AutoCAD Civil 3D. Mój pierwszy projekt. Opracowanie: Marek Majewski

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "AutoCAD Civil 3D. Mój pierwszy projekt. Opracowanie: Marek Majewski"

Transkrypt

1 AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt Opracowanie: Marek Majewski

2 Spis treści: I. Wstęp...3 II. Przygotowanie do pracy w AutoCAD Civil 3D Interfejs programu Obszar narzędzi...10 III. Wymiana danych Wymiana danych z branżą architektoniczną Import punktów z plików tekstowych...17 IV. Modelowanie powierzchni 3D Model terenu istniejącego Dodawanie linii nieciągłości i obwiedni...25 V. Projektowanie drogowe Linie trasowania osi i krawędzi Profil terenu i niweleta drogi Modelowanie korytarza drogowego Obliczenia robót ziemnych Widoki przekrojów Generowanie arkuszy Dynamiczne zmiany projektu...80 VI. Projektowanie powierzchniowe Modelowanie powierzchni parkingu Modelowanie skarp do terenu Obliczenia robót ziemnych VII. Projektowanie sieci Tworzenie sieci kanalizacji deszczowej Tworzenie i edycja profilu sieci Detekcja kolizji i zbliżenia VIII. Podsumowanie...120

3 I. Wstęp AutoCAD Civil 3D 2011 jest programem wspomagającym projektowanie obiektów inżynierii lądowej: dróg, parkingów, infrastruktury podziemnej oraz obiektów melioracji. Zawiera pełne wersję programów: AutoCAD 2011 oraz AutoCAD Map 3D 2011, dzięki czemu użytkownicy mają pełny dostęp do wszystkich funkcji trzech narzędzi. Najważniejsze cechy programu AutoCAD Civil 3D 2011 to: 1. Dynamicznie powiązane obiekty wszystkie elementy projektu są ze sobą wzajemnie powiązane, przez co zmiana danych wejściowych pociąga za sobą zmiany w projekcie i dokumentacji. 2. Opisy powiązane z obiektami etykiety i tabele obiektów są dynamicznie z nimi powiązane, dzięki czemu zmiana właściwości obiektów automatycznie uaktualnia etykiety. 3. Wyświetlanie obiektów i opisów oparte jest na stylach wygląd obiektów na rysunku może być dowolnie zdefiniowany przez użytkownika i zapisany jako styl, podobnie jak wygląd i zawartość opisów. Daje to użytkownikowi praktycznie nieograniczoną dowolność w dopasowaniu sposobu wyświetlania obiektów oraz definiowaniu etykiet i tabel. 4. Wsparcie dla pracy równoległej wbudowany mechanizm skrótów do danych pozwala na współdzielenie obiektów (punkty, powierzchnie, linie trasowania, profile, ramki arkuszy) pomiędzy członkami zespołu projektowego, co pozwala na równoczesny dostęp do aktualnych danych i równoległą pracę nad projektem. Zestaw ćwiczeń AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt stworzony został z myślą o użytkownikach, którzy dopiero rozpoczynają pracę z programem. W związku z tym zawarto w nim proste przykłady, w których położono nacisk na przedstawienie podstawowych metod projektowania w programie, bez znajomości których nie można stworzyć projektu zaawansowanego. 3

4 Do wykonania ćwiczeń niezbędna jest podstawowa znajomość programu AutoCAD na poziomie kreślenia 2D. Przed rozpoczęciem ćwiczeń należy się upewnić, że został poprawnie zainstalowany program AutoCAD Civil 3D 2011 (wraz z wbudowaną polską biblioteką standardów) oraz włożyć do napędu CD/DVD załączoną do opracowania płytę z plikami ćwiczeniowymi. 4

5 II. Przygotowanie do pracy w AutoCAD Civil 3D Na wstępie zapoznasz się z interfejsem użytkownika programu AutoCAD Civil 3D Poznasz położenie i funkcje najważniejszych narzędzi programu oraz zasadę działania obszaru narzędzi Civil 3D. 1. Interfejs programu 1. Uruchom program AutoCAD Civil 3D 2011 używając ikony na pulpicie AutoCAD Civil 3D Polska. Uwaga: Skrót ten, w przeciwieństwie do metrycznego, powoduje automatyczne załadowanie polskiego szablonu rysunkowego oraz innych plików polskich standardów projektowych. 2. Zapoznaj się ze składnikami interfejsu użytkownika. Zwróć szczególną uwagę na menu wstążkowe, rozkład poleceń, palety oraz obszar narzędzi Civil 3D. 5

6 Głównymi elementami menu wstążkowego są karty. Odpowiadają one głównym zadaniom podczas pracy w programie, między innymi: tworzeniu obiektów, ich edycji, opisywaniu, analizom, eksportowaniu i wydrukowi, ustawieniom programu. Karty zawierają panele, w których pogrupowane są poszczególne polecenia, zgodnie z ich przeznaczeniem. Panele ustawione są na kartach zgodnie z kolejnością wykonywanych zadań podczas tworzenia projektu. Polecenia na panelach również. 6

7 Info: Polecenia na panelach i kartach możesz dowolnie dostosowywać do swoich potrzeb. Najczęściej używane polecenia możesz też przenosić na pasek szybkiego dostępu wystarczy kliknąć prawym klawiszem myszy na wybranym poleceniu na karcie i wybrać z menu kontekstowego polecenie Dodaj do paska narzędzi szybkiego dostępu. 3. Wśród pomocy rysunkowych na dole ekranu włącz Wybieranie cykliczne. Jest to nowe narzędzie, które umożliwia wybór jednego z wielu elementów na rysunku, które się pokrywają lub leżą bardzo blisko siebie. Uwaga: Jeżeli masz problem z rozpoznaniem poszczególnych poleceń, kliknij prawym klawiszem myszy na dowolne z nich i w menu kontekstowym odznacz opcję Użyj ikon. Wtedy pomoce rysunkowe będą wyświetlane w sposób tradycyjny. Na ekranie oprócz menu wstążkowego wyświetlone są domyślnie dwa paski narzędzi: Polecenia przezroczyste oraz Filtr poleceń przezroczystych. 7

8 4. Pozostaw włączony pasek narzędzi Polecenia przezroczyste. Będzie on niezbędny do wykonania dalszych ćwiczeń. Pasek Filtr poleceń przezroczystych możesz wyłączyć. Na karcie Narzędzia główne, na panelu Palety umieszczone są polecenia do włączania i wyłączania palet z narzędziami niezbędnymi do wykonania projektu. Jeżeli paleta jest włączona, odpowiadająca jej ikona jest podświetlana na niebiesko. Paleta właściwości zawiera zbiór cech wskazanego obiektu. Paleta narzędzi zawiera podręczny zestaw podzespołów do modelowania korytarza oraz inne narzędzia i bloki. Info: Paleta narzędzi może być dowolnie dostosowywana do potrzeb użytkownika. Również parametry podzespołów i zespołów do tworzenia korytarza drogowego mogą być dopasowywane do potrzeb projektu. Dodatkowe ćwiczenia o organizacji podzespołów na palecie narzędzi znajdziesz na stronie: 8

9 Obszar narzędzi AutoCAD Civil 3D zawiera cztery palety omówione niżej: Nawigator, Ustawienia, Przybornik, Pomiar. Palety te mogą być dodatkowo włączane i wyłączane osobnymi ikonami. Nawigator zawiera listę wszystkich obiektów Civil 3D używanych w projekcie. Lista ta zbudowana jest w formie drzewa hierarchicznego. Z poziomu tej palety możliwe jest również tworzenie i edycja obiektów poprzez menu kontekstowe. Ustawienia zawiera listę wszystkich stylów obiektów, ich opisów, tabel oraz ustawienia poleceń. Przybornik zawiera zbiór raportów i zestawień, które mogą być wykonywane podczas tworzenia projektu oraz dodatkowe narzędzia usprawniające pracę. 9

10 Pomiar zawiera zestaw poleceń niezbędnych do importu danych pomiarowych z instrumentów geodezyjnych. 5. Po uruchomieniu programu domyślnie wyłączona jest Paleta narzędzi dlatego włącz ją. Wyłącz zaś paletę Pomiar w obszarze narzędzi. 2. Obszar narzędzi 1. W obszarze narzędzi Civil 3D przejdź na paletę Nawigator. Zapoznaj się z drzewem obiektów AutoCAD Civil 3D na palecie. Info: Na początku projektu drzewo jest puste. Podczas tworzenia projektu będą się w nim pojawiały kolejne obiekty AutoCAD Civil 3D. Obiekty takie jak: profile, przekroje oraz ich widoki pojawią się w gałęzi odpowiedniej linii trasowania, ponieważ są to obiekty zależne od niej. 10

11 2. Przejdź na paletę Ustawienia. Tutaj znajdują się wszystkie style zawarte w polskim szablonie. Zapoznaj się z tymi stylami. 3. Przejdź na paletę Przybornik i rozwiń drzewo Menedżer raportów i zapoznaj się z raportami, jakie można utworzyć w programie. 4. Rozmieść według własnego uznania palety na ekranie, dostosuj pozostałe paski narzędzi. 5. Zapisz zmieniony obszar roboczy. Kliknij na ikonę z kołem zębatym w prawej dolnej części ekranu. 11

12 6. Z menu wybierz polecenie Zapisz bieżący jako. 7. W oknie dialogowym wpisz nazwę Pierwszy projekt. 8. Kliknij Zapisz. Info: Pamiętaj, że palety możesz dokować lub kotwiczyć do pionowych krawędzi ekranu, ukrywać je lub zmieniać ich przezroczystość. Służą do tego polecenia dostępne z menu kontekstowego po kliknięciu prawym klawiszem myszy na paletę. Najczęściej podczas projektowania będziesz używał palety Nawigator z obszaru narzędzi Auto- CAD Civil 3D, również często będziesz korzystał z palety Właściwości i Palet narzędzi. Podsumowanie rozdziału Zapoznałeś się z wyglądem interfejsu użytkownika, położeniem poszczególnych narzędzi oraz zawartością obszaru narzędzi AutoCAD Civil 3D. Wiesz teraz gdzie znaleźć polecenia i informacje o poszczególnych obiektach Civil 3D oraz ich stylach. 12

13 III. Wymiana danych AutoCAD Civil 3D 2011 umożliwia importowanie i eksportowanie danych zapisanych w różnych formatach. Użytkownik może wczytywać dane rastrowe różnych formatów, dane wektorowe pochodzące z różnych źródeł (np. z systemów Microstation, ESRI, systemów GIS, baz danych MS SQL, Oracle), informacje o punktach pomiarowych zawarte w plikach tekstowych oraz bezpośrednio z geodezyjnych instrumentów pomiarowych. Możliwa jest również wymiana danych proje ktowych (o budynkach i ich otoczeniu) pomiędzy branżą inżynierii lądowej a branżą architektoniczną. W ramach ćwiczeń poznasz dwa narzędzia: importu danych architektonicznych oraz importu punktów z plików tekstowych (najpopularniejsze w projektach inżynierii lądowej). 1. Wymiana danych z branżą architektoniczną W poniższym ćwiczeniu zaimportujesz model budynku utworzony w programie Autodesk Revit Architecture i zapisany w formacie ADSK. 1. Otwórz plik ROZDZIAŁ.III.1.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: Auto- CAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 2. W menu wstążkowym, na karcie Wstaw, na panelu Import wybierz polecenie Importuj obszar budynku. 13

14 Uwaga: Polecenie to jest dostępne dopiero po rozwinięciu panelu. Należy najpierw kliknąć na tytuł panelu a następnie na odpowiednie polecenie. 3. W oknie dialogowym Importowanie terenu budowy kliknij na ikonę Przeglądaj. 4. Otwórz plik ROZDZIAŁ.III.1.adsk, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: Auto- CAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 5. W oknie dialogowym Importowanie terenu budowy pozostaw domyślną nazwę i przejdź od razu do kroku Punkt wstawienia. 14

15 6. Wpisz współrzędne punktu wstawienia jak na poniższej ilustracji i kliknij Zakończ. Program wstawił model budynku wykonany w programie Autodesk Revit Architecture. Jest on widoczny w programie AutoCAD Civil 3D 2011 jako multi-blok, blok widziany z różnych stron inaczej. Na planie sytuacyjnym widać jedynie kontur budynku. W widoku 3D widać jego model. Ponadto wraz z budynkiem importowane są jego główne parametry: powierzchnia zabudowy, obwód, typ użytkowania, powierzchnia dachu. 15

16 7. Zaznacz zaimportowany budynek. Sprawdź jego atrybuty na palecie właściwości. 8. Nie odznaczając budynku kliknij prawym klawiszem myszy i z menu kontekstowego wybierz polecenie Podgląd obiektów. 9. W oknie dialogowym Podgląd obiektów ustaw parametry widoku jak na poniższej ilustracji i obejrzyj zaimportowany budynek. 16

17 10. Zamknij okno Podgląd obiektów. 11. Zapisz plik pod nazwą ROZDZIAŁ.III.dwg w folderze projektów AutoCAD Civil 3D. Domyślnie jest to folder C:\Civil 3D Projects. 2. Import punktów z plików tekstowych W tym ćwiczeniu dokonasz importu danych o pomierzonych punktach w terenie z pliku tekstowego. Punkty te posłużą później do budowy numerycznego modelu terenu. 1. Kontynuuj poprzednie ćwiczenie lub otwórz plik ROZDZIAŁ.III.2.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 2. W menu wstążkowym, na karcie Wstaw, na panelu Import wybierz polecenie Punkty z pliku. 3. W oknie dialogowym Importuj punkty, na liście Format wybierz pozycję PNEZD (rozdzielane spacjami). 4. Kliknij ikonę i wybierz plik ROZDZIAŁ.III.2.txt, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 17

18 5. Zaznacz pole Dodaj punkty do grupy punktów i naciśnij ikonę. 6. W oknie dialogowym Formaty plików punktów Utwórz grupę wpisz nazwę teren. 7. Zatwierdź zmiany klikając OK. 8. W oknie dialogowym Importuj punkty pozostaw domyślne Opcje zaawansowane i kliknij przycisk OK. Punkty zostały zaimportowane do rysunku i umieszczone w grupie teren. 9. Przejdź na paletę Nawigator obszaru narzędzi AutoCAD Civil 3D, rozwiń drzewo Grupy punktów, kliknij prawym przyciskiem myszy grupę punktów teren i z menu kontekstowego wybierz polecenie Powiększ do. 18

19 Punkty zostały wyświetlone na rysunku w sąsiedztwie budynku. Są również widoczne w tabeli w widoku listy w obszarze narzędzi AutoCAD Civil 3D. Za sposób wyświetlania punktów i ich etykiet odpowiadają style. Zastosowane style możesz zmienić w dowolnej chwili we właściwościach grupy punktów. Info: W ten sam sposób możesz zmieniać style pozostałych obiektów Civil 3D. 10. Zaznacz dowolny punkt lub jego etykietę. W menu wstążkowym, na dynamicznej karcie Punkt COGO, na panelu Zmień wybierz polecenie Właściwości grupy punktów. Info: Właściwości każdego obiektu Civil 3D możesz wywołać na trzy sposoby: podany powyżej, po zaznaczeniu obiektu na rysunku wywołanie z menu kontekstowego polecenia Właściwości obiektu, po zaznaczeniu obiektu na palecie Nawigator wywołanie z menu kontekstowego polecenia Właściwości obiektu. 19

20 11. W oknie dialogowym Właściwości grupy punktów na zakładce Informacje na liście Styl punktu wybierz Standardowo, a na liście Styl etykiety punktu wybierz Numer 1.5 mm. 12. Zatwierdź zmiany klikając OK. 13. Zauważ zmianę w wyświetlaniu punktów i ich etykiet. 14. Na palecie Nawigator obszaru narzędzi AutoCAD Civil 3D kliknij prawym przyciskiem myszy grupę punktów teren i z menu kontekstowego ponownie wybierz polecenie Właściwości. 20

21 15. W oknie dialogowym Właściwości grupy punktów na zakładce Informacje na liście Styl punktu wybierz Pikieta, a na liście Styl etykiety punktu wybierz Numer rzędna i opis 1.5 mm. 16. Zatwierdź zmiany klikając OK. Sposób wyświetlania punktów powrócił do postaci domyślnej. 17. Zapisz plik pod nazwą ROZDZIAŁ.III.dwg w folderze projektów AutoCAD Civil 3D. Domyślnie jest to folder C:\Civil 3D Projects. Wszystkie wprowadzone zmiany zawiera rysunek ROZDZIAŁ.III.koniec.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. Info: Dodatkowe ćwiczenia o sposobach importu danych znajdziesz na stronie: Podsumowanie rozdziału Zapoznałeś się z dwoma sposobami importowania danych do programu Civil 3D: informacji o budynku z programu Autodesk Revit Architecture oraz punktów z plików tekstowych. Musisz wiedzieć, że w analogicznych formatach możesz eksportować dane o stworzonym przez siebie projekcie. W postaci pliku ADSK możesz udostępniać architektom informacje o obiektach inżynierii lądowej, a w postaci plików tekstowych punkty z projektu, które należy wytyczyć w terenie. 21

22 IV. Modelowanie powierzchni 3D AutoCAD Civil 3D 2011 umożliwia tworzenie trójwymiarowych siatek powierzchni (zarówno powierzchni istniejących jak i projektowanych) na wiele sposobów i z różnych danych źródłowych. Do budowy powierzchni mogą być użyte: chmury punktów, dane z rejestratorów polowych, punkty, obiekty AutoCAD (bloki, tekst, punkty, polipowierzchnie), warstwice, linie nieciągłości, modele korytarzy. Podczas ćwiczeń zapoznasz się z kilkoma z nich. Rozpoczniesz od budowy modelu terenu istniejącego na podstawie wczytanych wcześniej punktów. Zmodyfikujesz go odpowiednio dodając informacje o liniach nieciągłości i obwiedni. 1. Model terenu istniejącego W tym ćwiczeniu zbudujesz numeryczny model terenu istniejącego na podstawie wczytanych wcześniej punktów COGO. 1. Otwórz plik ROZDZIAŁ.IV.1.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: Auto- CAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 2. W menu wstążkowym, na karcie Narzędzia główne, na panelu Utwórz dane o terenie wybierz polecenie Powierzchnie > Utwórz powierzchnię. 22

23 3. W oknie Utwórz powierzchnię, w polu Nazwa wpisz teren oraz ustaw Styl na Granica i warstwice. 4. Zatwierdź zmiany klikając OK. Nic się na rysunku nie zmieniło. Jedynie w drzewie Nawigatora pojawił się nowy obiekt powierzchni. 5. Na palecie Nawigator obszaru narzędzi AutoCAD Civil 3D rozwiń całkowicie drzewo Powierzchnie, a następnie drzewo powierzchni teren. 23

24 6. Na palecie Nawigator obszaru narzędzi AutoCAD Civil 3D kliknij prawym klawiszem myszy na Grupy punktów gałąź definicji powierzchni teren i z menu kontekstowego wybierz polecenie Dodaj. 7. W oknie Grupy punktów wybierz grupę teren i zatwierdź zmiany klikając OK. Program dodał definicję punktów do modelu siatki powierzchni teren i wyświetlił go zgodnie z ustawieniami, jako model warstwicowy. 24

25 8. Zapisz plik pod nazwą ROZDZIAŁ.IV.dwg w folderze projektów AutoCAD Civil 3D. Domyślnie jest to folder C:\Civil 3D Projects. 2. Dodawanie linii nieciągłości i obwiedni W tym ćwiczeniu dodasz do definicji powierzchni terenu informacje o liniach nieciągłości i obwiedniach. 1. Kontynuuj poprzednie ćwiczenie lub otwórz plik ROZDZIAŁ.IV.2.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 2. W menu wstążkowym, na karcie Narzędzia główne, na panelu Warstwy włącz widoczność warstwy 0-UKRYTE-LINIE-TEREN i wyłącz widoczność warstwy C-BUDYNKI. 3. Na palecie Nawigator obszaru narzędzi AutoCAD Civil 3D kliknij prawym klawiszem myszy na Linie nieciągłości gałąź definicji powierzchni teren i z menu kontekstowego wybierz polecenie Dodaj. 25

26 4. W oknie Dodaj linie nieciągłości wpisz nazwę budynek, resztę parametrów pozostaw bez zmian i zatwierdź zmiany klawiszem OK. 5. Wskaż na ekranie dwie zielone polilinie 3D, leżące w miejscu wstawienia budynku i zatwierdź wybór naciskając klawisz ENTER. 26

27 Zmiana układu warstwic wskazuje na to, że linie nieciągłości zostały uwzględnione w modelu powierzchni. 6. Na palecie Nawigator obszaru narzędzi AutoCAD Civil 3D kliknij prawym klawiszem myszy na Obwiednie gałąź definicji powierzchni teren i z menu kontekstowego wybierz polecenie Dodaj. 7. W oknie Dodaj obwiednie wpisz nazwę granica, resztę parametrów pozostaw bez zmian i zatwierdź zmiany klikając OK. 27

28 8. Wskaż niebieską zamkniętą polilinię. Kształt terenu został ograniczony do zakresu obwiedni. 9. Włącz widoczność warstwy C-BUDYNKI i wyłącz widoczność warstwy 0-UKRYTE-LINIE-TEREN. 10. Zapisz plik pod nazwą ROZDZIAŁ.IV.dwg w folderze projektów AutoCAD Civil 3D. Domyślnie jest to folder C:\Civil 3D Projects. Wszystkie wprowadzone zmiany zawiera rysunek ROZDZIAŁ.IV.koniec.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. Podsumowanie rozdziału Zapoznałeś się z jednym ze sposobów tworzenia numerycznego modelu terenu i jego uszczegóławiania za pomocą linii nieciągłości. Inne sposoby tworzenia powierzchni poznasz w kolejnych ćwiczeniach. Musisz pamiętać, że Civil 3D pozwala na utworzenie dowolnej ilości powierzchni w jednym rysunku. 28

29 V. Projektowanie drogowe W rozdziale tym zapoznasz się ze sposobem pracy w programie AutoCAD Civil 3D podczas projektowania dróg, narzędziami wspierającymi wydruk projektu oraz ze sposobem wprowadzania zmian w projekcie. Przećwiczysz kolejno wszystkie etapy projektu: tworzenie linii trasowania, niwelety, budowanie modelu 3D korytarza drogowego, obliczenia robót, generację przekrojów, przygotowanie arkuszy do wydruku. Poznasz dedykowane narzędzia wspierające poszczególne etapy procesu projektowego. 1. Linie trasowania osi i krawędzi W tym ćwiczeniu utworzysz trzy linie trasowania osi drogi oraz dwóch krawędzi jezdni. Dodasz również automatyczne poszerzenia na łukach oraz dodatkowe poszerzenie reprezentujące pas włączenia/wyłączenia. 1. Otwórz plik ROZDZIAŁ.V.1.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 2. Zaznacz powierzchnię w rysunku. W menu wstążkowym, na dynamicznej karcie Powie rzchnia TIN: teren, na panelu Zmień wybierz polecenie Właściwości powierzchni. 3. W oknie dialogowym Właściwości powierzchni teren, na zakładce Informacje, zmień Styl powierzchni na Granica. 29

30 4. Zatwierdź zmiany klikając OK. 5. Wyłącz widoczność warstwy C-PUNKTY. 6. Włącz widoczność warstwy 0-UKRYTE-LINIE-TRASA. 7. W menu wstążkowym, na karcie Narzędzia główne, na panelu Utwórz projekt wybierz polecenie Linia trasowania > Narzędzia tworzenia linii trasowania. 8. W oknie Utwórz linię trasowania Układ wprowadź nazwę oś. Pozostałe parametry na zakładce Ogólne pozostaw bez zmian. 30

31 9. Przejdź na zakładkę Kryteria projektowania, w polu Początkowa prędkość projektowa wpisz wartość 80 km/h, a w tabeli Kryteria domyślne, w polu Tabela promienia minimalnego wybierz z listy wartość Droga klasy G i wyższych bez krawężników. Pozostałe parametry pozostaw bez zmian. 10. Potwierdź parametry w oknie, klikając OK. Na ekranie pojawi się pasek z narzędziami do tworzenia i edycji elementów linii trasowania. 11. Z paska narzędzi Narzędzia układu linii trasowania oś wybierz polecenie Rysuj stycznąstyczną bez łuku. 12. Wskaż kolejno na rysunku cztery wierzchołki czerwonej linii łamanej począwszy od położonej najbardziej na lewo. 31

32 Uwaga: Pamiętaj o użyciu trybu lokalizacji do obiektów koniec. 13. Zakończ polecenie prawym przyciskiem myszy lub klawiszem ENTER. 14. Nie zamykaj paska Narzędzia układu linii trasowania oś. Info: Do zamiany linii i łuków AutoCAD na elementy linii trasowania służy również narzędzie Przekształć linię i łuk AutoCAD. W ćwiczeniu użyłeś najczęściej używanej metody tworzenia stycznych wykreślania ich na planie sytuacyjnym. Program automatycznie zamienił grafikę AutoCAD na styczne linii trasowania i dodatkowo umieścił etykiety zgodne z wybranymi wcześniej stylami. Style te możesz zmienić w każdej chwili z poziomu okna Właściwości linii trasowania, dostępnego z menu wstążkowego po zaznaczeniu linii trasowania. 32

33 W programie pojawiają się również pomarańczowe znaczniki, które wskazują na naruszenie zgodności projektu ze standardami. Po umieszczeniu kursora nad znacznikiem pojawia się podpowiedź informująca, jakie kryterium zostało naruszone. Program jedynie informuje projektanta o niezgodności ze standardami. To on podejmuje decyzję, co zrobić zmienić geometrię, czy prędkość projektowaną. Uwaga: Zwróć uwagę na kierunek strzałek, które znajdują się na środku stycznych. Powinny wskazywać kierunek w prawo. Jeżeli wskazują w lewo, zaznacz linię trasowania. W menu wstążkowym, na dynamicznej karcie Linia trasowania - oś, rozwiń panel Zmień i wybierz polecenie Odwróć kierunek. 15. Wyłącz widoczność warstwy 0-UKRYTE-LINIE-TRASA. 16. Z paska narzędzi Narzędzia układu linii trasowania oś wybierz polecenie Swobodna krzywa przejściowa-łuk-krzywa przejściowa (między dwoma elementami). 33

34 17. Po monicie Wskaż pierwszy element zaznacz lewą styczną linii trasowania. Po monicie Wskaż następny element zaznacz środkową styczną. Potwierdź klawiszem ENTER kąt rozwiązania mniejszy niż 180. Wpisz wartość promienia 500. Po monicie Określ długość wejścia spirali wpisz z klawiatury A i zmień parametr krzywej przejściowej. Po monicie Określ wartość A wejścia spirali wpisz 200. Po monicie Określ wartość A wyjścia spirali potwierdź podpowiadaną wartość 200 klawiszem ENTER. Uwaga: Jeżeli masz włączone narzędzie Wybieranie cykliczne, możesz wskazywać obiekty w małym powiększeniu. Wtedy po wskazaniu stycznej pojawia się okno doprecyzowania wyboru, w którym musisz wybrać linię trasowania. Po wprowadzeniu wszystkich parametrów program automatycznie rysuje geometrię pierwszego łuku i krzywych przejściowych. 18. Nie wychodź z polecenia rozpoczniesz definiowanie drugiego zestawu łuku i krzywych przejściowych. 19. Po monicie Wskaż pierwszy element zaznacz środkową styczną linii trasowania. Po monicie Wskaż następny element zaznacz prawą styczną. Potwierdź klawiszem ENTER kąt rozwiązania mniejszy niż 180. Wpisz wartość promienia 750. Po monicie Określ wartość A wejścia spirali wpisz 300. Po monicie Określ wartość A wyjścia spirali potwierdź podpowiadaną wartość 300 klawiszem ENTER. Po wprowadzeniu wszystkich parametrów program automatycznie rysuje geometrię drugiego łuku i krzywych przejściowych. 20. Zakończ polecenie prawym przyciskiem myszy lub klawiszem ENTER. Po zakończeniu polecenia program przelicza kilometraż linii trasowania i przerysowuje automatycznie etykiety. 34

35 21. Zamknij pasek narzędzi Narzędzia układu linii trasowania oś. Dodasz teraz do projektu dwie dynamiczne krawędzie jezdni odsunięte od osi o 3,5m zawierające automatyczne poszerzenia na łukach, a następnie poszerzysz jezdnię na krótkim odcinku o 3,5m. 22. Zaznacz na rysunku utworzoną linię trasowania osi. 23. W menu wstążkowym, na dynamicznej karcie Linia trasowania - Oś, na panelu Na skróty wybierz polecenie Linia trasowania odsunięcia. 24. W oknie dialogowym Utwórz linie trasowania odsunięcia przejdź na zakładkę Kryteria poszerzenia. Upewnij się, że włączona jest opcja Dodaj poszerzenie wokół łuków. Pozostałe parametry pozostaw bez zmian. 35

36 25. Potwierdź parametry w oknie klikając OK. Program utworzył dwie krawędzie, które są dynamicznie powiązane z osią jezdni będą podążały za zmianami jej geometrii. 26. Zaznacz na rysunku linię trasowania lewej krawędzi. Przybliż widok do pierwszego łuku i ustaw kursor nad kłódką w połowie łuku (nie klikaj). Zauważ szerokość wewnętrznego pasa ruchu. 36

37 27. Odznacz linię trasowania lewej krawędzi. 28. Przybliż widok w okolice budynku i zaznacz na rysunku linię trasowania prawej krawędzi. 29. W menu wstążkowym, na dynamicznej karcie Linia trasowania odsunięcia Krawędź Prawo 3.500m oś, na panelu Na skróty wybierz polecenie Dodaj poszerzenie. 30. Po monicie Utworzyć część poszerzoną jako nową linię trasowania? wpisz w linii poleceń N jak Nie. 31. Po monicie Wybierz pikietę początkową wpisz w linii poleceń Po monicie Wybierz pikietę końcową wpisz w linii poleceń Po monicie Wprowadź odsunięcie poszerzenia zatwierdź podpowiadaną wartość 7 klawiszem ENTER. 37

38 34. Zapoznaj się z parametrami poszerzenia na palecie Parametry odsunięcia linii trasowania, a następnie ją zamknij. Program utworzył poszerzenie, które jest również dynamicznie powiązane z osią jezdni będzie podążało za zmianami jej geometrii. 35. Zapisz plik pod nazwą ROZDZIAŁ.V.dwg w folderze projektów AutoCAD Civil 3D. Domyślnie jest to folder C:\Civil 3D Projects. 2. Profil terenu i niweleta drogi W tym ćwiczeniu utworzysz profil terenu istniejącego wzdłuż zaprojektowanej linii trasowania osi oraz widok profilu na rysunku. 1. Kontynuuj poprzednie ćwiczenie lub otwórz plik ROZDZIAŁ.V.2.dwg, który znajduje się w folderze Ćwiczenia na płycie: AutoCAD Civil 3D Mój pierwszy projekt. 2. W menu wstążkowym, na karcie Narzędzia główne, na panelu Utwórz projekt wybierz polecenie Profil > Utwórz profil powierzchni. 3. W oknie Utwórz profil z powierzchni na liście Linia trasowania wybierz pozycję oś. Po prawej stronie okna dialogowego kliknij przycisk Dodaj. Profil oparty na linii trasowania osi jezdni zostanie dodany do listy profili. 38

39 4. Kliknij przycisk Narysuj w widoku profilu. W nowym oknie dialogowym Utwórz widok profilu przejrzyj jedynie możliwości ustawienia widoku profilu (wyglądu wykresu, zakresu pikiet, rzędnych, wyświetlania, pasm). Wszystkie parametry są już ustawione domyślnie, pozostaw je bez zmian. 39

40 5. Kliknij przycisk Utwórz widok profilu. Pojawi się monit o zaznaczenie początku układu widoku profilu. 6. Jako punkt wstawienia widoku profilu wybierz dowolny punkt nad modelem terenu, w przybliżeniu jak na ilustracji poniżej. 40

41 Program wstawił widok profilu terenu. Etykiety na pasmach nie są wyświetlane prawidłowo, dlatego że widok nie zawiera jeszcze niwelety drogi. Po zaprojektowaniu niwelety poprawisz wygląd etykiet. W tej części ćwiczenia zajmiesz się tworzeniem niwelety osi drogi. 7. W menu wstążkowym, na karcie Narzędzia główne, na panelu Utwórz projekt wybierz polecenie Profil > Narzędzia tworzenia profilu i po monicie wskaż widok profilu jedną z osi lub element pasm (nie zaznaczaj krzywej profilu terenu). 8. W oknie dialogowym Utwórz profil Rysuj nowy wszystkie parametry na zakładce Ogólne pozostaw bez zmian. 41

42 9. Przejdź na zakładkę Kryteria projektowania i włącz opcję Użyj projektu opartego na kryteriach. Pozostałe parametry pozostaw bez zmian. 10. Zatwierdź zmiany klikając OK. Na ekranie pojawi się pasek z narzędziami do tworzenia i edycji elementów niwelety. 11. Z paska narzędzi Narzędzia układu profilu Niweleta - oś wybierz polecenie Rysuj styczne bez łuków. 12. Po monicie Określ punkt początkowy z paska narzędzi Polecenia przezroczyste wybierz polecenie Pikietaż i rzędna profilu. Polecenia te posłużą Ci do utworzenia niwelety za pomocą parametrów pikiet i rzędnych wierzchołków oraz nachyleń i długości segmentów. 42

43 13. Wskaż widok profilu jedną z osi lub element pasm (nie zaznaczaj krzywej profilu terenu). 14. Po monicie Określ pikietę wpisz w linii poleceń 0. Zatwierdź klawiszem ENTER. 15. Po monicie Określ rzędną wpisz w linii poleceń Zatwierdź klawiszem ENTER. 16. Po monicie Określ pikietę wpisz w linii poleceń 221. Zatwierdź klawiszem ENTER. 17. Po monicie Określ rzędną wpisz w linii poleceń Zatwierdź klawiszem ENTER. Program utworzył pierwszą styczną niwelety. Drugą styczną utworzysz przy użyciu innego polecenia przezroczystego. 18. Naciśnij raz klawisz ESC, aby wyjść z polecenia przezroczystego. 19. Z paska narzędzi Polecenia przezroczyste wybierz polecenie Nachylenie i pikietaż profilu. 20. Po monicie Określ nachylenie wpisz w linii poleceń Zatwierdź klawiszem ENTER. 43

44 21. Po monicie Określ pikietę wpisz w linii poleceń 689. Zatwierdź klawiszem ENTER. 22. Naciśnij raz klawisz ESC, aby wyjść z polecenia przezroczystego. 23. Wskaż końcowy punkt trzeciej stycznej na końcu ostatniego segmentu profilu terenu. Uwaga: Ważne jest, aby koniec niwelety pokrywał się dokładnie z punktem końcowym profilu. Ma to wpływ na postać końcowych przekrojów. 24. Naciśnij klawisz ESC, aby wyjść z polecenia rysowania stycznych. Nie zamykaj paska narzędzi Narzędzia układu profilu Niweleta - Oś. Uwaga: Jeżeli przez pomyłkę zamknąłeś pasek Narzędzia układu profilu Niweleta Oś, zaznacz niweletę, następnie wybierz z menu wstążkowego polecenie Edytor geometrii. Program utworzył styczne oraz odpowiadające im etykiety. Mając wprowadzone pierwsze elementy niwelety możesz uporządkować pasma pod widokiem profilu. 44

Przed rozpoczęciem pracy otwórz nowy plik (Ctrl +N) wykorzystując szablon acadiso.dwt

Przed rozpoczęciem pracy otwórz nowy plik (Ctrl +N) wykorzystując szablon acadiso.dwt Przed rozpoczęciem pracy otwórz nowy plik (Ctrl +N) wykorzystując szablon acadiso.dwt Zadanie: Utwórz szablon rysunkowy składający się z: - warstw - tabelki rysunkowej w postaci bloku (według wzoru poniżej)

Bardziej szczegółowo

TWORZENIE ARKUSZY Z PRZEKROJAMI POPRZECZNYMI

TWORZENIE ARKUSZY Z PRZEKROJAMI POPRZECZNYMI GIS i infrastruktura TWORZENIE ARKUSZY Z PRZEKROJAMI POPRZECZNYMI 1. Przygotowanie szablonu. 1. W AutoCAD Civil 3D 2011 wybierz polecenie Otwórz (polecenie otwierające rysunek). 2. W oknie dialogowym Wybierz

Bardziej szczegółowo

Tworzenie nowego rysunku Bezpośrednio po uruchomieniu programu zostanie otwarte okno kreatora Nowego Rysunku.

Tworzenie nowego rysunku Bezpośrednio po uruchomieniu programu zostanie otwarte okno kreatora Nowego Rysunku. 1 Spis treści Ćwiczenie 1...3 Tworzenie nowego rysunku...3 Ustawienia Siatki i Skoku...4 Tworzenie rysunku płaskiego...5 Tworzenie modeli 3D...6 Zmiana Układu Współrzędnych...7 Tworzenie rysunku płaskiego...8

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3: Rysowanie obiektów w programie AutoCAD 2010

Ćwiczenie 3: Rysowanie obiektów w programie AutoCAD 2010 Ćwiczenie 3: Rysowanie obiektów w programie AutoCAD 2010 1 Przeznaczone dla: nowych użytkowników programu AutoCAD Wymagania wstępne: brak Czas wymagany do wykonania: 15 minut W tym ćwiczeniu Lekcje zawarte

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 4: Edycja obiektów

Ćwiczenie 4: Edycja obiektów Ćwiczenie 4: Edycja obiektów Aplikacja ArcMap nadaje się do edycji danych równie dobrze jak do opracowywania map. W tym ćwiczeniu rozbudujesz drogę prowadzacą do lotniska łącząc jej przedłużenie z istniejącymi

Bardziej szczegółowo

Wymiarowanie i teksty. Polecenie:

Wymiarowanie i teksty. Polecenie: 11 Wymiarowanie i teksty Polecenie: a) Utwórz nowy rysunek z pięcioma warstwami, dla każdej warstwy przyjmij inny, dowolny kolor oraz grubość linii. Następnie narysuj pokazaną na rysunku łamaną warstwie

Bardziej szczegółowo

b) Dorysuj na warstwie pierwszej (1) ramkę oraz tabelkę (bez wymiarów) na warstwie piątej (5) według podanego poniżej wzoru:

b) Dorysuj na warstwie pierwszej (1) ramkę oraz tabelkę (bez wymiarów) na warstwie piątej (5) według podanego poniżej wzoru: Wymiarowanie i teksty 11 Polecenie: a) Utwórz nowy rysunek z pięcioma warstwami, dla każdej warstwy przyjmij inny, dowolny kolor oraz grubość linii. Następnie narysuj pokazaną na rysunku łamaną na warstwie

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1: Pierwsze kroki

Ćwiczenie 1: Pierwsze kroki Ćwiczenie 1: Pierwsze kroki z programem AutoCAD 2010 1 Przeznaczone dla: nowych użytkowników programu AutoCAD Wymagania wstępne: brak Czas wymagany do wykonania: 15 minut W tym ćwiczeniu Lekcje zawarte

Bardziej szczegółowo

AutoCAD LT praca na obiektach rastrowych i nakładanie barw z palety RGB na rysunki.

AutoCAD LT praca na obiektach rastrowych i nakładanie barw z palety RGB na rysunki. AutoCAD LT praca na obiektach rastrowych i nakładanie barw z palety RGB na rysunki. Niniejsza instrukcja jest przewodnikiem po narzędziach służących do wstawiania i edycji obiektów rastrowych dostępnych

Bardziej szczegółowo

Użycie przestrzeni papieru i odnośników - ćwiczenie

Użycie przestrzeni papieru i odnośników - ćwiczenie Użycie przestrzeni papieru i odnośników - ćwiczenie Informacje ogólne Korzystanie z ćwiczeń Podczas rysowania w AutoCADzie, praca ta zwykle odbywa się w przestrzeni modelu. Przed wydrukowaniem rysunku,

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Stosowanie stylów

Zadanie 1. Stosowanie stylów Zadanie 1. Stosowanie stylów Styl to zestaw elementów formatowania określających wygląd: tekstu atrybuty czcionki (tzw. styl znaku), akapitów np. wyrównanie tekstu, odstępy między wierszami, wcięcia, a

Bardziej szczegółowo

1. Umieść kursor w miejscu, w którym ma być wprowadzony ozdobny napis. 2. Na karcie Wstawianie w grupie Tekst kliknij przycisk WordArt.

1. Umieść kursor w miejscu, w którym ma być wprowadzony ozdobny napis. 2. Na karcie Wstawianie w grupie Tekst kliknij przycisk WordArt. Grafika w dokumencie Wprowadzanie ozdobnych napisów WordArt Do tworzenia efektownych, ozdobnych napisów służy obiekt WordArt. Aby wstawić do dokumentu obiekt WordArt: 1. Umieść kursor w miejscu, w którym

Bardziej szczegółowo

Adobe InDesign lab.1 Jacek Wiślicki, Paweł Kośla. Spis treści: 1 Podstawy pracy z aplikacją Układ strony... 2.

Adobe InDesign lab.1 Jacek Wiślicki, Paweł Kośla. Spis treści: 1 Podstawy pracy z aplikacją Układ strony... 2. Spis treści: 1 Podstawy pracy z aplikacją... 2 1.1 Układ strony... 2 strona 1 z 7 1 Podstawy pracy z aplikacją InDesign jest następcą starzejącego się PageMakera. Pod wieloma względami jest do niego bardzo

Bardziej szczegółowo

Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi funkcjami i pojęciami związanymi ze środowiskiem AutoCAD 2012 w polskiej wersji językowej.

Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi funkcjami i pojęciami związanymi ze środowiskiem AutoCAD 2012 w polskiej wersji językowej. W przygotowaniu ćwiczeń wykorzystano m.in. następujące materiały: 1. Program AutoCAD 2012. 2. Graf J.: AutoCAD 14PL Ćwiczenia. Mikom 1998. 3. Kłosowski P., Grabowska A.: Obsługa programu AutoCAD 14 i 2000.

Bardziej szczegółowo

Kadry Optivum, Płace Optivum

Kadry Optivum, Płace Optivum Kadry Optivum, Płace Optivum Jak seryjnie przygotować wykazy absencji pracowników? W celu przygotowania pism zawierających wykazy nieobecności pracowników skorzystamy z mechanizmu Nowe wydruki seryjne.

Bardziej szczegółowo

KGGiBM GRAFIKA INŻYNIERSKA Rok III, sem. VI, sem IV SN WILiŚ Rok akademicki 2011/2012

KGGiBM GRAFIKA INŻYNIERSKA Rok III, sem. VI, sem IV SN WILiŚ Rok akademicki 2011/2012 Rysowanie precyzyjne 7 W ćwiczeniu tym pokazane zostaną wybrane techniki bardzo dokładnego rysowania obiektów w programie AutoCAD 2012, między innymi wykorzystanie punktów charakterystycznych. Narysować

Bardziej szczegółowo

Operacje na gotowych projektach.

Operacje na gotowych projektach. 1 Operacje na gotowych projektach. I. Informacje wstępne. -Wiele firm udostępnia swoje produkty w postaci katalogów wykonanych w środowisku projektowania AutoCad. Podstawowym rozszerzeniem projektów stworzonych

Bardziej szczegółowo

RYSUNEK TECHNICZNY I GEOMETRIA WYKREŚLNA INSTRUKCJA DOM Z DRABINĄ I KOMINEM W 2D

RYSUNEK TECHNICZNY I GEOMETRIA WYKREŚLNA INSTRUKCJA DOM Z DRABINĄ I KOMINEM W 2D Politechnika Białostocka Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Zakład Informacji Przestrzennej Inżynieria Środowiska INSTRUKCJA KOMPUTEROWA z Rysunku technicznego i geometrii wykreślnej RYSUNEK TECHNICZNY

Bardziej szczegółowo

Uruchom polecenie z menu Wstaw Wykres lub ikonę Kreator wykresów na Standardowym pasku narzędzi.

Uruchom polecenie z menu Wstaw Wykres lub ikonę Kreator wykresów na Standardowym pasku narzędzi. Tworzenie wykresów w Excelu. Część pierwsza. Kreator wykresów Wpisz do arkusza poniższą tabelę. Podczas tworzenia wykresów nie ma znaczenia czy tabela posiada obramowanie lub inne elementy formatowania

Bardziej szczegółowo

AutoCAD Civil 3D 2016

AutoCAD Civil 3D 2016 AutoCAD Civil 3D 2016 Informacje o usłudze Numer usługi 2016/01/22/7150/1964 Cena netto 1 000,00 zł Cena brutto 1 000,00 zł Cena netto za godzinę 0,00 zł Cena brutto za godzinę 0,00 Możliwe współfinansowanie

Bardziej szczegółowo

Zadanie 3. Praca z tabelami

Zadanie 3. Praca z tabelami Zadanie 3. Praca z tabelami Niektóre informacje wygodnie jest przedstawiać w tabeli. Pokażemy, w jaki sposób można w dokumentach tworzyć i formatować tabele. Wszystkie funkcje związane z tabelami dostępne

Bardziej szczegółowo

Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9

Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9 Wstęp 7 Rozdział 1. OpenOffice.ux.pl Writer środowisko pracy 9 Uruchamianie edytora OpenOffice.ux.pl Writer 9 Dostosowywanie środowiska pracy 11 Menu Widok 14 Ustawienia dokumentu 16 Rozdział 2. OpenOffice

Bardziej szczegółowo

Tworzenie dokumentacji 2D

Tworzenie dokumentacji 2D Tworzenie dokumentacji 2D Tworzenie dokumentacji technicznej 2D dotyczy określonej części (detalu), uprzednio wykonanej w przestrzeni trójwymiarowej. Tworzenie rysunku 2D rozpoczynamy wybierając z menu

Bardziej szczegółowo

BAZY DANYCH Formularze i raporty

BAZY DANYCH Formularze i raporty BAZY DANYCH Formularze i raporty Za pomocą tabel można wprowadzać nowe dane, przeglądać i modyfikować dane już istniejące. Jednak dla typowego użytkownika systemu baz danych, przygotowuje się specjalne

Bardziej szczegółowo

Rysowanie precyzyjne. Polecenie:

Rysowanie precyzyjne. Polecenie: 7 Rysowanie precyzyjne W ćwiczeniu tym pokazane zostaną różne techniki bardzo dokładnego rysowania obiektów w programie AutoCAD 2010, między innymi wykorzystanie punktów charakterystycznych. Z uwagi na

Bardziej szczegółowo

BAZA_1 Temat: Tworzenie i modyfikowanie formularzy.

BAZA_1 Temat: Tworzenie i modyfikowanie formularzy. BAZA_1 Temat: Tworzenie i modyfikowanie formularzy. Do wprowadzania danych do tabel słuŝą formularze. Dlatego zanim przystąpimy do wypełniania danymi nowo utworzonych tabel, najpierw przygotujemy odpowiednie

Bardziej szczegółowo

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Program PowerPoint dostarczany jest w pakiecie Office i daje nam możliwość stworzenia prezentacji oraz uatrakcyjnienia materiału, który chcemy przedstawić. Prezentacje

Bardziej szczegółowo

37. Podstawy techniki bloków

37. Podstawy techniki bloków 37 37. Podstawy techniki bloków Bloki stosujemy w przypadku projektów zawierających powtarzające się identyczne złożone obiekty. Przykłady bloków pokazano na rysunku. Zacieniowane kwadraty to tzw. punkty

Bardziej szczegółowo

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Informacje ogólne Symbol jest przedstawieniem graficznym aparatu na schemacie. Oto przykład przekaźnika: Widok aparatu jest przedstawieniem graficznym

Bardziej szczegółowo

Biuletyn techniczny nr 27. AutoCAD Civil 3D 2011

Biuletyn techniczny nr 27. AutoCAD Civil 3D 2011 GIS i infrastruktura Biuletyn techniczny nr 27 AutoCAD Civil 3D 2011 Projektowanie koncepcji mostu Opracowanie: Jakub Jarosz Na podstawie zasobów Autodesk University 2010, APLIKOM Sp. z o.o. APLIKOM Sp.

Bardziej szczegółowo

1. Przypisy, indeks i spisy.

1. Przypisy, indeks i spisy. 1. Przypisy, indeks i spisy. (Wstaw Odwołanie Przypis dolny - ) (Wstaw Odwołanie Indeks i spisy - ) Przypisy dolne i końcowe w drukowanych dokumentach umożliwiają umieszczanie w dokumencie objaśnień, komentarzy

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do rysowania w 3D. Praca w środowisku 3D

Wprowadzenie do rysowania w 3D. Praca w środowisku 3D Wprowadzenie do rysowania w 3D 13 Praca w środowisku 3D Pierwszym krokiem niezbędnym do rozpoczęcia pracy w środowisku 3D programu AutoCad 2010 jest wybór odpowiedniego obszaru roboczego. Można tego dokonać

Bardziej szczegółowo

5.4. Tworzymy formularze

5.4. Tworzymy formularze 5.4. Tworzymy formularze Zastosowanie formularzy Formularz to obiekt bazy danych, który daje możliwość tworzenia i modyfikacji danych w tabeli lub kwerendzie. Jego wielką zaletą jest umiejętność zautomatyzowania

Bardziej szczegółowo

Biuletyn techniczny nr 40. AutoCAD Civil 3D

Biuletyn techniczny nr 40. AutoCAD Civil 3D Biuletyn techniczny nr 40 AutoCAD Civil 3D Tworzenie zestawień, analiz i wykresów robót ziemnych Opracowanie: Bartosz Przychodniak 2013, APLIKOM Sp. z o.o. 94-102 Łódź ul. Nowe Sady 6 tel.: (+48) 42 288

Bardziej szczegółowo

Laboratorium z Grafiki InŜynierskiej CAD. Rozpoczęcie pracy z AutoCAD-em. Uruchomienie programu

Laboratorium z Grafiki InŜynierskiej CAD. Rozpoczęcie pracy z AutoCAD-em. Uruchomienie programu Laboratorium z Grafiki InŜynierskiej CAD W przygotowaniu ćwiczeń wykorzystano m.in. następujące materiały: 1. Program AutoCAD 2010. 2. Graf J.: AutoCAD 14PL Ćwiczenia. Mikom 1998. 3. Kłosowski P., Grabowska

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzenie. 1.1 Uruchamianie AutoCAD-a 14. 1.2 Ustawienia wprowadzające. Auto CAD 14 1-1. Aby uruchomić AutoCada 14 kliknij ikonę

1. Wprowadzenie. 1.1 Uruchamianie AutoCAD-a 14. 1.2 Ustawienia wprowadzające. Auto CAD 14 1-1. Aby uruchomić AutoCada 14 kliknij ikonę Auto CAD 14 1-1 1. Wprowadzenie. 1.1 Uruchamianie AutoCAD-a 14 Aby uruchomić AutoCada 14 kliknij ikonę AutoCAD-a 14 można uruchomić również z menu Start Start Programy Autodesk Mechanical 3 AutoCAD R14

Bardziej szczegółowo

Przewodnik po obszarze roboczym

Przewodnik po obszarze roboczym Przewodnik po obszarze roboczym Witamy w programie CorelDRAW, wszechstronnym programie do tworzenia rysunków wektorowych i projektów graficznych przeznaczonym dla profesjonalnych grafików. Projekty tworzone

Bardziej szczegółowo

Makra Access 2003 wg WSiP Wyszukiwanie, selekcjonowanie i gromadzenie informacji Ewa Mirecka

Makra Access 2003 wg WSiP Wyszukiwanie, selekcjonowanie i gromadzenie informacji Ewa Mirecka Makra Access 2003 wg WSiP Wyszukiwanie, selekcjonowanie i gromadzenie informacji Ewa Mirecka Makra pozwalają na zautomatyzowanie często powtarzających się czynności. Opierają się na akcjach np.: otwarcie

Bardziej szczegółowo

SolidWorks 2012 odpowiedzi na często zadawane pytania Jerzy Domański, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, jdom@uwm.edu.pl

SolidWorks 2012 odpowiedzi na często zadawane pytania Jerzy Domański, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, jdom@uwm.edu.pl Materiały pomocnicze dla studentów z zakresu zastosowania programu SolidWorks 2012 Autor Jerzy Domański jdom@uwm.edu.pl Wydział Nauk Technicznych Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Materiały przeznaczone

Bardziej szczegółowo

Podstawy technologii cyfrowej i komputerów

Podstawy technologii cyfrowej i komputerów BESKIDZKIE TOWARZYSTWO EDUKACYJNE Podstawy technologii cyfrowej i komputerów Budowa komputerów cz. 2 systemy operacyjne mgr inż. Radosław Wylon 2010 1 Spis treści: Rozdział I 3 1. Systemy operacyjne 3

Bardziej szczegółowo

Inkscape. Warstwy w programie Inscape. Budowa palety - Warstwy. Ćwiczenie 2

Inkscape. Warstwy w programie Inscape. Budowa palety - Warstwy. Ćwiczenie 2 Ćwiczenie 2 Inkscape Warstwy w programie Inscape Wiesz już, że tworząc rysunek masz możliwość ułożenia kolejności obiektów wzglę dem siebie korzystając z poleceń zawartych w menu Edycja. Inscape do roz

Bardziej szczegółowo

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych 5.2. Pierwsze kroki z bazami danych Uruchamianie programu Podobnie jak inne programy, OO Base uruchamiamy z Menu Start, poprzez zakładkę Wszystkie programy, gdzie znajduje się folder OpenOffice.org 2.2,

Bardziej szczegółowo

Tworzenie nowego dokumentu. Ćwiczenie

Tworzenie nowego dokumentu. Ćwiczenie WARSTWY Tworzenie nowego dokumentu Ćwiczenie 1. Utwórz nowy dokument. Z menu Plik okna Przybornika wybierz polecenie Nowy. W wyświetlonym oknie dialogowym Utworzenie nowego obrazu wprowadź następujące

Bardziej szczegółowo

Dodawanie grafiki i obiektów

Dodawanie grafiki i obiektów Dodawanie grafiki i obiektów Word nie jest edytorem obiektów graficznych, ale oferuje kilka opcji, dzięki którym można dokonywać niewielkich zmian w rysunku. W Wordzie możesz zmieniać rozmiar obiektu graficznego,

Bardziej szczegółowo

W tym ćwiczeniu zostanie wykonany prosty profil cienkościenny, jak na powyŝszym rysunku.

W tym ćwiczeniu zostanie wykonany prosty profil cienkościenny, jak na powyŝszym rysunku. ĆWICZENIE 1 - Podstawy modelowania 3D Rozdział zawiera podstawowe informacje i przykłady dotyczące tworzenia trójwymiarowych modeli w programie SolidWorks. Ćwiczenia zawarte w tym rozdziale są podstawą

Bardziej szczegółowo

Techniki wstawiania tabel

Techniki wstawiania tabel Tabele w Wordzie Tabela w Wordzie to uporządkowany układ komórek w postaci wierszy i kolumn, w które może być wpisywany tekst lub grafika. Każda komórka może być formatowana oddzielnie. Możemy wyrównywać

Bardziej szczegółowo

Rozwiązanie ćwiczenia 8a

Rozwiązanie ćwiczenia 8a Rozwiązanie ćwiczenia 8a Aby utworzyć spis ilustracji: 1. Ustaw kursor za tekstem na ostatniej stronie dokumentu Polska_broszura.doc i kliknij przycisk Podział strony na karcie Wstawianie w grupie Strony

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 9 Rzutnie, arkusze wydruku.

Ćwiczenie nr 9 Rzutnie, arkusze wydruku. Ćwiczenie nr 9 Rzutnie, arkusze wydruku. Zadanie a 1. Celem ćwiczenia jest przygotowanie arkusza wydruku rysunku wałka. Wałek ma być pokazany zgodnie z poniższym rysunkiem widoku całości elementu i dwóch

Bardziej szczegółowo

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Podstawowe informacje o skoroszycie Excel jest najczęściej wykorzystywany do tworzenia skoroszytów. Skoroszyt jest zbiorem informacji, które są przechowywane w

Bardziej szczegółowo

Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu

Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu Zadanie 9. Projektowanie stron dokumentu Przygotowany dokument można: wydrukować i oprawić, zapisać jako strona sieci Web i opublikować w Internecie przekonwertować na format PDF i udostępnić w postaci

Bardziej szczegółowo

I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu...

I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu... Kreator szablonów I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu... 7 a. Grafika... 7 b. Tekst... 7 c.

Bardziej szczegółowo

KGGiBM GRAFIKA INŻYNIERSKA Rok III, sem. VI, sem IV SN WILiŚ Rok akademicki 2011/2012. Przygotowanie do druku

KGGiBM GRAFIKA INŻYNIERSKA Rok III, sem. VI, sem IV SN WILiŚ Rok akademicki 2011/2012. Przygotowanie do druku Przygotowanie do druku Polecenie: Narysować dołączony do ćwiczenia rysunek (na ostatniej stronie!) zgodnie z wytycznymi. Przygotować rysunek do wydruku tak, aby przypominał przedstawiony na rysunku poniżej.

Bardziej szczegółowo

Sposób tworzenia tabeli przestawnej pokażę na przykładzie listy krajów z podstawowymi informacjami o nich.

Sposób tworzenia tabeli przestawnej pokażę na przykładzie listy krajów z podstawowymi informacjami o nich. Tabele przestawne Tabela przestawna to narzędzie służące do tworzenia dynamicznych podsumowań list utworzonych w Excelu lub pobranych z zewnętrznych baz danych. Raporty tabeli przestawnej pozwalają na

Bardziej szczegółowo

62. Redagowanie rzutów 2D na podstawie modelu 3D

62. Redagowanie rzutów 2D na podstawie modelu 3D 62 62. Redagowanie rzutów 2D na podstawie modelu 3D Możliwość redagowania zespolonych z modelami 3D rzutów klasycznej dokumentacji 2D pojawiła się w wersji 2012 programu AutoCAD. Dopiero jednak w wersji

Bardziej szczegółowo

narzędzie Linia. 2. W polu koloru kliknij kolor, którego chcesz użyć. 3. Aby coś narysować, przeciągnij wskaźnikiem w obszarze rysowania.

narzędzie Linia. 2. W polu koloru kliknij kolor, którego chcesz użyć. 3. Aby coś narysować, przeciągnij wskaźnikiem w obszarze rysowania. Elementy programu Paint Aby otworzyć program Paint, należy kliknąć przycisk Start i Paint., Wszystkie programy, Akcesoria Po uruchomieniu programu Paint jest wyświetlane okno, które jest w większej części

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt graficzny z metamorfozą (ćwiczenie dla grup I i II modułowych) Otwórz nowy rysunek. Ustal rozmiar arkusza na A4. Z przybornika wybierz rysowanie elipsy (1). Narysuj okrąg i nadaj mu średnicę 100

Bardziej szczegółowo

MS Word 2010. Długi dokument. Praca z długim dokumentem. Kinga Sorkowska 2011-12-30

MS Word 2010. Długi dokument. Praca z długim dokumentem. Kinga Sorkowska 2011-12-30 MS Word 2010 Długi dokument Praca z długim dokumentem Kinga Sorkowska 2011-12-30 Dodawanie strony tytułowej 1 W programie Microsoft Word udostępniono wygodną galerię wstępnie zdefiniowanych stron tytułowych.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2: Ustawienia rysunku w programie AutoCAD 2010

Ćwiczenie 2: Ustawienia rysunku w programie AutoCAD 2010 Ćwiczenie 2: Ustawienia rysunku w programie AutoCAD 2010 1 Przeznaczone dla: nowych użytkowników programu AutoCAD Wymagania wstępne: brak Czas wymagany do wykonania: 15 minut W tym ćwiczeniu UWAGA Aby

Bardziej szczegółowo

Szkolenie dla nauczycieli SP10 w DG Operacje na plikach i folderach, obsługa edytora tekstu ABC. komputera dla nauczyciela. Materiały pomocnicze

Szkolenie dla nauczycieli SP10 w DG Operacje na plikach i folderach, obsługa edytora tekstu ABC. komputera dla nauczyciela. Materiały pomocnicze ABC komputera dla nauczyciela Materiały pomocnicze 1. Czego się nauczysz? Uruchamianie i zamykanie systemu: jak zalogować się do systemu po uruchomieniu komputera, jak tymczasowo zablokować komputer w

Bardziej szczegółowo

Windows XP - lekcja 3 Praca z plikami i folderami Ćwiczenia zawarte w tym rozdziale pozwolą na tworzenie, usuwanie i zarządzanie plikami oraz folderami znajdującymi się na dysku twardym. Jedną z nowości

Bardziej szczegółowo

na podstawie modelu 3D

na podstawie modelu 3D Przygotowanie dokumentacji technicznej 2D na podstawie modelu 3D SST-2013/2014 Przygotowanie dokumentacji technicznej 2D 1 Wydruk rysunku z AutoCAD 2D można przygotować na dwa sposoby 1. na zakładce Model

Bardziej szczegółowo

Sekretariat Optivum. Jak przygotować listę uczniów zawierającą tylko wybrane dane, np. adresy e-mail ucznia i jego opiekunów? Projektowanie listy

Sekretariat Optivum. Jak przygotować listę uczniów zawierającą tylko wybrane dane, np. adresy e-mail ucznia i jego opiekunów? Projektowanie listy Sekretariat Optivum Jak przygotować listę uczniów zawierającą tylko wybrane dane, np. adresy e-mail ucznia i jego opiekunów? Program Sekretariat Optivum ma wbudowane różne edytory, które umożliwiają przygotowywanie

Bardziej szczegółowo

Moduł Grafika komputerowa i multimedia 312[01].S2. Ćwiczenia Podstawy programu Autocad 2011 Prosta

Moduł Grafika komputerowa i multimedia 312[01].S2. Ćwiczenia Podstawy programu Autocad 2011 Prosta Moduł Grafika komputerowa i multimedia 312[01].S2 Ćwiczenia Podstawy programu Autocad 2011 Prosta Opracowanie: mgr inż. Aleksandra Miętus na podstawie książki Autocad 2000 ćwiczenia praktyczne. wyd. Helion

Bardziej szczegółowo

Compas 2026 Vision Instrukcja obsługi do wersji 1.07

Compas 2026 Vision Instrukcja obsługi do wersji 1.07 Compas 2026 Vision Instrukcja obsługi do wersji 1.07 1 2 Spis treści Integracja...5 1.Compas 2026 Lan...5 Logowanie...7 Użytkownicy...8 Raporty...10 Tworzenie wizualizacji Widoki...12 1.Zarządzanie widokami...12

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy OpenOffice to darmowy zaawansowany pakiet biurowy, w skład którego wchodzą następujące programy: edytor tekstu Writer, arkusz kalkulacyjny Calc, program do tworzenia

Bardziej szczegółowo

1. PRZYKŁAD WYKORZYSTANIA PROGRAMU AUTOCAD STRUCTURAL DETAILING - RYSUNKI SZALUNKOWE: PROJEKT BUDYNKU

1. PRZYKŁAD WYKORZYSTANIA PROGRAMU AUTOCAD STRUCTURAL DETAILING - RYSUNKI SZALUNKOWE: PROJEKT BUDYNKU AutoCAD Structural Detailing - Rysunki Szalunkowe - Przykłady strona: 1 1. PRZYKŁAD WYKORZYSTANIA PROGRAMU AUTOCAD STRUCTURAL DETAILING - RYSUNKI SZALUNKOWE: PROJEKT BUDYNKU W poniższym przykładzie przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Microsoft Access zajęcia 3 4. Tworzenie i wykorzystanie kwerend, formularzy i raportów

Microsoft Access zajęcia 3 4. Tworzenie i wykorzystanie kwerend, formularzy i raportów Microsoft Access zajęcia 3 4 Tworzenie i wykorzystanie kwerend, formularzy i raportów Kwerendy służą do tworzenia unikalnych zestawów danych, niedostępnych bezpośrednio z tabel, dokonywania obliczeń zawartych

Bardziej szczegółowo

Kolejną czynnością będzie wyświetlenie dwóch pasków narzędzi, które służą do obsługi układów współrzędnych, o nazwach LUW i LUW II.

Kolejną czynnością będzie wyświetlenie dwóch pasków narzędzi, które służą do obsługi układów współrzędnych, o nazwach LUW i LUW II. Przestrzeń AutoCAD-a jest zbudowana wokół kartezjańskiego układu współrzędnych. Oznacza to, że każdy punkt w przestrzeni posiada trzy współrzędne (X,Y,Z). Do tej pory wszystkie rysowane przez nas projekty

Bardziej szczegółowo

Rozwiązanie ćwiczenia 7a

Rozwiązanie ćwiczenia 7a Rozwiązanie ćwiczenia 7a Podpisy pod rysunkami, zdjęciami możesz wprowadzić w następujący sposób: 1. Kliknij obiekt (rysunek, zdjęcie) i wybierz przycisk Wstaw podpis z grupy narzędzi Podpisy na karcie

Bardziej szczegółowo

Dlaczego stosujemy edytory tekstu?

Dlaczego stosujemy edytory tekstu? Edytor tekstu Edytor tekstu program komputerowy służący do tworzenia, edycji i formatowania dokumentów tekstowych za pomocą komputera. Dlaczego stosujemy edytory tekstu? możemy poprawiać tekst możemy uzupełniać

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia nr 4. Arkusz kalkulacyjny i programy do obliczeń statystycznych

Ćwiczenia nr 4. Arkusz kalkulacyjny i programy do obliczeń statystycznych Ćwiczenia nr 4 Arkusz kalkulacyjny i programy do obliczeń statystycznych Arkusz kalkulacyjny składa się z komórek powstałych z przecięcia wierszy, oznaczających zwykle przypadki, z kolumnami, oznaczającymi

Bardziej szczegółowo

O czym należy pamiętać?

O czym należy pamiętać? O czym należy pamiętać? Podczas pracy na płaszczyźnie możliwe jest wprowadzanie współrzędnych punktów w następujących układach: - układ współrzędnych kartezjańskich: x, y służy do rysowania odcinków o

Bardziej szczegółowo

Inventor 2016 co nowego?

Inventor 2016 co nowego? Inventor 2016 co nowego? OGÓLNE 1. Udoskonalenia wizualizacji, grafiki i programu Studio Nowa obsługa oświetlenia opartego na obrazie (IBL, Image Based Lighting) Wszystkie style oświetlenia w programie

Bardziej szczegółowo

Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu

Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu Instrukcja obsługi Aplikacja wizualizuje obszar projektu tj. Dorzecze Środkowej Odry będące w administracji Regionalnego Zarządu

Bardziej szczegółowo

Usługi Informatyczne "SZANSA" - Gabriela Ciszyńska-Matuszek ul. Świerkowa 25, Bielsko-Biała

Usługi Informatyczne SZANSA - Gabriela Ciszyńska-Matuszek ul. Świerkowa 25, Bielsko-Biała Usługi Informatyczne "SZANSA" - Gabriela Ciszyńska-Matuszek ul. Świerkowa 25, 43-305 Bielsko-Biała NIP 937-22-97-52 tel. +48 33 488 89 39 zwcad@zwcad.pl www.zwcad.pl Aplikacja do rysowania wykresów i oznaczania

Bardziej szczegółowo

1. Opis okna podstawowego programu TPrezenter.

1. Opis okna podstawowego programu TPrezenter. OPIS PROGRAMU TPREZENTER. Program TPrezenter przeznaczony jest do pełnej graficznej prezentacji danych bieżących lub archiwalnych dla systemów serii AL154. Umożliwia wygodną i dokładną analizę na monitorze

Bardziej szczegółowo

Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy)

Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy) Prezentacja multimedialna MS PowerPoint 2010 (podstawy) Cz. 1. Tworzenie slajdów MS PowerPoint 2010 to najnowsza wersja popularnego programu do tworzenia prezentacji multimedialnych. Wygląd programu w

Bardziej szczegółowo

Przewodnik Szybki start

Przewodnik Szybki start Przewodnik Szybki start Program Microsoft Access 2013 wygląda inaczej niż wcześniejsze wersje, dlatego przygotowaliśmy ten przewodnik, aby skrócić czas nauki jego obsługi. Zmienianie rozmiaru ekranu lub

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA PORTALU SIDGG

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA PORTALU SIDGG INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA PORTALU SIDGG dla Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy Instytut Badawczy 1. Uruchomienie aplikacji. a. Wprowadź nazwę użytkownika w miejsce Nazwa użytkownika b. Wprowadź hasło

Bardziej szczegółowo

AutoCAD laboratorium 6

AutoCAD laboratorium 6 AutoCAD laboratorium 6 Spis treści 1 SPRAWDZENIE WIADOMOŚCI Z POPRZEDNICH ZAJĘĆ... 4 Zad. 1. Wczytaj 3 dowolne rodzaje linii, aby były widoczne w pasku rozwijalnym.... 4 Zad. 2. Utwórz dwie warstwy o nazwach

Bardziej szczegółowo

Obsługa programu Paint. mgr Katarzyna Paliwoda

Obsługa programu Paint. mgr Katarzyna Paliwoda Obsługa programu Paint. mgr Katarzyna Paliwoda Podstawowo program mieści się w Systemie a dojście do niego odbywa się przez polecenia: Start- Wszystkie programy - Akcesoria - Paint. Program otwiera się

Bardziej szczegółowo

Nawigacja po długim dokumencie może być męcząca, dlatego warto poznać następujące skróty klawiszowe

Nawigacja po długim dokumencie może być męcząca, dlatego warto poznać następujące skróty klawiszowe Zestawienie wydatków rok 2015 1 Wstaw numerację stron. Aby to zrobić przejdź na zakładkę Wstawianie i w grupie Nagłówek i stopka wybierz Numer strony. Następnie określ pozycję numeru na stronie (na przykład

Bardziej szczegółowo

Zadanie 8. Dołączanie obiektów

Zadanie 8. Dołączanie obiektów Zadanie 8. Dołączanie obiektów Edytor Word umożliwia dołączanie do dokumentów różnych obiektów. Mogą to być gotowe obiekty graficzne z galerii klipów, równania, obrazy ze skanera lub aparatu cyfrowego.

Bardziej szczegółowo

Arkusz kalkulacyjny EXCEL

Arkusz kalkulacyjny EXCEL ARKUSZ KALKULACYJNY EXCEL 1 Arkusz kalkulacyjny EXCEL Aby obrysować tabelę krawędziami należy: 1. Zaznaczyć komórki, które chcemy obrysować. 2. Kursor myszy ustawić na menu FORMAT i raz kliknąć lewym klawiszem

Bardziej szczegółowo

Przewodnik Szybki start

Przewodnik Szybki start Przewodnik Szybki start Program Microsoft Word 2013 wygląda inaczej niż wcześniejsze wersje, dlatego przygotowaliśmy ten przewodnik, aby skrócić czas nauki jego obsługi. Pasek narzędzi Szybki dostęp Te

Bardziej szczegółowo

Skalowanie i ustawianie arkuszy/układów wydruku w AutoCAD autor: M. Motylewicz, 2012

Skalowanie i ustawianie arkuszy/układów wydruku w AutoCAD autor: M. Motylewicz, 2012 1 z 72 Rysunek rysujemy w skali rzeczywistej tzn. jeżeli pas ruchu ma szerokość 3,5m to wpisujemy w AutoCAD: 3,5 jednostki (mapa oczywiście również musi być wstawiona w skali 1:1). Opisany w dalszym ciągu

Bardziej szczegółowo

Maskowanie i selekcja

Maskowanie i selekcja Maskowanie i selekcja Maska prostokątna Grafika bitmapowa - Corel PHOTO-PAINT Pozwala definiować prostokątne obszary edytowalne. Kiedy chcemy wykonać operacje nie na całym obrazku, lecz na jego części,

Bardziej szczegółowo

Ocenianie opisowe Optivum. Jak przygotować i wydrukować świadectwa lub arkusze ocen?

Ocenianie opisowe Optivum. Jak przygotować i wydrukować świadectwa lub arkusze ocen? Ocenianie opisowe Optivum Jak przygotować i wydrukować świadectwa lub arkusze ocen? W programie Ocenianie opisowe Optivum można przygotowywać raporty w oparciu o wcześniej sporządzony szablon dokumentu,

Bardziej szczegółowo

Po naciśnięciu przycisku Dalej pojawi się okienko jak poniżej,

Po naciśnięciu przycisku Dalej pojawi się okienko jak poniżej, Tworzenie wykresu do danych z tabeli zawierającej analizę rozwoju wyników sportowych w pływaniu stylem dowolnym na dystansie 100 m, zarejestrowanych podczas Igrzysk Olimpijskich na przestrzeni lat 1896-2012.

Bardziej szczegółowo

E-geoportal Podręcznik użytkownika.

E-geoportal Podręcznik użytkownika. PROCAD SA E-geoportal Podręcznik użytkownika. gis@procad.pl 2 Spis treści 1. Wstęp.... 3 2. Ikony narzędziowe.... 4 2.1. Ikony narzędziowe przesuwanie obszaru mapy.... 5 2.2. Ikony narzędziowe informacja

Bardziej szczegółowo

Podręcznik użytkownika programu. Ceremonia 3.1

Podręcznik użytkownika programu. Ceremonia 3.1 Podręcznik użytkownika programu Ceremonia 3.1 1 Spis treści O programie...3 Główne okno programu...4 Edytor pieśni...7 Okno ustawień programu...8 Edycja kategorii pieśni...9 Edytor schematów slajdów...10

Bardziej szczegółowo

CorelDRAW. wprowadzenie

CorelDRAW. wprowadzenie CorelDRAW wprowadzenie Źródło: Podręcznik uŝytkownika pakietu CorelDRAW Graphics Suite 12 Rysowanie linii 1. Otwórz program CorelDRAW. 2. Utwórz nowy rysunek i zapisz go w swoich dokumentach jako [nazwisko]_1.cdr

Bardziej szczegółowo

Instrukcja użytkownika

Instrukcja użytkownika SoftwareStudio Studio 60-349 Poznań, ul. Ostroroga 5 Tel. 061 66 90 641 061 66 90 642 061 66 90 643 061 66 90 644 fax 061 86 71 151 mail: poznan@softwarestudio.com.pl Herkules WMS.net Instrukcja użytkownika

Bardziej szczegółowo

UONET+ moduł Dziennik. Praca z rozkładami materiału nauczania

UONET+ moduł Dziennik. Praca z rozkładami materiału nauczania UONET+ moduł Dziennik Praca z rozkładami materiału nauczania System UONET+ gromadzi stosowane w szkole rozkłady materiału nauczania. Dzięki temu nauczyciele mogą korzystać z nich wprowadzając tematy lekcji.

Bardziej szczegółowo

Scenariusze obsługi danych MPZP

Scenariusze obsługi danych MPZP Scenariusze obsługi danych MPZP S t r o n a 2 I. URUCHOMIENIE MODUŁU PLANOWANIE PRZESTRZENNE... 3 II. NARZĘDZIA OBSŁUGI MPZP... 4 III. WYSZUKIWANIE PLANU... 5 Scenariusz wyszukiwania planu... 5 IV. WYSZUKIWANIE

Bardziej szczegółowo

Opis funkcji modułu Konwerter 3D

Opis funkcji modułu Konwerter 3D Opis funkcji modułu Konwerter 3D www.cadprojekt.com.pl Kliknij na tytuł rozdziału, aby przejść do wybranego zagadnienia MODUŁ KONWERTER 3D...3 Wygląd i funkcje okna modułu Konwerter 3D...3 Konwertowanie

Bardziej szczegółowo

Korzystanie z edytora zasad grupy do zarządzania zasadami komputera lokalnego w systemie Windows XP

Korzystanie z edytora zasad grupy do zarządzania zasadami komputera lokalnego w systemie Windows XP Korzystanie z edytora zasad grupy do zarządzania zasadami komputera lokalnego w systemie Windows XP W tym opracowaniu opisano, jak korzystać z edytora zasad grupy do zmiany ustawień zasad lokalnych dla

Bardziej szczegółowo

Zapytania i wstawianie etykiet z bazy danych do rysunku

Zapytania i wstawianie etykiet z bazy danych do rysunku Zapytania i wstawianie etykiet z bazy danych do rysunku Pracujemy z gotową bazą danych MSAccess o nazwie KOMIS.MDB. Baza ta składa się z kilku tabel, rys. 1 Rys. 1. Diagram relacji. Wybierając w MSAccess,

Bardziej szczegółowo

GerbView. 17 grudnia 2016

GerbView. 17 grudnia 2016 GerbView GerbView ii 17 grudnia 2016 GerbView iii Spis treści 1 Wprowadzenie do GerbView 2 2 Ekran główny 2 3 Top toolbar 3 4 Lewy pasek narzędzi 4 5 Polecenia menu 5 5.1 Menu plik....................................................

Bardziej szczegółowo

NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA

NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA Ćwiczenie 1: NAGŁÓWKI, STOPKI, PODZIAŁY WIERSZA I STRONY, WCIĘCIA Skopiuj dowolny tekst z Internetu, np. ze strony http://www.gazeta.pl, około jednej strony objętości. Wklej tekst do nowego dokumentu Writer.

Bardziej szczegółowo