Ochrona przyrody, różnorodności biologicznej w polskim systemie oświaty

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ochrona przyrody, różnorodności biologicznej w polskim systemie oświaty"

Transkrypt

1 Ochrona przyrody, różnorodności biologicznej w polskim systemie oświaty dr Anna Batorczak Uniwersyteckie Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym i Zrównoważonym Rozwojem Organizator: Warsztaty realizowane w ramach projektu pn. Natura 2000 naszą szansą realizowanego przez Regionalne Centrum Edukacji Ekologicznej w Płocku dofinansowanego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie

2 Podstawa programowa jest w polskim systemie oświaty kluczowym dokumentem określającym cele i treści nauczania, umiejętności uczniów oraz zadania wychowawcze szkoły, które są uwzględniane odpowiednio w programach wychowania przedszkolnego, programach nauczania oraz umożliwiają ustalenie kryteriów ocen szkolnych i egzaminacyjnych.

3 Zalecane warunki i sposób realizacji - I etap kształcenia Wiedza przyrodnicza nie może być kształtowana wyłącznie na podstawie pakietów edukacyjnych, informacji z Internetu oraz innych tego typu źródeł. Edukacja przyrodnicza powinna być realizowana także w naturalnym środowisku poza szkołą. W sale lekcyjnej powinny być kąciki przyrody. Jeżeli w szkole nie ma warunków do prowadzenia hodowli roślin i zwierząt, trzeba organizować dzieciom zajęcia w ogrodzie botanicznym, gospodarstwie rolnym itp.

4 Zalecane Warunki i sposób realizacji - II etap kształcenia Przyroda: Szkoła powinna zapewnić warunki do bezpiecznego prowadzenia zajęć badawczych i terenowych, obserwacji i doświadczeń. Część obserwacji powinna mieć charakter ciągły lub okresowy w powiązaniu np. ze zmianami pór roku lub stanów przyrody.

5 Zalecane warunki i sposób realizacji - III i IV etap kształcenia W ramach przedmiotu biologia realizowanego w zakresie rozszerzonym, w ciągu całego cyklu kształcenia, powinny się odbyć: 1. co najmniej dwie wycieczki (zajęcia terenowe) umożliwiające poglądową realizację takich działów, jak ekologia i różnorodność organizmów; 2. wycieczki do muzeum przyrodniczego, ogrodu botanicznego lub ogrodu zoologicznego wspomagające realizację materiału z botaniki i zoologii

6 W jakim stopniu nauczyciele wykorzystują zajęcia terenowe w swoich planach nauczania na poziomie szkoły podstawowej i gimnazjum oraz jakie są przeszkody i potrzeby w realizacji tego typu zajęć? Wyniki badania ankietowego wykonanego na potrzeby realizacji projektu BEAGLE (dotyczącego edukacji dla różnorodności biologicznej) finansowanego z programu Komisji Europejskiej Lifelong Learning Programme Comenius

7 W ankiecie wzięło udział 501 nauczycieli z sześciu krajów: Niemcy 46 Węgry 45 Norwegia 188 Polska 32 Słowacja 105 Wielka Brytania 85

8 50 % z ankietowanych nauczycieli ma doświadczenia w prowadzeniu zajęć terenowych, ale aż 38 % nie ma takich doświadczeń (choć chciało by mieć). :

9 50 % z ankietowanych nauczycieli ma doświadczenia w prowadzeniu zajęć terenowych, ale aż 38 % nie ma takich doświadczeń (choć chciało by mieć). :

10 Pytanie: Jak często organizowałeś (-aś) zajęcia terenowe w ostatnim roku? Kraj 2 do 3 razy 4 do 5 razy Niemcy 50.0% 17.4% Węgry 24.4 % 37.8% Norwegia 42.0% 24.5% Polska 43.0% 18.00% Słowacja 30.5% 41.9% Wielka Brytania 35.7% 36.9% Średnio 33.6% 29.4%

11 Pytanie: wymień przeszkody w prowadzeniu zajęć terenowych. Kraj Finansowa sytuacja szkoły Brak czasu z powodu przeciążonego programu Brak materiałów Niemcy 50.0% 19.4% 78.6% Węgry 53.4% 49.0% 31.0% Norwegia 65.9% 52.1% 53.7% Polska 10.8% 91.5% 50.4% Słowacja 58.2% 66.0% 60.4% Wielka Brytania 50.6% 74.7% 34.2% Średnio 48.1% 68.5% 42.0%

12 Czas trwania zajęć Problemy ze znalezieniem w mieście odpowiednich terenów do prowadzenia obserwacji terenowych Problemy z dyscypliną Niebezpieczeństwo wypadków Potrzeba dodatkowej opieki Kompetencje nauczyciela Uzależnienie od warunków pogodowych

13 Zagrożenia dla różnorodności biologicznej Rozwój miast 80 % Zanieczyszczanie środowiska (powietrza/wody/gleby) 78% Zmiany klimatu. Emisja CO 2 58 % Wycinanie lasów 50% Rozwój intensywnego rolnictwa 47 % Nieprawidłowa gospodarka odpadami 46% Wzrost populacji ludzi 45 % Brak odpowiedniej świadomości i wiedzy 40 % Wzrost konsumeryzmu 30% Uprawianie sportów/ łowiectwo 20 %

14 Szkolne podwórka pomysły na edukację przyrodniczą i edukację dla zrównoważonego rozwoju.

15 Prawie każde przedszkole i każda szkoła dysponuje pewną przestrzenią wokół budynku..drzewa i rośliny ogrodów szkolnych poprawiają jakość i mikroklimat. Świadomie kształtowane i pielęgnowane mogą chronić i wzbogacać różnorodność przyrody. Ogrody szkolne mogą też stać się doskonałymi miejscami do prowadzenia zajęć z edukacji ekologicznej i edukacji dla zrównoważonego rozwoju bez opuszczania terenu szkoły.

16

17

18

19

20

21 Szkolne ogrody mają historię sięgającą XIX w.. Szczególnie silny trend tworzenia szkolnych ogrodów miał miejsce w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej. Pierwszy taki ogród powstał w Bostonie w 1891 r.. Po kilku latach było ich tam już kilkadziesiąt tysięcy.

22 Miejskie ogrody szkolne miały pomóc dzieciom utrzymywać więzi z naturą. Ich celem było również wychowywanie dzieci w duchu odpowiedzialności, współpracy i kształtowania charakterów.

23 W 1917 r. z inicjatywy Ministerstwa Wojny Stanów Zjednoczonych powstała organizacja The U.S. School Garden Army, która kierowała się mottem: Ogród dla każdego dziecka. Każde dziecko w ogrodzie ( A garden for every child. Every child in a garden).

24 Every boy and every girl should be a producer. Production is the first principle in education. The growing of plants and animals should therefore become an integral part of the school program. Such is the aim of the U.S. School Garden Army.

25 W początkach XX w. szkolne ogrody zakładane są w całej Europie. W Polsce orędownikiem i inicjatorem tej idei był wybitny przyrodnik prof. Władysław Szafer. W swojej książce Ogrody szkolne przedstawiał szerokie możliwości wykorzystania ich w nauczaniu przyrody i biologii.

26 Jesteśmy dzisiaj świadkami, jak ogród szkolny, nie znajdując zrozumienia i poparcia, rodzi się u nas ciągle jako odczuwana konieczność i zamiera ciągle, jakby rzecz niezdolna do życia. To też czas już najwyższy, ażeby sprawę tę rozważyć, uzyskać poparcie powołanych czynników rządzących i rozpocząć nową organizację polskich ogrodów, szkolnych.

27 Pomysł zagospodarowywania terenu szkolnego przeżywa swój renesans. Najczęstszym motywem jest po porostu chęć stworzenia ładnego, harmonijnego otoczenia, które sprzyjałoby nie tylko nauce ale także wypoczynkowi w otoczeniu zieleni.

28

29

30

31 Coraz częściej jednak szkoły kierują się nie tylko estetyką, ale zależy im na świadomym tworzeniu miejsc cennych przyrodniczo. Dzieje się to często z inicjatyw organizacji pozarządowych wspierających edukację szkolną.

32 Na całym świecie liczne organizacje podejmują starania, aby ogrody szkolne stały się miejscami cennymi przyrodniczo a równocześnie poszerzały możliwości prowadzenia aktywnej edukacji polegającej na prowadzeniu zajęć poza klasą szkolną choć nadal na terenie szkoły. Niektóre z tych organizacji prowadzą duże programy na skalę międzynarodową lub ogólnokrajową, podczas gdy inne koncentrują się na swoim mieście, regionie lub tylko dzielnicy.

33 Zamiana otoczenia szkolnego w przyrodniczą enklawę może przybierać wiele form. Na terenie szkół zakładane są mini ogrody botaniczne, ogrody przyjazne zwierzętom, uprawiane są rośliny użytkowe: warzywa, owoce i zioła.

34 Fundacja Ekologiczna Silesia wspiera tworzenie szkolnych ogrodów na Śląsku.

35 Dzięki działaniom tej fundacji oraz przy wsparciu finansowym Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach od 2005 r. na terenie województwa śląskiego posadzono w ogrodach szkolnych aż 400 tys. drzew i krzewów 20 gatunków. Posadzono m.in. azalie, forsycje, hortensje, klony, brzozy i tuje, uzupełniane żywopłoty i klomby.

36 Przykładem szkolnego ogrodu wyróżniającego się bogactwem roślin jest ogród dendrologiczny Zespole Szkół Ogólnokształcących nr 11 w Bytomiu

37 Obecnie w szkolnym arboretum znajduje się 87 różnych gatunków drzew i krzewów z różnych stron świata. W śród nich takie jak: cedr atlaski, cedr libański, cypryśnik błotny, daglezja zielona, dąb kaukaski, glediczja trójcierniowa, głóg długoostrogowy, głóg szkarłatny, jabłoń chińska, jabłoń purpurowa, jodła kaukaska, jodła koreańska, kasztan jadalny, katalpa południowoamerykańska, klon Ginnala, metasekwoja chińska, miłorząb chiński, oliwnik wąskolistny, parczelina trójlistkowa, platan klonolistny, skrzydłoorzech kaukaski, sosna Jeffrey'a, sosna żółta, tulipanowiec amerykański, wierzba mandżurska, wierzba sachalińska.

38

39

40

41

42

43 Ogrody szkolne ostają zwierząt. Nieco innym podejściem do troski o przyrodę na terenie szkoły jest stwarzanie odpowiednich warunków dla obecności zwierząt.

44 Jedną z najbardziej przemyślanych inicjatyw tego typu jest projekt Ogród ostoja zwierząt. prowadzony przez Fundację Nasza Ziemia we współpracy z firmą Boening na Europę Środkową i Wschodnią. Program istnieje od 2009r. Jego zadaniem jest rozpowszechnianie idei zrównoważonego rozwoju, przybliżanie zachowań proekologicznych i zachęcanie do dbania o środowisko naturalne.

45

46

47 Myślenie o wprowadzeniu zwierząt do ogrodu jest bardziej kompleksowe. Należy spełnić więcej warunków niż w przypadku ogrodu zakładanego dla roślin. Do najważniejszych zasad ogrodu przyjaznego zwierzętom, wymienionych w przewodniku, należą:

48 Do najważniejszych zasad ogrodu przyjaznego zwierzętom, wymienionych w przewodniku, należą: - Dobór odpowiednich roślin. Aby w ogrodzie dobrze czuły się owady, płazy, ptaki i drobne ssaki należy zadbać o rośliny, którymi będą się żywić. - Woda. Jeszcze ważniejsza od pokarmu dla zwierząt jest woda, dlatego w ogrodach dla zwierząt powinny znajdować się oczka wodne lub poidełka. - Zapewnienie dostępności. Zwierzęta, poza latającymi i przemieszczającymi się po drzewach, muszą mieć dostęp do ogrodu i możliwość przemieszczania.

49 - Zakaz używania środków chemicznych. Przeważająca większość dostępnych w sprzedaży środków owadobójczych nie jest selektywna, ale zabija wszystkie owady w tym te pożyteczne jak pszczoły, trzmiele i inne zapylacze. - Zakaz wypalania traw. Wypalanie traw jest zabójcze nie tylko dla owadów ale również dla niektórych ptaków i drobnych ssaków. - Terminowa pielęgnacja i konsekwencja. Prowadzenie prace porządkowych takich jak np. oczyszczanie oczek wodnych czy sprzątanie budek lęgowych należy dostosować do cyklu życia mieszkańców ogrodu.

50 W ramach projektu Ogród ostoja zwierząt powstały na terenie Warszawy dwa ogrody szkolne przyjazne zwierzętom: przy Szkole Podstawowej nr 81 na Ursynowie oraz przy Gimnazjum nr 141 na Targówku. Głównym celem tegorocznej edycji programu jest budowa ogrodu przyjaznego dzikim zwierzętom na Pradze Południe, przy Gimnazjum nr 22 z Oddziałami Integracyjnymi im. Piotra Szembeka w Warszawie.

51 W pierwszym etapie przygotowywania ogrodu przy Gimnazjum nr 141 usunięto ponad 1000 m 2 asfaltu.

52

53

54

55

56 Szkolny zbiornik wodny oddzielają odległości mniejszej niż 1 km od Kanału Brudnowskiego ogródki działkowe i wolno stojące domy. Tak więc możliwa jest migracja żab z Kanału Brudnowskiego.

57 Stwarzanie odpowiednich warunków dla zwierząt w otoczeniu szkoły nie musi być jednak tak dużym i złożonym przedsięwzięciem jak zakładanie wspomnianych wyżej szkolnych ostoi zwierząt. Może to być równie dobrze zakładanie karmików i budek lęgowe dla ptaków.

58 Budki lęgowe dla jerzyków w Szkole Podstawowej nr 10 w Gdyni wykonane w trakcie warsztatów projektu "Zapraszamy ptaki do Gdyni", który prowadzony jest przez Urząd Miasta Gdyni przy współpracy z Ogólnopolskim Towarzystwem Ochrony Ptaków oraz Trójmiejskim Parkiem Krajobrazowym

59

60 W szkołach można także dbać o owady. Hotel dla dziko żyjących pszczół i owadów zapylających powstał w ramach projektu Greenpeace Zaadoptuj pszczołę

61 Plakat promujący ochronę pszczół poprzez hodowanie różnych rodzajów roślin, który powstała w ramach projektu Wspólnie pomóżmy faunie powrócić do ogrodu realizowanego przez uczniów Zespołu Szkół nr 67 w Warszawie w współpracy z Ogrodem Botanicznym Uniwersytetu Warszawskiego.

62

63 Uprawa ziół i warzyw Rozwój Zrównoważony można wprowadzać do szkół i przedszkoli w mieście poprzez zakładanie szkolnych ogrodów ziołowych i warzywnych. Na obrazku ogród w Przedszkolu nr 21 w Elblągu.

64 Zdrowe jedzenie w mojej szkole to wspólny projekt Carrefour Polska, Międzynarodowej Fundacji Carrefour i Fundacji Partnerstwo dla Środowiska, realizowany w ramach strategii społecznej odpowiedzialności biznesu Carrefour. Uczniowie, których szkoły wezmą udział w projekcie, zgłębią tajniki zdrowego żywienia, dowiedzą się, dlaczego warto wybierać lokalne i sezonowe produkty i na co zwracać uwagę, a także będą mieli okazję przekonać się jak produkowana jest żywność i jak należy dbać o jej bezpieczeństwo. W programie weźmie udział 50 szkół z Małopolski.

65

66 Kompostowanie "Program ekozespołów - młodzieżowa kampania ekologicznego stylu życia", finansowany przez NFOŚ oraz urzędy miast, jak ten ostatni z kompostownikami. Łącznie fundacja GAP przekazała dobrze ponad 100 kompostowników szkołom i przedszkolom w całym kraju, wydając i przekazując placówkom 3000 egz. poradnika kompostowania przy "Fabryka gleby".

67

68

69 Strona międzynarodowej organizacji Ecoschools, na której znajduje się lista organizacji z różnych krajów wspierających tworzenie ogrodów szklonych wsidebar.html

70

71 Ogrody Uniwersyteckie

72 Zdrowe jedzenie w mojej szkole to wspólny projekt Carrefour Polska, Międzynarodowej Fundacji Carrefour i Fundacji Partnerstwo dla Środowiska, realizowany w ramach strategii społecznej odpowiedzialności biznesu Carrefour. Uczniowie, których szkoły wezmą udział w projekcie, zgłębią tajniki zdrowego żywienia, dowiedzą się, dlaczego warto wybierać lokalne i sezonowe produkty i na co zwracać uwagę, a także będą mieli okazję przekonać się jak produkowana jest żywność i jak należy dbać o jej bezpieczeństwo. W programie weźmie udział 50 szkół z Małopolski.

73

74

75

76

77

78

79

80

81

82

83

84 Los każdego ogrodu szkolnego w dużym stopniu zależny jest bowiem od dobrej woli i ofiarności tej jednostki z pośród grona nauczycielskiego, której pracą ogród istnieje tak długo, jak długo starczy tej jednostce energji i zamiłowania do pracy. Najczęściej jednostka taka znikąd nie znajduje poparcia ani pomocy i skazana jest na odosobnienie, w którem prędzej lub później wyczerpuje się i porzuca prowadzoną pracę, a ogród botaniczny" idzie wtedy pod uprawę ziemniaków lub powiększa boisko szkolne.

85 Join us in celebrating ISGA's second annual International School Grounds Month in May 2014! The theme is just that 'Celebrating School Grounds' so it's up to you just how you want to do that.

86 /exciting-new-video-about-schoolgrounds-around-the-world

Zielone podwórka szkolne pomysły dla zrównoważonego rozwoju miast

Zielone podwórka szkolne pomysły dla zrównoważonego rozwoju miast Dr Anna Batorczak Uniwersytet Warszawski Uniwersyteckie Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym i Zrównoważonym Rozwojem Zielone podwórka szkolne pomysły dla zrównoważonego rozwoju miast Wstęp Prawie

Bardziej szczegółowo

Współpraca organizacji ekologicznych i administracji publicznej na rzecz aktywizacji społeczeństwa dla ZR i ochrony różnorodności biologicznej

Współpraca organizacji ekologicznych i administracji publicznej na rzecz aktywizacji społeczeństwa dla ZR i ochrony różnorodności biologicznej Współpraca organizacji ekologicznych i administracji publicznej na rzecz aktywizacji społeczeństwa dla ZR i ochrony różnorodności biologicznej Anna Batorczak Uniwersyteckie Centrum Badań nad Środowiskiem

Bardziej szczegółowo

Oferta dotycząca propozycji prowadzenia zajęć pozalekcyjnych w roku szkolnym 2009/2010 w SP 93 im. Tradycji Orła Białego

Oferta dotycząca propozycji prowadzenia zajęć pozalekcyjnych w roku szkolnym 2009/2010 w SP 93 im. Tradycji Orła Białego Oferta dotycząca propozycji prowadzenia zajęć pozalekcyjnych w roku szkolnym 2009/2010 w SP 93 im. Tradycji Orła Białego 1. Osoba prowadząca zajęcia: Renata Pochroń 2. Posiadane kwalifikacje do prowadzenia

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ SZKOLNEGO KOŁA LIGI OCHRONY PRZYRODY

DZIAŁALNOŚĆ SZKOLNEGO KOŁA LIGI OCHRONY PRZYRODY DZIAŁALNOŚĆ SZKOLNEGO KOŁA LIGI OCHRONY PRZYRODY Program ten jest przeznaczony dla uczniów II etapu edukacji szkolnej. Główne załoŝenia programu: kształtowanie właściwego stosunku dzieci i młodzieŝy do

Bardziej szczegółowo

o ochronie i poszanowaniu przyrody. 8 czerwca 2013r. ZCDN Szczecin

o ochronie i poszanowaniu przyrody. 8 czerwca 2013r. ZCDN Szczecin SZKOLNE KOŁA Ligi Ochrony Przyrody o ochronie i poszanowaniu przyrody. 8 czerwca 2013r. ZCDN Szczecin Historia LOP sięga początków XX wieku W Polsce problemy ochrony i kształtowania środowiska wspiera

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja zdjęciowa

Dokumentacja zdjęciowa Ogródek dydaktyczny Zmysłowy zakątek przy Przedszkolu Samorządowym nr 1 im. Marii Konopnickiej z oddziałami integracyjnymi w Zelowie Na terenie ogródka dydaktycznego Zmysłowy zakątek przy Przedszkolu Samorządowym

Bardziej szczegółowo

O STOWARZYSZENIU. Ośrodek Działań Ekologicznych Źródła ul. Zielona 27, 90-602 Łódź tel. 042 632 03 11, kom. 507 575 535 www.zrodla.

O STOWARZYSZENIU. Ośrodek Działań Ekologicznych Źródła ul. Zielona 27, 90-602 Łódź tel. 042 632 03 11, kom. 507 575 535 www.zrodla. O STOWARZYSZENIU Ośrodek Działań Ekologicznych Źródła ul. Zielona 27, 90-602 Łódź tel. 042 632 03 11, kom. 507 575 535 www.zrodla.org Stowarzyszenie ODE Źródła od 20 lat zajmuje się szeroko rozumianą edukacją

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ, DYDATKTYCZNEJ I OPIEKUŃCZEJ na rok szkolny 2013/2014

PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ, DYDATKTYCZNEJ I OPIEKUŃCZEJ na rok szkolny 2013/2014 PLAN PRACY WYCHOWAWCZEJ, DYDATKTYCZNEJ I OPIEKUŃCZEJ na rok szkolny 2013/2014 Plan pracy wychowawczo dydaktyczno opiekuńczej opracowano na podstawie: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

Śląski Ogród Botaniczny w Mikołowie

Śląski Ogród Botaniczny w Mikołowie Śląski Ogród Botaniczny w Mikołowie ul. Sosnowa 5, 43-190 Mikołów Centrum Edukacji Przyrodniczej i Ekologicznej Śląskiego Ogrodu Botanicznego w Mikołowie www.sibg.org.pl Nasi członkowie: Województwo śląskie

Bardziej szczegółowo

PLAN EDUKACJI EKOLOGICZNEJ W PRZEDSZKOLU NR. 50 NA ROK 2013/2014 HASŁO PRZEWODNIE DZIAŁAŃ EKOLOGICZNYCH: GDY O ZIEMIĘ NASZĄ DBASZ, CZYSTO WOKÓŁ MASZ

PLAN EDUKACJI EKOLOGICZNEJ W PRZEDSZKOLU NR. 50 NA ROK 2013/2014 HASŁO PRZEWODNIE DZIAŁAŃ EKOLOGICZNYCH: GDY O ZIEMIĘ NASZĄ DBASZ, CZYSTO WOKÓŁ MASZ PLAN EDUKACJI EKOLOGICZNEJ W PRZEDSZKOLU NR. 50 NA ROK 2013/2014 HASŁO PRZEWODNIE DZIAŁAŃ EKOLOGICZNYCH: GDY O ZIEMIĘ NASZĄ DBASZ, CZYSTO WOKÓŁ MASZ CELE EDUKACJI EKOLOGICZNEJ W zakres edukacji ekologicznej

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA DOBRYCH PRAKTYK

SZKOŁA DOBRYCH PRAKTYK FORMULARZ ZGŁOSZENIOWY SZKOŁA DOBRYCH PRAKTYK TYTUŁ/NAZWA Dobrej praktyki Tworzenie ogrodu szkolnego Zielone marzenie NAZWA SZKOŁY/PLACÓWKI Szkoła Podstawowa w Bochotnicy ADRES SZKOŁY/PLACÓWKI Bochotnica,

Bardziej szczegółowo

PRZYRODA W CZTERECH PORACH ROKU

PRZYRODA W CZTERECH PORACH ROKU Szkoła Podstawowa im. Adama Mickiewicza w Skalmierzycach rok szkolny / PROJEKT EDUKACYJNY PRZYRODA W CZTERECH PORACH ROKU I Wstęp Świat wokół nas zmienia się bardzo szybko, a my żyjemy ciągłym pędzie.

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA SKUTECZNEJ EDUKACJI

ŹRÓDŁA SKUTECZNEJ EDUKACJI ŹRÓDŁA SKUTECZNEJ EDUKACJI Ośrodek Działań Ekologicznych Źródła 90-602 Łódź, ul. Zielona 27 tel. 042 632 03 11, kom. 507 575 535 www.zrodla.org www.zieloneszkoly.pl Edukacja ekologiczna - Ośrodek Edukacji

Bardziej szczegółowo

sudecka zagroda edukacyjna,

sudecka zagroda edukacyjna, sudecka zagroda edukacyjna, czyli jak ekofilozofia wróciła na wieś Julia Jankowska Stowarzyszenie Kaczawskie julia@partnerstwokaczawskie.pl Międzynarodowa konferencja Razem ku zielonej przyszłości - Fundusze

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Uchwała Nr XXV/205/13 Rady Gminy Radomyśl nad Sanem z dnia 27 czerwca 2013 roku w sprawie przyjęcia regulaminu organizacyjnego Centrum Edukacji Ekologicznej w Radomyślu nad Sanem Na podstawie art. 18 ust.

Bardziej szczegółowo

Plan Pracy wychowawczo dydaktycznej

Plan Pracy wychowawczo dydaktycznej Dobry wychowawca, który nie wtłacza a wyzwala, nie ciągnie a wznosi,nie ugniata a kształtuje, nie dyktuje a uczy, nie żąda a zapytuje przeżyje wraz z dziećmi wiele natchnionych chwil Janusz Korczak Plan

Bardziej szczegółowo

,,DAR PANOWANIA NAD PRZYRODĄ WINNIŚMY WYKORZYSTAĆ W POCZUCIU ODPOWIEDZIALNOŚCI, ŚWIADOMOŚCI, ŻE JEST TO WSPÓLNE DOBRO LUDZKOŚCI.

,,DAR PANOWANIA NAD PRZYRODĄ WINNIŚMY WYKORZYSTAĆ W POCZUCIU ODPOWIEDZIALNOŚCI, ŚWIADOMOŚCI, ŻE JEST TO WSPÓLNE DOBRO LUDZKOŚCI. ,,DAR PANOWANIA NAD PRZYRODĄ WINNIŚMY WYKORZYSTAĆ W POCZUCIU ODPOWIEDZIALNOŚCI, ŚWIADOMOŚCI, ŻE JEST TO WSPÓLNE DOBRO LUDZKOŚCI. (JAN PAWEŁ II) WOJEWÓDZKI KONKURS EKOLOGICZNY NA RATUNEK ZIEMI KONKURS OBJĘTY

Bardziej szczegółowo

Katowice, 17 marca 2015 roku

Katowice, 17 marca 2015 roku LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2016 ROK Katowice, 17 marca 2015 roku DOFINANSOWANIE

Bardziej szczegółowo

Wyjdźmy w plener. Międzynarodowe programy edukacyjne dotyczące róŝnorodności biologicznej

Wyjdźmy w plener. Międzynarodowe programy edukacyjne dotyczące róŝnorodności biologicznej Anna Batorczak Wyjdźmy w plener. Międzynarodowe programy edukacyjne dotyczące róŝnorodności biologicznej Wśród wartości wiąŝących nas z Ŝyjącym środowiskiem są: genetyczna jedność pokrewieństwo i długa

Bardziej szczegółowo

9 czerwca 2015r. Konferencja pn. Co dalej z nami pytają obszary Natura 2000

9 czerwca 2015r. Konferencja pn. Co dalej z nami pytają obszary Natura 2000 9 czerwca 2015r. Konferencja pn. Co dalej z nami pytają obszary Natura 2000 Zespół Szkół im. Stanisława Staszica w Gąbinie składa się z następujących szkół: Liceum Ogólnokształcące Technikum Zasadnicza

Bardziej szczegółowo

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Obszar I Infrastruktura społeczna. 1. Wspieranie aktywności oraz integracji społeczności lokalnej. 2. Wspieranie i aktywizacja mieszkańców

Bardziej szczegółowo

ZWIERZĘTA. z różnych stron ŚWIATA

ZWIERZĘTA. z różnych stron ŚWIATA ZWIERZĘTA z różnych stron ŚWIATA PROJEKT Projekt Nie znikaj poświęcony jest zagadnieniu bioróżnorodności. Choć słowo bioróżnorodność jest stosunkowo młode, to robi obecnie prawdziwą karierę. Niestety przyczyna

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Biologicznych

Wydział Nauk Biologicznych Wydział Nauk Biologicznych Interesujesz się... Biologia sp. biologia człowieka rozwojem biologicznym człowieka i jego ewolucją populacjami pradziejowymi biologicznymi i psychologicznymi uwarunkowaniami

Bardziej szczegółowo

W SZKOLE PODSTAWOWEJ w ZESPOLE SZKÓŁ NR 1 im. JANA PAWŁA II w BEŁŻYCACH

W SZKOLE PODSTAWOWEJ w ZESPOLE SZKÓŁ NR 1 im. JANA PAWŁA II w BEŁŻYCACH W SZKOLE PODSTAWOWEJ w ZESPOLE SZKÓŁ NR 1 im. JANA PAWŁA II w BEŁŻYCACH W związku z postępującą degradacją środowiska naturalnego (susza, powodzie, dziura ozonowa) coraz większego znaczenia na świecie

Bardziej szczegółowo

PRZEDSZKOLNY PROGRAM AKTYWNEJ WSPÓŁPRACY PRZY SAMORZĄDOWYM PRZEDSZKOLU PUBLICZNYM W ŻARKACH LETNISKU

PRZEDSZKOLNY PROGRAM AKTYWNEJ WSPÓŁPRACY PRZY SAMORZĄDOWYM PRZEDSZKOLU PUBLICZNYM W ŻARKACH LETNISKU PRZEDSZKOLNY PROGRAM AKTYWNEJ WSPÓŁPRACY PRZY SAMORZĄDOWYM PRZEDSZKOLU PUBLICZNYM W ŻARKACH LETNISKU Na okres: IX 2014- VI 2016 Motto: Przedszkole drugim domem SKŁAD ZESPOŁU PRZYGOTOWUJĄCEGO PROGRAM: Grono

Bardziej szczegółowo

Prezentacja raportu merytorycznego Źródeł za rok 2013

Prezentacja raportu merytorycznego Źródeł za rok 2013 Prezentacja raportu merytorycznego Źródeł za rok 2013 Walne zebranie członkiń i członków Łódź, 04.04.2014 Ośrodek Działań Ekologicznych Źródła ul. Zielona 27, 90-602 Łódź Stowarzyszenie ODE Źródła od 20

Bardziej szczegółowo

Międzyszkolne Centrum Edukacji Ekologicznej

Międzyszkolne Centrum Edukacji Ekologicznej Międzyszkolne Centrum Edukacji Ekologicznej Międzyszkolne Centrum Edukacji Ekologicznej działa od stycznia 2000 roku. Głównym zadaniem MCEE jest integrowanie całego społeczeostwa: dzieci, młodzieży oraz

Bardziej szczegółowo

Kodeks dobrych praktyk Ogrodnictwo wobec roślin inwazyjnych obcego pochodzenia

Kodeks dobrych praktyk Ogrodnictwo wobec roślin inwazyjnych obcego pochodzenia Kodeks dobrych praktyk Ogrodnictwo wobec roślin inwazyjnych obcego pochodzenia Emilia Bylicka Departament Zarządzania Zasobami Przyrody Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska 14 października 2015 r. Warszawa

Bardziej szczegółowo

KLUB MŁODEGO EKOLOGA

KLUB MŁODEGO EKOLOGA Przyroda cierpi z powodu człowieka Dar panowania nad przyrodą powinniśmy wykorzystywać w poczuciu odpowiedzialności, świadomości, że jest to wspólne dobro ludzkości. Jan Paweł II Papież KLUB MŁODEGO EKOLOGA

Bardziej szczegółowo

,,Wystarczy włączyć telewizor, już piękno świata jest wokół nas przed naszymi oczyma. To ogromne niebezpieczeństwo cywilizacji, pozbawiające nas

,,Wystarczy włączyć telewizor, już piękno świata jest wokół nas przed naszymi oczyma. To ogromne niebezpieczeństwo cywilizacji, pozbawiające nas ,,Wystarczy włączyć telewizor, już piękno świata jest wokół nas przed naszymi oczyma. To ogromne niebezpieczeństwo cywilizacji, pozbawiające nas szansy poznania przyrody, aktywnego stosunku do życia w

Bardziej szczegółowo

im. Marii Kownackiej ul. Kalcytowa 15 25-705 Kielce Z przyrodą przez cały rok Nauczycielki: Beata Gogolewska, Alina Łojek, Klaudia Wachla

im. Marii Kownackiej ul. Kalcytowa 15 25-705 Kielce Z przyrodą przez cały rok Nauczycielki: Beata Gogolewska, Alina Łojek, Klaudia Wachla Nazwa placówki Przedszkole Samorządowe Nr 14 im. Marii Kownackiej ul. Kalcytowa 15 25-705 Kielce Imię i nazwisko dyrektora Grażyna Gromiec Dobra praktyka (nazwa programu/działań) Z przyrodą przez cały

Bardziej szczegółowo

Region płocki, Kujaw i Ziemi Kutnowskiej regionem świadomych ekologicznie

Region płocki, Kujaw i Ziemi Kutnowskiej regionem świadomych ekologicznie Region płocki, Kujaw i Ziemi Kutnowskiej regionem świadomych ekologicznie dr Maria Palińska 1 Cele projektu Zrozumienie zasady zrównoważonego rozwoju, wykształcenie wśród społeczeństwa pro-środowiskowych

Bardziej szczegółowo

SZKOLNE KOŁO PRZYRODNICZE

SZKOLNE KOŁO PRZYRODNICZE SZKOLNE KOŁO PRZYRODNICZE PROGRAM ZAJĘĆ Kamila Wyleżek ROK SZKOLNY 2015/2016 CHARAKTERYSTYKA PROGRAMU Program zajęć szkolnego koła przyrodniczego przeznaczony jest dla uczniów klas gimnazjum oraz I przysposabiającej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM DZIAŁANIA. Zespołu Lubelskich Parków Krajobrazowych na 2014 rok.

PROGRAM DZIAŁANIA. Zespołu Lubelskich Parków Krajobrazowych na 2014 rok. PROGRAM DZIAŁANIA Załącznik do uchwały Nr CCXX/4446/2013 Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia 24 grudnia 2013 r. Zespołu Lubelskich Parków Krajobrazowych na 2014 rok. L. p. Nazwa zadania Termin realizacji

Bardziej szczegółowo

Konferencja pn. Natura 2000 naszą szansą

Konferencja pn. Natura 2000 naszą szansą Konferencja pn. Natura 2000 naszą szansą DLA TRWAŁOŚCI ŻYCIA Znaczenie różnorodność biologicznej dla dobrostanu ludzkości Anna Kalinowska Uniwersyteckie Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym i Zrównoważonym

Bardziej szczegółowo

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU Załącznik do uchwały Nr 14/15 Rady Nadzorczej WFOŚiGW w Kielcach z dnia 29 czerwca 2015 r. L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

I. Uczniowie klas IV program realizowany pod hasłem: Mamy Wolę jeść zdrowo. FORMY REALIZACJI. Lp. NAZWA ZADANIA TERMINY REALIZACJI

I. Uczniowie klas IV program realizowany pod hasłem: Mamy Wolę jeść zdrowo. FORMY REALIZACJI. Lp. NAZWA ZADANIA TERMINY REALIZACJI Załącznik nr 1 do Regulaminu uczestnictwa w Edukacyjnym programie ekologicznym dla uczniów klas IV VI pod nazwą: Ekologia dla człowieka. Festiwal projektów ekologicznych w Dzielnicy Wola. HARMONOGRAM REALIZACJI

Bardziej szczegółowo

mgr Joanna Michalak Kierownik projektu

mgr Joanna Michalak Kierownik projektu mgr Joanna Michalak Kierownik projektu WŁOCŁAWSKIE C E N T R U M EKOLOGICZNEJ Projekt szkoleniowy przygotowany w ramach konkursu ogłoszonego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki 01 października

Bardziej szczegółowo

CZŁOwiek środowisko integracja

CZŁOwiek środowisko integracja CZŁOwiek środowisko integracja Aktywna edukacja na obszarach chronionych Materiały szkoleniowe dla nauczycieli - 1 - Autorzy: Monika krauze wioletta Leszczyńska Michał Leszczyński Anna Makowska katarzyna

Bardziej szczegółowo

EKOFARMA MIEJSKA. Rewitalizacja biologiczna terenów zielonych

EKOFARMA MIEJSKA. Rewitalizacja biologiczna terenów zielonych EKOFARMA MIEJSKA Rewitalizacja biologiczna terenów zielonych Rewitalizacja Biologiczna Terenów Zieleni Miejskiej Biologizacji i rewitalizacji biologicznej można poddać gospodarstwa rolne, zbiorniki wodne,

Bardziej szczegółowo

Projekt przewidywał kompleksową modernizację systemu

Projekt przewidywał kompleksową modernizację systemu DZIAŁANIA EKOLOGICZNE PODEJMOWANE W ZESPOLE SZKÓŁ SAMORZĄDOWYCH W STARYCH JUCHACH Wchodź do lasu jak do domu, nie rób krzywdy nikomu Działania podejmowane przez Urząd Gminy i Dyrekcję szkoły Nowa kotłownia

Bardziej szczegółowo

Tabela 1. Wspieranie realizacji edukacji zdrowotnej (EZ) w szkołach wszystkich typów

Tabela 1. Wspieranie realizacji edukacji zdrowotnej (EZ) w szkołach wszystkich typów Tabela 1. Wspieranie realizacji edukacji zdrowotnej (EZ) w szkołach wszystkich typów 1.Kształcenie przeddyplomowe nauczycieli wszystkich przedmiotów w zakresie podstaw EZ 2. Doskonalenie nauczycieli w

Bardziej szczegółowo

www.harcerskanatura.eu PROJEKT

www.harcerskanatura.eu PROJEKT PROJEKT kampania edukacyjna dla dzieci i młodzieży 4 żywioły przyjaciele człowieka cykl konkursów w szkołach główna nagroda w konkursach wymiana dzieci i młodzieży między Partnerami projektu program edukacyjny

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN XIV EDYCJI KONKURSU POZNAJEMY PARKI KRAJOBRAZOWE POLSKI rok szkolny 2014/2015

REGULAMIN XIV EDYCJI KONKURSU POZNAJEMY PARKI KRAJOBRAZOWE POLSKI rok szkolny 2014/2015 REGULAMIN XIV EDYCJI KONKURSU POZNAJEMY PARKI KRAJOBRAZOWE POLSKI rok szkolny 2014/2015 I. ORGANIZATORZY 1. Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego (wielkopolskie) 2. Dolnośląski Zespół

Bardziej szczegółowo

Aby chronic trzeba poznać

Aby chronic trzeba poznać Szkolne Koło LOP przy Szkole Podstawowej nr 3 w Wieliczce Aby chronic trzeba poznać Główne założenia programu działalności koła: pogłębianie wiedzy o środowisku przyrodniczym, potrzebie i sposobach jego

Bardziej szczegółowo

KIERUNKI REALIZACJI KONCEPCJI

KIERUNKI REALIZACJI KONCEPCJI KIERUNKI REALIZACJI KONCEPCJI I. Praca z dziećmi ZADANIE FORMA REALIZACJI TERMIN ODPOWIEDZIALNY UWAGI Realizacja programu adaptacyjnego od V każdego nauczyciele dzieci roku szkolnego nowoprzyjętych Adaptacja

Bardziej szczegółowo

Do projektu przystąpiło 48 placówek z terenu powiatu głogowskiego i 1086 nauczycieli.

Do projektu przystąpiło 48 placówek z terenu powiatu głogowskiego i 1086 nauczycieli. Powiatowe Centrum Poradnictwa Psychologiczno Pedagogicznego i Doskonalenia Nauczycieli w Głogowie od dnia 01.08.2013 r. realizuje projekt pn. Kompleksowe wspomaganie rozwoju szkół i przedszkoli Powiatu

Bardziej szczegółowo

Geografia turystyczna - Część I - Walory turystyczne środowiska przyrodniczego Polski. Temat : Ogrody botaniczne i zoologiczne w Polsce.

Geografia turystyczna - Część I - Walory turystyczne środowiska przyrodniczego Polski. Temat : Ogrody botaniczne i zoologiczne w Polsce. Geografia turystyczna - Część I - Walory turystyczne środowiska przyrodniczego Polski. Temat : Ogrody botaniczne i zoologiczne w Polsce. Ogród botaniczny to urządzony i zagospodarowany teren wraz z infrastrukturą

Bardziej szczegółowo

NATURA 2000. www.ek-kom.pl. Janusz Bohatkiewicz. EKKOM Sp. z o.o. Regietów, 21 stycznia 2010

NATURA 2000. www.ek-kom.pl. Janusz Bohatkiewicz. EKKOM Sp. z o.o. Regietów, 21 stycznia 2010 DROGI SAMORZĄDOWE X LAT AKTUALNE PROBLEMY ZWIĄZANE Z OBSZARAMI NATURA 2000 Janusz Bohatkiewicz EKKOM Sp. z o.o. www.ek-kom.pl Regietów, 21 stycznia 2010 Krótka informacja nt. obszarów NATURA 2000 SYSTEM

Bardziej szczegółowo

ZDROWA ŻYWNOŚĆ ZDROWE ŻYCIE

ZDROWA ŻYWNOŚĆ ZDROWE ŻYCIE ZDROWA ŻYWNOŚĆ ZDROWE ŻYCIE Zdrowa żywność zdrowe życie pod takim hasłem realizowaliśmy w Publicznym Gimnazjum nr 2 w Grodzicznie Program Ekozespołów w mojej szkole. Przystępując w listopadzie 2005 r.

Bardziej szczegółowo

ŚWIADOMY KONSUMENT DOBRE ZAKUPY. W projekcie wzięło udział: 230 dzieci. (3-, 4-, 5-latki) z ośmiu grup

ŚWIADOMY KONSUMENT DOBRE ZAKUPY. W projekcie wzięło udział: 230 dzieci. (3-, 4-, 5-latki) z ośmiu grup ŚWIADOMY KONSUMENT DOBRE ZAKUPY W projekcie wzięło udział: 230 dzieci (3-, 4-, 5-latki) z ośmiu grup Najaktywniejsze były grupy starszaków: Biedronki i Motylki Przedszkole nr 46 Jaś i Małgosia Gdynia,

Bardziej szczegółowo

MISJA PRZEDSZKOLA W NASZYM PRZEDSZKOLU

MISJA PRZEDSZKOLA W NASZYM PRZEDSZKOLU MISJA PRZEDSZKOLA Nasze Przedszkole Mały Piekarczyk istnieje po to, by towarzyszyć dziecku w jego indywidualnym rozwoju ku przyszłości poprzez stwarzanie bezpiecznego, życzliwego i akceptującego otoczenia,

Bardziej szczegółowo

Sowi konkurs. Regulamin konkursu Spotkanie z sową

Sowi konkurs. Regulamin konkursu Spotkanie z sową Sowi konkurs Zapraszamy do udziału w konkursie zorganizowanym w ramach projektu ochrony Sowy-nocne pohukiwanie o pomoc dofinansowanego przez Fundację PZU (etap gminny) i projektu Aktywnej ochrony sów w

Bardziej szczegółowo

Centrum Edukacji Przyrodniczej

Centrum Edukacji Przyrodniczej Centrum Edukacji Przyrodniczej zaprasza do skorzystania z darmowej oferty zajęć edukacyjnych pod hasłem lekcje przyrody Pakiety edukacyjne dla przedszkolaków i klas I-III szkół podstawowych... 3 Pakiety

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR1 W CIESZYNIE

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR1 W CIESZYNIE 1 KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR1 W CIESZYNIE na lata 2015-2017 Przyjęta przez Radę Pedagogiczną 17 września 2015 r. PODSTAWA PRAWNA Ustawa o systemie oświaty z dn. 7 września 1991r. (Dz. U. z 2004r.

Bardziej szczegółowo

www.ekolebork.pl W roku szkolnym 2014/15 w Przedszkolu nr 6 w Lęborku w zakresie przedsięwzięć proekologicznych przeprowadzono następujące działania:

www.ekolebork.pl W roku szkolnym 2014/15 w Przedszkolu nr 6 w Lęborku w zakresie przedsięwzięć proekologicznych przeprowadzono następujące działania: www.ekolebork.pl Edukacja ekologiczna w lęborskich placówkach oświatowych cz. 2 W roku szkolnym 2014/15 w Przedszkolu nr 6 w Lęborku w zakresie przedsięwzięć proekologicznych przeprowadzono następujące

Bardziej szczegółowo

PROGRAM DZIAŁANIA. Zespołu Lubelskich Parków Krajobrazowych na 2015 rok.

PROGRAM DZIAŁANIA. Zespołu Lubelskich Parków Krajobrazowych na 2015 rok. PROGRAM DZIAŁANIA Załącznik do uchwały Nr X/134/2015 Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia 8 stycznia 2015 r. Zespołu Lubelskich Parków Krajobrazowych na 2015 rok. L. p. Nazwa zadania Termin realizacji

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA IM. ZOFII GRZYBOWSKIEJ W STRASZOWIE

SZKOŁA PODSTAWOWA IM. ZOFII GRZYBOWSKIEJ W STRASZOWIE Szkoła Podstawowa im. Zofii Grzybowskiej w Straszowie SZKOŁA PODSTAWOWA IM. ZOFII GRZYBOWSKIEJ W STRASZOWIE STRASZÓW 70 97 340 ROZPRZA TEL/FAX 044 6158014 E-mail : sp.straszow@wp.pl DZIAŁALNOŚĆ PROEKOLOGICZNA

Bardziej szczegółowo

Oferta edukacyjna Mazurskiego Parku Krajobrazowego na rok szkolny 2015/2016

Oferta edukacyjna Mazurskiego Parku Krajobrazowego na rok szkolny 2015/2016 Oferta edukacyjna na rok szkolny 2015/2016 1. Dane teleadresowe Mazurski Park Krajobrazowy Krutyń 66, 11-710 Piecki Tel./fax 89 742 14 05, e-mail: krutyn@mazurskipark.pl Osoba do kontaktu: Martyna Kwiatkowska

Bardziej szczegółowo

Przyroda UwB. I rok studiów

Przyroda UwB. I rok studiów Przyroda UwB I rok studiów 1. Matematyka (PP) 15 15 30 2 Z 2. Ergonomia i BHP (PO) 10 10 1 Z 3. Język obcy (PO) 30 30 2 Z 4. Chemia ogólna (PP) 30 30 60 4 E 5. Biologia komórki (PP) 15 15 30 2 E 6. Różnorodność

Bardziej szczegółowo

KRĄG. Program edukacji ekologicznej opartej na społecznościach lokalnych

KRĄG. Program edukacji ekologicznej opartej na społecznościach lokalnych KRĄG Program edukacji ekologicznej opartej na społecznościach lokalnych Początki programu Krąg Rok 1994 przedstawiciele amerykańskiej pozarządowej organizacji Institute for Sustainable Communities z Montpellier

Bardziej szczegółowo

XI WIOSENNE SPRZĄTANIE WARMII I MAZUR PROGRAM EDUKACYJNY - OŻYWIĆ POLA ROK SARNY

XI WIOSENNE SPRZĄTANIE WARMII I MAZUR PROGRAM EDUKACYJNY - OŻYWIĆ POLA ROK SARNY XI WIOSENNE SPRZĄTANIE WARMII I MAZUR PROGRAM EDUKACYJNY - OŻYWIĆ POLA ROK SARNY ROK 2011 MIEDZYNARODOWYM ROKIEM LASÓW Giżycko, 9 marca 2011 1 FUNDACJA OCHRONY WIELKICH JEZIOR MAZURSKICH W GIŻYCKU Ekologiczna

Bardziej szczegółowo

Regulamin przyjęć kandydatów do klas pierwszych w roku szkolnym 2015/2016

Regulamin przyjęć kandydatów do klas pierwszych w roku szkolnym 2015/2016 Podstawa Prawna: Regulamin przyjęć kandydatów do klas pierwszych w roku szkolnym 2015/2016 Postanowienie Śląskiego Kuratora Oświaty Nr OP-DO.110.2.8.2015 z dnia 11 lutego 2015 r. w sprawie terminów przeprowadzania

Bardziej szczegółowo

EDUKACJA PRZYRODNICZA

EDUKACJA PRZYRODNICZA EDUKACJA PRZYRODNICZA KLASA I Ocenie podlegają następujące obszary: środowisko przyrodnicze/park, las, ogród, pole, sad, zbiorniki wodne, krajobrazy/, środowisko geograficzne, historyczne, ochrona przyrody

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN REKRUTACJI UCZNIÓW DO II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO im. R. Traugutta w Częstochowie w roku szkolnym 2013/2014

REGULAMIN REKRUTACJI UCZNIÓW DO II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO im. R. Traugutta w Częstochowie w roku szkolnym 2013/2014 Opracowany na podstawie: REGULAMIN REKRUTACJI UCZNIÓW DO II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO im. R. Traugutta w Częstochowie w roku szkolnym 2013/2014 23 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej

Bardziej szczegółowo

Zajęcia i programy dodatkowe w Naszym przedszkolu

Zajęcia i programy dodatkowe w Naszym przedszkolu Zajęcia i programy dodatkowe w Naszym przedszkolu Wychodząc naprzeciw potrzebom dzieci i oczekiwaniom rodziców Nasza placówka wzbogaca ofertę edukacyjną o zajęcia dodatkowe i ciekawe programy. Wśród zajęć

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji działania ekologicznego nr 1. ,,Jestem przyjacielem zwierząt i roślin

Sprawozdanie z realizacji działania ekologicznego nr 1. ,,Jestem przyjacielem zwierząt i roślin Sprawozdanie z realizacji działania ekologicznego nr 1,,Jestem przyjacielem zwierząt i roślin Działanie ekologiczne,,jestem przyjacielem zwierząt i roślin było zespołem zadań powiązanych ze sobą, mających

Bardziej szczegółowo

PROGRAM EKOLOGICZNEJ ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W KLASACH I-III GIMNAZJUM PUBLICZNEGO W GŁUSZYCY

PROGRAM EKOLOGICZNEJ ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W KLASACH I-III GIMNAZJUM PUBLICZNEGO W GŁUSZYCY Danuta Rozmarynowska Gimnazjum Publiczne w Głuszycy PROGRAM EKOLOGICZNEJ ŚCIEŻKI EDUKACYJNEJ W KLASACH I-III GIMNAZJUM PUBLICZNEGO W GŁUSZYCY I. Wyjątki z rozporządzeń MENiS w sprawie programów nauczania.

Bardziej szczegółowo

Projekt Żyj pięknie, zdrowo i sportowo

Projekt Żyj pięknie, zdrowo i sportowo Projekt Żyj pięknie, zdrowo i sportowo Cele: 1. Propagowanie zdrowego i aktywnego stylu życia wśród uczniów szkół Fundacji Primus. 2. Kształtowanie postaw prospołecznych. 3. Kształcenie nawyków sprzyjających

Bardziej szczegółowo

PROJEKT DZIAŁAŃ EKOLOGICZNYCH w Gimnazjum im. Janusza Kusocińskiego z oddziałami integracyjnymi w Łobudzicach

PROJEKT DZIAŁAŃ EKOLOGICZNYCH w Gimnazjum im. Janusza Kusocińskiego z oddziałami integracyjnymi w Łobudzicach PROJEKT DZIAŁAŃ EKOLOGICZNYCH w Gimnazjum im. Janusza Kusocińskiego z oddziałami integracyjnymi w Łobudzicach Święto Polskiej Niezapominajki trwa przez cały rok realizowany w ramach kampanii Niezapominajka

Bardziej szczegółowo

GRUPA IV MAŁY EKOLOG

GRUPA IV MAŁY EKOLOG GRUPA IV MAŁY EKOLOG Nauczyciele prowadzący: Bożena Nowak, Daria Bakowicz Czas realizacji: wrzesień 2015 czerwiec 2016 Grupa dzieci: 5-latki Przedszkole nr 86 Tęczowy Świat, ul. J. Słowackiego 15, 60-822

Bardziej szczegółowo

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu www.sn-pl.eu Cele główne Ochrona i poprawa stanu środowiska, w tym: Poprawa ochrony przeciwpowodziowej Stworzenie ukierunkowanej

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: JESTEŚ TYM CO JESZ żywność zawierająca rośliny genetycznie modyfikowane

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: JESTEŚ TYM CO JESZ żywność zawierająca rośliny genetycznie modyfikowane SCENARIUSZ LEKCJI OPRACOWANY W RAMACH PROJEKTU: INFORMATYKA MÓJ SPOSÓB NA POZNANIE I OPISANIE ŚWIATA. PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKI Z ELEMENTAMI PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH Autorzy scenariusza:

Bardziej szczegółowo

Magdalena Prajsnar. Wstęp

Magdalena Prajsnar. Wstęp Magdalena Prajsnar Wstęp Ocena efektu ekologicznego z realizacji programu dla gimnazjów pt.: Zachowamy piękno i walory przyrodnicze Bieszczadów na podstawie przeprowadzonych badań ankietowych. 2011 Program

Bardziej szczegółowo

Fotoreportaż: stan i zagrożenia badanego środowiska

Fotoreportaż: stan i zagrożenia badanego środowiska Fotoreportaż: stan i zagrożenia badanego środowiska Fotoreportaż: stan i zagrożenia badanego środowiska Zajęcia terenowe: Zajęcia w klasie: Zakres materiału z płyty: Plansza 4 ochrona zwierząt Bezpośrednie

Bardziej szczegółowo

PARTNERSTWO DLA DRZEW I KLIMATU KSZTAŁTOWANIE KRAJOBRAZU WIEJSKIEGO POPRZEZ INICJATYWY SPOŁECZNOŚCI LOKALNYCH I SPOŁECZNĄ ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU

PARTNERSTWO DLA DRZEW I KLIMATU KSZTAŁTOWANIE KRAJOBRAZU WIEJSKIEGO POPRZEZ INICJATYWY SPOŁECZNOŚCI LOKALNYCH I SPOŁECZNĄ ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU PARTNERSTWO DLA DRZEW I KLIMATU KSZTAŁTOWANIE KRAJOBRAZU WIEJSKIEGO POPRZEZ INICJATYWY SPOŁECZNOŚCI LOKALNYCH I SPOŁECZNĄ ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU Irena Krukowska - Szopa Fundacja Ekologiczna Zielona Akcja

Bardziej szczegółowo

,,DAR PANOWANIA NAD PRZYRODĄ WINNIŚMY WYKORZYSTAĆ W POCZUCIU ODPOWIEDZIALNOŚCI, ŚWIADOMOŚCI, ŻE JEST TO WSPÓLNE DOBRO LUDZKOŚCI.

,,DAR PANOWANIA NAD PRZYRODĄ WINNIŚMY WYKORZYSTAĆ W POCZUCIU ODPOWIEDZIALNOŚCI, ŚWIADOMOŚCI, ŻE JEST TO WSPÓLNE DOBRO LUDZKOŚCI. ,,DAR PANOWANIA NAD PRZYRODĄ WINNIŚMY WYKORZYSTAĆ W POCZUCIU ODPOWIEDZIALNOŚCI, ŚWIADOMOŚCI, ŻE JEST TO WSPÓLNE DOBRO LUDZKOŚCI. (JAN PAWEŁ II) KONKURS OBJĘTY HONOROWYM PATRONATEM WOJEWODY MAŁOPOLSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Oferta edukacyjna. w Tucholskim Parku Krajobrazowym. Dorota Borzyszkowska. Bydgoszcz, dnia 14 listopada 2014 r.

Oferta edukacyjna. w Tucholskim Parku Krajobrazowym. Dorota Borzyszkowska. Bydgoszcz, dnia 14 listopada 2014 r. Oferta edukacyjna w Tucholskim Parku Krajobrazowym Dorota Borzyszkowska Bydgoszcz, dnia 14 listopada 2014 r. 36. 983 ha 11.323 ha 25.660 ha 2 PWR fot. Marcin Karasiński PWR fot. Marcin Karasiński PWR

Bardziej szczegółowo

PRZYSZŁOŚĆ EDUKACJI, CZYLI JAK EFEKTYWNIE FINANSOWAĆ EDUKACJĘ

PRZYSZŁOŚĆ EDUKACJI, CZYLI JAK EFEKTYWNIE FINANSOWAĆ EDUKACJĘ PRZYSZŁOŚĆ EDUKACJI, CZYLI JAK EFEKTYWNIE FINANSOWAĆ EDUKACJĘ I JAK PLANOWAĆ DZIAŁANIA (STRATEGIA)? II Międzynarodowe Forum Ekologiczne Kołobrzeg, 17.09.2015 r. Małgorzata Skupińska RAZEM MOŻEMY WIĘCEJ.

Bardziej szczegółowo

LISTA RANKINGOWA. Nazwa przedsięwzięcia. śląskie Zaadoptuj rzekę 500 000 500 000 500 000 85

LISTA RANKINGOWA. Nazwa przedsięwzięcia. śląskie Zaadoptuj rzekę 500 000 500 000 500 000 85 LISTA RANKINGOWA Załącznik nr 1 Do uchwały Zarządu NFOSiGW nr z dnia.. wniosków rekomendowanych do dofinansowania, złożonych w ramach II konkursu 2014 wniosków o dofinansowanie ze środków NFOŚiGW przedsięwzięć

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN. 1. Słowniczek

REGULAMIN. 1. Słowniczek REGULAMIN rekrutacji i uczestnictwa w projekcie Mój zielony DOM współfinansowanym ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz środków Gminy Wrocław Ilekroć w Regulaminie

Bardziej szczegółowo

Projekt edukacyjny. Niezapominajka symbolem przyrody. realizowany jako przykład naszej postawy wobec przyrody i zrównoważonego rozwoju

Projekt edukacyjny. Niezapominajka symbolem przyrody. realizowany jako przykład naszej postawy wobec przyrody i zrównoważonego rozwoju Projekt edukacyjny Niezapominajka symbolem przyrody realizowany jako przykład naszej postawy wobec przyrody i zrównoważonego rozwoju przez całą społeczność Przedszkola Samorządowego Nr2 im. Kubusia Puchatka

Bardziej szczegółowo

REGULAMI REKRUTACJI UCZ IÓW DO II LICEUM OGÓL OKSZTAŁCĄCEGO im. R. Traugutta w Częstochowie w roku szkolnym 2012/2013

REGULAMI REKRUTACJI UCZ IÓW DO II LICEUM OGÓL OKSZTAŁCĄCEGO im. R. Traugutta w Częstochowie w roku szkolnym 2012/2013 Opracowany na podstawie: REGULAMI REKRUTACJI UCZ IÓW DO II LICEUM OGÓL OKSZTAŁCĄCEGO im. R. Traugutta w Częstochowie w roku szkolnym 2012/2013 23 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i

Bardziej szczegółowo

Zadania przewidziane do realizacji w poszczególnych obszarach współpracy miasta z organizacjami pozarządowymi w 2011 roku:

Zadania przewidziane do realizacji w poszczególnych obszarach współpracy miasta z organizacjami pozarządowymi w 2011 roku: Załącznik Nr 1 do Programu współpracy miasta Będzina z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 roku o działalności pożytku publicznego

Bardziej szczegółowo

Rola przedsiębiorców, administracji samorządowej, szkół w kształtowaniu postaw ekologicznych społeczeństwa.

Rola przedsiębiorców, administracji samorządowej, szkół w kształtowaniu postaw ekologicznych społeczeństwa. Rola przedsiębiorców, administracji samorządowej, szkół w kształtowaniu postaw ekologicznych społeczeństwa. dr Maria Palińska Mówimy NIE bezmyślnym zakupom budujemy społeczeństwo recyklingu Dofinansowano

Bardziej szczegółowo

Wzmocnienie działań społeczności lokalnych na rzecz zrównoważonego rozwoju nabór konkursowy 2014-2015

Wzmocnienie działań społeczności lokalnych na rzecz zrównoważonego rozwoju nabór konkursowy 2014-2015 Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Wzmocnienie działań społeczności lokalnych na rzecz zrównoważonego rozwoju nabór konkursowy 2014-2015 Katarzyna Siwkowska Zastępca Dyrektora Departamentu

Bardziej szczegółowo

Nasze przedszkole współpracuje z:

Nasze przedszkole współpracuje z: Nasze przedszkole współpracuje z: Wydziałem Oświaty i Wychowania dla Dzielnicy Mokotów (organ prowadzący) - zatwierdzenie organizacji pracy przedszkola zgodnie z potrzebami dzieci i rodziców, wspieranie

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA NR 29 W SOSNOWCU HARMONOGRAM DZIAŁAŃ NA ROK SZKOLNY 2006/2007 PROJEKCIE SZKOŁY PROMUJĄCE ZDROWIE SOSNOWIEC WRZESIEŃ 2006 ROK

SZKOŁA PODSTAWOWA NR 29 W SOSNOWCU HARMONOGRAM DZIAŁAŃ NA ROK SZKOLNY 2006/2007 PROJEKCIE SZKOŁY PROMUJĄCE ZDROWIE SOSNOWIEC WRZESIEŃ 2006 ROK SZKOŁA PODSTAWOWA NR 29 W SOSNOWCU HARMONOGRAM DZIAŁAŃ NA ROK SZKOLNY 2006/2007 W PROJEKCIE SZKOŁY PROMUJĄCE ZDROWIE SOSNOWIEC WRZESIEŃ 2006 ROK 1. 2. MODUŁ I ZDROWE ODŻYWIANIE TREŚCI FORMY REALIZACJI

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1 DO PROGRAMU WSPÓŁPRACY MIASTA BĘDZINA Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI, O KTÓRYCH MOWA W ART. 3 UST. 3 USTAWY Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 ROKU O DZIAŁALNOŚCI POŻYTKU PUBLICZNEGO

Bardziej szczegółowo

Regulamin rekrutacji do I Liceum Ogólnokształcącego. im. Powstańców Śląskich w Praszce na rok szkolny 2014 / 2015

Regulamin rekrutacji do I Liceum Ogólnokształcącego. im. Powstańców Śląskich w Praszce na rok szkolny 2014 / 2015 Regulamin rekrutacji do I Liceum Ogólnokształcącego im. Powstańców Śląskich w Praszce na rok szkolny 2014 / 2015 I. Podstawa prawna 1. Ustawa z dnia 6 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe zasady rekrutacji uczniów do klasy pierwszej XX Liceum Ogólnokształcącego w Krakowie, ul. Szlak 5 na rok szkolny 2012/2013

Szczegółowe zasady rekrutacji uczniów do klasy pierwszej XX Liceum Ogólnokształcącego w Krakowie, ul. Szlak 5 na rok szkolny 2012/2013 Szczegółowe zasady rekrutacji uczniów do klasy pierwszej XX Liceum Ogólnokształcącego w Krakowie, ul. Szlak 5 na rok szkolny 2012/2013 Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 18 IM. WŁADYSŁAWA BRONIEWSKIEGO W DĄBROWIE GÓRNICZEJ NA LATA 2013-2016.

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 18 IM. WŁADYSŁAWA BRONIEWSKIEGO W DĄBROWIE GÓRNICZEJ NA LATA 2013-2016. KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 18 IM. WŁADYSŁAWA BRONIEWSKIEGO W DĄBROWIE GÓRNICZEJ NA LATA 2013-2016. D Ą B R O W A G Ó R N I C Z A Misja Szkoły Nasza szkoła nie tylko Cię oceni to szkoła, która

Bardziej szczegółowo

Rozwój bazy ekologicznej Leśnego Kompleksu Promocyjnego "Lasy Mazurskie" przy Nadleśnictwie Maskulińskie - Etap I

Rozwój bazy ekologicznej Leśnego Kompleksu Promocyjnego Lasy Mazurskie przy Nadleśnictwie Maskulińskie - Etap I Lista wniosków zakwalifikowanych do oceny według kryteriów selekcji przedsięwzięć, które wpłynęły w ramach II Konkursu na realizację zadań dotyczących II tematyki konkursowej pn."utrzymanie bogactwa różnorodności

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁTOWANIE KRAJOBRAZU SZKOŁY

KSZTAŁTOWANIE KRAJOBRAZU SZKOŁY PUBLICZNE GIMNAZJUM im. Władysława Jagiełły w Parczewie PROJEKT EKOLOGICZNO- EDUKACYJNY KSZTAŁTOWANIE KRAJOBRAZU SZKOŁY 2014 Autor : Iwona Ilczuk Współpraca : Zofia Zajączkowska Urszula Czarnacka Barbara

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr.. w. I ETAP EDUKACYJNY EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA ZALECANE WARUNKI I SPOSOBY REALIZACJI PODSTAWY PROGRAMOWEJ

Szkoła Podstawowa nr.. w. I ETAP EDUKACYJNY EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA ZALECANE WARUNKI I SPOSOBY REALIZACJI PODSTAWY PROGRAMOWEJ Szkoła Podstawowa nr.. w. I ETAP EDUKACYJNY EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA ZALECANE WARUNKI I SPOSOBY REALIZACJI PODSTAWY PROGRAMOWEJ Lp. 1 2 3 Treść zalecenia Nauczyciele uczący w klasie I szkoły podstawowej

Bardziej szczegółowo

Założenia programu Eko - Polska

Założenia programu Eko - Polska Założenia programu Eko - Polska dr Jarosław Klimczak Warszawa 17 Kwiecień 2013r. Cele programu Promocja Polski jako kraju który wykorzystał szanse pakietu klimatycznego Pokazanie Polski jako lidera w ekologii

Bardziej szczegółowo

Pomniki Przyrody W Gdyni

Pomniki Przyrody W Gdyni Pomniki Przyrody W Gdyni Pomnikami przyrody są pojedyncze twory przyrody żywej i nieożywionej lub ich skupienia o szczególnej wartości naukowej, kulturowej, historyczno - pamiątkowej i krajobrazowej odznaczające

Bardziej szczegółowo

Zadanie realizowane w ramach projektu: Człowiek energia środowisko. Zrównoważona przyszłość Mazowsza, Kujaw i Ziemi Łódzkiej współfinansowane ze

Zadanie realizowane w ramach projektu: Człowiek energia środowisko. Zrównoważona przyszłość Mazowsza, Kujaw i Ziemi Łódzkiej współfinansowane ze Zadanie realizowane w ramach projektu: Człowiek energia środowisko. Zrównoważona przyszłość Mazowsza, Kujaw i Ziemi Łódzkiej współfinansowane ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki

Bardziej szczegółowo