Instrukcja obsługi programu DigiTerra Explorer 6

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Instrukcja obsługi programu DigiTerra Explorer 6"

Transkrypt

1 Instrukcja obsługi programu DigiTerra Explorer 6

2 Copyright (Prawa autorskie): SmallGIS Antoni Łabaj, Obrońców Helu 21, Krakow, Poland Powyższa instrukcja przeznaczona jest wyłącznie dla klientów firmy SmallGIS. Wszelkie prawa autorskie zastrzeżone, ze szczególnym uwzględnieniem przepisów Ustawy o prawie autorskim (Dz. U. Nr 34/52 poz. 234 wraz z późniejszymi zmianami). Każde wykorzystanie, powielanie i rozpowszechnianie możliwe jest wyłącznie za pisemną zgodą firmy SmallGIS Antoni Łabaj. 2

3 SPIS TREŚCI WSTĘP... 5 DIGITERRA EXPLORER... 6 MENU I PASKI NARZĘDZI... 7 MENU PLIK... 9 MENU EDYCJA MENU WIDOK MANU ZAPYTANIA MENU GPS MENU NARZĘDZIA MENU POMOC DEFINICJE MENU I PASKA NARZĘDZI USTAWIENIA MAPA REKORD GPS DGPS REJESTRATOR DALMIERZ LOKALIZTOR KABLA KONTROLA KAMERY SYSTEM WŁAŚCIWOŚCI OBIEKTU WŁAŚCIWOŚCI WARSTWY PRZEGLĄD FUNKCJI OKNA DIALOGOWEGO WARSTWY PRZYCISKI OKNA DIALOGOWEGO WARSTWY WŁAŚCIWOŚCI WARSTWY WEKTOROWEJ WŁAŚCIWOŚCI WARSTWY RASTROWEJ SKALA LISTA OBSŁUGI W OKNIE DIALOGOWYM WARSTWY DOCIĄGANIE ETYKIETOWANIE DOMYŚLNE USTAWIENIA ETYKIET DOMYŚLNE POLE DANYCH "ETYKIETA" KOLOR ETYKIETY WYBÓR KOLORU PODKŁADU KLASYFIKACJA TEMATYCZNA (KLASY) OKNO DIALOGOWE KLAS LISTA OBSŁUGI W OKNIE DIALOGOWYM KLAS WŁAŚCIWOŚCI ATRYBUTÓW OKNO DIALOGOWE REKORD OKNO DIALOGOWE FILTRUJ OKNO DIALOGOWE SORTUJ OKNO DIALOGOWE POLE DANYCH OKNO DIALOGOWE DOKUMENT DOMYŚLNA TABELA ATRYBUTÓW OKNO DIALOGOWE NOWA WARSTWA SZABLON TABELI ATRYBUTÓW SŁOWNIK KODÓW RELACJE TABELI

4 UKŁAD ODNIESIENIA/ODWZOROWANIA OKNO DIALOGOWE WYBIERZ ODWZOROWANIE OKNO DIALOGOWE DOSTOSOWANIE ODWZOROWANIA OKNO DIALOGOWE OBLICZ FALOWANIE GEOIDY WSPIERANE FORMATY DANYCH FORMATY MAP I PROJEKTÓW MAPOWYCH FORMATY WARST WEKTOROWYCH FORMAT WARSTW RASTROWYCH FORMATY TEKSTOWE I TABELARYCZNE INNE FORMATY PLIKÓW SYNCHRONIZACJA DRUKOWANIE DRUKOWANIE MAPY WYDRUK ATRYBUTÓW WYDRUK RAPORTU POWIERZCHNI

5 Wstęp Zapraszamy do instrukcji obsługi programu DigiTerra Explorer Niniejsza instrukcja dostarcza informacji o narzędziach programu DigiTerra, komendach oraz oknach dialogowych. DigiTerra Explorer jest dostępna w 3 edycjach: Basic, Advanced i Professional. Każda wersja oferuje różną funkcjonalność, tak aby łatwo można było dostosować oprogramowanie do indywidualnych potrzeb użytkownika. 5

6 DigiTerra Explorer DigiTerra Explorer oferuje wsparcie dla komputerów przenośnych (Windows Mobile/CE OS's) i Desktop (Windows 2000, XP, Vista, 7). Sposób pracy w wersji Mobile i Desktop różni się, co zostanie przedstawione w dalszej części instrukcji. Okno DigiTerra Explorer zawiera Menu, Pasek narzędzi (dostępne tylko w wersji Desktop), Okno (ramka) oraz interfejs widoku mapy. Możesz dostosowywać główny wygląd okna pracy w panelu Ustawienia > zakładka Mapa lub używając zdefiniowanych ustawień panelu Ustawienia > zakładka System. Okno pracy w wersji Mobile A Warstwa edytowalna B Dostosowanie okna (wyswietlenie całej mapy w obrębie okna) C Widok mapy D Szybka informacja na temat aktualnie/ostatnio mierzonej geometrii tak jak: 1. Pokazuje długość linii/powierzchnie poligonu w aktualnych jednostkach miary 2. Współrzędne geograficzne wybranej/klikniętej pozycji na mapie. E Pasek menu F Skala G Pokazuje aktualną pozycję GPS, gdy GPS jest aktywny. H Pokazuje współrzędne podawane przez GPS oraz informacje o statusie GPS z podświetlonym kolorem GPS, gdy GPS jest aktywny. I - Klawiatura 6

7 Okno pracy wersji desktop (zaznaczono tylko różnice) A Pasek menu B Pasek narzędzi C Pokazuje aktualną wersję oprogramowania DigiTerra oraz ścieżkę do otwartego projektu mapy. D Pokazuje współrzędne aktualnej/wybranej pozycji. Menu i paski narzędzi W DigiTerra Explorer pasek menu to pozioma "belka" usytuowana na samej górze okna w wersji Desktop oraz w dolnej części ekranu w wersji Mobile. Po lewej stronie zawiera standardowe menu aplikacyjne Windows jak: Plik, Edycja, Widok (...). Po prawej stronie w wersji Mobile zawiera dodatkowe menu np klawiatura w Windows Mobile albo przycisk zamknięcia w Windows CE. Domyślna wersja Menu i Paska narzędzi może być dostosowana poprzez narzędzie definicje narzędzi w edytowalnym pliku Menu i Pasek narzędzi. Pasek menu w wersji Desktop 7

8 Wersja Desktop zawiera 7 menu aplikacyjnych: Plik (File), Edycja (Edit), Widok (View), Zapytania (Query), GPS, Narzędzia (Tools) i Pomoc (Help). Menu w wersji Mobile (Windows Mobile) Wersja Mobile oprogramowania posiada 6 menu, które znajdują się na dolnym pasku narzędzi w następującej kolejności: Plik (File), Edycja (Edit), Widok (Widok), Zapytania (Query), GPS, Narzędzia (Tools). Pomoc (Help) można znaleźć w menu Plik powyżej przycisku Zakończ. Pasek narzędzi w Mobile version (Windows CE) Pasek narzędzi w wersji desktop W obszarze pracy DigiTerra Explorer Desktop, pasek narzędzi jest poziomą "belką" usytuowaną na samej górze okna poniżej paska menu, który dostępny jest tylko w wersji Desktop. 8

9 Pasek narzędzi i menu zawiera zróżnicowane narzędzia i komendy w zależności od wersji oprogramowania DigiTerra Explorer: Basic, Advanced lub Professional. Specyficzne dla danych wersji funkcje można znaleźć w odpowiednich działach instrukcji. Menu Plik (File) Menu plik zawiera następujące funkcje w wersji Mobile: Menu plik (Windows Mobile) Nowa Mapa Otwiera okno dialogowe nowej mapy by utworzyć nowy projekt mapowy. Wspierane formaty mapowe to: EXP, DMP, KML Okno dialogowe Nowej mapy Okno dialogowe Nowa mapa Precyzja mapy (Map Precision): Wybierz precyzje mapy z dostępnych opcji na podstawie, których chcesz utworzyć nowy projekt (należy określić typ współrzędnych płaskie lub sferyczne), dokładność współrzędnych dla warstw mapy i odwzorowanie: 9

10 Płaskie (Projected): 1 m Płaskie (Projected): 1 dm Płaskie (Projected): 1 cm Płaskie (Projected): 1 mm Sferyczne (Geographic): 10 m Sferyczne (Geographic): 1 m Sferyczne (Geographic): 1 dm Sferyczne (Geographic): 1 cm Projekcja: Pole, w którym możesz wybrać odwzorowanie jakie będzie używane w nowym projekcie. OK - Zamyka okno dialogowe Nowa mapa. Otwórz mapę (Open Map) Otwiera okno dialogowe Otwórz mapę (okno dialogowe Plik) w celu otwarcia istniejących projektów mapowych. DigiTerra Explorer łączy otwierane projekty mapowe, jeśli do otwarcia wybierze się więcej niż jeden plik (pliki projektów mapowych). Wspierane formaty mapowe: APM, DAT, DMP, EXP, GML, KML Zapisz mapę (Save Map) Otwiera okno dialogowe Zapisz mapę (okno dialogowe Plik) w celu zapisania aktualnego projektu oraz zmodyfikowana źródła danych (warstwy wektorowe, atrybuty). Wspierane formaty mapowe: EXP, DMP, KML, GML sub-menu Sub-menu w menu Plik (Windows Mobile) Odbierz i (Receive ) Odbiera załączonym do systemu oprogramowaniem poczty. Wyślij (Send ) Wysyła projekty mapowe wraz z plikami źródłowymi (wektor i warstwy rastrowe, kody słownikowe, projektowe pliki - EXP) przez . W wersji Mobile oprogramowanie pakuje cały projekt do pliku ZIP, by móc łatwiej wysłać go przez . Nowa warstwa (New Layer) Tworzy nową (pustą) warstwę. Wspierane formaty: - Wektor: BNA, CRD, DAT, DGN, DXF, MAP, MIF/MID, SHP - Tabele: DBF, TAB, TXT Dodaj warstwę (Add Layer) Dodaje jedną lub więcej istniejących warstw do aktualnej mapy. Wspierane formaty: - Wektor: BNA, CRD, DAT, DGN, DXF, LOG, MAP, MIF/MID, SHP - Tabele: DBF, MDT, TAB, TXT - Raster: BIL, BMP, ECW, ERS, JPG, JP2, LAN, PCX, RAS, SID, TIF Warstwy (Layers) Otwiera okno dialogowe Właściwości warstw (Layers dialog box). Ustawienia (Settings) Otwiera okno dialogowe Ustawienia (Settings). 10

11 Język (Language) Otwiera okno wyboru języka w DigiTerra Explorer. Przy pierwszym uruchomieniu programu okno wybóru języka pokazuje się automatycznie. Okno wyboru języka sub-menu Pomoc: Wyświetla nowe podmenu, zawierające wszystkie pliki pomocy (Getting Started, Reference Guide i User Guide na Windows XP lub nowszych OS, lub tylko Reference Guide na Windows Mobile) i link do strony DigiTerra Support Site. Wyświetla również informacje na temat wersji oprogramowania DigiTerra Explorer. Podmenu Pomoc w menu Plik (Windows Mobile) Pomoc (Help) Wyświetla Reference Guide. O programie Otwiera okno Informacja i rejestracja. Wyświetla informacje o licencji i systemie. Okno Informacja i rejestracja 11

12 Wersja programu: Pokazuje aktualną wersję programu DigiTerra Explorer. Uaktualnienie - Aktualizuje oprogramowanie DigiTerra Explorer przez Internet, jeśli są dostępne nowe wersje. Produkt ID: Pokazuje unikalny kod ID produktu. Numer seryjny: Pokazuje unikalny numer seryjny oprogramowania. Rejestracja: Pokazuje typ licencji System: Pokazuje informacje o systemie. Zapisz - Zapisuje wszystkie informacje z menu Informacja i rejestracja do pliku ExplorerSystem.txt Wyświetlona wiadomość o zapisaniu pliku ExplorerSystem.txt Zakończ Zamyka program DigiTerra Explorer. Menu Plik (File) zawiera następujące przyciski w wersji Desktop: Menu Plik (File) w wersji Desktop 12

13 Synchronizacja Otwiera okno dialogowe Synchronizacja (File Synchronization dialog box ) by automatycznie pobierać, wysyłać lub synchronizować pliki pomiędzy urządzeniem mobilnym a komputerem stacjonarnym. Drukuj (Print) Drukuje aktualną mapę. Menu Pomocy: W wersji Desktop menu Pomocy można znaleźć, jako osobne menu Pomoc (Help menu) (nie, jako podmenu w menu Plik (File) jak to ma miejsce w wersji Mobile) Ikony menu Plik (File) na pasku narzędzi w wersji Desktop Okno dialogowe Plik (File) Menu Plik umożliwia otwieranie/zamykanie jednego lub wielu plików w DigiTerra Explorer. Ten pasek jest często używany w oprogramowaniu do tworzenia nowych warstw, dodawania warstw do mapy, zapisywania warstw z nową nazwą, exportowania warstw do nowego formatu itp. Okno Plik jest inne w wersji Mobile i Desktop. Wersja Desktop DigiTerra Explorer używa standardowego okna Plik systemu Windows. Dodaj warstwę Menu dialogowe Dodaj warstwę Nazwa (Name): Wprowadź nazwę pliku (bez rozszerzenia). Typ: Wybierz format z dostępnej listy. Formaty plików: warstwy (Leyer files), pliki wektorowe (Vector files), tabele (Tables), rastry (Raster files), wszystkie pliki (All files), BNA, CRD, DAT, DBF, DGN, DXF, LOG, MAP, MIF, SHP, MDT, TAB, TXT, BIL, BMP, CADRG, ECW, ERS, JPG, JP2, LAN, PCX, PNG, RAS, TIF. Ścieżka (Path): Pokazuje aktualną ścieżkę. \ - Zmienia ścieżkę na główną... Zmienia ścieżkę o folder wyżej. 13

14 Menu kontekstowe Plik (File). Kliknij i przytrzymaj zakładke Plik (File) w wersji Mobile. Menu Edycja Menu Edycja (Edit) zawiera następujące opcje: Edycyjne menu w Mobilnej wersji (Windows Mobile) Menu Edycja (Edit) i jego ikony w pasku narzędzi wersji Desktop 14

15 Punkt (Point) Aktywuje opcje Punkt by utworzyć nowy punkt/wielopunktową geometrię. Kliknij na mapie by dodać obiekt punkt w wybranym mjejscu. Narzędzie Punkt pozostaje aktywne do czasu aktywowania innego narzędzia. Tabela atrybutów zostanie wyświetlona domyślnie zaraz po dodaniu obiektu punktowego na mapie. Kliknij / Lewy klawisz myszy: dodaje obiekt punktowy na mapie w wybranej lokacji. Przeciągnij (Drag): dodaje obiekt punktowy na mapie w wybranej lokacji z wyświetlonym celownikiem (crosshair) Kliknij i przytrzymaj / Prawy klawisz myszy: wyświetla menu kontekstowe Punkt. Utworzone punkty i grupy punktów na mapie Menu kontekstowe Punkt Widok okna kontekstowego Punkt Punkt wyjściowy: otwiera okno dialogowe Wstaw punkt. Zacznij wielopunkt: dodaje wierzchołki obiektu wielopunktowego (multipoint) na mapie w wybranym miejscu (jeśli obiekt wielopunktowy jest wspierany przez wybrany format wektorowy). Edycyjne menu kontekstowe może być użyte do utworzenia obiektu wielopunktowego. Obiekt Punkt może zostać utworzony, gdy w oknie dialogowym Warstwy włączona jest edycja. 15

16 Linia (Line) Aktywuje narzędzie Linia by móc tworzyć geometrię obiektów liniowych - linia/wielolinia/multilinia. Narzędzie/funkcja linia pozostaje aktywne dla pozyskiwania danych dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Kliknij w oknie mapy, aby dodać wierzchołek w wybranym miejscu. Tabela atrybutów zostanie wyświetlona domyślnie po tym jak dodasz wielolinię. Kliknij / lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek na mapie w wybrany miejscu. Przeciągnij: dodaje wierzchołek na mapie w wybranej lokacji i wyświetla celownik (crosshairs). Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: wyświetla menu kontekstowe edycji by utworzyć obiekt. Tworzenie nowej wielolinii na mapie Wytworzone nowe wielolinie Obiekt wielolinii może zostać utworzony, gdy w oknie dialogowym Warstwy dla warstwy liniowej włączona jest edycja. Poligon Aktywuje narzędzie poligon by móc utworzyć nowy poligon/wiele poligonów. Narzędzie/funkcja Poligon pozostaje aktywne dla pozyskiwania danych dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. 16

17 Kliknij w oknie mapy by dodać poligon (jego wierzchołek) w wybranej lokacji. Tabela atrybutów wyświetli się domyślnie po tym jak zostanie dodany polygon na mapie. Kliknij / lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek na mapie w wybranej lokacji. Przeciągnij: dodaje wierzchołek na mapie w wybranej lokacji z wyświetlonym celownikiem (crosshairs) Kliknij i przytrzymaj / prawy przycisk myszy: wyświetla Menu kontekstowe edycji aby móc utworzyć obiekt. Utworzony nowy poligon mapie Stworzony wielopoligon na mapie Obiekt Poligon może zostać utworzony, gdy w oknie dialogowym Warstwy dla warstwy powierzchniowej włączona jest edycja. Sub-menu Rysowanie: Wyświetla nowe podmenu Rysowanie, zawierające następujące funkcje: 17

18 Podmenu Rysowanie w menu Edycja Linia swobodna Zapisuje dowolną krzywą (linię) używając Piórka dotykowego w wersji Mobile lub pozycji kursora w wersji Desktop by utworzyć nową geometrię linię/wielolinię/multilinie. Odręczne narzędzie linii pozostaje aktywne dla tworzenia danych dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Tabela atrybutów zostanie wyświetlona domyślnie po tym jak dodana zostanie wielolinia na mapie. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek na mapie w wybranej lokacji. Przeciągnij: dodaje odcinek w wybranej lokalizacji. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: wyświetla edycjię, aby móc utworzyć obiekt. Utworzona wielolinia przy pomocy narzędzia Linia swobodna Narzędzie/Obiekt Linia swobodna może być użyte, gdy w oknie dialogowym linii dla warstwy włączona jest edycja. 18

19 Obszar swobodny Zapisuje odręczny obiekt powierzchniowy używając Rysika w wersji Mobile lub pozycji kursora w wersji Desktop. Stosowany do tworzenia nowego poligonu/multipoligonu. Narzędzie Obszar swobodny pozostaje aktywne w celu zbierania danych dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Tabela atrybutów zostanie wyświetlona domyślnie po tym jak obiekt poligon zostanie dodany na mapie. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek na mapie w wybranej lokacji. Przeciągnij: dodaje odcinek na mapie w wybranej lokacji. Kliknij I przytrzymaj / Prawy przycisk: Wyświetla Menu kontekstowe edycji by utworzyć obiekt. Utworzony nowy poligon narzędziem Obszar swobodny Narzędzie Obszar swobodny może być użyte, gdy w oknie dialogowym Warstwy dla warstwy powierzchniowej włączona jest edycja. Prostokąt Mierzy/tworzy obiekt prostokątny używając rysika w wersji Mobile lub pozycji kursora w wersji Desktop, aby utworzyć nowy obiekt poligonowy. Narzędzie Prostokąt pozostaje aktywne do zbierania danych dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane Tabela atrybutów zostanie wyświetlona domyślnie po tym jak zostanie dodany poligon prostokątny na mapie. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek (lewy górny róg i prawy dolny róg prostokąta) na mapie w wybranej lokacji a następnie tworzy obiekt. Przeciągnij: rysuje prostokąt na mapie w wybranej lokacji i wyświetla celownik (crosshair) a następnie tworzy obiekt. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: wyświetla Kontekstowe menu edycyjne z dwoma opcjami: Cofnij (Back) i Powtórz (Restart). 19

20 Utworzony nowy obiekt prostokątny Narzędzie Prostokąt może być użyte, gdy w oknie dialogowym Warstwy dla warstwy powierzchniowej włączona jest edycja. Okrąg Tworzy obiekt okrąg przy użyciu Rysika w wersji Mobile lub kursora myszy w wersji Desktop. Narzędzie Okrąg pozostaje aktywne dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Tabela atrybutów zostanie wyświetlona domyślnie po tym jak zostanie dodany obiekt okrąg na mapie. Klik/ Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek (środek okręgu i punkt końcowy promienia) na mapie w wybranej lokacji a następnie tworzy obiekt. Przeciągnij: rysuje okrąg na mapie w wybranej lokacji z wyświetlonym celownikiem (crosshairs) a następnie tworzy obiekt. Wciśnij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: wyświetla Edycyjne menu kontekstowe z dwoma opcjami w menu: Cofnij (Back), Powtórz (Restart). Utworzony nowy obiekt okrąg przy pomocy narzędzia Okrąg 20

21 Narzędzie Prostokąt może być użyte, gdy w oknie dialogowym Warstwy dla warstwy powierzchniowej włączona jest edycja. Okrąg może być utworzony, gdy dla warstwy powierzchniowej włączona jest edycja w oknie dialogowym Warstwy. Elipsa Tworzy nowy poligon w kształcie elipsy przy użyciu rysika lub kursora myszy w wersji Desktop. Elipsa zostaje aktywna do czasu aktywacji innego narzędzia. Tabela atrybutów zostanie wyświetlona domyślnie po dodaniu elipsy na mapie aby móc wypełnić brakujące dane w formularzu jeśli to konieczne. Kliknij / Lewy przycisk: dodaje wierzchołek (centralny punkt i końcowy punkt promienia) na mapie w wybranej lokacji by utworzyć obiekt. Przeciągnij: rysuje elipsę na mapie w wybranej lokacji z wyświetlonym celownikiem crosshairs a następnie tworzy obiekt. Kliknij I przytrzymaj / Prawy przycisk: wyświetla Edycyjne menu kontekstowe tylko z dwoma opcjami: Cofnij (Back), Powtórz (Restart). Utworzone elipsy Elipsa może być utworzona, gdy edycja jest włączona dla warstwy powierzchniowej w oknie dialogowym Warstwy. Usuń Usuwa wybrany obiekt. Narzędzie Usuń pozostaje aktywne do czasy aż zostanie wybrane inne narzędzie. Kliknij / Lewy przycisk: wybiera obiekt na mapie w wybranym miejscu a następnie wyświetla komunikat, aby potwierdzić usunięcie. Przeciągnij / Lewy przycisk: przeciąga mapę (dynamicznie dostosowuje ekran). Kliknij i przytrzymaj a następnie przeciągnij / Przeciągnij z prawym przyciskiem: dynamiczny zoom. Narzędzie Usuń może być widoczne, gdy edycja jest włączona dla warstwy wektorowej w oknie dialogowym Warstwy. 21

22 Przesuń Przesuwa wybrany obiekt. Kliknij / Lewy przycisk: wybiera obiekt na mapie. Przeciągnij / Lewy przycisk myszy: przesuwa wybrany obiekt z wyświetlonym celownikiem (crosshairs). Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: otwiera okno dialogowe Offsetu by móc przenieść obiekt na postawie wartości offsetu (wektora przesunięcia). Obiekt wybrany do przesunięcia Przesuniecie obiektu poprzez przeciągnięcie 22

23 Przenoszenie obiektu powierzchniowego z zesnapowanym obiektem referencyjnym przez przeciągnięcie Okno wartości offsetu Wpisz pozycję X; Y oraz kierunek offsetu, aby dokonać offsetu (przesunięcia) wybranego obiektu. Przenoszenie obiektu powierzchniowego z zesnapowanym punktem referencyjnym z otrzymaną wartością offsetu X kierunek = 100 m; Y kierunek = 500 m Narzędzie Przesuń może być użyte dla obiektu, gdy edycja jest włączona dla warstwy wektorowej w oknie dialogowym Warstwy. Obrót Obraca wybrany obiekt wielopunktowy, wielolinię lub poligon. Narzędzie Obrót pozostanie aktywne do czasu aż zostanie wybrane inne narzędzie. Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybiera obiekt na mapie. Przeciągnij / Lewy przycisk myszy i przeciągnij: obraca wybrany obiekt z wyświetlonym celownikiem (crosshairs) lub przenosi punkt centralny - oś (punkt referencyjny) obrotu. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: otwiera okno dialogowe Kąt obrotu, aby obrócić wybrany obiekt o wybrany kąt. 23

24 Wybrany obiekt do obrócenia z zaznaczonym punktem centralnym Przenoszenie punktu centralnego przez przeciągnięcie Obrót przez przeciąganie 24

25 Onko dialogowe kąta obrotu Wpisz kąt obrotu by obrócić wybrany obiekt. Kierunek obrotu będzie zgodny z kierunkiem obrotu wskazówek zegara. Obrót poprzez wybranie kąta i jego wynik Narzędzie obrotu może być użyte dla obiektu, gdy edycja jest włączona dla warstwy wektorowej w oknie dialogowym Warstwy. Skala Zmienia rozmiar wybranego obiektu liniowego lub poligonu do oryginalnego rozmiaru. Narzędzie skali pozostaje aktywne do czasu wyboru innego narzędzia. Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybiera obiekt na mapie w wybranej lokacji. Przeciągnij / Lewy przycisk myszy i przeciągnij: zmienia rozmiar wybranego obiektu wyświetlając celownik (crosshairs) albo przenosi punkt centrujący (punkt referencyjny) skalowania. Domyślny punkt centrujący jest pozycją na środku. Przeciąganie w kierunku punktu centrującego zmniejszy rozmiar wybranego obiektu, przeciwny kierunek zwiększy rozmiar geometrii. Kliknij i przytrzymaj / Prawy klik myszy: otwiera Okno dialogowe skalowania by skalować wybrany obiekt poprzez wpisanie wartości. Wybrany obiekt do skalowania 25

26 Przeciąganie w kierunku punktu centrującego zmniejsza rozmiar geometrii Przeciąganie w przeciwnym kierunku do punktu centrującego zwiększy rozmiar geometrii Okno dialogowe skalowania Wpisz wartość skalowania, aby zmienić rozmiar wybranego obiektu. Domyślną wartością jest 1, oznaczającą, że transformacja zachowa oryginalny rozmiar geometrii. Gdy narzędzie skalowania jest > 1 rozmiar wybranego obiektu zostanie zwiększony. Jeśli narzędzie skalowania będzie < 1 wybrany obiekt będzie zmniejszony w stosunku do oryginalnego rozmiaru. 26

27 Jeśli skala jest < 1 wybrany obiekt będzie zmniejszony w stosunku do oryginalnego Narzędzie skali może być użyte dla obiektu, gdy edycja jest włączona dla warstwy wektorowej w oknie dialogowym Warstwy. Nowa część Dodaje nowy element geometrii w wybranym punkcie, linii lub obiekcie powierzchniowym. Narzędzie Nowy element pozostaje aktywne do czasu wybrania innego narzędzia. W przypadku działania na obiekcie punktowym, zostanie utworzony nowy obiekt wielopunktowy (multipoint). W przypadku linii/wielolinii, zostanie utworzony obiekt multilinia (multiline). W przypadku poligony (powierzchnia), zostanie utworzony obiekt wielopoligonowy (multipolygon). Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybiera obiekt na mapie w wybranej lokacji a następnie dodaje wierzchołek nowego obiektu. Wciśnij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: wyświetla Edycyjne menu kontekstowe i wybiera opcję Utwórz w menu, aby zapisać zmiany geometrii na istniejącym obiekcie. Wybrana powierzchnia dla dodania nowego elementu 27

28 Dodany nowy zewnętrzny obiekt Zapisuje zmiany w geometrii dla istniejącego obiektu przez kliknięcie opcji Utwórz w Edycyjnym menu kontekstowym Możesz dodać nowe cześci wewnątrz i na zewnątrz wybranego poligonu oraz wewnątrz utworzonego elementu. 28

29 Dodany nowy element w obiekcie Narzędzie nowego elementu może być użyte dla obiektu, któremu chcemy dodać element, gdy edycja jest włączona dla warstwy wektorowej w oknie dialogowym Warstw. Podmenu Edycja węzła: Wyświetla nowe podmenu, zawierające następujące przyciski edycji wierzchołków geometrii. Podmenu edycji wierzchołków w menu Edycja (Windows Mobile) Wstaw Wstawia nowe wierzchołki w wybranym obiekcie. Narzędzie Wstaw pozostaje aktywne do czasu wyboru innego narzędzia. W przypadku wstawienia nowego wierzchołka dla obiektu punkt zostanie stworzony nowy obiekt wielopunktowy (multipoint). Zostanie utworzony taki sam obiekt jak w przypadku użycia narzędzia Nowy element. Klik / Lewy przycisk myszy: wybiera obiekt na mapie w wybranej lokacji i wstawia nowy węzeł. Przeciągnij / Lewy przycisk myszy i przeciągnij: przeciąga wierzchołek na mapie w wybrane miejsce z wyświetlonym celownikiem (crosshairs). Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: otwiera Okno dialogowe istniejącego wierzchołka jeśli zastosuje się na istniejący już wierzchołek by go zmodyfikować lub otwiera Okno dialogowe nowego wierzchołka by wstawić nowy wierzchołek. 29

30 Wybrana geometria w celu wstawienia nowego węzła Przenoszenie wierzchołka poprzez przeciąganie i rezultat Modyfikowanie współrzędnych wybranego wierzchołka 30

31 Wstawianie nowego wierzchołka przez (dokłądne) współrzędne Usuń węzeł Usówa istniejące węzły z wybranego obiektu typu: punkt/wielopunkt, linia/wielolinia lub poligon/wielopoligon. Narzędzie usuwania węzłów pozostanie aktywne do czasu wybrania innego narzędzia. Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybiera obiekt na mapie a następnie usuwa istniejące węzły z wybranej geometrii. Przeciągnij / Lewy przycisk myszy i przeciągnij: przenosi wierzchołek z mapy z wyświetlonym celownikiem (crosshairs). Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: otwiera Okno dialogowe istniejących wierzchołków gdy zastosuje się na istniejącym wierzchołku lub otwiera Nowe okno dialogowe wierzchołka by wstawić nowy. Usunięte węzły z wybranej geometrii Edytuj Edytuje węzły wybranego obiektu geometrycznego. Narzędzie edycji pozostaje aktywne do czasu aktywowania innego narzędzia. Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybiera obiekt na mapie w wybranej lokacji a następnie edytuje węzeł w wybranej geometrii. Przeciągnij / Lewy przycisk myszy i przeciągnij: przenosi wybrany wierzchołek na mapie w nowe miejsce i wyświetla celownik (crosshairs). 31

32 Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: otwiera Okno dialogowe istniejącego wierzchołka jeśli zastosowano na istniejącym już wierzchołku by go zmodyfikować lub otwiera Okno dialogowe nowego wierzchołka by wstawić nowy wierzchołek. Cofnij Cofa ostatnio wykonaną czynność edycyjną na obiekcie. Używanie celowników (crosshairs) Celowniki mogą być wyświetlane w czasie procesu edycji przez użycie techniki przeciągania. Wyświetlone celowniki przez użycie techniki przeciągania Kontekstowe menu edycyjne Kontekstowe menu edycyjne to menu zawierające narzędzia służące do edycji i mierzenia, pomagające usunąć ostatnio dodane wierzchołki, dodać wierzchołek podając współrzędne, modyfikować kąty i długości ostatnich odcinków, dodawać nowe elementy edytowanym liniom/poligonom, restartować process edycyjny (usuwać dodane węzły), tworzyć obiekty liniowe / obiekty powierzchniowe bazujące na dodanych węzłach, wykończyć pomiary na ekranie. Kontekstowe menu edycyjne poprzez użycie kombinacji Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy 32

33 Cofnij: Usuwa ostatni wierzchołek dodany do obiektu. Pozycja: Otwiera Nowe okno dialogowe wierzchołka. Dodaje kolejny wierzchołek na mapie poprzez wpisanie jego współrzędnych. Zmień: Modyfikuje kąt i długość ostatniego odcinka. Nowa część: Dodaje nowy element(y) do aktualnie edytowanego obiektu. w przypadku: wyspy, dziury lub nowego elementu poza obiektem poligonowym w przypadku lini: wielolinia w przypadku punktu: wielopunkt Przydatność narzędzia nowy element zależne jest od wybranego formatu warstwy wektorowej. Powtórz: czyści wszystkie węzły. Anuluje zmiany w aktualnych obiektach geometrycznych lub anuluje zmierzony obiekt. Utwórz: Tworzy wielopunkt, wielolinię, linię/wielolinię lub poligon/multipoligon z węzłów (otwiera okno dialogowe powiązanych narzędzi) Zakończ: Kończy edycję wielolinii (otwiera panel Geometrii dla narzędzi pomiarowych) Okno dialogowe Wstawiania punktu Okno dialogowe Wstawiania Punktu umożliwia dodanie punktu na mapie w edytowalnej warstwie punktowej poprzez wprowadzenie jego koordynatów. Okno dialogowe Wstawiania punktu Wschód: Współrzędne E punktu Północ: Współrzędne N punktu Wysokość: wysokość punktu Wstaw Punkt (Insert Point): dodaje punkt na mapie z wyświetleniem współrzędnych w oknie dialogowym. GPS: Pobiera współrzędne aktualnej pozycji GPS aby dodać punkt. Okno nowego wierzchołka Okno dialogowe Nowego wierzchołka umożliwia dodanie wierzchołka na mapie przez wpisanie współrzędnych. Nowy wierzchołek może być wstawiony przy użyciu edycji i narzędzi pomiarowych. 33

34 Okno dialogowe nowego wierzchołka Wschód: Współrzędne E punktu Północ: Współrzędne N punktu Wysokość: wysokość punktu Wstaw Punkt (Insert Point): dodaje punkt na mapie z wyświetleniem współrzędnych w oknie dialogowym. GPS: Pobiera współrzędne aktualnej pozycji GPS aby dodać punkt. Okno dostępnych wierzchołków Okno istniejących wierzchołków umożliwia dodanie wierzchołka na mapie przez wpisanie jego współrzędnych. Okno istniejącego wierzchołka może być wyświetlone i użyte do edycji i narzędzi pomiarowych. Okno dialogowe Istniejących wierzchołków - Wierzchołek początkowy geometrii. Wschód: Współrzędne E punktu Północ: Współrzędne N punktu Wysokość: wysokość punktu Wstaw Punkt (Insert Point): dodaje punkt na mapie z wyświetleniem współrzędnych w oknie dialogowym. GPS: Pobiera współrzędne aktualnej pozycji GPS aby dodać punkt. 34

35 Menu Widok Menu Widok składa się z następujących przycisków: Okno Widoku w wersji Mobile (Windows Mobile) Menu Widoku w wersji Desktop Menu Widok i jego ikony w pasku narzędziowym Wersja Desktop Dynamiczne powiększenie Zbliża i oddala mapę używając rysika albo kursora myszy. Dynamiczny Zoom pozostaje aktywny do czasu aż inne narzędzie nie zostanie wybrane. 35

36 Kliknij / Lewy przycisk myszy: centruje mapę do klikniętej lokacji. Przeciągnij w górę/dół: dynamicznie zbliża i oddala mapę. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: dynamicznie dopasowuje mapę. Okno Zbliża do obszaru ograniczonego przez wyrysowane okno. Kliknij / Lewy przycisk myszy: centruje mapę do klikniętej lokacji. Przeciągnij: rysuje okno przez wyświetlenie celownika (crosshairs) i zbliża do zaznaczonego obszaru. Kliknij I przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: dynamicznie dopasowuje mapę. Skala Ustawia widok skali do wprowadzonej wartości numerycznej w oknie dialogowym Ustaw skalę. Okno dialogowe Ustaw Skalę Wejdź do widoku skali na mapie, aby zmienić aktualną skalę. Okno ustawienia skali i aktualny widok skali na mapie podmenu Powiększ do": Wyświetla nowe podmenu, zawierające następujące przyciski: Podmenu Powiększ do w menu Widok 36

37 GPS pozycja Centruje do Pozycji GPS. Cały zakres Zbliża do pełnej zawartości wszystkich warstw na mapie. Aktywna warstwa Zbliża do poziomu zawartości wybranej aktywnej warstwy na mapie. Wybrana aktywna warstwa w Oknie dialogowym warstw Wybrany element Zbliża do poziomu wybranego obiektu. Możesz wybrać narzędzie Zoom przez użycie narzędzia Informacja (Identify). Wybrany obiekt na mapie i zbliżenie do niego 37

38 Przesuń Przesuwa mapę z użyciem rysika lub kursora myszy w wersji Desktop. Kliknij / Lewy przycisk myszy: centruje mapę do wybranej lokacji. Przeciągnij: przesuwa mapę w dowolnym kierunku: horyzontalnie, wertykalnie, diagonalnie. Widok skali na mapie pozostaje taki sam jak orientacja (obrót) w przestrzeni. Jedyną zmianą będzie to, że tylko część mapy będzie wyświetlona. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: Dynamicznie zbliża, oddala mapę. Przewiń Dynamicznie przewija mapę przy użyciu rysika lub kursora myszy. Narzędzie Przewiń pozostaje aktywne do czasu aż inne narzędzie nie zostanie wybrane. Kliknij/ Lewy przycisk myszy: centruje mapę do wybranej lokacji. Przeciągnij: dynamicznie obraca i nachyla mapę. Kliknij I przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: dynamicznie zbliża mapę. Obrót Obraca i przechyla widok mapy. Kliknij / Lewy przycisk myszy: centruje mapę w wybranej lokacji. Przeciągnij: dynamicznie przesuwa mapę w przeciwnym kierunku do przeciągania. Widok skali mapy pozostaje taki sam jak orientacja w przestrzeni. Jedyna zmiana to, że tylko część mapy zostanie wyświetlona. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: dynamicznie zbliża mapę. Mapa przed i po obrocie Płaski widok Zmienia widok mapy na domyślny i ustawia północny kierunek (oś Y) do góry. Ustawia widok mapy od góry (bez perspektywy). Zakładka Otwiera okno Zakładki w celu utworzenia przestrzennej zakładki lub zbliżenia do już istniejącej. Zakładka przestrzenna: zapisana centralna pozycja mapy ze skalą i parametrami obrotu. Okno dialogowe Zakładka Wpisz nazwę przestrzennej zakładki by zapisać aktualną pozycję centralną na mapie ze skalą i parametrami obrotu. Zachowaj zapisuje przestrzenną zakładkę z wpisaną nazwą. 38

39 Usuń Usuwa wybraną (istniejącą) zakładkę. Menadżer zakładek przestrzennych Skala, centralna pozycja mapy, obrót mapy i zakładki mogą być przechowywane w plikach DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub DigiTerra Map Pack (.DMP). Poprzedni widok Cofa zbliżenie do poprzedniego stanu. DigiTerra Explorer przechowuje do 32 kroków zooma wstecz. Widok mapy: skala, centralna pozycja mapy oraz parametry obrotu mapy. Następny widok Przewija do następnego zbliżenia. Działa na podobnej zasadzie jak Poprzedni widok Manu Zapytania Menu Zapytania zawiera następujące funkcje: Menu zapytania w wersji Mobile (Windows Mobile) 39

40 Menu zapytania w wersji Desktop Menu Zapytania i jego ikony w pasku narzędzi wersji Desktop Informacja Aktywuje narzędzie informacji aby wyświetlić atrybuty* dla dowolnego obiektu, jaki klikniesz i wybierzesz, gdy narzędzie jest aktywne. * W wersji mobilnej może być wyświetlone Pierwsze 16 pól. Musisz otworzyć okno dialogowe Rekord by zobaczyć wszystkie pola wybranego obiektu. Kliknij / Lewy przycisk myszy: wyświetla atrybuty obiektu wybranego/klikniętego. Przeciągnij: dynamicznie przesuwa mapę. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: dynamicznie zbliża/oddala mapę. Możesz ukryć wyświetlone atrybuty przez kliknięcie na etykiecie. Możesz odznaczyć wybrany obiekt klikając na niego ponownie. Opcja informacja musi być włączona dla warstwy w Oknie dialogowym warstw aby móc zidentyfikować obiekt. 40

41 Wyświetlone atrybuty dla wybranego obiektu Atrybuty wybranego obiektu mogą być edytowane w oknie dialogowym Rekord. Wybrany obiekt do edycji atrybutów i otwarte okno dialogowe Rekord Szukaj Otwiera okno dialogowe Wyszukiwania. Opcja identyfikacji musi być włączona dla warstwy w Oknie dialogowym warstw aby móc identyfikować obiekty w tej warstwie. 41

42 Okno dialogowe wyszukiwania Okno dialogowe wyszukiwania Lista rozwijalna: Wpisz tutaj szukane oznaczenie lub słowo (ze spacjami pomiędzy oznaczeniami). Możesz użyć listy rozwijalnej by wrócić do poprzednio szukanych słów. Znajdź Rozpoczyna proces wyszukiwania. DigiTerra Explorer przeszuka całą zawartość w przypadku numerów oraz część zawartości w przypadku tekstu. Wynik będzie zawierał te słowa, w których wystąpiły wszystkie słowa kluczowe. Nagłówek listy wyszukiwania: Układa wyszukane rekordy wg. warstwy, odległości i trafienia. Lista wyników: Wyświetla rekordy, które znalazło narzędzie wyszukiwania. Możesz kliknąć w ciąg by wybrać rekord i dopasować mapę do geometrii tego rekordu. Podwójne kliknięcie na ciąg: wybiera rekord i przybliża mapę do zasięgu jego geometrii. Warstwa: źródło warstwy. Odl: dystans pomiędzy centralnym punktem mapy i znalezioną geometrią w aktualnej części mapy. Trafienie: znaleziony obszar danych z wartością komórki. Tabele Otwiera Okno dialogowe rekordu. Okno dialogowe rekordu może być otwarte także przez użycie przycisku Tabele w Ramce mapy. podmenu Wybierz: Wyświetla nowe podmenu, zawierające następujące przyciski. 42

43 Podmenu wybór Wybór zaawansowany Otwiera okno ustawień Wybierania aby wybrać obiekty na mapie na podstawie geometrii lub warstwy. Zaawansowane wybieranie pozostaje aktywne do czasu wybrania innego narzędzia. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje punkt/wierzchołek na mapie w wybranej lokacji w celu utworzenia obszaru selekcji. Przeciągnij: dodaje punkt/wierzchołek na mapie w wybranym miejscu przy użyciu celownika (crosshairs) celu utworzenia obszaru selekcji. Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: wyświetla Menu kontekstowe edycji. Aby wybrać obiekty przy pomocy wyznaczonego obszaru użyj opcji Utwórz. Menu kontekstowe edycji nie może być używane do wybierania punktów. Po wybraniu opcji Punkt w ustawieniach selekcji, możesz wybierać pojedyncze obiekty. Wybieranie punktu na mapie 43

44 Wierzchołki geometrii i wybrane na jej podstawie obiekty (kolor żółty) w poszczególnych warstwach Okno dialogowe Wybór zaawansowany 44

45 Okno dialogowe Wybór zaawansowany Warstwa: Wybiera warstwę źródłową w której będą wyszukiwane obiekty. Geometria: Wybiera metodę wyboru obiektów w warstwie źródłowej.poprzez geometrię. Punkt: Wybiera obiekt na podstawie punktu. Linia: Wybiera obiekt na podstawie linii. Poligon: Wybiera obiekt na podstawie poligonu. Wnętrze poligonu: Wybiera obiekty wewnątrz poligonu. Prostokąt: Wybiera obiekty prostokątne. Wnętrze prostokąta: Wybiera obiekty wewnątrz prostokąta. Okrąg: Wybiera obiekt okrągły. Wewnątrz okręgu: Wybiera obiekty wewnątrz okręgu. Tryb (Mode): Nowy wybór: Tworzy nową selekcję. Dodać: Dodaje wynik (i) aktualnej selekcji do poprzedniej. Odejąć: Odejmuje wynik selekcji od aktualnej selekcji. Wyczyść - Czyści aktualną selekcję w warstwie źródłowej. Odwróć - Tworzy odwróconą selekcję na aktualnie wybranych obiektach w warstwie źródłowej. Wszystkie - Wybiera wszystkie obiekty w warstwie źródłowej. Wybierz przez warstwę... Wybiera obiekty w warstwie źródłowej przez użycie nakładających się geometrii w wybranej warstwie na mapie. Zaawansowane narzędzie selekcji może być połączone z następującymi funkcjami: Zapisz warstwę jako: Eksportuje wybrane obiekty do nowej warstwy. Wyczyść: Usuwa wybrane obiekty. Zmiana warstwy: Kopiuje/przenosi wybrane obiekty do edytowanej warstwy. Wybór przez punkt Otwiera ustawienia selekcji aby móc wybrać wiele obiektów poprzez punkt. Zaawansowane narzędzie selekcji pozostaje aktywne do czasu, aż zostanie wybrane inne narzędzie. Selekcja przez linie Otwiera ustawienia selekcji aby móc wybrać wiele obiektów na mapie poprzez wielolinie. Zaawansowane narzędzie selekcji pozostaje aktywne do czasu, aż zostanie wybrane inne narzędzie. Selekcja przez poligon Otwiera ustawienia selekcji aby móc wybrać wiele obiektów na mapie przez poligon. Zaawansowane narzędzie selekcji pozostaje aktywne do czasu, aż zostanie wybrane inne narzędzie. Selekcja przez prostokąt Otwiera ustawienia selekcji, aby móc wybrać wiele obiektów na mapie przez prostokąt. Zaawansowane narzędzie selekcji pozostaje aktywne do czasu, aż zostanie wybrane inne narzędzie. Selekcja przez okrąg Otwiera ustawienia selekcji, aby móc wybrać wiele obiektów o kształcie okręgu. Zaawansowane narzędzie selekcji pozostaje aktywne do czasu, aż zostanie wybrane inne narzędzie. Możesz także wybierać obiekt (y) na mapie w następujący sposób: wybierz narzędzie Selekcja punktowa > kliknij i przytrzymaj prawy przycisk myszy na ekranie, aby wywołać menu kontekstowe Edycji > Opcja pozycji (Wybierz Position Option) > Kliknij na przycisk GPS 45

46 Zmierz Pomiar pozycji, odległości, powierzchni oraz kątów na mapie poprzez dodawanie wierzchołków w wybranej (klikniętej) lokalizacji (w trybie punktowym). Wyświetl Menu kontekstowe edycji i kliknij opcję Zakończ (Finish) by zakończyć i zobaczyć wynik dokonanych pomiarów w Oknie dialogowym Geometrii. Narzędzie Pomiar pozostanie aktywne do czasu aż inne narzędzie zostanie aktywowane. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek na mapie w wybranym miejscu. Przeciągnij: dodaje wierzchołek na mapie w wybranym miejscu przy użyciu celownika (crosshairs). Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: Wyświetla Menu kontekstowe edycji, aby zakończyć pomiar i otworzyć Okno dialogowe geometrii. Wierzchołki w widoku mapy w czasie pomiaru oraz informacje o dokonanym pomiarze w Oknie dialogowym geometrii Pomiar swobodny Mierzy pozycje, odległości, powierzchnie i kąty na mapie w trybie z wolnej ręki. Wyświetl Menu kontekstowe edycji i kliknij na przycisk Zakończ (Finish) aby zakończyć pomiar i zobaczyć wynik dokonanych pomiarów w panelu Geometrii. Narzędzie to pozostanie aktywne do czasu, aż zostanie wybrane inne narzędzie. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek na mapie w wybranym miejscu. Przeciągnij: dodaje wierzchołek na mapie w wybranym miejscu przy użyciu celownika (crosshairs). Kliknij i przytrzymaj / Prawy przycisk myszy: wyświetla Menu kontekstowe edycji by zakończyć pomiar i otworzyć Okno dialogowe geometrii. Wierzchołki w widoku mapy utworzone przy pomocy narzędzia Pomiar swobodny 46

47 Pomiar promienia Narzędzie pomiaru promienia pozostaje aktywne dla pomiaru długości promienia do czasu, aż inne narzędzie zostanie aktywowane. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek (punkt centralny i końcowy promienia) na mapie w wybranej lokacji a następnie otwiera Okno dialogowe geometrii. Przeciągnij: rysuje okrąg na mapie w wybranej lokacji z wyświetleniem celownika crosshairs a następnie tworzy obiekt. Okno dialogowe Geometria Menu GPS zawiera następujące informacje: Okno dialogowe Geometria Kąt (Angle): Azymut punktu startowego i zdefiniowanego punktu końcowego. Długość (Length): Długość geometrii w aktualnie ustawionych jednostkach długości. Obwód (Perimeter): Obwód geometrii w aktualnie ustawionych jednostkach długości. Powierzchnia: Powierzchnia geometrii w aktualnych jednostkach powierzchni. Lista Wierzchołków Wierzchołek/Węzeł (Vertex): Identyfikator wierzchołka. Współrzędne E: Współrzędne E Współrzędne N: Współrzędne N Wysokość: Wysokość wierzchołka. Może być przechowywana w formacie DigiTerra Map w czasie Pomiaru GPS. Menu GPS Menu GPS zawiera następujące funkcje: 47

48 menu GPS w wersji Mobile (Windows Mobile) menu GPS i jego ikony na pasku narzędzi w wersji dekstop GPS Status Otwiera Okno dialogowe statusu GPS oraz aktywuje GPS, jeśli nie jest aktywny. Menu statusu GPS Narzędzie statusu GPS umożliwia szybki wgląd czy GPS przelicza pozycję z aktualnie widocznej konstelacji satelitów. Okno dialogowe stanu GPS Status GPS wyświetla kolejno od lewej: Status GPS: 48

49 5 sat: pokazuje ilość satelitów, które są aktualnie w użyciu. Fix 3D: pokazuje typ wskazywanej pozycji w zależności od otrzymywanych przez GPS wartości. Typ rozwiązania: "--- --" lub "nofix" Brak ustanowionej pozycji. "Fix 2D" lub "Fix 3D" Pozycja 2D lub autonomiczna - 3D. "DGPS 3D" Ustanowiona pozycja z DGPS. "FLRTK 3D" - Real Time Kinematic (RTK) Float, 3D. "RTK 3D" - Real Time Kinematic (RTK) Fixed, 3D. S12: ilość wszystkich widocznych satelitów. PDOP=5.4 pokazuje wartość współczynnika PDOP. H=2.5 - pokazuje wartość współczynnika HDOP. V=4.8 - pokazuje wartość współczynnika VDOP. Ikona satelity: Pokazuje aktywność GPS. Wyświetla się, gdy port GPS może jest otwarty (w przypadku użycia prawidłowego ustawienia Portu GPS). Ikona staje się animowana, gdy połączenie GPS jest aktywne. Aktualne współrzędne GPS i status GPS (ilość sateliówt, PDOP, typ rozwiązania) wyświetlane jest na widoku mapy w prawym dolnym rogu ekranu. Skyplot (widok nieba) pokazuje wszystkie satelity w użyciu/widoku. To okno umożliwia monitorowanie stosunku sygnału/szumu (SNR) dla odbieranych satelitów. Informacja pokazana jest w formie graficznej w przypadku każdej satelity z kolorową numeracją od czerwonej do zielonej. Każda satelita jest identyfikowana przez swój pseudo-losowy numer (PRN), jej azymut oraz kąt elewacji na oknie widoku nieba. Widok nieba może zostać połączony z narzędziem Nawiguj do celu, w takim przypadku będzie się on obracał w stosunku do aktualnej pozycji oraz będzie pokazywał ostatni kierunek. - pokazuje satelitę (PRN = 26) aktualnie w użyciu na kanale 3 odbiornika. - pokazuje satelitę (PRN = 19) aktualnie widoczną, ale nie w użyciu. Satelity SBAS oznaczone literą "D" zamiast numeru PRN. Satelity GLONASS oznaczone literą "G" zamiast numeru PRN. - SNR (Signal/Noise ratio) zasięg wskazuje jakość sygnału z danej satelity (stosunek sygnału do szumu - im bardziej zielony tym jakość sygnału jest lepsza). h=165.1 pokazuje obliczoną wysokość nad elipsoidą (jako domyślną). Pokazuje obliczoną wysokość gdy falowanie geoidy jest dostępne i może być użyte (wraz z aktualną pozycją GPS) do wyliczenia wartości wysokości pokazuje obliczone współrzędne E aktualnej pozycji GPS w wybranym układzie odwzorowania pokazuje obliczone współrzędne N aktualnej pozycji GPS w wybranym układzie odwzorowania. 0 m/s, pokazuje obliczoną prędkość w ustalonych jednostkach prędkości. Połącz - aktywuje GPS (otwiera połączenie z GPS). Gdy otworzysz okno dialogowe Status GPS, gps domyślnie jest aktywny, jeśli używasz prawidłowego portu komunikacyjnego - ustawienia komunikacyjne GPS. Odłącz - wyłącza odbiornik GPS (zamyka komunikację z GPS). Ustaw - otwiera okno dialogowe Ustawień > GPS / modyfikacja aktualnnych Ustawień GPS. NMEA - pokazuje aktualnie odbierany kod NMEA z GPS. Kliknij jeszcze raz na przycisk NMEA by zamknąć to okno. 49

50 Wyświetlony kod NMEA Kod NMEA może być zapisywany do Pliku logu GPS (Logger tab) w oknie dialogowym Ustawienia > zakładka GPS Statystyka GPS Aktywuje GPS (jeśli wcześniej nie był aktywny) i wyświetla statystyki aktualnej pozycji GPS na mapie. Narzędzie statystyki pozostaje aktywne do czasu, aż inne narzędzie zostanie aktywowane. Wyświetlanie statystyk GPS na mapie : uśredniona współrzędna E : uśredniona współrzędna N : uśredniona wysokość. de: delta (przesunięcie) E (Easting difference of the Horizontal RMS). dn: delta (przesunięcie) N (Northing difference of the Horozintal RMS). dh: delta (przesunięcie) wysokości (Vertical RMS). GPS Pomiar Otwiera Okno dialogowe pomiaru GPS. 50

51 Ikona satelity w ramce mapy (Pan frame): pokazuje aktywność GPS. Staje się animowana gdy połączenie z GPS jest aktywne. Okno dialogowe GPS pomiar Otwarte okno pomiaru GPS Trzy różne widoki okna pomiaru GPS 51

52 Rekord: rozpoczyna przechwytywanie pozycji GPS w edytowanej warstwie. Gdy klikniesz w przycisk REKORD, zamienia się on w przycisk STOP. Stop: zakańcza zapisywanie aktualnej pozycji GPS, zapisuje geometrię w edytowanej warstwie i przechodzi do uzupełniania jej atrybutów. Pauza: Wstrzymuje pomiar. Po wciśnięciu przycisk przełącza się na Kontynuuj. Kontynuuj: kontynuuje pomiar pozycji GPS. Włącza się automatycznie w trybie uśredniania i gdy startujesz lub kończysz mierzyć subpoligon. - maksymalizuje okno pomiaru GPS. - minimalizuje okno pomiaru GPS. - pokazuje domyślny rozmiar okna Pomiaru GPS. Cofnij ostatni wierzchołek: usuwa ostatnio zmierzony wierzchołek. Typ: wyświetla domyślny typ obiektu w edytowanej warstwie. Jeśli typy wielo-obiektowe (więcej niż jeden typ: punkt, linia, poligon w jednej warstwie) mogą być mierzone w Formacie warstw wektorowych możesz użyć następujących opcji: Punkt: mierzy obiekt z użyciem aktualnej pozycji GPS. Linia: mierzy linie/wielolinie używając pozycji GPS. 52

53 Poligon: mierzy poligon/wielopoligon używając pozycji GPS. Punkty: mierzy wiele punktów jako obiekt punktowy używając GPS. Więcej niż jeden typ obiektu może być wybrany dla plików DGN, DXF i MIF w oknie dialogowym pomiaru GPS (Survey dialog box). Rozpocznij subpoligon: rozpoczyna pomiar subpoligonu (poligon w poligonie) w aktualnie mierzonym obiekcie powierzchniowym. Gdy klikniesz w ten przycisk, przycisk Pauza zmieni się w przycisk kontynuuj. Zakończ poligon: kończy pomiar subpoligonu na aktualnie zmierzonym obiekcie. Gdy klikniesz w ten przycisk, przycisk Pauzy zamienia się w przycisk Kontynuuj. Usuń wszystkie wierzchołki: usuwa wszystkie zmierzone wierzchołki. Lista warstw: lista wszystkich edytowalnych warstw (nie zablokowanych). Możesz kliknąć na nazwie warstwy by wybrać warstwę do pomiaru. Pomiar GPS może być rozpoczęty w dowolnej warstwie edytowalnej po tym jak wybierzesz warstwę do edycji. Zamknij do najbliższego (Close to nearest) - zamyka zmierzony poligon do istniejącego obszaru i tworzy wspólną granicę między sąsiednimi wielokątami. Geometria może być zamknięta do obiektu znajdującego się w odległości maksymalnie 5 metrów. Prawo: przesuwa uzyskiwane pozycje GPS do prawej, w wypadku ujemnej wartości do lewej Do przodu: przesuwa uzyskiwane pozycje GPS do przodu, w wypadku ujemnej wartości do tyłu. Antena: Wysokość anteny. Domyślnie ustawione jest -1.5 metra. przesuwa uzyskiwane pozycje GPS do góry, w wypadku ujemnej wartości w dół. Uśrednianie: Umożliwia uśrednianie pozycji. Wpisz liczbę pozycji, które mają być uśrednione do obliczenia średniej wartości współrzędnych E i N. Współrzędne uśrednionej pozycji GPS (opcja Uśrednianie jest włączona) będą wyglądać następująco: Współrzędna E = (X 1 + X 2 + X X n )/n Współrzędna N = (Y 1 + Y 2 + Y Y n )/n gdzie n = liczba pozycji do uśrednienia Pomiń: Urządzenie GPS wysyła współrzędne pozycji co sekundę. Ta wartość kontroluje liczbę pominiętych pozycji pomiędzy dwiema kolejno przetwarzanymi pozycjami. Odległość: Jeżeli dystans pomiędzy nową pozycją GPS a ostatnią pozycją GPS jest mniejszy od tej wartości to program pomija nową pozycję. GPS analiza zapisu Otwórz analize zapisu GPS aby analizować pliki GPS Tracklog (zapis śladu GPS) Okno Analizer logu GPS 53

54 GPS Tracklog i warstwa obszar w oknie warstwy i w widoku mapy. Otwarte okno GPS analiza zapisu Tracklog (zapis śladu) : Wybierz plik do zapisu (logfile) GPS (lub warstwę z punktami), który przechowuje zapisane pozycje GPS do przetwarzania. Domyślnie ustawione jest "<brak>". Po zmianie ustawień języka w DigiTerra Explorer musisz usunąć i dodać ponownie plik tracklog do aktualnego widoku mapy. Warstwa: Wybierz warstwę referencyjną, aby analizować plik do zapisu (logfile) poprzez analizę przestrzenną. Domyślnie ustawione jest <brakl> Analiza przestrzenna (the spatial analysis) pracuje w oparciu o: Analiza warstwy wierzchniej (overlay layer): może byc użyta z warstwą obszar (poligon). Które pozycje GPS znajdują się w obrębie, których działek? Kiedy pozycje GPS znajdują się w obrębie, których działek? Kiedy pozycje GPS wchodzą/opuszczają teren poszczególnych działek? Jaka jest odległość utworzona przez zapisane pozycje GPS w obrębie poszczególnych działek? Jak długo trwało utworzenie zapisu odległości w obrębie poszczególnych działek? Jaka jest średnia prędkość w obrębie poszczególnych działek? 54

55 Jako był czas trwania pomiaru w obrębie poszczególnych działek? Analiza sąsiedztwa: może być użyta w przypadku warstwy punktowej (point) lub warstwy obszaru (poligon) (jako warstwa referencyjna bliskości). Przy pomocy analizy możemy zidentyfikować pozycje GPS (lub cechy poszczególnych warstw), które znajdują się w pobliżu warstwy referencyjnej. Kiedy pozycje GPS są najbliżej poszczególnych punktów w warstwie referencyjnej? Przerwa: Ustawia czas przerwy przetwarzania. Domyślnie wyświetla czas trwania zapisu GPS (GPS tracklog). Ustawienia - Otwiera Tabele rejestratora (Logger tab) w oknie dialogowym Ustawienia. Eksport - Otwiera listę Eksport pliku (File dialog) aby wyeksportować rezultaty analizy jako raport. TXT Eksportuje rezultaty analizy (Dziennie, Przez warstwy, Szczegółowo) jako tabelę (Tab) w pliku tekstowym (Text file). XLS - Eksportuje rezultaty analizy (Dziennie, Przez warstwy, Szczegółowo) do pliku Excel. HTM - Eksportuje rezultaty analizy (Dziennie, Przez warstwy, Szczegółowo) do pliku w formacie HTML. Pokrycie oblicza pokrycie pomiędzy ścieżkami zapisu GPS (Tracklog) i przechowuje rezultaty analizy pokrycia w warstwie rastrowej.tif oraz warstwie tekstowej.txt warstwy referencyjnej. Proces analizy pokrycia: wprowadź szerokość ścieżki i rozdzielczość rastra. 55

56 Szerokość ścieżki: szerokość robocza w aktualnych jednostkach mapy. Rozdzielczość rastra: wielkość jednego piksela w aktualnych jednostkach mapy. Rezultaty analizy zapisu GPS (GPS tracklog) dla działki. Rezultaty analizy pokrycia dla tej samej działki. Cover Pixel Percent Area Kontrola detail raportu Dziennie: Grupuje pozycje GPS na podstawie dni. Przez warstwy: Łączy/grupuje pozycje GPS na podstawie cech warstwy referencyjnej. Szczegółowo: Pokazuje szczegóły przetwarzania pozycji GPS. Oddziela ruch od pozycji statycznych. Znaczenie kolumn w tabeli Dzień: Rok, miesiąc, dzień pogrupowanych pozycji GPS. Zbiżenie: Identyfikuje objekt, który zawiera (warstwa referencyjna objektu poligonowego) pozycję GPS lub lokalizuje najbliższy (punkt, warstwa referencyjna obiektu poliliniowego). Pola danych do identyfikacji mogą podlegać selekcji. Start: Czas rozpoczęcia ruchu. Koniec: Czas zakończenia ruchu (opuszczenie obiektu poligonowego). Równy czasowi Startu w w przypadku analizy bliskości (punkt, warstwa referencyjna obiektu polilini). Droga: Całkowita długość przebytej drogi (w obrębie istniejącego obiektu poligonowego). Równa zero w przypadku analizy bliskości (punkt, warstwa referencyjna obiektu polilini). Ruch: Czas trwania ruchu (w obrębie istniejącego obiektu poligonowego). Równa zero w przypadku analizy bliskości (punkt, warstwa referencyjna obiektu polilini). Prędkość: Średnia prędkość ruchu (w obrebie obiektu poligonowego). Bezruch: Czas postoju po fazie ruchu. Prace polowe Otwiera okno dialogowe Prace polowe. Narzędzie Prace polowe zostaje aktywne do czasu kiedy nie zostanie wyłączone poprzez naciśnięcie przycisku Stop. Okno dialogowe Robota 56

57 Otwarte okno dialogowe Robota Nowy - Otwiera okno dialogowe pliku żeby utworzyć nowy plik zapisu GPS (GPS Tracklog) (.LOG). Otwórz - Otwiera okno dialogowe pliku żeby otworzyć wcześniej utworzony plik zapisu GPS (GPS Tracklog) (.LOG). Zapisz - Otwiera okno dialogowe pliku aby zapisać aktualny plik (log file) (.LOG) z nową nazwą. Ustawienia: dane atrybutów dla aktualnego zapisu pliku GPS Tracklog. ID obszaru: Unikalna wartość identyfikatora dla obszaru gdzie aktualnie pracujesz. Pole tekstowe, np. "działka A3". Kierowca: Imie kierowcy. Pole tekstowe, np. "Jan Kowalski". Pojazd: Rodzaj pojazdu. Pole tekstowe, np. "Ciężarówka 5". Sesja: Rodzaj aktualnej sesji pracy. Pole tekstowe, np. "transport ziemi". Szerokość pracy: Szerokość ścieżki w metrach. Powierzchnia: Netto/Brutto: Obliczona wartość pokrycia (uprawy) netto/brutto w aktualnych jednostkach. Przeliczenie - Przelicza wartości netto/brutto pokrytego obszaru. Start - Zaczyna rejestrować aktualne pozycje GPS w wybranym pliku GPS Tracklog. Stop - Kończy rejestrować pozycje GPS w wybranym pliku GPS Tracklog i zamyka okno dialogowe Prace polowe. Eksport - Oblicza pokrycie pomiędzy ścieżkami w pliku GPS Tracklog i przechowuje rezultaty analizy pokrycia terenu w pliku rastrowym TIFF w tym samym folderze co aktualny plik GPS Tracklog. GPS Przewodnik (Kreator) Możesz zdefiniować warstwę przewodnią (do naprowadzania) GPS z liniami równoległymi dla wybranego obszaru. Narzędzia GPS Przewodnik zostają aktywne na potrzeby zdefiniowania nowej warstwy przewodnika GPS do czasu aktywacji innego narzędzia. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaje wierzchołek w miejscu startu i końcowy punkt lini bazowej (baseline) mapy w miejscu kliknięcia a następnie otwiera okno dialogowe GPS Kreator. Przeciągnij: dodaje wierzchołek lini podstawowej (baseline) na mapie w miejscu kliknięcia z wyświetlonym celownikiem crosshairs. 57

58 Definiuje linie podstawową i wyświetla okno dialogowe GPS Przewodnik (Kreator) Równoległe linie przewodnie w widoku mapy i warstwa GPS Przewodnik (Kreator) w oknie dialogowym Warstwy Okno dialogowe GPS Przewodnik X: współrzędne E pierwszego wierzchołka lini bazowej. Y: współrzędne N pierwszego wierzchołka linii bazowej. Azymut: Kierunek linii bazowej. Kąt 0 oznacza kierunek w górę, wartości dodatnie oznaczają kierunek zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Pobierz pozycję GPS i azymut - Pobiera aktualna pozycję GPS dla X, Y oraz wartość azymutu. Rząd: Dystans pomiędzy równoległymi liniami przewodnimi. Pokrycie: Obszar pokrycia przez linie równoległe w czterech kierunkach. Utwórz: Przechowuje równoległe linie przewodnie w aktualnej warstwie GPS przewodnik (kreator). Warstwa GPS przewodnik może być dowolnie redefiniowana do nowej linii bazowej. Wskaż cel (Nawigacja do celu) Aktywuj narzędzie Nawigacji (Wskaż cel). Ustaw poprzez kliknięcie miejsce docelowe do nawigacji. Narzędzie Wskaż cel zostaje aktywne do czasu, kiedy inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Narzędzie Wskaż cel może zostać powiązane z oknem dialogowym GPS Status. 58

59 Aktualny kierunek (linia niebieska) i kierunek celu (linia pomarańczowa) w oknie widoku nieba (Status GPS, Skyplot). Nawigacja do celu poprzez punkty kontrolne (waypoints) (cele dodane przez klikanięcie w widoku mapy) Nawigacja do celu przez podanie współrzędnych WGS84 lub współrzędnych układu odwzorowania 59

60 Informacja o statusie w widoku mapy Status informacj GPS w widoku mapy Aktualne współrzędne E Aktualne współrzędne N. 12sat Liczba aktualnie używanych satelitów do określenia pozycji. 1.9p Wartość współczynnika PDOP dla aktualnej pozycji. R Rodzaj rozwiązania dla aktualnej pozycji. Typy rozwiązań w widoku mapy: A rozwiązanie niezależne. D poprawki DGPS. F - RTK Floated R - RTK Fixed. Kolor tła w statusie informacji: Czerwony: Wskazuje, że jakość sygnału GNSS nie odpowiada jakości ustawionej w parametrach jakości GPS (Quality settings) w panelu Ustawienia (Settings) > zakładka GPS lub pozycja nie jest dostępna. Zielony: Wskazuje, że aktualny typ rozwiązania jest niezależny. Niebieski: Wskazuje, że aktualne rozwiazanie jest typu: DGPS, RTK Floated lub RTK Fixed. Menu Narzędzia (The Tools menu bar) Menu Narzędzia zawiera następujące przyciski: 60

61 Menu Narzędzia w wersji Mobile (Windows Mobile) Menu Narzędzia i jego ikony w pasku narzędzi (Toolbar) w wersji Desktop. Orientacja rastra Możesz modyfikować dane georeferencyjne rastra przez użycie przekształcenia afinicznego (pierwszego rządu) w locie (on-the-fly). Kliknij / Lewy przycisk myszy: wyznaczniki/usuń punkty kontrolne na mapie. Przeciągnij: modyfikuje położenie punktu na mapie. Kliknij i przytrzymaj / Kliknij prawym klawiszem myszy na punkt kontrolny: wprowadź współrzędne dla istniejącego punktu kontrolnego. Narzędzie Orientacja rastra zostaje aktywne do czasu aktywacji innego narzędzia. Kiedy nadajesz georeferencje rastrowi definiujesz jego lokalizacje używając współrzędnych mapy w wybranym układzie odniesienia/odwzorowania (coordinate system) w DigiTerra Explorer map. Raster o zdefiniowanych georeferencjach może być wyświetlany razem z innymi danymi geograficznymi. Ogólne kroki prowadzące do nadania georeferencji obrazowi rastrowemu to: 1. Dodanie rastra, który chcesz ustawić wraz z wyświetlonymi danymi do DigiTerra Explorer map. 61

62 Dodanie rastra do mapy 2. Dodanie punktów kontrolnych (minimalnie trzech) i powiązanie ich, jako znanych pozycji na rastrze ze znanymi współrzędnymi. Dodanie punktów kontrolnych do mapy 62

63 Połączenie punktów kontrolnych ze znanymi pozycjami przez przeciąganie Łączenie punktów kontrolnych ze znanymi pozycjami przez wprowadzanie znanych współrzędnych 3. Zapisz informacje o georeferencjach do pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP), lub zapisz je do pliku World, kiedy będziesz usatysfakcjonowany ustawieniem rastra. Ustawienie rastra z punktami kontrolnymi Generalnie, nadajesz georeferencje rastrowi używając istniejących danych przestrzennych (danych celu), takich jak wektory, które znajdują się w pożądanym układzie współrzędnych. Proces ten wymaga wyznaczenia trzech punktów kontrolnych (znane współrzędne x i y), które posłużą do powiązania miejsc na rastrze z przestrzennymi danymi referencyjnymi (dane celu). Punkty kontrolne to miejsca, które mogą być dokładnie zidentyfikowane na zestawie danych rastra i w prawdziwym świecie (współrzędne). Jest wiele różnych obiektów, które mogą być użyte, jako miejsca lokalizacji, takie jak: przecięcia dróg i cieków wodnych, ujścia rzek, odsłonięcia skał, narożniki pól uprawnych, narożniki dróg itp. Zmodyfikowane dane georeferencyjne mogą być przechowywane dla każdego obrazu w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub zostać zapisane do aktywnej warstwy rastra jako plik World. MM6 czujniki Otwiera okno dialogowe statusu czujniki MM6 w Magellan MobileMapper 6. Okno dialogowe czujniki MM6 wyświetla informacje o czujnikach: magnetycznych, przyspieszeniomierza, ciśnienia i temperatury, w następującej kolejności: 63

64 Numer seryjny Stan (zużycie) baterii (%) Temperatura ( C) Ciśnienie atmosferyczne (Pa) G-czujnik (X,Y,Z) E-kompas (X,Y,Z) Menu MM6 czujniki jest dostępne tylko w Magellan (Ashtech) MobileMapper 6. Okno dialogowe czujniki MM6 w Magellan MobileMapper 6 Pomiar Otwiera okno dialogowe Pomiar. Możesz użyć pięciu różnych metod mierzenia po określeniu linii bazowej. Kliknij / Lewy przycisk myszy: dodaj start i punkt końcowy linii bazowej na mapie Kliknij / Lewy przycisk myszy na start lub punkt końcowy na mapie:: przełącza pomiędzy punktem końcowym a punktem startu. Przeciągnij: przeciągnij linie bazową na mapie Okno dialogowe Pomiar zostaje aktywne do czasu kiedy inne narzędzie nie zostanie uruchomione. Okno dialogowe pomiaru 64

65 Metoda: wybierz metodę pomiaru, która chcesz użyć. Punkt startu: przełącza pomiędzy punktem końcowym i punktem startu. Punkt końcowy: przełącza pomiędzy punktem startu a punktem końcowym. GPS: wczytuje aktualną pozycję GPS jako punkt końcowy linii bazowej. Cofnij: kasuje ostatni punkt/wierzchołek w edytowanej warstwie. Dodać: dodaje punkty/wierzchołki do edytowanej warstwy bazując na dwóch polach metody pomiarowej. Dostępne metody pomiarowe: 1. Pomiar prostokątny 2. Pomiar biegunowy 3. Wcięcie kontowe 4. Przecięcie odległości 5. Pomiar biegunowy z punktu początkowego DigiTerra Explorer przeprowadza obliczenia w stopniach dziesiętnych (nie w radianach). Wartość zero oznacza kierunek północ. Musisz wprowadzić każdy kąt w systemie dziesiętnym, nie w formacie DD-MM-SS. Ujemne stopnie dziesiętne mogą być użyte. 0 = północ 90 = wschód 180 = południe 270 = zachód Podziel Możesz podzielić linie mierniczą na sekcje poprzez użycie różnych metod i przechowywanie punktów podziału w warstwie punktowej. Kliknij / Lewy klawisz myszy: dodaje wierzchołki na linii mierniczej na mapie. Przeciągnij: dodaje wierzchołki na linii mierniczej ma mapie z wyświetlonym celownikiem Kliknij i przytrzymaj / Prawy klawisz myszy: wyświetla menu kontekstowe edycji. Okno dialogowe Podziel może być otwarte przez wybranie opcji Utwórz z menu kontekstowego edycji. Narzędzie podziel zostaje aktywne dla podziału polilini do czasu uruchomienia innego narzędzia. Okno dialogowe podziel Okno dialogowe podziel Metoda: wybierz metodę podziału, którą chcesz użyć. Wpisz wartość jaką chcesz użyć dla wybranej metody. 65

66 Dostępne metody podziału: 1. Zadana liczba: dzieli odcinek pomiarowy na n równych części. 2. Równa długość: dzieli linie pomiarową od pierwszego wierzchołka na n odcinków o równych długościach pozostawiając resztę. 3. Zadana odległość: dzieli linię pomiarową od pierwszego wierzchołka na n odcinków o danych (różnych) długościach pozostawiając resztę. Przykład: (wartości rozdzielone spacją) 4. Zadane proporcje: dzieli linie pomiarową na n odcinków o różnej długości poprzez zadane proporcje. Przykład: (wartości oddzielone spacją) Wprowadź wartości w aktualnych jednostkach mapy dla metody 2 i 3. OK przechowuje punkty podziału w edytowanej warstwie punktowej. Punkty podziału mogą zostać utworzone tylko wtedy, gdy włączona jest edycja dla warstwy punktowej w oknie dialogowym warstwy. Podział przez zadaną odległość Rezultat Próbkowanie Otwiera okno dialogowe Próbkowanie aby zdefiniować lokalizację punktów próbnych, linii lub poligonów dla procedury próbkowania w edytowanej warstwie poprzez użycie predefiniowanych metod próbkowania. 66

67 Narzędzie Próbkowanie w połączeniu z funkcją nawigacją do celu zapewnia dogodną metodę do zbierania danych w terenie pobieranych w określonych przedziałach czasu, dla których wymagane jest generowanie konturów mapy np.: próbki ziemi, głębokość wody, pomiary stopnia zainfekowania roślinności na wyznaczonej powierzchni, chemiczna koncentracja zanieczyszczeń. Podstawowe kroki przy użyciu narzędzia Próbkowanie to: 1. Kliknij Próbkowanie, pojawi się okno dialogowe Próbkowanie. Okno próbkowanie 2. Wybierz poligon na mapie narzędziem Informacja (Identify) aby wyznaczyć obszar próbkowania. Wybrany poligon przy pomocy narzędzia Informacja 3. Utwórz nową warstwę w oknie dialogowym Nowa warstwa dla przechowywania rezultatów próbkowania w warstwie wektorowej. 67

68 Wpisz nazwę nowej warstwy i wybierz format pliku, który chcesz użyć, wybierz ścieżkę. 4. Wybierz typ geometrii: punkt, linia lub poligon w zależności od metody próbkowania, którą chcesz użyć. Użyj attribute table template jeśli jest wymagana w oknie dialogowym Nowa warstwa. Wybierz wzorzec tabeli atrybutów 5. Wybierz metodę próbkowania i wprowadź jej parametry w oknie dialogowym Próbkowanie. 68

69 Okno dialogowe Próbkowanie 6. Dodaj rezultaty do utworzonej nowej warstwy przez kliknięcie przycisku Utwórz. Rezultaty próbkowania w warstwie punktowej Okno dialogowe Próbkowanie 69

70 Okno dialogowe próbkowanie Źródło: wyświetla nazwę warstwy źródłowej i powierzchnię wybranego poligonu w hektarach. Metoda: wybierz metodę próbkowania, którą chcesz użyć. Dostępne metody próbkowania: 1. Punkt siatki kwadratowej: tworzy węzły siatki kwadratowej/prostokątnej w warstwie punktowej. Jeśli chcesz utworzyć siatkę kwadratów wprowadź długość komórki w oknie tekstowym Rozmiar. Możesz zdefiniować siatkę prostokątną przez wprowadzenie szerokości i wysokości jednej komórki, jako wartości oddzielone spacją. 2. Punkt siatki trójkątnej: tworzy węzły regularalnej trójkątnej siatki w warstwie punktowej. Jeśli chcesz utworzyć siatkę trójkątów równobocznych wprowadź rozmiar komórek (wszystkie boki maja tą samą długość) w oknie tekstowym Rozmiar. Możesz zdefiniować siatkę trójkątów równoramiennych przez wprowadzenie długości podstawy i wysokości jako wartości oddzielone spacją. 3. Punkt losowy: tworzy przypadkowe punkty w obrębie powierzchni w warstwie punktowej. 4. Obszar siatki linijnej: tworzy linie równoległe (prostokąty) na wyznaczonym poligonie w warstwie poligonu. 5. Obszar siatki kwadratowej: taka sama jak Punkty siatki kwadratów; tworzy komórki siatki kwadratowej/prostokątnej w warstwie poligonu. 6. Obszar siatki trójkątnej: taka sama jak Punkt siatki trójkątnej; tworzy komórki trójkątów równobocznych/równoramiennych w warstwie poligonu. 7. Obszar siatki sześciokątnej: tworzy komórki sześciokątnej siatki w warstwie poligonu. 8. Siatka: taka sama jak Punkt siatki kwadratowej; tworzy linie siatki kwadratowej/prostokątnej w warstwie linii. Wewnątrz obszaru: tworzy wynikowe punkty, linie, poligony w obrębie poligonu. Brzeg: bufor na granicy wybranego poligonu. Rozmiar: rozmiar komórek siatki w aktualnych jednostkach mapy.wartości oddzielone spacjami są dostępne. Lokalizacja: środek siatki z współrzędnymi E i N. Domyślnie ustawione jest 0,0. Kierunek: kierunek siatki. Domyślnie ustawione jest 0, kierunek północny. Przycisk GPS: pobiera aktualne współrzędne pozycji GPS. Pobiera aktualny kierunek GPS do okna Lokalizacja. Wynik: wyświetla nazwę aktualnie edytowanej warstwy (która będzie przechowywać wyniki wybranej metody próbkowania), liczbę punktów/obszarów próbkowania, wielkość komórki i obszaru próbkowania (powierzchnia jednej komórki) w metrach kwadratowych. Utwórz: dodaje rezultaty próbkowania do edytowanej warstwy. Zmień warstwę Przenosi/kopiuje wybrany obiekt(y) - punkt, linie, poligon, z aktywnej warstwy do warstwy edytowanej. 70

71 Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybierz obiekt na mapie do przeniesienia/skopiowania. Wybrany obiekt może zostać skopiowany/przeniesiony z aktywnej warstwy do warstwy edytowanej. Przeciągnij: przewija mapę. Kliknij i przytrzymaj, a następnie przeciągnij / Kliknij prawym klawiszem myszy: Dynamiczny zoom. Narzędzie Zmień warstwę pozostaje aktywne dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Aktywa warstwa: warstwa źródłowa, w której muszą zostać wybrane obiekty. Edytowana warstwa: warstwa z wynikami, w której skopiowane/przeniesione obiekty będą przechowywane. Aktywna i edytowana warstwa Wybrany obiekt w aktywnej warstwie Przenieś: przenieś wybrany obiekt(y) do edytowanej warstwy. Wybrany obiekt(y) zostaną skasowane w aktywnej warstwie. Kopiuj: kopiuje wybrane obiekt(y) do edytowanej warstwy. Wybrany obiekt(y) będą nadal przechowywane w aktywnej warstwie. Możesz wybrać kilka obiektów w aktywnej warstwie przy pomocy narzędzia multi selekcji (mulit selection tools), a następnie użyć narzędzia Zmień warstwę. 71

72 Strefa buforowa Tworzy strefę buforową wokół wybranego punktu, linii, poligonu i przechowuje ją w warstwie edytowanej. Dodaje pole Dystans buforu (BuffetDist) w tabeli atrybutów edytowanej warstwy, które przechowywuje informacje o wprowadzonej średnicy strefy buforowej. Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybiera obiekt na mapie dla którego ma być utworzona strefa buforowa. Narzędzie Strefa buforowa pozostaje aktywne dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Obiekt wybrany do utworzenia strefy buforowej Szerokość strefy buforowej: szerokość strefy buforowej w aktualnych jednostkach mapy (map unit). Domyślnie ustawione jest 100 dla poligonów i 20 dla linii oraz punktów. Rezultat utworzenia strefy buforowej 72

73 Pole Dystans buforu (BufferDist) w tabeli atrybutów warstwy ze strefą buforową Dzielenie obszaru Dzieli wybrany poligon równolegle z linią bazową używając różnych metod podziału i przechowuje podzielone poligony w edytowanej warstwie. Obiekt poligon może zostać wybrany przez użycie narzędzia Informacja w menu Zapytania. Kliknij / Lewy klawisz myszy: wyznacza punkt początkowy i końcowy linii bazowej na mapie a następnie otwiera okno dialogowe Dzielenie obszaru. Przeciągnij: wyznacza punkt początkowy i końcowy linii bazowej na mapie z wyświetlonym celownikiem, a następnie otwiera okno dialogowe Dzielenie obszaru. Kliknij i przytrzymaj / Kliknij prawym przyciskiem myszy: wyświetla Kontekstowe menu edycyjne. Narzędzie Dzielenie obszaru pozostaje aktywne dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Wybrane poligony. Okno dialogowe Dzielenie obszaru. Linia bazowa i poligon. Okno dialogowe Dzielenie obszaru Typ: wybierz metodę podziału jaką chcesz użyć. Wprowadź wartość(i) jakich chcesz użyć dla wybranej metody. 73

74 Dostępne metody podziału poligonów: 1. Zadana liczba poligonów: dzieli wybrany poligon na n równych pod względem powierzchni poligonów. 2. Równa powierzchnia: dzieli wybrane poligony na n równych części poligonów pozostawiając resztę. 3. Zadana powierzchnia: dzieli wybrane poligony na n zadanych (różnych) powierzchniowo części pozostawiając resztę. Przykładowo: (wartości rozdzielone spacjami) 4. Zadane proporcje: dzieli wybrane poligony na n różnych części obszaru na podstawie podanych proporcji. Przykładowo: (wartości rozdzielone spacjami). Wpisz wartość w aktualnych jednostkach dla metody 2 i 3. OK przechowuje podzielone poligony w edytowanej warstwie poligonu. Wyniki podziału przy pomocy metody Zadana powierzchnia (1, 3, 4. 5 hektarów) Poligony mogą zostać podzielone tylko w przypadku, gdy edycja dla warstwy poligonu jest włączona w oknie dialogowym Warstwy. Generalizacja Generalizuje (upraszcza) geometrię wielopunktu, polilinii lub poligonu i przechowuje wyniki w edytowanej warstwie. Kliknij / Lewy klawisz myszy: wybiera obiekt na mapie, a następnie otwiera okno dialogowe Generalizuj odległość aby wprowadzić odległość generalizacji. Narzędzie Generalizacja pozostaje aktywne dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. 74

75 Narzędzie Generalizacja Okno dialogowe Generalizacja Wpisz wartość generalizacji w aktualnych jednostkach mapy, która ma być użyta do generalizacji. OK Wyświetla rezultaty generalizacji w oknie wiadomości. Rezultaty generalizacji w oknie wiadomości Generalizacja Tak Przechowuje zgeneralizowaną geometrię w edytowanej warstwie. 75

76 Rezultat generalizacji Geometria poligonu przed (niebieski) i po generalizacji (zielony). Zwiększ obszar Oddziela jedną lub więcej części poligonu do osobnych poligonów bazując na zachodzących na siebie poliliniach (liniach pomocniczych) i zapisuje wyniki do tej samej edytowanej warstwy. Wspólne odcinki linii pomocniczej będą granicą pomiędzy nowo utworzonymi poligonami. Kliknij / Lewy klawisz myszy: dodaje wierzchołki linii pomocniczej na mapie. Przeciągnij: dodaje wierzchołki linii pomocniczej w wyświetlonym celownikiem (crosshairs). Kliknij i przytrzymaj / Prawy klawisz myszy: wyświetla Kontekstowe menu edycyjne. Rezultaty Zwiększ obszar mogą zostać zapisane przez wybranie opcji Utwórz (Create) z Kontekstowego menu edycji. Narzędzie Zwiększ obszar pozostaje aktywne dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. 76

77 Linia pomocnicza poprowadzona przez poligony Wybrana opcja Utwórz (Create) w menu kontekstowym edycji dla zapisania nowych poligonów Rezultat użycia narzędzia Zwiększenia obszaru 77

78 Połącz obszary Usuwa linie graniczne pomiędzy dwoma poligonami. Linia graniczna może zostać wybrana kiedy ikona informacji jest włączona dla edytowanej warstwy w oknie dialogowym Warstwy. Kliknij / Lewy przycisk myszy: wybiera linie graniczną. Przeciągnij: wybiera linie graniczną (przeciąga wybrany punkt) z wyświetlonym celownikiem (crosshairs). Narzędzie Połącz obszary pozostaje aktywne dopóki inne narzędzie nie zostanie aktywowane. Linia graniczna pomiędzy dwoma poligonami Nowy poligon powstały przez połączenie Wyniki działania narzędzi Zwiększ obszar i Połącz obszar mogą zostać zapisane, jeśli edycja jest aktywna dla edytowanej warstwy poligonu w oknie dialogowym Warstwy. Jeśli tabela atrybutów zawiera pola danych z geometrią powiązaną, domyślne wartości (default value) komórki aktualnych danych zostanią uaktualnionione po zastosowaniu narzędzia Zwiększ obszar lub Połącz obszar. 78

79 Menu Pomoc Menu Pomoc w wersji Desktop zawiera wszystkie pliki pomocy (Getting Started, Reference Guide i User Guide). W wersji Mobile menu Pomoc znajduje się w podmenu (sub-menu) menu Plik i zawiera tylko Reference Guide. Dodatkowo w menu Pomoc można znaleźć link do strony wsparcia DigiTerra (DigiTerra Support Site) oraz informacjie o DigiTerra Explorer. Menu Pomoc w wersji Desktop Definicje Menu i Paska narzędzi (Toolbar) Pliki komend używanych w menu (.MNU) i pasku narzędzi (toolbar) (.TBR). Domyślny plik menu: Default.mnu Ścieżka: Wersja Desktop Wersja Mobile $DOCUMENTS\DigiTerra Explorer\Default.mnu $SDCARD\BIN\Default.mnu Linie zaczynające się od znaków '/', '%', '!', ';' są komentarzami. Linie zaczynające się znakiem '#' tworzą nowe menu. Linie zaczynające się od znaku '{' tworzą nowe podmenu (sub-menu), opcja zagnieżdżonych podmenu nie jest dostępna. Line zaczynające się znaku '}' zamykają poprzednie podmenu. Linie zaczynające się znakiem '-' lub 'separator' dodają linie poziomą. COMMAND Dodaje komendę lub narzędzie. Każda linia może zawierać jedną pozycję menu: narzędzie, komendę lub separator. Domyślny plik paska narzędzi (toolbar): Default.tbr Ścieżka: Wersja Desktop $DOCUMENTS\DigiTerra Explorer\Default.tbr Linie zaczynające się od znaków '/', '%', '!', ';' są komendami. Linie zaczynające się od 'separatora' dodają pionową linię podziału między komendami. COMMAND Dodaje komendę lub narzędzie. Każda linia może zawierać jedną pozycję menu: narzędzie, komendę lub separator. Komenda ABOUT ADDLAYER AREA AREADIV AREAFREE AREAJOIN Opis O programie Dodaj warstwę Obszar (poligon) Dzielenie obszaru Obszar swobodny Połącz obszary 79

80 AREASEP BOOK BUFFER CHANGELAYER CIRCLE DELETE DICT DIVIDE ELLIPSE ERASE EXIT FIELDWORK FIND GENERALIZE GPSMEAS GPSPOS GPSSET GPSSTAT HELP INFO INSERT LAYERS LINE LINEFREE LOGGER MEAS MEASFREE MEASRAD MM6 MOVE NEW NEWLAYER NEWPART OPEN PAN Zwiększ obszar Zakładka Strefa buforowa Zmień warstwę Okrąg Usuń Język Podziel Elipsa Usuń Zakończ Prace polowe Szukaj Generalizacja GPS pomiar GPS pozycja GPS status GPS statystyka Pomoc Informacje Wstaw Warstwy Linia Linia swobodna GPS analiza zapisu Pomiar Pomiar swobodny Pomiar promienia MM6 czujnik Przesuń Nowa mapa Nowa warstwa Nowa część Otwórz mapę Przesuń 80

81 PLAN POINT PRINT RASTRAN RECMAIL RECORD RECT ROTATE ROTATEOBJ ROWGUIDE SAMPLING SAVE SCALE SCALEOBJ SCROLL SELECT SELPOINT SELLINE SELAREA SELRECT SELCIRCLE SENDMAIL SETTING SURVEY SYNC TARGET UNDO VERTEX WINDOW ZOOM ZOOMACT ZOOMALL ZOOMLAST ZOOMNEXT ZOOMSEL Płaski widok Punkt Drukuj Orientacja rastra Odbierz Tabele Prostokąt Obrót Obrót GPS Kreator Próbkowanie Zapisz mapę Skala Skala Przewiń Wybór zaawansowany Wybór przez punkt Wybór przez linię Wybór przez poligon Wybór przez prostokąt Wybór przez okrąg Wyślij Ustawienia Pomiar Synchronizacja Wskaż cel (nawigacja do celu) Cofnij Edytuj Okno Dynamiczne powiększenie Aktywna warstwa Cały zakres Poprzedni widok Następny widok Wybrany element 81

82 Zagnieżdżone komendy użyte w pliku definicji menu: Command Drawing Edit vertex Help Select Zoom to Description Dodaje podmenu Rysowanie Dodaje podmenu Edit vertex sub-menu Dodaje podmenu Dodaje podmenu Pomoc sub-menu (used in the Mobile version only) Dodaje podmenu Select sub-menu Dodaje podmenu Zoom to sub-menu Ustawienia Okno dialogowe Ustawienia używane jest do konfiguracji różnych ustawień programu DigiTerra Explorer, dzięki którym program może być dostosowany do indywidualnych potrzeb użytkownika. Okno dialogowe Ustawienia można uruchomić przez kliknięcie ikonki Ustawienia, która jest usytułowana w menu Plik (1) lub w pasku narzędzi (2) w wersji Desktop. Okno dialogowe Ustawienia zawiera osiem zakładek, które są one opisane dokladnie w tej części instrukcji. Kliknij Ustawienia aby otworzyć okno dialogowe ustawień Mapa Zakładka Mapa w oknie dialogowym Ustawienia zawiera następujące opcje kontrolne: Zakładka Mapa w oknie dialogowym Ustawienia (Wersja Mobile i Desktop) 82

83 Mapa startowa - Otwiera okno dialogowe Plik Otwórz mapę aby wybrać mapę startową. Opcja Mapa startowa pozwala użytkownikowi ustawić projekt mapy, który będzie automatycznie wgrywany przy uruchamianiu programu DigiTerra Explorer. DigiTerra Explorer domyślnie ma ustawioną mapę: Europe.exp, która jest zlokalizowana w folderze \Maps\Europe\. Możesz odznaczyć okienko przy Mapie startowej jeśli nie chcesz aby przy uruchamianiu otwierała się mapa lub możesz kliknąć na przycisk Mapa startowa i wybrać swój własny projekt mapy jako mapę startową. Domyślnie ustawiony jest plik Mapy startowej: Europe.exp Ścieżka: Wersja Desktop Wersja Mobile $DOCUMENTS\DigiTerra Explorer\Maps\Europe\Europe.exp $SDCARD\Maps\Europe\Europe.exp Domyślnie ustawiona mapa startowa "Europe.exp" w zakładce Mapa i w oknie widoku mapy Precyzja mapy: Kontroluje precyzję współrzędnych wyświetlanej mapy. Praca z niższą precyzją mapy jest użyteczna w przypadku gdy urządzenie mobilne, które używamy posiada wolną pamięć programu równą lub mniejszą od pamięci używanego programu. Wolna pamięć programu w Windows Mobile 83

84 Płaskie (Projected): 1 m współrzędne płaskie z precyzją 1 metra Płaskie (Projected): 1 dm współrzędne płaskie z precyzją 1 decymetra (0,1 metra) Płaskie (Projected): 1 cm współrzędne płaskie z precyzją 1 centymetra (0,01 metra) Płaskie (Projected): 1 mm współrzędne płaskie z precyzją 1 milimetra (0,001 metra) Sferyczne (Geographic): 10 m współrzędne geograficzne z precyzją 10 metrów. Sferyczne (Geographic): 1 m współrzędne geograficzne z precyzją 1 metra. Sferyczne (Geographic): 1 dm współrzędne geograficzne z precyzją 1 decymetra (0,1 metra). Sferyczne (Geographic): 1 cm współrzędne geograficzne z precyzją 1 centymetra (0,01 metra). Dopóki aktualny projekt mapy nie został zapisany i nie zawiera warstwy, możesz wybrać precyzje pomiędzy współrzędnymi geograficznymi a płaskim zależnie od wybranego odwzorowania. Domyślny typ warstwy (Default layer type): wybierz domyślny typ obiektu (punkt, linia, poligon) dla nowo tworzonej warstwy używając narzędzia Nowa warstwa lub w oknie dialogowym Warstwy. Domyślne ustawienie typu nowej warstwy to poligon. Domyślny typ obiektu ustawiony w oknie dialogowym Nowa warstwa dla nowo utworzonej warstwy 84

85 Ilość kopi (Number od beckups): Liczba ustalonych plików zapasowych konfiguruje zapisywanie kopi parametrów warstw wektorowych, formatów tekstowych i tabelarycznych. Parametr ten ustala liczbę plików, które są zapamiętywane dla edytowanej warstwy wektorowej lub formatów tekstowych i tabelarycznych. Domyślnie ustawione są 3 pliki zapasowe. Rozszerzenia plików zapasowych:backup1, BACKUP2, BACKUP3. Po osiągnięciu ustalonej liczby, stare pliki zostają nadpisane przez nowe. Pliki zapasowe są tworzone przy każdej edycji geometrii lub edycji tabeli atrybutów. Automatyczny zapis: Kontroluje metody automatycznego zapisu edytowanych warstw wektorowych, formatów tekstowych i tabelarycznych. Domyślnie ustawiony jest zapis Po utworzeniu, co znaczy, że program zapisuje nowe i edytowane geometrie wraz z atrybutami automatycznie. Ramka przesuwu: Aktywuje ramkę wokoło widoku mapy z często używanymi narzędziami. Odznacz okienko Ramki przesuwu jeśli nie chcesz jej używać. Ramka przesuwu wokoło widoku mapy i jej przyciski 85

86 Wygładzanie rastra: Umożliwia bilinearną interpolacje pikseli rastra w widoku mapy. Wygładzanie wektora: Umożliwia bilinearną interpolację wyświetlonych pikseli wektora w widoku mapy. Narzędzie pomocy: Wyświetla informacje o narzędziach w wersji Desktop. Wyświetlone narzędzie pomocy w wersji Desktop Skala zależna od prędkości: Zmienia aktualną skale w zależności od aktualnej prędkości. Cały ekran: Umożliwia ustawienia opcji całego ekranu w DigiTerra Explorer. Opcja całego ekranu włączona (pierwszy obrazek) i wyłączona (drugi obrazek) Pokaż współrzędne: Wyświetla aktualne współrzędne GPS w wybranym odwzorowaniu w dolnym prawym rogu. W wersji Desktop wyświetla współrzędne pozycji wskazanej przez kursor myszy w ramce. Wyświetlone współrzędne aktualnej pozycji GPS 86

87 Wyświetla współrzędne aktualnego położenia kursora (w wersji Desktop) Kolor tła: Otwiera paletę kolorów, która służy do ustawienia koloru tła jaki będzie użyty w widoku mapy (domyślnie ustawiony jest kolor biały). Paleta kolorów w oknie dialogowym Kolor tła oraz wybrany szary kolor tła w widoku mapy Kolor nocy: Otwiera okno dialogowe Kolor nocy żeby włączyć lub wyłączyć ustawienia wyświetlacza dla trybu nocnego. Okno dialogowe Kolor nocy 87

88 Kolor nocy OK - Otwiera paletę kolorów nocy. Włącz - Włącza aktualny kolory nocy (czarny kolor wyłącza kolor nocy) Przed i po uruchomieniu żółtego koloru nocy 88

89 Rekord Zakładka Rekord w oknie dialogowym Ustawienia zawierają następujące opcje: Zakładka Rekord w oknie dialogowym ustawienia 89

90 Słownik kodów - Otwiera słownik kodów w oknie dialogowym Plik aby ustawić słownik kodów dla nowo tworzonego projektu mapy. Opcja Słownik kodów pozwala na załadowanie i użycie odpowiedniego słownika kodów automatycznie kiedy program DigiTerra jest uruchamiany. DigiTerra domyślnie uruchamia się ze słownikiem kodów: General.cdt, który jest ulokowany w folderze: \Maps\ directory. Możesz odznaczyć okienko przy Słowniku kodów jeśli nie chcesz go używać lub kliknąć Słownik kodów i wybrać inny. Domyślny plik słownika kodów: General.cdt Ścieżka: Wersja Desktop Wersja Mobile $DOCUMENTS\DigiTerra Explorer\Maps\General.cdt $SDCARD\Maps\General.cdt Ścieżka do używanego słownika kodów jest zapisana w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) i będzie przeładowana automatycznie (jeśli istnieje) przy otwarciu pliku DigiTerra Explorer Map. Jeśli używasz dostosowanego pliku Słownika kodów to sugeruje się aby przechowywać go w tym samym katalogu co plik DigiTerra Explorer Map. Nowy zapis: Po tym jak zakończysz ustalanie/pomiar geometrii nowego obiektu DigiTerra Explorer przejdzie do wprowadzania atrybutów i otworzy nowe okno zapisu automatycznie. Opcja Nowy zapis posiada następujące opcje: Brak: Nie wyświetli okna dialogowego do wprowadzania atrybutów. Użyteczne, jeśli używasz wartości domyślnych dla każdego pola danych w tabeli atrybutów edytowanej warstwy. Widok formularza: Otwiera okno dialogowe formularza do wprowadzania atrybutów. Widok listy: Otwiera okno dialogowe Rekord do wprowadzania atrybutów. Widok drzewa: Otwiera tabele atrybutów w widoku drzewa. Użyteczne jeśli używasz powiązanych tabel(i). Domyślnie ustawiony jest "Widok formularza". Widok formularza, widok listy i widok drzewa przy zapisie aktualnych atrybutów. 90

91 Jednostki: Możesz wybrać format daty oraz jednostki długości, powierzchni i prędkości z listy. Dostępne są następujące formaty daty i jednostek: Format daty Rok miesiąc dzień (domyslnie) Miesiąc dzień rok Dzień miesiąc rok Jednostka długości Metr (domyślnie) Hektometr Kilometr Stopa Stopa (Clarke) Stopa (Gold Coast) Stopa (Sears) Stopa (US) Jard Jard (Indian 1937) Jard (Indian) Jard (Sears) Sążeń ( m) 91

92 Sążeń (Wien) (1.89m) Mila Mila morska Jednostka powierzchni Metr kwadratowy (domyślnie) Ar Hold Hektar Kilometr kwadratowy Stopa kwadratowa Jard kwadratowy Sążeń kwadratowy Sążeń kwadratowy (Wien) Mila kwadratowa Mila kwadratowa morska Jednostka prędkości: m/s (domyślnie) km/h f/s mph węzeł Powyższe ustawienia używane są w połączeniu z wartościami danych zebranych w terenie (data field default values) tj. czas utworzenia (Creation time), czas GPS (GPS Time), powierzchna (Area), obwód (Perimeter), długość (Lenght), odległośc do ostatniego obiektu i prędkość, w oknie dialogowym Pole danych (Data field). W oprogramowaniu wyświetlane są jednostki metryczne (metr lub kilometr). GPS Zakładka GPS używana jest do ustawienia odwzorowania widoku mapy i pozycji GPS, którą chcesz wyświetlać/pobierać; kontrolowania wyświetlania pozycji GPS w widoku mapy, konfiguracji ustawień komunikacyjnych odbiornika GPS oraz do ustawienia alarmu dla progu jakości zbieranych danych (PDOP) i kontroli danych zbieranych do post processingu. Inne ustawienia związane z gromadzeniem danych GPS znajdują się w oknie dialogowym Menu GPS. Zakładka GPS w oknie dialogowym Ustawienia zawiera następujące opcje: Zakładka GPS okna dialogowego Ustawienia 92

93 Odwzorowanie: otwiera okno dialogowe aby wybrać odwzorowanie. Każda pozyskana pozycja GPS będzie przechowywana w wybranym układzie odwzorowania. Ekran: opcja ta pozwala kontrolować wyświetlanie pozycji GPS w widoku mapy. Pokazuj pozycję: pokazuje aktualną pozycje GPS w widoku mapy. Śledzenie pozycji: pokazuje pozycje GPS w obrębie aktualnego widoku mapy. Ścisłe śledzenie: pokazuje pozycje GPS w centrum widoku mapy. Śledzenie i obrót mapy: Pokazuję pozycję GPS w centrum widoku mapy i obraca widok mapy do obliczonego kierunku GPS. W przypadku wyższej prędkości pozycja GPS przemieści się do dolnej części widoku mapy. Parametry jakości: Tylko 3D stały: Pozycja GPS zostanie wyświetlona jeśli aktualna pozycja GPS jest ustalona w 3D. Domyślnie okienko to jest odznaczone. Jakość sygnału: Pozycja GPS może być przetworzona jeśli aktualna pozycja GPS zawiera poprawki (differential corrected GPS position). Domyślnie okienko to jest odznaczone. Następujące wartości mogą zostać wybrane: Tylko DGPS Tylko PPS RTK Float lub Fixed Tylko RTK Fixed maks. PDOP: Pozycja GPS może być przetworzona jeśli aktualna wartość współczynnika PDOP jest mniejsza lub równa od wprowadzonej wartości maksymalnej. Domyślnie wartość maksymalna PDOP ustawiona jest na 6. Alarm: piszczy tylko wtedy, gdy GPS jest aktywny. Opcja alarmu używana jest do powiadamiania o jakości sygnału jaki zostaje przesłany w momencie kiedy odbiornik GPS komunikuje się z DigiTerra Explorer. Domyślie okienko to jest zaznaczone. - przekroczenie maks. PDOP: Aktualna wartość PDOP odbiornika GPS przekracza maksymalną ustawioną wartość PDOP. - brak poprawek DGPS: gdy opcja "tylko DGPS" jest zaznaczona w zakładce GPS i aktualna pozycja z odbiornika GPS jest bez poprawek DGPS. - brak 3d fix: "Tylko 3D fixed" jest zaznaczony w zakładce GPS i aktualna pozycja odbiornika GPS nie jest 3D fixed. Ustawienia portu seryjnego GPS: Seryjne parametry portu są używane do specyfikacji ustawień połączenia dla portu aux. Dla większości seryjnych odbiorników, nie jest konieczne aby ustawiać dodatkowe parametry tj. parytet, bity i stopbity. Zaawansowane parametry portu seryjnego mogą być ustawione w oknie dialogowym port seryjny GPS przez kliknięcie ikony. Port: Wybierz port COM, który odbiornik GPS będzie używał do łączenia się z urządzeniem. Domyślnie ustawiony jest port COM 6 (najczęściej używane porty do COM2, COM4, COM6, COM7 i COM8). Baudrate: Wybierz prędkość transferu danych wychodzących dla odbiornika GPS. Domyślnie ustawione jest 4800 (najczęściej używanymi prędkościami transferu są 4800, 9600, lub ). - Wyszukiwanie ustawień portu GPS. Naciśnij aby wyszukać automatycznie połączenie GPS jeśli nie wiesz, do którego portu urządzenia podłączony jest GPS. Musisz się upewnić, że twój GPS jest podłączony i włączony (jeśli jest wymagane) tak aby narzędzie wyszukiwania mogło wykryć GPS. Lista z danymi: port, parytet, bity, stopbity będzie uaktualniana w trakcie jak narzędzie wyszukiwania GPS będzie szukać połaczenia GPS. Kiedy GPS zostanie wykryty zostaniesz poproszony o wybranie i użycie wyszukanych ustawień. moduł NMEA: przełącza na port NMEA 0183 moduł portu czytania z TSIP lub SiRF. Wyświetlane jedynie na urządzeniach firmy Trimble. Pliki Raw: Zaczyna pobierać dane fazowe z częstotliwościa L1 dla postprocessingu. Pliki Raw mogą być przetworzone przy użyciu oprogramowania Desktop Magellan MobileMapper Office i Magellan Mobile Mapper 6 Office 93

94 (dla odbiornika MobileMapper 6). Opcja dostepna tylko w odbiornikach Magellan: MobileMapper CE, CX i MobileMapper 6. Aby móc rozpocząć pobieranie danych Raw w odbiornikach Magellan musisz zakupić u producenta, a następnie wprowadzić kod do postprocessingu (GPS Differential Code). Plik SSF: rozpoczyna zapis pliku SFF do postprocessingu, kiedy GPS jest aktywny. Dostępny tylko w odbiornikach firmy Trimble. Plik SSF może być przetworzony przy użyciu oprogramowana Desktop Trimble Pathfinder. Zapis SSF nie może być użyty w odbiornikach Trimble dla chipsetu Sirf. SN: Włączony/Wyłączony: włącza/wyłącza moduł nawigacji statycznej w odbiornikach SiRF GPS. Funkcja ta nie jest dostępna w urządzeniach Magellan, Trimble i Topcon. Port seryjny GPS Okno dialogowe port seryjny GPS zawiera następujące opcje: Okno dialogowe port seryjny GPS Parytet: wybierz parytet dla odbiornika GPS. Domyślnie ustawiony jest brak parytetów. Databits (bity): wybierz liczbę bitów danych dla odbiornika GPS. Domyślnie ustawione jest 8 bitów. Stopbits: wybierz liczbę bitów stopu (stopbits) dla odbiornika GPS. Domyslnie ustawiony jest 1 stopbit. DGPS Zakładka DGPS używana jest do wybierania typu poprawek czasu rzeczywistego (real-time SBAS lub klient NTRIP) w czasie pobierania danych GPS/GNSS na następujących urządzeniach: Topcon GMS-2 Topcon GMS-2PRO Trimble GeoExplorer Series 2008 W Magellan MobileMapper CE/CX musisz użyć oprogramowania dedykowanego dla odbiornika do konfiguracji on-board DGPS (Start menu > Programs > GPS Utilities > DGPS Configuration) aby umożliwić lub uniemożliwić stosowanie poprawek SBAS i klienta NTRIP. 94

95 Zakładka DGPS w oknie dialogowym Ustawienia zawiera następujące funkcje: Okno dialogowe DGPS Okno dialogowe DGPS Poprawki: Wybierz poprawki czasu rzeczywistego (real-time) dla aktualnie używanego odbiornika. Brak: bez użycia poprawek czasu rzeczywistego (real-time). SBAS: używa poprawek SBAS - Satellite Based Augmentation System. NTRIP: używa transportu sieciowego (Networked Transport) lub RTCM przez Protokół internetowy do odbiornika. Maksymalny wiek: limit wieku (Age Limit) poprawek czasu rzeczywistego (real-time). W większości przypadków 1 lub 2 minuty są odpowiednimi wartościami. Jeśli z jakiegoś powodu otrzymywane poprawki DGPS/DGNSS są słabej jakości, można zwiększyć limit czasu do 3 minut bez znaczącego osłabiania dokładności pozycji normalnie osiągniętej z DGPS. ustawienia NTRIP: Adres (Address): nazwa hosta (Host name). Port: numer portu dla nazwy hosta. W większości przypadków można użyć numeru portu Nazwa użytkownika (Username): ID używane dla serwisu NTRIP. Hasło (Password): hasło dostępu do serwisu NTRIP. Mount point: kliknij w przycisk Wybierz... aby otworzyć tabelę źródłową z dostępnymi połączeniami. Otrzymane dane: pokazuje ilość otrzymanych danych RTCM. 95

96 Tabela źródłowa (Source table) Tabela źródłowa (Source table) Przewijanie poziome (Horizontal scrollbar): wybierz mount point. Lista połączeń (Stream list): pokazuje detale połączeń NTRIP. OK - wybiera aktualny mount point. Anuluj - zamyka panel tabeli źródłowej. Odśwież - Uaktualnia listę. Rejestrator (Logger) Zakładka Rejestrator w oknie dialogowym Ustawienia zawiera nastepujące funkcje: Zakładka Rejestrator w oknie dialogowym Ustawienia GPS log: - można zapisać współrzędne odwzorowania GPS w pliku GPS tracklog file kiedy GPS jest aktywny. Kliknij na przycisku GPS log żeby ustawić ścieżkę pliku do zapisu. Funkcja GPS logfile jest domyślnie ustawiona jako wyłączona. NMEA: przechowuje sentencje NMEA 0183 w wybranym pliku GPS tracklog kiedy GPS jest aktywny. Domyślnie jest wyłączony. 96

97 Wczytywanie pozycji GPS: ustawia typ geometrii do przetwarzania ostatnio dodanych plików GPS tracklog. Punkty: tworzy punkty na podstawie każdej pozycji GPS z polami danych ID i datą. Linie: tworzy linie pomiedzy pozycją GPS z polami danych: ID, datą, długością, prędkością. Poliline: łączy pozycje GPS i tworzy z nich jedną polilinie. Pola danych to: etykieta, data, długość, powierzchnia. Poligon: łączy pozycje GPS i tworzy z nich jeden poligon. Pola danych to: etykieta, data, długość, powierzchnia. Odstęp pomiedzy ruchem/postojem w GPS log: Określenie statusu postoju (standing status) dla GPS log statistics. Przedział czasowy (±sec): ustawia przedział czasowy pomiędzy punktami służącymi do wiliczenia prędkości. Musi być wiekszy niż częstotliwość próbkowania w pliku GPS tracklog! Domyślnie ustawiony jest czas 5 sekund. Limit prędkości (km/hour): ustawia limit przedziału postoju (mniej) i ruchu (więcej). Domyslnie ustalony jest limit 2 km/h. Analiza przestrzenna z warstwą wierzchnią (overlay layer): Łączy pozycje GPS do poligonów lub najbliższych objektów wektorowych: Wielkość brzegu poligonu (Polygon edge size) (m): program nie łączy z powierzchnią (poligonem) tych pozycji, w których odległość pomiędzy zewnętrzną linią powierzchni a pozycją jest bliższa od zdefiniowanej wielkości brzegu poligonu. Domyślnie ustawine jest 5 metrów szerokości. Próg bliskości (Proximity threshold) (m): Minimalna odległość gdzie algorytm bedzie interpretował aktualną pozycję GPS tracklog jako najbliższą pozycję. Domyślnie próg bliskości ustawiony jest na 0 m. 1. Identyfikator pola (Identifier field): wybierz dane do identyfikacji połączenego obiektu w polu Obiekt w statystyce GPS log. Domyślnie wartość ta jest pusta. 2. Identyfikator pola (Identifier field): wybierz inne dane terenowe (data field) aby zidentyfikować połączony obiekt w polu Objekt w statystyce GPS log. Domyślna wartość ta jest pusta. Dalmierz Zakłdaka dalmierz w oknie dialogowym Ustawienia zawiera nastepujące opcje: Zakładka Dalmierz w oknie dialogowym Ustawienia Ustawienia portu seryjnego dalmierza: Parametry portu seryjnego są używane do specyfikacji ustawień łączności dla portu seryjnego aux. Dla większości seryjnych urządzeń nie jest wymagane aby zdefiniować dodatkowe ustawienia seryjne tj.parycję (Parity), bity (Databits) i stopbity (Stopbits). Port: Wybierz port COM przez który dalmierz jest połączony z urządzeniem. Domyślnie ustawiony jest COM8. 97

98 Parytet: Wybierz parytet dalmierza. Domyślnie ustawiony jest brak parytetu. Bod (Baud): Wybierz prędkość transferu danych (bod) wychodzących dla dalmierza. Domyślnie ustawione jest Bity (Databits): Wybierz liczbę bitów dla dalmierza. Domyślnie ustawione jest Stopbits: Wybierz liczbę stop bits dla dalmierza. Domyślnie ustawione jest 1. Połącz: - połącz z dalmierzem. Rozłącz: - rozłącz dalmierz. Rangefinder debug: pokazuje sentencje NMEA kiedy dalmierz jest aktywny. Lokaliztor kabla (Cable locator) Zakładka lokalizator kabla w oknie dialogowym Ustawienia zawiera następujące opcje: Zakładka Lokalizator kabla w oknie dialogowym Ustawienia Ustawienia portu seryjnego lokalizatora kabla: Parametry portu seryjnego są używane do specyfikacji ustawień łączności dla portu seryjnego aux. Dla większości seryjnych urządzeń nie jest wymagane aby zdefiniować dodatkowe ustawienia seryjne tj.parycję (Parity), bity (Databits) i stopbity (Stopbits). Port: Wybierz port COM przez który Lokalizator kabla jest połączony z urządzeniem. Domyślnie ustawiony jest COM8. Parytet: Wybierz parytet Lokalizatora kabla. Domyślnie ustawiony jest brak parytetu. Bod (Baud): Wybierz prędkość transferu danych (bod) wychodzących dla lokalizatora kabla. Domyślnie ustawione jest Bity (Databits): Wybierz liczbę bitów dla Lokalizatora kabla. Domyślnie ustawione jest Stopbits: Wybierz liczbę stop bits dla Lokalizatora kabla. Domyślnie ustawione jest 1. Protkół: Wybierz protokół dla Lokalizatora kabla. Leica Digicat 200 3M Dynatel Połącz: - Połącz z Lokalizatorem kabla. Rozłącz: - Rozłącz Lokalizator kabla. Utwórz nową warstę do mierzenia: tworzy warstwę dla obiektów punktowych z następującymi atrybutami: Możesz gromadzić następujące atrybuty w przypadku używania 3M Dynatel: FIELD_ID (Id) 98

99 FIELD_LABEL (etykieta) FIELD_COUNT (liczba) FIELD_DATE (data) FIELD_POSX FIELD_POSY Możesz gromadzić następujące atrybuty w przypadku używania Leica Digicat 200: FIELD_ID (Id) FIELD_LABEL (etykieta) CABLE_DEVICE (urządzenia) CABLE_SERIAL (seria) CABLE_SOFTWARE (oprogramowanie) CABLE_DATE (data) CABLE_CALIB CABLE_SELFTEST CABLE_BATTERY (bateria) CABLE_MODE CABLE_SIGNAL (sygnał) CABLE_UNIT (jednostka) CABLE_DEPTH (głębokość) Cable locator debug: pokazuje sentencje NMEA kiedy Lokalizator kabla jest aktywny. Kontrola kamery Zakładka Kontrola kamery jest używana w celu ustawień i kontroli aparatu cyfrowego poprzez komendy i przechowywanie pozycji zrobionych zdjęć w edytowalnej warstwie punktowej. Zakładka Kontrola kamery w oknie dialogowym Ustawienia zawiera następujące funkcje: Zakładka kontrola aparatu (Camera control) w oknie dialogowym Ustawienia Ustawienia portu seryjnego kontroli aparatu (Camera control): Parametry portu seryjnego są używane do specyfikacji ustawień łączności dla portu seryjnego aux. Dla większości seryjnych urządzeń nie jest wymagane aby zdefiniować dodatkowe ustawienia seryjne tj.parycję (Parity), bity (Databits) i stopbity (Stopbits). Port: Wybierz port COM przez który aparat jest połączony z urządzeniem. Domyślnie ustawiony jest COM8. Parytet: Wybierz parytet aparatu. Domyślnie ustawiony jest brak parytetu. Bod (Baud): Wybierz prędkość transferu danych (bod) wychodzących dla aparatu. Domyślnie ustawione jest Bity (Databits): Wybierz liczbę bitów dla aparatu. Domyślnie ustawione jest Stopbits: Wybierz liczbę stop bits dla aparatu. Domyślnie ustawione jest 1. 99

100 Połącz: - łączy z aparatem. Rozłącz: - odłącza aparat. Komenda kontroli aparatu (Camera control command): wysyła komendę do aparatu (żeby zrobić zdjęcie). Domyślnie ustawione jest A. Odległość geometryczna (Geometry distance): wysła komendę kontrolną do aparatu (żeby zrobić zdjęcie) kiedy odległość geometryczna jest mniejsza lub równa odległości geometrycznej pomiędzy najbliższą geometrią i aktualną pozycją GPS w aktywnej warstwie. Domyślnie ustawiona jest odległość 1000 m. System Zakładka System w oknie dialogowym Ustawienia zawiera następujące opcje: Zakładka System w oknie dialogowym Ustawienia (wersji Mobile i Desktop) Menu: - Opcja Menu pozwala użytkownikowi na załadowanie zdefiniowanego (ustawionego przez danego użytkownika) menu DigiTerra Explorer automatycznie przy uruchomieniu programu. DigiTerra Explorer uruchamia się z domyślnie ustawionym menu: Default.mnu (Default-5.mnu i Topcon GRS-1, Nautiz X7 i na kilku innych urządzeniach), które jest usytułowane na innej ścieżce w zależności od wersji - Desktop i Mobile. Kliknij na przycisk Menu aby wybrać swój własny plik zdefiniowanego menu. Domyślny plik menu: Default.mnu Ścieżka: wersja Desktop: $DOCUMENTS\DigiTerra Explorer\Default.mnu wersja Mobile: $SDCARD\BIN\Default.mnu Pasek narzędzi: - opcja paska narzędzi pozwala załadować zdefiniowany pasek narzędzi. Opcja pasek narzędzi zezwala na załadownie zdefiniowanego paska narzędzi DigiTerra Explorer automatycznie przy starcie. DigiTerra Explorer uruchamia się z następującym domyślnie ustawionym paskiem narzędzi w wersji Desktop: Default.tbr, który jest zlokalizowany na ścieżce \DigiTerra Explorer\ w folderze dokumenty użytkownika (Documents direktory). Kliknij na przycisku paskek narzędzi (Toolbar) aby wybrać swój własny plik paska narzędzi jako zwyczajowy pasek narzędzi. Domyślny plik pasek narzędzi: Default.tbr Ścieżka: Wersja Desktop: $DOCUMENTS\DigiTerra Explorer\Default.tbr 100

101 Używane komendy mogą być znalezione w temacie definicje Menu i Paska narzędzi dla menu (.mnu) i paska narzędzi (.tbr). Domyślna ścieżka media - możesz ustawić domyślną ścieżkę media gdzie oprogramowanie będzie przechowywać przenoszone pliki w przypadku używania aparatu cyfrowego Ricoh Caplio 500 SE. Symbole - opcja Symbole pozwala wczytywać plik ze zdefiniowanymy symbolami przy uruchamianiu programu. Domyślnie ustawiony jest Symbols.bmp w ścieżce \Maps\. Domyślny plik słownika kodów: Symbols.bmp Ścieżka: Wersja Desktop: $DOCUMENTS\DigiTerra Explorer\Maps\Symbols.bmp Wersja Mobile: $SDCARD\Maps\Symbols.bmp Ścieżka użytego pliku symboli jest przechowywana w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) i jest przeładowywana automatycznie (jeśli istnieje) kiedy jest otwierany plik DigiTerra Explorer Map. Jeśli używasz zdefiniowanego pliku symbole, zaleca się aby przechowywać go w tym samym katalogu co pliki DigiTerra Explorer Map. Tolerancja pióra (Pen tolerance) (piksele - pix): możesz ustawić tolerancje edytowania w pikselach. Domyślnie ustawiona jest tolerancja pióra (pen tolerance) wynosząca 8 pikseli. Otwórz panel prace polowe (FieldWork) w czasie startu: uruchomi DigiTerra Explorer automatycznie z oknem dialogowym prace polowe (FieldWork) w czasie startu. Domyślnie jest wyłączone. Szukaj aktualizacji w czasie startu: aktualizuje DigiTerra Explorer automatycznie kiedy nowa aktualzacja jest dostępna. Domyślnie funkcja ta jest wyłączona. Właściwości obiektu (Feature Properties) Nastepujące typu obiektów mogą być użyte w DigiTerra Explorer (zależnie od wybranego formatu warstwy wektorowej): Punktowa geometria obiektu 101

102 Multipunktowa geometra obiektu Geometra obiektu linia/polilinia Geometria obiektu multilinia 102

103 Geometria obiektu poligonowego Geometria obiektu multipoligon: wyspa (wyspy) i zewnetzne części Właściwości warstwy Właściwości warstwy mogą być ustawiane w oknie dialogowym Warstwy. Okno to jest używane do konfiguracji różnych opcji, specyficznych dla każdej warstwy na mapie. Możesz uruchomić okno dialogowe Warstwy na trzy różne sposoby: (1) przez pojedyncze uderzenie w ikone Warstwy w ramce mapy, (2) poprzez menu Plik lub (3) w pasku narzędzi (Toolbar) w wersji desktop. 103

104 Ikona Warstwy w ramce mapy w wersji Mobile Ikona Warstwy w menu Plik w wersji Mobile. Ikona Warstwy w pasku narzedzi (Toolbar) w wersji Desktop 104

105 Przegląd funkcji okna dialogowego Warstwy Okno dialogowe Warstwy pokazuje wszystkie warstwy aktualnie wczytane do DigiTerra Explorer map, łącznie z dodanymi osobno tabelami, które mogą być połaczone (zlinkowane) z główną tabelą atrybutów warstwy wektorowej. Okno dialogowe Warstwy jest używane do zarządzania warstwami na mapie oraz do różnych ustawień właściwości warstwy. Warstwy na mapie są rysowane w odwrotnej kolejności, t.j. od dołu listy do jej szczytu. W oknie dialogowym Warstwy możemy: dodać i usunąć warstwy z mapy, zmienić ich kolejność, właczyć lub wyłączyć widok poszczególnych warstw, włączyć lub wyłączyć warstwy z edycji lub z komendy Identyfikacji. Okno dialogowe Skala, Źródło (Source), Klasy, i Etykiety może być użyte do przeglądania oraz zmian poszczególnych własciowści wybranej warstwy. Okno dialogowe Warstwy w wersji Mobile Przyciski okna dialogowego Warstwy Okno dialogowe Warstwy zawiera następujące osiem przycisków: Przyciski okna dialogowego Warstwy Nowa warstwa Otwiera okno dialogowe Utwórz warstwę. Tworzy nową (pustą) warstwę. Wspierane formaty: - Wektor: BNA, CRD, DAT, DGN, DXF, MAP, MIF/MID, SHP 105

106 - Tabela: DBF, TAB, TXT Dodaj warstwę Otwiera okno dialogowe Dodaj warstwę. Dodaje jedną lub więcej warstw do aktualnej mapy. Wspierane formaty: - Wektory: BNA, CRD, DAT, DGN, DXF, LOG, MAP, MIF/MID, SHP - Tabela: DBF, MDT, TAB, TXT - Raster: BIL, BMP, ECW, ERS, JPG, JP2, LAN, PCX, RAS, SID, TIF Narzędzia Nowa warstwa i Dodaj warstwę są także dostępne z menu Plik i w pasku narzędzi w wersji Desktop. Usuń zaznaczone warstwy Usuwa zaznaczone warstwy z listy. Exportuj/Zapisz warstwę jako Otwiera okno dialogowe Zapisz jako. Eksportuje aktywną warstwę do innego formatu. Zapisuje aktywną warstwę z inną nazwą. - Wektor: BNA, CRD, DAT, DGN, DXF, MAP, MIF/MID, SHP - Raster: JPG - Tabela: DBF, TAB, TXT Wyświetla zasięg skali Otwiera okno dialogowe Skala. Ustawia zasięg skali wyświetlania warstw. Właściwości warstwy Otwiera okno dialogowe Źródło. Wyświetla i umożliwia edycje właściowści danych źródłowych (warstw wektorowych, warstw rastrowych) Klasyfikacja warstw, edycja klas Otwiera okno dialogowe Klasy. Okno dialogowe Klasy zawiera listę wszystkich klas tematycznych warstw wektorowych wraz z zdefiniowaną symboliką warstwy. Etykiety Otwiera okno dialogowe Etykiety. Etykietuje warstwy wektorowe na podstawie zawartości wybranego pola atrybutowego. Ustawia właściwości etykiet. Właściwości warstwy wektorowej Okno dialogowe Źródło jest używane do konfiguracji niektórych opcji, które są specyficzne dla każdej warstwy na mapie. Możesz uruchomić okno dialogowe Źródło poprzez kliknięcie guźika Źródło w oknie dialogowym Warstwy. Panel zawiera te same kontrolki dla warstw wektorowych, tekstowych i plików tabelarycznych. Opis właściwości warstwy rastrowej znajduje się w następnym temacie. 106

107 Otwieranie okna dialogowego Źródło dla wybranej warstwy wektorowej Okno dialogowe Źródło Nazwa: Wyświetlona nazwa warstwy może byc edytowana w oknie dialogowym Warstwy. Domyślna nazwa warstwy jest taka sama jak nazwa Źródła. Źródło: Wyświetla dane źródłowe warstwy. DigiTerra Explorer przechowuje relatywne ścieżki do pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP). Pole powiązane: W widoku drzewa rekordy tabeli powiązanej łączą się z tabelą rodzicielską poprzez wartość wybranego pola danych. Domyślnie ustawione jest <żaden> pole pozycji X: wybiera pole danych, które przechowuje współrzędne X (horyzontalne) punktu. Domyślnie ustawione jest <żaden>. pole pozycji Y: wybiera pole danych, które przechowuje współrzędne Y (wertykalne) punktu. Domyślnie ustawione jest żaden. DigiTerra Explorer może wyświetlić wybrane pozycje X, Y z pliku tekstowego lub tabularycznego jako warstwę punktową na mapie. 107

108 Przeźroczystość Umożliwia ustawienie przeźroczystości warstwy. Przeźroczystość warstwy może być ustawiona dla warstw wektorowych i rastrowych. Uzyj suwaka aby określic przeźroczystość dla całej warstwy. Przeźroczystość może być ustawiona od 0% (brak przeźroczystości) do 100% (całkowicie przeźroczysta) Domyślnie ustawione jest 0% (brak przeźroczystości). Informacje o wektorach: Wyświetla liczbę pól, rekordów, precyzję geometrii oraz liczbę przydzielonej pamięci. Ustawienia źródła dla warstwy wektorowej mogą być przechowywane w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub w formacie DigiTerra Map Pack file (.DMP). Właściwości warstwy rastrowej Okno dialogowe Źródło jest używane do konfiguracji niektórych opcji, które są specyficzne dla każdej warstwy na mapie. Możesz uruchomić okno dialogowe Źródło poprzez kliknięcie guźika Źródło w oknie dialogowym Warstwy. Otwieranie okna dialogowego Źródło dla wybranej warstwy rastrowej Okno dialogowe dla warstwy rastrowej 108

109 Nazwa: Wyświetlona nazwa warstwy może byc edytowana w oknie dialogowym Warstwy. Domyślna nazwa warstwy jest taka sama jak nazwa Źródła. Źródło: Wyświetla dane źródłowe warstwy. DigiTerra Explorer przechowuje relatywne ścieżki do pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP). Dane Georeferencyjne: mogą być edytowane manualnie lub przy użyciu narzędzia orientacji rastra. Poziomo: komponenty horyzontalne georeferencji 1, 0, : komponent wschodni współrzędnej x piksela 0: komponent wschodni współrzędnej x piksela 78600: ofset wschodni (liczba kolumn (x)) Pionowo: pionowy komponent georeferencji 0, -1, : komponent północny współrzędnej x piksela -1: komponent północny współrzędnej x piksela : ofset północny (liczba wierszy(y)) Zapisz plik World: zapisuje plik world do aktywnej warstwy rastra bazując na parametrach poziomych I pionowych warstwy rastrowej (plik world jest plikiem tekstowym używanym przez systemy informacji geograficznej do nadawania georeferencji rastrom) Informacja o rastrze: wyświetla nieskompresowaną wielkośc obrazu (liczbę pikseli w kolumnach i wierszach), skompresową wielkośc pliku, współczynnik kompresji, wielkość komórek (x,y) w metrach, liczbę pasm z pikselami głębokość/bit. Ustawienia źródła dla warstwy rastrowej mogą być przechowywane w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub w formacie DigiTerra Map Pack file (.DMP). Skala Okno dialogowe Skala jest używane do specyfikacji minimalnej i maksymalnej skali wyświetlania warstwy. Skala wyświetlania symboli i etykiet dla warstwy może być ustawiona w oknie dialogowym Warstwy. Skala wyświetlania i skala etykiet może być ustawiona dla klas tematycznych warstw w oknie dialogowym Klasy. Okno dialogowe skala 109

110 Wybierz: Wybierz wszystkie warstwy lub odznacz wybrane. Auto: Ustawia skalę zasięgu każdej warstwy na podstawię gęstości danych. Zawsze pokazuj: Wyswietla wybrane warstwy we wszystkich skalach. Kiedy dodajemy nową warstwę do DigiTerra Explorer map ustawienia domyślne wyświetlają ją we wszystkich skalach. Lista: Wybierz warstwy. Przeciągnij: zaznacz (wybierz) kilka. Wartości w nawiasach: średnia zajmowana powierzchnia jednej geometri w kilometrach kwadratowych. Skala minimalna Wybrana warstwa nie będzie widoczna poniżej tej skali. 1:N Wybiera aktualną skale mapy jako minimalną skale dla wybranej warstwy. Domyślnie ustawiony jest brak zakresu. Wpisz minimalną skalę, dla której warstwa będzie wyświetlana lub kliknij 1:N aby wybrać aktualną skalę mapy. W przypadku gdy wyświetla się brak zakresu warstwa będzie zawsze wyświetlana. Warstwa nie będzie wyświetlana gdy skala mapy jest większa od skali ustawionej w polu. Dla przykładu, jeśli pole ustawione jest na 10000, warstwa będzie wyświetlana przy skali 1:10001 ale nie będzie wyświetlana przy skali 1:9999. Maksymalna skala Wybrana warstwa nie będzie widoczna powyżej tej skali. 1:N Wybiera aktualną skale mapy jako maksymalną skale dla wybranej warstwy. Domyślnie ustawiony jest brak zakresu. Wpisz maksymalną skalę, dla której warstwa będzie wyświetlana lub kliknij 1:N aby wybrać aktualną skalę mapy. W przypadku gdy wyświetla się brak zakresu warstwa będzie zawsze wyświetlana. Warstwa nie będzie wyświetlana gdy skala mapy jest większa od skali ustawionej w polu. Dla przykładu, jeśli pole ustawione jest na 10000, warstwa będzie wyświetlana przy skali 1:9999 ale nie będzie wyświetlana przy skali 1: Kraj: ustawia minimalną skale dla wybranej warstwy na 1: Wojew.: ustawia minimalną skale dla wybranej warstwy na 1: Gmina: ustawia minimalną skale dla wybranej warstwy na 1: Miasto: ustawia minimalną skale dla wybranej warstwy na 1: Ustawienia skali wyświetlania dla warstwy mogą być przechowywane w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub w formacie DigiTerra Map Pack file (.DMP). Lista obsługi w oknie dialogowym Warstwy Obszar listy obsługi w oknie dialogowym Warstwy zaznaczony jest czerwoną ramką 110

111 Widzialność warstwy Kliknięcie ikonki powoduje włącznie/wyłączenie widzialności wszystkich warstw. Włącza/wyłącza widzialność aktywnej warstwy. Przeciągnięcie: zbiorowo włącza/wyłącza widoczność warstw. Zaznaczenie okienka powoduje wyświetlenie warstwy w oknie mapy DigiTerra Exlorer, zależnie od ustawień zasięgu skali zdefiniowanej dla danej warswy w panelu Skala w oknie dialogowym Warstwy. Warstwy nie zaznaczone, nie będą wyświetlane. Ustawienia widzialności warstwy mogą być przechowywane w formatach plików DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub DigiTerra Map Pack file (.DMP). Identyfikacja Kliknięcie ikonki włącza/wyłącza opcje identyfikacji, dociągania oraz legendę drukowania dla wszystkich warstw. Włącza/wyłącza opcje identyfikacji, dociągania oraz legendę drukowania dla aktywnej warstwy. Przeciągnięcie: zbiorowo włącza/wyłącza opcje identyfikacji i dociągania. Zaznaczenie warstwy umożliwia użycie narzędzia Identyfikacji i Wyszukiwania. Zaznaczenie warstwy powoduje użycie opcji dociągania dla warstwy (i pomiędzy warstwami) w trakcie tworzenia i edycji obiektów. Odznaczenie warstwy uniemożliwia użycie narzędzi Identyfikacji, Wyszukiwania oraz opcji dociągania. Ustawienia funkcji identyfikacji dla warstwy mogą być przechowywane w formatach plików DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub DigiTerra Map Pack file (.DMP). Edycja Kliknięcie ikonki powoduje blokadę edycji dla wszystkich warstw. Aktywuje warstwę do edycji. Możliwa jest edycja tylko jednej warstwy w danym czasie. Zaznaczenie okienka aktywuje warstwę do edycji. Odznaczenie uniemożliwia edycję warstwy. Warstwa wybrana do edycji 111

112 Wyświetlenie warstwy edytowalnej na mapie Warstwy bez powiązanych ikon Edycji nie posiadają możliwości edycji w programie DigiTerra Explorer. Warstwy mogą być nieedytowalne z jednego z poniższych powodów: 1. Edycja danego typu warstwy nie jest wspierana przez aplikację DigiTerra Explorer (warstwy rastrowe). 2. Warstwa przeznaczona jest tylko do odczytu. Warstwy wektorowe mogą być przeznaczone tylko do odczytu w przypadku gdy w ustawieniach właściwości pliku zdefiniowane są ograniczenia. Blokada warstwy. Odblokowanie zablkowanej warstwy: kliknij na ikonkę Blokuj/Edytuj/Punkt info., a następnie wybierz opcję Edytuj z wyświetlonego menu: Blokuj: blokuje aktywną warstwę. Edytuj: włącza edycję aktywnej warstwy. Punkt info: może zostać ustawiony dla warstwy punktowej, która zapisuje atrybuty dla wierzchołków podczas pomiarów GPS dla warstwy liniowej i powierzchniowej. Menu Blokuj/ Edytuj/ Punkt info. Ustawienia funkcji edycji dla warstwy mogą być przechowywane w formatach plików DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub DigiTerra Map Pack file (.DMP). 112

113 Usuwanie warstwy Zaznaczenie warstwy do usunięcia zaznacza wszystkie warstwy do usunięcia.. Zaznacza aktywną warstwę do usunięcia. Przeciagnięcie: zaznacza warstwy do usunięcia. Ikony warstw Sortuje warstwu według typu.. Domyślna kolejność: Pliki tekstowe i tabele z danymi bez geometrii. Warstwy zawierające punkty. Warstwy zawierające linie. Warstwy zawierające powierzchnie. Warstwy rastrowe. Ikony dla poszczególnych typów warstw w oknie dialogowym Warstwy Pole nazwy. Sortuje warstwy według nazyw. Domyślnie ustawione jest wyświetlanie nazw zródłowych nowych warstw dodawanych do mapy. Wyświetlana nazwa może zostać zmieniona w oknie dialogowym Źródło. Kliknięcie: wyznacza aktywną warstwę Podwójne klikniecie: otwiera okno dialogowe Klasy Przeciągnięcie: zmienia kolejność wyświetlania warstw 113

114 Lista w polu nazwa Kolejność warstw może być przechowywana w formatach plików DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub DigiTerra Map Pack file (.DMP). Dociąganie Opcja Identyfikuj może zostać ustawiona w oknie dialogowym Warstwy w celu wskazania, w których warstwach aktywna będzie funkcja dociągania w trakcie tworzenia i edycji obiektów. Opcja dociągania używana jest także przez narzędzia Identyfikuj, Selekcja, Pomiar, GPS Kreator, WskażCel oraz większość specjalnych narzędzi w menu Narzędzia. Tolerancja dociągania może także zostać ustawiona w oknie dialogowym Ustawienia w zakładce System. Domyślnie tolerancja dociągania ustawiona jest na 8 pikseli w oknie wyświetlania mapy. Zastosowany algorytm będzie dociągał obiekty do krawędzi i wierzchołków tworzonych obiektów. Dociąganie do wierzchołka 114

115 Dociąganie do krawędzi Etykietowanie Okno dialogowe Etykiety jest używane do ustawień wyświetlania etykiet i symboli punktów, lini i poligonów warstwy wektorowej. Jeśli jest ustawione etykietowanie lub skala symboli w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub w pliku DigiTerra Map Pack (.DMP), to zostaje to wyświetlone w panelu, w innym przypadku zostają użyte ustawienia domyślne. Okno dialogowe Etykiety Skala referencji symboli i tekstu etykiet Etykiety: Włącza/wyłącza etykietowanie. Zaznaczenie tej funkcji powoduje wyświetlenie etykiet tekstowych. Domyślnie funkcja ta jest aktywna. Maksymalna skala wyświetlania etykiet: Ustawia maksymalną skalę dla etykiet. 1:N wybiera aktualną skalę mapy jako maksymalną skalę dla wyświetlania etykiet. Symbole: Włącza/wyłącza symbole. Wybranie tej funkcj powoduje wyświetlenie symboli. Domyślnie funkcja ta jest aktywna 115

116 Maksymalna skala wyświetlania symboli: Ustawia maksymalną skalę dla symboli. 1:N wybiera aktualną skalę mapy jako maksymalną skalę dla wyświetlania symboli. Wpisz skalę referencyjną dla warstwy tekstowej etykiet i symboli lub naciśnij 1:N aby wybrać aktualną skalę mapy. W przypadku gdy pole zostaje puste, etykiety i symbole są wyświetlane zgodnie ze specyfikacją etykiet i rozmiarem czcionki. W przypadku gdy pole nie jest puste, wielkość etykiet i symboli opiera się na skali referencyjnej warstwy. Domyślnie pole to jest puste. Skala etykiet może także być ustawiona dla klas tematycznych warstwy w oknie dialogowym Klasy. 1.Pole etykiety: Ustawia pierwsze pole danych z tabeli atrybutów aktywnej warstwy. Domyślnie ustawione jest pole danych "Etykieta" w aktywnej warstwie tabeli atrybutów, jeśli pole istnieje. 2.Pole etykiety: Ustawia drugie pole danych z tabeli atrybutów aktywnej warstwy. Domyślnie ustawione jest <żaden>. 3. Pole etykiety: Ustawia trzecie pole danych z tabeli atrybutów aktywnej warstwy. Domyślnie ustawione jest <żaden>. Czcionka: Ustawia czcionkę, która będzie użyta do wyświetlania etykiet. Rozmiar: Aby ustawić rozmiar czcionki dla etykiet tekstowych wpisz rozmiar czcionki numerycznie lub wybierz pole danych, które przechowuje rozmiar czcionki (o ile pole istnieje). Domyślnie ustawiony jest rozmiar czcionki 8. Ustawienia rozmiaru czcionki Podkład: Wybierz kolor podkladu dla etykiety. Domyślnie ustawiony jest kolor czarny. Obwódka: Wybierz kolor ramki i lini zewnętrznej etykiety. Domyślnie ustawiony jest biały. Pogrubiony: Włącza styl pogrubiony czcionki. Domyślnie jest odznaczony. Pochyły: Włącza styl pochyły czcionki. Domyślnie jest odznaczony. Podkreślony: Włącza styl podkreślony czcionki. Domyślnie jest odznaczony. Wyrównywanie automatyczne: Ukrywa nakładające się etykiety. Uzywane dla korzystniejszego wyświetlania etykiet. Domyśnie jest zaznaczone. Wyłącz wyrównywanie automatyczne jeśli etykiety nie wyświetlają się poprawnie. 116

117 Rozmieszczenie etykiet dla punktu, lini i poligonu Obrys: Obrysowuje czcionkę wybranym kolorem podkładu. Domyślnie ustawiony jest nieprzeźroczysty kolor podkładu. Ramka: Rysuje okienko graniczne wokół etykiety z kolorem podkładu. Domyślnie ustawiony jest kolor nieprzeźroczysty. Skalowanie: Wielkość czcionki wynika z zadanych jednostek mapy. W przypadku ustawienia skali referencyjnej, symbole i etykiety tekstowe zmieniają się w trakcie przybliżania i oddalania (zoom in, out) Wierzchołki: Wyświetla numery porządkowe wierzchołków i odległości pomiędzy nimi (w metrach) dla wybranej lini lub poligonu. Domyślnie jest odznaczone. Porządkowe numery i długości boków wybranego obiektu poligonowego Ustawienia etykietowania mogą być przechowywane w formacie pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) lub DigiTerra Map Pack file (.DMP). Domyślne ustawienia etykiet Domyślne ustawienia etykiet dla warstwy są następujące: 117

118 Domyślne ustawienia etykietowania dla warstwy w oknie dialogowym Etykiety Domyślne pole danych "Etykieta" Pole danych o nazwie Etykieta jest używane jako domyślne w tabeli atrybutów dla nazwy etykiety. Domyślna tabela atrybutów dla nowo utworzonej warstwy w oknie dialogowym Rekord Kolor etykiety Wybór koloru podkładu Wybierz kolor z palety i dostosuj go poprzez przesuwanie suwaków RGB lub uzupełnij numerycznie okno # dialogowe ustawień koloru podkładu dla etykiety. 118

119 Okno dialogowe koloru podkładu Kolor podkładu = #0000FF (RED) Wybór koloru ramki i zewnętrznej linii Wybierz kolor z palety i dostosuj go poprzez przesówanie sówaków RGB lub uzupełnij numerycznie # okno dialogowe ustawień koloru ramki i zewnętrznej linii dla etykiety. Okno dialogowe wyboru koloru 119

120 Linia zewnetrzna: Kolor podkładu=#ffffff (biały) Ramka: Kolor podkładu=#ffffff (biały) Okno ustawień numerycznych koloru 120

121 Klasyfikacja tematyczna (Klasy) Klasyfikacja tematyczna w oknie dialogowym Klasy jest używana aby zdefiniować: kolor lini, wypełnienia, symbologie, typ lini, typ wypełnienia dla warst wektorowych lub klas tematycznych warstw wektorowych. Aby uruchomić okno dialogowe Klasy należy kliknąć dwa razy na nazwę warstwy w oknie dialogowym Warstwy lub kliknać na przycisku klasyfikacji Warstw po wcześniejszym wybraniu warstwy w oknie dialogowym Warstwy. Klasy tematyczne w oknie dialogowym Klasy Klasy tematyczne w widoku mapy Okno dialogowe Klas Okno dialogowe Klasy zawiera następujące funkcje: 121

122 Okno dialogowe Klasy Pole: Ustawia pole danych dla klasyfikacji z tabeli atrybutów warstwy. Po wybraniu pola klasy zostają automatycznie utworzone na podstawie wybranego typu. Metoda: Ustawia metodę klasyfikacji. Bez klasyfikacji: Sortuje każdą pozycję do klasy <inne>. Wartości unikalne: Tworzy klasy na podstawie unikalnych wartości pól danych. Modulo: Tworzy klasy z użyciem operatora modulo. Podział naturalny: Klasy zawierają różną ilość pozycji. Klasy są tworzone na podstawie wartości granic pól. Równa ilość: Klasy zawierają taką samą ilość elementów. Równy przedziały: Tworzy klasy o identycznych przedziałach pomiedzy wartością minimalną i maksymalną pola. Zadany przedział: Tworzy zadaną ilość klas pomiędzy minimalną i maksymaolną wartością pola. Rozkład normalny: Tworzy klasy o takich samych przedzialach pomiedzy średnią -2*odchylenia średnią +2* odchylenia pola. Klasa centralna będzie zawierała elementy z wartościami średnimi. Menu Paleta: Otwiera okno dialogowe Paleta aby wybrać kolor palety, który bedzie zastosowany do klasy tematyczej. Okno dialogowe Paleta kolorów 122

123 Zastosowana paleta Pomarańczowa przy podziale na klasy tematyczne Nowa klasa: Wstawia nową klasę. Usuń klasę: Usuwa wybraną klasę. Wczytaj: Otwiera okno dialogowe Plik aby wczytać ustawienia tematyczne i klasy zapisane w pliku CLS Zapisz: Otwiera okno dialogowe Plik aby zapisać ustawienia tematyczne i klasy w pliku CLS Ustaw - Ustawia ilość klas. Ustawia przedziały w przypadku zadanej metody tworzenia przedziałów. Lista obsługi w oknie dialogowym Klasy Okno dialogowe klasy zawiera poniższą listę obsługi: Obszar obsługi list w oknie dialogowym Klasy oznaczony czerwoną ramką Kolor lini Klikniecie w wiersz: Otwiera paletę kolorów aby ustawić kolor lini. 123

124 Paleta kolorów lini. Kliknij w nagłówku : Ustawia kolor lini dla wszystkich klas poniżej aktualnej (aktywnej) klasy według koloru lini wybranej klasy. Przeciągnij: Przeciagnij aktualny kolor warstwy aby ustawić go w zaznaczonych klasach. Kolor wypełnienia Kliknij w wiersz: Otwiera paletę kolorów aby ustawić kolor wypełnienia. Kliknij w wiersz: Otwiera Wypełnij palety kolorów, aby ustawić kolor wypełnienia. Paleta kolorów wypełnienia Kliknij w nagłówku : Ustawia kolor wypełnienia dla wszystkich klas poniżej aktualnej (aktywnej) klasy według koloru wypełnienia wybranej klasy. Przeciągnij: Przeciagnij aktualny kolor wypełnienia aby ustawić go w zaznaczonych klasach. Symbol 124

125 Kliknij w wiersz: Otwiera okno dialogowe Symbol aby wybrać symbol reprezentujący obiekty punktowe danej klasy. W przypadku wybrania pola null (Bitmap 0) symbol nie jest wyświetlany. Okno dialogowe Symbol Kliknij w nagłówku : Ustawia symbol dla wszystkich klas poniżej aktualnej (aktywnej) klasy według symbolu wybranej klasy. Przeciągnij: Przeciagnij aktualny symbol aby ustawić go w zaznaczonych klasach. Typ lini Kliknij w wiersz: Wybierz typ llini.w przypadku wyboru pola null (Bitmapa 0) linie nie zostaną wyrysowane. Okno dialogowe typ lini Kliknij w nagłówku : Ustawia styl lini dla wszystkich klas poniżej aktualnej (aktywnej) klasy według typu lini wybranej klasy. Przeciągnij: Przeciagnij aktualny typ lini aby ustawić go w zaznaczonych klasach. Typ wypełnienia Kliknij w wiersz: Wybierz typ wypełnienia.w przypadku wyboru pola null (Bitmapa 0) wypełnienie nie zostanie zastosowane. 125

126 Okno dialogowe wypełnienie pliku Kliknij w nagłówku : Ustawia styl wypełnienia dla wszystkich klas poniżej aktualnej (aktywnej) klasy według typu wypełnienia wybranej klasy. Przeciągnij: Przeciagnij aktualny typ wypełnienia aby ustawić go w zaznaczonych klasach. Tekstura Kliknij w wiersz: Otwiera menu kontekstowe Tekstura w celu wybrania tekstury wypełnienia. W przypadku wybrania opcji Brak tekstura nie będzie zastosowana. Meny kontekstowe wybór Tekstury 126

127 Wybrana tekstura Las dla warst tematycznych w widoku mapy Kliknij w nagłówku : Ustawia teksturę dla wszystkich klas poniżej aktualnej (aktywnej) klasy według tekstury wypełnienia wybranej klasy. Przeciągnij: Przeciagnij aktualną teksturę aby ustawić ją w zaznaczonych klasach. Tekstury rastrowe nie mogą być używane w momencie gdy wygladzanie wektorów jest włączone (Ustawienia > zakładka Mapa) Wartości Kliknij w wiersz: Otwiera okno dialogowe Klasy aby ustawić zasięg wartości, etykiet, skalę wyświetlania oraz skalę etykiet dla wybranej klasy. 127

128 Ustawienia warstw tematycznych Okno dialogowe Klasy Wartość: Wartość komórki wybranego pola danych dla tematycznej klasyfikacji. Etykieta: Domyślnie pokazuje wartość tekstową słownika kodów (jeśli istnieje) i liczbę obiektów w klasie. Wyświetla się w legendzie drukowanej mapy. Skala wyswietlania: Umożliwia zdefiniowanie skali dla aktualnej klasy tematycznej. Domyślnie ustawione jest 1:0, wyświetla tematyczne klasy we wszystkich skalach. Skala etykiety: Umożliwia zdefiniowanie skali etykiet dla aktualnej klasy tematycznej. Domyślnie ustawione jest 1:0, wyświetla etykiety tematyczne klasy we wszystkich skalach. Właściwości atrybutów Funkcje: tabeli atrybutów, pól tabeli,definicji pól atrybutów i edycji atrybutów dostępne są w oknie dialogowym Rekord. Okno dialogowe Rekord jest także używane do przeglądania, kasowania, filtrowania, sortowania atrybutów warstwy lub pojedyńczej tabeli danych bez geometrii, wyswietlenia właściwości geometrycznych, pokazania obiektów w widoku mapy, zmiany istniejących współrzędnych punktu do aktualnej pozycji GPS, kopiowania i wydruku atrybutów i raportu powierzchni (funkcja dostępna tylko w wersji Desktop). Możesz zmienic widok aktywnego rekordu pomiędzy widokiem listy a widokiem drzewa (wymagane w przypadku stosowania tabeli powiązanych). Okno dialogowe Rekord 128

129 Okno dialogowe Rekord Okno dialogowe Rekord zawiera następujące funkcjie: Rozwijana lista: Wybór tabeli danych. Rozwijana lista w oknie dialogowym Rekord Możesz dodać pojedyńczą tabelę danych do aktualnego projektu mapowego DigiTerra Explorer poprzez narzędzie dodaj warstwę w menu Plik oraz w oknie dialogowym Warstwy. Poziomy pasek przewijania: Wybór rekordu. Wybór rekordu 12/18 oznacza, że oglądasz dwunasty rekord z całkowitej liczby osiemnastu rekordów. Użycie paska przewijania w oknie dialogowym Rekord Nazwy pól: Kliknij w pole nazwy danych aby otworzyć okno dialogowe Pole danych. 129

130 Pola danych w tabeli atrybutów Wartości pola: Kliknij na wyświetlonej wartości pola aby zmodyfikować jego wartość lub wybrać nową wartośc ze słownika kodów. Wartości w tabeli atrybutów Menu Nowe pole: Dodaje nowe pole do aktualnej tabeli atrybutów. Nowy rekord: Dodaje nowy rekord do aktualnej tabeli atrybutów. Może być użyty jedynie do pojedynczej tabeli danych (bez geometrii). Usuń rekord: Usuwa aktywny rekord (który jest widoczny na liście) z aktualnej tabeli razem z powiązaną geometrią. Filtruj: Otwiera okno dialogowe Filtr aby móc filtrować rekordy w zależności od wymagań. Sortuj: Otwiera okno dialogowe Sortuj aby sortować rekordy na podstawie zawartości pól. Widok listy: Wyświtla aktywny rekord aktualnej tabeli atrybutów w widoku listy. Widok drzewa: Wyswitla aktywny rekord aktualnej tabeli atrybutów wraz z połączonymi rekordami (Relacja tabeli) w widoku drzewa. Geometria: Otwiera okno dialogowe Geometrii aby wyświetlić właściwości geometryczne aktywnego rekordu. Pokaż na mapie: Pokazuje geometrię aktywnego rekordu na mapie. 130

131 GPS zamiana punktu: Zmienia współrzędne (E i N) aktywnego rekordu warstwy punktowej na aktualną pozycję GPS. Kopiuj: Kopiuje zawartość aktualnej tabeli lub przefiltrowanych rekordów do schowka. Export: Otwiera okno dialogowe Plik dla eksportu tabeli danych aby zapisać aktualną tabelę lub przefiltrowane rekordy do pliku (TXT, XLS). Raport: Otwiera okno dialogowe Raport aby wydrukować zawartość aktualnej tabeli lub przefiltrowanych rekordów. Funkcja dostępna tylko w wersji Desktop. Raport powierzchni: Otwiera okno dialogowe Raport powierzchni aby wydrukować raport z pomiaru powierzchni wraz z załączoną mapą. Funkcja dostępna tylko w wersji Desktop. Okno dialogowe Filtruj Okno dialogowe Filtruj zawiera następujące funkcje: Okno dialogowe filtruj Wyczyść ustawienia filtrów - Wymazuje aktualne ustwienia filtrów. Możesz zobaczyć wszystkie przefiltrowane rekordy w oknie dialogowym Rekord pola danych: Wybierz pole danych aby utworzyć definicję filtra. Relacje: Wybierz operator relacji pomiędzy polami danych i wartościami. "=" Równy. "<>" Nierówny. "<" Mniejszy. "<=" Mniejszy lub równy. ">" Wiekszy. ">=" Większy lub równy. "[+]" Pole zawiera pole łącznika. "[-]" Pole NIE zawiera pola łącznika. Wartość: Wybierz istniejącą wartość z listy lub wprowadź wartość do definicji filtra. i: operator logiczny i. lub: operator logiczny lub. OK - Zatwierdza definicję filtra dla wybranej tabeli atrybutów. Przefiltrowane rekordy mogą zostać wyeksportowane przy użyciu okna dialogowego Warstwy jako nowa warstwa. 131

132 Okno dialogowe sortuj Okno dialogowe sortuj zawiera następujące funkcje: Okno dialogowe sortuj Wyczyść ustawienia sortowania - Wymazuje aktualne ustwienia sortowania. Możesz zobaczyć wszystkie przesortowane rekordy w oknie dialogowym Rekord pola danych: Wybierz pole danych aby przesortować tabelę danych według wybranych wartości. Relacje: Wybierz operator relacji pomiędzy polami danych i wartościami. Sortuj malejąco: Zaznacz okno aby przesortować dane w zależności od wartości w porządku malejącym. Domyślnie ustawiony jest porządek rosnący, a okienko pozostaje niezaznaczone. OK - Zatwierdza użycie definicji sortowania dla wybranej tabeli atrybutów. Okno dialogowe Pole danych Okno dialogowe Pole danych zawiera następujące ustawienia: Okno dialogowe Pole danych Usuń - Usuwa aktualne pole danych. 132

133 Nazwa: Pokazuje edytowalną nazwę pola danych. Alias: Pokazuje edytowalny alias pola danych. Domyślnie alias jest taki sam jak nazwa pola danych. Alias pola danych będzie wyświetlany w Widoku formularza (Rekord). Alias pola danych może być przechowywany w formacie pliku DigiTerra TAB i w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) w przypadku używania innych formatów. Domyślnie: Pole danych, które będzie domyślnie ustawione i wypełniane automatycznie przy każdorazowym tworzeniu rekordu (wypełnianiu tabeli atrybutów) lub przy zmianie geometrii obiektu. Zero: Wartość pola w przypadku tworzenia rekordu będzie równa zero. Kopiuj ostatnią wartość: Wartość tworzonego pola będzie kopia poprzedniej wartości rekordu. Kopiuj najbliższy: Wartość tworzonego pola będzie kopią najbliższej wartości rekordu obiektu. Zwiększ ostatnią wartość: Wartością tworzonego pola będzie wzrost wartości poprzedniego rekordu. Czas tworzenia: W polu danych zostaje wstawiony czas utworzenia rekordu (zgodnie z ustawieniami czasu w systemie operacyjnym). Czas GPS: Wartością pola będzie uniwersalny czas GPS uzupełniony w momencie zakończenia tworzenia obiektu przy pomocy GPS. Powierzchnia figury (m 2 ): Wartością pola będzie powierzchnia obiektu w metrach kwadratowych utworzonej/modyfikowanej geometrii. Powierzchnia figury (ha): Wartością pola będzie powierzchnia obiektu w hektarach kwadratowych utworzonej/modyfikowanej geometrii. Powierzchnia (zadana): Wartością pola będzie powierzchnia obiektu w aktualnych jednostkach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Obwód figury (m): Wartością pola będzie obwód obiektu w metrach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Obwód figury (km): Wartością pola będzie obwód obiektu w kilometrach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Obwód (wyliczony): Wartością pola będzie obwód obiektu w aktualnych jednostkach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Długość figury (m): Wartością pola będzie długość figury w metrach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Długość figury (km): Wartością pola będzie długość figury w kilometrach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Długość (wyliczona): Wartością pola będzie długość figury w aktualnych jednostkach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Odległość od poprzedniego obiektu: Wartością pola będzie odległość pomiędzy dwoma obiektami punktowymi lub wierzchołkami w aktualnych jednostkach utworzonej/modyfikowanej geometrii. Azymut: W polu danych zostaje wstawiona wartość azymutu utworzonej/modyfikowanej geometrii. Kurs GPS: Wartośćią pola będzie kąt aktualnej pozycji GPS w trakcie zbierania danych GPS. Prędkość (m/s): Wartością pola będzie obliczona, podczas pomiaru GPS, prędkość w m/s. Prędkość (użytkownika): Wartością pola będzie obliczona, podczas pomiaru GPS, prędkość w aktualnych jednostkach prędkości. Współrzędne E: Wartością pola będzie współrzędna X obiektu utworzonej/modyfikowanej geometrii. Współrzędne N: Wartością pola będzie współrzędna Y obiektu utworzonej/modyfikowanej geometrii. Szerokość: Wartością pola będą współrzędne szerokości geograficznej utworzonej/modyfikowanej geometrii. Długość: Wartością pola będą współrzędne długości geograficznej utworzonej/modyfikowanej geometrii. Wysokość: Wartością pola będzie wysokość utworzonej/modyfikowanej geometrii. Wysokość nad elipsoidą: Wartością pola będzie wysokość ponad elipsoidą utworzonej/modyfikowanej geometrii. Satelity użyte: Wartością pola będzie aktualna (w momencie pomiaru/zapisu pozycji GPS) lub średnia liczba satelitów użytych podczas zbierania danych GPS. Satelity śledzone: Wartością pola będzie aktualna (w momencie pomiaru/zapisu pozycji GPS) lub średnia liczba satelitów śledzonych podczas zbierania danych GPS. Wartość PDOP: Wartością pola będzie aktualna (w momencie pomiaru/zapisu) lub średnia wartość PDOP podczas zbierania danych GPS. 133

134 Współczynnik korekcji różnicowej: Stosunek różnicowej i nieróżnicowej pozycji DGPS fix podczas zbierania danych. Pewność pomiaru: Wartość pewności pomiaru wyliczony z wartości PDOP podczas pomiaru danych GPS. Zakres pomiaru: Limit pewność obliczony z wartości powierzchni. Identyfikator pomiaru: Wartością pola będzie unikalny identyfikator mierzonego obiektu. Pole wymagane w czasie zbierania atrybutów dla wierzchołków w warstwie informacyjnej punktowej. Identyfikator pomiarowy (GUID): Wartością pola będzie unikalny identyfikator GUID mierzonego obiektu. Pole wymagane w przypadku gdy dane w terenie zbierane są przez kilka różnych osób (zamiast pola identyfikator pomiaru). Pole wymagane w czasie zbierania atrybutów dla wierzchołków w warstwie informacyjnej punktowej. Użytkownik: Wartością pola będzie nazawa loginu użytkownika dla modułu LOGIN (Moduł LOGIN jest opcjonalny i może zostać zainstalowany jako dodatek w programie DigiTerra Explorer) MM6 Temperatura: Wartością pola będzie temperatura wskazana przez czujnik odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6. MM6 Ciśnienie atmosferyczne: Wartością pola będzie ciśnienie atmosferyczne wskazane przez czujnik odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6. MM6 G-czujnik-X: Wartością pola będzie współrzędna X wskazana przez G-sensor odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6. MM6 G-czujnik-Y: Wartością pola będzie współrzędna Y wskazana przez G-sensor odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6. MM6 G-czujnik-Z: Wartością pola będzie współrzędna Z wskazana przez G-sensor odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6. MM6 E-kompas-X: Wartością pola będzie współrzędna X E-kompasu odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6 MM6 E-kompas-Y: Wartością pola będzie współrzędna Y E-kompasu odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6 MM6 E-kompas-Z: Wartością pola będzie współrzędna Z E-kompasu odbiornika MobileMapper 6. Funkcja dostępna tylko w odbiornikach MobileMapper 6 Ustawienia wartości domyślnych pól mogą być przechowywane w formacie pliku DigiTerra TAB i w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) w przypadku używania innych formatów plików. Typ: pokazuje typ danych pola. Logiczny: Wartość logiczna (prawda/fausz), długość 1 bajt. Bajt: Wartość całkowita, długość 1 bajt. Zakres wartości: Liczba całkowita: Liczba całkowita, dlugość 2 bajty. Zakres wartości:: Liczba całkowita długa: Liczba całkowita, długośc 4 bajty. Zakres wartości: Liczba zmiennoprzecinkowa: Wartość realna, 4 bajty długości, do 7 miejsc po przecinku. Liczba zmiennoprzecinkowa podwójna: Wartość realna, 8 bajtów długości, do 15 miejsc po przecinku. Data: Data, długość 4 bajty z precyzją minutową. Czas: Data, długość 8 bajtów z sekundową precyzją 1/ Tekst: Pole tekstowe bez limitu wielkości. Maksymalna wielkośc pola tekstowego wynosi 254 znaków w formacie pliku DBF (dla plików ESRI Shape). Dokument: Ten typ pola przechowuje ścieżkę lub URL obiektu (zdjęcie, dźwięk, dokument) przez użycie okna dialogowego Dokument.. Szerokość: Pokazuje liczbę znaków dla pola nazwy w przypadku zadanej wielkości formatu rekordu (DBF, TAB). Maksymalna długość pola nazwy wynosi 11 znaków w formacie pliku DBF (dla pliku ESRI Shape). Precyzja: Liczba miejsc po przecinku. 134

135 Reguła: Weryfikacja procedury przy każdej modyfikacji wartości pola. Żaden: Brak weryfikacji. Tylko do odczytu: Wartośc pola nie może być modyfikowana. Zalecane dla wyliczonych wartości pól. Niepuste: Komórka nie może być pusta. Wartości unikalne: Wartość komórek nie może się powtarzać, musi być unikalna w skali tabeli. Przedział: Wartość komórki musi zawierać się pomiędzy zadanym przedziałem (pomiędzy minimum i maksimum). Wartość określona: Wartością komórki musi być istniejąca wartość pola danych. Alias pola danych może być przechowywany w formacie pliku DigiTerra TAB i w pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP) w przypadku używania innych formatów. Góra - Przesówa pole danych do gory w oknie dialogowym Rekord. Dół - Przesówa pole danych w dół w oknie dialogowym Rekord. << - Pokazuje poprzednie pole danych. >> - Pokazuje następne pole danych. Lista: Tabela podstawiowych wartości statystycznych wszystkich pól z podziałem na klasy. Okno dialogowe Dokument Okno dialogowe Dokument używane jest do robienia zdjęć aparatem cyfrowym wbudowanym w urządzenie mobilne oraz do przechowywania ścieżki dostępu dla wykonanej fotografi w odpowiednim polu danych. Może także być wykorzystane w celu ręcznego dodania pliku do odpowiedniego pola danych oraz otwierania i czyszczenia podłączonego dokumentu. Okno dialogowe Dokument zawiera następuące opcje: Okno dialogowe Dokument Plik Dokumentu: pokazuje nazwę podłączonego pliku. Otwórz dokument - Otwiera wskazany (podłączony) dokument w odpowiedniej dla danego pliku aplikacji podglądowej. Wybierz dokument - Otwiera okno dialogowe Plik dla wybrania obiektu. 135

136 Uruchom Aparat Cyfrowy - Uruchamia wbudowany aparat i otwiera powiązaną aplikację do robienia zdjęć. Zrobione zdjęcie zostania zapisane obok pliku warstwy w ustawionym wcześniej katalogu. Okno dialogowe aparatu cyfrowego w odbiorniku MobileMapper 6 Wyczyść dokument - Czyści ścieżkę poprzednio podłączonego (zlinkowanego) dokumentu. Zamknij - Zamyka okno. Domyślna tabela atrybutów Domyślna tabela atrybutów dla nowo tworzonych warstw zawiera następujące pola danych: Domyślna tabela atrybutów dla nowo utworzonej warstwy w oknie dialogowym Rekord Możesz używać predefiniowanych szablonów tabeli atrybutów zamiast domyślej tabeli w trakcie tworzenia nowej warstwy. Okno dialogowe Nowa Warstwa Okno dialogowe Nowa Warstwa zawiera następujące opcje: 136

137 Okno dialogowe Nowa Warstwa Typ geometrii: Wybiera typ obiektów dla nowej warstwy. Domyślnie ustawiony jest typ warstwy powierzchniowej (poligon). Ustawienia domyślne można zmienić w oknie dialogowym Ustawienia > zakładka Mapa. Rodzaj kodowania: Wybiera metodę kodowania, która będzie użyta przy tworzeniu szablonu tabeli atrybutów. Domyślnie ustawione jest kodowanie ANSI. Można wybrać spośród następujących typów: ANSI UTF-8 UNICODE W przypadku używania plików ESRI Shape (.SHP) wybrana strona kodowania będzie przechowywana w formacie CPG. W przypadku zastosowaniaformatu warstwy wektorowej DigiTerra Map (.MAP), strona kodowa może być przechowywana automatycznie w pliku DigiTerra Tab (.TAB). Punkt: Warstwa z obiektami punktowymi. Linia: Warstwa z obiektami liniowymi. Poligon: Warstwa z obiektami powierzchniowymi (poligony). Użyj szablonu z tabelą atrybutów: Umożliwia użycie szablonu z tabelą atrybutów dla nowo tworzonej warstwy. Domyślnie jest odznaczone. Poprzednio użyty szablon: Wyświetla ostatnio używane szablony z tabelą atrybutów: Wyświetl - Otwiera folder katalogów aby wybrać istniejący szablon. Nowy szablon - Otwiera okno dialogowe Plik aby utwożyć nowy szablon tabeli atrybutów. OK - Zapisuje nową warstwę w zdefiniowanej ścieżce i tworzy tabelę atrybutów przez użycie wybranego szablonu. Szablon tabeli atrybutów Szablon tabeli atrybutów jest to predefiniowana struktura tabeli danych. Szablon może być wybrany w trakcie tworzenia nowej warstw dla zapewnienia ustawień/struktury pól danych w tabeli atrybutów nowej warstwy. Stosowanie szablonów umożliwia znaczne przyspieszenie procesu tworzenia nowej warstwy na potrzeby zbierania danych w terenie. Formatem pliku szablonu tabeli atrybutów jest DigiTerra TAB. Zdefiniowane szablony są przechowywane w katalogu Templates. Są dwa sposoby na utworzenie szablonów tabeli atrybutów: 137

138 1. Przez kliknięcie przycisku Nowy szablon w oknie dialogowym Nowa warstwa, 2. i przez narzędzie Nowa warstwa w menu Plik (lub w oknie dialogowym Warstwy) przez utworzenie pliku DigiTerra TAB w katalogu \Templates i dostosowanie pól danych w oknie dialogowym Zapis i oknie dialogowym Dane. Tworzenie szablonu w oknie dialogowym Nowa warstwa 138

139 Dodawanie nowych pól do nowego szablonu tabeli atrybutów Słownik kodów Słownik kodów jest plikiem tekstowym, który zawiera zestawy kodów dla odpowiedniego pola danych z tabeli atrybutów. Wartości zestawu kodów mogą być wyświetlone na rozwijanej liście jeśli plik słownika kodów (.CDT) jest ustawiony w oknie dialogowym Ustawienia > słownik kodów i posiada odpowiednią nazwę pola danych w bieżącej tabeli atrybutów, która jest równoznaczna z nazwą zestawu kodów. Podobnie jak w przypadku szablonu tabeli atrybutów, niewątpliwą zaletą słownika kodów jest znaczne przyspieszenie procesu zbierania danych podczas wypełniania formularza w terenie lub gdy chcesz użyć predefiniowanych kolorów wypełnienia mapowania tematycznego. 139

140 Korzystanie z zestawu kodów słownika w czasie zbierania danych do formularza Plik słownika kodów (.CDT) Za pomocą słownika kodów w trakcie procesu uzupełniania atrybutów użytkownik może dostosować wartości pola danych. Podczas edycji pliku.cdt należy zwracać uwagę na: Wprowadź nazwę pola danych po znaku # lub $ w wierszu. Nazwa pola nie powinna zawierać spacji, kropek i znaków z przecinkami. DigiTerra nie wyświetli kodów obok znaków # lub $ w module widok formularza. Kody mogą zostać wyświetlone tylko w widoku listy lub drzewa. Ten sam zestaw kodów może być użyty dla kilku pól jeśli oddzielimy nazwy pól przecinkami. Znak # definiuje numeryczny, a znak $ tekstowy zestaw kodów. Za kodami powinny znajdować się możliwe wartości (opis), a następnie połączone kolory, elementy są oddzielone tabulatorami. Kolory muszą zostać wprowadzone poprzez użycie 0x a następnie koloru kodu. Specyfikacja powinna być zamknięta przez pusty wiersz lub wiersz, który nie zaczyna się od wartości liczbowej. Połącz z następnym przez # lub $ wpisując 99. Numeryczne ustawienie kodów: # Powierzchnia_gleby 1 < 20 cm 0xc0ffc cm 0x9bff9b cm 0x67ca cm 0x > 100 cm 0x

141 9 Water or N/A 0x8080FF Typ danych pola, w przypadku którego używamy kodów numerycznych może zostać ustawiony jako liczbowy lub tekstowy. W przypadku używania typu pola Tekst(N) dla kodu numerycznego ustawione pole przechowywać będzie zawartość tekstową. W przypadku korzystania z numerycznego typu pola, pole będzie przechowywać tylko kod. Zastaw kodów dla pola "Powierzchnia_gleby" w widoku formularza. Zestaw kodów tekstowych: $ Gatunki_drzew POT Populus tremula 0x80ffff ACP Acer pseudoplatanus 0x90c060 PIM Pinus mugo 0xff80c0 ULG Ulmus glabra 0xffc0e0 SAS Salix spec. 0x70a0d0 Typ danych pola, który korzysta z kodów tekstowych musi być tekstowy, numeryczny typ pola nie może być używany dla zestawów kodów tekstowych! Zastaw kodów dla pola "Powierzchnia_gleby" w widoku formularza Generalne kroki prowadzące do edycji zestawu kodów: 141

142 Otwórz okno dialogowe Rekord i kliknij wartość, która chcesz edytować Kliknij i przytrzymaj stylus na kodzie, który chcesz edytować Wybierz opcję z menu kontekstowego aby edytować wybrany kod 142

143 Menu kontekstowe edytora zestawów kodów Dodaj nowy kod: Otwiera okno dialogowe Dodaj nowy kod w celu wprowadzenia kodu i nazwy (oddzielone spacją). Edytuj kod: Otwiera okno dialogowe Edycji nazwy w celu edycji nazwy wybranego kodu. Usuń kod: Usuwa wybrany kod. Scieżka bieżącego słownika kodu może być przechowywana w formacie pliku DigiTerra Explorer Map (.EXP). Sugerowane jest aby słownik kodów przechowywać w tym samym katalogu co pliki projektu i warstwy. Relacje tabeli Oprogramowanie DigiTerra Explorer umożliwia tworzenie projektów mapowych z relacjami tabeli atrybutów. Użycie powiązanych tabeli jest konieczne np. do zbierania danych odnośnie kilku różnych gatunków drzew w wydziale leśnym, zbierania różnych danych z kilku profili geologicznych w jednym miejscu itp. Aby móc zbierać dane w tych przypadkach niezbędne jest użycie głównej (rodzimej) tabeli i jednej (lub wiecej) tabeli powiązanej (tzn. dziecka) (related (child) table) z jednym kluczowym polem danych (key data field) w każdej tabelii aby połączyc tabelę główną (rodzic) z powiązaną (dziecko). Definicja tabeli rodzica: Tabela rodzica z trzema kluczowymi polami danych W tabeli rodzica integrujące pola kluczowe powinny zawierać następujące wartości: w polu danych Domyślene zwiększ ostatnią wartość, w polu Typ Liczba całkowita długa (4). Sugerowane jest aby dla pola kluczowego używać reguły Tylko do odczytu. 143

144 Definicje pól kluczowych w tabeli rodzica 144

145 Definicja tabeli powiązanej (dziecka): Tabele powiązane (dzieci) z tymi samymi polami kluczowymi W tabeli powiązanej (dziecko) muszą być użyte te same nazwy i typy pól danych co w tabeli głównej (rodzica). Jedyną róznicą są ustawienia domyślne: Kopiuj ostatnią wartość. Sugerowane są także ustawienia Tylko do odczytu dla każdego pola kluczowego w tabeli powiązanej. 145

146 Definiowanie pól kluczowych w tabelach powiązanych (dzieci) Aby zbudować relacje pomiedzy tabelą główną (rodzicem) i tabelami powiązanymi (dziećmi) należy wybrać pole kluczowe tzw. pole łączące w każdej tabeli powiązanej w oknie dialogowym Źródło. 146

147 Wybrane pola łączące dla tabeli powiązanych (dzieci) w oknie dialogowym Źródło Przed rozpoczęciem zbierania danych przy uzyciu tabeli powiązanych aby wyświetlic nowy pomiar należy ustawić widok Drzewa w oknie dialogowym Ustawienia >zakładka Rekord, a następnie zapisać projekt mapy jako plik DigiTerra Explorer Map (.EXP). 147

148 Wybranie opcji widoku Drzewa w zakładce Rekord dla tabeli powiązanych Modół widoku Drzewa podczas zbierania danych Okno dialogowe Rekord pojawia się w widoku Drzewa po utworzeniu geometrii 148

149 Kliknij na nazwie tabeli powiązanej, aby dodać nowy rekord Nowo dodane rekordy w tabeli powiązanej (dziecko) Układ odniesienia/odwzorowania (Projections and Datums) Ten rozdział instrukcji omawia w jaki sposób DigiTerra Explorer obsługuje układy odwzorowania i odniesienia. DigiTerra zawiera cc układów odwzorowania i 12 typów układów odniesienia, które moga być łatwo dostosowane w okne dialogowym Projekcja Użytkownika lub w edytowalnym pliku Grid.txt, który znajduje się w następujących katalogach: Plik parametrów odwzorowania/odniesienia: Grid.txt Ścieżka: Wersja Desktop: $INSTDIR\Grid.txt Wersja Mobile: $SDCARD\BIN\Grid.txt Ustawienia projekcji są jednym z najistotniejszych parametrów w projekcie mapowym DigiTerra Explorer. Ustawienia te musza być zdefiniowane dla każdej nowej mapy w oknie dialogowym Nowa mapa przez klikniecie przycisku na, którym wyświetlona jest nazwa projekcji. 149

150 Okno dialogowe nowej mapy Okno dialogowe Nowej mapy zawiera następujące funkcje: Precyzja mapy: Ustawienie precyzji wyświetlania współrzędnych widoku mapy. Przycisk układu odwzorowania: Pokazuje aktualną projekcje. Kliknij na przycisk w celu otwarcia okna dialogowego Wyboru odwzorowania OK - Tworzy nowy projekt mapy. Wybrany układ odwzorowania może zostać zmieniony dla pustego projektu mapy w oknie dialogowym Ustawienia > zakładka GPS tab > Projekcja. Ustawienia układu odwzorowania nie powinny być zmieniane w przypadku istniejących projektów mapowych (dla warst rastrowych lub wektorowych), ponieważ DigiTerra Explorer nie może przeliczyć układu odniesienia istniejącej warstwy na inny układ. Okno dialogowe Wybierz odwzorowanie Okno dialogowe Wybierz odwzorowanie zawiera następujace ustawienia: Okno dialogowe Wybierz odwzorowanie wyświetla dostępne odwzorowania w menu widoku drzewa: Region > Państwo > układ odwzorowania. 150

151 Okno dialogowe Wybierz odwzorowanie: Region > Państwo > układ odwzorowania > odniesienie Nowy - Otwiera okno dialogowe Projekcja użytkownika aby dostosować wybrany układ do potrzeb użytkownika. Oblicz - Otwiera okno dialogowe Oblicz umożliwiające obliczenie różnicy pomiędzy dwoma układami dla jednego punktu referencyjnego w układzie WGS

152 Okno dialogowe Dostosowanie odwzorowania Okno dialogowe Dostosowanie odwzorowania zawiera następujące ustawienia: Okno dialogowe Dostosowanie odwzorowania Typ: Wybierz typ projekcji (algorytm). Geograficzne Odwzorowanie stereograficzne Mercator Poprzeczne Mercatora Skośne Mercatora Skośne Mercatora-Hotine Konforemne stożkowe Lamberta Stereograficzne-Hungarian Walcowe-Hungarian Odwzorowanie ujednolicone-hungarian Walcowe-Swiss Romania TransDat 2009 Parametry odniesienia Sferoida (a, 1/f): Półpoś, Odwrócony stosunek spłaszczenia. Przesunięcie (dx, dy, dz): Przesunięcie DX, DY, DZ do parametrów WGS84 w metrach. Rotacja (rx, ry, rz): Rotacja RX, RY, RZ do parametrów WGS84 w sekundach. Skala: Współczynnik skali. Parametry odwzorowania Połudn. Pocz. (la0): Oryginalna długość geograficzna w stopniach. Równol. Pocz. (fi0): Oryginalna szerokość geograficzna w stopniach. 1-szy Równol. fi1): Pierwszy równoleżnik w stopniach. 2-gi Równol. (fi2): Drugi równoleżnik w stopniach. Skala (m): Współczynnik skali. Skala jednostki: Wartość skali jednostki (zawierająca wartość jednostek w metrach). Współ. Pocz. (fe, fn): False easting, False nothing. Zmodyfikowane parametry odniesienia i odwzorowania są przechowywane w archiwum Windows i w DigiTerra Explorer Map (.EXP) / DigiTerra Map Pack (.DMP) (nie w pliku tekstowym Grid.txt). 152

153 Okno dialogowe Oblicz Okno dialogowe Oblicz służy do liczenia różnicy pomiędzy dwoma układami odwzorowania na podstawie jednego punktu referencyjnego współrzędnych WGS84.. Okno dialogowe Oblicz Okno dialogowe Oblicz zawiera następujące funkcje: GPS - Przejmuje aktualne współrzędne GPS jako pozycje referencyjną. Szerokość: Wprowadź współrzędne szerokości geograficznej punktu referencyjnego WGS84. Długość: Wprowadź współrzędne długości geograficznej punktu referencyjnego WGS84. Wysokość powyżej elipsoidy: Wysokość powyżej elipsoidy. Odwzorowanie: Pokazuje aktualne odwzorowanie. Współrzędna E: Wskazuje współrzędne E WGS84 punktu referencyjnego aktualnej pozycji. Współrzędna N: Wskazuje współrzędne N WGS84 punktu referencyjnego aktualnej pozycji. Współrzędna wysokości: Wskazuje wysokość WGS84 punktu referencyjnego aktualnej pozycji. dx: Wskazuje różnicę w poziomie pomiedzy aktualnym i kolejno wybranym odwzorowaniem dla tego samego punktu referencyjnego (ze współrzędnymi WGS84). dy: Wskazuje różnicę w wysokości pomiedzy aktualnym i kolejno wybranym odwzorowaniem dla tego samego punktu referencyjnego (ze współrzędnymi WGS84). OK - Zamyka okno dialogowe Oblicz aby wybrać inne odwzorowanie w w oknie dialogowym wybór odwzorowania Falowanie geoidy DigiTerra Explorer oblicza wysokośc na dwa sposoby: 1. Wysokość ponad elipsoidę. Jest to ustawienie domyślne. 2. Wysokość nad poziomem morza jeśli falowanie geoidy jest określone poprzez użycie pliku - falowania geoidy. Aby określić odpowiednie wartości w polu przesunięcia w oknie dialogowym Pomiar GPS konieczne do prawidłowego obliczenia wysokości konieczne jest aby zrobzumieć jak DigiTerra Explorer oblicza wysokości. Odbiorniki GPS przesyłają informację o wysokości anteny za pośrednictwem zdania $GPGGA protokołu NMEA. Jest to wysokość względna do średniego poziomu morza. Wiele odbiorników GPS wysyła także informacje o falowaniu geoidy w metrach poprzez to samo zdanie $GPGGA. Falowanie geoidy jest to odległość pomiędzy geiodą a elipsoidą. Następnie DigiTerra Explorer oblicza sumę wysokości anteny GPS (względem poziomu morza) i falowania 153

154 geoidy aby obliczyć wysokość elipsoidalną (wysokośc powyżej elipsoidy), która jest potencjalnie przechowywana jako wartość wysokości. Tak więc od wiadomości $GPGGA, DigiTerra Explorer oblicza wysokość powyżej elipsoidy na podstawie poniższego wzoru: Wysokość powyżej elipsoidy = Główna wysokość morza +/- wartość falowania geoidy Wartość wysokości nad elipsoidę jest zależna od używanego przez odbiornik GPS układu odniesienia, którym zwykle jest WGS84. Domyślną jednostką wysokości nad elipsoidą są metry. W przypadku gdy używany jest protokół TSIP w urządzeniach firmy Trimble, DigiTerra Explorer otrzymuje wysokości powyżej elipsoidy bezpośrednio z GPS. W konsekwencji, nie jest potrzebne wyliczanie wartości wysokości przez program DigiTerra Explorer. Aby przechowywać właściwe wartości wysokości, konieczne jest aby zapewnić dodatkowe informacje niezbędne do przeprowadzenia wyliczeń przez program. Offset wysokościowy: należy podać wysokośc anteny GPS nad powierzchnią ziemi.. Na podstawie wprowadzonej wartości oprogramowanie obliczy prawidłową wysokość GPS przy powierzchni ziemi. Domyślnie ustawione jest offset (wysokośc anteny): - 1,5 metra. Falowanie geoidy Plik falowania geoidy zawiera informacje o wartości rozdzielenia (dystansu pomiędzy geoidą i elipsoidą) dla aktualnej długości i szerokości geograficznej pozycji GPS. DigiTerra Explorer odejmuje falowanie geoidy od wysokości elipsoidalnej aby obliczyć wartość wysokości. Wynikiem jest wysokość nad poziom morza lub wysokość prostokątna. Falowanie geoidy jest wartością ujemną w przypadku gdy geoida leży poniżej elipsoidy. Plik falowania geoidy opiera się na oficjalnym Modelu Grawitacyjnym Ziemi (EGM2008) 2.5 Minute Geoid Heights (został on opublikowany przez U.S. National Geospatial-Intelligence Agency (NGA) EGM Development Team.) Model EGM2008 Plik falowania geoidy może zostać ściągnięty do aplikacji DigiTerra Explorer poprzez następujący link: Plik należy skopiować i rozpakować do folderu \BIN obok pliku DTExp.exe. Geoidund.rar zawiera następujące pliki: geoidund.dat geoidund.ers geoidund.hdr 154

155 Dostosowane siatki rastra (bardziej dokładne) mogą być użyte przez zastąpienie pliku geoidund.dat nowym plikiem rastrowym header: geoidund.hdr. W przypadku używania pliku dostosowanej siatki należy skopiować lub wyliczyć kolejne wartości na podstawie pliku geoidund.ers (wartość pliku header = wartości pliku ERS): EastMin = Eastings EastMax = Eastings + NrOfCellsPerLine * Xdimension EastSize = Xdimension NorthMin = Northings - NrOfLines * Ydimension NorthMax = Northings NorthSize = Ydimension Oryginalny geoidund.ers (wartości pliku ERS): DatasetHeader Begin DataFile = "geoidund.dat" DataSetType = ERStorage DataType = Raster ByteOrder = LSBFirst Commnet = "Geoid undulation 2.5 x 2.5 min global" CoordinateSpace Begin Datum = "WGS84" Projection = "Geographic" CoordinateType = EN Rotation = 0:0:0.0 CoordinateSpace End RasterInfo Begin CellType = IEEE4ByteReal CellInfo Begin Xdimension = Ydimension = CellInfo End NrOfLines = 4321 NrOfCellsPerLine = 8642 RegistrationCoord Begin Eastings = Northings = 90 RegistrationCoord End NrOfBands = 1 RasterInfo End DatasetHeader End Oryginalny geoidund.hdr (wartości pliku header): // Geoid Undulation Matrix // Format: 4 or 8 byte floating point, little endian encoding // Data Order: rows from eastmin to eastmax, columns from northmax to northmin EastMin= EastMax=360 EastSize= NorthMin=-90 NorthMax=90 NorthSize= Header=0 DataSize=4 Dimension=1 NullValue=0 Wspierane formaty danych DigiTerra Explorer wspiera następujące formaty danych: formaty Map i projektów mapowych formaty warstw Wektorowych formaty warstw Rastrowych formaty Tekstowe i tabelaryczne Formaty Map i projektów mapowych = new feature Basic Advanced Professional Supported map and mapping project formats DigiTerra Explorer Map (.EXP) 155

156 DigiTerra Map Pack (.DMP) Humgarian Digital Base Map (.DAT) OpenGIS KML Map file (.KML) OpenGIS GML Map file (.GML) ArcPad Map file (.APM) Formaty warst wektorowych = new feature Basic Advanced Professional Supported native vector layer formats (read & write) DigiTerra (.MAP) ESRI Shape (.SHP) Mapinfo Interchange (.MIF/MID) Microstation (.DGN) AutoDesk (.DXF) GPS logfile (.LOG) Coordinates (point) (.CRD) Coordinates (shape) (.DAT) Atlas GIS (.BNA) Dostępne formaty plików UNICODE: ESRI Shape z plikiem.cpg DigiTerra.MAP (dane Unicode mogą być przechowywane w formacie.tab) Format warstw rastrowych = new feature Basic Advanced Professional Supported raster layer formats JPEG file (.JPG) JPEG2000 file (.JP2) Er-Mapper Wavelet (.ECW) Tagged Image file (.TIF) DigiTerra Raster (.RAS) ESRI Raster (.BIL) ERDAS (.LAN) Er-Mapper (.ERS) Paintbrush (.PCX) Lizardtech MrSID (.SID) - available only in the desktop version Windows (.BMP) Następujące algorytmy kompresji są wspierane przez format (.TIF):CCITT3, PackBits. Metody kompresji nieobsługiwane: LZW, CCITT4, Inflate ZIP. Formaty tekstowe i tabelaryczne = new feature Basic Advanced Professional Supported text and tabular formats AGROCOM Agro-Map (point) (.ANL) AGROCOM Agro-Map (area) (.GRN) 156

157 dbase (.DBF) DigiTerra (.TAB) Report (.HTML) Excel files (.XLS) Text files (.TXT) Leica Total Station Data file (.MDT) Inne formaty plików Pliki ESRI map projection metadata (.PRJ): zaleca się (ale nie jest to konieczne) aby pliki shape ESRI posiadały przypisany plik projekcji mapy. DigiTerra Explorer tworzy taki plik dla każdej nowo utworzonej lub eksportowanej warstwy w formacie shape (.SHP). Pliki ESRI map projection metadata (.CPG): pliki powiązane z plikami shape ESRI, które przechowują ustawienia tabeli atrybutów warstw. Pliki słownika kodów DigiTerra (.CDT): wymagane aby móc użyć ustawienia kodów dla atrybutów danych. Domyślny słownik kodów (General.cdt) może być użyty dla nowo utworzonego projektu mapy. Pliki klas DigiTerra Explorer (.CLS): zalecany do stosowania w tematycznych definicjach klasyfikacji dla warstwy wektorowej. Synchronizacja Okno dialogowe Synchronizacja jest używane aby ściągać, przesyłać lub synchronizować pliki pomiędzy wybranym folderem na urządzeniu mobilnym a komputerem typu Desktop. Możesz uzyskać dostęp do tego polecenia przez pulpit w pasku menu Plik > Synchronizacja, jak również na pasku narzędzi. z 157

158 Folder: Pokazuje aktualną ścieżkę. \ - Zmienia ścieżlę na ścieżkę katalogu głównego... Zmienia ścieźkę o jeden katalog wstecz. - Wybrane pliki do ściągnięcia. - - Wybrane pliki do załadowania. Ściągnij >> - Ściąga zaznaczone pliki z urządzenia mobilnego na komputer typu Desktop. << Wyślij - Wysyła zaznaczone pliki z komputera Desktop do urządzenia mobilnego. Synchronizuj - Synchronizuj wszystkie pliki pomiędzy urządzeniem mobilnym a komputerem typu Desktop we wskazanym folderze. Drukowanie Funkcja drukowania dostępna jest tylko w wersji Desktop oprogramowania DigiTerra Explorer. Można wydrukować widok mapy, atrybuty i raport pomiaru powierzchni poprzez domyslne Ustawienia wydruku i poprzez użycie trzech specjalnych okien dialogowych (widok mapy, atrybuty i raport pomiaru powierzchni) Okno dialogowe Ustawień wydruku Okno dialogowe Ustawień wydruku używane jest do wyboru drukarki, orientacji strony, rozmiaru papieru, który zostanie użyty do drukowania raportu/mapy. Jeżli użytkownik nie wybierze drukarki, program użyje drukarki domyślnej Windows. Poniższe okno dialogowe pojawia się po kliknieciu ikony Drukuj na pasku narzędzi lub w menu Plik, przycisku OK w oknie dialogowym Eksport tabeli, i kliknięcie OK w oknie dialogowym Drukuj raport pomiaru powierzchni. Drukarka Nazwa: Wybierz drukarkę z listy, która będzie użyta do wydruku raportu/mapy. Właściwości - Kliknij przycisk Właściowści aby uruchomić okno dialogowe dla wybranej drukarki. Papier Rozmiar: Użyj listy dostępnych rozmiarów papieru lub kopert aby wybrać odpowiedną wielkość wydruku. 158

159 Źródło: Użyj listy aby wybrać zródło. Orientacja Pionowa: Wybierz opcję pionowego drukowania aby wydrukować raport w standartowej orientacji listu. Pozioma: Wybierz opcję poziomego drukowania aby wydrukować raport w orientacji poziomej. Sieć : klinnij przycisk Sieć aby połączyć się z drukarką sieciową. Drukowanie mapy Możesz wydrukować widok mapy używając drukarki/plotera lub do pliku poprzez Ustawienia wydruku oraz okno dialogowe Drukuj. Do funkcji drukowania można dostać się poprzez menu Plik > Drukuj lub przez ikonę na pasku narzędzi. Okno dialogowe Drukuj mapę Okno dialogowe Drukuj mapę Skala wydruku = 1: Wprowadź wartość Skali wydruku dla widoku mapy, który ma być wydrukowany. Możesz podejrzeć na żywo w widoku mapy obszar, który będzie wydrukowany po ustawieniu Skali wydruku. Obszar wydruku jest oznaczony niebieską ramką w widoku mapy. Domyślnie ustawiona jest Skala wydruku 1: Możesz zmienić to, co znajdzie się wewnątrz obszaru wydruku (niebieska ramka w widoku mapy) przez użycie narzędzia Przesuń znajdującego się w menu Widok lub na pasku narzędzi. 159

160 Granice obszaru wydruku w widoku mapy Tytuł: Pole tekstowe, które zostanie wydrukowane na mapie jako tytuł. Domyślnie ustawiona jest nazwa projektu mapowego. Etykieta: Pole tekstowe, które zostanie wydrukowane na mapie jako etykieta mapy. Domyślnie jako etykieta ustawione są informacje o układzie odwzorowania mapy. Legenda wydruku: Opcjonalnie do wydruku można dołączyć legendę zawierająca klasy tematyczne. Możesz dostosować zawartość legendy mapy w oknie dialogowym Klasy/okno dialogowe Klasy oraz przez użycie opcji Identyfikacji (włącz/wyłacz) w oknie dialogowym Warstwy. Domyślnie nie jest ustawiona legenda mapy. Brak legendy: Mapa legendy nie zostanie umieszczona na wydruku. Legenda w górnym lewym rogu: Legenda mapy zostanie umieszczona w górnym lewym rogu wydruku. Legenda w górnym prawym rogu: Legenda mapy zostanie umieszczona w górnym prawym rogu wydruku. Legenda w dolnym lewym rogu: Legenda mapy zostanie umieszczona w dolnym lewym rogu wydruku. Legenda w dolnym prawym rogu: Legenda mapy zostanie umieszczona w dolnym prawym rogu wydruku. 160

161 Wydrukowana mapa Wydruk wektora: (punkty, linie, poligony, etykiety): Używa interfejsu graficznego Windows (GDI) w czasie wydruku. Opcja Wydruku wektora jest polecana do użycia jeśli użytkownik chce wydrukować tylko warstwy wektorowe/etykiety. Warstwy rastrowe, symbole rastrowe oraz przeźroczystość nie będą uwzględnione. Domyślnie ustawiony jest tryb Wydruku wektora. Wydruk rastra: (bitmapy, pełny zakres mapy): Wydruk pełnego zakresu mapy (zawierającego warstwy wektorowe i rastrowe oraz symbole). Rozdzielczość wydruku rastra (DPI): Ustawienie rozdzielczości wydruku w zależności od jakości wydruku. Domyślnie ustawione jest 200 dpi. Drukuj przez metaplik: Drukuje poprzez metaplik. Opcja szczególnie polecana w przypadku używania niektórych starszych drukarek. OK - Wysyła zawartość projektu do druku na wskazanej drukarce. Wydruk atrybutów Możesz wydrukować wybraną tabelę danych poprzez Drukowanie oraz okno dialogowe Raport. Do powyższych funkcji można dostać się przez Menu w oknie dialogowym Rekord: Menu > Raport. 161

162 Wybierz tabelę danych; otwórz Menu Opcja Raport w Menu 162

163 Okno dialogowe Wydruk raportu Okno dialogowe Wydruk raportu Tytuł: Pole tekstowe, które zostanie umieszczone w wydruku raportu jako tytuł. Domyślnie ustawiony jest Raport. Podtytuł: Pole tekstowe, zostanie umieszczone na wydruku raportu jako Podtytuł raportu. Domyślnie ustawiony jest: 'Klient: Pomierzył:'. Wydruk przez metaplik: Drukuje poprzez metaplik. Opcja szczególnie polecana w przypadku używania niektórych starszych drukarek. OK - Otwiera okno dialogowe Wydruku i wysyła projekt do wydruku na wybranej drukarce. Wydrukowany raport Filtr warunków może zostać użyty w przypadku funkcji wydruku raportu. 163

164 Wydruk raportu powierzchni Możesz wydrukowac raport powierzchni dla wybranego zapisu danych lub wybranego obiektu przez ustawienia Wydruku i okna dialogowego Wydruk raportu powierzchni. Do powyzszych funkcji można dostać się przez Menu w oknie dialogowym Rekord: Menu > Raport powierzchni. Wybierz tabelę danych i rekord; otwórz Menu Opcja raportu powierzchni w Menu 164

165 Okno dialogowe Wydruk raportu powierzchni Okno dialogowe wydruk raportu powierzchni Tytuł: Pole tekstowe, które zostanie wydrukowane w raporcie jako tytuł. Domyślnie ustawione jest: Raport pomiaru powierzchni. Zawartość: Pole tekstowe, które można dostosować w zależności od potrzeb. Domyślnie ustawione jest I. Informacje ogólne. Dostosowywalna część raportu: Pole tekstowe, które można dostosować w zależności od potrzeb. Możesz wydrukować wartości każdego pola danych, wybranego rekordu, poprzez użycie nazwy pola danych zawartej pomiedzy symbolami procent: %Nazwa pola% 165

166 Dostosowywalna część raportu powierzchni Mapa projektu: Dostosowywalne pole tekstowe. Domyślnie ustawione jest: II. Mapa pomiaru powierzchni z wierzchołkami. Współrzędne: Dostosowywalne pole tekstowe. Domyślnie ustawione jest: III. Mapa pomiaru powierzchni z wierzchołkami. Punkt oznaczony: Wprowadź numer porządkowy wierzchołka, który chcesz aby został zaznaczony na mapie symbolem flagi. Zaznaczony wierzchołek W momencie otwarcia okna dialogowego Wydruku raportu powierzchni zostają wyświetlone numery porządkowe i etykiety długości odcinków pomiedzy wierzchołkami. Numery porządkowe i długości wybranych obiektów powierzchniowych 166

Jak rozpocząć pracę? Mapa

Jak rozpocząć pracę? Mapa Jak rozpocząć pracę? SWDE Manager jest aplikacją służącą do przeglądania graficznych i opisowych danych ewidencji gruntów i budynków zapisanych w formacie SWDE (.swd,.swg,.swde). Pracując w SWDE Managerze,

Bardziej szczegółowo

Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu

Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu Instrukcja obsługi Aplikacja wizualizuje obszar projektu tj. Dorzecze Środkowej Odry będące w administracji Regionalnego Zarządu

Bardziej szczegółowo

Tworzenie nowego rysunku Bezpośrednio po uruchomieniu programu zostanie otwarte okno kreatora Nowego Rysunku.

Tworzenie nowego rysunku Bezpośrednio po uruchomieniu programu zostanie otwarte okno kreatora Nowego Rysunku. 1 Spis treści Ćwiczenie 1...3 Tworzenie nowego rysunku...3 Ustawienia Siatki i Skoku...4 Tworzenie rysunku płaskiego...5 Tworzenie modeli 3D...6 Zmiana Układu Współrzędnych...7 Tworzenie rysunku płaskiego...8

Bardziej szczegółowo

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Podstawowe informacje o skoroszycie Excel jest najczęściej wykorzystywany do tworzenia skoroszytów. Skoroszyt jest zbiorem informacji, które są przechowywane w

Bardziej szczegółowo

1. Opis okna podstawowego programu TPrezenter.

1. Opis okna podstawowego programu TPrezenter. OPIS PROGRAMU TPREZENTER. Program TPrezenter przeznaczony jest do pełnej graficznej prezentacji danych bieżących lub archiwalnych dla systemów serii AL154. Umożliwia wygodną i dokładną analizę na monitorze

Bardziej szczegółowo

Przed rozpoczęciem pracy otwórz nowy plik (Ctrl +N) wykorzystując szablon acadiso.dwt

Przed rozpoczęciem pracy otwórz nowy plik (Ctrl +N) wykorzystując szablon acadiso.dwt Przed rozpoczęciem pracy otwórz nowy plik (Ctrl +N) wykorzystując szablon acadiso.dwt Zadanie: Utwórz szablon rysunkowy składający się z: - warstw - tabelki rysunkowej w postaci bloku (według wzoru poniżej)

Bardziej szczegółowo

Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3

Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3 02-699 Warszawa, ul. Kłobucka 8 pawilon 119 tel. 0-22 853-48-56, 853-49-30, 607-98-95 fax 0-22 607-99-50 email: info@apar.pl www.apar.pl Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3 wersja 1.5 1. Opis Aplikacja ARSOFT-WZ3

Bardziej szczegółowo

Przewodnik Szybki start

Przewodnik Szybki start Przewodnik Szybki start Program Microsoft Word 2013 wygląda inaczej niż wcześniejsze wersje, dlatego przygotowaliśmy ten przewodnik, aby skrócić czas nauki jego obsługi. Pasek narzędzi Szybki dostęp Te

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1: Pierwsze kroki

Ćwiczenie 1: Pierwsze kroki Ćwiczenie 1: Pierwsze kroki z programem AutoCAD 2010 1 Przeznaczone dla: nowych użytkowników programu AutoCAD Wymagania wstępne: brak Czas wymagany do wykonania: 15 minut W tym ćwiczeniu Lekcje zawarte

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie. 1.1 Uruchamianie AutoCAD-a 14. 1.2 Ustawienia wprowadzające. Auto CAD 14 1-1. Aby uruchomić AutoCada 14 kliknij ikonę

1. Wprowadzenie. 1.1 Uruchamianie AutoCAD-a 14. 1.2 Ustawienia wprowadzające. Auto CAD 14 1-1. Aby uruchomić AutoCada 14 kliknij ikonę Auto CAD 14 1-1 1. Wprowadzenie. 1.1 Uruchamianie AutoCAD-a 14 Aby uruchomić AutoCada 14 kliknij ikonę AutoCAD-a 14 można uruchomić również z menu Start Start Programy Autodesk Mechanical 3 AutoCAD R14

Bardziej szczegółowo

Przewodnik Szybki start

Przewodnik Szybki start Przewodnik Szybki start Program Microsoft Access 2013 wygląda inaczej niż wcześniejsze wersje, dlatego przygotowaliśmy ten przewodnik, aby skrócić czas nauki jego obsługi. Zmienianie rozmiaru ekranu lub

Bardziej szczegółowo

dokumentacja Edytor Bazy Zmiennych Edytor Bazy Zmiennych Podręcznik użytkownika

dokumentacja Edytor Bazy Zmiennych Edytor Bazy Zmiennych Podręcznik użytkownika asix 4 Edytor Bazy Zmiennych Podręcznik użytkownika asix 4 dokumentacja Edytor Bazy Zmiennych ASKOM i asix to zastrzeżone znaki firmy ASKOM Sp. z o. o., Gliwice. Inne występujące w tekście znaki firmowe

Bardziej szczegółowo

Podstawowe czynnos ci w programie Word

Podstawowe czynnos ci w programie Word Podstawowe czynnos ci w programie Word Program Word to zaawansowana aplikacja umożliwiająca edytowanie tekstu i stosowanie różnych układów, jednak aby w pełni wykorzystać jej możliwości, należy najpierw

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA PORTALU SIDGG

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA PORTALU SIDGG INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA PORTALU SIDGG dla Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy 1. Uruchomienie aplikacji. a. Wprowadź nazwę użytkownika w miejsce Nazwa użytkownika b. Wprowadź hasło

Bardziej szczegółowo

Użycie przestrzeni papieru i odnośników - ćwiczenie

Użycie przestrzeni papieru i odnośników - ćwiczenie Użycie przestrzeni papieru i odnośników - ćwiczenie Informacje ogólne Korzystanie z ćwiczeń Podczas rysowania w AutoCADzie, praca ta zwykle odbywa się w przestrzeni modelu. Przed wydrukowaniem rysunku,

Bardziej szczegółowo

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Informacje ogólne Symbol jest przedstawieniem graficznym aparatu na schemacie. Oto przykład przekaźnika: Widok aparatu jest przedstawieniem graficznym

Bardziej szczegółowo

5.4. Tworzymy formularze

5.4. Tworzymy formularze 5.4. Tworzymy formularze Zastosowanie formularzy Formularz to obiekt bazy danych, który daje możliwość tworzenia i modyfikacji danych w tabeli lub kwerendzie. Jego wielką zaletą jest umiejętność zautomatyzowania

Bardziej szczegółowo

E-tourism mobile Instrukcja obsługi aplikacji mobilnej Spis treści Opis aplikacji/wymagania/menu główne Mapa GPS Informacje o POI/Trasach SOS Zarządzanie Plikami Ustawienia Kończenie pracy z aplikacją

Bardziej szczegółowo

Lokalna Platforma GIS w Gminie Nowe Miasto Lubawskie

Lokalna Platforma GIS w Gminie Nowe Miasto Lubawskie Lokalna Platforma GIS w Gminie Nowe Miasto Lubawskie 1 Spis treści 1. Interfejs użytkownika podstawowe funkcje i narzędzia mapy... 3 1.1. Drukowanie... 4 1.2. Zapisz do pdf... 5 1.3. Przesuwanie... 5 1.4.

Bardziej szczegółowo

I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu...

I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu... Kreator szablonów I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu... 7 a. Grafika... 7 b. Tekst... 7 c.

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi programu PowRek

Instrukcja obsługi programu PowRek Instrukcja obsługi programu PowRek środa, 21 grudnia 2011 Spis treści Przeznaczenie programu... 4 Prezentacja programu... 5 Okno główne programu... 5 Opis poszczególnych elementów ekranu... 5 Nowy projekt...

Bardziej szczegółowo

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Program PowerPoint dostarczany jest w pakiecie Office i daje nam możliwość stworzenia prezentacji oraz uatrakcyjnienia materiału, który chcemy przedstawić. Prezentacje

Bardziej szczegółowo

Windows XP - lekcja 3 Praca z plikami i folderami Ćwiczenia zawarte w tym rozdziale pozwolą na tworzenie, usuwanie i zarządzanie plikami oraz folderami znajdującymi się na dysku twardym. Jedną z nowości

Bardziej szczegółowo

Dlaczego stosujemy edytory tekstu?

Dlaczego stosujemy edytory tekstu? Edytor tekstu Edytor tekstu program komputerowy służący do tworzenia, edycji i formatowania dokumentów tekstowych za pomocą komputera. Dlaczego stosujemy edytory tekstu? możemy poprawiać tekst możemy uzupełniać

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt graficzny z metamorfozą (ćwiczenie dla grup I i II modułowych) Otwórz nowy rysunek. Ustal rozmiar arkusza na A4. Z przybornika wybierz rysowanie elipsy (1). Narysuj okrąg i nadaj mu średnicę 100

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie serwisów WMS w oprogramowaniu GEO-MAP

Wykorzystanie serwisów WMS w oprogramowaniu GEO-MAP Wykorzystanie serwisów WMS w oprogramowaniu GEO-MAP 1. Informacje ogólne WMS (Web Map Service) to opracowany przez OGC (Open Geospatial Consortium) międzynarodowy standard publikacji danych przestrzennych

Bardziej szczegółowo

Przewodnik Szybki start

Przewodnik Szybki start Przewodnik Szybki start Program Microsoft Publisher 2013 wygląda inaczej niż wcześniejsze wersje, dlatego przygotowaliśmy ten przewodnik, aby skrócić czas nauki jego obsługi. Pasek narzędzi Szybki dostęp

Bardziej szczegółowo

Tworzenie dokumentacji 2D

Tworzenie dokumentacji 2D Tworzenie dokumentacji 2D Tworzenie dokumentacji technicznej 2D dotyczy określonej części (detalu), uprzednio wykonanej w przestrzeni trójwymiarowej. Tworzenie rysunku 2D rozpoczynamy wybierając z menu

Bardziej szczegółowo

narzędzie Linia. 2. W polu koloru kliknij kolor, którego chcesz użyć. 3. Aby coś narysować, przeciągnij wskaźnikiem w obszarze rysowania.

narzędzie Linia. 2. W polu koloru kliknij kolor, którego chcesz użyć. 3. Aby coś narysować, przeciągnij wskaźnikiem w obszarze rysowania. Elementy programu Paint Aby otworzyć program Paint, należy kliknąć przycisk Start i Paint., Wszystkie programy, Akcesoria Po uruchomieniu programu Paint jest wyświetlane okno, które jest w większej części

Bardziej szczegółowo

ABC 2002/XP PL EXCEL. Autor: Edward C. Willett, Steve Cummings. Rozdział 1. Podstawy pracy z programem (9) Uruchamianie programu (9)

ABC 2002/XP PL EXCEL. Autor: Edward C. Willett, Steve Cummings. Rozdział 1. Podstawy pracy z programem (9) Uruchamianie programu (9) ABC 2002/XP PL EXCEL Autor: Edward C. Willett, Steve Cummings Rozdział 1. Podstawy pracy z programem (9) Uruchamianie programu (9) Obszar roboczy programu (10) o Pasek tytułowy (10) o Przyciski Minimalizuj

Bardziej szczegółowo

ECDL/ICDL CAD 2D Moduł S8 Sylabus - wersja 1.5

ECDL/ICDL CAD 2D Moduł S8 Sylabus - wersja 1.5 ECDL/ICDL CAD 2D Moduł S8 Sylabus - wersja 1.5 Przeznaczenie Sylabusa Dokument ten zawiera szczegółowy Sylabus dla modułu ECDL/ICDL CAD 2D. Sylabus opisuje zakres wiedzy i umiejętności, jakie musi opanować

Bardziej szczegółowo

I Tworzenie prezentacji za pomocą szablonu w programie Power-Point. 1. Wybieramy z górnego menu polecenie Nowy a następnie Utwórz z szablonu

I Tworzenie prezentacji za pomocą szablonu w programie Power-Point. 1. Wybieramy z górnego menu polecenie Nowy a następnie Utwórz z szablonu I Tworzenie prezentacji za pomocą szablonu w programie Power-Point 1. Wybieramy z górnego menu polecenie Nowy a następnie Utwórz z szablonu 2. Po wybraniu szablonu ukaŝe się nam ekran jak poniŝej 3. Następnie

Bardziej szczegółowo

AutoCAD LT praca na obiektach rastrowych i nakładanie barw z palety RGB na rysunki.

AutoCAD LT praca na obiektach rastrowych i nakładanie barw z palety RGB na rysunki. AutoCAD LT praca na obiektach rastrowych i nakładanie barw z palety RGB na rysunki. Niniejsza instrukcja jest przewodnikiem po narzędziach służących do wstawiania i edycji obiektów rastrowych dostępnych

Bardziej szczegółowo

Instrukcja użytkowania

Instrukcja użytkowania Instrukcja użytkowania Aby skutecznie pracować z programem Agrinavia Map należy zrozumieć zasadę interfejsu aplikacji. Poniżej można odszukać zasady działania Agrinavia Map. Szczegółowe informacje na temat

Bardziej szczegółowo

Obszar pierwszy to pasek narzędzi (rys. 1) zawierający skróty do najczęściej uŝywanych funkcji. Rys. 1 Pasek Narzędzi

Obszar pierwszy to pasek narzędzi (rys. 1) zawierający skróty do najczęściej uŝywanych funkcji. Rys. 1 Pasek Narzędzi Do najwaŝniejszych zmian w CERTO v4.0 naleŝy: MoŜliwość wczytywania do programu plików graficznych zawierających rzuty lub przekroje budynku i zaznaczania na nich elementów wprowadzanych do programu CERTO.

Bardziej szczegółowo

BAZY DANYCH Formularze i raporty

BAZY DANYCH Formularze i raporty BAZY DANYCH Formularze i raporty Za pomocą tabel można wprowadzać nowe dane, przeglądać i modyfikować dane już istniejące. Jednak dla typowego użytkownika systemu baz danych, przygotowuje się specjalne

Bardziej szczegółowo

Bazy danych raporty. 1. Przekopiuj na dysk F:\ bazę M5BIB.mdb z dysku wskazanego przez prowadzącego.

Bazy danych raporty. 1. Przekopiuj na dysk F:\ bazę M5BIB.mdb z dysku wskazanego przez prowadzącego. Bazy danych raporty 1. Przekopiuj na dysk F:\ bazę M5BIB.mdb z dysku wskazanego przez prowadzącego. 2. Otwórz bazę (F:\M5BIB). 3. Utwórz raport wyświetlający wszystkie pola z tabeli KSIAZKI. Pozostaw ustawienia

Bardziej szczegółowo

MS Excell 2007 Kurs podstawowy Filtrowanie raportu tabeli przestawnej

MS Excell 2007 Kurs podstawowy Filtrowanie raportu tabeli przestawnej MS Excell 2007 Kurs podstawowy Filtrowanie raportu tabeli przestawnej prowadzi: dr inż. Tomasz Bartuś Kraków: 2008 04 04 Przygotowywanie danych źródłowych Poniżej przedstawiono zalecenia umożliwiające

Bardziej szczegółowo

TURNINGPOINT KROKI DO URUCHOMIENIA TESTU NA PC

TURNINGPOINT KROKI DO URUCHOMIENIA TESTU NA PC TURNINGPOINT KROKI DO URUCHOMIENIA TESTU NA PC 1. Podłącz odbiornik 2. Uruchom TurningPoint 3. Sprawdź połączenie (Odbiornik i/lub ResponseWare) 4. Wybierz listę uczestników (opcjonalne) 5. Wybierz głosowanie

Bardziej szczegółowo

1. Przypisy, indeks i spisy.

1. Przypisy, indeks i spisy. 1. Przypisy, indeks i spisy. (Wstaw Odwołanie Przypis dolny - ) (Wstaw Odwołanie Indeks i spisy - ) Przypisy dolne i końcowe w drukowanych dokumentach umożliwiają umieszczanie w dokumencie objaśnień, komentarzy

Bardziej szczegółowo

GIS / Projekt obiektu elektroenergetycznego. Ćwiczenia 2 Mapa wektorowa PG/ Warstwy

GIS / Projekt obiektu elektroenergetycznego. Ćwiczenia 2 Mapa wektorowa PG/ Warstwy GIS / Projekt obiektu elektroenergetycznego Ćwiczenia 2 Mapa wektorowa PG/ Warstwy Co to jest warstwa? W MapInfo rozpoczyna się pracę od otwarcia zbioru i wyświetlenia go w oknie mapy. Każdy zbiór stanowi

Bardziej szczegółowo

Na komputerach z systemem Windows XP zdarzenia są rejestrowane w trzech następujących dziennikach: Dziennik aplikacji

Na komputerach z systemem Windows XP zdarzenia są rejestrowane w trzech następujących dziennikach: Dziennik aplikacji Podgląd zdarzeń W systemie Windows XP zdarzenie to każde istotne wystąpienie w systemie lub programie, które wymaga powiadomienia użytkownika lub dodania wpisu do dziennika. Usługa Dziennik zdarzeń rejestruje

Bardziej szczegółowo

Klawisze funkcyjne w OpenOffice.org Writer

Klawisze funkcyjne w OpenOffice.org Writer Klawisze funkcyjne w OpenOffice.org Writer F2 Ctrl + F2 F3 Ctrl + F3 F4 Shift + F4 F5 Ctrl + Shift + F5 F7 Ctrl + F7 F8 Ctrl + F8 Shift + F8 Ctrl+Shift+F8 F9 Ctrl + F9 Shift + F9 Ctrl + Shift + F9 Ctrl

Bardziej szczegółowo

Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu

Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu Przygotowany dokument można: wydrukować i oprawić, zapisać jako strona sieci Web i opublikować w Internecie przekonwertować na format PDF i udostępnić w postaci

Bardziej szczegółowo

Jak uzyskać efekt 3D na zdjęciach z wykorzystaniem programu InkScape

Jak uzyskać efekt 3D na zdjęciach z wykorzystaniem programu InkScape Jak uzyskać efekt 3D na zdjęciach z wykorzystaniem programu InkScape Program InkScape jest bezpłatnym polskojęzycznym programem grafiki wektorowej do pobrania ze strony http://www.dobreprogramy.pl/inkscape,program,windows,12218.html.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2: Praca z obiektami geograficznymi

Ćwiczenie 2: Praca z obiektami geograficznymi Ćwiczenie 2: Praca z obiektami geograficznymi To ćwiczenie będzie polegać na wykonaniu mapy typów użytkowania terenu w obszarze hałasu. Należy najpierw dodać dane i sklasyfikować je według atrybutu typ

Bardziej szczegółowo

Microsoft Access zajęcia 3 4. Tworzenie i wykorzystanie kwerend, formularzy i raportów

Microsoft Access zajęcia 3 4. Tworzenie i wykorzystanie kwerend, formularzy i raportów Microsoft Access zajęcia 3 4 Tworzenie i wykorzystanie kwerend, formularzy i raportów Kwerendy służą do tworzenia unikalnych zestawów danych, niedostępnych bezpośrednio z tabel, dokonywania obliczeń zawartych

Bardziej szczegółowo

Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy)

Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy) Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy) Cz. 4. Animacje, przejścia, pokaz slajdów Dzięki animacjom nasza prezentacja może stać się bardziej dynamiczna, a informacje, które chcemy przekazać,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3: Rysowanie obiektów w programie AutoCAD 2010

Ćwiczenie 3: Rysowanie obiektów w programie AutoCAD 2010 Ćwiczenie 3: Rysowanie obiektów w programie AutoCAD 2010 1 Przeznaczone dla: nowych użytkowników programu AutoCAD Wymagania wstępne: brak Czas wymagany do wykonania: 15 minut W tym ćwiczeniu Lekcje zawarte

Bardziej szczegółowo

Aplikacja Fidbox. wersja 3.1. dla systemów ios i Android. Wymagania dla systemu Android: Bluetooth 4 i system Android w wersji 4.

Aplikacja Fidbox. wersja 3.1. dla systemów ios i Android. Wymagania dla systemu Android: Bluetooth 4 i system Android w wersji 4. Aplikacja Fidbox wersja 3.1 dla systemów ios i Android Wymagania dla systemu Android: Bluetooth 4 i system Android w wersji 4.1 lub nowszej Wymagania dla systemu Apple ios: Bluetooth 4 i system ios w wersji

Bardziej szczegółowo

Instrukcja użytkownika

Instrukcja użytkownika SoftwareStudio Studio 60-349 Poznań, ul. Ostroroga 5 Tel. 061 66 90 641 061 66 90 642 061 66 90 643 061 66 90 644 fax 061 86 71 151 mail: poznan@softwarestudio.com.pl Herkules WMS.net Instrukcja użytkownika

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWANIA PROGRAMU MEB EDYTOR 1. Dane podstawowe Program MEB edytor oblicza zadania potencjalne Metodą Elementów Brzegowych oraz umożliwia ich pre- i post-processing. Rozwiązywane zadanie

Bardziej szczegółowo

Podręcznik użytkownika programu. Ceremonia 3.1

Podręcznik użytkownika programu. Ceremonia 3.1 Podręcznik użytkownika programu Ceremonia 3.1 1 Spis treści O programie...3 Główne okno programu...4 Edytor pieśni...7 Okno ustawień programu...8 Edycja kategorii pieśni...9 Edytor schematów slajdów...10

Bardziej szczegółowo

Rozdział 2. Konfiguracja środowiska pracy uŝytkownika

Rozdział 2. Konfiguracja środowiska pracy uŝytkownika Rozdział 2. Konfiguracja środowiska pracy uŝytkownika Ćwiczenia zawarte w tym rozdziale pozwolą na dostosowanie pulpitu i menu Start do indywidualnych potrzeb uŝytkownika. Środowisko graficzne systemu

Bardziej szczegółowo

http://geoserwis.gdos.gov.pl/mapy INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA 2013-06-25

http://geoserwis.gdos.gov.pl/mapy INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA 2013-06-25 http://geoserwis.gdos.gov.pl/mapy INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA 2013-06-25 Spis treści Spis treści... 1 1 Wstęp... 2 2 Elementy interfejsu użytkownika... 2 2.1 Widok ogólny... 2 2.2 Panel narzędzi... 3 2.2.1

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI PROGRAMU FOTOLASER

INSTRUKCJA OBSŁUGI PROGRAMU FOTOLASER INSTRUKCJA OBSŁUGI PROGRAMU FOTOLASER Okno startowe programu W jednym zamówieniu można wysłać do 1000 zdjęć Wybierz odpowiednią opcję : Przelew ( tylko poczta) Wybieramy w momencie kiedy zdjęcia mają być

Bardziej szczegółowo

Tworzenie bazy danych na przykładzie Access

Tworzenie bazy danych na przykładzie Access Tworzenie bazy danych na przykładzie Access Tworzenie tabeli Kwerendy (zapytania) Selekcja Projekcja Złączenie Relacja 1 Relacja 2 Tworzenie kwedend w widoku projektu Wybór tabeli (tabel) źródłowych Wybieramy

Bardziej szczegółowo

Tomography Tracking Instrukcja użytkownika

Tomography Tracking Instrukcja użytkownika Tomography Tracking Instrukcja użytkownika 1 Spis treści 1. Wymagania... 3 2. Pierwsze uruchomienie... 3 3. Główne okno aplikacji... 3 4. Menu podręczne... 4 a. Zakładka File... 4 b. Zakładka Edit... 4

Bardziej szczegółowo

ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0

ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0 ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0 Przeznaczenie sylabusa Dokument ten zawiera szczegółowy sylabus dla modułu ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów. Sylabus opisuje zakres wiedzy i

Bardziej szczegółowo

Skróty klawiaturowe w programie Microsoft Excel 2013

Skróty klawiaturowe w programie Microsoft Excel 2013 y klawiaturowe w programie Microsoft Excel 2013 Przewodnik y klawiaturowe w programie Microsoft Excel 2013 zawiera ponad 200 różnych kombinacji klawiszy wraz z opisem ich działania, których użycie pozwala

Bardziej szczegółowo

UWAGA: poniższe procedury przygotowane zostały w oparciu o program HiTi PhotoDesiree 2 w wersji 2.4.11.12.

UWAGA: poniższe procedury przygotowane zostały w oparciu o program HiTi PhotoDesiree 2 w wersji 2.4.11.12. Drukowanie zdjęć do nowych paszportów biometrycznych (format zdjęcia 35mm x 45mm) przy użyciu fotograficznych drukarek termosublimacyjnych HiTi i programu HiTi PhotoDesiree 2. UWAGA: poniższe procedury

Bardziej szczegółowo

Operacje na gotowych projektach.

Operacje na gotowych projektach. 1 Operacje na gotowych projektach. I. Informacje wstępne. -Wiele firm udostępnia swoje produkty w postaci katalogów wykonanych w środowisku projektowania AutoCad. Podstawowym rozszerzeniem projektów stworzonych

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi systemu Sky CMS

Instrukcja obsługi systemu Sky CMS Instrukcja obsługi systemu Sky CMS Tworzenie stron w systemie skycms 1. Logujemy się 2. Tworzenie nowej strony: Wchodzimy do zakładki Strony Dodaj nową stronę. Pokażą się zakładki Strona, Powiązania strony,

Bardziej szczegółowo

Nagrywamy podcasty program Audacity

Nagrywamy podcasty program Audacity Pobieranie i instalacja Program Audacity jest darmowym zaawansowanym i wielościeżkowym edytorem plików dźwiękowych rozpowszechnianym na licencji GNU GPL. Jest w wersjach dla systemów typu Unix/Linux, Microsoft

Bardziej szczegółowo

Divar - Archive Player. Instrukcja obsługi

Divar - Archive Player. Instrukcja obsługi Divar - Archive Player PL Instrukcja obsługi Divar Odtwarzacz Instrukcja obsługi PL 1 Divar Digital Versatile Recorder Divar Odtwarzacz Instrukcja obsługi Spis treści Rozpoczęcie pracy........................................2

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA. Spis treści. I. Wprowadzenie... 2. II. Tworzenie nowej karty pracy... 3. a. Obiekty... 4. b. Nauka pisania...

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA. Spis treści. I. Wprowadzenie... 2. II. Tworzenie nowej karty pracy... 3. a. Obiekty... 4. b. Nauka pisania... INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Spis treści I. Wprowadzenie... 2 II. Tworzenie nowej karty pracy... 3 a. Obiekty... 4 b. Nauka pisania... 5 c. Piktogramy komunikacyjne... 5 d. Warstwy... 5 e. Zapis... 6 III. Galeria...

Bardziej szczegółowo

Tworzenie logo. Omówione zagadnienia

Tworzenie logo. Omówione zagadnienia Tworzenie logo Witamy w programie CorelDRAW, wszechstronnym programie do tworzenia rysunków wektorowych i projektów graficznych przeznaczonym dla profesjonalnych grafików. W niniejszym samouczku przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi Zaplecza epk w zakresie zarządzania tłumaczeniami opisów procedur, publikacji oraz poradników przedsiębiorcy

Instrukcja obsługi Zaplecza epk w zakresie zarządzania tłumaczeniami opisów procedur, publikacji oraz poradników przedsiębiorcy Instrukcja obsługi Zaplecza epk w zakresie zarządzania tłumaczeniami opisów procedur, publikacji oraz poradników przedsiębiorcy Spis treści: 1 WSTĘP... 3 2 DOSTĘP DO SYSTEMU... 3 3 OPIS OGÓLNY SEKCJI TŁUMACZENIA...

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 8. do Studium Wykonalności projektu Sieć Szerokopasmowa Polski Wschodniej województwo podkarpackie

Załącznik nr 8. do Studium Wykonalności projektu Sieć Szerokopasmowa Polski Wschodniej województwo podkarpackie MINISTERSTWO ROZWOJU REGIONALNEGO Załącznik nr 8 do Studium Wykonalności projektu Sieć Szerokopasmowa Polski Wschodniej Instrukcja obliczania wskaźnika pokrycia. Strona 2 z 24 Studium Wykonalności projektu

Bardziej szczegółowo

Instrukcja 3wcms najważniejsze funkcje

Instrukcja 3wcms najważniejsze funkcje Instrukcja 3wcms najważniejsze funkcje Spis: Dodawanie nowego dokumentu Edycja dokumentu Dodawanie dokumentu do menu Dodawanie grafiki do dokumentu Dodawanie grafiki głównej Lista dokumentów Operacje na

Bardziej szczegółowo

Środki Trwałe v.2.2. Producent: GRAF Serwis Roman Sznajder 43-450 Ustroń ul. Złocieni 4/1 tel. 32 4449333, 609 09 99 55 e-mail: graf-serwis@wp.

Środki Trwałe v.2.2. Producent: GRAF Serwis Roman Sznajder 43-450 Ustroń ul. Złocieni 4/1 tel. 32 4449333, 609 09 99 55 e-mail: graf-serwis@wp. Środki Trwałe v.2.2 Producent: GRAF Serwis Roman Sznajder 43-450 Ustroń ul. Złocieni 4/1 tel. 32 4449333, 609 09 99 55 e-mail: graf-serwis@wp.pl Spis treści 2 SPIS TREŚCI 1. Wstęp 1.1. Nawigacja w programie

Bardziej szczegółowo

Obrazek 1: Interfejs DT. DT Help File v1.3

Obrazek 1: Interfejs DT. DT Help File v1.3 Interfejs DT Ta sekcja umożliwia minimalizowanie i/lub zamykanie interfejsu DT, zapewnia dostęp do funkcji wyszukiwania oraz paska informującego o wolnej/zajętej przestrzeni. Ta sekcja umożliwia wybór

Bardziej szczegółowo

Podstawowe czynnos ci w programie Excel

Podstawowe czynnos ci w programie Excel Podstawowe czynnos ci w programie Excel Program Excel to zaawansowana aplikacja do obsługi arkuszy kalkulacyjnych i analizy danych, jednak aby w pełni wykorzystać jej możliwości, należy najpierw poznać

Bardziej szczegółowo

Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9

Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9 Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9 Uruchamianie edytora OpenOffice.ux.pl Writer 9 Dostosowywanie środowiska pracy 11 Menu Widok 14 Ustawienia dokumentu 16 Rozdział 2. OpenOffice

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie programu Notebook do przygotowania i przeprowadzenia lekcji

Wykorzystanie programu Notebook do przygotowania i przeprowadzenia lekcji Wykorzystanie programu Notebook do przygotowania i przeprowadzenia lekcji Zanim rozpoczniesz Przed rozpoczęciem lekcji, upewnij się, że komputer został włączony a interaktywna tablica SMART Board jest

Bardziej szczegółowo

Obsługa Panelu Menadżera

Obsługa Panelu Menadżera Obsługa Panelu Menadżera Wersja 3.59.305 4.04.2013 r. Panel Menadżera pozwala na dostęp do wybranych informacji systemu Streamsoft Prestiż, poprzez przeglądarkę internetową. Ponadto panel ten można obsługiwać

Bardziej szczegółowo

Skróty klawiaturowe w PowerPoint

Skróty klawiaturowe w PowerPoint Pomoc online: W oknie Pomoc: Skróty klawiaturowe w PowerPoint F1 Otwieranie okna Pomoc. ALT+F4 Zamknięcie okna Pomoc. ALT+TAB Przełączenie między oknem Pomoc i aktywnym programem. ALT+HOME Powrót do strony

Bardziej szczegółowo

Compas 2026 Vision Instrukcja obsługi do wersji 1.07

Compas 2026 Vision Instrukcja obsługi do wersji 1.07 Compas 2026 Vision Instrukcja obsługi do wersji 1.07 1 2 Spis treści Integracja...5 1.Compas 2026 Lan...5 Logowanie...7 Użytkownicy...8 Raporty...10 Tworzenie wizualizacji Widoki...12 1.Zarządzanie widokami...12

Bardziej szczegółowo

RYSUNEK TECHNICZNY I GEOMETRIA WYKREŚLNA INSTRUKCJA DOM Z DRABINĄ I KOMINEM W 2D

RYSUNEK TECHNICZNY I GEOMETRIA WYKREŚLNA INSTRUKCJA DOM Z DRABINĄ I KOMINEM W 2D Politechnika Białostocka Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Zakład Informacji Przestrzennej Inżynieria Środowiska INSTRUKCJA KOMPUTEROWA z Rysunku technicznego i geometrii wykreślnej RYSUNEK TECHNICZNY

Bardziej szczegółowo

Access - Aplikacja. Tworzenie bazy danych w postaci aplikacji

Access - Aplikacja. Tworzenie bazy danych w postaci aplikacji Tworzenie bazy danych w postaci aplikacji Access - Aplikacja 1. Otwórz plik zawierający bazę danych Wypożyczalni kaset video o nazwie Wypożyczalnia.mdb. 2. Utworzy kwerendę, która wyświetli tytuły i opisy

Bardziej szczegółowo

30/01/2008. Instrukcja obsługi RoofCon Viewer

30/01/2008. Instrukcja obsługi RoofCon Viewer Instrukcja obsługi RoofCon Viewer 1 Spis treści Spis treści... Fel! Bokmärket är inte definierat. Instalacja... 3 Wybór obiektów... Fel! Bokmärket är inte definierat. PrzybliŜanie... Fel! Bokmärket är

Bardziej szczegółowo

Obszar Logistyka/Zamówienia Publiczne

Obszar Logistyka/Zamówienia Publiczne Obszar Logistyka/Zamówienia Publiczne Plany Zamówień Publicznych EG_LOG Plany Zamówień Publicznych Instrukcja Użytkownika. Instrukcja użytkownika 2 Spis treści SPIS TREŚCI... 3 NAWIGACJA PO SYSTEMIE...

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi programu. BlazeVideo HDTV Player v6

Instrukcja obsługi programu. BlazeVideo HDTV Player v6 Instrukcja obsługi programu BlazeVideo HDTV Player v6 Spis treści 1. Opis programu...3 1.1 Wprowadzenie...3 1.2 Funkcje programu...3 1.3 Wymagania sprzętowe...4 2. Wygląd interfejsu...4 3. Obsługa programu...6

Bardziej szczegółowo

Przypominacz Instrukcja uŝytkownika

Przypominacz Instrukcja uŝytkownika Przypominacz Instrukcja uŝytkownika Spis treści 1. Uruchamianie programu.... 3 2. Minimalne wymagania systemu... 3 3. Środowisko pracy... 3 4. Opis programu Przypominacz... 3 4.1 Ikona w zasobniku systemowym...

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA GENERATORA WNIOSKÓW O DOFINANSOWANIE DLA WNIOSKODAWCÓW

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA GENERATORA WNIOSKÓW O DOFINANSOWANIE DLA WNIOSKODAWCÓW INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA GENERATORA WNIOSKÓW O DOFINANSOWANIE DLA WNIOSKODAWCÓW Historia zmian dokumentu Nr wersji Data wersji Komentarz/Uwagi/Zakres zmian 1.0 2015-11-19 Utworzenie dokumentu 1 Spis treści

Bardziej szczegółowo

Skaner Mustek Scan Express

Skaner Mustek Scan Express INSTRUKCJA OBSŁUGI Nr produktu 884056 Skaner Mustek Scan Express Strona 1 z 14 Instalacja sterownika skanera TWAIN. Sterownik TWAIN jest modułem skanującym dostarczonym wraz Twoim skanerem. Jest on łatwo

Bardziej szczegółowo

Ankieta: Dostępność obiektów użyteczności publicznej w Krakowie dla osób z niepełnosprawnością ruchową

Ankieta: Dostępność obiektów użyteczności publicznej w Krakowie dla osób z niepełnosprawnością ruchową Ankieta: Dostępność obiektów użyteczności publicznej w Krakowie dla osób z niepełnosprawnością ruchową Małopolska Infrastruktura Informacji Przestrzennej (MIIP) Kraków, 2014 Spis treści 1. LOKALIZACJA

Bardziej szczegółowo

Formularze w programie Word

Formularze w programie Word Formularze w programie Word Formularz to dokument o określonej strukturze, zawierający puste pola do wypełnienia, czyli pola formularza, w których wprowadza się informacje. Uzyskane informacje można następnie

Bardziej szczegółowo

Maskowanie i selekcja

Maskowanie i selekcja Maskowanie i selekcja Maska prostokątna Grafika bitmapowa - Corel PHOTO-PAINT Pozwala definiować prostokątne obszary edytowalne. Kiedy chcemy wykonać operacje nie na całym obrazku, lecz na jego części,

Bardziej szczegółowo

Informatyka Arkusz kalkulacyjny Excel 2010 dla WINDOWS cz. 1

Informatyka Arkusz kalkulacyjny Excel 2010 dla WINDOWS cz. 1 Wyższa Szkoła Ekologii i Zarządzania Informatyka Arkusz kalkulacyjny 2010 dla WINDOWS cz. 1 Slajd 1 Slajd 2 Ogólne informacje Arkusz kalkulacyjny podstawowe narzędzie pracy menadżera Arkusz kalkulacyjny

Bardziej szczegółowo

Océ Podręcznik użytkownika

Océ Podręcznik użytkownika Océ Podręcznik użytkownika Océ Client Tools Instrukcje podstawowej obsługi Copyright 2010 Océ Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tego podręcznika nie może być powielana, kopiowana, adaptowana ani

Bardziej szczegółowo

DesignCAD 3D Max 24.0 PL

DesignCAD 3D Max 24.0 PL DesignCAD 3D Max 24.0 PL Październik 2014 DesignCAD 3D Max 24.0 PL zawiera następujące ulepszenia i poprawki: Nowe funkcje: Tryb RedSDK jest teraz dostępny w widoku 3D i jest w pełni obsługiwany przez

Bardziej szczegółowo

Lista wprowadzonych zmian w systemie Vario v. 3.3 od wydania 3.003.60177.00403 do wydania 3.003.60180.00419

Lista wprowadzonych zmian w systemie Vario v. 3.3 od wydania 3.003.60177.00403 do wydania 3.003.60180.00419 Lista wprowadzonych zmian w systemie Vario v. 3.3 od wydania 3.003.60177.00403 do wydania 3.003.60180.00419 LP Vario* Wersja Zmiany 1. BPM 3.003.60177.00403 Ulepszenie działania pola przeznaczonego do

Bardziej szczegółowo

KGGiBM GRAFIKA INŻYNIERSKA Rok III, sem. VI, sem IV SN WILiŚ Rok akademicki 2011/2012

KGGiBM GRAFIKA INŻYNIERSKA Rok III, sem. VI, sem IV SN WILiŚ Rok akademicki 2011/2012 Rysowanie precyzyjne 7 W ćwiczeniu tym pokazane zostaną wybrane techniki bardzo dokładnego rysowania obiektów w programie AutoCAD 2012, między innymi wykorzystanie punktów charakterystycznych. Narysować

Bardziej szczegółowo

Makra Access 2003 wg WSiP Wyszukiwanie, selekcjonowanie i gromadzenie informacji Ewa Mirecka

Makra Access 2003 wg WSiP Wyszukiwanie, selekcjonowanie i gromadzenie informacji Ewa Mirecka Makra Access 2003 wg WSiP Wyszukiwanie, selekcjonowanie i gromadzenie informacji Ewa Mirecka Makra pozwalają na zautomatyzowanie często powtarzających się czynności. Opierają się na akcjach np.: otwarcie

Bardziej szczegółowo

Podstawy tworzenia prezentacji w programie Microsoft PowerPoint 2007

Podstawy tworzenia prezentacji w programie Microsoft PowerPoint 2007 Podstawy tworzenia prezentacji w programie Microsoft PowerPoint 2007 opracowanie: mgr Monika Pskit 1. Rozpoczęcie pracy z programem Microsoft PowerPoint 2007. 2. Umieszczanie tekstów i obrazów na slajdach.

Bardziej szczegółowo

Załącznik techniczny przedmiotu zamówienia komponentu

Załącznik techniczny przedmiotu zamówienia komponentu Załącznik nr 1 mapowego dla portalu WWW Załącznik techniczny przedmiotu zamówienia komponentu 1.1 Komponent mapowy Zleceniodawcy pozostawia się wolną rękę w wyborze technologii w jakiej zostanie stworzony

Bardziej szczegółowo

Karty pracy. Ustawienia. W tym rozdziale została opisana konfiguracja modułu CRM Karty pracy oraz widoki i funkcje w nim dostępne.

Karty pracy. Ustawienia. W tym rozdziale została opisana konfiguracja modułu CRM Karty pracy oraz widoki i funkcje w nim dostępne. Karty pracy W tym rozdziale została opisana konfiguracja modułu CRM Karty pracy oraz widoki i funkcje w nim dostępne. Ustawienia Pierwszym krokiem w rozpoczęciu pracy z modułem Karty Pracy jest definicja

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET RZESZOWSKI KATEDRA INFORMATYKI

UNIWERSYTET RZESZOWSKI KATEDRA INFORMATYKI UNIWERSYTET RZESZOWSKI KATEDRA INFORMATYKI LABORATORIUM TECHNOLOGIA SYSTEMÓW INFORMATYCZNYCH W BIOTECHNOLOGII Aplikacja bazodanowa: Cz. II Rzeszów, 2010 Strona 1 z 11 APLIKACJA BAZODANOWA MICROSOFT ACCESS

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi aplikacji MobileRaks 1.0

Instrukcja obsługi aplikacji MobileRaks 1.0 Instrukcja obsługi aplikacji MobileRaks 1.0 str. 1 Pierwsze uruchomienie aplikacji. Podczas pierwszego uruchomienia aplikacji należy skonfigurować połączenie z serwerem synchronizacji. Należy podać numer

Bardziej szczegółowo