanik 311504 Technik mechanik 311504 Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik mechanik powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) wytwarzania części maszyn i urządzeń; 2) dokonywania

Bardziej szczegółowo

Stal - definicja Stal

Stal - definicja Stal \ Stal - definicja Stal stop żelaza z węglem,plastycznie obrobiony i obrabialny cieplnie o zawartości węgla nieprzekraczającej 2,11% co odpowiada granicznej rozpuszczalności węgla w żelazie (dla stali

Bardziej szczegółowo

ZAMIEJSCOWY WYDZIAŁ MECHANICZNY W SUWAŁKACH

ZAMIEJSCOWY WYDZIAŁ MECHANICZNY W SUWAŁKACH Politechnika Białostocka ZAMIEJSCOWY WYDZIAŁ MECHANICZNY W SUWAŁKACH INSTRUKCJA DO ZAJĘĆ LABORATORYJNYCH Temat ćwiczenia: Badanie wpływu parametrów skrawania na stan obrabianej powierzchni. Numer ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

ZAAWANSOWANE TECHNIKI WYTWARZANIA W MECHATRONICE

ZAAWANSOWANE TECHNIKI WYTWARZANIA W MECHATRONICE : BMiZ Studium: stacj. II stopnia : : MCH Rok akad.: 05/6 Liczba godzin - 5 ZAAWANSOWANE TECHNIKI WYTWARZANIA W MECHATRONICE L a b o r a t o r i u m ( h a l a H 0 Z O S ) Prowadzący: dr inż. Marek Rybicki

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: TECHNOLOGIA BUDOWY MASZYN I MONTAŻU PRINCIPLES OF MACHINES BUILDING TECHNOLOGY AND ASSEMBLY Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: projektowanie systemów

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPERATOR OBRABIAREK SKRAWAJĄCYCH

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPERATOR OBRABIAREK SKRAWAJĄCYCH Załącznik nr 6 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPERATOR OBRABIAREK SKRAWAJĄCYCH SYMBOL CYFROWY 722[02] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) posługiwać

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWE ROZWIĄZANIE ZADANIA EGZAMINACYJNEGO Z INFORMATORA CKE

PRZYKŁADOWE ROZWIĄZANIE ZADANIA EGZAMINACYJNEGO Z INFORMATORA CKE PRZYKŁADOWE ROZWIĄZANIE ZADANIA EGZAMINACYJNEGO Z INFORMATORA CKE Materiały zebrał: i opracował : A. Szydłowski Przy opracowaniu wykorzystano materiały z Informatora CKE oraz ze strony: www.oke.lomza.com/informacje_o_egz/egz_zawodowy/zadania_technikum/pliki/tech.mech_rozw.pdf

Bardziej szczegółowo

Tematy prac dyplomowych inżynierskich kierunek MiBM

Tematy prac dyplomowych inżynierskich kierunek MiBM Tematy prac dyplomowych inżynierskich kierunek MiBM Nr pracy Temat Cel Zakres Prowadzący 001/I8/Inż/2013 002/I8/Inż/2013 003/I8/ Inż /2013 Wykonywanie otworów gwintowanych na obrabiarkach CNC. Projekt

Bardziej szczegółowo

Projektowanie procesu technologicznego montażu w systemie CAD/CAM CATIA

Projektowanie procesu technologicznego montażu w systemie CAD/CAM CATIA Moduł 1 Projektowanie procesu technologicznego montażu w systemie CAD/CAM CATIA Dla wyrobu zadanego w formie rysunku złożeniowego i modeli 3D opracować: strukturę montażową wyrobu graficzny planu montażu,

Bardziej szczegółowo

Szkolenia z zakresu obsługi i programowania obrabiarek sterowanych numerycznie CNC

Szkolenia z zakresu obsługi i programowania obrabiarek sterowanych numerycznie CNC Kompleksowa obsługa CNC www.mar-tools.com.pl Szkolenia z zakresu obsługi i programowania obrabiarek sterowanych numerycznie CNC Firma MAR-TOOLS prowadzi szkolenia z obsługi i programowania tokarek i frezarek

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Systemy wytwarzania ćw. nr 4

Laboratorium Systemy wytwarzania ćw. nr 4 Laboratorium Systemy wytwarzania ćw. nr 4 Temat ćwiczenia: Sprawdzenie czasu wymiany narzędzia na centrum frezarskim Centra frezarskie są obrabiarkami przeznaczonymi do półautomatycznego wytwarzania, głownie,

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Politechnika Łódzka Wydział Mechaniczny Instytut Inżynierii Materiałowej LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Ćwiczenie nr 5 Temat: Stale stopowe, konstrukcyjne, narzędziowe i specjalne. Łódź 2010 1 S t r

Bardziej szczegółowo

WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA Wydział Nowych Technologii i Chemii KATEDRA ZAAWANSOWANYCH MATERIAŁÓW I TECHNOLOGII

WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA Wydział Nowych Technologii i Chemii KATEDRA ZAAWANSOWANYCH MATERIAŁÓW I TECHNOLOGII WOJSKOWA AKADEMIA TECHNICZNA Wydział Nowych Technologii i Chemii KATEDRA ZAAWANSOWANYCH MATERIAŁÓW I TECHNOLOGII DOBÓR NARZĘDZI I PARAMETRÓW SKRAWANIA Techniki Wytwarzania Ć1: Budowa narzędzi tokarskich

Bardziej szczegółowo

Opracowanie programu i realizacja obróbki elementów na obrabiarkach CNC 722[02].Z3.04

Opracowanie programu i realizacja obróbki elementów na obrabiarkach CNC 722[02].Z3.04 MINISTERSTWO EDUKACJI NARODOWEJ Paweł Krawczak Opracowanie programu i realizacja obróbki elementów na obrabiarkach CNC 722[02].Z3.04 Poradnik dla ucznia Wydawca Instytut Technologii Eksploatacji Państwowy

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO BÖHLER K340 ISODUR jest uniwersalną stalą narzędziową do pracy na zimno, przy pomocy której zarobicie pieniądze i nie tylko podczas wycinania monet, lecz również podczas

Bardziej szczegółowo

Dobór parametrów dla frezowania

Dobór parametrów dla frezowania Dobór parametrów dla frezowania Wytyczne dobru parametrów obróbkowych dla frezowania: Dobór narzędzia. W katalogu narzędzi naleŝy odszukać narzędzie, które z punktu widzenia technologii umoŝliwi zrealizowanie

Bardziej szczegółowo

Spis treści tomu I. Część pierwsza. Proces skrawania. Rozdział I Wiadomości ogólne prof. dr hab. inż. Eugeniusz. Rozdział II Materiały narzędziowe

Spis treści tomu I. Część pierwsza. Proces skrawania. Rozdział I Wiadomości ogólne prof. dr hab. inż. Eugeniusz. Rozdział II Materiały narzędziowe Spis treści tomu I Część pierwsza Proces skrawania I Wiadomości ogólne prof. dr hab. inż. Eugeniusz Górski 1. Podział obróbki skrawaniem 1 2. Kinematyka skrawania 3 3. Geometria ostrza 5 Literatura 18

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO Jakościowe porównanie głównych własności stali Tabela daje jedynie wskazówki, by ułatwić dobór stali. Nie uwzględniono tu charakteru obciążenia narzędzia wynikającego

Bardziej szczegółowo

PL 218203 B1. R&D PROJECT SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Łódź, PL 17.12.2012 BUP 26/12

PL 218203 B1. R&D PROJECT SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Łódź, PL 17.12.2012 BUP 26/12 PL 218203 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 218203 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 395134 (51) Int.Cl. B23B 3/16 (2006.01) B23B 3/18 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej

Bardziej szczegółowo

LAF-Polska Bielawa 58-260, ul. Wolności 117 NIP: 882-152-92-20 REGON: 890704507 http://www.laf-polska.pl

LAF-Polska Bielawa 58-260, ul. Wolności 117 NIP: 882-152-92-20 REGON: 890704507 http://www.laf-polska.pl Podstawowe informacje o stali Stal jest stopem żelaza, węgla i innych pierwiastków stopowych o zawartości do 2,14 % węgla. W praktyce, jako stale oznacza się stopy, które najczęściej zawierają żelazo,

Bardziej szczegółowo

POMIAR ZUśYCIA CZOPÓW WAŁU KORBOWEGO

POMIAR ZUśYCIA CZOPÓW WAŁU KORBOWEGO LABORATORIUM POJAZDÓW MECHANICZNYCH POMIAR ZUśYCIA CZOPÓW WAŁU KORBOWEGO Opracował XXXXXXXXXX sem. VIII zaoczny Gdańsk 2003 2 Spis treści 1. Wstęp...3 2. Opis wału korbowego uŝytego do ćwiczeń...4 3. Przyczyny

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO Żywotność narzędzi wzrasta wraz ze wzrostem twardości roboczej Najważniejszymi czynnikami, pomiędzy innymi, które mogą skutkować zmniejszeniem kosztów produkcji są długi

Bardziej szczegółowo

KLASYFIKACJI I BUDOWY STATKÓW MORSKICH

KLASYFIKACJI I BUDOWY STATKÓW MORSKICH PRZEPISY KLASYFIKACJI I BUDOWY STATKÓW MORSKICH ZMIANY NR 5/2012 do CZĘŚCI IX MATERIAŁY I SPAWANIE 2008 GDAŃSK Zmiany Nr 5/2012 do Części IX Materiały i spawanie 2008, Przepisów klasyfikacji i budowy statków

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT BUDOWY MASZYN

INSTYTUT BUDOWY MASZYN 1 IBM INSTYTUT BUDOWY MASZYN LABORATORIUM (z przedmiotu) TECHNIKI WYTWARZANIA Wykrawanie i tłocznictwo Temat ćwiczenia: Kucie i wyciskanie 1. Cel i zakres ćwiczenia: - poznanie procesów wykrawania i tłoczenia;

Bardziej szczegółowo

BADANIA URZĄDZEŃ TECHNICZNYCH ELEMENTEM SYSTEMU BIEŻĄCEJ OCENY ICH STANU TECHNICZNEGO I PROGNOZOWANIA TRWAŁOŚCI

BADANIA URZĄDZEŃ TECHNICZNYCH ELEMENTEM SYSTEMU BIEŻĄCEJ OCENY ICH STANU TECHNICZNEGO I PROGNOZOWANIA TRWAŁOŚCI BADANIA URZĄDZEŃ TECHNICZNYCH ELEMENTEM SYSTEMU BIEŻĄCEJ OCENY ICH STANU TECHNICZNEGO I PROGNOZOWANIA TRWAŁOŚCI Opracował: Paweł Urbańczyk Zawiercie, marzec 2012 1 Charakterystyka stali stosowanych w energetyce

Bardziej szczegółowo

Centrum Kształcenia Ustawicznego. im. Stanisława Staszica w Koszalinie PRACA KONTROLNA. PRZEDMIOT: Eksploatacja maszyn i urządzeń

Centrum Kształcenia Ustawicznego. im. Stanisława Staszica w Koszalinie PRACA KONTROLNA. PRZEDMIOT: Eksploatacja maszyn i urządzeń Centrum Kształcenia Ustawicznego im. Stanisława Staszica w Koszalinie Jan Jucha Semestr 4 MUZ PRACA KONTROLNA PRZEDMIOT: Eksploatacja maszyn i urządzeń NAUCZYCIEL: W. Abramowski Temat: Opracować proces

Bardziej szczegółowo

OPERATOR OBRABIAREK STEROWANYCH NUMERYCZNIE 722308 -CZELADNIK. Kod z klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (*** 722308 zawód pozaszkolny 114/Cz

OPERATOR OBRABIAREK STEROWANYCH NUMERYCZNIE 722308 -CZELADNIK. Kod z klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (*** 722308 zawód pozaszkolny 114/Cz STANDARD WYMAGAŃ EGZAMINACYJNYCH - CZELADNIK w zawodzie: Na bazie podstawy programowej kształcenia w zawodzie (* OPERATOR OBRABIAREK STEROWANYCH NUMERYCZNIE Kod z klasyfikacji zawodów i specjalności dla

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA BUDOWY MASZYN

TECHNOLOGIA BUDOWY MASZYN POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych TECHNOLOGIA BUDOWY MASZYN dr inż. Piotr Skawiński PW SiMR pok. 2.14 tel. uczelnia: 22-234-86-81 e-mail: psk@simr.pw.edu.pl http://ipbm.simr.pw.edu.pl/cadcam/

Bardziej szczegółowo

OBRÓBKA SKRAWANIEM DOBÓR NARZĘDZI I PARAMETRÓW SKRAWANIA DO FREZOWANIA. Ćwiczenie nr 6

OBRÓBKA SKRAWANIEM DOBÓR NARZĘDZI I PARAMETRÓW SKRAWANIA DO FREZOWANIA. Ćwiczenie nr 6 OBRÓBKA SKRAWANIEM Ćwiczenie nr 6 DOBÓR NARZĘDZI I PARAMETRÓW SKRAWANIA DO FREZOWANIA opracowali: dr inż. Joanna Kossakowska mgr inż. Maciej Winiarski PO L ITECH NI KA WARS ZAWS KA INSTYTUT TECHNIK WYTWARZANIA

Bardziej szczegółowo

Programowanie obrabiarek CNC. Nr 5

Programowanie obrabiarek CNC. Nr 5 olitechnika oznańska Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium rogramowanie obrabiarek CNC Nr 5 Obróbka wałka wielostopniowego Opracował: Dr inŝ. Wojciech taszyński oznań, 2008-04-18 1. Układ współrzędnych

Bardziej szczegółowo

FABRYKA MASZYN BUDOWLANYCH "BUMAR" Sp. z o.o. Fabryka Maszyn Budowlanych ODLEWY ALUMINIOWE

FABRYKA MASZYN BUDOWLANYCH BUMAR Sp. z o.o. Fabryka Maszyn Budowlanych ODLEWY ALUMINIOWE Fabryka Maszyn Budowlanych BUMAR Sp. z o.o. ul. Fabryczna 6 73-200 CHOSZCZNO ODLEWY ALUMINIOWE 1.PIASKOWE DO 100 KG 2.KOKILOWE DO 30 KG 3.CISNIENIOWE DO 3 KG 1. Zapewniamy atesty i sprawdzenie odlewów

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: OBRÓBKA UBYTKOWA, NARZĘDZIA I OPRZYRZĄDOWANIE TECHNOLOGICZNE II Machining, Tools And Technological Instrumentation II Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy

Bardziej szczegółowo

Technologia elementów optycznych

Technologia elementów optycznych Technologia elementów optycznych dr inż. Michał Józwik pokój 507a jozwik@mchtr.pw.edu.pl Część 1 Treść wykładu Specyfika wymagań i technologii elementów optycznych. Ogólna struktura procesów technologicznych.

Bardziej szczegółowo

KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI

KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Przedmiot : OBRÓBKA SKRAWANIEM I NARZĘDZIA Temat: Komputerowy dobór narzędzi i parametrów obróbki w procesie toczenia Nr

Bardziej szczegółowo

Zakład Metalowy ALEM. Przemysław Błądek

Zakład Metalowy ALEM. Przemysław Błądek Zakład Metalowy ALEM www.alem.pl Przemysław Błądek p.bladek@alem.pl +48 667 574 327 Zakład Metalowy ALEM jest firmą posiadającą kilkunastoletnie doświadczenie w precyzyjnej obróbce metali. Głównym polem

Bardziej szczegółowo

Zakład Metalowy ALEM. 72-320 Trzebiatów, ul. Kołobrzeska 19 www.alem.pl

Zakład Metalowy ALEM. 72-320 Trzebiatów, ul. Kołobrzeska 19 www.alem.pl Zakład Metalowy ALEM 72-320 Trzebiatów, ul. Kołobrzeska 19 www.alem.pl Zakład Metalowy ALEM jest firmą posiadającą kilkunastoletnie doświadczenie w precyzyjnej obróbce metali. Oferujemy usługi z zakresu

Bardziej szczegółowo

Podstawy technik wytwarzania PTWII - projektowanie. Ćwiczenie 4. Instrukcja laboratoryjna

Podstawy technik wytwarzania PTWII - projektowanie. Ćwiczenie 4. Instrukcja laboratoryjna PTWII - projektowanie Ćwiczenie 4 Instrukcja laboratoryjna Człowiek - najlepsza inwestycja Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Warszawa 2011 2 Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

KONSTRUKCJE METALOWE - LABORATORIUM. Łączniki mechaniczne

KONSTRUKCJE METALOWE - LABORATORIUM. Łączniki mechaniczne KONSTRUKCJE METALOWE - LABORATORIUM Łączniki mechaniczne Asortyment śrub trzpień łeb Śruby z łbem sześciokątnym Śruby z gwintem na całej długości, z łbem sześciokątnym Śruby nie mniejsze niż M12 Gwinty

Bardziej szczegółowo

Budowa i zastosowanie narzędzi frezarskich do obróbki CNC.

Budowa i zastosowanie narzędzi frezarskich do obróbki CNC. Budowa i zastosowanie narzędzi frezarskich do obróbki CNC. Materiały szkoleniowe. Sporządził mgr inż. Wojciech Kubiszyn 1. Frezowanie i metody frezowania Frezowanie jest jedną z obróbek skrawaniem mającej

Bardziej szczegółowo

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Laboratorium Programowanie obrabiarek CNC. Nr 2

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Laboratorium Programowanie obrabiarek CNC. Nr 2 1 Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium Programowanie obrabiarek CNC Nr 2 Obróbka z wykorzystaniem kompensacji promienia narzędzia Opracował: Dr inŝ. Wojciech Ptaszyński

Bardziej szczegółowo

B&M OPTIK http://www.bmo.pl WSZELKIE PRAWA ZASTRZEśONE

B&M OPTIK http://www.bmo.pl WSZELKIE PRAWA ZASTRZEśONE Strona z 8 05-0-5 B&M OPTIK http://www.bmo.pl WSZELKIE PRAWA ZASTRZEśONE. Cięcie szkła Pracownik pobiera w magazynie surowców materiał w postaci bloków szklanych lub tafli, z archiwum pobiera dokumentację

Bardziej szczegółowo

Tokarka uniwersalna SPA-700P

Tokarka uniwersalna SPA-700P Tokarka uniwersalna SPA-700P Tokarka uniwersalna SPA-700P Charakterystyka maszyny. Tokarka uniwersalna SPA-700P przeznaczona jest do wszelkiego rodzaju prac tokarskich. MoŜliwa jest obróbka zgrubna i wykańczająca

Bardziej szczegółowo

OBRÓBKA SKRAWANIEM DOBÓR NARZĘDZI I PARAMETRÓW SKRAWANIA DO TOCZENIA. Ćwiczenie nr 5. opracowała: dr inż. Joanna Kossakowska

OBRÓBKA SKRAWANIEM DOBÓR NARZĘDZI I PARAMETRÓW SKRAWANIA DO TOCZENIA. Ćwiczenie nr 5. opracowała: dr inż. Joanna Kossakowska OBRÓBKA SKRAWANIEM Ćwizenie nr 5 DOBÓR NARZĘDZI I PARAMETRÓW SKRAWANIA DO TOCZENIA opraowała: dr inż. Joanna Kossakowska PO L ITECH NI KA WARS ZAWS KA INSTYTUT TECHNIK WYTWARZANIA ZAKŁAD AUTOMATYZACJI,

Bardziej szczegółowo

IBMO Katarzyna Michalak Wronki. Prezentacja firmy 2015r.

IBMO Katarzyna Michalak Wronki. Prezentacja firmy 2015r. IBMO Katarzyna Michalak Wronki Prezentacja firmy 2015r. krótko o nas Firma IBMO Katarzyna Michalak została założona w 2005 roku, zatem działamy już na rynku branży metalowej 10 lat. Początki naszej działalności

Bardziej szczegółowo

Technologie Materiałowe II Wykład 4 Obróbka cieplno-chemiczna stali

Technologie Materiałowe II Wykład 4 Obróbka cieplno-chemiczna stali KATEDRA INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ I SPAJANIA ZAKŁAD INŻYNIERII SPAJANIA Technologie Materiałowe II Wykład 4 Obróbka cieplno-chemiczna stali dr hab. inż. Jerzy Łabanowski, prof.nadzw. PG Kierunek studiów:

Bardziej szczegółowo

CZAS WYKONANIA BUDOWLANYCH ELEMENTÓW KONSTRUKCJI STALOWYCH OBRABIANYCH METODĄ SKRAWANIA A PARAMETRY SKRAWANIA

CZAS WYKONANIA BUDOWLANYCH ELEMENTÓW KONSTRUKCJI STALOWYCH OBRABIANYCH METODĄ SKRAWANIA A PARAMETRY SKRAWANIA Budownictwo 16 Piotr Całusiński CZAS WYKONANIA BUDOWLANYCH ELEMENTÓW KONSTRUKCJI STALOWYCH OBRABIANYCH METODĄ SKRAWANIA A PARAMETRY SKRAWANIA Wprowadzenie Rys. 1. Zmiana całkowitych kosztów wytworzenia

Bardziej szczegółowo

Procesy i techniki produkcyjne

Procesy i techniki produkcyjne Procesy i techniki produkcyjne Nazwisko... Imię... Wydział/kierunek... Semestr...Grupa... Rok akademicki / 2009 zadania Data wydania Data oddania Ocena Poprawa Uwagi Podpis prowadzącego 1 2 Prowadzący

Bardziej szczegółowo

STALE NARZĘDZIOWE DO PRACY NA GORĄCO

STALE NARZĘDZIOWE DO PRACY NA GORĄCO Ćwiczenie 9 Stale narzędziowe STALE NARZĘDZIOWE DO PRACY NA ZIMNO DO PRACY NA GORĄCO SZYBKOTNĄCE NIESTOPOWE STOPOWE Rysunek 1. Klasyfikacja stali narzędziowej. Ze stali narzędziowej wykonuje się narzędzia

Bardziej szczegółowo

KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI Inżynieria wytwarzania: Obróbka ubytkowa

KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI Inżynieria wytwarzania: Obróbka ubytkowa Przedmiot: KATEDRA TECHNIK WYTWARZANIA I AUTOMATYZACJI Inżynieria wytwarzania: Obróbka ubytkowa Temat ćwiczenia: Toczenie Numer ćwiczenia: 1 1. Cel ćwiczenia Poznanie odmian toczenia, budowy i przeznaczenia

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE DOKUMENTACJI TECHNOLOGICZNEJ DLA OBRÓBKI UBYTKOWEJ

OPRACOWANIE DOKUMENTACJI TECHNOLOGICZNEJ DLA OBRÓBKI UBYTKOWEJ Techniki Wytwarzania OPRACOWANIE DOKUMENTACJI TECHNOLOGICZNEJ DLA OBRÓBKI UBYTKOWEJ Cele: - opanowanie zagadnień dotyczących projektowania procesów technologicznych; - praktyczne opanowanie umiejętności

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PROJEKTOWANIE PROCESÓW OBRÓBKI PLASTYCZNEJ II Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności APWiR Rodzaj zajęć: projekt I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA. Obejmującego 120 godzin zajęć realizowanych w formie wykładowo ćwiczeniowej i zajęć praktycznych

PROGRAM NAUCZANIA. Obejmującego 120 godzin zajęć realizowanych w formie wykładowo ćwiczeniowej i zajęć praktycznych PROGRAM NAUCZANIA Kursu Operator obrabiarek sterowanych numerycznie Obejmującego 120 godzin zajęć realizowanych w formie wykładowo ćwiczeniowej i zajęć praktycznych I. Wymagania wstępne dla uczestników

Bardziej szczegółowo

Narzędzia skrawające firmy Sandvik Coromant. Narzędzia obrotowe FREZOWANIE WIERCENIE WYTACZANIE SYSTEMY NARZĘDZIOWE

Narzędzia skrawające firmy Sandvik Coromant. Narzędzia obrotowe FREZOWANIE WIERCENIE WYTACZANIE SYSTEMY NARZĘDZIOWE Narzędzia skrawające firmy Sandvik Coromant Narzędzia obrotowe RZOWANI WIRCNI WYTACZANI SYSTMY NARZĘDZIOW 2012 WIRCNI ak dobrać odpowiednie wiertło ak dobrać odpowiednie wiertło 1 Określenie średnicy i

Bardziej szczegółowo

Schemat obróbki nożami tokarskimi. Oznaczenia noży tokarskich wg ISO, PN, DIN, F, Gost. ISO 2 NNZc-d 4972 302 2102. Nóż wygięty ISO 243 ISO 514.

Schemat obróbki nożami tokarskimi. Oznaczenia noży tokarskich wg ISO, PN, DIN, F, Gost. ISO 2 NNZc-d 4972 302 2102. Nóż wygięty ISO 243 ISO 514. Schemat obróbki nożami tokarskimi Oznaczenia noży tokarskich wg ISO, PN, DIN, F, Gost ISO 243 Nóż ISO 514 PN / M-58352 DIN F GOST (PN / M-58355) ISO 1 NNZa-b 4971 301 2100 Nóż prosty ISO 2 NNZc-d 4972

Bardziej szczegółowo

Produkcja Regeneracja Napawanie

Produkcja Regeneracja Napawanie Produkcja Regeneracja Napawanie przed regeneracją po regeneracji Firma Doradztwo techniczne i kontrola Firma Elkrem powstała w 1995 roku. Misję firmy stanowi osiągnięcie pełnej satysfakcji Klienta poprzez

Bardziej szczegółowo

Technologie Materiałowe II Wykład 3 Technologia hartowania stali

Technologie Materiałowe II Wykład 3 Technologia hartowania stali KATEDRA INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ I SPAJANIA ZAKŁAD INŻYNIERII SPAJANIA Technologie Materiałowe II Wykład 3 Technologia hartowania stali dr hab. inż. Jerzy Łabanowski, prof.nadzw. PG Kierunek studiów: Inżynieria

Bardziej szczegółowo

10.9 1. POŁĄCZENIA ŚRUBOWE 1.1 ASORTYMENT I WŁAŚCIWOŚCI ŁĄCZNIKÓW. Konstrukcje Metalowe Laboratorium

10.9 1. POŁĄCZENIA ŚRUBOWE 1.1 ASORTYMENT I WŁAŚCIWOŚCI ŁĄCZNIKÓW. Konstrukcje Metalowe Laboratorium 1. POŁĄCZENIA ŚRUBOWE 1.1 ASORTYMENT I WŁAŚCIWOŚCI ŁĄCZNIKÓW Średnice śrub: M10, M12, M16, M20, M24, M27, M30 Klasy właściwości mechanicznych śrub: 3.6, 4.6, 4.8, 5.6, 5.8, 6.6, 8.8, 10.9, 12.9 10.9 śruby

Bardziej szczegółowo

6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA

6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA 6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA 6.1. Cel ćwiczenia Zapoznanie się z rodzajami obróbki cieplno plastycznej i ich wpływem na własności metali. 6.2. Wprowadzenie Obróbką cieplno-plastyczną, zwaną potocznie

Bardziej szczegółowo

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Ważniejsze grupy stali: stale spawalne o podwyższonej

Bardziej szczegółowo

Projektowanie procesów technologicznych 311[20].Z1.05

Projektowanie procesów technologicznych 311[20].Z1.05 MINISTERSTWO EDUKACJI i NAUKI Andrzej Zych Projektowanie procesów technologicznych 311[20].Z1.05 Poradnik dla ucznia Wydawca Instytut Technologii Eksploatacji Państwowy Instytut Badawczy Radom 2005 Projekt

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO Jakościowe porównanie najważniejszych własności stali 1) Stal Maraging (temperatura maraging ok. 480 C); w tym stanie nie porównywalna ze stalami do ulepszania cieplnego.

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: MASZYNY I SYSTEMY NARZĘDZIOWE W OBRÓBCE PLASTYCZNEJ I Machines and tool systems in plastic working I Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności

Bardziej szczegółowo

Podstawy Konstrukcji Maszyn

Podstawy Konstrukcji Maszyn Podstawy Konstrukcji Maszyn Wykład 1 Ogólne informacje o konstruowaniu maszyn Dr inŝ. Jacek Czarnigowski Pojęcia podstawowe Maszyna mechanizm lub grupa mechanizmów wykorzystywana podczas procesu pracy

Bardziej szczegółowo

LASEROWA OBRÓBKA MATERIAŁÓW

LASEROWA OBRÓBKA MATERIAŁÓW LASEROWA OBRÓBKA MATERIAŁÓW Promieniowanie laserowe umożliwia wykonanie wielu dokładnych operacji technologicznych na różnych materiałach: o trudno obrabialnych takich jak diamenty, metale twarde, o miękkie

Bardziej szczegółowo

Metody łączenia metali. rozłączne nierozłączne:

Metody łączenia metali. rozłączne nierozłączne: Metody łączenia metali rozłączne nierozłączne: Lutowanie: łączenie części metalowych za pomocą stopów, zwanych lutami, które mają niższą od lutowanych metali temperaturę topnienia. - lutowanie miękkie

Bardziej szczegółowo

Tokarka uniwersalna SPC-900PA

Tokarka uniwersalna SPC-900PA Tokarka uniwersalna SPC-900PA Tokarka uniwersalna SPC-900PA Charakterystyka maszyny. Tokarka uniwersalna SPC-900PA przeznaczona jest do wszelkiego rodzaju prac tokarskich. MoŜliwa jest obróbka zgrubna

Bardziej szczegółowo

ODLEWNICTWO CIŚNIENIOWE METALI I FORMOWANIE WTRYSKOWE TWORZYW SZTUCZNYCH

ODLEWNICTWO CIŚNIENIOWE METALI I FORMOWANIE WTRYSKOWE TWORZYW SZTUCZNYCH ODLEWNICTWO CIŚNIENIOWE METALI I FORMOWANIE WTRYSKOWE TWORZYW SZTUCZNYCH Zbigniew Bonderek, Stefan Chromik Kraków 2006 r. WYDAWNICTWO NAUKOWE AKAPIT Recenzenci: Prof. Dr hab. Inż. Józef Dańko Prof. Dr

Bardziej szczegółowo

Symulacja komputerowa i obróbka części 5 na frezarce sterowanej numerycznie

Symulacja komputerowa i obróbka części 5 na frezarce sterowanej numerycznie LABORATORIUM TECHNOLOGII Symulacja komputerowa i obróbka części 5 na frezarce sterowanej numerycznie Przemysław Siemiński, Cel ćwiczenia: o o o o o zapoznanie z budową i działaniem frezarek CNC, przegląd

Bardziej szczegółowo

Tabela 1. Odchyłki graniczne wymiarów liniowych, z wyjątkiem wymiarów krawędzi załamanych wg ISO 2768-1

Tabela 1. Odchyłki graniczne wymiarów liniowych, z wyjątkiem wymiarów krawędzi załamanych wg ISO 2768-1 1. Informacje ogólne Tworzywa konstrukcyjne w istotny sposób różnią się od metali. Przede wszystkim cechują się 8-10 krotnie większą rozszerzalnością cieplną. Niektóre gatunki tworzyw są mało stabilne

Bardziej szczegółowo

Zadanie egzaminacyjne

Zadanie egzaminacyjne Zadanie egzaminacyjne Dział Utrzymania Ruchu przyjął wewnętrzne zlecenie na wykonanie naprawy zespołu napędowego wchodzącego w skład sprężarki pracującej w wydziale produkcyjnym zakładu. W czasie eksploatacji,

Bardziej szczegółowo

Materiały do laboratorium Przygotowanie Nowego Wyrobu dotyczące metody elementów skończonych (MES) Opracowała: dr inŝ.

Materiały do laboratorium Przygotowanie Nowego Wyrobu dotyczące metody elementów skończonych (MES) Opracowała: dr inŝ. Materiały do laboratorium Przygotowanie Nowego Wyrobu dotyczące metody elementów skończonych (MES) Opracowała: dr inŝ. Jolanta Zimmerman 1. Wprowadzenie do metody elementów skończonych Działanie rzeczywistych

Bardziej szczegółowo

www.prolearning.pl/cnc

www.prolearning.pl/cnc Gwarantujemy najnowocześniejsze rozwiązania edukacyjne, a przede wszystkim wysoką efektywność szkolenia dzięki części praktycznej, która odbywa się w zakładzie obróbki mechanicznej. Cele szkolenia 1. Zdobycie

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: PROJEKTOWANIE PROCESÓW TECHNOLOGICZNYCH Designing of technological processes Kierunek: Mechatronika Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności: Systemy Sterowania Rodzaj zajęć: Ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228 (21) Numer zgłoszenia: 331212 ( 13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 04.07.1997 (86) Data i numer zgłoszenia

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania

Przedmiotowy System Oceniania rzedmiotowy System Oceniania ok szkolny 2010/2011 rzedmiot Technologia obróbki skrawaniem i obrabiarki Szkoła/zawód: Technikum Mechaniczne przy Zespole Szkół im.gen. J.ustronia w Lubaczowie/ technik mechanik

Bardziej szczegółowo

Do najbardziej rozpowszechnionych metod dynamicznych należą:

Do najbardziej rozpowszechnionych metod dynamicznych należą: Twardość metali 6.1. Wstęp Twardość jest jedną z cech mechanicznych materiału równie ważną z konstrukcyjnego i technologicznego punktu widzenia, jak wytrzymałość na rozciąganie, wydłużenie, przewężenie,

Bardziej szczegółowo

Temat 1 (2 godziny): Próba statyczna rozciągania metali

Temat 1 (2 godziny): Próba statyczna rozciągania metali Temat 1 (2 godziny): Próba statyczna rozciągania metali 1.1. Wstęp Próba statyczna rozciągania jest podstawowym rodzajem badania metali, mających zastosowanie w technice i pozwala na określenie własności

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Inżynieria Biomedyczna Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy moduł specjalności inżynieria rehabilitacyjna Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK

Bardziej szczegółowo

Analiza konstrukcyjno technologiczna detalu frezowanego na podstawie rysunku wykonawczego

Analiza konstrukcyjno technologiczna detalu frezowanego na podstawie rysunku wykonawczego Analiza konstrukcyjno technologiczna detalu frezowanego na podstawie rysunku wykonawczego Analiza rysunku wykonawczego pozwoli dobrać prawidłowy plan obróbki detalu, zastosowane narzędzia i parametry ich

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 342

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 342 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 342 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13, Data wydania: 22 kwietnia 2015 r. Nazwa i adres INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

6. BADANIE TRWAŁOŚCI NARZĘDZI SKRAWAJĄCYCH. 6.1 Cel ćwiczenia. 6.2 Wprowadzenie

6. BADANIE TRWAŁOŚCI NARZĘDZI SKRAWAJĄCYCH. 6.1 Cel ćwiczenia. 6.2 Wprowadzenie 6. BADANIE TRWAŁOŚCI NARZĘDZI SKRAWAJĄCYCH 6.1 Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest praktyczne zapoznanie się studentów z metodami badań trwałości narzędzi skrawających. Uwaga: W opracowaniu sprawozdania

Bardziej szczegółowo