Wojciech Błażejczyk SOUND DESIGN I. materiały pomocnicze

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wojciech Błażejczyk SOUND DESIGN I. materiały pomocnicze"

Transkrypt

1 Wojciech Błażejczyk SOUND DESIGN I materiały pomocnicze Spis treści: 1. Sound design wprowadzenie 2. Syntezatory 3. Tworzenie dźwięków o określonej wysokości 4. Tworzenie dźwięków o nieokreślonej wysokości 5. Inne metody syntezy 6. Tworzenie dźwięków zmiennych w czasie 7. Efekty modulacyjne 8. Morfing dźwięku 9. MIDI i sekwencer 10. Bibliografia 11. Plan zajęć

2 1. SOUND DESIGN WPROWADZENIE Sound design można zdefiniować jako różnego rodzaju twórcze działania z dźwiękiem (zarówno przetwarzanie, generowanie jak i montaż), których celem jest stworzenie dźwięków nowych, oryginalnych i ich wykorzystanie w muzyce i formach audiowizualnych. Sound design jest ważnym elementem dźwięku w filmie, krótkich formach audiowizualnych takich jak reklama, logo czy czołówka programu telewizyjnego, w teatrze, słuchowisku radiowym, grach komputerowych, stronach internetowych, a także w muzyce. W odróżnieniu od muzyki elektronicznej, sound design nie stanowi formy autonomicznej. Określenie sound design nie posiada oficjalnego (tzn. akceptowanego przez całe środowisko ludzi pracujących z dźwiękiem) polskiego odpowiednika. Najodpowiedniejszym określeniem wydaje się kompozycja dźwięku wprowadzili je Józef Patkowski i Krzysztof Szlifirski w odniesieniu do muzyki elektroakustycznej, skomponowanej przez nich do filmów Sposób bycia i Niebo bez słońca. W odniesieniu do sound design u określenia kompozycja dźwięku użyła Joanna Napieralska w filmie Z odzysku (2006 r.). Inne używane określenia to efekty specjalne, dźwiękowe efekty specjalne, produkcja dźwięku, projekt dźwięku. W innych krajach nieanglojęzycznych pojęcia sound design zwykle nie tłumaczy się. Pierwszy raz pojęcie sound design pojawiło się w roku 1959 na plakacie spektaklu Hammersmith w London s Lyric Theatre (w odniesieniu do Davida Collisona, twórcy efektów dźwiękowych w przedstawieniu). W przemyśle filmowym określenie sound design er w napisach końcowych pojawiło się pierwszy raz w 1969 roku w odniesieniu do Waltera Murch a, twórcy dźwięku w filmie F. F. Coppoli The Rain People. Powyższa definicja sound design u wskazuje na 2 cechy szczególne, odróżniające go od tworzenia ścieżki dźwiękowej w tradycyjnym rozumieniu oraz z drugiej strony od komponowania muzyki: 1) twórcze, kreatywne działanie, wychodzące poza ramy zwykłego rzemiosła polegającego na prawidłowym podłożeniu efektów dźwiękowych do obrazu. 2) operowanie dźwiękami raczej niemuzycznymi, pozbawionymi elementów melodii, czy harmonii. Granice te są płynne i często trudno jednoznacznie oddzielić sound designer a od kompozytora czy reżysera dźwięku w filmie, często też role te powierzone są jednej osobie. Można powiedzieć, że sound design jest kategorią pośrednią pomiędzy muzyką a dźwiękiem. Metody tworzenia sound design u można podzielić na 3 kategorie: 1) nagrywanie tradycyjnych efektów dźwiękowych i atmosfer, a następnie ich łączenie, montaż i przetwarzanie przy pomocy wszelkich dostępnych narzędzi dla osiągnięcia nowych jakości brzmieniowych. Zaletą tej metody jest żywość, naturalność, ale istotnym problemem jest trudność oderwania brzmienia dźwięku ostatecznego od brzmienia dźwięku pierwotnego; 2) generowanie dźwięków i ich kształtowanie przy użyciu instrumentów elektronicznych zaletą tej metody jest duża możliwość kształtowania dźwięku, ale wadą duża statyczność i trudna do uniknięcia sztuczność; 3) nagrywanie i przetwarzanie dźwięków akustycznych instrumentów muzycznych lub przedmiotów wykorzystanych jak instrumenty. Najczęściej wykorzystuje się nietypowe techniki, preparacje, nietypowe techniki mikrofonizacji. Zaletą tej metody jest możliwość wykreowania bogatych, dynamicznie zmieniających się, żywych dźwięków, które mogą być nagrywane synchronicznie z obrazem

3 GENEZA Na rozwój sound design u duży wpływ wywarły następujące zjawiska: 1) rozwój kinematografii: - coraz większe wymagania co do dźwięku w związku z rozwojem technologii, - rozwój filmów science fiction oraz animacji; - tworzenie zaawansowanych wizualnych efektów specjalnych, które muszą znaleźć odzwierciedlenie w dźwięku, - rozwój technologii 3D 2) rozwój nurtów sonorystycznych w muzyce współczesnej, nowe zastosowania instrumentów, nowe techniki gry, zdobycze bruitystów (intonarumori); akusmatyczne podejście do dźwięku (termin stworzony przez Pierre Schaeffera w odniesieniu do muzyki konkretnej, oznaczający oderwanie dźwięku od jego źródła); 3) powstanie i rozwój muzyki elektronicznej, którą można uznać za autonomiczną formąę sound design u; 4) rozwój niektórych gatunków muzyki rozrywkowej ambientu, drone music, elektroniki; 5) rozwój technologii, umożliwiający tworzenie zaawansowanych dźwięków przy pomocy komputera, a także umożliwiający implementację sound design u np. do gier komputerowych i stron WWW; 6) powstanie nowych form audiowizualnych (reklama) i mediów (internet), które zmuszają twórców udźwiękowienia do oryginalności w celu zatrzymania uwagi widza. SOUND DESIGN W FILMIE Pojęcie sound design w odniesieniu do sztuki filmowej ma 2 znaczenia: 1) sound design erem określa się osobę odpowiedzialną za artystyczną i technologiczną stronę dźwięku w filmie, co odpowiada roli reżysera dźwięku w filmie (supervising sound editor), z tą różnicą, że tytułu sound design używa się w odniesieniu do filmów, w których dźwięk jest czymś więcej niż wiernym odtworzeniem realiów dźwiękowych; pełni ważną funkcję dramaturgiczną lub zawiera elementy nierzeczywiste (efekty, atmosfery, tła) 2) w węższym znaczeniu sound design oznacza kompozycję dźwiękowych efektów specjalnych. Można tu wyróżnić 1 : - dźwięki przedmiotów, postaci i zjawisk występujących w filmie, ale niespotykanych w świecie rzeczywistym (pojazdy przyszłości, potwory, nieistniejące gatunki zwierząt, zjawiska magiczne itd.). Dźwięki te tworzy się zwykle przetwarzając efekty dźwiękowe z fonotek lub nagrane, łącząc je z innymi lub używając w zaskakującym kontekście; - dźwięki ilustrujące subiektywne przeżycia bohaterów, ich emocje i stan psychiczny (często są one używane w sposób bardzo dyskretny lub polegają na przekształceniu niektórych dźwięków otoczenia); - dźwięki związane z dramaturgią filmu zwykle są to dźwięki stanowiące tło (klastery, plamy dźwiękowe), współgrające z muzyką (powinny być tworzone w odniesieniu do muzyki), wprowadzające napięcie, poczucie grozy itd. - dźwięki w scenach odrealnionych (np. sceny wizji sennych lub halucynacji), gdzie sound design obok elementów obrazu stanowi istotny element oddzielenia tych scen od scen realistycznych - dźwięki ilustrujące wszelkie specjalne efekty w obrazie, takie jak figury montażowe, zwolnienie obrazu, przenikanie, plansza tytułowa etc. 1 por. praca magisterska Rafała Smolenia Sound design w kinie amerykańskim szczególny rodzaj reżyserii dźwięku w filmie, s. 41.

4 Obecnie w kinie światowym przeważa zastosowanie określenia sound designer do osób tworzących dźwiękowe efekty specjalne. W przypadku filmów o większym budżecie zwykle zatrudniany jest specjalista od tworzenia specjalnych efektów dźwiękowych. Zdarza się także (jak w filmie Incepcja Christophera Nolana z 2010 r.) że w napisach końcowych obok kompozytora muzyki pojawia się funkcja ambient music design. Jeden z czołowych amerykańskim sound design erów, David Sonnenheim, wskazując na swoje inspiracje w tworzeniu sound design u, zwraca uwagę na funkcje dźwięku analogiczne do środków poetyckich: - podobieństwo (obiektywne podobieństwo akustyczne między 2 różnymi dźwiękami, np. ryk lwa i odgłos burzy); - hiperbola (celowe wyolbrzymienie dźwięku); - metafora (sugestia dźwiękowa np. niski dudniący dźwięk sugerujący atmosferę grozy); - symbol i alegoria (reprezentacja danego dźwięku przez inny, symbolizujący go, np. bicie dzwonu oznaczające śmierć); - ironia (użycie dźwięku stanowiącego przeciwieństwo oczekiwań widza, np. śmiech dzieci w dramatycznym momencie filmu); - paradoks (zaprzeczenie, użycie dźwięku niezgodnie z logiką); - animizacja (nadanie przedmiotowi cech istoty ożywionej np. ryk zwierzęcia jako odgłos silnika); - metonimia (ukazanie szczegółu informującego o całości); - eufemizm (użycie dźwięku zastępczego dla uniknięcia pokazania właściwej sceny, np. ciągły dźwięk urządzenia monitorującego akcję serca zamiast ukazania śmierci postaci). SOUND DESIGN W MUZYCE W muzyce współczesnej część muzyki elektronicznej może być uznana za rodzaj sound design u, tyle że o charakterze autonomicznym. Warsztat kompozytora jest często zbieżny z warsztatem sound design era: programy do montażu dźwięku, zaawansowane przetwarzanie dźwięku, syntezatory, wykorzystanie dźwięku nagranego. Wielu kompozytorów posługuje się bardzo zaawansowanymi narzędziami (lub ma do tego asystentów-programistów), umożliwiającymi programowanie dźwięku lub tworzenie własnych algorytmów (np. MAX-MSP, SuperCollider, CSound, AudioSculpt). Także w muzyce rozrywkowej muzycy i realizatorzy tworzą sound design. Można tu wyróżnić kilka płaszczyzn: 1) wykorzystanie instrumentów elektronicznych (syntezatorów, samplerów) w sposób kreatywny do tworzenia nowych brzmień, na których muzycy grają w tradycyjny sposób; 2) wykorzystanie syntezatorów, samplerów i looperów do tworzenia na żywo skomplikowanych struktur dźwiękowych, stanowiących samodzielny element utworu; 3) przetwarzanie dźwięków instrumentów (np. gitary elektrycznej) oraz głosu. Zdarza się, że na płycie obok nazwisk muzyków znajduje się się nazwisko osoby określonej jako sound design er np. Michael Brook na płycie U2 The Joshua Tree, Chris Thomas na płycie Pink Floyd The Dark Side of the Moon, Brian Eno na płycie Paula Simona Surprise.

5 SOUND DESIGN W REKLAMIE Ze względu na krótki czas trwania oraz intensywność przekazu, film reklamowy stanowi duże wyzwanie dla reżysera dźwięku. Aby przykuć uwagę widza, często stosuje się oryginalne, pomysłowo użyte dźwięki, często działające na widza poprzez skojarzenia czy metaforę, jest tu więc sporo miejsca na sound design. Ponadto w tego typu krótkich formach często pojawia się wiele plansz z nazwami producenta czy towaru, które wymagają podkreślenia dźwiękiem, podobnie jak szybki montaż. SOUND DESIGN W GRACH KOMPUTEROWYCH Od kilku lat, w związku z rozwojem mocy obliczeniowej komputerów, dźwięk stanowi coraz istotniejszy element gier komputerowych. Dźwięk w grze od filmowego różni przede wszystkim fakt, że jest on interaktywny zależy od rozwoju wydarzeń, realizowanego przez gracza scenariusza. W związku z tym musi być przygotowany w ten sposób, żeby możliwe było jego synchronizowanie z różnymi wariantami przebiegu akcji. Pojedyncze dźwięki w grze mogą być: 1) jednorazowe (one-off sound) są wyzwalane w odpowiednim momencie zgodnie np. z ruchem bohatera (powinny być możliwie najkrótsze); 2) zapętlone (looping) ze względu na oszczędność pamięci wiele atmosfer czy dźwięków ambientowych jest zapętlonych; Muzyka i dźwięki ambientowe w grach często są dzielone na warstwy (np. tło, perkusja, melodia, smyczki), które odtwarzane są synchronicznie, ale poszczególne warstwy są wyciszane lub włączane w zależności od rozwoju akcji, co pozwala uciec od repetytywności, pomimo iż wszystkie warstwy są w pętli, oraz stworzyć wrażenie narastania muzyki. W związku z futurystycznym często charakterem scenografii gier oraz licznymi pojawiającymi się w nich potworami tudzież zombie, wiele efektów dźwiękowych i atmosfer ma charakter sound design u. Co więcej, w grze (zwłaszcza typu FPP First Persone Perspective, czyli akcja z punktu widzenia bohatera) większe niż w filmie znaczenie mają dźwięki pozakadrowe, naprowadzając gracza na odpowiednią drogę czy sygnalizując pojawienie się zagrożenia. Przy dużych budżetach dźwięk do gier (np. wybuchy) bywa nagrywany na kilka mikrofonów, co umożliwia kreowanie przestrzeni przez odpowiedni algorytm w czasie gry w zależności od odległości bohatera od danego zdarzenia dźwiękowego. W grach typu FPP ruchy gracza zmuszają oprogramowanie do ciągłej zmiany lokalizacji dźwięku otaczającego gracza. Interaktywność gry jest problemem technicznym, ale daje duże możliwości oddziaływania na gracza dźwiękiem. Z technicznego punktu widzenia do integracji dźwięku z silnikiem gry (engine) służą zwykle oddzielne oprogramowania (np. Fmod czy Wwise). Dźwięk powinien być przygotowany w bezstratnym formacie audio, ale w konsoletach jest kodowany do stratnych formatów: XMA dla Playstation 3 i MP3 dla Xbox 360. Należy pamiętać, że gracze często podłączają konsolety do odtwarzaczy DVD, dzięki czemu mogą słuchać dźwięku dookólnego.

6 SOUND DESIGN W INTERNECIE Coraz większa szybkość łączy umożliwia tworzenie ambitnego udźwiękowienia stron internetowych. Sound design w Internecie można podzielić na 2 kategorie: 1) dźwięki interfejsu użytkownika (kliknięcie myszką, otwarcie zakładki, whoosh przy przejściu na inną podstronę, zmiana panoramy dźwięku w zależności od położenia myszy etc.) 2) dźwięki ambientowe lub muzyka, stanowiące tło muzyczne. Często ze względu na przepustowość stosuje się pętle. Aby uniknąć męczącej repetytywności, można zastosować odpowiednie obwiednie i kilka punktów zapętlenia dźwięk będzie się powtarzał od różnych punktów, z różnym przenikaniem, dzięki czemu uzyskuje się wrażenie zmienności. Inną (ale zaawansowaną obliczeniowo) metodą jest zastosowanie zmiennej prędkości odtwarzania oraz odtwarzanie dźwięków od tyłu. SOUND DESIGN W TEATRZE W odniesieniu do teatru sound design zwykle oznacza przygotowanie efektów dźwiękowych, najczęściej realistycznych, ale zdarzają się też sytuacje, gdy potrzebne są dźwięki stworzone specjalnie na potrzeby przedstawienia. Poniższe materiały stanowią podbudowę teoretyczną dla zajęć praktycznych, które są podstawą prowadzonych zajęć.

7 2. SYNTEZATORY Syntezator to urządzenie służące do generowania dźwięku. Na syntezatorze gra się przy użyciu urządzenia sterującego (najczęściej klawiatury, ale rolę urządzenia sterującego może spełniać dowolny sterownik MIDI). Syntezatory składają się z modułów, które mogą być w dowolny sposób łączone. Podstawowe moduły to: VCO (ang. Voltage Controlled Oscillator) generator sterowany napięciem, stosujący określoną metodę syntezy; VCF (ang. Voltage Controlled Filter) - filtr sterowany napięciem; VCA (ang. Voltage Controlled Amplifier) wzmacniacz sterowany napięciem; LFO (ang. Low Frequency Oscillator) generator wolnych przebiegów; EG (ang. Envelope Generator) generator obwiedni ADSR; moduł kształtowania przebiegu (waveshaper) umożliwia zmianę kształtu fali, wprowadzenie przesterowania. Budowa modułowa umożliwia dowolne łączenie powyższych elementów, co daje ogromne możliwości tworzenia brzmień. Sygnały sterujące określa się mianem CV (ang. Control Voltage) napięcie sterujące. ADSR ADSR ADSR VCO (oscylator) VCF (filtr) VCA (wzmacniacz) LFO klawiatura sterująca Schemat syntezatora analogowego. Linią przerywaną zaznaczono sygnały sterujące, ciągłą sygnały audio.

8 VCF W syntezatorach mamy zwykle do czynienia z następującymi rodzajami filtrów: highpass HPF (górnoprzepustowy, zwykle 12 lub 24 db/oktawę) lowpass LPF (dolnoprzepustowy, zwykle 12 lub 24 db/oktawę) bandpass BPF (pasmowy, zwykle 12 db/oktawę) notch filter (wycinający) peak filter ( pikowy ) comb filter działa na zasadzie wprowadzania krótkich opóźnień do sygnału, dzięki czemu uzyskuje się filtr grzebieniowy. Comb filter o wartościach dodatnich oznacza podbicie, a o wartościach ujemnych obcięcie. Filtry posiadają zwykle 2 regulatory: frequency (częstotliwość) resonance (rezonans) w przypadku HPF, LPF i BPF zwiększenie rezonansu wprowadza podbicie częstotliwości odcięcia (środkowej). Zmiany wartości resonance w przypadku HPF Zmiany wartości resonance w przypadku BPF W przypadku filtru typu notch zwiększenie rezonansu oznacza zwiększenie dobroci filtru:

9 Zmiany wartości resonance w przypadku filtru typu notch. Funkcja velocity sensitive umożliwia zmianę częstotliwości filtra w zależności od szybkości naciśnięcia klawisza. Funkcja keyboard tracking umożliwia zmianę częstotliwości filtra w zależności od rejonu klawiatury. Filtr z suwakami regulującymi częstotliwość i rezonans, możliwością wyboru rodzaju filtra oraz pokrętłem śledzenia klawiatury (kbd keyboard tracking) (Syntezator wirtualny Subtractor firmy Propellerheads). LFO Generator wolnych przebiegów to oscylator wytwarzający przebiegi o częstotliwościach poniżej pasma słyszenia [0-20 Hz], o wybranym kształcie. Umożliwia uzyskanie efektu wibrato (gdy steruje częstotliwością VCO), tremolo (gdy steruje amplitudą VCO), a także wszelkich cyklicznych zmian sygnału, np. częstotliwości filtra, szerokości impulsu w przypadku PWM czy wartości saturacji sygnału w module weveshaping. Do syntezatora można podłączyć zewnętrzny LFO. LFO z regulacją częstotliwości (rate), intensywności czyli amplitudy (amount), wyborem kształtu przebiegu, miejsca przeznaczenia oraz możliwością synchronizacji z tempem utworu (Sync) (Syntezator wirtualny Subtractor firmy Propellerheads).

10 EG obwiednia ADSR Generator obwiedni w momencie wciśnięcia klawisza (trigger) wytwarza pojedynczy przebieg o następujących fazach: Obwiednia ADSR Odwrócona (inverted) obwiednia ADSR Obwiednia może zostać nałożona na wzmacniacz (Amp Envelope), filtr (Filter Envelope) lub dowolny inny parametr podlegający modulacji (Modulation Envelope).

11 ANG attack decay sustain release PL faza narastania faza opadania stan ustalony faza wybrzmiewania Amp Envelope Filter Envelope Modulation Envelope czas osiągnięcia maksymalnej wartości amplitudy [ms] czas osiągnięcia częstotliwości wyższej (niższej) od ustawionej o określoną (przez parametr envelope to filter) wartość [ms] czas osiągnięcia wartości danego parametru wyższej (niższej) od ustawionej o określoną (przez parametr amount) wartość [ms] czas przejścia amplitudy od wartości maksymalnej do określonej przez sustain [ms] czas powrotu częstotliwości od osiągniętej w fazie narastania do ustalonej dla fazy sustain [ms] czas powrotu wartości parametru od osiągniętej w fazie narastania do ustalonej dla fazy sustain [ms] wartość amplitudy dla stanu ustalonego [db] częstotliwość dla stanu ustalonego [Hz] wartość parametru dla stanu ustalonego czas wybrzmiewania po puszczeniu klawisza (note off) (osiągnięcia amplitudy =0) [ms] czas osiągnięcia na powrót częstotliwości ustalonej po puszczeniu klawisza (note off) [ms] czas osiągnięcia na powrót ustawionej wartości parametru po puszczeniu klawisza (note off) Istnieją generatory obwiedni o dodatkowych fazach: delay (czas od wciśnięcia klawisza do momentu wyzwolenia obwiedni), hold (czas przytrzymania danego parametru na maksymalnym poziomie osiągniętym w fazie narastania) Wtedy pełna obwiednia wygląda następująco: delay attack hold decay sustain release [ms] Rozszerzona obwiednia DAHDSR

12 Obwiednia filtru wraz z pokrętłem amount oraz przełącznikiem odwrócenia działania (invert). (Syntezator wirtualny Subtractor firmy Propellerheads). Rozszerzona obwiednia wzmacniacza z możliwością zapętlenia pierwszych 4 faz (loop), wyłączenia wyzwalania przez klawiaturę (gate trigger) w celu włączenia zewnętrznego źródła wyzwalania obwiedni przez gate input oraz możliwością synchronizacji z tempem utworu (tempo sync). (Syntezator wirtualny Thor firmy Propellerheads). FUNKCJE KLAWIATURY STERUJĄCEJ Polifonia (Polyphony) ilość głosów (voice), czyli liczba dźwięków, które mogą być równocześnie zagrane. Pierwsze syntezatory były monofoniczne, obecnie każdy syntezator ma co najmniej 16 głosów. Liczbę głosów najczęściej można zdefiniować. Każdy głos jest przez procesor syntezatora przetwarzany oddzielnie (oddzielna obwiednia). Portamento funkcja wprowadzająca płynne przejście wysokości dźwięku pomiędzy kolejnymi granymi dźwiękami. Parametr portamento określa długość czasu dojścia od wysokości poprzedniego dźwięku do wysokości aktualnie wciśniętego dźwięku. Tryby pracy klawiatury (Keyboard Mode): Mono tryb monofoniczny. Wciśnięcie drugiego klawisza powoduje wyłączenie pierwszego. Poly tryb polifoniczny. W zależności od ustawionej polifonii, odpowiednia ilość głosów może być jednocześnie odtwarzana. Legato - w trybie mono przy grze legato obwiednia (wzmacniacza, filtra itd.) jest wyzwalana (trigger) tylko przy wciśnięciu pierwszego klawisza, kolejne dźwięki zagrane legato nie wyzwalają na nowo obwiedni. Obwiednia jest wyzwalana przy każdym dźwięku przy grze staccato. - w trybie poly obwiednia jest wyzwalana przy każdym wciśnięciu klawisza, chyba że wciśnie się liczbę klawiszy przekraczającą ilość głosów w polifonii. Wtedy poprzednio zagrane dźwięki są wyłączane, a ponadliczbowe dźwięki grane są bez wyzwalania obwiedni (np. przy 3-głosowej polifonii, obwiednia jest wyzwalana przy

13 zagraniu legato pierwszego, drugiego i trzeciego dźwięku. Jeśli przytrzymamy te 3 dźwięki i dodamy czwarty, obwiednia nie włączy się. Wciśnięcie czwartego dźwięku spowoduje wyłączenie pierwszego). Retriger - w trybie mono obwiednia będzie wyzwalana na nowo (retrigger) po każdym wciśnięciu klawisza, staccato i legato. Jeśli przytrzymamy pierwszy dźwięk i zagramy krótko drugi, obwiednia uruchomi się w momencie wciśnięcia drugiego klawisza oraz w momencie jego puszczenia (na przytrzymywanym pierwszym dźwięku). - w trybie poly jest to normalny tryb pracy każdy dźwięk niezależnie od artykulacji wyzwala obwiednię. Release polyphony ilość głosów, które mogą swobodnie wybrzmiewać (faza release) po puszczeniu klawisza (note off). Przy ustawieniu 0 faza wybrzmienia będzie przerwana w momencie wciśnięcia kolejnego klawisza. Keyboard tracking (śledzenie klawiatury) dany parametr (np. częstotliwość oscylatora, częstotliwość LFO) może zmieniać swą wartość w większym lub mniejszym stopniu w zależności od tego jaki klawisz zostanie wciśnięty na klawiaturze sterującej. Ustawienie Keyboard tracking na minimum sprawi że każdy klawisz będzie wyzwalał taką samą wartość danego parametru, zaś ustawienie na maksimum maksymalne zróżnicowanie wartości w zależności od numeru klawisza. W przypadku gdy parametrem który ma śledzić klawiaturę jest częstotliwość (wysokość dźwięku), ustawienie keyboard tracking na maksimum sprawi że odległości między kolejnymi klawiszami będą wynosiły pół tonu (czyli sytuacja normalna); przy ustawieniu na minimum, każdy klawisz wyzwoli dźwięk o tej samej wysokości. Przy ustawieniu na połowę wartości, odległość między sąsiednimi klawiszami będą wynosić ćwierć tonu. W przypadku częstotliwości filtra, wraz z przesuwaniem się w górę klawiatury częstotliwość filtru będzie rosła i na odwrót. Pitch Bend kółko odstrojenia montowane w syntezatorach, umożliwiające płynną zmianę wysokości dźwięku. Parametr Range określa zakres zmiany wysokości w półtonach. Modulation Wheel kółko modulacji służące do płynnej regulacji modulacji wybranego parametru. Może to być częstotliwość filtru, amplituda LFO czy współczynnik modulacji FM. Synteza jedno/wielobrzmieniowa (multitimbral) synteza wielobrzmieniowa (multitimbral) umożliwia na jednoczesne wytwarzanie kilku różnych barw (np. fortepianu i smyczków). Poszczególne barwy mogą być przyporządkowane różnym rejonom klawiatury lub nakładać się na siebie. Funkcja ta jest przydatna w graniu na żywo.

14 3. TWORZENIE DŹWIĘKÓW o OKREŚLONEJ WYSOKOŚCI Na grupę dźwięków o określonej wysokości składają się: tony proste wielotony harmoniczne (takie, których częstotliwości tonów składowych pozostają ze sobą w stosunku 1:2:3:4 ) W przypadku tworzenia sound design u do filmu, używając dźwięków o określonej wysokości należy zwracać szczególną uwagę na obecność muzyki w danym ujęciu. Wszystkie dźwięki o określonej wysokości muszą być dostrojone do tonacji muzyki. Dlatego często sami kompozytorzy są twórcami tego rodzaju płaszczyzn dźwiękowych. METODA SUBTRAKCYJNA (subtractive synthesis) Metoda subtrakcyjna polega na wygenerowaniu przebiegu o bogatym widmie (np. piłokształtnego lub trójkątnego), który następnie poddawany jest filtracji, a więc odejmowaniu określonych składników widma z sygnału szerokopasmowego (stąd nazwa). Ta prosta metoda syntezy stosowana była już w latach 50tych XX wieku. Na swego rodzaju syntezie substrakcyjnej opiera się jest głos ludzki generatorem sygnału szerokopasmowego jest krtań, zaś jama ustna i kształt ust pełnią rolę filtra. Metoda subtrakcyjna ma dość ograniczone możliwości brzmieniowe. Dźwięki brzmią syntetycznie i kojarzą się z dawnymi syntezatorami. Aby mogły być skutecznie zastosowane, muszą być odpowiednio ukształtowane filtrowane, łączone, przekształcone przy pomocy efektów modulacyjnych lub waveshaping u, poddane fluktuacjom przy pomocy LFP lub obwiedni. Syntezatory stosujące syntezę subtrakcyjną oferują zwykle wybór kilku rodzajów przebiegów: podstawowych (sinus, trójkąt, prostokąt, piła) oraz innych, stanowiących ich pochodne. Do tej metody zalicza się także generowanie szumu, który zostanie omówiony w rozdziale Tworzenie dźwięków nieharmonicznych. Podstawowe przebiegi, oprócz zastosowania do tworzenia brzmień, mogą być także użyte jako elementy LFO. Podstawowe rodzaje przebiegów (waveform): Przebieg sinusoidalny (sine)

15 Przebieg trójkątny (triangle) zawiera tylko składowe nieparzyste: Przebieg trójkątny (triangle) amplituda 1 0,9 0,8 0,7 0,6 0,5 0,4 0,3 0,2 0, numery kolejnych składowych Kolejne składowe mają amplitudę określoną wzorem: 1 A( n ) =, gdzie n to numer składowej. 2 n

16 Przebieg prostokątny (square) zawiera tylko składowe nieparzyste, o mniejszym spadku amplitudy niż w przypadku przebiegu trójkątnego. Przebieg prostokątny (square) amplituda 1 0,9 0,8 0,7 0,6 0,5 0,4 0,3 0,2 0, numery kolejnych składowych Kolejne składowe mają amplitudę określoną wzorem: 1 A( n ) = n gdzie n to numer składowej. Przebieg prostokątny może dodatkowo podlegać Pulse Width Modulation (modulacji szerokości impulsu PWM). PWM wprowadza charakterystyczne wzbogacenie brzmienia, zbliżone do modulacji fazy lub chorusa. PWM przebieg prostokątny modulowany sygnałem sinusoidalnym.

17 Przebieg piłowy (saw) zawiera wszystkie składowe: Przebieg piłowy (saw) amplituda 1 0,9 0,8 0,7 0,6 0,5 0,4 0,3 0,2 0, Numery kolejnych składowych Kolejne składowe mają amplitudę określoną wzorem: 1 A( n ) = n gdzie n to numer składowej. Wiele syntezatorów wykorzystujących syntezę subtrakcyjną oferuje dodatkowe funkcje: regulację punktu startu (start point) start przebiegu nie musi być w miejscu zerowej amplitudy; możliwe jest ustawienie punktu startu w maksymalnej wartości przebiegu (a więc po wciśnięciu klawisza generator w minimalnym czasie osiągnie maksimum dla danego kształtu przebiegu wprowadza to ostrość ataku) lub randomizacja punktu startu (generator za każdym razem rozpocznie przebieg od innego miejsca, co ożywia brzmienie); funkcja detune emulacja charakterystycznych dla analogowych syntezatorów, nieregularnych fluktuacji wysokości generowanego dźwięku. Funkcja przydatna przy tworzeniu dźwięków typu pad o analogowym brzmieniu; unison włączenie tej funkcji powoduje, że każdy głos jest dublowany (lub, w przypadku trybu mono, pojedynczy dźwięk jest zwielokrotniany tyle razy, ile jest aktywnych głosów). Przy połączeniu z funkcją detune, wprowadzającą inne odstrojenie dla każdego głosu, daje to efekt chorusa, czyli wzbogacenia i lekkiego odstrojenia dźwięku; synchronizacja oscylatorów wymuszenie synchronizacji częstotliwości dwóch lub więcej oscylatorów, z których jeden jest masterem. Pozostałe oscylatory, niezależnie od swej własnej częstotliwości, są zmuszane do rozpoczynania okresu na nowo zgodnie z częstotliwością mastera, co powoduje nagłe zmiany kształtu ich przebiegu, a przez to wzbogacenie dźwięku. Umożliwia to np. uzyskanie mocnego ataku dźwięku (typu punch).

18 METODA TABLICOWA (wavetable) W metodzie tej dźwięk jest generowany poprzez sekwencyjne odtwarzanie umieszczonych w specjalnej tablicy próbek. Próbki te mają długość jednego okresu (co znacznie zmniejsza objętość instrumentów wavetable) o różnym kształcie. Na każdą próbkę nakładana jest obwiednia. Różne próbki mogą być miksowane z różnymi kształtami obwiedni i różną amplitudą, dzięki czemu powstają nowe barwy. Zmianę wysokości uzyskuje się poprzez zmianę częstotliwości próbkowania. Przejścia pomiędzy kolejnymi próbkami mogą odbywać się skokowo lub z przenikaniem (płynnie). Brzmienie syntezatorów tablicowych kojarzy się z brzmieniem starych gier komputerowych, gdzie były stosowane. Z powodzeniem można je stosować przy tworzeniu dźwięków urządzeń na statkach kosmicznych etc. Poniższy rysunek przedstawia sytuację, gdzie poprzez trójkątną obwiednię z trzech kształtów fal uzyskuje się po zsumowaniu jedną wypadkową. Określenie wavetable często stosowane w przypadku kart dźwiękowych oznacza de facto wewnętrzne samplery, a nie syntezatory działające metodą tablicową.

19 METODA GRANULACYJNA (granular synthesis, graintable) Synteza granulacyjna polega na tworzeniu dźwięku z pewnej liczby krótkich (5-100 ms) elementów zwanych granulkami (sonic grains). Pojedyncza granulka może się składać z jednego okresu fali. Może to być fala sinusoidalna, prostokątna itd., a także krótki fragment dowolnego dźwięku (jak w samplerze). Granulka jest kształtowana widmowo oraz amplitudowo (poprzez nałożenie odpowiedniej obwiedni). Pojedyncze granulki mogą występować jedna po drugiej w różnych odstępach czasowych mogą na siebie zachodzić lub być oddzielone ciszą różnej długości. Do stworzenia danej barwy może posłużyć kilka różnych granulek, o określonej lub losowej kolejności występowania. Tak więc w przypadku syntezy granulacyjnej brzmienie możemy kształtować poprzez: - kształtowanie widma granulek, - kształtowanie obwiedni granulek, - regulację długości i fazy (startu) granulek, - regulację odstępów pomiędzy granulkami - regulację wysokości granulek poprzez zmianę częstotliwości próbkowania. Obwiednia Amp lituda Amp lituda Przykład pojedynczej granulki o sinusoidalnym przebiegu, bez obwiedni i z nałożoną obwiednią. Regulacja odstępów między granulkami

20 Istnieją syntezatory łączące syntezę granulacyjną i tablicową (np. Mälstrom firmy Propellerheads). Sposób działania takiego syntezatora jest następujący: Wybrana próbka dźwiękowa dzielona jest na granulki (o różne długości). Powstaje w ten sposób tablica granulek. Przy domyślnych ustawieniach parametrów, w trakcie odtwarzania pojedynczego dźwięku syntezator płynnie przechodzi pomiędzy granulkami w ustalonej kolejności, zapętlając całą sekwencję. Efekt jest analogiczny do odtwarzania całej próbki w kółko. Istnieje jednak możliwość regulacji 3 parametrów, dzięki którym można z tej samej próbki uzyskiwać bardzo różne, zmienne wewnętrznie barwy: index (punkt startu dźwięku od której granulki rozpoczyna się pętla) motion (tempo przechodzenia do kolejnych granulek) shift (regulacja wysokości granulek bez zmiany czasu trwania). Dodatkową jakość brzmieniową wprowadza możliwość zmieniania kolejności odtwarzania granulek w sposób kontrolowany lub przypadkowy. Panel oscylatorów syntezatora wirtualnego Mälstrom firmy Propellerheads. Synteza granulacyjna umożliwia tworzenie dźwięków bogatych wewnętrznie, zmiennych w czasie, o wyczuwalnej mikrostrukturze.

21 MODULACJA FAZY (Phase distortion) Metoda ta jest odmianą metody odkształcania. W tym przypadku mamy do czynienia z generatorem tablicowym, analogicznie do metody tablicowej, przy czym modulację fazy uzyskuje się poprzez ciągłe zmiany szybkości z jaką odczytywane są próbki z pamięci. Zmiany szybkości nie powodują jednak zmiany okresu próbki, a więc ich rezultatem jest odkształcenie przebiegu czyli dodanie harmonicznych. Metodę tą zastosowano w syntezatorze Casio CZ. Graficzny obraz modulacji fazy

22 4. TWORZENIE DŹWIĘKÓW o NIEOKREŚLONEJ WYSOKOŚCI Na grupę dźwięków o nieokreślonej wysokości składają się: wielotony nieharmoniczne szumy Ten rodzaj dźwięków jest szczególnie przydatny w sound design ie, ponieważ może funkcjonować niezależnie od muzyki. Umożliwia tworzenie plam, chmur dźwiękowych, wprowadzających nastrój zagrożenia, niepewności, napięcia, a także syntetycznych atmosfer. METODA ADDYTYWNA (SUMACYJNA) (additive synthesis) Metoda addytywna polega na tworzeniu dźwięku z sumowania pewnej liczby tonów prostych o określonej amplitudzie. Metoda ta pozwala na bardzo precyzyjne kształtowanie barwy, jednak jej wadą jest ogromna ilość parametrów, które podlegają kontroli. Natomiast zaletą jest wysoka wierność generowanych dźwięków z ich akustycznymi wzorcami. Odmianą metody addytywnej jest metoda addytywna grupowa, w której rolę dźwięków podstawowych mogą pełnić dźwięki o widmie złożonym. Metoda addytywna umożliwia tworzenie dźwięków o określonej i nieokreślonej wysokości dźwięku. SZUM Szum biały widmo dźwięku rozłożone równomiernie na skali częstotliwości Szum różowy amplituda maleje wraz ze wzrostem częstotliwości Pasmowy szum o wąskim paśmie, w zasadzie wysokość dźwięku jest rozpoznawalna. Metoda sample & hold (S&H) generowany jest szum, który następnie w równych odstępach czasowych jest próbkowany. Pobrana próbka jest przytrzymywana do następnego próbkowania. W ten sposób powstają przebiegi losowe, przydatne zwłaszcza w LFO. Szum pasmowy (zwłaszcza w najniższym paśmie, poniżej 100) często jest wykorzystywany do tworzenia atmosfery napięcia. Najniższe pasmo szumu jest przydatne jako dodatkowa warstwa basowa w dźwiękach takich jak eksplozje, wybuchy.

23 MODULACJA AMPLITUDY (AM amplitude modulation) W modulacja amplitudy mamy do czynienia ze splotem sygnału wyjściowego f1 z sygnałem modulatora F (zwykle jest to prosty przebieg, np. sinus, piła). W dziedzinie widmowej wynikiem takiej operacji jest zbiór sum i różnic wszystkich częstotliwości składowych obu sygnałów. W najprostszym przypadku mnożenia dwóch sinusów wygląda to następująco: f1*f = (F + f1) + (F f1) lub (źródło: K. Szlifirski, materiały pomocnicze dla studentów reżyserii dźwięku) W rezultacie widmo oryginalne zostaje przesunięte o wartość F oraz powstaje jego lustrzane odbicie względem F (wstęgi boczne). Sygnał oryginalny i modulujący może zostać usunięty (modulacja symetryczna) lub nie (modulacja niesymetryczna), usunięta może też zostać wstęga boczna. Rezultatem modulacji AM jest najczęściej bogaty dźwięk o charakterze nieharmonicznym. Przykładem zastosowania syntezy AM jest modulator kołowy (ring modulator). Rezultatem brzmieniowy modulacji amplitudy może być jest dźwięk o określonej wysokości, ale charczącym, mechanicznym brzmieniu, ale także dźwięk o nieokreślonej wysokości (dźwięki mechaniczne, metaliczne, zbliżony do dzwonu). Istotny wpływ na brzmienie mają: stosunek częstotliwości obu sygnałów (interwały konsonansowe będą miały łagodniejsze brzmienie od dysonansowych) odległość bezwzględna na skali częstotliwości kształt obu przebiegów obecność obu, tylko jednego lub żadnego z sygnałów zastosowanie funkcji keyboard tracking. W przypadku aktywnego śledzenia klawiatury przez oba generatory efekt modulacji jest taki sam dla różnych dźwięków. Jeśli tylko jeden z generatorów śledzi klawiaturę, a drugi ma stałą częstotliwość, stosunek częstotliwości obu generatorów (a wraz z nim efekt modulacji i charakter dźwięku) będzie się zmieniał w zależności od wciśniętego klawisza.

24 MODULACJA CZĘSTOTLIWOŚCI (FM frequency modulation) Modulację częstotliwości jako metodę syntezy dźwięku wprowadził John Chowning w 1973 roku. Pierwszym syntezatorem wykorzystującym tą metodę była Yamacha DX-7. W modulacji FM częstotliwość sygnału nośnego f n jest modulowana przez sygnał modulujący f m. Częstotliwość sygnału nośnego zmienia się w zakresie od f n f do f n + f, gdzie f nazywane jest dewiacją częstotliwości. Drugim oprócz dewiacji podstawowym parametrem jest indeks modulacji: Zwiększenie indeksu modulacji poszerza widmo dźwięku (pojawiają się kolejne harmoniczne sygnału): Zmiana widma w zależności od indeksu modulacji (I) wg. J. Chowninga (źródło: K. Szlifirski, materiały pomocnicze dla studentów reżyserii dźwięku) Rezultatem brzmieniowy modulacji częstotliwości są dźwięki o nieokreślonej wysokości (metaliczne, kosmiczne, także szumowe), przydatne w tworzeniu atmosfer industrialnych, futurystycznych. Istotny wpływ na brzmienie mają: dewiacja częstotliwości indeks modulacji stosunek częstotliwości obu sygnałów (interwały konsonansowe będą miały łagodniejsze brzmienie od dysonansowych) odległość bezwzględna na skali częstotliwości zastosowanie szumu jako modulatora kształt obu przebiegów obecność obu, tylko jednego lub żadnego z sygnałów zastosowanie funkcji keyboard tracking.

25 5. INNE METODY SYNTEZY DŹWIĘKU METODA REPRODUKCYJNA - SAMPLER Sampler to urządzenie, które po naciśnięciu klawisza odtwarza nagrany wcześniej dźwięk (próbkę sample). Nagrany dźwięk może zostać poddany filtracji, nakłada się na niego obwiednię ADSR, może także zostać na różne sposoby zapętlony. Piewszy sampler (z dźwiękami organów) powstał w 1971 r. Następnie popularne były samplery sprzętowe (hardware owe) (często o wymiarach umożliwiających zamontowanie w rack u), a obecnie stosuje się najczęściej samplery programowe (software owe). Samplery zwykle są wykorzystywane do tworzenia wirtualnych odpowiedników instrumentów akustycznych. W tym celu nagrywa się możliwie dużo pojedynczych dźwięków danego instrumentu w kilku stopniach dynamicznych. Jeśli jest taka potrzeba, tworzy się pętle (loop). Następnie w samplerze tworzy się mapę instrumentu przyporządkowuje się próbki do odpowiednich klawiszy ze względu na wysokość, a ze względu na dynamikę do odpowiedniej warstwy velocity (velocity szybkość uderzenia klawisza). Warstwy można także tworzyć dla parametrów innych niż velocity. Dobrze przygotowany instrument powinien mieć inną próbkę dla każdego dźwięku, oddzielne próbki dla różnej artykulacji i co najmniej 3 warstwy velocity. Stosuje się także layering odtwarzanie kilku warstw równocześnie (np. odtwarzanie dwóch sąsiednich warstw velocity, gdy klawisz jest wciśnięty z szybkością bliską granicy warstw w ten sposób unika się ostrego przejścia między dwiema warstwami). Samplery wyposażone są w generatory obwiedni, LFO, filtr oraz efekty, co umożliwia kształtowanie dźwięku. Dzięki temu mogą znaleźć zastosowanie do tworzenia sound design u. Ponadto można stworzyć instrument składający się z efektów dźwiękowych (np. kroków), co ułatwia synchronizowanie efektów (można je zagrać na klawiaturze sterującej synchronicznie z obrazem). Pętle w samplerach mogą być dwojakiego rodzaju: pętle dźwiękowe pętle perkusyjne lub instrumentalne Pętle dźwiękowe służą sztucznemu przedłużeniu czasu trwania dźwięku lub zaoszczędzeniu pamięci. Zwykle pętle umieszczone są w środku próbki; próbka odtwarzana jest od początku (niezapętlona faza narastania) do końca pętli, a następnie od początku pętli do końca i tak w kółko przez całą fazę ustaloną (sustain). Puszczenie klawisza może spowodować zagranie fragmentu próbki od końca pętli do końca próbki lub pozostanie w pętli i nałożenie obwiedni (faza release). Pętle perkusyjne lub instrumentalne to nagrane krótkie (1-4-taktowe) frazy instrumentalne (np. groove perkusyjny lub 1-taktowy akompaniament gitary akustycznej), które można wykorzystać przy tworzeniu aranżacji. Niektóre programy (np. Dr Rex Loop Player) umożliwiają zmianę tempa odtwarzania bez zmiany wysokości i bez utraty jakości dźwięku). Ponadto możemy wyróżnić 3 typy pętli: jednokierunkowa (pętla odtwarzania jest od początku do końca, zawsze w tym samym kierunku: forward) najczęściej używane dla pętli perkusyjnych. Początek i koniec pętli powinny przypadać w miejscach przejść przez zero (zero crossing).

26 dwukierunkowa (pętla odtwarzana jest od początku do końca, a następnie od tyłu, i tak w kółko: forward-backward) takie pętle brzmią bardziej naturalnie i są najczęściej używane. Punkty zapętlenia powinny znajdować się w maksimum amplitudy. pętla z przenikaniem (crossfade) (pętla odtwarzana jest jak w pętli jednokierunkowej, ale z przenikaniem).

27 Porównanie ważniejszych parametrów samplera hardware owego Akai S5000 i software owego Unity DS-1: Akai S5000 Studio: - możliwość nagrywania do pamięci RAM lub na dysk; - 64 lub 128 głosowa polifonia; - 32 kanały MIDI; - 2 porty we/wy/thru midi ; - 2 porty SCSI; - worldclock; - opcjonalny interfejs adat; - maksymalnie 256 MB RAM; - 26 rodzajów filtrów; - procesor efektów : reverb, echo/delay, distortion, EQ, ring modulation, chorus, phasing, flanging, pitch shifting, rotary speaker emulation. Unity DS-1 firmy BitHeadz: - polifonia 128 głosów (po dwa stereofoniczne oscylatory na głos) i kanałów MIDI próbek na każdą nutę wybieralnych przy pomocy velocity lub innych źródeł modulacji. - dla każdej próbki definiowalne głośność, panorama, wystrojenie, obwiednia i wysyłka FX. - możliwość mieszania różnych częstotliwości próbkowania. - po dwa filtry na głos (13 różnych charakterystyk). - efekty: EQ, Reverb, Delay, Chorus, Flanger, Overdrive i Distortion). - sześciofazowa obwiednia dźwięku (delay, attack, decay, sustain, sustain decay, release). - arpeggiator, - 32 virtualne kanały audio. Unity DS-1 czyta próbki w formatach: - czyta próbki w formatach: Sound Designer I/II, SoundFont 2.0, AIFF, CD-Audio, DLS, WAVE, SampleCell II, oraz AKAI S1000 & S3000. Mapa próbek, Sampler EXS 24 w programie LogicPro firmy Apple

28 METODA ODKSZTAŁCANIA (waveshaping) Metoda odkształcenia polega na zmianie kształtu wygenerowanego wcześniej przebiegu (np. sinusoidalnego w trójkątny). Realizowana jest poprzez zastosowanie nielinearnych modyfikatorów dźwięku (np. wzmacniacz o nieliniowej charakterystyce), czyli przemnożenie odkształcanego przebiegu przez odpowiednią funkcję matematyczną. Przykładem takiego sposobu syntezy dźwięku są efekty typu distortion. Metoda odkształcania jest przydatna do zniekształcania głosów czy dźwięków, nadawania ostrości, krzykliwości barwom generowanym na syntezatorze, a także nadawania brzmieniu charakteru analogowego poprzez saturację czy lekkie przesterowanie. Metoda odkształcenia (źródło: K. Szlifirski, materiały pomocnicze dla studentów reżyserii dźwięku) METODA MODELOWANIA FIZYCZNEGO (physical modeling) Metoda modelowania fizycznego polega na matematycznej próbie odwzorowania fizycznych właściwości instrumentów przy pomocy modelowania falowodowego. Odmianą tej metody jest modelowanie komponentowe, polegające na matematycznym odwzorowaniu poszczególnych części instrumentów muzycznych: incytatora, wibratora i radiatora. Metoda ta ma ogromne możliwości kreacji brzmienia, nie tylko imitowania instrumentów akustycznych. Ten rodzaj syntezy zastosowali twórcy wirtualnego syntezatora Sculpture firmy Apple:

29 METODA RESYNTEZY - WOKODER Wokoder to urządzenie, za pomocą którego możemy zmodulować jeden sygnał audio (carrier nośny) drugim sygnałem (modulator modulujący). W odniesieniu do urządzeń analogowych mówimy o wokoderze kanałowym, w odniesieniu do cyfrowych o wokoderze widmowym, wykorzystującym analizę FFT. Wokoder posiada 2 wejścia (dla sygnału nośnego i modulującego). Sygnał modulatora jest analizowany w dziedzinie widmowej i następnie jego charakterystyka częstotliwościowa w sposób dynamiczny (zmienny w czasie) jest aplikowana do sygnału nośnego poprzez zestaw filtrów. Matematycznie mamy tu do czynienia ze splotem widma zespolonego sygnału nośnego z widmem amplitudowym sygnału modulującego. Istnieją także wokodery wykorzystujące do modulacji widmo fazowe wtedy obliczeniowo jest to splot widma zespolonego sygnału nośnego z widmem fazowym sygnału modulującego. Przy pomocy wokodera można uzyskać charakterystyczne, nietypowe efekty, takie jak śpiewający czy mówiący syntezator. Zasada działania wokoderów analogowych jest następująca: sygnał modulujący trafiający do wokodera jest dzielony na dużą liczbę wąskich pasm (przy pomocy filtrów pasmowoprzepustowych). Następnie amplituda sygnału wewnątrz każdego z tych pasm jest śledzona. Sygnał nośny jest dzielony na identyczne pasma, i na amplitudę każdego z nich nakładana jest obwiednia odpowiedniego pasma sygnału nośnego. Sygnałem modulującym ten fragment pasma sygnału nośnego jest właśnie śledzona amplituda w odpowiednim paśmie przefiltrowanego sygnału modulującego. Zwiększając liczbę pasm, zbliżamy brzmienie sygnału nośnego do charakterystyki częstotliwościowej sygnału modulującego (nie zawsze jest to pożądane ze względu na efekt brzmieniowy). Wokodery cyfrowe, w miejsce filtrów pasmowoprzepustowych, stosują szybką transformatę Fouriera (FFT). W zależności od ustawienia może to odpowiadać 512 lub 1024 tradycyjnym filtrom. Przykład wokodera wirtualnego BV512 firmy Propellerheads

30 6. TWORZENIE DŹWIĘKÓW ZMIENNYCH W CZASIE Słabością dźwięków generowanych syntetycznie jest ich statyczność i niewielkie możliwości ekspresji w trakcie grania na syntezatorze. Istnieje jednak wiele narzędzi i mechanizmów, których wykorzystanie pozwala uniknąć statyczności, ożywić brzmienie, wprowadzić fluktuacje dźwięku, a także umożliwiających stosowanie wyrazistej artykulacji i ekspresji w trakcie grania na syntezatorze. Umiejętne zastosowanie narzędzi do kształtowania wewnętrznej struktury dźwięku pozwala tworzyć brzmienia, których wystarczy wciśnięcie i przytrzymanie jednego klawisza dla wykreowania sound design u. LFO Low Frequency Oscillator Modulacja różnych parametrów syntezy jest podstawową metodą wprowadzania fluktuacji dźwięku. Ponieważ powtarzająca się w stałych odcinkach czasowych modulacja staje się męcząca i zdradza swą obecność, dobrze jest wprowadzić modulację co namniej 2 parametrów lub zmodulować okres modulacji. LFO posiadają następujące parametry: rate częstotliwość (w Herzach, zwykle od 0,1 Hz do 20 Hz, lub podziałce rytmicznej dostosowanej do tempa) amount / intensity zakres fluktuacji waveform wybór kształtu przebiegu (zwykle sinus, trójkąt, prostokąt, piła, przebieg losowy) delay time opóźnienie rozpoczęcia modulacji LFO polifoniczny każdy głos (każdy dźwięk w akordzie) jest osobno (niesynchronicznie) poddany modulacji LFO monofoniczny wszystkie głosy (wszystkie dźwięki w akordzie, niezależnie od momuntu wciśnięcia danego klawisza podlegają wspólnej modulacji. Key sync funkcja, której włączenie powoduje, że każde naciśnięcie klawisza powoduje rozpoczęcie okresu LFO od nowa. oscylator metoda subtrakcyjna metoda tablicowa metoda granulacyjna modulacja fazy modulacja częstotliwości modulacja amplitudy parametr podlegający modulacji szerokość pulsu (PWM) dla przebiegu prostokątnego stopień odstrojenia w trybie detune pozycja w tablicy fal wysokość poszczególnych granulek szybkość przejścia między kolejnymi granulkami punkt startu wartość modulacji fazy indeks modulacji częstotliwość jednego z sygnałów stopień modulacji

31 filtr częstotliwość obwiednia filtru, wzmacniacza, modulacji rezonans attack decay sustain release waveshaper wysterowanie (drive) wzmacniacz panorama poziom proporcje między oscylatorami efekty chorus, flange, phaser, delay wszystkie parametry obwiednia ADSR Drugim narzędziem umożliwiającym wprowadzenie fluktuacji brzmienia jest obwiednia. W odróżnieniu od LFO, umożliwia ona ukształtowanie fluktuacji poprzez regulację czasu narastania, opadania, wartości parametru dla stanu ustalonego oraz zmiany parametru po puszczenia klawisza. Najczęściej obwiednia może działać w pętli, dzięki czemu uzyskuje się rodzaj LFO z możliwością kształtowania przebiegu przez użytkownika. Działaniu obwiedni mogą poldegać te same parametry co w przypadku LFO. dudnienia Dudnienia występują, gdy nałożą się na siebie 2 tony proste o zbliżonej częstotliwości (np. 60 i 64 Hz). Powstanie wówczas fala wypadkowa o częstotliwości pośredniej (62 Hz), o amplitudzie zmieniającej się od 0 do sumy amplitud 2 fal składowych z częstotliwością równą różnicy częstotliwości fal składowych (4 Hz). Dudnienia są najwyraźniej słyszalne przy nakładaniu się 2 przebiegów sinusoidalnych o niskich częstotliwościach, mogą być jednak zastosowane dla przebiegów o większej ilości składowych i wdla wyższych częstotliwości. Wówczas mniej wyraźny jest efekt zmian amplitudy, a powstaje odstrojenie typu detune, zbliżone do chorusa. efekty modulacyjne Skutecznym sposobem wprowadzenia zmienności wewnętrznej jest zastosowanie efektów modulacyjnych. Ich parametry mogą podlegać zmianom sterowanym prez LFO lub obwiednię. Dokładny opis działania poszczególnych efektów zostanie omówiony w kolenych rozdziałach. modulowanie brzmienia przy pomocy sterowników Różne parametry syntezy mogą być modulowane przy pomocy klawiatury i zewnętrznych sterowników (sterownikowi przypisywany jest numer odpowiedniego kontrolera MIDI): velocity typowym zastosowaniem jest wpływ szybkości naciśnięcia klawisza (velocity) na częstotliwość odcięcia filtra LPF (duże velocity wysoka częstotliwość, małe niska, analogicznie jak w instrumentach akustycznych w przypadku gry piano i forte) aftertouch dociśnięcie wciśniętego klawisza sterowniki zewnętrzne: kontroler zadęcia (breathcontroler), pedał ekspresji, pootencjometry, suwaki, czyniki ruchu (d-beam) itd.

32 7. EFEKTY MODULACYJNE Porównanie zastosowań podstawowych efektów modulacyjnych: chorus flanger phaser modulator kołowy wzgobacenie brzmienia poszerzenie bazy stereo rozedrganie dźwięku efekt rozstrojenia wprowadzenie cyklicznego odstrajania dźwięku do dźwięków o bogatym i ubogim widmie wzbogacenie dźwięku wprowadzenie delikatnego cyklicznego przemiatania częstotliwości wrażenie sztuczności dźwięku do dźwięków o bogatym widmie wprowadzenie silnego cyklicznego przemiatania częstotliwości zubożenie widma dźwięku przy delikatnych ustawieniach mechanizaca dźwięku przy silnych ustawieniach zmiana widma dźwięku na nieharmoniczne całkowita zmiana charakteru dźwięku dźwięki zbliżone do dzwonu, metaliczne, mechaniczne do dowolnych dźwięków CHORUS Efekt chórowy - Chorus polega na opóźnieniu sygnału i dodaniu go do sygnału oryginalnego. Opóźnienie sygnału jest zmienne (modulowane przez LFO), przez co częstotliwość opóźnionego sygnału jest modulowana (płynne odstrajanie dźwięku). Częstotliwość zmian opóźnienia (a co za tym idzie odstrojenia) jest regulowany przez parametr rate. Typowe dla chorusa opóźnienia sygnału mieszczą się w granicach ms, dzięki czemu inaczej niż w przypadku flangera uzyskuje się efekt zwielokrotnienia i delikatnego odstrojenia dźwięku. Do sygnału może zostać dodanych więcej sygnałów zmodulowanych. Stereofoniczny efekt chorusa osiąga się poprzez wprowadzenie różnicy w czasie opóźnienia lub fazie LFO pomiędzy lewym a prawym kanałem. Typowe parametry: - depth (głębokość) zakres zmian opóźnienia, czyli amplituda LFO - delay opóźnienie (wartość środkowa opóźnienia - rate - częstotliwość LFO - voices wybór ilości domiksowanych modulowanych głosów (od 2 nawet do 16) - mix stosunek sygnału oryginalnego (dry) do zmodulowanego (wet) Chorus w programie Logic Pro (powyżej) i Adobe Audiotion (poniżej)

Wykład V. Dźwięk cyfrowy. dr inż. Janusz Słupik. Gliwice, Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej. c Copyright 2014 Janusz Słupik

Wykład V. Dźwięk cyfrowy. dr inż. Janusz Słupik. Gliwice, Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej. c Copyright 2014 Janusz Słupik Wykład V Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej Gliwice, 2014 c Copyright 2014 Janusz Słupik Synteza dźwięku Przegląd urządzeń Minimoog monofoniczny syntezator analogowy skonstruowany przez

Bardziej szczegółowo

Przebieg sygnału w czasie Y(fL

Przebieg sygnału w czasie Y(fL 12.3. y y to układy elektroniczne, które przetwarzają energię źródła przebiegu stałego na energię przebiegu zmiennego wyjściowego (impulsowego lub okresowego). W zależności od kształtu wytwarzanego przebiegu

Bardziej szczegółowo

SYNTEZA METODĄ MODULACJI CZĘSTOTLIWOŚCI (FM)

SYNTEZA METODĄ MODULACJI CZĘSTOTLIWOŚCI (FM) Elektroniczne instrumenty muzyczne SYNTEZA METODĄ MODULACJI CZĘSTOTLIWOŚCI (FM) + zniekształcania fazy (PD) Modulacja częstotliwo stotliwości (FM) FM ang. frequency modulation Przypomnienie: zastosowanie

Bardziej szczegółowo

Dźwięk dźwiękowi nierówny, czyli o tym jak brzmi XXI wiek

Dźwięk dźwiękowi nierówny, czyli o tym jak brzmi XXI wiek IX Studenckie Spotkania Analityczne 13-14.03.2008 Dźwięk dźwiękowi nierówny, czyli o tym jak brzmi XXI wiek Justyna Słomka Plan 1. Co to jest dźwięk? 2. Pojęcie syntezy dźwięku 3. Cel syntezowania dźwięków

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne. SYNTEZA TABLICOWA Cyfrowe generatory

Elektroniczne instrumenty muzyczne. SYNTEZA TABLICOWA Cyfrowe generatory Elektroniczne instrumenty muzyczne SYNTEZA TABLICOWA Cyfrowe generatory Analogowe generatory VCO Niedoskonałości analogowych układów w syntezatorach subtraktywnych przyczyniały się do ciekawego, ciepłego

Bardziej szczegółowo

Technika Studyjna II Wykład I i II

Technika Studyjna II Wykład I i II Technika Studyjna II Wykład I i II Studium Realizacji Dźwięku Regionalny Ośrodek Edukacji mgr inż. Jan Madej www.janmadej.pl jan.madej@gmail.com Ver. 28.09.2010 Sprawy organizacyjne 20h (cz. I) + 20h (cz.

Bardziej szczegółowo

TECHNIKI MULTIMEDIALNE

TECHNIKI MULTIMEDIALNE Studia Podyplomowe INFORMATYKA TECHNIKI MULTIMEDIALNE dr Artur Bartoszewski Karty dźwiękowe Karta dźwiękowa Rozwój kart dźwiękowych Covox Rozwój kart dźwiękowych AdLib Rozwój kart dźwiękowych Gravis Ultrasound

Bardziej szczegółowo

Spis Treści. Co to jest? Budowa Próbkowanie Synteza FM Synteza WT MIDI

Spis Treści. Co to jest? Budowa Próbkowanie Synteza FM Synteza WT MIDI Karta dźwiękowa Spis Treści Co to jest? Budowa Próbkowanie Synteza FM Synteza WT MIDI Karta dźwiękowa Komputerowa karta rozszerzeń, umożliwiająca rejestrację, przetwarzanie i odtwarzanie dźwięku. Poprawnym

Bardziej szczegółowo

M-Audio Venom. t test. Produkty M-Audio to dla mnie przede wszystkim. Syntezator

M-Audio Venom. t test. Produkty M-Audio to dla mnie przede wszystkim. Syntezator M-Audio Venom Syntezator Wojciech Wichłacz Produkty M-Audio to dla mnie przede wszystkim klawiatury sterujące i interfejsy audio/midi, a historycznie rzecz ujmując powinienem napisać w odwrotnej kolejności

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM Sygnałów, Modulacji i Systemów ĆWICZENIE 2: Modulacje analogowe

LABORATORIUM Sygnałów, Modulacji i Systemów ĆWICZENIE 2: Modulacje analogowe Protokół ćwiczenia 2 LABORATORIUM Sygnałów, Modulacji i Systemów Zespół data: ĆWICZENIE 2: Modulacje analogowe Imię i Nazwisko: 1.... 2.... ocena: Modulacja AM 1. Zestawić układ pomiarowy do badań modulacji

Bardziej szczegółowo

Demodulator FM. o~ ~ I I I I I~ V

Demodulator FM. o~ ~ I I I I I~ V Zadaniem demodulatora FM jest wytworzenie sygnału wyjściowego, który będzie proporcjonalny do chwilowej wartości częstotliwości sygnału zmodulowanego częstotliwościowo. Na rysunku 12.13b przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Modulacja i kodowanie - labolatorium. Modulacje cyfrowe. Kluczowane częstotliwości (FSK)

Modulacja i kodowanie - labolatorium. Modulacje cyfrowe. Kluczowane częstotliwości (FSK) Modulacja i kodowanie - labolatorium Modulacje cyfrowe Kluczowane częstotliwości (FSK) Celem ćwiczenia jest zbudowanie systemu modulacji: modulacji polegającej na kluczowaniu częstotliwości (FSK Frequency

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne EFEKTY BRZMIENIOWE. w elektronicznych instrumentach muzycznych

Elektroniczne instrumenty muzyczne EFEKTY BRZMIENIOWE. w elektronicznych instrumentach muzycznych Elektroniczne instrumenty muzyczne EFEKTY BRZMIENIOWE w elektronicznych instrumentach muzycznych Tryby głosowe g syntezatora (Voice( mode) Tryb poly polifoniczny (wielogłosowy). Domyślny we współczesnych

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE METODY SYNTEZY DŹWIĘKU

PODSTAWOWE METODY SYNTEZY DŹWIĘKU Przetwarzanie dźwięków i obrazów PODSTAWOWE METODY SYNTEZY DŹWIĘKU Synteza dźwięku Syntezą dźwięku nazywamy proces sztucznego tworzenia brzmień w sposób kontrolowany przez nas, za pomocą odpowiedniej metody

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska

Politechnika Warszawska Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.03 Podstawowe zasady modulacji amlitudy na przykładzie modulacji DSB 1. Podstawowe zasady modulacji amplitudy

Bardziej szczegółowo

UKŁADY Z PĘTLĄ SPRZĘŻENIA FAZOWEGO (wkładki DA171A i DA171B) 1. OPIS TECHNICZNY UKŁADÓW BADANYCH

UKŁADY Z PĘTLĄ SPRZĘŻENIA FAZOWEGO (wkładki DA171A i DA171B) 1. OPIS TECHNICZNY UKŁADÓW BADANYCH UKŁADY Z PĘTLĄ SPRZĘŻENIA FAZOWEGO (wkładki DA171A i DA171B) WSTĘP Układy z pętlą sprzężenia fazowego (ang. phase-locked loop, skrót PLL) tworzą dynamicznie rozwijającą się klasę układów, stosowanych głównie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Cyfrowy zapis i synteza dźwięku Schemat blokowy i zadania karty dźwiękowej UTK. Karty dźwiękowe. 1

Spis treści. 1. Cyfrowy zapis i synteza dźwięku Schemat blokowy i zadania karty dźwiękowej UTK. Karty dźwiękowe. 1 Spis treści 1. Cyfrowy zapis i synteza dźwięku... 2 2. Schemat blokowy i zadania karty dźwiękowej... 4 UTK. Karty dźwiękowe. 1 1. Cyfrowy zapis i synteza dźwięku Proces kodowania informacji analogowej,

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne DŹWIĘK MUZYCZNY. Właściwości, analiza i resynteza addytywna

Elektroniczne instrumenty muzyczne DŹWIĘK MUZYCZNY. Właściwości, analiza i resynteza addytywna Elektroniczne instrumenty muzyczne DŹWIĘK MUZYCZNY Właściwości, analiza i resynteza addytywna Dźwięk k muzyczny Definicja: dźwięk muzyczny jest to dźwięk wytwarzany przez instrument muzyczny. Dźwięk muzyczny

Bardziej szczegółowo

f = 2 śr MODULACJE

f = 2 śr MODULACJE 5. MODULACJE 5.1. Wstęp Modulacja polega na odzwierciedleniu przebiegu sygnału oryginalnego przez zmianę jednego z parametrów fali nośnej. Przyczyny stosowania modulacji: 1. Umożliwienie wydajnego wypromieniowania

Bardziej szczegółowo

DJCONTROL COMPACT I DJUCED 18 PIERWSZE KROKI

DJCONTROL COMPACT I DJUCED 18 PIERWSZE KROKI DJCONTROL COMPACT I DJUCED 18 PIERWSZE KROKI INSTALACJA Podłącz urządzenie DJControl Compact do komputera Zainstaluj aplikację DJUCED 18 Uruchom aplikację DJUCED 18 Więcej informacji (fora, samouczki,

Bardziej szczegółowo

Cechy karty dzwiękowej

Cechy karty dzwiękowej Karta dzwiękowa System audio Za generowanie sygnału dźwiękowego odpowiada system audio w skład którego wchodzą Karta dźwiękowa Głośniki komputerowe Większość obecnie produkowanych płyt głównych posiada

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska

Politechnika Warszawska Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.08 Zasady wytwarzania sygnałów zmodulowanych za pomocą modulacji AM 1. Zasady wytwarzania sygnałów zmodulowanych

Bardziej szczegółowo

2. STRUKTURA RADIOFONICZNYCH SYGNAŁÓW CYFROWYCH

2. STRUKTURA RADIOFONICZNYCH SYGNAŁÓW CYFROWYCH 1. WSTĘP Radiofonię cyfrową cechują strumienie danych o dużych przepływnościach danych. Do przesyłania strumienia danych o dużych przepływnościach stosuje się transmisję z wykorzystaniem wielu sygnałów

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne KOMPUTEROWE NARZĘDZIA MUZYCZNE

Elektroniczne instrumenty muzyczne KOMPUTEROWE NARZĘDZIA MUZYCZNE Elektroniczne instrumenty muzyczne KOMPUTEROWE NARZĘDZIA MUZYCZNE Komputerowe narzędzia muzyczne Mamy na myśli wszelkie oprogramowanie, które jest użyteczne do tworzenia komputerowej muzyki (computer music).

Bardziej szczegółowo

Lekcja 20. Temat: Detektory.

Lekcja 20. Temat: Detektory. Lekcja 20 Temat: Detektory. Modulacja amplitudy. (AM z ang. Amplitude Modulation) jeden z trzech podstawowych rodzajów modulacji, polegający na kodowaniu sygnału informacyjnego (szerokopasmowego o małej

Bardziej szczegółowo

Systemy multimedialne. Instrukcja 5 Edytor audio Audacity

Systemy multimedialne. Instrukcja 5 Edytor audio Audacity Systemy multimedialne Instrukcja 5 Edytor audio Audacity Do sprawozdania w formacie pdf należy dołączyc pliki dźwiękowe tylko z podpunktu 17. Sprawdzić poprawność podłączenia słuchawek oraz mikrofonu (Start->Programy->Akcesoria->Rozrywka->Rejestrator

Bardziej szczegółowo

10. Demodulatory synchroniczne z fazową pętlą sprzężenia zwrotnego

10. Demodulatory synchroniczne z fazową pętlą sprzężenia zwrotnego 102 10. Demodulatory synchroniczne z fazową pętlą sprzężenia zwrotnego Cele ćwiczenia Badanie właściwości pętli fazowej. Badanie układu Costasa do odtwarzania nośnej sygnału AM-SC. Badanie układu Costasa

Bardziej szczegółowo

1. Modulacja analogowa, 2. Modulacja cyfrowa

1. Modulacja analogowa, 2. Modulacja cyfrowa MODULACJA W16 SMK 2005-05-30 Jest operacja mnożenia. Jest procesem nakładania informacji w postaci sygnału informacyjnego m.(t) na inny przebieg o wyższej częstotliwości, nazywany falą nośną. Przyczyna

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska

Politechnika Warszawska Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.10 Odbiór sygnałów AM odpowiedź częstotliwościowa stopnia 1. Odbiór sygnałów AM odpowiedź częstotliwościowa stopnia

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne. SYNTEZA TABLICOWA Cyfrowe generatory

Elektroniczne instrumenty muzyczne. SYNTEZA TABLICOWA Cyfrowe generatory Elektroniczne instrumenty muzyczne SYNTEZA TABLICOWA Cyfrowe generatory Analogowe generatory VCO Niedoskonałości analogowych układów w syntezatorach subtraktywnych przyczyniały się do ciekawego, ciepłego

Bardziej szczegółowo

Demodulowanie sygnału AM demodulator obwiedni

Demodulowanie sygnału AM demodulator obwiedni Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.12 Demodulowanie sygnału AM demodulator obwiedni 1. Demodulowanie sygnału AM demodulator obwiedni Ćwiczenie to

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3,4. Analiza widmowa sygnałów czasowych: sinus, trójkąt, prostokąt, szum biały i szum różowy

Ćwiczenie 3,4. Analiza widmowa sygnałów czasowych: sinus, trójkąt, prostokąt, szum biały i szum różowy Ćwiczenie 3,4. Analiza widmowa sygnałów czasowych: sinus, trójkąt, prostokąt, szum biały i szum różowy Grupa: wtorek 18:3 Tomasz Niedziela I. CZĘŚĆ ĆWICZENIA 1. Cel i przebieg ćwiczenia. Celem ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Dźwięk podstawowe wiadomości technik informatyk

Dźwięk podstawowe wiadomości technik informatyk Dźwięk podstawowe wiadomości technik informatyk I. Formaty plików opisz zalety, wady, rodzaj kompresji i twórców 1. Format WAVE. 2. Format MP3. 3. Format WMA. 4. Format MIDI. 5. Format AIFF. 6. Format

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie II. Edytor dźwięku Audacity

Ćwiczenie II. Edytor dźwięku Audacity Ćwiczenie II. Edytor dźwięku Audacity Sprzęt Aplikacja Komputer osobisty PC Karta dźwiękowa zainstalowana w PC Mikrofon Wzmacniacz z kolumnami Audacity Program Audacity jest wielościeżkowym edytorem dźwięku.

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA POZNAŃSKA

POLITECHNIKA POZNAŃSKA POLITECHNIKA POZNAŃSKA INSTYTUT ELEKTROTECHNIKI I ELEKTRONIKI PRZEMYSŁOWEJ Zakład Elektrotechniki Teoretycznej i Stosowanej Laboratorium Podstaw Telekomunikacji Ćwiczenie nr 4 Temat: Modulacje analogowe

Bardziej szczegółowo

12. Demodulatory synchroniczne z fazową pętlą sprzężenia zwrotnego

12. Demodulatory synchroniczne z fazową pętlą sprzężenia zwrotnego 94 12. Demodulatory synchroniczne z fazową pętlą sprzężenia zwrotnego Cele ćwiczenia Badanie właściwości pętli fazowej. Badanie układu Costasa do odtwarzania nośnej sygnału AM-SC. Badanie układu Costasa

Bardziej szczegółowo

Scenariusz warsztatów z dźwięku, MediaLab Junior Warszawa 2013

Scenariusz warsztatów z dźwięku, MediaLab Junior Warszawa 2013 Scenariusz warsztatów z dźwięku, MediaLab Junior Warszawa 2013 CC - BY SA [Mateusz Telega, Paweł Sulewski, Fundacja Culture Shock] Uznanie autorstwa-na tych samych warunkach 3.0 Polska Czas trwania 6 spotkań

Bardziej szczegółowo

PL B BUP 16/04. Kleczkowski Piotr,Kraków,PL WUP 04/09

PL B BUP 16/04. Kleczkowski Piotr,Kraków,PL WUP 04/09 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 201536 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 358531 (51) Int.Cl. G10L 21/02 (2006.01) H03G 3/00 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22)

Bardziej szczegółowo

(1.1) gdzie: - f = f 2 f 1 - bezwzględna szerokość pasma, f śr = (f 2 + f 1 )/2 częstotliwość środkowa.

(1.1) gdzie: - f = f 2 f 1 - bezwzględna szerokość pasma, f śr = (f 2 + f 1 )/2 częstotliwość środkowa. MODULACJE ANALOGOWE 1. Wstęp Do przesyłania sygnału drogą radiową stosuje się modulację. Modulacja polega na odzwierciedleniu przebiegu sygnału oryginalnego przez zmianę jednego z parametrów fali nośnej.

Bardziej szczegółowo

08 Stereodekoder, korekcja barwy dźwięku.

08 Stereodekoder, korekcja barwy dźwięku. 08 Stereodekoder, korekcja barwy dźwięku. Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń. 1. Jakie zadanie spełnia stereodekoder w odbiorniku radiowym? 2. Jaki sygnał

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki

Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.09 Określenie procentu modulacji sygnału zmodulowanego AM 1. Określenie procentu modulacji sygnału zmodulowanego

Bardziej szczegółowo

Nauka o słyszeniu Wykład IV Wysokość dźwięku

Nauka o słyszeniu Wykład IV Wysokość dźwięku Nauka o słyszeniu Wykład IV Wysokość dźwięku Anna Preis, email: apraton@amu.edu.pl 8.11.2017 Plan wykładu Wysokość dźwięku-definicja Periodyczność Dźwięk harmoniczny Wysokość dźwięku, z i bez fo JND -

Bardziej szczegółowo

5 999,00 zł. Numer katalogowy 690. Kod EAN

5 999,00 zł. Numer katalogowy 690. Kod EAN Dane aktualne na dzień: 13-06-2019 10:21 Link do produktu: https://klawiszowe.pl/clavia-nord-lead-a1-p-730.html CLAVIA NORD Lead A1 Cena Cena poprzednia Dostępność Czas wysyłki 5 290,00 zł 5 999,00 zł

Bardziej szczegółowo

Kompresja dźwięku w standardzie MPEG-1

Kompresja dźwięku w standardzie MPEG-1 mgr inż. Grzegorz Kraszewski SYSTEMY MULTIMEDIALNE wykład 7, strona 1. Kompresja dźwięku w standardzie MPEG-1 Ogólne założenia kompresji stratnej Zjawisko maskowania psychoakustycznego Schemat blokowy

Bardziej szczegółowo

Przełączanie źródła sygnału audio

Przełączanie źródła sygnału audio Przełączanie źródła sygnału audio Przełączanie źródła sygnału audio Kończenie pracy w trybie audio Naciśnij przycisk. Naciśnij przycisk. Wybierz tryb audio, którego chcesz użyć. Dotknij przycisku Audio

Bardziej szczegółowo

70-606 SZCZECIN Telefon:+48 091 4539619

70-606 SZCZECIN Telefon:+48 091 4539619 INSTRUKCJA OBSŁUGI DYSTRYBUCJA : DJ-DISTRIBUTION NUMARK POLSKA ul. Hryniewieckiego 1 mag.iii 2p. 70-606 SZCZECIN Telefon:+48 091 4539619 Zawartość pudełka: NDX200 Przewód zasilający Przewód audio RCA Instrukcja

Bardziej szczegółowo

GENERATOR FUNKCYJNY FG-2

GENERATOR FUNKCYJNY FG-2 GENERATOR FUNKCYJNY FG-2 2 Copyright Sara Wernau Sp. z o.o. 2012. Kopiowanie, rozpowszechnianie, zmiany bez zgody zabronione. Copyright Sara Wernau Sp. z o.o. 2012. Kopiowanie, rozpowszechnianie, zmiany

Bardziej szczegółowo

Percepcja dźwięku. Narząd słuchu

Percepcja dźwięku. Narząd słuchu Percepcja dźwięku Narząd słuchu 1 Narząd słuchu Ucho zewnętrzne składa się z małżowiny i kanału usznego, zakończone błoną bębenkową, doprowadza dźwięk do ucha środkowego poprzez drgania błony bębenkowej;

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi programu. BlazeVideo HDTV Player v6

Instrukcja obsługi programu. BlazeVideo HDTV Player v6 Instrukcja obsługi programu BlazeVideo HDTV Player v6 Spis treści 1. Opis programu...3 1.1 Wprowadzenie...3 1.2 Funkcje programu...3 1.3 Wymagania sprzętowe...4 2. Wygląd interfejsu...4 3. Obsługa programu...6

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI LOUDBOX MINI

INSTRUKCJA OBSŁUGI LOUDBOX MINI INSTRUKCJA OBSŁUGI LOUDBOX MINI Witamy! Dziękujemy za dokonanie bardzo dobrego wyboru i zakup wielokrotnie nagradzanego wzmacniacza Fishman Loudbox Mini. Zaczynamy! Pod spodem znajdziesz kilka wskazówek,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Właściwości przekształcenia Fouriera

Ćwiczenie 3. Właściwości przekształcenia Fouriera Politechnika Wrocławska Wydział Elektroniki Mikrosystemów i Fotoniki Przetwarzanie sygnałów laboratorium ETD5067L Ćwiczenie 3. Właściwości przekształcenia Fouriera 1. Podstawowe właściwości przekształcenia

Bardziej szczegółowo

Generowanie sygnałów na DSP

Generowanie sygnałów na DSP Zastosowania Procesorów Sygnałowych dr inż. Grzegorz Szwoch greg@multimed.org p. 732 - Katedra Systemów Multimedialnych Generowanie sygnałów na DSP Wstęp Dziś w programie: generowanie sygnałów za pomocą

Bardziej szczegółowo

Podstawy Przetwarzania Sygnałów

Podstawy Przetwarzania Sygnałów Adam Szulc 188250 grupa: pon TN 17:05 Podstawy Przetwarzania Sygnałów Sprawozdanie 6: Filtracja sygnałów. Filtry FIT o skończonej odpowiedzi impulsowej. 1. Cel ćwiczenia. 1) Przeprowadzenie filtracji trzech

Bardziej szczegółowo

DJCONTROL MP3 LE I DJUCED 18 PIERWSZE KROKI

DJCONTROL MP3 LE I DJUCED 18 PIERWSZE KROKI DJCONTROL MP3 LE I DJUCED 18 PIERWSZE KROKI Instalacja Włóż płytę CD-ROM. Uruchom program instalacyjny. Wykonaj instrukcje. Więcej informacji (forum, samouczki, materiały wideo...) na stronie www.herculesdjmixroom.com

Bardziej szczegółowo

Synchronizacja dźwięku i obrazu. Opracował: dr inż. Piotr Suchomski

Synchronizacja dźwięku i obrazu. Opracował: dr inż. Piotr Suchomski Synchronizacja dźwięku i obrazu Opracował: dr inż. Piotr Suchomski Wprowadzenie Technika integracji dźwięku i obrazu w multimediach ma niebagatelne znaczenie; Na jakość dzieła multimedialnego, w tym również

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska

Politechnika Warszawska Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.02. Woltomierz RMS oraz Analizator Widma 1. Woltomierz RMS oraz Analizator Widma Ćwiczenie to ma na celu poznanie

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne SAMPLING

Elektroniczne instrumenty muzyczne SAMPLING Elektroniczne instrumenty muzyczne SAMPLING Sampling Sampling jest to metoda wytwarzania dźwięków muzycznych w EIM poprzez odtwarzanie nagranych próbek (samples) danego brzmienia. Nagrane próbki są poddawane

Bardziej szczegółowo

Algorytmy detekcji częstotliwości podstawowej

Algorytmy detekcji częstotliwości podstawowej Algorytmy detekcji częstotliwości podstawowej Plan Definicja częstotliwości podstawowej Wybór ramki sygnału do analizy Błędy oktawowe i dokładnej estymacji Metody detekcji częstotliwości podstawowej czasowe

Bardziej szczegółowo

8-Channel Premium Mic/Line Mixer MIK0076. Instrukcja obsługi

8-Channel Premium Mic/Line Mixer MIK0076. Instrukcja obsługi 8-Channel Premium Mic/Line Mixer MIK0076 Instrukcja obsługi INSTRUKCJE BEZPIECZEŃSTWA Należy dokładnie zapoznać się z instrukcją obsługi przed uruchomieniem urządzenia. Instrukcję należy zachować, w celu

Bardziej szczegółowo

McCrypt Wielofunkcyjny mikser stereo SM 3090 Nr zam

McCrypt Wielofunkcyjny mikser stereo SM 3090 Nr zam McCrypt Wielofunkcyjny mikser stereo SM 3090 Nr zam. 313882 SM 3090 to sześciokanałowy pulpit mikserski stereo z budowanym echem stereo i generatorem efektów akustycznych. Dodatkowe właściwości: siedmiopasmowy

Bardziej szczegółowo

Filtry cyfrowe procesory sygnałowe

Filtry cyfrowe procesory sygnałowe Filtry cyfrowe procesory sygnałowe Rozwój wirtualnych przyrządów pomiarowych Algorytmy CPS działające na platformie TMX 320C5515e ZDSP USB STICK realizowane w laboratorium FCiPS Rozszerzenie ćwiczeń o

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne SYNTEZA SUBTRAKTYWNA

Elektroniczne instrumenty muzyczne SYNTEZA SUBTRAKTYWNA Elektroniczne instrumenty muzyczne SYNTEZA SUBTRAKTYWNA Wprowadzenie Synteza subtraktywna(subtractive synthesis) Nie substraktywna! Od łac. subtractio- odejmowanie Metoda syntezy: pierwsza, analogowa,

Bardziej szczegółowo

Modulatory PWM CELE ĆWICZEŃ PODSTAWY TEORETYCZNE

Modulatory PWM CELE ĆWICZEŃ PODSTAWY TEORETYCZNE Modulatory PWM CELE ĆWICZEŃ Poznanie budowy modulatora szerokości impulsów z układem A741. Analiza charakterystyk i podstawowych obwodów z układem LM555. Poznanie budowy modulatora szerokości impulsów

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN POTWIERDZAJĄCY KWALIFIKACJE W ZAWODZIE Rok 2019 ZASADY OCENIANIA

EGZAMIN POTWIERDZAJĄCY KWALIFIKACJE W ZAWODZIE Rok 2019 ZASADY OCENIANIA Układ graficzny CKE 2019 Nazwa kwalifikacji: Montaż nagrań dźwiękowych Oznaczenie arkusza: S.04-01-19.01 Oznaczenie kwalifikacji: S.04 Numer zadania: 01 Kod ośrodka Kod egzaminatora EGZAMIN POTWIERDZAJĄCY

Bardziej szczegółowo

Nauka o słyszeniu. Wykład III +IV Wysokość+ Głośność dźwięku

Nauka o słyszeniu. Wykład III +IV Wysokość+ Głośność dźwięku Nauka o słyszeniu Wykład III +IV Wysokość+ Głośność dźwięku Anna Preis, email: apraton@amu.edu.pl 21-28.10.2015 Plan wykładu - wysokość Wysokość dźwięku-definicja Periodyczność Dźwięk harmoniczny Wysokość

Bardziej szczegółowo

Xelee Mini IR / DMX512

Xelee Mini IR / DMX512 Xelee Mini IR / DMX512 Sterowniki LED do modułów napięciowych Xelee Mini IR to trzykanałowy sterownik przystosowany do pracy z napięciowymi modułami LED, takimi jak popularne taśmy LED. Wbudowany układ

Bardziej szczegółowo

LEKCJA 2 Program do zdalnego sterowania robotem

LEKCJA 2 Program do zdalnego sterowania robotem LEKCJA 2 Program do zdalnego sterowania robotem Przedmiot: Informatyka Etap: klasa I-III, klasa IV-VI, klasa VII-VIII Czas na realizację: 45min. Autor: Grzegorz Troszyński Redakcja: Joanna Skalska Krótki

Bardziej szczegółowo

A. Prace indywidualne - dwie do wyboru z trzech: B. Prace indywidualne lub zespołowe - dwie do wyboru z trzech:

A. Prace indywidualne - dwie do wyboru z trzech: B. Prace indywidualne lub zespołowe - dwie do wyboru z trzech: Nazwa przedmiotu KREACJA DŹWIĘKU W FORMACH AUDIOWIZUALNYCH * Forma zajęć wykład grupy Zajęcia indywidualne godz. 120 liczba semestrów 4 rok I; II forma zaliczenia egzamin Cel nauczania Nabycie umiejętności

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK NR Cyfrowy mikser foniczny z wyposażeniem ilość 1 kpl.

ZAŁĄCZNIK NR Cyfrowy mikser foniczny z wyposażeniem ilość 1 kpl. ZAŁĄCZNIK NR 2 1. Cyfrowy mikser foniczny z wyposażeniem ilość 1 kpl. 1.1. Mikser cyfrowy (1 szt.): 1.1.1 Parametry użytkowe miksera: 1. Minimalna ilość kanałów monofonicznych: 32 2. Minimalna ilość kanałów

Bardziej szczegółowo

Model AP 650 AP 450 AP 250. Liczba klawiszy 88 88 88 Działanie klawiszy. Tri-Sensor Scaled Hammer Action Keyboard II

Model AP 650 AP 450 AP 250. Liczba klawiszy 88 88 88 Działanie klawiszy. Tri-Sensor Scaled Hammer Action Keyboard II Model AP 650 AP 450 AP 250 Klawiatura Liczba klawiszy 88 88 88 Działanie klawiszy Wykończenie Czułość 3 poziomy czułości, wył. 3 poziomy czułości, wył. 3 poziomy czułości, wył. Polifonia (maksymalna) 256

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA POZNAŃSKA

POLITECHNIKA POZNAŃSKA POLITECHNIKA POZNAŃSKA INSTYTUT ELEKTROTECHNIKI I ELEKTRONIKI PRZEMYSŁOWEJ Zakład Elektrotechniki Teoretycznej i Stosowanej Laboratorium Podstaw Telekomunikacji Ćwiczenie nr 1 Temat: Pomiar widma częstotliwościowego

Bardziej szczegółowo

Program V-SIM tworzenie plików video z przebiegu symulacji

Program V-SIM tworzenie plików video z przebiegu symulacji Program V-SIM tworzenie plików video z przebiegu symulacji 1. Wprowadzenie Coraz częściej zdarza się, że zleceniodawca opinii prosi o dołączenie do opracowania pliku/ów Video z zarejestrowanym przebiegiem

Bardziej szczegółowo

Wytwarzanie sygnałów SSB metodę filtracyjną

Wytwarzanie sygnałów SSB metodę filtracyjną Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.13 Wytwarzanie sygnałów SSB metodę filtracyjną 1. Wytwarzanie sygnałów SSB metodę filtracyjną Ćwiczenie to ma

Bardziej szczegółowo

Ustawienia ogólne. Ustawienia okólne są dostępne w panelu głównym programu System Sensor, po kliknięciu ikony

Ustawienia ogólne. Ustawienia okólne są dostępne w panelu głównym programu System Sensor, po kliknięciu ikony Ustawienia ogólne Ustawienia okólne są dostępne w panelu głównym programu System Sensor, po kliknięciu ikony Panel główny programu System Sensor (tylko dla wersja V2, V3, V4) Panel główny programu System

Bardziej szczegółowo

Autorzy: Tomasz Sokół Patryk Pawlos Klasa: IIa

Autorzy: Tomasz Sokół Patryk Pawlos Klasa: IIa Autorzy: Tomasz Sokół Patryk Pawlos Klasa: IIa Dźwięk wrażenie słuchowe, spowodowane falą akustyczną rozchodzącą się w ośrodku sprężystym (ciele stałym, cieczy, gazie). Częstotliwości fal, które są słyszalne

Bardziej szczegółowo

1. Definicja i przeznaczenie przerzutnika monostabilnego.

1. Definicja i przeznaczenie przerzutnika monostabilnego. 1. Definicja i przeznaczenie przerzutnika monostabilnego. Przerzutniki monostabline w odróżnieniu od przerzutników bistabilnych zapamiętują stan na z góry założony, ustalony przez konstruktora układu,

Bardziej szczegółowo

BEATMIX 4 INSTRUKCJA OBSŁUGI

BEATMIX 4 INSTRUKCJA OBSŁUGI BEATMIX 4 INSTRUKCJA OBSŁUGI DYSTRYBUCJA : BLASK RELOOP POLSKA ul. Hryniewieckiego 1 mag. III 2p. 70-606 SZCZECIN Telefon:+48 91 453 96 19 www.reloop.com.pl. e-mail: reloop@reloop.com.pl Beatmix 4 jest

Bardziej szczegółowo

Analiza i projektowanie oprogramowania. Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32

Analiza i projektowanie oprogramowania. Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32 Analiza i projektowanie oprogramowania Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32 Analiza i projektowanie oprogramowania 2/32 Cel analizy Celem fazy określania wymagań jest udzielenie odpowiedzi na pytanie:

Bardziej szczegółowo

Politechnika Warszawska Wydział Elektryczny Laboratorium Teletechniki Skrypt do ćwiczenia T.18 Binarne kluczowanie fazy (BPSK) 1 1. Binarne kluczowanie fazy (BPSK) Ćwiczenie to ma na celu ułatwienie zrozumienia

Bardziej szczegółowo

Przygotowali: Bartosz Szatan IIa Paweł Tokarczyk IIa

Przygotowali: Bartosz Szatan IIa Paweł Tokarczyk IIa Przygotowali: Bartosz Szatan IIa Paweł Tokarczyk IIa Dźwięk wrażenie słuchowe, spowodowane falą akustyczną rozchodzącą się w ośrodku sprężystym (ciele stałym, cieczy, gazie). Częstotliwości fal, które

Bardziej szczegółowo

ANALIZA HARMONICZNA DŹWIĘKU SKŁADANIE DRGAŃ AKUSTYCZNYCH DUDNIENIA.

ANALIZA HARMONICZNA DŹWIĘKU SKŁADANIE DRGAŃ AKUSTYCZNYCH DUDNIENIA. ĆWICZENIE NR 15 ANALIZA HARMONICZNA DŹWIĘKU SKŁADANIE DRGAŃ AKUSYCZNYCH DUDNIENIA. I. Cel ćwiczenia. Celem ćwiczenia było poznanie podstawowych pojęć związanych z analizą harmoniczną dźwięku jako fali

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Format WAVE Format MP3 Format ACC i inne Konwersja między formatami

Spis treści. Format WAVE Format MP3 Format ACC i inne Konwersja między formatami Spis treści Format WAVE Format MP3 Format ACC i inne Konwersja między formatami Formaty plików audio różnią się od siebie przede wszystkim zastosowanymi algorytmami kompresji. Kompresja danych polega na

Bardziej szczegółowo

SYMULACJA KOMPUTEROWA SYSTEMÓW

SYMULACJA KOMPUTEROWA SYSTEMÓW SYMULACJA KOMPUTEROWA SYSTEMÓW ZASADY ZALICZENIA I TEMATY PROJEKTÓW Rok akademicki 2015 / 2016 Spośród zaproponowanych poniżej tematów projektowych należy wybrać jeden i zrealizować go korzystając albo

Bardziej szczegółowo

Systemy i Sieci Telekomunikacyjne laboratorium. Modulacja amplitudy

Systemy i Sieci Telekomunikacyjne laboratorium. Modulacja amplitudy Systemy i Sieci Telekomunikacyjne laboratorium Modulacja amplitudy 1. Cel ćwiczenia: Celem części podstawowej ćwiczenia jest zbudowanie w środowisku GnuRadio kompletnego, funkcjonalnego odbiornika AM.

Bardziej szczegółowo

TEORIA WYTWARZANIA DŹWIĘKÓW

TEORIA WYTWARZANIA DŹWIĘKÓW 1 TEORIA WYTWARZANIA DŹWIĘKÓW MOWY, FORMANTY, MODELOWANIE WYTWARZANIA DŹWIĘKÓW MOWY. mgr inż. Kuba Łopatka PLAN WYKŁADU 1. Teoria wytwarzania dźwięków mowy Ogólna teoria wytwarzania dźwięków mowy Ton krtaniowy

Bardziej szczegółowo

Integracja systemu RACS 4 z generatorem obrazu CCTV

Integracja systemu RACS 4 z generatorem obrazu CCTV Roger Access Control System Integracja systemu RACS 4 z generatorem obrazu CCTV Rev. A Terminy i pojęcia System CCTV (ang. Closed Circuit Tele Vision) System telewizji przemysłowej, służący do przekazywania

Bardziej szczegółowo

Dźwiękowa Technika Studyjna

Dźwiękowa Technika Studyjna Dźwiękowa Technika Studyjna DTS 1 1. Rejestracja Techniki mikrofonowe Ustawienie mikrofonów Studio ZEA 2. Efekty Rodzaje efektów (amplitudowe, opóźnieniowe, modulacyjne) Przykładowe schematy i zastosowanie

Bardziej szczegółowo

Opis ultradźwiękowego generatora mocy UG-500

Opis ultradźwiękowego generatora mocy UG-500 R&D: Ultrasonic Technology / Fingerprint Recognition Przedsiębiorstwo Badawczo-Produkcyjne OPTEL Sp. z o.o. ul. Otwarta 10a PL-50-212 Wrocław tel.: +48 71 3296853 fax.: 3296852 e-mail: optel@optel.pl NIP

Bardziej szczegółowo

STEROWNIK TUBY LED STM-64

STEROWNIK TUBY LED STM-64 STEROWNIK TUBY LED STM-64 INSTRUKCJA OBSŁUGI DLA WERSJI OPROGRAMOWANIA 1.1 WWW.SIGMA.NET.PL OPIS OGÓLNY Urządzenie przeznaczone jest do sterowania tubami led. Dzięki rozbudowanym funkcjom wyświetla bardzo

Bardziej szczegółowo

PROGRAMOWANIE PWM. Porty, które mogą być zamienione na PWM w każdym module RaT16 to port 3,4,5,6

PROGRAMOWANIE PWM. Porty, które mogą być zamienione na PWM w każdym module RaT16 to port 3,4,5,6 PROGRAMOWANIE PWM Cztery wyjścia portów cyfrowych Modułu RaT16 można przełączyć (każde oddzielnie) w tryb pracy PWM. Ustawień dokonuje się poprzez przeglądarkę na stronie Moduły rozszerzeń. Prąd wyjściowy

Bardziej szczegółowo

Technika audio część 2

Technika audio część 2 Technika audio część 2 Wykład 12 Projektowanie cyfrowych układów elektronicznych Mgr inż. Łukasz Kirchner lukasz.kirchner@cs.put.poznan.pl http://www.cs.put.poznan.pl/lkirchner Wprowadzenie do filtracji

Bardziej szczegółowo

Sztuka dźwięku : technika i realizacja / Małgorzata Przedpełska-Bieniek. Warszawa, Spis treści

Sztuka dźwięku : technika i realizacja / Małgorzata Przedpełska-Bieniek. Warszawa, Spis treści Sztuka dźwięku : technika i realizacja / Małgorzata Przedpełska-Bieniek. Warszawa, 2017 Spis treści Wstęp XIII 1. AKUSTYKA 1 1.1. Wiadomości wstępne 3 1.1.1. Źródła dźwięku (ang. sound source, ton source)

Bardziej szczegółowo

BADANIE MODULATORÓW I DEMODULATORÓW AMPLITUDY (AM)

BADANIE MODULATORÓW I DEMODULATORÓW AMPLITUDY (AM) Zespół Szkół Technicznych w Suwałkach Pracownia Sieci Teleinformatycznych Ćwiczenie Nr 1 BADANIE MODULATORÓW I DEMODULATORÓW AMPLITUDY (AM) Opracował Sławomir Zieliński Suwałki 2010 Cel ćwiczenia Pomiar

Bardziej szczegółowo

Zjawisko aliasingu. Filtr antyaliasingowy. Przecieki widma - okna czasowe.

Zjawisko aliasingu. Filtr antyaliasingowy. Przecieki widma - okna czasowe. Katedra Mechaniki i Podstaw Konstrukcji Maszyn POLITECHNIKA OPOLSKA Komputerowe wspomaganie eksperymentu Zjawisko aliasingu.. Przecieki widma - okna czasowe. dr inż. Roland PAWLICZEK Zjawisko aliasingu

Bardziej szczegółowo

Akustyka muzyczna ANALIZA DŹWIĘKÓW MUZYCZNYCH

Akustyka muzyczna ANALIZA DŹWIĘKÓW MUZYCZNYCH Akustyka muzyczna ANALIZA DŹWIĘKÓW MUZYCZNYCH Dźwięk muzyczny Dźwięk muzyczny sygnał wytwarzany przez instrument muzyczny. Najważniejsze parametry: wysokość związana z częstotliwością podstawową, barwa

Bardziej szczegółowo

MODULACJA. Definicje podstawowe, cel i przyczyny stosowania modulacji, rodzaje modulacji. dr inż. Janusz Dudczyk

MODULACJA. Definicje podstawowe, cel i przyczyny stosowania modulacji, rodzaje modulacji. dr inż. Janusz Dudczyk Wyższa Szkoła Informatyki Stosowanej i Zarządzania MODULACJA Definicje podstawowe, cel i przyczyny stosowania modulacji, rodzaje modulacji dr inż. Janusz Dudczyk Cel wykładu Przedstawienie podstawowych

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Multimedia

Rozdział 4. Multimedia Rozdział 4. Multimedia Ćwiczenia zawarte w tym rozdziale pozwolą na wykorzystanie ogromnych moŝliwości multimedialnych systemu Windows XP. Większość narzędzi multimedialnych w Windows XP pochodzi z systemu

Bardziej szczegółowo

Zamień inspirację w muzyczny geniusz

Zamień inspirację w muzyczny geniusz Zamień inspirację w muzyczny geniusz Profesjonaliści na całym świecie korzystają z aby tworzyć, edytować i produkować muzykę. Teraz także ty możesz skorzystać z ich narzędzi dzięki przyjaznym w użyciu

Bardziej szczegółowo

TEST WALDORF PULSE 2 MONOFONICZNY ANALOGOWY SYNTEZATOR DESKTOP

TEST WALDORF PULSE 2 MONOFONICZNY ANALOGOWY SYNTEZATOR DESKTOP TEST WALDORF PULSE 2 MONOFONICZNY ANALOGOWY SYNTEZATOR DESKTOP Klawiszowcy mogą mieć powody do zadowolenia. Żyjemy w czasach, gdy mamy nieprawdopodobny wybór instrumentów i technologii. Do tego w świetnych

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne instrumenty muzyczne SAMPLING, SYNTEZA SAMPLINGOWA i metody pokrewne

Elektroniczne instrumenty muzyczne SAMPLING, SYNTEZA SAMPLINGOWA i metody pokrewne Elektroniczne instrumenty muzyczne SAMPLING, SYNTEZA SAMPLINGOWA i metody pokrewne Sampling Sampling jest to metoda wytwarzania dźwięków muzycznych poprzez odtwarzanie nagranych próbek (sample) brzmienia.

Bardziej szczegółowo