Wolontariat a rynek pracy w Polsce

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wolontariat a rynek pracy w Polsce"

Transkrypt

1 Wolontariat a rynek pracy w Polsce Krzysztof Bondyra - IS UAM Wojciech Jagodziński IS UAM Raport przygotowany w ramach projektu Organizacja wielkich imprez: słabe i mocne strony angażowania wolontariatu Spis treści Oczekiwania pracodawców wobec pracowników z wyższym wykształceniem...2 Wolontariat w Polsce...6 Profil wolontariusza w Polsce Obszary działalności wolontariackiej Typy/ formy wolontariatu Motywacje młodych wolontariuszy Podsumowanie WOLIMP, Poznań 2010

2 Celem opracowania jest zobrazowanie relacji pomiędzy aktywnością o charakterze wolontariackim a szansami kandydatów z wykształceniem wyższym na rynku pracy. Zagadnienie to wydaje się szczególnie istotne w obliczu aktualnej sytuacji absolwentów szkół wyższych. Jak pokazują dane publicznych służb zatrudnienia, co piąty z nich pozostaje bez pracy przez pierwszy rok po ukończeniu edukacji. W tym kontekście istotna staje się odpowiedź na pytanie, czego oczekują pracodawcy od absolwentów studiów wyższych i czego mogą się spodziewać po wolontariuszu w miejscu pracy. Oczekiwania pracodawców wobec pracowników z wyższym wykształceniem Na podstawie wyników projektu badawczego dotyczącego osób z wyższym wykształceniem w Wielkopolsce 1 można wskazać, że najczęściej pojawiającą się w wypowiedziach pracodawców kwestią dotyczącą przygotowania zawodowego absolwentów był brak lub niewielki zakres umiejętności praktycznych. Niektórzy z badanych wypowiadali się na ten temat bardzo krytycznie: Tak naprawdę chyba w żaden sposób nie są przygotowywani (...). Ja kończyłam jedne studia, skończę drugie studia i tak naprawdę moja wiedza jest tak niewielka w stosunku do tego, co teraz robię, że tak naprawdę to, co w pracy robię, to trzeba się od nowa nauczyć. No jakieś tam podstawy, nazewnictwo, słownictwo to tak, to można ze studiów wynieść, ale normalnie nie, normalnie to nic specjalnego. (W 30) Z perspektywy pracodawców czas potrzebny na wdrożenie niedoświadczonego absolwenta do zadań związanych ze stanowiskiem pracy stanowi koszt, którego należy unikać. Należy zatem uznać doświadczenie zawodowe za kluczowy atut absolwenta szkoły wyższej jako potencjalnego pracownika. Nie każdy może jednak wykazać się doświadczeniem zawodowym, w dodatku zakresem zbliżonym do stanowiska, o które aplikuje. W związku z tym, firmy poszukujące poprzez biura pośrednictwa pracy pracowników wśród absolwentów traktują doświadczenie zawodowy zero/ jedynkowo, tzn. jest to warunek konieczny dla kandydata, aczkolwiek oczywiście niewystarczający. Zarazem kolejnym wskaźnikiem pozwalającym pracodawcom na ocenę potencjalnych pracowników jest wykazywanie inicjatywy. Może ona oznaczać poza zdobywaniem doświadczenia także poszerzanie swoich zainteresowań, czy zdolności interpersonalnych pod kątem uzyskiwania umiejętności przydatnych w późniejszej pracy. Kolejny cytat z przytoczonych wcześniej badań pracodawców odnosi się do tego zagadnienia: (...) u tej młodzieży, która w większym stopniu spełnia oczekiwania pracodawcy, występuje zjawisko własnej inicjatywy studenta, który w czasie studiów poświęca dużo czasu nie tylko na prace związane z programem studiów, ale też z uzupełnieniem o praktyczne umiejętności. (W 33) Pracodawcom nie wystarcza z reguły kandydat, który co prawda wzorowo wypełniał obowiązki studenckie, ale na inny sposób nie wykazywał chęci do nabywania umiejętności stosowania tej wiedzy w praktyce. Dotyczy to w szczególności kierunków humanistycznych, 1 Źródło: Raport z wywiadów pogłębionych z pracodawcami w ramach Projektu Oferta edukacyjna wielkopolskich szkół wyższych a potrzeby regionalnego rynku pracy, WSNHID 2007, Poznao

3 czy społecznych, gdzie przekazywana wiedza obejmuje szeroki zakres wiedzy, ale nie mającej prostego przełożenia na wymogi pracy zawodowej. Ponadto nie odnosi się ona w dużej mierze do konkretnych zadań zawodowych. Atutem absolwenta kierunku ścisłego, bądź technicznego są w większym stopniu konkretne umiejętności związane np. z obsługą specjalistycznych programów komputerowych, bądź specjalistyczną wiedzą z określonej dziedziny. Należy dodać, że w przywoływanych badaniach część pracodawców także niekiedy krytycznie odnosiła się do umiejętności praktycznych absolwentów kierunków ścisłych, pomimo że wskazywano najczęściej w takim kontekście na humanistów. Stąd od absolwentów kierunków humanistycznych oczekuje się ze strony pracodawców wyższego poziomu kompetencji interpersonalnych i umiejętności pracy w grupie: Bardzo ważne jest branie udziału w projektach, takich, które uczą studenta organizacji własnego czasu pracy, pracy w grupie, to bardzo ważne i cenione umiejętności. (W 18) Działalność w okresie studiów w organizacjach, bądź projektach, którą kandydat może udokumentować staje się niewątpliwym atutem i sygnałem dla pracodawcy, że czas potrzebny na adaptację o wymagań nowego miejsca pracy będzie krótszy i z większą dozą prawdopodobieństwa zakończy się sukcesem. Poniższa tabela prezentuje najczęstsze oczekiwania pracodawców, które znalazły się wyartykułowane w ofertach pracy zamieszczonych ogłoszeniach internetowych oraz prasowych. Pierwsze miejsca w rankingu zajmują znajomość języków obcych oraz wiedza branżowa. Należy jednak zwrócić uwagę na wysoką pozycję takich cech, jak motywacja do pracy (50% w Internecie, 30% w prasie), umiejętność planowania i organizacji pracy (38%/ 41%), doświadczenie (30%/21%). Warto zwrócić uwagę na fakt, że praktycznie identyczny odsetek wskazań w Internecie, co umiejętność planowania i organizacji uzyskało wykształcenie kierunkowe (39%). Wymagania pracodawców dla osób z wyższym wykształceniem na podstawie ofert pracy Źródło WSNHiD 2007 Wymagania Ogłoszenia internetowe Ogłoszenia prasowe %, N=1 899 %, N=1 559 znajomość języka angielskiego 60% 73% znajomość zagadnień z branży 56% - znajomość języka niemieckiego 50% 47% motywacja do pracy 50% 20% wykształcenie kierunkowe/ techniczne/ ekonomiczne 39% 49% zdolność/ umiejętność planowania i organizacji/ zorganizowanie/ dobra organizacja pracy 38% 41% obsługa komputera (pakietu MS Office) 35% 43% dyspozycyjność/ gotowość do podróży 32% 25% prawo jazdy kat. B 32% 26% doświadczenie w zawodzie/ 30% 21%

4 doświadczenie na podobnym stanowisku doświadczenie w zawodzie 30% 42% zdolność/ umiejętność do pracy w zespole/ grupie 25% 31% samodzielność 25% 23% posiadanie samochodu 23% 18% komunikatywność 22% 22% zdolności menadżerskie/ kierowanie zespołem/ predyspozycje kierownicze 18% 19% odpowiedzialność 18% 12% umiejętność negocjacji 17% 9% kreatywność 15% 21% Zaangażowanie w pracę 13% 13% zdolności/ kompetencje interpersonalne 13% 7% Źródło: Projekt Oferta edukacyjna wielkopolskich szkół wyższych a potrzeby regionalnego rynku pracy, WSNHiD, Poznań Dla studentów dostępne są w głównej mierze 3 podstawowe sposoby zwiększania swojej atrakcyjności zawodowej dla potencjalnego pracodawcy, zgodnie z zaprezentowanymi wcześniej oczekiwaniami. Będą to: 1) praktyki/ staże studenckie, 2) praca zawodowa oraz 3) wolontariat. Ostatecznie celem pracodawcy jest próba odpowiedzi na pytanie, jakim jest człowiekiem ten kandydat? Błędne decyzje rekrutujących weryfikuje każdorazowo praktyka i dłuższy okres czasu. W odniesieniu do wolontariuszy można odnotować przypisywanie im takich cech jak: aktywny prospołeczny zmotywowany chcący się rozwijać i pracować potrafiący współpracować w grupie mający potencjał bardziej otwarty i empatyczny w jego życiu jest także miejsce na wartości niematerialne odpowiedzialny godny zaufania Co pokazują badania pracodawców i analizy ofert pracy 2, większość wymienionych powyżej cech jest jednocześnie bardzo pożądana w odniesieniu do potencjalnych pracowników. (WSNHID 2007) 2 Projekt Oferta edukacyjna wielkopolskich szkół wyższych a potrzeby regionalnego rynku pracy, WSNHiD, Poznań 2007.

5 W momencie kiedy rozstrzygnięty został dylemat, czy student/ absolwent wykazywał się aktywnością pracodawcy zadają sobie następujące pytania: Co student konkretnego robił podczas swojej działalności? Z czym miał do czynienia osobiście w trakcie praktyki/działalności wolontariackiej? Jakie będzie miało to przełożenie na jego postawę, bądź pracę w mojej firmie? Bycie wolontariuszem staje się atutem zwłaszcza dla osób nie mających doświadczenia w pracy zawodowej. Zalety takich osób postrzegane są głównie przez pryzmat doświadczenia oraz większej inteligencji emocjonalnej, co przekłada się także na umiejętności interpersonalne. Jak ważne są te umiejętności pokazuje chociażby struktura ofert pracy kierowana do segmentu osób z wyższym wykształceniem w Internecie. Czołowe lokaty zajmują bowiem stanowiska wymagające nie tylko wysokiego poziomu kwalifikacji zawodowych, ale przede wszystkim umiejętności komunikacyjnych, zarządzania ludźmi oraz swoim czasem. Wykształcenie wyższe, a oferowane stanowisko w portalach internetowych: Ogółem= Na wykresie znajdują się stanowiska, które uzyskały min. 2% wskazań. Źródło: Projekt Oferta edukacyjna wielkopolskich szkół wyższych a potrzeby regionalnego rynku pracy, WSNHiD, Poznań 2007.

6 Wolontariat w Polsce Przechodząc do przybliżenia wolontariatu w Polsce warto w tym miejscu precyzyjnie odróżnić to pojęcie od praktyk/ staży oraz pracy, pomimo, że ich wspólnym mianownikiem jest zwiększanie szans absolwenta uczelni wyższej na rynku pracy. Wolontariat, jak podkreśla wypracowana przez Stowarzyszenie Centrum Wolontariatu definicja, to dobrowolne, świadome, bezpłatne, bezinteresowne działanie na rzecz osób spoza najbliższego kręgu rodzinno-towarzyskiego. Wolontariat to także innymi słowy praca społeczna. Wolontariatem natomiast nie jest: praca zarobkowa za jej wykonywanie wręczany jest ekwiwalent pieniężny praktyka studencka celem jest przekazanie praktycznej wiedzy związanej z kierunkiem studiów, często obligatoryjna. Nawet gdy ma charakter nieobowiązkowy i niestudencki, to z reguły odbywa się na rzecz instytucji komercyjnych staż - celem jest przekazanie umiejętności w miejscu pracy bez stosunku pracy filantropia - dobroczynność, pomoc finansowa samo członkostwo w organizacjach 3 sektora samo członkostwo bywa niepoparte działaniem a więc świadomymi, ukierunkowanymi na cel czynnościami Na dobrowolność i bezinteresowność kładzie także nacisk także Ustawa z dn. 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 z późn. zm.). Analiza tej Ustawy pozwala stwierdzić, że na instytucje korzystające z pracy wolontariuszy nałożony jest szereg obowiązków. Świadomość tego powinna towarzyszyć osobom, które decydują się na podejmowanie działalności wolontariackiej. Rozwój centrów wolontariatu przyczynił się do uporządkowania przepisów prawnych, skupienia ich w jednym akcie prawnym oraz jednoznacznego określenia, czym jest wolontariat wraz z obowiązkami i prawami usługodawców i usługobiorców świadczeń woluntarystycznych. W 2003 roku przyjęta została Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie 3, której przyświecają dwa zasadnicze cele. Pierwszy ma rozwiązać kwestie legalności bądź nielegalności współpracy organizacji pozarządowych i instytucji publicznych z wolontariuszami. Drugi ma chronić bezpośrednio wolontariuszy i zabezpieczać ich interesy. Obydwa cele sprowadzają się do wspólnego mianownika, jakim jest poszerzanie świadomości zarówno pracodawców w zakresie angażowania wolontariuszy w działania organizacji lub instytucji, jak i wolontariuszy, którzy muszą mieć świadomość, że nie omijają przepisów i działają legalnie. Prawna definicja wolontariusza: 4 Status prawny wolontariusza określa ustawa z 2003 roku, w której to znajdują się zapisy dotyczące tego, kto może być wolontariuszem, w jakim wieku, jakie powinien posiadać kwalifikacje. 3 (Dz.U. z 2003 r. Nr 96, poz. 873 z późn. zm.), Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie 4 Tamże, Art.2, art. 43

7 Wolontariuszem może być każda osoba fizyczna, która dobrowolnie i bez wynagrodzenia za świadczone usługi na rzecz organizacji lub instytucji, wykonuje powierzone mu zadania zgodnie z ustawą o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Wolontariusz powinien być osobą pełnoletnią. W przypadku osób niepełnoletnich wymaga jest zgoda (pisemna) rodziców lub prawnych opiekunów. Wyjątek stanowią placówki opiekuńczo-wychowawcze i poradnie psychologicznopedagogiczne, w których to wolontariusz musi być pełnoletni, niekarany, ubezpieczony przez placówkę w zakresie odpowiedzialności cywilnej (OC), a także wykonywać zadania i obowiązki pod nadzorem kierownika danej organizacji/instytucji. Osoba bezrobotna może wykonywać świadczenia woluntarystyczne bez utraty prawa do zasiłku, gdyż łączy ją z organizacją stosunek cywilnoprawny, a nie stosunek pracy. Poza tym osoba bezrobotna nadal ma obowiązek do regularnego stawiania się w urzędzie pracy oraz poszukiwania pracy zarobkowej. Wolontariusz musi posiadać odpowiednie kwalifikacje i spełniać inne warunki i wymagania, które obowiązują w danym miejscu pracy, wtedy, gdy obowiązek ten wynika z przepisów prawa. Mogą to być np. badania lekarskie, uprawnienia specjalistyczne. Świadczenia woluntarystyczne nie są wliczane do stażu pracy, dlatego nie wpływają na uprawnienia pracownicze (renty, emerytury). Organizacje zatrudniające wolontariusza w świetle prawa: 5 Ustawa precyzuje, jakiego rodzaju organizacje, instytucje i jednostki są uprawnione do angażowania wolontariuszy. Podmioty te muszą działać w obszarze działalności pożytku publicznego. Zgodnie z art. 3 ustawy, działalność pożytku publicznego jest zdefiniowana, jako działalność społecznie użyteczna, którą prowadzą organizacje pozarządowe w sferze zadań publicznych. Zakres ten obejmuje zadania związane m.in. z pomocą społeczną, pielęgnowaniem tradycji i polskości, ochroną zdrowia, rozwojem gospodarczym i technologicznym kraju czy promocją państwa polskiego na arenie międzynarodowej. Z działalności woluntarystycznej mogą korzystać: Organizacje pozarządowe (w tym stowarzyszenia i fundacje), czyli takie, które nie są jednostkami sektora finansów, nie działają w celu osiągnięcia zysku, osoby prawne i jednostki nieposiadające osobowości prawnej, a którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną Organy administracji publicznej Jednostki, które podlegają lub są nadzorowane przez organy administracji publicznej, ale z wyłączeniem prowadzonej przez nie działalności gospodarczej Podmioty kościelne Stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego Spółdzielnie socjalne 5 Tamże, Art.42, 43

8 Spółki akcyjne, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz kluby sportowe będące spółkami, ale ich działalność nie jest nastawiona na osiągnięcie zysku Podmioty gospodarcze nie mogą angażować ani korzystać z usług wolontariuszy. Umowa z wolontariuszem: 6 Ustawa reguluje relacje zależności między dwiema stronami, czyli instytucją i wolontariuszem, na podstawie ustnej lub pisemnej umowy zwanej porozumieniem o współpracy w zakresie powierzonych zadań. Wolontariusz świadczy usługi na podstawie zawartego porozumienia o współpracy między nim a organizacyjną korzystającą z jego usług. Porozumienie to jest umową cywilną, a nie umową o pracę. Porozumienie może zostać zawarte w formie ustnej, jeżeli współpraca jest krótsza niż okres 30 dni. Natomiast okres współpracy dłuższy niż 30 dni musi zostać potwierdzony na piśmie. Korzystający z usług wolontariusza ma obowiązek zawarcia porozumienia pisemnego w każdym przypadku (niezależnie od długości okresu współpracy) na wyraźną prośbę wolontariusza. Elementy porozumienia: zakres, sposób i czas wykonywania świadczeń, możliwości rozwiązania porozumienia, określenie konieczności wykonywania świadczeń osobiście. Korzystający z usług wolontariusza ma obowiązek wydać mu pisemne zaświadczenie o wykonywanych przez niego pracach i zadaniach na rzecz organizacji. Wolontariusz może wystosować prośbę o zaświadczenie w trakcie lub po zakończeniu współpracy. Prawa i obowiązki instytucji korzystających z usług woluntarystycznych: 7 Obowiązujące przepisy prawne nakładają na organizacje zatrudniające wolontariuszy prawa i obowiązki, które dotyczą aspektów informacyjnych, materialnych i ochronnych. Organizacja korzystająca z usług wolontariusza ma obowiązek poinformować go o ewentualnym ryzku dla zdrowia i bezpieczeństwa, które jest związane z wykonywanymi świadczeniami, a także o sposobie ochrony przed zagrożeniami. Do obowiązków organizacji należy również zapewnienie bezpieczeństwa i higienicznych warunków wykonywania świadczeń oraz odpowiednich środków do ochrony indywidualnej. Organizacja nie jest zobligowana do przeprowadzenia szkolenia BHP. Organizacja musi pokryć koszty podróży służbowych i diet wolontariusza na zasadach dotyczących pracowników. Wolontariusz może w formie pisemnej odstąpić od tych świadczeń. 6 Tamże, Art.44 7 Tamże, Art. 45, 47

9 Korzystający może dobrowolnie pokryć inne koszta związane ze świadczonymi usługami przez wolontariusza, np. koszt szkolenia. Na korzystającym jest nałożony obowiązek do poinformowania wolontariusza o jego prawach i obowiązkach oraz umożliwić mu dostęp do tych informacji. Ubezpieczenie wolontariusza 8 Zgodnie z obowiązującymi przepisami jest wymagane ubezpieczenie wolontariusza przez dwa podmioty: organizację zatrudniającą ochotnika lub państwo, w zależności od długości okresu umowy z wolontariuszem. Organizacja ma obowiązek ubezpieczyć wolontariusza od następstw nieszczęśliwych wypadków w przypadku zawarcia porozumienia na czas krótszy niż 30 dni. Jeżeli porozumienie o współpracy jest zawarte na okres dłuższy niż 30 dni to wolontariusza obejmuje ubezpieczenie z tytułu nieszczęśliwych wypadków na mocy tzw. małej ustawy wypadkowej, czyli znowelizowanej "Ustawy o zaopatrzeniu z tytułu wypadków i chorób zawodowych nabytych w szczególnych okolicznościach". W tym przypadku organizacja nie musi samodzielnie ubezpieczać wolontariusza, gdyż robi to państwo za pomocą ZUS. Jeśli wolontariusz ulegnie wypadkowi lub dozna urazu w czasie wykonywanej pracy to przysługuje mu: renta z tytułu niezdolności do pracy, jednorazowe odszkodowanie, świadczenie zdrowotne w zakresie leczenia następstw wypadku lub choroby zawodowej. Korzystający może, ale nie musi opłacać składkę na ubezpieczenie zdrowotne wolontariusza, jeżeli nie jest on ubezpieczony z innego tytułu. Składka jest naliczana od kwoty najniższego wynagrodzenia podanego przez GUS. W przypadku śmierci wolontariusza, w skutek nieszczęśliwego wypadku, rodzinie przysługuje zasiłek pogrzebowy, renta rodzinna i jednorazowe odszkodowanie. Świadczenia są finansowane ze środków budżetu państwa. Organizacja może, ale nie musi ubezpieczyć wolontariusza w zakresie odpowiedzialności cywilnej, gdzie wszelkie roszczenia obydwu stron są kierowane do towarzystwa ubezpieczeniowego. (np. zniszczenie majątku organizacji) Wolontariat międzynarodowy 9 Wolontariusze mogą świadczyć usługi zarówno w Polsce, jak i za granicą. Obowiązują ich przepisy ustanowione prze państwo polskie, ale również ratyfikowane w tym zakresie umowy międzynarodowe. Zasady korzystania z usług wolontariuszy stosuje się także w przypadku wolontariuszy zagranicznych i cudzoziemców mieszkających legalnie w Polsce. 8 Tamże, Art.46 9 Tamże, Art.48

10 Jeżeli państwo polskie zawarło umowę z innym państwem lub organizacją międzynarodową, której przepisy w inny sposób regulują angażowanie i korzystanie z usług wolontariuszy, wtedy stosuje się zapisy tej umowy. Profil wolontariusza w Polsce W badaniach nad wolontariatem w Polsce realizowanych przez Stowarzyszenie Klon/ Jawor, czy CBOS autorzy wychodzili jednak także poza ścisłe rozumienie ustawowe wolontariatu. Polegało to na rozszerzeniu pojęcia wolontariatu także o nieodpłatną i dobrowolną działalność na rzecz swojej społeczności lokalnej, lub osób potrzebujących. Chodziło w tym wypadku o uchwycenie w badaniach działań o charakterze woluntarystycznym, które nie miały charakteru zinstytucjonalizowanego (w ramach organizacji pożytku publicznego ściśle określonych w ustawie). Do takich działań można bowiem zaliczyć także działalność chociażby w komitecie rodzicielskim, czy we wspólnocie parafialnej. Jak pokazują wyniki badania Klon/ Jawor 2008, w roku ,2%, czyli 4 mln Polaków wykonywało bezpłatną pracę na rzecz innych. W badaniu CBOS 2010 odsetek Polaków zaangażowanych w działalność społeczną w 2009 r. wyniósł 15%. Wyniki te się pokrywają, generalnie można powiedzieć, że aktywność tego typu dotyczy co siódmego mieszkańca naszego kraju. Wolontariusz to przeważnie osoba aktywna zawodowo, z reguły z wyższym wykształceniem (kadra kierownicza i wyżsi specjaliści) lub studenci i uczniowie. Na podstawie badań Stowarzyszenia Klon/Jawor oraz CBOS 10 grono polskich wolontariuszy można podzielić ponadto zasadniczo na 3 kategorie wiekowe: osoby uczące się (uczniowie i studenci do 25 roku życia), osoby o ustabilizowanej pozycji zawodowej (36-45 lat) oraz osoby w wieku poprodukcyjnym, czyli emeryci, dla których tworzone są programy aktywizacji po zakończeniu kariery zawodowej. Najmniej aktywne osoby mieszczą się w przedziale wiekowym Można to wiązać z tym, że stoją one u progu wejścia na rynek pracy i prowadzenia życia na własny rachunek; mniej czasu poświęcają na działalność woluntarystyczną. Z drugiej strony wśród osób młodych częstszym zjawiskiem jest emigracja zarobkowa, stąd mniejszy poziom zaangażowania w wolontariat krajowy w tej grupie wiekowej. Osoby młodsze (do 25 r. ż.) preferują działania oparte na jednorazowym akcjach, które są dynamiczne i nie zakładają wykonywania systematycznej pracy. Z kolei osoby nieco starsze (od 36 r. ż.) wolą pomagać w dłuższej perspektywie czasowej. Należy także zaznaczyć, że w ostatnich latach wzrosła liczba godzin, które są przeznaczane na działalność woluntarystyczną i na rzecz społeczności lokalnych. Tym samym idea wolontariatu jest stopniowo coraz bardziej rozpowszechniania w społeczeństwie. Na podstawie przywoływanych badań można powiedzieć, że wolontariuszami w Polsce zostają częściej osoby z wykształceniem wyższym lub średnim. Liczną grupę 10 Stowarzyszenie Klon/Jawor, Wolontariat, filantropia i 1%. Raport z badao 2007, Warszawa 2008 oraz CBOS, aktywnośd Polaków w organizacjach obywatelskich , Warszawa 2010

11 wolontariuszy stanowią studenci kierunków humanistycznych, w tym należy wyszczególnić studiujących pedagogikę(ze wskazaniem na specjalizację pracy z dziećmi niepełnosprawnymi ruchowo i umysłowo). Dla młodych ludzi jest to okazja do zdobycia doświadczenia zawodowego, które może polepszyć ich pozycję wyjściową przy późniejszym poszukiwaniu pracy. Osoby z wykształceniem zawodowym podejmują rzadziej działania o charakterze woluntarystycznym. Na przestrzeni kilku ostatnich lat zniwelowała się różnica dotycząca poziomu uczestnictwa w praktykach woluntarystycznych ze względu na płeć. Istnieje niemal wyrównany poziom zaangażowania się w tego rodzaju działalność zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn. Najwięcej ochotników pod względem zróżnicowania regionalnego jest rekrutowanych z terenów Polski wschodniej i południowo-wschodniej, z kolei bardziej bierną postawą wyróżniają się mieszkańcy Polski południowej, południowo-zachodniej i północnej. Miejsce zamieszkania ma również wpływ na charakter świadczonych usług. W małych miejscowościach usługi woluntarystyczne są w mniejszym stopniu sformalizowane, przez co często nie znajdują odzwierciedlenia w statystykach. Praca dobrowolna i nieodpłatna jest najczęściej wykonywana w kręgu znajomych, rodziny czy na rzecz wspólnoty parafialnej. Liczniejsze społeczności lokalne lub zbiorowości terytorialne charakteryzuje większe zróżnicowanie jednostek i bardziej skomplikowany podział pracy. Stąd też istnieje więcej płaszczyzn do działania wolontariuszy. Usługi woluntarystyczne można świadczyć w organach administracji publicznej, organizacjach pożytku publicznego czy w miejscu pracy. Dlatego w większych ośrodkach miejskich częstszym zjawiskiem jest profesjonalizacja wolontariatu, czy jego świadczenie na rzecz organizacji pożytku publicznego, bądź organizacji sektora pozarządowego oraz spełniających ważne społecznie funkcje. Z kolei dochód, jak pokazują badania Klon/ Jawor, dzieli grupę wolontariuszy na dwie dychotomiczne kategorie. Osoby należące do skrajnych grup, czyli o najniższym (uczniowie i studenci) i najwyższym (powyżej 1000zł/członka rodziny) dochodzie są bardziej skłonni do angażowania się w działalność woluntarystyczną, niż osoby usytuowane w okolicach środka skali dochodów. Wynika to z tego, że osoby z tej kategorii są bardziej skoncentrowane na poprawie własnych warunków materialnych, niż osoby o już ugruntowanej pozycji finansowej lub pozostający (częściowo lub w całości) na utrzymaniu rodziców/ rodziny. Taki stan rzecz ma bowiem miejsce w dużej części wśród uczących się. Obszary działalności wolontariackiej Badania nad wolontariatem w Polsce pokazują szerokie spektrum obszarów działalności wolontariackiej. Poniżej prezentowane są najpopularniejsze pola aktywności wolontariackiej w Polsce: Pomoc najuboższym, bezdomnym i humanitarna Ratownictwo - OSP, GOPR, WOPR, inne Ekologia, ochrona środowiska, opieka nad zwierzętami Sport Edukacja, oświata, wychowanie młodzieży Zdrowie, rehabilitacja

12 Religia, działalność parafii Wspólnoty lokalne Zatrudnienie, praca zawodowa Organizacje młodzieżowe (np. harcerstwo, związki studenckie) Organizacje kobiece Partie, ugrupowania i ruchy polityczne Kultura, nauka i sztuka Turystyka i rekreacja Związki zawodowe Kontrola społeczna polityków i administracji publicznej Wspólnoty samopomocowe hobby Samorządy i izby zawodowe, cechy, organizacje pracodawców Ruchy społeczne, akcje i kampanie społeczne Ogółem, co pokazują badania zarówno Klon Jawor jak i CBOS, wolontariusze wybierają najczęściej organizacje charytatywne, które wspierają najuboższych i bezdomnych (2,5% ogółu wolontariuszy wg KJ 2008, 4% CBOS 2010). Porównywalnie dużą popularnością wśród ochotników cieszą się organizacje i ruchy religijne, wspólnoty parafialne oraz możliwość pomagania na misjach (2% ogółu wolontariuszy KJ wg 2008, 4,5% CBOS 2010). Ochotników można również spotkać w organizacjach o charakterze edukacyjnym, oświatowym, wychowawczym oraz w radach rodziców (2% ogółu wolontariuszy wg KJ 2007, 8% CBOS 2010). Wśród najliczniejszej grupy wolontariuszy, czyli uczniów i studentów tendencje rozkładają się nieco inaczej niż wśród ogółu. Młodzi ochotnicy angażują się najczęściej w zadania prowadzone przez organizacje sportowe (5,8% KJ 2008), ale nie jest im obca pomoc także w organizacjach charytatywnych (3,9% KJ 2008). W świetle badań młodzi wolontariusze działają również często na rzecz organizacji młodzieżowych (2,8% KJ 2008). Nieco mniejszym poziomem zainteresowania cieszą się działania na płaszczyźnie ekologicznej (2,1% KJ 2008), naukowej czy kulturalnej (1,9% KJ 2008) oraz wsparcie takich instytucji jak OSP, GOPR, WOPR (2,4% KJ 2008). Organizacje pożytku publicznego, które mają w swoich szeregach wolontariuszy, przygotowują im zakres obowiązków. Rodzaj powierzonych zadań jest uzależniony od profilu działania danej organizacji. Najczęściej zakres ten obejmuje: Prace porządkowe Prace promocyjne (zbieranie podpisów, rozdawanie ulotek) Pomoc osobom potrzebującym Prace organizacyjne, administracyjne Wyszukiwanie informacji Tłumaczenia tekstów Porady z danego zakresu Korepetycje Koordynację przedsięwzięć, projektów, (imprez, festynów)

13 Typy/ formy wolontariatu Formy działalności woluntarystycznej można podzielić ze względu na ich czas trwania oraz ze względu na charakter środowiska, w jakim to podejmowane są te praktyki. W pierwszej grupie mieści się wolontariat akcyjny, czyli krótkookresowy. Opiera się na pojedynczych, szybkich akcjach i jednorazowej pomocy, gdzie niemalże od razu jest widoczny efekt. Są to często sportowe przedsięwzięcia na dużą skalę lub zbiórki pieniędzy czy darów rzeczowych, gdzie wolontariusze pełnią funkcję pomocniczą. Przeciwieństwo stanowi wolontariat długookresowy, czyli bezterminowy. Ten rodzaj działalności wymaga stałej, regularnej pracy na rzecz organizacji lub osób indywidualnych i tym samym poświęcenia większej ilości czasu. Wolontariusz podejmuje współpracę z placówką, aby pomoc świadczyć w dłuższej perspektywie czasowej. W przypadku wolontariatu wyróżnionego ze względu na rodzaj otoczenia usługi woluntarystyczne są świadczone na trzech poziomach oddziaływania: lokalnym pośrednim wirtualnym Wolontariat lokalny jest podejmowany w najbliższym otoczeniu wolontariusza. Ze wsparcia i pomocy ochotników korzystają wspólnoty parafialne, ośrodki pomocy społecznej, domy kultury czy schroniska dla zwierząt. Na poziome pośrednim znajduje się wolontariat pracowniczy, który staje się nową formą aktywizacji pracowników. Działalność woluntarystyczna nie jest związana z miejscem zamieszkania. Pracownicy firm mając możliwość i poparcie pracodawców angażują się w pomoc na rzecz organizacji i placówek społecznych. Wykorzystują przy tym umiejętności i doświadczenie zawodowe, a z drugiej strony budują morale własnego zespołu. Z kolei e-wolontariat działa w środowisku wirtualnym na makropoziomie. E-wolontariuszem może zostać każda osoba potrafiąca obsługiwać komputer i mająca dostęp do Internetu. Skala tego zjawiska jest widoczna w zróżnicowanych inicjatywach, które są podejmowane przez ochotników w sieci. Polegają one na budowaniu wirtualnych encyklopedii i bibliotek zakładaniu internetowych grup wsparcia i grup samopomocowych aż po tworzenie portali edukacyjnych i serwisów dziennikarstwa obywatelskiego. Na pograniczu wolontariatu znajdują się woluntarystyka i workcampy, które opierają się na praktykach zagranicznych. Pogranicze w tym wypadku oznacza niejednokrotnie pobieranie pewnych świadczeń pieniężnych (oprócz refundacji kosztów), co w świetle polskiego prawa wyklucza pojecie wolontariatu. Woluntarystyka łączy ze sobą dwa elementy wolontariat i turystykę. Przybiera ona postać rocznej przerwy (gap year) od nauki lub pracy. W tym czasie wolontariusz pomaga lokalnym społecznościom w życiu codziennym, uczestniczy w projektach edukacyjnych, a przy tym podnosi swoje umiejętności z języków obcych i zwiedza dany zakątek świata. Natomiast workcampy skupiają zazwyczaj młodych ludzi, dla których stają się sposobem spędzenia wakacji za granicą. Wyjazd jest obostrzony kilkoma warunkami: należy uiścić składkę członkowską w organizacji, mieć ukończone 18 lat i komunikatywnie posługiwać się językiem angielskim. Wolontariusze działają w różnych

14 obszarach ekologii, archeologii, edukacji czy wykonują drobne prace fizyczne lub pomagają przy organizowaniu wydarzeń kulturalnych. Motywacje młodych wolontariuszy Na wykresie poniżej prezentowane są wyniki badań Klon Jawor odnośnie motywacji podejmowania wolontariatu. Respondentom została dana możliwość dokonania wielokrotnego wyboru. Najczęstszą motywacją, która przejawia prawie 2/3 wolontariuszy na poziomie deklaracji jest po prostu chęć niesiania pomocy innym (a to z kolei wynika z przekonań). Kolejnie dwie najczęstsze motywacje nie są już tak altruistyczne: 1/3 osób żywi przekonanie, że dzięki temu w ramach reguły wzajemności w przyszłości może się spodziewać odwzajemnienia pomocy, także 1/3 robi to, ponieważ odczuwa dzięki temu po prostu satysfakcję, przyjemność. Robienie czegoś dla innych podnosi w tym wypadku samoocenę a także w niektórych wypadkach pozwala na redukcję własnych napięć psychicznych wywołanych trudnym położeniem innych. Dla co piątego wolontariusza ważne jest zagospodarowanie czasu poprzez kontakt z ludźmi. Wolontariat bywa zaraźliwy. W tym wypadku jest to pozytywne zjawisko związane z konformizmem - 17% jako jedną z motywacji wskazało fakt, że ich znajomi się także udzielają. Należy wspomnieć także o kilku innych motywacjach, które mogą popychać młodych ludzi do działań woluntarystycznych na rzecz innych a nie znajdują odzwierciedlenia wprost

15 w statystykach. Będą to chęć rozwijania zainteresowań, czy potrzeba zmian. Istnieją także powody niewypowiadane wprost a często nieuświadamiane przez samych wolontariuszy: Snobizm, chęć podkreślenia swojej wyjątkowości, wyróżnienia się w szarym tłumie Zaczarowanie losu (K. Henne, SWPS): postawa ta wyraża się w przeświadczeniu, że łaskawość losu wyrażona osiągniętym sukcesem, by została podtrzymana musi zostać odwzajemniona zrobieniem czegoś dla innych. Aspekt dramaturgiczny autoprezentacja i dokumentacja dokonań w cv przed potencjalnym pracodawcą i próba wywarcia dobrego wrażenia Można zatem przyjąć, że największe prawdopodobieństwo wystąpienia zachowań prospołecznych występuje, gdy spełnione są dwa warunki w odniesieniu do podmiotu działającego: odczuwanie odpowiednio wysokiego poziomu empatii oraz dążenie do realizacji własnego interesu (rozumianego także jako korzyści emocjonalne). Jeśli chodzi o deklarowane powody nie podejmowania się działalności wolontariackiej, bądź społecznej respondenci w przywoływanym badaniu Klon/ Jawor wskazywali: Brak czasu Niezainteresowanie tematyką wolontariatu czy działalności społecznej Potrzeba zadbania w pierwszej kolejności o siebie i rodzinę Brak propozycji z zewnątrz Brak czegoś do zaoferowania Nieznajomość interesującej grupy/organizacji Fizyczna niezdolność Brak zaufania do działań tego typu organizacji Brak informacji nt. możliwości podjęcia takiej działalności Podejmowanie się podobnej działalności już w przeszłości Podsumowanie Wolontariusz w Polsce to najczęściej osoba młoda, która jest aktywna zawodowo i ma stabilną sytuację na rynku pracy. Najwyższym poziomem aktywności charakteryzują się osoby między 36 a 45 rokiem życia, a najniższym osoby w wieku 26 a 35 lat. Wolontariusz to z reguły osoba wykształceniem wyższym lub średnim (kadra kierownicza i specjaliści) albo posiada status ucznia lub studenta związanego z kierunkiem pedagogicznym lub humanistycznym. Częściej ochotnikami zostają osoby o najniższych lub najwyższych dochodach niż osoby średnio-sytuowane. Bardziej sformalizowane praktyki woluntarystyczne są świadczone w większych ośrodkach miejskich niż w mniejszych miejscowościach. Szczególnie młodzi ochotnicy angażują się częściej w akcje jednorazowe i krótkotrwałe niż w przedsięwzięcia o dłuższej perspektywie.

16 Największą popularnością wśród młodych wolontariuszy cieszą się organizacje sportowe, młodzieżowe, oraz pomoc charytatywna. Często będą to także OSP, GOPR, WOPR oraz organizacje ekologiczne. Wolontariat na podstawie przytoczonych badań oraz obserwacji jest czymś więcej niż samym działaniem. Jest on raczej konsekwencją pewnych przyjętych postaw życiowych, co silnie koreluje z wyznawanymi wartościami oraz poczuciem większego zaufania do współobywateli, wpływu na otoczenie czy optymizmu. Jednocześnie studenci wolontariusze przyznają, że poza wartością autoteliczną wolontariat pozwala im się realizować na różne sposoby. Cyniczne traktowanie go jako trampoliny do kariery nie jest w Polsce jeszcze zjawiskiem powszechnym. Bycie wolontariuszem jest dla młodego człowieka kwestią bardziej indywidualnych wyborów niż nacisków systemowych i kulturowych (jak np. w USA w przypadku traktowania aktywności społecznej jako warunku koniecznego przyjęcia na studia) Pomimo to sama forma wolontariatu staje się dla studentów coraz częściej przedmiotem kalkulacji w związku z poszerzaniem dostępnej oferty. Zdecydowanie się na którąś z jego licznych form może oznaczać określone korzyści pod kątem przyszłej atrakcyjności na rynku pracy, ale także możliwości spędzenia czasu, nawiązania znajomości czy podróżowania. Angażowanie się w wolontariat jeszcze na etapie szkoły ponadgimnazjalnej, bądź na studiach to dla młodych ludzi bardzo korzystna forma zdobywania doświadczeń i realizowania siebie jak pokazują statystyki, z reguły po 25 r. życia już zbyt dużo czasu i uwagi pochłania dążenie do ugruntowania pozycji zawodowej, czy sytuacji rodzinnej (aż do osiągnięcia stabilizacji) Korzyści z wolontariatu dla młodych ludzi to przede wszystkim: Zaspokojenie potrzeb obszaru potrzeb wyższego rzędu, samorealizacji, uznania i uczestnictwa Rozwój osobowości Definiowanie swoich mocnych i słabych stron w działaniu i w kontekście dynamiki grupowej, czy konkretnych zadań Możliwość podjęcia odpowiedzialności oraz wykazania się Możliwość wyjścia poza codzienność, doświadczania czy podróżowania przy minimalnych nakładach własnych Niekiedy możliwość pracy w międzynarodowym zespole, czy innej kulturze organizacyjnej, podniesienie poziomu kompetencji językowych Płynne i łatwiejsze wejście na rynek pracy Ostatni wymieniony aspekt ma szczególne znaczenie w obliczu wysokiego poziomu bezrobocia absolwentów szkół wyższych, stałego przyrostu ich bezwzględnej liczby oraz oczekiwań pracodawców. Te z kolei często rozmijają się z kwalifikacjami młodych kandydatów do pracy, którzy z reguły są do niej nie przygotowani po opuszczeniu murów uczelni. Dotyczy to w szczególności braku doświadczenia rozumianego jako umiejętności aplikowania zdobytej wiedzy w sytuacjach praktycznych oraz znajomości specyfiki branży i funkcjonowania firm.

17 Sporym mankamentem są także wymieniane przez pracodawców braki w zakresie komunikacji interpersonalnej, czy organizacji pracy. Ponadto struktura ofert pracy dla osób z wykształceniem wyższym pokazuje, że poza specjalistyczną wiedzą oczekuje się coraz częściej kandydatów o kompetencjach kierowniczych. Wolontariat stanowi zatem doskonałą szansę na wdrożenie się młodych osób w działalność odbiegającą od bezpiecznego środowiska uczelni i tym samym nabycie umiejętności pozwalających się wstrzelić w oczekiwania przyszłych pracodawców. Szczególnie w odniesieniu do absolwentów kierunków humanistycznych wolontariat jest szansą na wyróżnienie się spośród masy współtowarzyszy doli studenckiej. Dzieje się tak, ponieważ percepcja cech wolontariuszy wśród pracodawców sprawia, że stają się oni atrakcyjnymi pracownikami. Można zatem powiedzieć, że przy spełnieniu warunków koniecznych, acz w obliczu dużej konkurencji na rynku pracy niewystarczających jak: 1) potwierdzone certyfikatem/ certyfikatami kwalifikacje zawodowe, 2) odpowiedni poziom znajomości języków obcych, czy komputera, 3) inne kluczowe dla stanowiska i branży wymagania pracodawców - działalność wolontariacka i płynące z niej doświadczenia pozwalają w znaczący sposób zwiększyć szanse dostania wymarzonej dla absolwenta studiów wyższych posady. W obliczu korzyści w wymiarze jednostkowym, ale i społecznym należy w większym stopniu promować tego typu działalność w środowisku akademickim szczególnie poprzez: przedstawienie studentom różnorodnej oferty organizacji i programów wolontariackich uświadamianie studentom korzyści płynących z wolontariatu pod kątem zwiększania atrakcyjności na rynku pracy podkreślanie możliwości łączenia wolontariatu ze studiami (a nawet i pracą) z uwagi na z reguły większą elastyczność niektórych działań, niż praca zarobkowa Instytucją, która naturalnie wpasowuje się m. in. w te zadania są akademickie biura karier. Jak zauważa Dorota Pisula z BK UAM: Wczesny kontakt studenta (już na drugim lub trzecim roku) z Biurem Karier pozwala na przekazanie niezbędnych informacji, które ułatwią mu wzięcie odpowiedzialności za podejmowane decyzje edukacyjne i zawodowe oraz podjecie konkretnych działań przygotowywujących do późniejszego życia zawodowego. Z doświadczeń doradców zawodowych wynika, że podejmowanie prac dorywczych w trakcie nauki, praktyki wakacyjne i działalność wolontariacka w organizacjach oraz stowarzyszeniach pozytywnie wpływają na późniejsze poszukiwania stałej pracy. 11 Wspomniane wcześniej działania promocyjne nie mogą się jednak ograniczać do oddziaływania na studentów i absolwentów rejestrujących się w bazach biur karier, bądź udających się do placówek. Konieczne staje się wyjście im naprzeciw podczas targów pracy i imprez jak chociażby organizowane przez BK UAM Akademie rozwoju i Przedsiębiorczości. I wreszcie dodatkowym elementem aktywizacji wolontariackiej studentów w przypadku tak dużych uczelnie jak uniwersytety, powinno być także podejmowanie działań promocyjnych na poziomie wydziałów. 11 Red. Bondyra K. Pracodawcy kontra nauczyciele? Dostosowywanie potrzeb szkoleniowych i kwalifikacji mieszkańców powiatów ostrowskiego, krotoszyńskiego, pleszewskiego i jarocińskiego do wymogów regionalnego rynku pracy. Poznao

18

Wolontariat z perspektywy pracodawców

Wolontariat z perspektywy pracodawców Wolontariat z perspektywy pracodawców Czego pracodawcy mogą się spodziewać po wolontariuszu w miejscu pracy? dr Krzysztof Bondyra Instytut Socjologii UAM Czego oczekują pracodawcy od potencjalnych pracowników

Bardziej szczegółowo

Regionalne Centrum Wolontariatu

Regionalne Centrum Wolontariatu Regionalne Centrum Wolontariatu Kim jesteśmy? Śląskie Forum Organizacji Socjalnych KaFOS jest stowarzyszeniem zrzeszającym ponad 80 organizacji socjalnych z całego województwa śląskiego działających na

Bardziej szczegółowo

Wolontariat. O czym należy wiedzieć angażując wolontariusza.

Wolontariat. O czym należy wiedzieć angażując wolontariusza. Wolontariat O czym należy wiedzieć angażując wolontariusza. Dla wielu organizacji pozarządowych zaangażowanie wolontariuszy w pracę organizacji jest często niezbędnym elementem ich funkcjonowania, a wysiłek

Bardziej szczegółowo

Centrum Edukacji i Pracy Młodzieży w Słupsku

Centrum Edukacji i Pracy Młodzieży w Słupsku Centrum Edukacji i Pracy Młodzieży w Słupsku OHP jako realizator usług rynku pracy Ewa Olszówka doradca zawodowy Słupsk, 12 grudzień 2012r. OCHOTNICZE HUFCE PRACY Państwowa jednostka budżetowa - instytucja

Bardziej szczegółowo

Wolontariat i wolontariusze w poradni

Wolontariat i wolontariusze w poradni OPUBLIKOWANO: 1 GRUDNIA 2015 Wolontariat i wolontariusze w poradni Opracował: Marcin Majchrzak, radca prawny, członek Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie Podstawa prawna: Ustawa z dnia 24 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Prawo dot. wolontariatu przed wejściem w życie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

Prawo dot. wolontariatu przed wejściem w życie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie WOLONTARIAT Unormowania kwestii wolontariatu w myśl ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873), Nowelizacja ustawy z dnia 25 luty 2010

Bardziej szczegółowo

Wolontariat. O czym każdy wolontariusz wiedzieć powinien?

Wolontariat. O czym każdy wolontariusz wiedzieć powinien? Wolontariat O czym każdy wolontariusz wiedzieć powinien? Wolontariat jest dobrym pomysłem na spędzenie wolnego czasu, choć niejednokrotnie bywa także ciekawą formą zdobycia doświadczenia zawodowego. Każdy

Bardziej szczegółowo

Fundacja Potrafię-Pomagam! w Zielonej Górze tel. kom: 604122920 adres: ul. Dąbrówki 48/365-096 Zielona Góra mail: fundacja@potrafiepomagam.cba.

Fundacja Potrafię-Pomagam! w Zielonej Górze tel. kom: 604122920 adres: ul. Dąbrówki 48/365-096 Zielona Góra mail: fundacja@potrafiepomagam.cba. Fundacja Potrafię-Pomagam! w Zielonej Górze tel. kom: 604122920 adres: ul. Dąbrówki 48/365-096 Zielona Góra mail: fundacja@potrafiepomagam.cba.pl NIP: 929-083-17-21, REGON: 080462126 KRS: 0000363383 http://www.facebook.com/klub.wolontariatu

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie 1. Gdzie znajdziemy przepisy na temat wolontariatu? Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie Ustawa z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie i ratownictwie

Bardziej szczegółowo

Wolontariat Krok do kariery

Wolontariat Krok do kariery Wolontariat Krok do kariery Karol Krzyczkowski koordynator projektów Stowarzyszenie Centrum Wolontariatu w Warszawie Stowarzyszenie Centrum Wolontariatu Nasza misja Promocja i rozwój wolontariatu w Polsce

Bardziej szczegółowo

1. Definicja działalności pożytku publicznego, 2. Rodzaje działalności pożytku publicznego, 3. Jednostki realizujące działalność pożytku publicznego,

1. Definicja działalności pożytku publicznego, 2. Rodzaje działalności pożytku publicznego, 3. Jednostki realizujące działalność pożytku publicznego, 1. Definicja działalności pożytku publicznego, 2. Rodzaje działalności pożytku publicznego, 3. Jednostki realizujące działalność pożytku publicznego, 4. Przedmiot działalności pożytku publicznego, 5. Procedury,

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie zasobami ludzkimi: Zarządzanie zespołem a wolontariat. Sopot, 26 września 2012

Zarządzanie zasobami ludzkimi: Zarządzanie zespołem a wolontariat. Sopot, 26 września 2012 Zarządzanie zasobami ludzkimi: Zarządzanie zespołem a wolontariat Sopot, 26 września 2012 Kim jest wolontariusz? WOLONTARIAT - bezpłatne, dobrowolne, świadome działanie na rzecz innych, wykraczające poza

Bardziej szczegółowo

Mamy kota na punkcie wolontariatu? Kraków, 31 sierpnia 2010

Mamy kota na punkcie wolontariatu? Kraków, 31 sierpnia 2010 Mamy kota na punkcie wolontariatu? Kraków, 31 sierpnia 2010 Kim jest wolontariusz? WOLONTARIAT - bezpłatne, dobrowolne, świadome działanie na rzecz innych, wykraczające poza więzi rodzinno-koleżeńsko-

Bardziej szczegółowo

Program START. Biuro Dyrektora Generalnego

Program START. Biuro Dyrektora Generalnego Biuro Dyrektora Generalnego WSTĘP Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, mając świadomość roli i odpowiedzialności społecznej w zapewnieniu dobrego startu na rynku pracy dla osób rozpoczynających swoją

Bardziej szczegółowo

Wolontariat. Unormowania kwestii wolontariatu w myśl ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o. wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873)

Wolontariat. Unormowania kwestii wolontariatu w myśl ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o. wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873) Wolontariat Unormowania kwestii wolontariatu w myśl ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalno alności poŝytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873) Prawo dot. wolontariatu przed wejściem

Bardziej szczegółowo

www.forumrynkupracy.com.pl.

www.forumrynkupracy.com.pl. Projekt współfinansowany jest ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. www.forumrynkupracy.com.pl. Konferencja 22.09.11, Wrocław imię, nazwisko prelegenta: Zenon Matuszko

Bardziej szczegółowo

Wyniki badao kariery i planów zawodowych studentów Wyższej Szkoły Ekonomiczno-Humanistycznej. w badaniu wzięło udział 104 studentów WSEH

Wyniki badao kariery i planów zawodowych studentów Wyższej Szkoły Ekonomiczno-Humanistycznej. w badaniu wzięło udział 104 studentów WSEH Wyniki badao kariery i planów zawodowych studentów Wyższej Szkoły Ekonomiczno-Humanistycznej w badaniu wzięło udział 104 studentów WSEH Zakres badao: 1) kariera i wyobrażenie wymarzonej pracy 2) plany

Bardziej szczegółowo

Wolontariat w polskim systemie prawnym

Wolontariat w polskim systemie prawnym Wolontariat w polskim systemie prawnym 1 Regulacje dotyczące wolontariatu Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie z późniejszymi zmianami (Dz. U. Nr 96, poz.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRAKTYK NA WYDZIALE FIZYKI UW

REGULAMIN PRAKTYK NA WYDZIALE FIZYKI UW REGULAMIN PRAKTYK NA WYDZIALE FIZYKI UW Regulamin jest zgodny z - Ustawą z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (DZ.U. nr 164, pozycja 1365 z późniejszymi zmianami) - Statutem Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

Uwaga! Instytucje angażujące małoletnich wolontariuszy mogą żądać od nich pisemnej zgody rodziców lub opiekunów.

Uwaga! Instytucje angażujące małoletnich wolontariuszy mogą żądać od nich pisemnej zgody rodziców lub opiekunów. O czym każdy wolontariusz powinien wiedzieć Zasady współpracy z wolontariuszami przedstawione zostały w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873) uchwalonej

Bardziej szczegółowo

KOSZALIŃSKA WYŻSZA SZKOŁA NAUK HUMANISTYCZNYCH

KOSZALIŃSKA WYŻSZA SZKOŁA NAUK HUMANISTYCZNYCH KOSZALIŃSKA WYŻSZA SZKOŁA NAUK HUMANISTYCZNYCH LOSY ZAWODOWE ABSOLWENTÓW KWSNH STUDIA I STOPNIA ROCZNIK 2012 RAPORT Z BADAŃ Andrzej MICHALSKI, Tomasz BLAR Jarosław STANILEWICZ. AKADEMICKIE BIURO KARIER

Bardziej szczegółowo

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT Powiatowy Urząd Pracy w Nowym Targu - http://www.pup.nowytarg.pl/ 1 Osoby w wieku 18-24.. 1 2 Osoby w wieku 25-34.. 2 3 Osoby bez kwalifikacji zawodowych.. 3 4 Osoby bez doświadczenia zawodowego.. 5 5

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

USTAWA. z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie LexPolonica nr 27335. Stan prawny 2012-11-29 Dz.U.2010.234.1536 (U) Działalność pożytku publicznego i wolontariat zmiany: 2011-07-01 Dz.U.2011.112.654 art. 166 2011-10-30 Dz.U.2011.205.1211 art. 2 2011-11-03

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr PROFIL I PROFIL II PROFIL III USŁUGI i INSTRUMENTY RYNKU PRACY. PROGRAM pośrednictwo pracy

Załącznik nr PROFIL I PROFIL II PROFIL III USŁUGI i INSTRUMENTY RYNKU PRACY. PROGRAM pośrednictwo pracy Załącznik nr PROFIL I PROFIL II PROFIL III USŁUGI i INSTRUMENTY RYNKU PRACY PROGRAM pośrednictwo AKTYWIZACJA I INTEGRACJA poradnictwo zawodowe szkolenia USŁUGI i INSTRUMENTY RYNKU PRACY pośrednictwo ----------------------------------------------------

Bardziej szczegółowo

Wolontariat w Polsce. 1. Kto może zostać wolontariuszem?

Wolontariat w Polsce. 1. Kto może zostać wolontariuszem? Wolontariat w Polsce Zgodnie z większością definicji wolontariat nalezy rozumieć jako dobrowolną, bezpłatną i świadomą działalność na rzecz innych, wykraczającą poza związki rodzinne, koleżeńskie lub przyjacielskie.

Bardziej szczegółowo

Staż. Sprawdź, zanim pójdziesz! Raport z wyników badania opinii studentów zrealizowanego w ramach kampanii społecznej

Staż. Sprawdź, zanim pójdziesz! Raport z wyników badania opinii studentów zrealizowanego w ramach kampanii społecznej Raport z wyników badania opinii studentów zrealizowanego w ramach kampanii społecznej Staż. Sprawdź, zanim pójdziesz! 2 Spis Treści str. 3 4 5 6 11 12 13 18 20 22 23 24 25 rozdział Wprowadzenie Oferta

Bardziej szczegółowo

Julia Jarnicka. aplikant radcowski PIERÓG & Partnerzy

Julia Jarnicka. aplikant radcowski PIERÓG & Partnerzy NGO JAKO ZAMAWIAJĄCY Julia Jarnicka aplikant radcowski PIERÓG & Partnerzy Mimo że organizacje pozarządowe nie zostały ujęte w pzp jako podmioty zobowiązane do stosowania ustawy, to jednak w pewnych sytuacjach

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBREGO PRACODAWCĘ?

PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBREGO PRACODAWCĘ? PRAKTYKI STUDENCKIE JAK ZNALEŹĆ DOBREGO PRACODAWCĘ? www.nauka.gov.pl/praktyki SPIS TREŚCI 1. CZYM SĄ ZAWODOWE PRAKTYKI STUDENCKIE? 2. JAK ZNALEŹĆ PRACODAWCĘ OFERUJĄCEGO DOBRE PRAKTYKI STUDENCKIE? 2.1 Portal

Bardziej szczegółowo

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT Powiatowy Urząd Pracy w Nowym Targu - http://www.pup.nowytarg.pl/ 1 Osoby w wieku 18-24.. 1 2 Osoby w wieku 25-34.. 3 3 Osoby bez kwalifikacji zawodowych.. 5 4 Osoby bez doświadczenia zawodowego.. 7 5

Bardziej szczegółowo

OCHRONA ZDROWIA - POWINNOŚĆ PAŃSTWA CZY OBYWATELA? WARSZAWA, LUTY 2000

OCHRONA ZDROWIA - POWINNOŚĆ PAŃSTWA CZY OBYWATELA? WARSZAWA, LUTY 2000 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-58 - 95, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

$ # g u i d { 3 0 F W OLON T A R I A T W OLON T A R I A T 3 5 1 3 W W 0-3 S ZK OLE S ZK OLE C A 2-4 A 5 A - B C F 2-9 8 E 6 C F D 6 6 3 9 A } # $

$ # g u i d { 3 0 F W OLON T A R I A T W OLON T A R I A T 3 5 1 3 W W 0-3 S ZK OLE S ZK OLE C A 2-4 A 5 A - B C F 2-9 8 E 6 C F D 6 6 3 9 A } # $ WOLONTARIAT W SZKOLE WOLONTARIAT = VOLONTARIUS w języku j łacińskim oznacza słowa s "dobrowolny lub "chętny" WOLONTARIAT dobrowolna, bezpłatna, świadoma działalność na rzecz innych, wykraczająca poza związki

Bardziej szczegółowo

Po co i jak założyć stowarzyszenie lub fundację Grzegorz Lech Adam Prus

Po co i jak założyć stowarzyszenie lub fundację Grzegorz Lech Adam Prus Po co i jak założyć stowarzyszenie lub fundację Grzegorz Lech Adam Prus Kraków, 31 marca 2012r. Dyrektor wczoraj Dyrektor dziś Dyrektor w sieci Po co szkole organizacja pozarządowa: - Szkoła jako jednostka

Bardziej szczegółowo

Czy studenci i absolwenci są gotowi stawiać pierwsze kroki na wymagającym rynku pracy? Prezentacja wyników ogólnopolskiego badania

Czy studenci i absolwenci są gotowi stawiać pierwsze kroki na wymagającym rynku pracy? Prezentacja wyników ogólnopolskiego badania Czy studenci i absolwenci są gotowi stawiać pierwsze kroki na wymagającym rynku pracy? Prezentacja wyników ogólnopolskiego badania Warszawa, 19 maja 2010 2 Badanie ogólnopolskie O badaniu Współpraca Deloitte

Bardziej szczegółowo

Prawne aspekty wolontariatu

Prawne aspekty wolontariatu Prawne aspekty wolontariatu Sopockie Centrum Wolontariatu Sopot, ul. Marynarzy 4 Tel. 58 341 83 52; 600 633 101 E-mail: wolontariat@scop.sopot.pl www.scop.sopot.pl Podstawa prawna USTAWA z dnia 24 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w Kielcach WOLONTARIAT - WŁĄCZ SIĘ!

Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w Kielcach WOLONTARIAT - WŁĄCZ SIĘ! Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w Kielcach WOLONTARIAT - WŁĄCZ SIĘ! KIELCE 2013 "Człowiek jest wspaniałą istotą nie z powodu dóbr, które posiada, ale jego czynów. Nie ważne jest to, co się ma, ale czym

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 6/2015 Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ustce z dnia 30.03.2015 r

Zarządzenie Nr 6/2015 Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ustce z dnia 30.03.2015 r Zarządzenie Nr 6/2015 Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ustce z dnia 30.03.2015 r w sprawie wprowadzenia Regulaminu Klubu Wolontariusza działającego przy Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ Kierunek studiów: PEDAGOGIKA Specjalność: EDUKACJA DOROSŁYCH Z GERONTOLOGIĄ Studia: STACJONARNE/ NIESTACJONARNE

PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ Kierunek studiów: PEDAGOGIKA Specjalność: EDUKACJA DOROSŁYCH Z GERONTOLOGIĄ Studia: STACJONARNE/ NIESTACJONARNE PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ Kierunek studiów: PEDAGOGIKA Specjalność: EDUKACJA DOROSŁYCH Z GERONTOLOGIĄ Studia: STACJONARNE/ NIESTACJONARNE ORGANIZACJA PRAKTYKI Edycja 2014 1. Praktyka zawodowa na kierunku

Bardziej szczegółowo

MAŁOPOLSKIE FORUM UNIWERSYTETÓW TRZECIEGO WIEKU. 23 listopada 2012r. KRAKÓW

MAŁOPOLSKIE FORUM UNIWERSYTETÓW TRZECIEGO WIEKU. 23 listopada 2012r. KRAKÓW MAŁOPOLSKIE FORUM UNIWERSYTETÓW TRZECIEGO WIEKU 23 listopada 2012r. KRAKÓW Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego CZŁOWIEK - NAJLEPSZA INWESTYCJA Kamila

Bardziej szczegółowo

System wsparcia w uczelni: wolontariat studencki czy profesjonalizm

System wsparcia w uczelni: wolontariat studencki czy profesjonalizm Pełnosprawny Student II Kraków, 26-27 listopada 2008 r. System wsparcia w uczelni: wolontariat studencki czy profesjonalizm Jerzy Borowiec Pełnomocnik Rektora Politechniki Wrocławskiej ds. Osób Niepełnosprawnych

Bardziej szczegółowo

Raport ewaluacyjny z praktyk organizowanych w 2012r w ramach projektu Edukacja dla rynku pracy.

Raport ewaluacyjny z praktyk organizowanych w 2012r w ramach projektu Edukacja dla rynku pracy. Raport ewaluacyjny z praktyk organizowanych w 2012r w ramach projektu Edukacja dla rynku pracy. Kielce, marzec 2013 Spis treści 1.Informacja o projekcie... 2 1.1. Informacja o praktykach... 3 1.2 Statystyki

Bardziej szczegółowo

stanu na koniec okresu Bezrobotni według Osoby do 12 miesięcy nauki ogółem od dnia ukończenia

stanu na koniec okresu Bezrobotni według Osoby do 12 miesięcy nauki ogółem od dnia ukończenia INFORMACJA LOKALNA O ZAWODZIE NAUCZYCIEL JĘZYKA NIEMIECKIEGO (KOD 233011) ANALIZA SYTUACJI NA RYNKU PRACY Zawód Nauczyciel języka niemieckiego to jeden z 2360 zawodów ujętych w obowiązującej od 1 lipca

Bardziej szczegółowo

2009, str.137. 1.Prawo pracy w pytaniach i odpowiedziach. M. Gersdorf, K. Rączka, LexisNexis Polska Sp.zo.o. Warszawa

2009, str.137. 1.Prawo pracy w pytaniach i odpowiedziach. M. Gersdorf, K. Rączka, LexisNexis Polska Sp.zo.o. Warszawa Podpisuję umowę. Moment podjęcia pracy jest nie tylko zakończeniem trudnej ścieżki aplikacyjnej ale także ważnym wydarzeniem w życiu każdej osoby starającej się o posadę. Zanim wejdziemy w nowe środowisko

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA LOKALNA O ZAWODZIE NAUCZYCIEL JĘZYKA ANGIELSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ (KOD 234104) ANALIZA SYTUACJI NA RYNKU PRACY

INFORMACJA LOKALNA O ZAWODZIE NAUCZYCIEL JĘZYKA ANGIELSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ (KOD 234104) ANALIZA SYTUACJI NA RYNKU PRACY INFORMACJA LOKALNA O ZAWODZIE NAUCZYCIEL JĘZYKA ANGIELSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ (KOD 234104) ANALIZA SYTUACJI NA RYNKU PRACY Zawód nauczyciel języka angielskiego w szkole podstawowej to jeden z 2360

Bardziej szczegółowo

ZASADY KIEROWANIA NA SZKOLENIA INDYWIDUALNE PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W SOSNOWCU

ZASADY KIEROWANIA NA SZKOLENIA INDYWIDUALNE PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W SOSNOWCU ZASADY KIEROWANIA NA SZKOLENIA INDYWIDUALNE PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W SOSNOWCU Podstawa prawna: art. 40 ust. 3 ustawy z dnia 20.04.2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst

Bardziej szczegółowo

Kompetencje obywatelskie uczniów w Polsce i Unii Europejskiej. Warszawa-Poznań, marzec 2011 r.

Kompetencje obywatelskie uczniów w Polsce i Unii Europejskiej. Warszawa-Poznań, marzec 2011 r. Kompetencje obywatelskie uczniów w Polsce i Unii Europejskiej Warszawa-Poznań, marzec 2011 r. Porządek prezentacji I. Co wiemy w badań? I. Co wiemy z doświadczeń? I. Co robić? II. Co proponuje UE? 2 Kompetencje

Bardziej szczegółowo

KOMPETENCJE ABSOLWENTÓW UCZELNI WYŻSZYCH W ŚWIETLE OCZEKIWAŃ PRACODAWCY

KOMPETENCJE ABSOLWENTÓW UCZELNI WYŻSZYCH W ŚWIETLE OCZEKIWAŃ PRACODAWCY KOMPETENCJE ABSOLWENTÓW UCZELNI WYŻSZYCH W ŚWIETLE OCZEKIWAŃ PRACODAWCY MONIKA TURLEJ SPECJALISTA DS. REKRUTACJI; SAGE SP. ZO.O. Wizerunek dużej firmy czy małego punktu usługowego jest bezpośrednio budowany

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ. Kierunek studiów: PSYCHOLOGIA. Edycja 2014

PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ. Kierunek studiów: PSYCHOLOGIA. Edycja 2014 Strona 1 z 6 PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ Kierunek studiów: PSYCHOLOGIA Specjalność: PSYCHOLOGIA MEDIACJI I NEGOCJACJI Studia: STACJONARNE/ NIESTACJONARNE I. ORGANIZACJA PRAKTYKI Edycja 2014 1. Praktyka

Bardziej szczegółowo

Co z wolontariatem w Solcu Kujawskim?

Co z wolontariatem w Solcu Kujawskim? Co z wolontariatem w Solcu Kujawskim? Spotkanie informacyjno-konsultacyjne Solec Kujawski, 19 listopada 2014 roku I. Wolontariat Wolontariat to dobrowolna, bezpłatna, świadoma praca na rzecz innych lub

Bardziej szczegółowo

KWESTIONARIUSZ ABSOLWNETA MONITOROWANIE LOSÓW ABSOLWENTÓW /W MOMENCIE UKOŃCZENIA UCZELNI/ I. Informacje o studiach i zgoda na udział w badaniu

KWESTIONARIUSZ ABSOLWNETA MONITOROWANIE LOSÓW ABSOLWENTÓW /W MOMENCIE UKOŃCZENIA UCZELNI/ I. Informacje o studiach i zgoda na udział w badaniu 1 KWESTIONARIUSZ ABSOLWNETA MONITOROWANIE LOSÓW ABSOLWENTÓW /W MOMENCIE UKOŃCZENIA UCZELNI/ Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku prowadzi bada monitorowania losów absolwentów, którego głównym celem

Bardziej szczegółowo

LEPSZY ŚWIAT PRZEZ WOLONTARIAT SZKOLENIE DLA NAUCZYCIELI/OPIEKUNÓW

LEPSZY ŚWIAT PRZEZ WOLONTARIAT SZKOLENIE DLA NAUCZYCIELI/OPIEKUNÓW LEPSZY ŚWIAT PRZEZ WOLONTARIAT SZKOLENIE DLA NAUCZYCIELI/OPIEKUNÓW Formalnoprawne Zasady Współpracy z Wolontariuszami Dariusz Pietrowski Prezes Stowarzyszenia Centrum Wolontariatu PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY

Bardziej szczegółowo

WOLONTARIAT JAKO SPOSÓB NA AKTYWNOŚĆ. Krystyna Szymańska Prezes Towarzystwa Pomocy Potrzebującym im. św. Brata Alberta Nadzieja

WOLONTARIAT JAKO SPOSÓB NA AKTYWNOŚĆ. Krystyna Szymańska Prezes Towarzystwa Pomocy Potrzebującym im. św. Brata Alberta Nadzieja WOLONTARIAT JAKO SPOSÓB NA AKTYWNOŚĆ Krystyna Szymańska Prezes Towarzystwa Pomocy Potrzebującym im. św. Brata Alberta Nadzieja WOLONTARIAT Rys historyczny Początki działalności społecznej w Polsce datuje

Bardziej szczegółowo

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT Powiatowy Urząd Pracy w Zakopanem - http://www.pupzakopane.pl/ 1 Osoby w wieku 18-24.. 1 2 Osoby w wieku 25-34.. 3 3 Osoby bez kwalifikacji zawodowych.. 4 4 Osoby bez doświadczenia zawodowego.. 5 5 Kobiety

Bardziej szczegółowo

Ankieta dla pracodawców

Ankieta dla pracodawców Ankieta dla pracodawców Celem ankiety jest zasięgnięcie opinii pracodawców na temat kompetencji, jakimi odznaczają się studenci odbywający praktykę zawodową (część A) oraz oczekiwań pracodawców wobec absolwenta

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKI LETNIE DLA STUDENTÓW

PRAKTYKI LETNIE DLA STUDENTÓW Emmerson Realty S.A. to jedna z największych i najbardziej znanych polskich firm działających na rynku nieruchomości. Podstawowe segmenty działalności grupy kapitałowej to: nieruchomości mieszkaniowe i

Bardziej szczegółowo

Wyniki z Badania Pracodawców ITP 2013

Wyniki z Badania Pracodawców ITP 2013 22 października 2013 r. odbyła się IX edycja Inżynierskich Targów Pracy na Politechnice Krakowskiej. Odwiedziło nas w tym dniu 35 wystawców (w tym 26 firm z całej Polski) oraz ponad 1000 studentów i absolwentów.

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE. badania znajomości marki PROJEKTOR wolontariat studencki wśród studentów w Polsce Edycja I 2012 r.

PODSUMOWANIE. badania znajomości marki PROJEKTOR wolontariat studencki wśród studentów w Polsce Edycja I 2012 r. PODSUMOWANIE badania znajomości marki PROJEKTOR wolontariat studencki wśród studentów w Polsce Edycja I 2012 r. LUBLIN, GRUDZIEŃ 2012 Prace nad badaniem marki PROJEKTOR wolontariat studencki trwały od

Bardziej szczegółowo

WOLONTARIAT współpracuj i wygrywaj! IV KONGRES BIBLIOTEK PUBLICZNYCH WARSZAWA 21-22 PAŹDZIERNIKA 2013 ROKU

WOLONTARIAT współpracuj i wygrywaj! IV KONGRES BIBLIOTEK PUBLICZNYCH WARSZAWA 21-22 PAŹDZIERNIKA 2013 ROKU WOLONTARIAT współpracuj i wygrywaj! IV KONGRES BIBLIOTEK PUBLICZNYCH WARSZAWA 21-22 PAŹDZIERNIKA 2013 ROKU CO LUBIĘ NAJBARDZIEJ W PRACY W BIBLIOTECE? Wolontariat to dobrowolna bezpłatna świadoma działalność

Bardziej szczegółowo

CZYNNIKI WYBORU DROGI EDUKACYJNO-ZAWODOWEJ

CZYNNIKI WYBORU DROGI EDUKACYJNO-ZAWODOWEJ CZYNNIKI WYBORU DROGI EDUKACYJNO-ZAWODOWEJ Cieszyn, 18.10.2012r. Od 01.09.2012 Zespół Poradni Psychologiczno- Pedagogicznych w Cieszynie Na mocy uchwały nr XXII/177/12 Rady Powiatu Cieszyńskiego ZDANIA

Bardziej szczegółowo

Warszawa, styczeń 2012 BS/15/2012 DOBROCZYNNOŚĆ POLAKÓW W CZASACH ŚWIATOWEGO KRYZYSU

Warszawa, styczeń 2012 BS/15/2012 DOBROCZYNNOŚĆ POLAKÓW W CZASACH ŚWIATOWEGO KRYZYSU Warszawa, styczeń 2012 BS/15/2012 DOBROCZYNNOŚĆ POLAKÓW W CZASACH ŚWIATOWEGO KRYZYSU Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 13 stycznia 2011 roku Fundacja Centrum Badania

Bardziej szczegółowo

1. WOLONTARIAT PRACOWNICZY. Czym jest i co nam daje?

1. WOLONTARIAT PRACOWNICZY. Czym jest i co nam daje? 1. WOLONTARIAT PRACOWNICZY Czym jest i co nam daje? ĆWICZENIE: KIM JEST WOLONTARIUSZ? Kto? Gdzie? Kiedy? ĆWICZENIE: KIM NIE JEST WOLONTARIUSZ? Kto? Gdzie? Kiedy? WOLONTARIAT (ŁAC. VOLUNTARIUS - DOBROWOLNY)

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ

PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ 1 PROGRAM PRAKTYKI ZAWODOWEJ Kierunek studiów: PEDAGOGIKA Specjalność: BHP z metodyką Studia: STACJONARNE / NIESTACJONARNE Edycja 2012 I. ORGANIZACJA PRAKTYK 1. Praktyka zawodowa na kierunku pedagogika,

Bardziej szczegółowo

Dziękuję za pomoc, Prorektor ds. kształcenia UWM w Olsztynie

Dziękuję za pomoc, Prorektor ds. kształcenia UWM w Olsztynie Załącznik 2.2 do Zarządzenia Nr 51/2013 z dnia 31 maja 2013 roku Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie ul. Michała Oczapowskiego 2 10-719 Olsztyn http://www.uwm.edu.pl Szanowna Pani, Szanowny Panie,

Bardziej szczegółowo

Roczny program współpracy Gminy Siedlce z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2010

Roczny program współpracy Gminy Siedlce z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2010 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr Rady Gminy Siedlce z dnia 26 listopada 2009 roku Roczny program współpracy Gminy Siedlce z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku

Bardziej szczegółowo

Regulamin wolontariatu w Domu Pomocy Społecznej w Krakowie ul. Kluzeka 6.

Regulamin wolontariatu w Domu Pomocy Społecznej w Krakowie ul. Kluzeka 6. Regulamin wolontariatu w Domu Pomocy Społecznej w Krakowie ul. Kluzeka 6. 1 Postanowienia ogólne: 1. Wolontariuszem może zostać pełnoletnia osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych lub

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRAKTYK STUDENCKICH DLA STUDENTÓW WYDZIAŁU NAUK HUMANISTYCZNYCH RADA WYDZIAŁU NAUK HUMANISTYCZNYCH

REGULAMIN PRAKTYK STUDENCKICH DLA STUDENTÓW WYDZIAŁU NAUK HUMANISTYCZNYCH RADA WYDZIAŁU NAUK HUMANISTYCZNYCH WYŻSZA SZKOŁA KADR MENEDŻERSKICH W KONINIE RADA WYDZIAŁU NAUK HUMANISTYCZNYCH 62-500 Konin ul. Zagórowska 3a tel. (063) 249 15 15 REGULAMIN PRAKTYK STUDENCKICH DLA STUDENTÓW WYDZIAŁU NAUK HUMANISTYCZNYCH

Bardziej szczegółowo

British American Tobacco Polska. Biznes, Nauka i CSR

British American Tobacco Polska. Biznes, Nauka i CSR British American Tobacco Polska Biznes, Nauka i CSR Akademia Augustowska British American Tobacco Polska Firma obecna w Polsce od 1991 roku a od 1997 pod nazwą British American Tobacco Polska W 2008 roku

Bardziej szczegółowo

Zasiłki, staże, Pierwsza Praca, stypendia

Zasiłki, staże, Pierwsza Praca, stypendia Zasiłki, staże, Pierwsza Praca, stypendia Paweł Nowak Kogo jakiego pracownika poszukuje pracodawca? inaczej Jakie ma oczekiwania w stosunku do Nas? Oczekiwania w stosunku do zatrudnionych w organizacji

Bardziej szczegółowo

rola kół naukowych w badaniach i procesie dydaktycznym

rola kół naukowych w badaniach i procesie dydaktycznym Drugiego dnia Ogólnopolskiej Konferencji Kół Naukowych tj. 22 października 2004 roku, przeprowadzono panel dyskusyjny, którego tematem była rola kół naukowych w badaniach i procesie dydaktycznym. Prowadzącym

Bardziej szczegółowo

Konkurs na wsparcie Akademickich Biur Karier

Konkurs na wsparcie Akademickich Biur Karier Konkurs na wsparcie Akademickich Biur Karier P i o t r K r a s i ń s k i Z a s t ę p c a D y r e k t o r a D z i a ł u R o z w o j u K a d r y N a u k o w e j N a r o d o w e C e n t r u m B a d a ń i

Bardziej szczegółowo

Czynniki decydujące o zatrudnieniu studenta lub absolwenta

Czynniki decydujące o zatrudnieniu studenta lub absolwenta Badanie pracodawców Czynniki decydujące o zatrudnieniu studenta lub absolwenta O badaniu Badanie pracodawców zostało przeprowadzone w maju 2011 roku przez AIESEC POLSKA i. Opinie pracodawców uzyskano podczas

Bardziej szczegółowo

OSOBY W WIEKU 18 30 LAT

OSOBY W WIEKU 18 30 LAT Powiatowy Urząd Pracy w Zakopanem - www.pupzakopane.pl 1 Osoby w wieku 18-30 lat. 2 Osoby długotrwale bezrobotne... 3 Osoby powyżej 50. roku życia. 4 Osoby niepełnosprawne... 5 Osoby korzystające ze świadczeń

Bardziej szczegółowo

Regulamin Szkolnego Wolontariatu przy Szkole Podstawowej im. Bolesława Chrobrego w Żórawinie

Regulamin Szkolnego Wolontariatu przy Szkole Podstawowej im. Bolesława Chrobrego w Żórawinie Regulamin Szkolnego Wolontariatu przy Szkole Podstawowej im. Bolesława Chrobrego w Żórawinie Podstawa prawna: Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WOLONTARIATU MŁODYCH

REGULAMIN WOLONTARIATU MŁODYCH REGULAMIN WOLONTARIATU MŁODYCH Rozdział I POSTANOWIENIA OGÓLNE Wolontariat Młodych jest dobrowolną i nieprzymuszoną inicjatywą Parafialnego Komitetu Organizacyjnego Światowych Dni Młodzieży Kraków 2016

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN. dofinansowania kosztów studiów podyplomowych przez Powiatowy Urząd Pracy w Jastrzębiu-Zdroju

REGULAMIN. dofinansowania kosztów studiów podyplomowych przez Powiatowy Urząd Pracy w Jastrzębiu-Zdroju REGULAMIN dofinansowania kosztów studiów podyplomowych przez Powiatowy Urząd Pracy w Jastrzębiu-Zdroju Rozdział I Podstawa prawna dofinansowania kosztów studiów podyplomowych 1 Niniejszy regulamin określa

Bardziej szczegółowo

Polityka darowizn Grupy Azoty

Polityka darowizn Grupy Azoty POLITYKA DAROWIZN GRUPY AZOTY Poprzez przekazywanie darowizn Grupa Azoty stara się aktywnie reagować na potrzeby fundacji, stowarzyszeń, szkół, instytucji pożytku publicznego oraz indywidualnych osób,

Bardziej szczegółowo

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT

OSOBY W WIEKU 18 24 LAT Powiatowy Urząd Pracy w Limanowej - http://www.pup.limanowa.pl/pl 1 Osoby w wieku 18-24.. 1 2 Osoby w wieku 25-34.. 2 3 Osoby bez kwalifikacji zawodowych.. 3 4 Osoby bez doświadczenia zawodowego.. 5 5

Bardziej szczegółowo

Wolontariat - wolontariusz

Wolontariat - wolontariusz Wolontariat NA RZECZ OSÓB STARSZYCH, CHORYCH, SAMOTNYCH I NIEPEŁNOSPRAWNYCH Organizowany przez: Fundację EDUCATOR im ks. Stanisława Grada w Tomaszowie Maz. Wolontariat - wolontariusz Wolontariat jest szansą

Bardziej szczegółowo

Promocja Biur Karier uwarunkowania i wyzwania

Promocja Biur Karier uwarunkowania i wyzwania P.Zeller, # Promocja Biur Karier uwarunkowania i wyzwania Promocja Biur Karier uwarunkowania i wyzwania Wrcoław, 2012 # 2 Marka Promocja Wyższa Biur Szkoła Karier Bankowa uwarunkowania i wyzwania Program

Bardziej szczegółowo

Rządowy Program Fundusz Inicjatyw Obywatelskich

Rządowy Program Fundusz Inicjatyw Obywatelskich Rządowy Program Fundusz Inicjatyw Obywatelskich Cele FIO w 2006 Podstawowym celem FIO jest finansowe wsparcie inicjatyw obywatelskich z udziałem organizacji pozarządowych, podejmowanych na rzecz: Cel 1

Bardziej szczegółowo

Na stronie internetowej www.job.poznan.pl znajdują się aktualne oferty pracy.

Na stronie internetowej www.job.poznan.pl znajdują się aktualne oferty pracy. Pośrednictwo pracy prowadzone w Powiatowym Urzędzie Pracy w Poznaniu polega na udzielaniu pomocy osobom bezrobotnym i poszukującym pracy w uzyskaniu odpowiedniego zatrudnienia oraz pracodawcom w pozyskiwaniu

Bardziej szczegółowo

ZASADY FINANSOWANIA KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W BOLESŁAWCU

ZASADY FINANSOWANIA KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W BOLESŁAWCU ZASADY FINANSOWANIA KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W BOLESŁAWCU Bolesławiec 2011 1 Finansowanie z Funduszu Pracy kosztów studiów podyplomowych jest udzielane na podstawie: 1)

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ SZKOLNYCH KLUBÓW WOLONTARIUSZA

DZIAŁALNOŚĆ SZKOLNYCH KLUBÓW WOLONTARIUSZA DZIAŁALNOŚĆ SZKOLNYCH KLUBÓW WOLONTARIUSZA Szczecin listopad 2013 podsumowanie wyników ankiety 29 października 2013 roku specjalistki ds. wolontariatu Regionalnego Centrum Wolontariatu przy Stowarzyszeniu

Bardziej szczegółowo

Studenci i absolwenci turystki i rekreacji w toku studiów nabywają umiejętności z zakresu przygotowania oferty turystycznej i rekreacyjnej,

Studenci i absolwenci turystki i rekreacji w toku studiów nabywają umiejętności z zakresu przygotowania oferty turystycznej i rekreacyjnej, Biuro Zawodowej Promocji Studentów i Absolwentów AWF Warszawa zaprasza do współpracy w zakresie podejmowania wspólnych inicjatyw oraz zamieszczania ogłoszeń z ofertami praktyk, staży i pracy dla studentów

Bardziej szczegółowo

Rozwój wolontariatu w OPS. Jak animować. Karolina Furmańska Wrocław, 14 lipca 2010r.

Rozwój wolontariatu w OPS. Jak animować. Karolina Furmańska Wrocław, 14 lipca 2010r. Rozwój wolontariatu w OPS. Jak animować społeczność lokalną? Karolina Furmańska Wrocław, 14 lipca 2010r. WOLONTARIAT W OŚRODKACH POMOCY SPOŁECZNEJ WOLONTARIAT W POLSCE DEFINICJA WOLONTARIATU DLACZEGO WOLONTARIUSZE

Bardziej szczegółowo

Raport miesiąca Prezentacja atutów przed przyszłym pracodawcą

Raport miesiąca Prezentacja atutów przed przyszłym pracodawcą Raport miesiąca Prezentacja atutów przed przyszłym pracodawcą Jak się zaprezentować przed potencjalnym pracodawcą, aby zdobyć wymarzoną pracę? Na co należy zwrócić uwagę, aby nie zostać zdyskwalifikowanym

Bardziej szczegółowo

Oferta dla biur karier

Oferta dla biur karier Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum Oferta dla biur karier Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum ul. Garncarska 2/9, 61-817 Poznań tel. 501 684 242 e-mail: extremum@extremum.org.pl

Bardziej szczegółowo

dla Wydziału Oceanografii i Geografii Rozdział I Postanowienia ogólne

dla Wydziału Oceanografii i Geografii Rozdział I Postanowienia ogólne praktyki Wydział Oceanografii i Geografii Uniwersytet Gdański WYDZIAŁ OCEANOGRAFII I GEOGRAFII REGULAMIN REGULAMIN PRAKTYK ZAWODOWYCH ZAWODOWYCH dla Wydziału Oceanografii i Geografii Rozdział I Postanowienia

Bardziej szczegółowo

Andrzej Radzisław. Opłacanie składek od umów cywilnoprawnych oraz wynagrodzeń członków rad nadzorczych i członków zarządu.

Andrzej Radzisław. Opłacanie składek od umów cywilnoprawnych oraz wynagrodzeń członków rad nadzorczych i członków zarządu. Andrzej Radzisław Opłacanie składek od umów cywilnoprawnych oraz wynagrodzeń członków rad nadzorczych i członków zarządu. 1 Zasady ogólne Aktem prawnym regulujacym zasady opłacania składek jest ustawa

Bardziej szczegółowo

Oferta dla III sektora

Oferta dla III sektora Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum Oferta dla III sektora Stowarzyszenie Młodych Profesjonalistów Extremum ul. Garncarska 2/9, 61-817 Poznań tel. 501 684 242 e-mail: extremum@extremum.org.pl

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzne zróżnicowanie sektora

Wewnętrzne zróżnicowanie sektora Wewnętrzne zróżnicowanie sektora Podstawowe fakty o branżach sektora organizacji pozarządowych w Polsce SPORT, TURYSTYKA, REKREACJA, HOBBY Jan Herbst Stowarzyszenie Klon/Jawor, marzec 2005 16 B. SPORT,

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE WYNIKÓW ANKIET Dla absolwentów Wyższej Szkoły Gospodarki Krajowej w Kutnie Kierunek zarządzanie

OPRACOWANIE WYNIKÓW ANKIET Dla absolwentów Wyższej Szkoły Gospodarki Krajowej w Kutnie Kierunek zarządzanie OPRACOWANIE WYNIKÓW ANKIET Dla absolwentów Wyższej Szkoły Gospodarki Krajowej w Kut Kierunek zarządza Celem badania jest ocena jakości kształcenia na kierunku zarządza a że zbada zapotrzebowania na rynku

Bardziej szczegółowo

REKRUTACJA to proces polegający na zainteresowaniu pewnej grupy. SELEKCJA jest procesem zbierania informacji o kandydatach na uczestników

REKRUTACJA to proces polegający na zainteresowaniu pewnej grupy. SELEKCJA jest procesem zbierania informacji o kandydatach na uczestników SPOSOBY REKRUTACJII II SELEKCJII KANDYDATÓW DO PRACY STOSOWANE PRZEZ PRACODAWCÓW REKRUTACJA to proces polegający na zainteresowaniu pewnej grupy kandydatów wolnym stanowiskiem. SELEKCJA jest procesem zbierania

Bardziej szczegółowo

3) do dnia 31 grudnia 2013 r. ukończyła studia wyższe o specjalności przygotowującej

3) do dnia 31 grudnia 2013 r. ukończyła studia wyższe o specjalności przygotowującej KWALIFIKACJE PRACOWNIKÓW SOCJALNYCH wskazane ustawą z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362, z późn. zm.) oraz ustawą z dnia 16 lutego 2007 r. o

Bardziej szczegółowo

DORADZTWO ZAWODOWE. Strona1. Doradztwo zawodowe

DORADZTWO ZAWODOWE. Strona1. Doradztwo zawodowe Strona1 DORADZTWO ZAWODOWE Moduł 1: Diagnoza zawodowa Pierwsze spotkanie poświęcone jest określeniu problemu z jakim zmaga się klient, oraz zaproponowaniu sposobu jego rozwiązania. Jeśli klient jest zainteresowany

Bardziej szczegółowo

Warszawa, styczeń 2011 BS/12/2011 O STANIE SZKOLNICTWA WYŻSZEGO I ŹRÓDŁACH JEGO FINANSOWANIA

Warszawa, styczeń 2011 BS/12/2011 O STANIE SZKOLNICTWA WYŻSZEGO I ŹRÓDŁACH JEGO FINANSOWANIA Warszawa, styczeń 2011 BS/12/2011 O STANIE SZKOLNICTWA WYŻSZEGO I ŹRÓDŁACH JEGO FINANSOWANIA Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 4 lutego 2010 roku Fundacja Centrum

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z BADANIA LOSÓW ABSOLWENTÓW

RAPORT Z BADANIA LOSÓW ABSOLWENTÓW PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU 33-3 Nowy Sacz, ul. Staszica 1, tel.: centrala (1) 355, fax (1) 3 RAPORT Z BADANIA LOSÓW ABSOLWENTÓW 3 lata od daty odbioru dyplomu Państwowej Wyższej Szkoły

Bardziej szczegółowo

Raport miesiąca - Rynek pracy a system edukacji w Polsce

Raport miesiąca - Rynek pracy a system edukacji w Polsce Raport miesiąca - Rynek pracy a system edukacji w Polsce W październiku konsultanci Zielonej Linii przeprowadzili badania dotyczące relacji pomiędzy systemem edukacji a rynkiem pracy w Polsce. Zapytaliśmy

Bardziej szczegółowo

UDA-POKL.04.01.01-00-240/10 Ekonomia sukcesu - program rozwoju Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku. z III fali badań ilościowych

UDA-POKL.04.01.01-00-240/10 Ekonomia sukcesu - program rozwoju Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku. z III fali badań ilościowych EKONOMIA SUKCESU PROGRAM ROZWOJU program rozwoju WYŻSZEJ WYŻSZEJ SZKOŁY SZKOŁY BANKOWEJ BANKOWEJ W GDAŃSKU W GDAŃSKU Raport Raport z VII fali badania CAWI z III fali badań ilościowych Sopot, styczeń 2015

Bardziej szczegółowo

Instytut Nauk Politycznych Kierunek studiów Bezpieczeństwo narodowe studia I stopnia stacjonarne, niestacjonarne profil kształcenia ogólnoakademicki

Instytut Nauk Politycznych Kierunek studiów Bezpieczeństwo narodowe studia I stopnia stacjonarne, niestacjonarne profil kształcenia ogólnoakademicki Instytut Nauk Politycznych Kierunek studiów Bezpieczeństwo narodowe studia I stopnia stacjonarne, niestacjonarne profil kształcenia ogólnoakademicki SYLWETKA ABSOLWENTA BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO W AKADEMII

Bardziej szczegółowo

OSOBY W WIEKU 18 30 LAT

OSOBY W WIEKU 18 30 LAT Powiatowy Urząd Pracy w Nowym Targu - http://www.pup.nowytarg.pl 1 Osoby w wieku 18-30 lat. 29 2 Osoby długotrwale bezrobotne... 31 3 Osoby powyżej 50. roku życia. 32 4 Osoby niepełnosprawne... 33 5 Osoby

Bardziej szczegółowo