Uniwersytet w Münster

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Uniwersytet w Münster"

Transkrypt

1 Westfälische Wilhelms-Universität Münster Uniwersytet w Münster Katarzyna Schab

2 Instytut geologii i paleontologii Instytut mineralogii Instytut planetologii Instytut geofizyki

3 Instytut Geologii i Paleontologii Paleontologia Paleobotanika Geologia historyczna i geologia regionalna Geologia endogeniczna i geologia strukturalna Geologia egzogeniczna i sedymentologia Geologia stosowana

4 Paleontologia Podstawy Paleontologii Ekologia i geologii raf Paleontologia bezkręgowców Metody pracy w paleontologii Paleoekologia raf Wprowadzenie do mikropaleontologii I Paleontologia specjalna: Cephalopoda ANALIZA EWOLUCJI ZBIOROWISK BIOLOGICZNYCH: - morska trzeciorzędowa fauna w basenie Dolnego Renu - morska trzeciorzędowa fauna na terenie Morza Północnego i Atlantyku Północnego Basen Skandik - lądowe i słodkowodne gatunki fauny i flory kenozoiku na obszarach peryferyjnych Morza Północnego - Basen Skandik - fauna i flora trzeciorzędu Tetydy i Paratetydy na południu Niemiec do wschodniej części Morza Śródziemnego - -badania paleoklimatyczne

5 Paleobotanika Badania flory późnego paleozoiku i wczesnego mezozoiku Badania w skali mikro i marko Flora krzemieni z Rhynie Od Transantarktycznego Basenu do LIP-u Ferrar: nowe palinologiczne ograniczenia wiekowe dla triasowo-jurajskiej sedymentacji i magmatyzmu w N Wiktorii, E Antarktyda

6 Geologia historyczna i geologia regionalna Analiza zmian składu chemicznego atmosfery i oceanów czasowe i przestrzenne zmiany systemu Ziemi (2005) Zastosowanie geochemii i technik izotopowych w określeniu historii diagenezy Badania dotyczące cyklu siarki w systemach hydrotermalnych Morza Tyrreńskiego Badania izotopów siarki z wierceń z zieleńcowego pasa Barberton w Afryce. Chemiczna ewolucja systemu ocean-atmosfera w późnym neoproterozoiku i wczesnym kambrze

7 Geologia endogeniczna i geologia strukturalna Główne tematy badawcze członków grupy to: Aktywna tektonika, geomorfologia, paleoseismologia Zastosowanie kosmogenicznych nuklidów Reakcja występujących błędów na zmiany obciążeń powierzchniowych Datowanie mylonitów i pseudotachylitów Mikrotektonika

8 Geologia egzogeniczna i sedymentologia Analiza basenowa, sekwencje stratygraficzne Proweniencja osadów Badania terranów Rekonstrukcja paleoklimatu w neoproterozoiku Wzrost skorupy w paleozoiku Przybrzeżne złoża wysokoenergentyczne TSUNAMI RESEARCH GROUP Analiza sedymentacyjna osadów tsunami Java 2006 Późno trzeciorzędowo-czwartorzedowe lądowe osady tsunami (N Chile, S Peru) Analiza sedymentacyjna osadów tsunami Chile 2010 Dowody tsunami 2004 i innych zdarzeń wysokoenergetycznych na Oceanie Indyjskim wsypy Seszele Lądowy zapis tsunami S Chile, korelacja facjalna, geochemiczna, stratygraficzna, regionalna

9 Przykładowe tematy publikacji i obecne badania: Datowanie osadów zlodowaceń paleoproterozoicznych na tarczy Fenoskandyjskiej przy użyciu detrytycznych cyrkonów z płw. Kola Ewolucja tektonostratygraficzna terranów w S Centralnych Andach Wpływ zlodowaceń na denudację w historii rozwoju Góry St. Elias za pomocą badań geochemicznych i geochronologicznych w pojedynczych ziarnach minerałów ciężkich

10 Geologia stosowana geologia związana z działalnością człowieka, analizuje wpływ człowieka na wody podziemne, wody powierzchniowe, gleby i osady obszar badań : geologia środowiska, analiza chemiczna, występowanie, zachowanie, los i skutki zanieczyszczeń organicznych. Analiza wielopierścieniowych związków aromatycznych (PAC) za pomocą chromatografii gazowej, laserowa jonizacja ultra-wysokiej rozdzielczości masowej (o współczynniku około 1000, bardziej wrażliwa w porównaniu z GC-MS) ciśnienia atmosferycznego, spektrometria mas (GC-APLI-UHR-TOF- MS), Większość badań przeprowadza się za pomocą chromatografii

11 Instytut mineralogii Geochemia Petrologia Krystalografia Mineralogia techniczna Chemia powierzchni minerałów

12 Analytical Equipment Mass Spectrometry MC-TIMS (VG Sector 54) MC-TIMS (Finnigan Triton) MC-ICP-MS (Finnigan Neptune) LA-HR-ICP-MS (Element2, Photon Machines Analyte G2) Atomic Force Microscopy Laboratory Digital Instruments Multi-Mode Scanning Probe Microscope Digital Instruments Dimension 3000 Atomic Force Microscope Electron Microscopy REM JEOL 6610( ICEM) - IG1 TEM JEOL 3010 Oxford EDX-Detektor + GIF Postcolumn Energiefilter (ICEM) FE-TEM Libra200 with ThermoEDX-Detektor 90 OMEGA incolumn Energy filter - IG1 Electron Microprobe JEOL 8900 ( ICEM) X-ray Equipment Phillips X Pert powder diffractometer PANalytical Epsilon3-XL EDXRF with Eagon 2 furnace Spectroscopy AAS (Varian Spectra AA) ICP-OES (Varian) IR-Spectrometer (Bruker v22) Horiba Scientific XploRA Raman-Spectrometer Experimental Equipment 5 Cold-seal-pressure-vessels (800 C, 5000 bar) 2 Piston-cylinder apparatuses (2000 C, 4 GPa) 3 Gas-mixing furnaces, 1 atm (up to 1600 C) Centrifuge furnace (up to 1350 C, 420-times g-force) 10 External-heated autoclaves (0-300 C, autogenous pressure) Numerous furnaces for mineral- and glass synthesis up to 1700 C Multi-Anvil Apparatus Automated W- and Ir-Strip-Heater Laboratories und Sample Preparation FIB XB Crossbeam - CenTECH Cressington Turbo Carbon Coater 208 Carbon Clean labs Rock preparation lab Mineral separation Balance room TEM preparation lab Lasergranolumeter for grain size measurements of powders (Malvern MS20) Micro centrifuge (2-5ml) Medenbach Microdrill New Wave Research Micro Mill

13 Petrologia skał metamorficznych (High), geochronologia (Rb-Sr, Sm-Nd, U-Pb, Ar-Ar) Fizyka i chemia minerałów i materiałów Relacje fazowe w górnym płaszczu Zachowanie się pierwiastków śladowych w systemie magmowym: Element partitioning Procesy w strefie subdukcji Planetologia eksperymentalna M. Bröcker - Wiek i stosunki fluidów uwalnianych podczas dehydratacji subdukującej skorupy oceanicznej: reaktywny przepływ płynu w warunkach wysokiego ciśnienia (2011) M. Bröcker - Petrologia, geochemia i geochronologia zespołów mineralnych eklogitów i ortognejsów z Garborg w Norwegii Bast, R., Scherer, E.E., Mezger, K., Austrheim, H., Ludwig, T. et al. (2014). Izotopy boru w turmalinach jako wskaźnik procesów metasomatycznych w rejonie Bamble w południowej Norwegii. S. Klemme - Eksperymenty HT, HP mające na celu zbadać przemiany fazowe we wzbogaconym i zubożonym płaszczu. M. Bröcker - Masyw Orlicko-Śnieznicki: geologiczne znaczenie wcześniejszych procesów metamorficznych (przed 340 mln) i wiek protolitów (wysokociśnieniowe granulity) skał granulitowych ( )

14 Instytut planetologii Geochemia izotopowa i kosmochemia Meteoryty Planetologia fizyczna Planetologia geologiczna Badania impaktów Planetologia geologiczna bada powierzchnie ciał stałych w naszym Układzie Słonecznym (np, planety, księżyce, asteroidy) i ich procesy powierzchniowe (np, wulkanizm, wpływ kraterów, tektonikę). Jest to dziedzina bardzo interdyscyplinarna, badania wykorzystują szeroki wachlarz metod naukowych. Wśród nich są dane teledetekcyjne i in-situ zebrane przez załogowe i bezzałogowe misje kosmiczne, analizy laboratoryjne próbek planetarnych, meteoryty i naziemne analogowe materiały, jak i porównawcze badania terenowe na Ziemi (np, zimnych i gorących pustyń). Planetologia geologiczna zdecydowanie przyczynia się do zrozumienia Układu Słonecznego i jego ewolucji, a tym samym pomaga lepiej zrozumieć i docenić Ziemię jako planety.

15 Księżyc Historia/chronologia Obserwacja za pomocą kamer umieszczonych na orbicie Bazalty Mars Procesy powierzchniowe Mapowanie geomorfologiczne Ewolucja klimatu Westa i Asteroidy Analizy widmowe powierzchni Westy Widmowe porównania z meteorytami HED Mapowanie geomorfologiczne i datowanie *Westa czwarta w kolejności odkrycia planetoida z pasa planetoid krążących pomiędzy Marsem a Jowiszem. Merkury Identyfikacja i Analiza powierzchni endogenicznych Modelowanie temperatur powierzchniowych spektrometria termiczna w podczerwieni

16 Instytut geofizyki Badania dotyczą: Struktury Ziemi oraz jej substancji i procesów fizycznych pola siły pochodzącego od Ziemi i otaczającego Ziemię wpływu z innych ciał niebieskich, zwłaszcza słońca i księżyca innych planet Nauki: Sejsmologia Geodynamika Geofizyka stosowana

17 ZABYTKI W Münster

18 Katedra Świętego Pawła w Münster (niem. St.-Paulus-Dom in Münster) główna świątynia Münsteru. Jest siedzibą utworzonej w roku 805 diecezji Monastyru. Cenne dzieło architektury późnoromańskiej i gotyckiej w zachodnich Niemczech. Pomimo poważnych zniszczeń wojennych katedra zachowała wewnątrz bogate wyposażenie m.in. krucyfiks mistyczny z XIV w., zegar astronomiczny z 1541, liczne nowożytne figury i epitafia. Do wnętrza prowadzi Rajski Portal z wczesnogotycką dekoracją rzeźbiarsko-architektoniczną. Od strony północnej zabudowania monasterium kanonickiego z krużgankiem obiegającym czworoboczny wirydarz. W dawnej zakrystii znajduje się od 1981 skarbiec katedralny z licznymi dziełami średniowiecznego i nowożytnego rzemiosła artystycznego, a także rzeźby i malarstwa.

19 Ratusz w Münster cenny obiekt miejskiej architektury gotyckiej, znany od 1170 roku, wzniesiony w obecnej postaci w XIV stuleciu, zniszczony podczas II wojny światowej, odbudowany, zaadaptowany na muzeum. Miejsce podpisania pokoju westfalskiego, kończącego wojnę trzydziestoletnią oraz wojnę osiemdziesięcioletnią. Sala Rady znana obecnie jako Sala Pokoju (Friedensaal), w której miały miejsce traktaty pokojowe, zachowała swój pierwotny wystrój. Położony jest w zabytkowym centrum Münster (pol. Monastyr) w Nadrenii Północnej-Westfalii w Niemczech historycznej stolicy Westfalii przy Prinzipalmarkt.

20 Dzielnica Kuhviertel Nazwa dzielnicy pochodzi z czasów, kiedy to wędrowni sprzedawcy bydła zatrzymywali się w tej okolicy na nocleg. Jeszcze sto lat temu nie cieszyła się zbytnio dobrą opinią. Mieszkali tu biedni, bezrobotni, emigranci. Obecnie jest ona bardzo ulubioną dzielnicą przez studentów ze względu na liczne knajpki. Przy ulicy Kuhstrasse [ul. Krowia] napotykamy knajpę przy knajpie. Uwagę należy zwrócić na Cavete, założoną w 1958 roku przez studentów i dla studentów po tym, gdy przejezdny student prawa skrytykował miasto za jego skromną ofertę kulinarną, napisał, że w Münster nic się nie dzieje i nie ma nawet żadnej knajpy studenckiej. Cavete stała się więc reakcją na tę krytykę. Nazwa oznacza unikajcie i nawiązuje do artykułu nawołującego do unikania Münster jako miasta studenckiego.

21 Kamienice kupieckie na Rynku Głównym (Prinzipalmarkt) Niestety, tylko kilka fasad kamienic zachowało swój pierwotny wygląd, m.in. fasada kamienicy Cafe Kleimann, z oryginalnymi biało-czerwonymi okiennicami z czasów hanzeatyckich. Większość domów została tak bardzo zniszczona, że odbudowano je w sposób bardzo uproszczony, ale na starych parcelach i w oparciu o stare wzory. Cały Rynek Główny jest objęty ochroną zabytków i panują tu bardzo ostre reguły co do wyglądu ulicy. Budulcem był przede wszystkim złoty paskowiec z poblickich Baumberge. Kamienice maja maksymalnie trzy piętra i uwieńczone są charakterystycznymi szczytami. Zabroniona jest wszelka reklama. Nazwy sklepów zrobione są jednolicie z liter w kolorze złotym z paroma wyjątkami nie rzucającego się w oczy koloru czarnego. Latem wiszą białoczerwone kwiaty, gdyż kolory te w połączeniu ze złotym kolorem kamienic oddają kolory herbu miasta Münster.

22 Geomuzeum Przy uniwersytecie znajduje się geomuzeum, w którym aktualnie odbywa się remont. Muzeum będzie udostępnione zwiedzającym w grudniu 2015

SPIS TREŚCI GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9

SPIS TREŚCI GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9 GEOGRAFIA JAKO NAUKA 9 I PLANETA ZIEMIA. ZIEMIA JAKO CZĘŚĆ WSZECHŚWIATA 1. Pierwotne wyobrażenia o kształcie Ziemi i ich ewolucja 11 2. Wszechświat. Układ Słoneczny 12 3. Ruch obrotowy Ziemi i jego konsekwencje

Bardziej szczegółowo

POLSKA AKADEMIA NAUK Rejestr instytutów naukowych Nr rejestru: RIN-VII-24/98 DZIAŁ I OZNACZENIE INSTYTUTU

POLSKA AKADEMIA NAUK Rejestr instytutów naukowych Nr rejestru: RIN-VII-24/98 DZIAŁ I OZNACZENIE INSTYTUTU rejestru: RIN-VII-2/98 DZIAŁ I OZNACZENIE INSTYTUTU 5 Pełna i skrócona nazwa instytutu, siedziba instytutu i adres, REGON, NIP Instytut Nauk Geologicznych Polskiej Akademii Nauk ING PAN, Warszawa, ul.

Bardziej szczegółowo

GEOLOGIA: Petrologia i petrografia Mineralogia i geochemia Geologia dynamiczna Gleboznawstwo Tektonika Stratygrafia Paleontologia Kartowanie

GEOLOGIA: Petrologia i petrografia Mineralogia i geochemia Geologia dynamiczna Gleboznawstwo Tektonika Stratygrafia Paleontologia Kartowanie GEOLOGIA: Petrologia i petrografia Mineralogia i geochemia Geologia dynamiczna Gleboznawstwo Tektonika Stratygrafia Paleontologia Kartowanie geologiczne Geologia inżynierska, geofizyka, hydrogeologia,

Bardziej szczegółowo

FIZYKA I CHEMIA GLEB. Literatura przedmiotu: Zawadzki S. red. Gleboznastwo, PWRiL 1999 Kowalik P. Ochrona środowiska glebowego, PWN, Warszawa 2001

FIZYKA I CHEMIA GLEB. Literatura przedmiotu: Zawadzki S. red. Gleboznastwo, PWRiL 1999 Kowalik P. Ochrona środowiska glebowego, PWN, Warszawa 2001 FIZYKA I CHEMIA GLEB Literatura przedmiotu: Zawadzki S. red. Gleboznastwo, PWRiL 1999 Kowalik P. Ochrona środowiska glebowego, PWN, Warszawa 2001 Tematyka wykładów Bilans wodny i cieplny gleb, właściwości

Bardziej szczegółowo

Geodezja i geodynamika - trendy nauki światowej (1)

Geodezja i geodynamika - trendy nauki światowej (1) - trendy nauki światowej (1) Glob ziemski z otaczającą go atmosferą jest skomplikowanym systemem dynamicznym stały monitoring tego systemu interdyscyplinarność zasięg globalny integracja i koordynacja

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne metody analizy pierwiastków

Nowoczesne metody analizy pierwiastków Nowoczesne metody analizy pierwiastków Techniki analityczne Chromatograficzne Spektroskopowe Chromatografia jonowa Emisyjne Absorpcyjne Fluoroscencyjne Spektroskopia mas FAES ICP-AES AAS EDAX ICP-MS Prezentowane

Bardziej szczegółowo

Zapis zmian hydrologicznych i klimatycznych w obszarach krasowych polski południowej na podstawie badań izotopowych

Zapis zmian hydrologicznych i klimatycznych w obszarach krasowych polski południowej na podstawie badań izotopowych Zapis zmian hydrologicznych i klimatycznych w obszarach krasowych polski południowej na podstawie badań izotopowych Piotr Bałdys Fizyka techniczna sem. IX Plan seminarium Wstęp Skład izotopowy węgla w

Bardziej szczegółowo

Doc. dr hab. Franciszek, Józef LIS

Doc. dr hab. Franciszek, Józef LIS Doc. dr hab. Franciszek, Józef LIS Zakład Geologii Środowiskowej tel. 849 53 51 w. 590 e-mail: jozef.lis@pgi.gov.pl Kwalfikacje: 1951 1957 studia na Wydziale Geologii Uniwersytetu Warszawskiego 1957 magister

Bardziej szczegółowo

Ostateczna postać długotrwałych zmian w określonych warunkach klimatyczno-geologicznych to:

Ostateczna postać długotrwałych zmian w określonych warunkach klimatyczno-geologicznych to: WYDZIAŁ: GEOLOGII, GEOFIZYKI I OCHRONY ŚRODOWISKA KIERUNEK STUDIÓW: OCHRONA ŚRODOWISKA RODZAJ STUDIÓW: STACJONARNE I STOPNIA ROK AKADEMICKI 2014/2015 WYKAZ PRZEDMIOTÓW EGZAMINACYJNYCH: I. Ekologia II.

Bardziej szczegółowo

UCZELNI TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW. PODSTAWOWYCH - I st. Kierunki studiów - uczelnie - studia geografia

UCZELNI TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW. PODSTAWOWYCH - I st. Kierunki studiów - uczelnie - studia geografia studia matematyczno-przyrodnicze, kierunek: GEOGRAFIA ZOBACZ OPIS KIERUNKU ORAZ LISTĘ UCZELNI TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW PODSTAWOWYCH - I st. TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW PODSTAWOWYCH Podstawy geografii

Bardziej szczegółowo

X POLSKO-NIEMIECKA KONFERENCJA ENERGETYKA PRZYGRANICZNA POLSKI I NIEMIEC DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY SULECHÓW, 21-22 LISTOPAD 2013

X POLSKO-NIEMIECKA KONFERENCJA ENERGETYKA PRZYGRANICZNA POLSKI I NIEMIEC DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY SULECHÓW, 21-22 LISTOPAD 2013 X POLSKO-NIEMIECKA KONFERENCJA ENERGETYKA PRZYGRANICZNA POLSKI I NIEMIEC DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY SULECHÓW, 21-22 LISTOPAD 2013 SHALE GAS, TIGHT GAS MINIONY ROK W POSZUKIWANIACH mgr inż. Aldona Nowicka

Bardziej szczegółowo

Karta zgłoszenia tematu pracy dyplomowej

Karta zgłoszenia tematu pracy dyplomowej Dzienne magisterskie Dzienne inżynierskie dr hab. inż. Andrzej Bluszcz, prof. Pol. Śl. opiekun pracy: dr inż. Jarosław Sikorski Określenie szybkości sedymentacji osadów metodą ołowiu 210 Pb z wykorzystaniem

Bardziej szczegółowo

Podróżnik zaprasza. Świdnica stolica księstwa świdnickiego

Podróżnik zaprasza. Świdnica stolica księstwa świdnickiego Podróżnik zaprasza Świdnica stolica księstwa świdnickiego TERMIN: 27 lutego 2016, sobota WYJAZD: godz.08:30, pl. Solidarności (duży parking przy placu Solidarności okolice pl. Jana Pawła II) Miasto, które

Bardziej szczegółowo

Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych)

Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych) Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych) Metody instrumentalne podział ze względu na uzyskane informację. 1. Analiza struktury; XRD (dyfrakcja

Bardziej szczegółowo

Zmiany klimatu w świetle badań archeologicznych i geoarcheologicznych

Zmiany klimatu w świetle badań archeologicznych i geoarcheologicznych INSTYTUT ARCHEOLOGII UNIWERSYTETU KARDYNAŁA STEFANA WYSZYŃSKIEGO W WARSZAWIE WYDZIAŁ GEOGRAFII I STUDIÓW REGIONALNYCH UNIWERSYTETU WARSZAWSKIEGO WYDZIAŁ GEOLOGII UNIWERSYTETU WARSZAWSKIEGO Serdecznie zapraszają

Bardziej szczegółowo

METODY PRZYGOTOWANIA PRÓBEK DO POMIARU STOSUNKÓW IZOTOPOWYCH PIERWIASTKÓW LEKKICH. Spektrometry IRMS akceptują tylko próbki w postaci gazowej!

METODY PRZYGOTOWANIA PRÓBEK DO POMIARU STOSUNKÓW IZOTOPOWYCH PIERWIASTKÓW LEKKICH. Spektrometry IRMS akceptują tylko próbki w postaci gazowej! METODY PRZYGOTOWANIA PRÓBEK DO POMIARU STOSUNKÓW IZOTOPOWYCH PIERWIASTKÓW LEKKICH Spektrometry IRMS akceptują tylko próbki w postaci gazowej! Stąd konieczność opracowania metod przeprowadzania próbek innych

Bardziej szczegółowo

WYPRAWY NA MARSA. Historia i perspektywy na przyszłość. Robert Kaczmarek IV rok nanotechnologii

WYPRAWY NA MARSA. Historia i perspektywy na przyszłość. Robert Kaczmarek IV rok nanotechnologii WYPRAWY NA MARSA Historia i perspektywy na przyszłość Mars Mars nazywany często czerwoną planetą jest czwartą w kolejności planetą układu słonecznego. Swoją barwę zawdzięcza wysokiej zawartości tlenków

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁÓW KSZTAŁCENIA

OPIS MODUŁÓW KSZTAŁCENIA Uniwersytet Śląski w Katowicach str. OPIS MODUŁÓW KSZTAŁCENIA Program, załącznik nr nazwa kierunku: GEOLOGIA poziom : drugi profil : ogólnoakademicki Uniwersytet Śląski w Katowicach str. Program, załącznik

Bardziej szczegółowo

SP Klasa VI, temat 2

SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 SP Klasa VI, temat 2 zagiąć NAUKOWCY SP Klasa VI, temat

Bardziej szczegółowo

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ Badania kinetyki utleniania wybranych grup związków organicznych podczas procesów oczyszczania

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET WROCŁAWSKI WYDZIAŁ NAUK O ZIEMI I KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA INSTYTUT NAUK GEOLOGICZNYCH INŻYNIERIA GEOLOGICZNA

UNIWERSYTET WROCŁAWSKI WYDZIAŁ NAUK O ZIEMI I KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA INSTYTUT NAUK GEOLOGICZNYCH INŻYNIERIA GEOLOGICZNA UNIWERSYTET WROCŁAWSKI WYDZIAŁ NAUK O ZIEMI I KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA INSTYTUT NAUK GEOLOGICZNYCH T INŻYNIERIA GEOLOGICZNA INSTYTUT NAUK GEOLOGICZNYCH Instytut Nauk Geologicznych Uniwersytetu Wrocławskiego

Bardziej szczegółowo

Wpływ Młodych Naukowców na Osiągnięcia Polskiej Nauki (7)

Wpływ Młodych Naukowców na Osiągnięcia Polskiej Nauki (7) Materiały Konferencji Młodych Naukowców nt.: WPŁYW MŁODYCH NAUKOWCÓW NA OSIĄGNIĘCIA POLSKIEJ NAUKI - V Edycja Zakopane 23.11.2013, Poznań 30.11.2013 i 1.12.2013, Wrocław 14 i 15.12.2013 oraz Kraków 11.01.2014

Bardziej szczegółowo

Johann Wolfgang Goethe - Universität Frankfurt am Main. Katarzyna Kądziołka

Johann Wolfgang Goethe - Universität Frankfurt am Main. Katarzyna Kądziołka Johann Wolfgang Goethe - Universität Frankfurt am Main Katarzyna Kądziołka LOKALIZACJA Zainteresowania badawcze Co zobaczyć? UNIWERSYTET Zainteresowania badawcze Co zobaczyć? Ufundowanie 1914 r. Johann

Bardziej szczegółowo

Wenus na tle Słońca. Sylwester Kołomański Tomasz Mrozek. Instytut Astronomiczny Uniwersytetu Wrocławskiego

Wenus na tle Słońca. Sylwester Kołomański Tomasz Mrozek. Instytut Astronomiczny Uniwersytetu Wrocławskiego Wenus na tle Słońca Sylwester Kołomański Tomasz Mrozek Instytut Astronomiczny Uniwersytetu Wrocławskiego Instytut Astronomiczny UWr Czym się zajmujemy? uczymy studentów, prowadzimy badania naukowe (astrofizyka

Bardziej szczegółowo

Kolejność realizacji jednostek lekcyjnych może ulec zmianie.

Kolejność realizacji jednostek lekcyjnych może ulec zmianie. Rozkład materiału plan wynikowy Przedmiot: geografia Podręcznik: Oblicza geografii, Wydawnictwo Nowa Era Rok szkolny: 2015/16 Nauczyciel: Katarzyna Pierczyk Klas I poziom podstawowy Lp. Klasa I Temat lekcji

Bardziej szczegółowo

Test z geologii. 4) Jaka panuje stała temperatura w naszym klimacie na głębokości 26 m? a) 5 0 C b) 15 0 C c) 8 0 C d) 12 0 C

Test z geologii. 4) Jaka panuje stała temperatura w naszym klimacie na głębokości 26 m? a) 5 0 C b) 15 0 C c) 8 0 C d) 12 0 C Test z geologii 1) Promień równikowy Ziemi wynosi: a) 637,8 km b) 6378,4 km c) 36561,31 km d) 3656,1 km 2) Największą gęstość posiada: a) Atmosfera b) Litosfera c) Mezosfera d) Barysfera 3) Na Śląsku stopień

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK GEOFIZYK

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK GEOFIZYK Załącznik nr 8 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK GEOFIZYK SYMBOL CYFROWY 311[11] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) planować, organizować i

Bardziej szczegółowo

ROZKŁAD MATERIAŁU Z GEOGRAFII W KLASACH II i III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO POZIOM ROZSZERZONY (2014-2016)

ROZKŁAD MATERIAŁU Z GEOGRAFII W KLASACH II i III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO POZIOM ROZSZERZONY (2014-2016) ROZKŁAD MATERIAŁU Z GEOGRAFII W KLASACH II i III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO POZIOM ROZSZERZONY (2014-2016) Malarz R., Więckowski M., Oblicza geografii, Wydawnictwo Nowa Era, Warszawa 2012 (numer dopuszczenia

Bardziej szczegółowo

Siła ekobiznesu. Spis treści: E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U. Siła ekobiznesu nr 7/2014

Siła ekobiznesu. Spis treści: E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U. Siła ekobiznesu nr 7/2014 Nrr 7/2014(lipiec) Siła ekobiznesu E K O L O G I A I B I Z N E S W J E D N Y M M I E J S C U Numer 7/ 2014 Spis treści: Enviromental Technology and Business Konferencja USA VI/2014 2 1 Nr 7/ 2014 (lipiec

Bardziej szczegółowo

Tomasz Gogołek, Łukasz Nowacki, Urszula Stępień

Tomasz Gogołek, Łukasz Nowacki, Urszula Stępień Tomasz Gogołek, Łukasz Nowacki, Urszula Stępień Laboratorium Modelowania Struktur i Procesów Geologicznych SUROWCE ENERGETYCZNE POSZUKIWANIE I ROZPOZNAWANIE ZŁÓŻ ZMIANY KLIMATYCZNE I PALEONTOLOGIA PROCESY

Bardziej szczegółowo

Geolog detektywem? Mente et malleo w kryminalistyce

Geolog detektywem? Mente et malleo w kryminalistyce Geolog detektywem? Mente et malleo w kryminalistyce Agnieszka Gałuszka Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego w Kielcach e-mail: Agnieszka.Galuszka@pu.kielce.pl Mariusz Zelek Koło Naukowe

Bardziej szczegółowo

Środowisko przyrodnicze - ogólny

Środowisko przyrodnicze - ogólny Ś R O D O W I S K O Środowisko to ogół elementów przyrodniczych i antropogenicznych (przyrody martwej i ożywionej, pozostających w stanie naturalnym lub przekształconym przez człowieka), tworzących otoczenie,

Bardziej szczegółowo

KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2010

KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2010 Na rozwiązanie zadań przeznacza się 90 minut. Uważnie czytaj polecenia, pisz czytelnie. Powodzenia! KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2010 Zadanie 1. (0 1) Podane skale uporządkuj od największej

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na stopnie szkolne z geografii w klasie I wg modyfikacji programu nauczania geografii dla gimnazjum Planeta Nowa 1 wyd.

Wymagania programowe na stopnie szkolne z geografii w klasie I wg modyfikacji programu nauczania geografii dla gimnazjum Planeta Nowa 1 wyd. Wymagania programowe na stopnie szkolne z geografii w klasie I wg modyfikacji programu nauczania geografii dla gimnazjum Planeta Nowa 1 wyd. Nowa Era Dział programu I. Podstawy geografii II. a we Materiał

Bardziej szczegółowo

Piława Górna, osiedle Kośmin / osiedle Kopanica Koordynaty przedstawiają przybliżone współrzędne miejsc Opis lokalizacji i dostępności

Piława Górna, osiedle Kośmin / osiedle Kopanica Koordynaty przedstawiają przybliżone współrzędne miejsc Opis lokalizacji i dostępności Opis geostanowiska Grzegorz Gil Informacje ogólne (weryfikacja) Numer obiektu 177 Nazwa obiektu (oficjalna, obiegowa lub Miejsca upadku fragmentów meteorytu "Gnadenfrei" ("Piława nadana) Górna") Współrzędne

Bardziej szczegółowo

Surowce energetyczne (węgiel kopalny, ropa naftowa, gaz ziemny)

Surowce energetyczne (węgiel kopalny, ropa naftowa, gaz ziemny) Surowce energetyczne (węgiel kopalny, ropa naftowa, gaz ziemny) Opiekun prof. dr hab. A. Solecki Zespół: prof. Franciszek Czechowski, prof. dr hab. A. Solecki, dr W. Śliwiński, dr D. Tchorz- Trzeciakiewicz,

Bardziej szczegółowo

Narzędzia badawcze stosowane w pomiarach środowiska - możliwości wykorzystania w procesie nauczania metodą projektu na różnych poziomach kształcenia

Narzędzia badawcze stosowane w pomiarach środowiska - możliwości wykorzystania w procesie nauczania metodą projektu na różnych poziomach kształcenia Narzędzia badawcze stosowane w pomiarach środowiska - możliwości wykorzystania w procesie nauczania metodą projektu na różnych poziomach kształcenia Dr hab. Tomasz Stuczyński, SGS Eko-Projekt Założenia

Bardziej szczegółowo

GEOLOGIA STOSOWANA (III) Geomechanika

GEOLOGIA STOSOWANA (III) Geomechanika Zasady zaliczenia ćwiczeń: Obecność na ćwiczeniach (dopuszczalne 3 nieobecności) Ocena końcowa na podstawie kolokwium (max 50 pkt) Dostateczny 25-31 pkt Dostateczny plus 32-36 pkt Dobry 37-41 pkt Dobry

Bardziej szczegółowo

PAŁAC DZIEDUSZYCKICH W ZARZECZU WCZORAJ I DZIŚ. mała wystawa o wielkiej rzeczy

PAŁAC DZIEDUSZYCKICH W ZARZECZU WCZORAJ I DZIŚ. mała wystawa o wielkiej rzeczy PAŁAC DZIEDUSZYCKICH W ZARZECZU WCZORAJ I DZIŚ mała wystawa o wielkiej rzeczy Od 26 listopada 2012 roku w sali wystaw Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu, prezentowana jest wystawa pt. Pałac Dzieduszyckich

Bardziej szczegółowo

a) Wypiętrzenie się Andów i Kordylierów. b) Rozwój psylofitów na lądach.

a) Wypiętrzenie się Andów i Kordylierów. b) Rozwój psylofitów na lądach. Materiały szkoleniowe Dzieje i budowa Ziemi 1. Uporządkuj chronologicznie podane wydarzenia w dziejach Ziemi. I II a) Sfałdowanie Sudetów i Uralu. a) Wypiętrzenie się Andów i Kordylierów. b) Rozwój psylofitów

Bardziej szczegółowo

Najciekawsze i największe mosty w Polsce i w Niemczech

Najciekawsze i największe mosty w Polsce i w Niemczech Najciekawsze i największe mosty w Polsce i w Niemczech MOST RĘDZIŃSKI Most Rędziński drogowy most wantowy nad Odrą, będący częścią autostrady A8. Przeprawa nad Odrą oraz nad całą Wyspą Rędzińską, przy

Bardziej szczegółowo

WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS!

WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS! Warszawa, 9.01.2013 WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS! Możesz się znaleźć na "pokładzie" polskiego satelity! Dzięki uruchomionej właśnie akcji WYŚLIJ ZDJĘCIE W KOSMOS każdy może wziąć symboliczny udział w misji

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 14, Data wydania: 24 kwietnia 2015 r. Nazwa i adres: AB 325

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 28 maja 2015 r. Pozycja 20

Warszawa, dnia 28 maja 2015 r. Pozycja 20 Warszawa, dnia 28 maja 2015 r. Pozycja 20 KOMUNIKAT MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO 1) z dnia 1 kwietnia 2015 r. o przyznanych dotacjach ze środków finansowych na naukę na finansowanie utrzymania

Bardziej szczegółowo

Ocieplenie gobalne. fakty, mity, interpretacje... Ocieplenie globalne. Czy współczesne ocieplenie globalne jest faktem? Mit Fakt

Ocieplenie gobalne. fakty, mity, interpretacje... Ocieplenie globalne. Czy współczesne ocieplenie globalne jest faktem? Mit Fakt Ocieplenie globalne Ocieplenie gobalne fakty, mity, interpretacje... Mit Fakt przyczyny naturalne skutek działalności człowieka nic nie moŝemy zrobić moŝemy zaradzić moŝemy przewidywać moŝemy regulować

Bardziej szczegółowo

Mirosław Kamiński Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy

Mirosław Kamiński Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy Zastosowanie technologii ArcGIS do budowy przestrzennych modeli geologicznych i modelowania zagrożenia geodynamicznego wybrane przykłady z Polski Mirosław Kamiński Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy

Bardziej szczegółowo

Oferta usługowa Wydziału Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Akademii

Oferta usługowa Wydziału Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Akademii Oferta usługowa Wydziału Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica Oferta usługowa Wydziału stanowi odzwierciedlenie obszarów badawczych poszczególnych

Bardziej szczegółowo

PAKIET INFORMACYJNY ECTS

PAKIET INFORMACYJNY ECTS UNIWERSYTET ŚLĄSKI WYDZIAŁ NAUK O ZIEMI PAKIET INFORMACYJNY ECTS informacje dotyczą programu studiów licencjackich i MU dla studentów którzy rozpoczęli studia do roku akademickiego 2011/2012 GEOLOGIA SOSNOWIEC

Bardziej szczegółowo

KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2009

KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2009 Na rozwiązanie zadań masz 60 minut. Czytaj uważnie polecenia, pisz czytelnie. Powodzenia! KONKURS GEOGRAFICZNY ZAWODY SZKOLNE Listopad 2009 Zadanie 1. (0-2) Dopisz nazwę nauki geograficznej do opisu, wybierając

Bardziej szczegółowo

DATOWANIE - BADANIE WIEKU OBIEKTÓW

DATOWANIE - BADANIE WIEKU OBIEKTÓW DATOWANIE - BADANIE WIEKU OBIEKTÓW Bohdan Dziunikowski Wydział Fizyki i Techniki Jądrowej, Akademia Górniczo-Hutnicza, 30-059 Kraków, AL Mickiewicza 30 1. WSTĘP PL0100788 Datowanie jądrowe polega na oznaczaniu

Bardziej szczegółowo

Pole 083 Symbol Klasyfikacji Dziesiętnej Deweya (P)

Pole 083 Symbol Klasyfikacji Dziesiętnej Deweya (P) Warszawa, 23.05.2016 Pole 083 Symbol Klasyfikacji Dziesiętnej Deweya (P) Stosowanie i zawartość pola W polu 083 umieszczany jest pojedynczy symbol Klasyfikacji Dziesiętnej Deweya, za pomocą którego przyporządkowuje

Bardziej szczegółowo

Zintegrowany system monitoringu stanu środowiska w procesach poszukiwania i eksploatacji gazu z łupków

Zintegrowany system monitoringu stanu środowiska w procesach poszukiwania i eksploatacji gazu z łupków 8 października 2013, POZNAŃ Zintegrowany system monitoringu stanu środowiska w procesach poszukiwania i eksploatacji gazu z łupków prof. Jarosław Arabas, prof. Jarosław Mizera, dr hab. Jerzy Weremczuk

Bardziej szczegółowo

Chemia kryminalistyczna

Chemia kryminalistyczna Chemia kryminalistyczna Wykład 2 Metody fizykochemiczne 21.10.2014 Pytania i pomiary wykrycie obecności substancji wykazanie braku substancji identyfikacja substancji określenie stężenia substancji określenie

Bardziej szczegółowo

METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO

METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO METODYKA POSZUKIWAŃ ZLÓŻ ROPY NAFTOWEJ I GAZU ZIEMNEGO Prowadzący: Mgr inż. Bartosz Papiernik Konspekt opracowali w postaci prezentacji PowerPoint B.Papiernik i M. Hajto na podstawie materiałów opracowanych

Bardziej szczegółowo

METODY BADAŃ GEOLOGICZNYCH

METODY BADAŃ GEOLOGICZNYCH METODY BADAŃ GEOLOGICZNYCH 1. Geologia jest nauką zajmującą się przeszłością Ziemi (historią jej dziejów) oraz procesami, które w jej wnętrzu zachodzą i skutkami tych procesów we wnętrzu Ziemi. Dlatego

Bardziej szczegółowo

OFERTA SPRZEDAŻY KAMIENICY W POZNANIU PRZY ULICY SŁOWACKIEGO 20 (DZIELNICA JEŻYCE)

OFERTA SPRZEDAŻY KAMIENICY W POZNANIU PRZY ULICY SŁOWACKIEGO 20 (DZIELNICA JEŻYCE) OFERTA SPRZEDAŻY KAMIENICY W POZNANIU PRZY ULICY SŁOWACKIEGO 20 (DZIELNICA JEŻYCE) POZNAŃ, LIPIEC 2014 1. Opis nieruchomości: a) działka: nr 142, arkusz mapy 12, obręb Nr 0021 Jeżyce, o powierzchni 752

Bardziej szczegółowo

Tematyka prac licencjackich proponowana przez promotorów Katedry Turystyki i Promocji Zdrowia

Tematyka prac licencjackich proponowana przez promotorów Katedry Turystyki i Promocji Zdrowia Katedra Turystyki i Promocji Zdrowia Główne tematy naukowo-badawcze podejmowane w katedrze: Turystyka kulturowa w Polsce i na świecie. Wpływ walorów turystycznych, historycznych i kulturowych miast na

Bardziej szczegółowo

Standardy kształcenia dla kierunku studiów: Geologia A. STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA

Standardy kształcenia dla kierunku studiów: Geologia A. STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA Załcznik nr 38 Standardy kształcenia dla kierunku studiów: Geologia A. STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA I. WYMAGANIA OGÓLNE Studia pierwszego stopnia trwaj nie krócej ni 6 semestrów. Liczba godzin zaj nie powinna

Bardziej szczegółowo

Teoria do ćwiczeń laboratoryjnych

Teoria do ćwiczeń laboratoryjnych UNIWERSYTET GDAŃSKI WYDZIAŁ CHEMII Pracownia studencka Katedry Analizy Środowiska Teoria do ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie wstępne Monitoring - wstęp MONITORING ŚRODOWISKA Gdańsk, 2010 MONITORING ŚRODOWISKA

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM WOJEWÓDZKIEGO INSPEKTORATU OCHRONY ŚRODOWISKA W SZCZECINIE

LABORATORIUM WOJEWÓDZKIEGO INSPEKTORATU OCHRONY ŚRODOWISKA W SZCZECINIE X. LABORATORIUM WOJEWÓDZKIEGO INSPEKTORATU OCHRONY ŚRODOWISKA W SZCZECINIE Laboratory of the Voivodeship Inspectorate of Environmental Protection in Szczecin W okresie od stycznia 2010 roku do września

Bardziej szczegółowo

Bezinwazyjne badania specjacji

Bezinwazyjne badania specjacji Uniwersytet Warszawski Wydział Chemii Bezinwazyjne badania specjacji prof. dr hab. Ewa Bulska rok akademicki 214 / 215 Przykład I Korozja atramentowa atramenty żelazowo-galusowe w zabytkach rękopiśmiennych

Bardziej szczegółowo

Etymologia. Istnieją co najmniej dwie teorie dotyczące pochodzenia nazwy kontynentu :

Etymologia. Istnieją co najmniej dwie teorie dotyczące pochodzenia nazwy kontynentu : Afryka Afryka drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi, ma 30,3 mln km² powierzchni, czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Przechodzi przez niego południk 0, obydwa zwrotniki

Bardziej szczegółowo

KONKURS GEOGRAFICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM. Rok szkolny 2011/2012 ETAP SZKOLNY

KONKURS GEOGRAFICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM. Rok szkolny 2011/2012 ETAP SZKOLNY ... pieczątka nagłówkowa szkoły... kod pracy ucznia KONKURS GEOGRAFICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM Rok szkolny 2011/2012 ETAP SZKOLNY Drogi Uczniu, Witaj na I etapie konkursu geograficznego. Przeczytaj uważnie

Bardziej szczegółowo

Egzamin klasyfikacyjny z geografii Gimnazjum klasa III

Egzamin klasyfikacyjny z geografii Gimnazjum klasa III Egzamin klasyfikacyjny z geografii Gimnazjum klasa III część pisemna czas trwania części pisemnej egzaminu: 60 minut Zadanie 1 ( 0-2) Uzupełnij zdania podanymi terminami (jest ich więcej): Atlantycki,

Bardziej szczegółowo

ETAP II. Astronomia to nauka. pochodzeniem i ewolucją. planet i gwiazd. na wydarzenia na Ziemi.

ETAP II. Astronomia to nauka. pochodzeniem i ewolucją. planet i gwiazd. na wydarzenia na Ziemi. ETAP II Konkurencja I Ach te definicje! (każda poprawnie ułożona definicja warta jest aż dwa punkty) Astronomia to nauka o ciałach niebieskich zajmująca się badaniem ich położenia, ruchów, odległości i

Bardziej szczegółowo

Historia zwierząt t na Ziemi. Dr Joanna Piątkowska-Małecka

Historia zwierząt t na Ziemi. Dr Joanna Piątkowska-Małecka Historia zwierząt t na Ziemi Dr Joanna Piątkowska-Małecka Eon archaiczny Eon archaiczny Dominują bakterie (głównie nitkowate formy) Pojawiają się najstarsze stromatolity Eon proterozoiczny (paleoproterozoik,

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3, Data wydania: 5 maja 2011 r. Nazwa i adres INSTYTUT PODSTAW

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE -PRZYRODA

WYMAGANIA EDUKACYJNE -PRZYRODA Po ukończeniu klasy IV WYMAGANIA EDUKACYJNE -PRZYRODA Uczeń: wymienia czynniki warunkujące dobre samopoczucie w szkole i w domu, konstruuje własny plan dnia i tygodnia, stosuje w praktyce zasady zdrowego

Bardziej szczegółowo

OCEANY STELLA CHOCHOWSKA KL.1TH

OCEANY STELLA CHOCHOWSKA KL.1TH OCEANY STELLA CHOCHOWSKA KL.1TH Oceany światowe: Ocean Arktyczny Ocean Indyjski Ocean Atlantycki Ocean Spokojny Ocean Arktyczny Ocean Arktyczny jest bardzo ściśle monitorować na skutki zmian klimatycznych.

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE STANU ZAAWANSOWANIA BADAŃ ŚRODOWISKOWYCH I LOKALIZACYJNYCH PIERWSZEJ POLSKIEJ ELEKTROWNI JĄDROWEJ

PODSUMOWANIE STANU ZAAWANSOWANIA BADAŃ ŚRODOWISKOWYCH I LOKALIZACYJNYCH PIERWSZEJ POLSKIEJ ELEKTROWNI JĄDROWEJ PGE EJ 1 Sp. z o.o. 00-496 Warszawa, ul. Mysia 2 tel. 22 340 10 53, fax 22 340 10 41 PODSUMOWANIE STANU ZAAWANSOWANIA BADAŃ ŚRODOWISKOWYCH I LOKALIZACYJNYCH PIERWSZEJ POLSKIEJ ELEKTROWNI JĄDROWEJ Stan:

Bardziej szczegółowo

Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych. Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59

Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych. Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59 Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59 Dr Joanna Najman "Zastosowanie chromatografii gazowej w oznaczaniu

Bardziej szczegółowo

KONKURS ASTRONOMICZNY

KONKURS ASTRONOMICZNY SZKOLNY KLUB PRZYRODNICZY ALTAIR KONKURS ASTRONOMICZNY ETAP PIERWSZY 1. Jakie znasz ciała niebieskie? Gwiazdy, planety, planety karłowate, księŝyce, planetoidy, komety, kwazary, czarne dziury, ciemna materia....

Bardziej szczegółowo

Gimnazjum klasy I-III

Gimnazjum klasy I-III Tytuł pokazu /filmu ASTRONAWIGATORZY doświadczenia wiąże przyczynę ze skutkiem; - uczeń podaje przybliżoną prędkość światła w próżni, wskazuje prędkość światła jako - nazywa rodzaje fal elektromagnetycznych;

Bardziej szczegółowo

Kierunek: ochrona środowiska

Kierunek: ochrona środowiska rok studiów: I studia stacjonarne pierwszego stopnia rok akademicki 2014/2015 w ćw kon lab EC zal egz w ćw kon lab EC zal egz 1 Bezpieczeństwo pracy i ergonomia 2 Ochrona własności intelektualnej 3 Przedsiębiorczość

Bardziej szczegółowo

Co to jest ustrój rzeczny?

Co to jest ustrój rzeczny? Co to jest ustrój rzeczny? Ustrój (reżim) rzeczny jest to ustalany na podstawie wieloletnich obserwacji rytm wahań przepływów rzeki oraz stanów wody, związany z rodzajem zasilania i zlodzeniem. Każda rzeka

Bardziej szczegółowo

Konferencja AGC/GAC, AMC/MAC, SEG i SGA 2008 Quebec City, Kanada, 25 28.05.2008

Konferencja AGC/GAC, AMC/MAC, SEG i SGA 2008 Quebec City, Kanada, 25 28.05.2008 Konferencja AGC/GAC, AMC/MAC, SEG i SGA 2008 Quebec City, Kanada, 25 28.05.2008 W dniach 25 28 maja 2008 r. w centrum kongresowym w Quebec City, obchodz¹cym w tym roku 400-lecie za³o enia miasta, odby³a

Bardziej szczegółowo

Falowanie czyli pionowy ruch cząsteczek wody, wywołany rytmicznymi uderzeniami wiatru o powierzchnię wody. Fale wiatrowe dochodzą średnio do 2-6 m

Falowanie czyli pionowy ruch cząsteczek wody, wywołany rytmicznymi uderzeniami wiatru o powierzchnię wody. Fale wiatrowe dochodzą średnio do 2-6 m Ruchy wód morskich Falowanie Falowanie czyli pionowy ruch cząsteczek wody, wywołany rytmicznymi uderzeniami wiatru o powierzchnię wody. Fale wiatrowe dochodzą średnio do 2-6 m wysokości i 50-100 m długości.

Bardziej szczegółowo

Cyfrowe dane geologiczne PIG-PIB

Cyfrowe dane geologiczne PIG-PIB Cyfrowe dane geologiczne PIG-PIB Wojciech Paciura, Olimpia Kozłowska Państwowa Służba Hydrologiczna Państwowa Służba Geologiczna PSG+PSH+PIB=Instytut 1919 2014 Geologia nie jedną ma twarz Geologia podstawowa,

Bardziej szczegółowo

ZAĆMIENIA. Zaćmienia Słońca

ZAĆMIENIA. Zaćmienia Słońca ZAĆMIENIA Zaćmienia Słońca 1. Całkowite zaćmienie Słońca 20 marca 2015. Pas fazy całkowitej zaćmienia rozpocznie się 20 marca 2015 o godzinie 9 h 10 m na północnym Atlantyku, prawie 500 km na południe

Bardziej szczegółowo

rektorat@agh.edu.pl Największa polska uczelnia techniczna, w ramach której funkcjonuje 16 wydziałów

rektorat@agh.edu.pl Największa polska uczelnia techniczna, w ramach której funkcjonuje 16 wydziałów Uczelnie In1 1 Nazwa uczelni/koła Miasto Akademia Górniczo - Hutnicza AGH - Kraków, Katedra Mineralogii, Petrografii i Ge Kraków Kod pocztowy 30-059 Ulica al. Mickiewicza 30 Województwo małopolskie Telefon

Bardziej szczegółowo

CBDG. Wojciech Paciura. www.pgi.gov.pl. Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy

CBDG. Wojciech Paciura. www.pgi.gov.pl. Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy CBDG Wojciech Paciura CBDG Centralna Baza Danych Geologicznych coraz bardziej dostępna geologia Historia 1994 inicjatywa utworzenia CBDG 1996 powołanie CBDG przy Centralnym Archiwum Geologicznycm 2014

Bardziej szczegółowo

Opisy efektów kształcenia w obszarze nauk przyrodniczych Załącznik 2

Opisy efektów kształcenia w obszarze nauk przyrodniczych Załącznik 2 Opisy efektów kształcenia w obszarze nauk przyrodniczych Załącznik 2 Aspekty kształcenia WIEDZA I stopień II stopień III stopień Wiedza dotycząca fundamentów nauk przyrodniczych (fizyki, chemii, na poziomie

Bardziej szczegółowo

Badanie stanu fizycznego zanieczyszczenia wód w gminie Raba Wyżna.

Badanie stanu fizycznego zanieczyszczenia wód w gminie Raba Wyżna. Badanie stanu fizycznego zanieczyszczenia wód w gminie Raba Wyżna. Zanieczyszczenie wód - niekorzystne zmiany właściwości fizycznych, chemicznych i bakteriologicznych wody spowodowane wprowadzaniem w nadmiarze

Bardziej szczegółowo

Łom ortognejsów Stachów 2. Długość: 16,96404 Szerokość: 50,72293

Łom ortognejsów Stachów 2. Długość: 16,96404 Szerokość: 50,72293 OPIS GEOSTANOWISKA Stanisław Madej Informacje ogólne Nr obiektu 126 Nazwa obiektu (oficjalna, obiegowa lub nadana) Łom ortognejsów Stachów 2 Współrzędne geograficzne [WGS 84 hddd.dddd] Długość: 16,96404

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

Trasa wycieczki: Synagogi Krakowa. czas trwania: 2 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa

Trasa wycieczki: Synagogi Krakowa. czas trwania: 2 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa Trasa wycieczki: Synagogi Krakowa czas trwania: 2 godziny, typ: piesza, liczba miejsc: 7, stopień trudności: bardzo łatwa Opis wycieczki Kazimierz, obecna dzielnica Krakowa, a niegdyś osobne miasto, został

Bardziej szczegółowo

Położenie obszaru. Projekt rewitalizacji. Warszawa. Uwarunkowania położenia 2011-02-07. ul. Okopowa. Żoliborz. Śródmieście. Wola.

Położenie obszaru. Projekt rewitalizacji. Warszawa. Uwarunkowania położenia 2011-02-07. ul. Okopowa. Żoliborz. Śródmieście. Wola. Projekt rewitalizacji Warszawa ul. Okopowa Malwina Wysocka nr 38080 Położenie obszaru Dzielnica: Wola Na granicy z Żoliborzem i Śródmieściem Ograniczony ulicami: Stawki, Okopową oraz Al. Jana Pawła II

Bardziej szczegółowo

KARTA PRACY Z PRZYRODY NR 1 KLASA VI MIESIĄC: wrzesień DZIAŁ: Ziemia częścią Wszechświata (podręcznik str.8 20).

KARTA PRACY Z PRZYRODY NR 1 KLASA VI MIESIĄC: wrzesień DZIAŁ: Ziemia częścią Wszechświata (podręcznik str.8 20). KARTA PRACY Z PRZYRODY NR 1 MIESIĄC: wrzesień DZIAŁ: Ziemia częścią Wszechświata (podręcznik str.8 20). 1. Wymieniam różnice między geocentryczną, a heliocentryczną teorią budowy wszechświata. 2. Wyjaśniam

Bardziej szczegółowo

Dotyczy: nośników reklamowych na szafkach telekomunikacyjnych w dzielnicy Żoliborz

Dotyczy: nośników reklamowych na szafkach telekomunikacyjnych w dzielnicy Żoliborz Warszawa, 2.04.2014 r. Do: Orange Polska SA Al. Jerozolimskie 160 02-236 Warszawa Dotyczy: nośników reklamowych na szafkach telekomunikacyjnych w dzielnicy Żoliborz Szanowni Państwo, Z głębokim zaniepokojeniem

Bardziej szczegółowo

Specjalność: GEOLOGIA NAFTOWA

Specjalność: GEOLOGIA NAFTOWA Specjalność: GEOLOGIA NAFTOWA Geologia naftowa (geologia złóż ropy naftowej i gazu ziemnego) zajmuje się poszukiwaniem, szacowaniem zasobów oraz przygotowaniem do eksploatacji złóż węglowodorów. Ta interdyscyplinarna

Bardziej szczegółowo

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania fizyka, wzory fizyka, matura fizyka

pobrano z serwisu Fizyka Dla Każdego - http://fizyka.dk - zadania fizyka, wzory fizyka, matura fizyka 4. Pole grawitacyjne. Praca. Moc.Energia zadania z arkusza I 4.8 4.1 4.9 4.2 4.10 4.3 4.4 4.11 4.12 4.5 4.13 4.14 4.6 4.15 4.7 4.16 4.17 4. Pole grawitacyjne. Praca. Moc.Energia - 1 - 4.18 4.27 4.19 4.20

Bardziej szczegółowo

ANKIETA SAMOOCENY OSIĄGNIĘCIA KIERUNKOWYCH EFEKTÓW KSZTAŁCENIA

ANKIETA SAMOOCENY OSIĄGNIĘCIA KIERUNKOWYCH EFEKTÓW KSZTAŁCENIA Szanowny Studencie, ANKIETA SAMOOCENY OSIĄGNIĘCIA KIERUNKOWYCH EFEKTÓW KSZTAŁCENIA bardzo prosimy o anonimową ocenę osiągnięcia kierunkowych efektów kształcenia w trakcie Twoich studiów. Twój głos pozwoli

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJA WYCIECZEK DLA SŁUCHACZY UNIWERSYTETU III WIEKU FUNDACJI EKSPERT KUJAWY PRZY WYŻSZEJ SZKOLE PEDAGOGICZNO TECHNICZNEJ W KONINIE W ROKU 2016

PROPOZYCJA WYCIECZEK DLA SŁUCHACZY UNIWERSYTETU III WIEKU FUNDACJI EKSPERT KUJAWY PRZY WYŻSZEJ SZKOLE PEDAGOGICZNO TECHNICZNEJ W KONINIE W ROKU 2016 PROPOZYCJA WYCIECZEK DLA SŁUCHACZY UNIWERSYTETU III WIEKU FUNDACJI EKSPERT KUJAWY PRZY WYŻSZEJ SZKOLE PEDAGOGICZNO TECHNICZNEJ W KONINIE W ROKU 2016 CZĘŚĆ II Inowrocław, 2.12.2015 1 Propozycja nr 1 BYDGOSZCZ

Bardziej szczegółowo

Monitoring poziomu wód gruntowych. Monika Biryło, Joanna Kuczyńska-Siehień, Jolanta Nastula, Zofia Rzepecka

Monitoring poziomu wód gruntowych. Monika Biryło, Joanna Kuczyńska-Siehień, Jolanta Nastula, Zofia Rzepecka Monitoring poziomu wód gruntowych Monika Biryło, Joanna Kuczyńska-Siehień, Jolanta Nastula, Zofia Rzepecka Streszczenie Znaczenie wód gruntowych (Ground Waters, GW) Ramowa Dyrektywa Wodna i potrzeba monitorowania

Bardziej szczegółowo

Studelescho (1255), Studelzco (1299), Steudelwitz (1670). Po roku 1945 Studzionki.

Studelescho (1255), Studelzco (1299), Steudelwitz (1670). Po roku 1945 Studzionki. Studzionki 1.1. Dawne nazwy miejscowości. Studelescho (1255), Studelzco (1299), Steudelwitz (1670). Po roku 1945 Studzionki. 1.2. Etymologia nazwy wsi. Etymologia nazwy wsi bliżej nieznana. 1.3. Historia

Bardziej szczegółowo

TECHNIK OCHRONY ŚRODOWISKA. Opracowała: mgr inż. Joanna Depta- Ładak

TECHNIK OCHRONY ŚRODOWISKA. Opracowała: mgr inż. Joanna Depta- Ładak TECHNIK OCHRONY ŚRODOWISKA Opracowała: mgr inż. Joanna Depta- Ładak Charakterystyka zawodu Technik ochrony środowiska koordynuje pracę w zakresie ochrony powietrza, wód, powierzchni ziemi, ochrony przed

Bardziej szczegółowo

STUDIA I STOPNIA NA KIERUNKU. Geofizyka w geologii UW

STUDIA I STOPNIA NA KIERUNKU. Geofizyka w geologii UW STUDIA I STOPNIA NA KIERUNKU Geofizyka w geologii UW 1. CELE KSZTAŁCENIA Misją Wydziału Fizyki i Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego jest udział w budowaniu społeczeństwa opartego na wiedzy i

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5, Data wydania: 21 września 2012 r. Nazwa i adres INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

( W.Ogłoza, Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie, Pracownia Astronomiczna)

( W.Ogłoza, Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie, Pracownia Astronomiczna) TEMAT: Analiza zdjęć ciał niebieskich POJĘCIA: budowa i rozmiary składników Układu Słonecznego POMOCE: fotografie róŝnych ciał niebieskich, przybory kreślarskie, kalkulator ZADANIE: Wykorzystując załączone

Bardziej szczegółowo