Wprowadzenie do obliczeń na komputerach ICM

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wprowadzenie do obliczeń na komputerach ICM"

Transkrypt

1 Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 1 Wprowadzenie do obliczeń na komputerach ICM Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytet Warszawski Maciej E. Marchwiany Szymon Jaranowski

2 Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 2

3 Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 3

4 Plan Sieć i zasoby komputerowe ICM Dostęp do zasobów ICM Podstawy pracy z systemem Linux/UNIX Środowisko użytkownika Uruchamianie zadań Ćwiczenia Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 4

5 Sieć i zasoby komputerowe ICM Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 5

6 ICM sieć ssh halo2 ssh ssh notos gw / delta ssh boreasz Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 6

7 Komputery w ICM KOMPUTER węzeł maks. rozmiar zadania równoległego CPU / czas pamięć CPU / czas pamięć halo2 16 rdzeni 16 GB Linux x86_64 16 rdzeni 32 GB 512 rdzeni 1 TB Sun Constellation 64 rdzenie / 168 h 512 GB notos Linux ppc32 IBM Blue Gene/P 4 rdzenie / 32 h 4 GB 2048 rdzeni / 1 min (kolejka do testów skalowalności) 2 TB boreasz AIX ppc64 IBM Power rdzenie / 24 h 128 GB 2432 rdzenie / 5 h 512 rdzeni / 24 h 9,7 TB 2 TB grom Obliczenia na kartach graficznych (Nvidia GeForce 480 GTX). Niestadardowy dostęp! Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 7

8 Dostęp do zasobów ICM Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 8

9 ICM sieć ssh halo2 ssh ssh notos gw / delta ssh boreasz Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 9

10 ICM logowanie WIN Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 10

11 ICM logowanie WIN Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 11

12 ICM logowanie WIN Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 12

13 ICM logowanie Linux Zdalne logowanie ma maszyny: ssh ssh Otwieranie sesje X-Window na zdalnych maszynach: ssh YC Logujemy się na węzeł dostępowy gw/delta, a z niego na maszyne obliczeniową przez: ssh nazwa_maszyny Np: ssh halo Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 13

14 Podstawy pracy z systemami Linux/UNIX Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 14

15 terminal Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 15

16 Logowanie Na każdej z maszyn obliczeniowych odseparowany katalog domowy Logowanie tylko przez ssh Niektóre komputery wymagają wcześniejszego zgłoszenia w celu dostępu Powłoka użytkownika Domyślna powłoka użytkownika (shell) tcsh Wyjątek Blue Gene/P notos bash Zmiana domyślnej powłoki nie jest możliwa Użytkownik ma swoje konto (login) Na wszystkich komputerach (i na poczcie) ten sam login i hasło jak na delcie Korzystamy tylko ze swojego konta (regulamin ICM) Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 16

17 ls Wyświetlanie zawartości katalogów ls wyświetla zawartość bieżącego katalogu ls sciezka_dostepu wyświetla zawartość wskazanego katalogu ls *.roz wyświetla wszystkie pliki z rozszerzeniem.roz przydatne opcje: -a wyświetla ukryte pliki -t sortowanie według czasu modyfikacji -r odwraca kolejność sortowania -l - wyświetla pełną informacje Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 17

18 System plików Korzeń drzewa root / Pliki systemowe urządzenia Katalogi domowe Katalogi użytkownika /var /etc /bin /lib... /mnt... /doc /photo /outy /test... lfs quota /home - wyświetla limity dyskowe Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 18

19 Poruszanie się pwd wyświetla aktualną ścieżkę dostępu Wejście do katalogu: cd sciezka_dostepu Przydatne katalogi:./ bieżący katalog../ katalog o poziom wyżej ~/ katalog domowy / root Np: cd../ przejście o poziom wyżej Ścieżki dostępu ścieżka bezwzględna: /home/users/mfroncz/docs/readme.txt ścieżka względna: docs/readme.txt Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 19

20 Tworzenie i niszczenie Tworzenie nowego katalogu mkdir katalog Kasowanie pliku: rm plik Kasowanie pustego katalogu: rmdir katalog Kasowanie katalogu wraz z zawartością: rm -rf katalog UWAGA! Nieodwracalne Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 20

21 Kopiowanie Kopiowanie plików: cp plik_zrodlo plik_cel Np: cp a.out spline.exe cp sciezka_do_kat/plik_zrodlo sciezka_do_kat/plik_cel Np.: cp./test/out.out../testy/test1.out Jeśli nie chcemy zmieniać nazwy pliku wystarczy podać katalog docelowy: cp./test/test1.out../testy/ Kopiowanie katalogów opcja -r: cp -r kat_zrodlo kat_cel mv zamiast kopiowania zastępuje (kopiuje i usuwa źródło) Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 21

22 Pliki Oznaczenia plików: * wszystkie pliki plik.* pliki o nazwie plik i dowolnym rozszerzeniu *.roz wszystkie pliki o rozszerzeniu.roz a* wszystkie pliki zaczynające się od a Rozszerzenia plików Rozszerzenia plików są dowolne. Powinny jednak sugerować użytkownikowi rodzaj zawartość pliku. Niektóre programy wymagają określonej nazwy pliku i/lub rozszerzenia Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 22

23 Podgląd plików Podgląd plików: file plik opisuje typ pliku cat plik wyświetla zawartość pliku na ekranie (wyjście std.) more plik wyświetla zawartość pliku z opcją przewijania less plik wyświetla zawartość pliku z opcją przewijania wstecz Podstawowe komendy (przeglądanie plików): q wyjście, /wzorzec szukanie wzorca Przeszukiwanie plików: grep wzorzec pliki Np: grep H2 prot.pdb Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 23

24 nano nano plik otwiera plik do edycji nano w plik otwiera plik do edycji bez zawijania wierszy Podstawowe komendy: Ctrl + x wyjście Ctrl + c zapisanie Ctrl + w szukanie F2 wyjście z zapisaniem Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 24

25 vim vim plik.txt otwiera plik Podstawowe komendy: :w zapisywanie :q wyjście :wq zapisanie i wyjście :cq wyjście bez zapisywania i wejście w tryp edycji o przejście do nowej lini i trybu edycji dd usunięcie całej lini /wzorzec znajdowanie wzorzec Esc wyjście z trybu edycji Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 25

26 Prawa dostępu do plików i katalogów Użytkownicy podzieleni są na: właściciel pliku (user) grupa, do której należy właściciel (group) pozostali użytkownicy (others) Prawa do operacji na pliku: prawo do odczytu (read) prawo do zapisu (write) prawo do wykonywania (execute) ls abc plik1 plik2 ls -l total 12 drwxr-xr-x 2 spj users 4096 Feb 19 16:46 abc -rw-r--r-- 1 spj users 23 Feb 19 16:45 plik1 -rw-r--r-- 1 spj users 37 Feb 19 17:56 plik2 Wszystkie pliki domyślnie mogą być czytane przez wszystkich Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 26

27 Zmiana praw dostępu chmod zmienia prawa dostępu Kombinacja: 1) litera: u (user), g (group), o (others), a (all) 2) operator: = (ustawienie na podane prawa) + (dodanie praw) - (odjęcie praw) 3) prawo dostępu: r (read), w (write), x (execute) Np: chmod g-w,o-rw test.exe chmod g-r szkolenie/plik2 chmod a-w plik Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 27

28 Praca w systemie Linux Uruchamianie programów./test.exe Uruchamianie z parametrami./test2.exe input.xyz Przekierowanie wyjścia do pliku:./test.exe >> plik.out Przydatne skróty Tab dokańcza ścieżkę/nazwę pliku/komendę (jeśli jest jednoznaczna) Ctrl + d pokazuje możliwe dokończenia / kończy sesję Ctrl + c przerywa działanie programu Ctrl + l czyści terminal up/down poruszanie się po historii używanych komend Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 28

29 tar Pakowanie pliku z wyświetleniem pakowanych plików/katalogu: tar -cvf plik.tar plik_do_pakowania tar -zcvf plik.tar.gz plik_do_spakowania tar jcvf plik.tar.bz2 plik_do_spakowania tar Jcvf plik.tar.xz plik_do_spakowania Rozpakowanie pliku: tar -xvf plik.tar tar -zxvf plik tar.gz tar -jxvf plik.tar.bz2 tar -Jxvf plik.tar.xz Na Boreaszu: /opt/freeware/bin/tar Otwierać spakowane pliki można także przez mc Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 29

30 mc Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 30

31 man Wyświetlenie manuala dla polecenia: man polecenie Np: man man Pozwala znaleźć: nazwy poleceń podobnych i stowarzyszonych. składnia krótki opis szczegółowy opis opcji Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 31

32 WIN a UNIX Znak końca linii: DOS: ^M^R UNIX: ^R Konwertowanie plików z WIN do UNIX: dos2unix plik Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 32

33 Ćwiczenie 1 1. Utworzyć katalog cw (mkdir). 2. Wejść do niego (cd). 3. Skopiować (cp) do niego plik /workspace/spj/romeoandjuliet.tar.gz 4. Rozpakować (tar). 5. Znaleźć błąd: JULIA zamiast JULIET (grep). 6. Poprawić ten błąd (nano). 7. Usunąć cały katalog cw (rm).

34 Środowisko użytkownika Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 34

35 Języki i kompilatory C/C++ (GNU, PGI, IBM [XL]) ze wsparciem MPI Fortran (77, 90, 95, 2003, GNU, PGI, IBM [XL]) + MPI Python (2.x, 3.x) Java (implementacje Sun, Oracle, GNU, IBM) Debuggery (PDB oparte na DBX, w niedalekiej przyszłości TotalView) Biblioteki numeryczne BLAS, LAPACK (w tym zoptymalizowane wersje, takie jak ATLAS, ACML [AMD], ESSL [IBM]) FFTW PETSc, Hypre Inne na życzenie: Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 35

36 module Wyświetlenie listy dostępnych modułów: module avail Wyświetlenie listy załadowanych modułów: module list Załadowanie moduł nazwa_modulu: module load nazwa_modulu Usunięcie załadowanego moduł nazwa_modulu: module rm nazwa_modułu module unload nazwa_modułu Np: module load pgi/ Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 36

37 Podstawy powłok systemowych Powłoka systemowa to program wykonujący polecenia, które wydajemy w terminalu Istnieją różne powłoki (sh, csh, tcsh, ksh, bash, zsh, inne) Najpopularniejszy w Linuxie bash, w ICM domyślnie - tcsh Różnice w działaniu są niewidoczne na pierwszy rzut oka, ale: Operacja Bash tcsh Ustawienie zmiennej środowiskowej Przekierowanie strumienia stdout do pliku Przekierowanie strumienia stderr export ZMIENNA=WARTOSC setenv ZMIENNA WARTOSC program > plik program > plik program 2> plik - Przekierowanie stdout i stderr ze zlepieniem program > plik 2>&1 program >& plik Pętla for for i in `` do done foreach i () end Najwięcej różnic w składni skryptów Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 37

38 Zmienne środowiskowe Zmienne środowiskowe to specjalne zmienne używane i predefiniowane przez system operacyjny Przykładowe: $HOME $SHELL $USER $PWD $JAVA_HOME $PYTHONPATH Ustawienie wartości zmiennej Tcsh: setenv setenv PWD /opt/goto Bash: export export PWD= /opt/goto Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 38

39 scp Kopiowanie plików do ICMu: scp -C -p plik Kopiowanie plików z ICMu: scp -C -p -C włącza kompresje -p zachowuje oryginalną datę stworzenia -r kopiowanie podkatalogu Kopiowanie katalogów: scp -r -C -p katalog scp -r -C -p Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 39

40 WinSCP gw.icm.edu.pl login hasło Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 41

41 WinSCP praca Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 42

42 Dostęp do poczty Użytkownik powinien regularnie sprawdzać pocztę! Wszystkie informacje ważne dla użytkownika będą wysyłane drogą mailową. Nazwa skrzynki: Dostęp do poczty: webmail mutt alpine przekierowanie poczty (plik.forward) programy pocztowe (np. Thunderbird) Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 43

43 webmail Adres: webmail.icm.edu.pl Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 44

44 Sprawdzanie poczty w terminalu Sprawdzanie poczby w terminalu: mutt alpine Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 45

45 mutt komendy Podstawowe komendy: q wyście d usunięcie maila u cofnięcie usunięcia maila s zapisanie m nowy mail r odpowiedz na maila g odpowiedz do wszystkich? wyświetla wszystkie możliwe komendy Tworzenie wiadomości: 1) Ustalenie adresata 2) Wpisanie tytułu 3) Edycja treści (jak w vim-ie) 4) Wysłanie Komendy przy wysyłaniu: y wysłanie, t zmiana adresata, c dodanie kopii, a dołączenie pliku, q wyjście Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 46

46 Uruchamianie zadań Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 47

47 Podstawowy systemu kolejkowego System kolejkowy pośredniczy między użytkownikiem, a procesorami dedykowanymi do obliczeń Nie uruchamiamy programów samodzielnie System kolejkowy decyduje o przydziale zasobów i uruchamia kolejno zadania użytkowników Rodzaje systemów kolejkowych w ICM (2013) PBS/Torque klastry x86 (halo2) LoadLeveler Blue Gene/P, Power 775, Blue Gene/Q Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 48

48 System kolejkowy PBS/Torque (klastry) Podstawowe polecenia (halo2): qsub wstawianie zadania do kolejki qstat sprawdzanie statusu zadania wstawionego do kolejki qdel usuwanie zadania z kolejki qalter zmiana parametrów zadania w kolejce Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 49

49 System kolejkowy LoadLeveler (BlueGene) Podstawowe polecenia (notos, boreasz, nostromo): llsubmit wstawianie zadania do kolejki llq sprawdzanie statusu zadania wstawionego do kolejki llcancel usuwanie zadania z kolejki llmodify zmiana parametrów zadania w kolejce Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 50

50 Podstawy systemu kolejkowego W każdym systemie kolejkowym: Tworzymy zadanie, czyli: opis wymaganych zasobów instrukcje uruchamiające program lub programy W postaci tzw. skryptu kolejkowego pliku tekstowego o określonej składni Skrypt kolejkowy jest argumentem dla poleceń qsub, llsubmit Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 51

51 Tworzenie skryptów Skrypt to plik tekstowy zawierający kolejne komendy do wykonania przez powłokę systemową Pierwsza linia to zawsze: #!/bin/sh Oznacza sposób wywołania powłoki, która będzie interpretować skrypt (interpreter) Kolejne linie zawierają polecenia systemowe i polecenia (tej) powłoki Znak # na początku linii oznacza komentarz #!/bin/sh echo Hello world! #koniec Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 52

52 System PBS Na przykładzie klastra Halo Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 54

53 Halo2 - Skrypty PBS #!/bin/tcsh #PBS -N przyklad #PBS -q halo2 #PBS -A G01-77 #PBS -l nodes=1:ppn=16 #PBS -l mem=14gb #PBS -l walltime=02:00:00 #PBS -m abe #PBS -M # ustaw srodowisko cd $PBS_O_WORKDIR/ module load mpi echo Job started at `date` # wykonaj obliczenia mpirun./cpi Blok dyrektyw PBS Użycie zmiennej środowiskowej Załadowanie modułu Uruchomienie programu echo Job finished at `date` Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 55

54 Halo2 - Skrypty PBS #!/bin/tcsh #PBS -N przyklad #PBS -q halo2 #PBS -A G01-77 #PBS -l nodes=1:ppn=16 #PBS -l mem=14gb #PBS -l walltime=02:00:00 #PBS -m abe #PBS -M Pierwsza linia skryptu zawiera ścieżkę do interpretera (shell), który ma wykonać skrypt na przydzielonym węźle obliczeniowym Nazwa zadania (widziana w kolejce) Nazwa kolejki Projekt Liczna używanych węzłów oraz procesorów Całkowita pamięć przydzielona na zadanie Maksymalny czas wykonywania skryptu Opcje wysyłania maila Adresat maila Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 56

55 Halo2 - #PBS -q Rodzaje kolejek halo2 duże zadania obliczeniowe, normalna praca test zadania testowe, bardzo krótkie zadania bigmem dedykowana dla zadań wymagających wiele pamięci interactive dedykowana dla zadań interaktywnych Nazwa kolejki Dyrektywa #PBS Limit czasowy dla zadania Limit węzłów dla zadania Test -q test 1:00:00 2 halo2 -q halo2 336:00:00 32 bigmem -q bigmem 168:00:00 5 interactive -q interactive 12:00: Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 57

56 Halo2 - #PBS -A #PBS -A projekt projekt nazwa grantu realizowanego w ICM przez użytkownika groups wypisuje akceptowane nazwy grantów Dla użytkowników należących do wielu grantów obliczeniowych wymagane jest podanie właściwego grantu w skrypcie kolejkowym Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 58

57 Halo2 - #PBS -l #PBS -l nodes=1:ppn=16 #PBS -l nodes=2:ppn=16 Zadanie jest wykonywane na jednym węźle i szesnastu rdzeniach Zadanie jest wykonywane na dwóch węźle i po szesnaście rdzeni na każdym (w sumie 32 rdzenie) #PBS -l nodes=2:ppn=16+1:ppn=8 Zadanie jest wykonywane na trzech węzłach: dwa węzły po szesnaście rdzeni i jeden z ośmioma (w sumie 40 rdzeni) #PBS -l mem=15gb #PBS -l walltime=02:00:00 Całkowita pamięć przydzielona do zadania wynosi 15 GB Na węźle jest 16/32GB, ale część zajmuje system. Należy używać: na mniejszych węzłach: mem=<15gb na większych węzłach: mem=<30gb aby użyć więcej pamięci: -q bigmem Maksymalny czas wykonywania zadania Format: hhh:mm:ss Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 59

58 Halo2 - #PBS M/m #PBS -M Skrypt wysyła maila na wskazany adres Obsługiwane są tylko maile ICM'owe #PBS -m abe Opcje wysłania maila a mail jest wysyłany po zatrzymaniu skryptu b mail jest wysyłany po starcie skryptu e mail jest wysyłany po zakończeniu skryptu n mail nie jest wysyłany Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 60

59 Halo2 - Zmienne środowiskowe PBS PBS_O_WORKDIR ścieżka absolutna do katalogu z którego uruchamiane jest zadanie PBS_JOBID identyfikator zadania w systemie PBS PBS_NODEFILE ścieżka absolutna do pliku zawierającego nazwy węzłów obliczeniowych odpowiadające przydzielonym procesorom PBS_TASKNUM liczba dostępnych procesorów w ramach zadania Zmienne mogą być używane wyłącznie wewnątrz skryptu lub zadania interaktywnego Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 61

60 Halo2 - Uruchamianie zadań System PBS qsub skrypt.pbs Wstawia skrypt.pbs do kolejki qsub może przyjmować jako argument komendy PBS qsub -q test skrypt.pbs Tryb interaktywny Pozwala na bezpośrednie uruchamianie obliczeń qsub -I -l nodes=2:ppn=16 -l mem=128mb -l walltime=1:00:00 \ -A G q test Dostępny tylko na klastrach (PBS) Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 62

61 Halo2 - qstat qstat Wyświetla wszystkie zadania w kolejce -f wszystkie informacje o zadaniach -a cała informacja o zadaniach -i wyświetla niedziałające zadania -r wyświetla działające zadania -n wyświetla informacje o węzłach -G wyświetla informacje o zużyciu pamięci -u user wyświetla zadanie usera -q wyświetla informacje o zadaniach w kolejkach qstat -f job_id Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 63

62 Halo2 - qstat Job id Name User Time Use S Queue halo2 quickstart krzywojc 0 Q halo halo2 hmcn14b11.0 gabrielw 4902:17: R halo halo2 hmcn14b14.0 gabrielw 1312:07: R halo halo2 hmcn14b15.0 gabrielw 1195:46: R halo halo2 jg5 kulcz 4433:42: R halo halo2 run_3br1c taye 4367:30: R halo halo2 run_3br2c taye 4355:00: R halo halo2 hmcn14b10.0 gabrielw 1134:16: R halo halo2 run_g09 lesiuk 4073:37: R halo halo2 run_g09_2 lesiuk 4074:56: R halo halo2 energie39_acct_ alimalek 492:07:0 R halo halo2...4_SLAB12_asym lju 3704:45: R halo halo2 1TMG maria 10826:25 R halo halo2 hmcn12b16.0 magiersk 2636:42: C halo halo2 cfourtest januszc 68:48:53 R halo halo2 go1 broy 2499:40: R halo halo2 DOH_Zn1_A1_6 hyperion 1952:25: R halo halo2 adrian1.obl rbalawen 953:37:3 R halo halo2 MgbCAccsd.sh mpgro 406:08:0 R halo halo2 HMgC3Nccsd.sh mpgro 155:15:0 R halo halo2 gamess wojbur 830:59:5 R halo halo2 gamess wojbur 831:26:5 R halo Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 64

63 Halo2 - qdel/qalder qdel Job_id Usuwa zadanie Job_id z kolejki qalter Job_id [-opcja wartosc] Zmiena parametry skryptu W qalter opcje są takie same jak w qsub. Podaje się tylko zmieniane wartości. qalter N test2 Zmienia nazwę zadania 3215 na test Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 65

64 System LoadLeveler Na przykładzie Notos i Boreasz Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 66

65 Uruchamianie zadań IBM LoadLeveler Zasoby obliczeniowe komputera Notos zarządzane są przez system kolejkowy IBM LoadLeveler Zadania wstawiamy do kolejki z katalogu domowego, tam trzymamy również input i output obliczeń Wstaw zadanie do kolejki Zadania LoadLeveler Znajdź zasoby dla zadań i zdefiniuj partycje obliczeniowe Uruchom zadanie Pobierz informację o zasobach i zadaniach Blue Gene mpirun Blue Gene Bridge API Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 67

66 Uruchamianie zadań IBM LoadLeveler Podstawowe komendy: Komenda llsubmit llq llq s <job_id> llcancel <job_id> llclass Krótki opis Wstawia do kolejki zadanie LoadLeveler. Pokazuje zadania w kolejce (te uruchomione i te czekające na zasoby) wraz z dodatkową informacją. Pokazuje więcej informacji o zadaniu, np. dlaczego wciąż stoi w kolejce, ile dokładnie zasobów zadeklarowaliśmy,.. Usuwa zadanie z kolejki. Pokazuje informację o aktualnie zdefiniowanych klasach. Wstawianie zadania do kolejki: llsubmit <jobfile name> Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 68

67 Przykładowe wywołanie: llq llq Step Id Owner Account Job Name Class Size ST notos panecka G31-4 R53A_v3_b_P kdm-large I notos panecka G31-4 R53A_3_b_nP kdm-large I notos panecka G31-4 f_3_b_p kdm-large I notos panecka G31-4 K42A_3_b_nP kdm-large I notos panecka G31-4 full_v3_b_np kdm-large I notos panecka icm-staf f_v3_99_np kdm-large I notos panecka G31-4 K42A_v3_b_P kdm-large I notos panecka G31-4 K43Q_v3_b_P kdm-large I notos panecka G31-4 K43Q_3_b_nP kdm-large I notos memar icm-staf nwchem1 workshop 32 R notos fleon G31-4 namd_ab kdm-large 512 R 11 job step(s) in queue, 9 waiting, 0 pending, 2 running, 0 held, 0 preempted Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 69

68 Przykładowe wywołanie: llq -s llq -s 1863 =============== Job Step notos.icm.edu.pl =============== Job Step Id: notos.icm.edu.pl Job Name: namd_ab Owner: fleon Queue Date: Fri 03 Jun :05:13 AM CEST Status: Running Dispatch Time: Tue 07 Jun :00:47 PM CEST Size Requested: 512 Size Allocated: 512 Partition Allocated: LL Base Partition List: R00-M0 IONodes Per BP: N00-J00,N01-J00,N02-J00,N03-J00,N04-J00,N05-J00,N06-J00,N07-J00,N08-J00,N09-J00,N10- J00,N11-J00,N12-J00,N13-J00,N14-J00,N15-J00 Notify User: LoadLeveler Group: G31-4 Class: kdm-large Wall Clk Hard Limit: 8+08:00:00 ( seconds) Wall Clk Soft Limit: 8+08:00:00 ( seconds) Account: G31-4 ==================== EVALUATIONS FOR JOB STEP notos.icm.edu.pl ==================== The status of job step is : Running Since job step status is not Idle, Not Queued, or Deferred, no attempt has been made to determine why this job step has not been started Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 70

69 Notos - przykładowy skrypt job_name = Ping_pong account_no = grupa class = kdm error = ping_pong.err output = ping_pong.out environment = COPY_ALL wall_clock_limit = 00:20:00 notification = error notify_user = job_type = bluegene bg_size = 32 queue (Przykłady w /opt/examples/loadleveler) Blok dyrektyw LoadLeveler mpirun -exe ping_pong -mode SMP -np 32 Uruchomienie programu Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 71

70 Notos budowa skryptu kolejkowego Pola wymagane: Opcja Znaczenie job_type = bluegene Ustawia typ zadania. Powinno być zawsze ustawione na bluegene. bg_size = N Liczba węzłów obliczeniowych Blue Gene/P do rezerwacji, rozmiar partycji. account_no = nr grantu wall_clock_limit = HH:MM:SS Numer grantu obliczeniowego użytkownika. Używane w celach sprawozdawczych. Maksymalna długość działania zadania od momentu jego uruchomienia. class = klasa Wybranie klasy zadania. Dostępne klasy: llclass. Nie wszyscy użytkownicy mają dostęp do wszystkich klas. output = plik Nazwa pliku, do którego trafi przekierowanie standardowego strumienia wyjścia. Domyślnie /dev/null. error = plik Nazwa pliku, do którego trafi przekierowanie standardowego strumienia błędu. Domyślnie /dev/null Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 72

71 Notos budowa skryptu kolejkowego Pola opcjonalne: Opcja bg_connection = MESH/TORUS/PREFER_TOR US environment = env1; env2;.. Znaczenie Określa sposób połączenia sieciowego pomiędzy węzłami. Domyślnie: MESH. Określa sposób kopiowania zmiennych środowiskowych użytkownika do środowiska obliczeniowego. Możliwe ustawienia: COPY_ALL - wszystkie zmienne ze środowiska będą kopiowane, $var - zmienna var ma być kopiowana do środowiska obliczeniowego,!var - zmienna var nie ma być kopiowana do środowiska obliczeniowego, var=value - zmienna var ma przyjąć wartość value w środowisku obliczeniowym. job_name = nazwa zadania Ustawia nazwę zadania. Pod taką nazwą będzie widziane zadanie w systemie. initialdir = dir Ścieżka roboczego katalogu obliczeń Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 73

72 Notos budowa skryptu kolejkowego Pola opcjonalne: Opcja Znaczenie notification = typ Definiuje, w jakich przypadkach wysyłany jest mail do właściciela zadania. Możliwe argumenty: error - gdy zadanie zakończyło się błędem, start - gdy zadanie zaczęło się liczyć, complete - gdy zadanie się zakończyło, always - we wszystkich powyższych przypadkach, never - nigdy. notify_user = użytkownika, do którego ewentualne maile będą wysyłane. Format argumentu: bg_shape = <X>x<Y>x<Z> bg_rotate = <true false> Definiuje ilość podstawowych partycji (midplane) w trzech kierunkach X, Y oraz Z. Określa, czy scheduler LoadLeveler-a powinien rozpatrywać wszystkie możliwe obroty zadanego kształtu. Domyślnie true Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 74

73 Podstawowe opcje mpirun (mpirun h) Opcja -np ranks -exe <executable> -args program args -cwd <path> -mode <SMP,DUAL,VN> Znaczenie Ilość ranków MPI. Nazwa pliku wykonywalnego zadania. Argumenty pliku wykonywalnego zadania. Ścieżka katalogu roboczego zadania. Specyfikuje tryb pracy węzłów. SMP 1 rank, 4 threads DUAL 2 ranks, 2 threads each VN 4 ranks, 1 thread each Zależność pomiędzy trybem pracy węzłów, rozmiarem partycji oraz ilością ranków MPI Tryb VN: ilość ranków MPI = 4 x rozmiar partycji Tryb DUAL: ilość ranków MPI = 2 x rozmiar partycji Tryb SMP: ilość ranków MPI = rozmiar partycji Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 75

74 Zmienne środowiskowe Załóżmy, że chcemy przekazać środowisku obliczeniowemu ustawienia poprzez zmienne środowiskowe Ustawianie zmiennych środowiskowych w skrypcie LoadLeveler-a nie wystarczy Musimy wykonać to przy użyciu argumentu mpirun: -env <nazwa zmiennej>=<wartość zmiennej> (zmienne podawane pojedynczo) -exp_env <nazwa zmiennej> Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 76

75 Notos - aktualna konfiguracja LoadLeveler-a Klasa KDM bez ograniczenia na ilość węzłów, wallclock 1h, cputime 32h, priorytet 10 Przeznaczenie: podstawowe testy oprogramowania, kompilacja, uruchomienie, testy skalowalności do 512 węzłów Klasa KDM-LONG bez ograniczenia na ilość węzłów, wallclock 360h, priorytet 85 Przeznaczenie: rozszerzone testy skalowalności, obliczenia Klasa POWIEW bez ograniczeń na ilość węzłów, wallclock 360h, priorytet 90 Przeznaczenie: obliczenia Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 77

76 Boreasz- przykładowy skrypt job_name = Calculations output = $(job_name)_$(jobid) error = $(job_name)_$(jobid) account_no = G33-19 class = kdm node = 16 tasks_per_node = 32 wall_clock_limit = 08:00:00 network.mpi = sn_all,not_shared,us,high notification = never environment = COPY_ALL job_type = parallel queue mpiexec -n 512./executable Blok dyrektyw LoadLeveler Uruchomienie programu Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 78

77 Boreasz budowa skryptu kolejkowego Pola wymagane: Opcja Znaczenie job_type = parallel Ustawia typ zadania. Powinno być zawsze ustawione na parallel. node = N Liczba węzłów obliczeniowych do rezerwacji, rozmiar partycji. tasks_per_node = K Ilość tasków MPI przypadających na jeden węzeł account_no = nr grantu wall_clock_limit = HH:MM:SS Numer grantu obliczeniowego użytkownika. Używane w celach sprawozdawczych. Maksymalna długość działania zadania od momentu jego uruchomienia. class = klasa Wybranie klasy zadania. Dostępne klasy: llclass. Nie wszyscy użytkownicy mają dostęp do wszystkich klas. output = plik Nazwa pliku, do którego trafi przekierowanie standardowego strumienia wyjścia. Domyślnie /dev/null. error = plik Nazwa pliku, do którego trafi przekierowanie standardowego strumienia błędu. Domyślnie /dev/null. network.mpi = mode Ustawienia sieci komunikacji (powinno być: sn_all,not_shared,us,high) Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 79

78 Boreasz budowa skryptu kolejkowego Pola opcjonalne: Opcja Znaczenie notification = typ Definiuje, w jakich przypadkach wysyłany jest mail do właściciela zadania. Możliwe argumenty: error - gdy zadanie zakończyło się błędem, start - gdy zadanie zaczęło się liczyć, complete - gdy zadanie się zakończyło, always - we wszystkich powyższych przypadkach, never - nigdy. notify_user = użytkownika, do którego ewentualne maile będą wysyłane. Format argumentu: environment = env1; env2;.. Określa sposób kopiowania zmiennych środowiskowych użytkownika do środowiska obliczeniowego. Możliwe ustawienia: COPY_ALL - wszystkie zmienne ze środowiska będą kopiowane, $var - zmienna var ma być kopiowana do środowiska obliczeniowego,!var - zmienna var nie ma być kopiowana do środowiska obliczeniowego, var=value - zmienna var ma przyjąć wartość value w środowisku obliczeniowym. job_name = nazwa zadania Ustawia nazwę zadania. Pod taką nazwą będzie widziane zadanie w systemie Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 80

79 Boreasz - aktualna konfiguracja LoadLeveler-a Klasa KDM dostępna dla wszystkich użytkowników, przeznaczona do zadań krótkich, bez ograniczeń na ilość węzłów (max. 76), ograniczony czas CPU (12 288h), ograniczony czas walltime (24h), ograniczenie na ilość zadań (32), priorytet 70 Klasa KDM-LONG dostępna dla wszystkich użytkowników, przeznaczona do zadań długich, ograniczona ilość węzłów na zadanie (16), ograniczony czas walltime (168h), ograniczenie na ilość zadań (6), priorytet 60 Klasa POWIEW dostępna dla naukowców z POWIEW Klasa METEO dostępna dla modelu prognozy pogody Uwaga: ustawienia systemu kolejkowego zmieniają się (informacje wyświetlane przy logowaniu oraz /opt/info/queuing_system) Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 81

Wprowadzenie do obliczeń na komputerach ICM

Wprowadzenie do obliczeń na komputerach ICM 2012-10-3 Dobre praktyki obliczeń wielkoskalowych 1 Wprowadzenie do obliczeń na komputerach ICM Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytet Warszawski http://www.icm.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Efektywne wykorzystanie klastra Zeus w obliczeniach naukowych

Efektywne wykorzystanie klastra Zeus w obliczeniach naukowych Efektywne wykorzystanie klastra Zeus w obliczeniach naukowych Maciej Czuchry, Klemens Noga ACK Cyfronet AGH ACK Cyfronet AGH, 23 marca 2015 Plan szkolenia Rejestracja Dostęp do klastra Przeprowadzanie

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do obsługi systemów obliczeniowych PCSS

Wprowadzenie do obsługi systemów obliczeniowych PCSS Wprowadzenie do obsługi systemów obliczeniowych PCSS Marcin Pospieszny Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe 17 listopada 2011 Plan prezentacji 1 Architektura maszyn 2 Linux: podstawy 3 PBS 4 Aplikacje

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. Instrukcja laboratoryjna. Ćwiczenie 1: Polecenia systemu UNIX/LINUX. Opracował: dr inż. Piotr Szpryngier

Systemy operacyjne. Instrukcja laboratoryjna. Ćwiczenie 1: Polecenia systemu UNIX/LINUX. Opracował: dr inż. Piotr Szpryngier Systemy operacyjne Instrukcja laboratoryjna Ćwiczenie 1: Polecenia systemu UNIX/LINUX Opracował: dr inż. Piotr Szpryngier Olsztyn 2009 1 Wprowadzenie. Cel zajęć praktycznych. Wymagania stawiane studentom

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie klastra Wydziału Informatyki PB do prowadzenia własnych obliczeń. Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB wkwedlo@ii.pb.bialystok.

Wykorzystanie klastra Wydziału Informatyki PB do prowadzenia własnych obliczeń. Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB wkwedlo@ii.pb.bialystok. Wykorzystanie klastra Wydziału Informatyki PB do prowadzenia własnych obliczeń Wojciech Kwedlo Wydział Informatyki PB wkwedlo@ii.pb.bialystok.pl Cele prezentacji Zapoznanie potencjalnych użytkowników z

Bardziej szczegółowo

Sieci i systemy operacyjne I Ćwiczenie 1. Podstawowe polecenia systemu Unix

Sieci i systemy operacyjne I Ćwiczenie 1. Podstawowe polecenia systemu Unix Wydział Zarządzania i Modelowania Komputerowego Specjalność: Informatyka Stosowana Rok III Semestr V 1. Logowanie w systemie Unix. Sieci i systemy operacyjne I Ćwiczenie 1. Podstawowe polecenia systemu

Bardziej szczegółowo

Pracownia Komputerowa wyk ad II

Pracownia Komputerowa wyk ad II Pracownia Komputerowa wykad II dr Magdalena Posiadaa-Zezula Magdalena.Posiadala@fuw.edu.pl http://www.fuw.edu.pl/~mposiada Magdalena.Posiadala@fuw.edu.pl 1 Systemy operacyjne Windows np. Windows 8. Systemy

Bardziej szczegółowo

Konsola Linux. autor: Mariusz Barnaś

Konsola Linux. autor: Mariusz Barnaś Konsola Linux autor: Mariusz Barnaś Wstęp Pierwsze uruchomienie Operacje na plikach Poruszanie się po katalogach Tworzenie plików i katalogów Wypisanie zawartości katalogu Dowiązania między plikami Łączenie

Bardziej szczegółowo

Podstawy systemu kolejkowego SLURM

Podstawy systemu kolejkowego SLURM Podstawy systemu kolejkowego SLURM Uniwersytet Warszawski Matematycznego i Komputerowego http:// Marcin Stolarek m.stolarek@icm.edu.pl Maciej Szpindler m.szpindler@icm.edu.pl Plan szkolenia Organizacja

Bardziej szczegółowo

Bartosz Bosak Piotr Kopta Tomasz Piontek

Bartosz Bosak Piotr Kopta Tomasz Piontek Dostęp do infrastruktury PL-Grid z wykorzystaniem usług i narzędzi QosCosGrid oraz gridu dziedzinowego Chamia Kwantowa Bartosz Bosak Piotr Kopta Tomasz Piontek Agenda Wstęp Specyfikacja zasobów Zadania

Bardziej szczegółowo

Pracownia komputerowa. Dariusz wardecki, wyk II

Pracownia komputerowa. Dariusz wardecki, wyk II Pracownia komputerowa Dariusz wardecki, wyk II Systemy operacyjne Desktopowe Mobilne Systemy operacyjne Systemy Unixowe Windows! Windows 8 Windows 7 Windows Vista Windows XP... Linux Mac OS X Mountain

Bardziej szczegółowo

Migracja obliczeń na system Hydra

Migracja obliczeń na system Hydra Migracja obliczeń na system Hydra Uniwersytet Warszawski Matematycznego i Komputerowego http:// Maciej E. Marchwiany m.marchwiany@icm.edu.pl Maciej Szpindler m.szpindler@icm.edu.pl Plan szkolenia Organizacja

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne. System operacyjny Linux - wstęp. Anna Wojak

Systemy operacyjne. System operacyjny Linux - wstęp. Anna Wojak Systemy operacyjne System operacyjny Linux - wstęp Anna Wojak 1 1 Wstęp Linux jest systemem z rodziny Unix. Pierwsza wersja systemu została opracowana w 1969 roku przez K.Thompsona i D.Ritchie Jest to

Bardziej szczegółowo

Efektywne wykorzystanie klastra Zeus w obliczeniach wykonywanych pakietem Blender. Maciej Czuchry, Klemens Noga

Efektywne wykorzystanie klastra Zeus w obliczeniach wykonywanych pakietem Blender. Maciej Czuchry, Klemens Noga Efektywne wykorzystanie klastra Zeus w obliczeniach wykonywanych pakietem Blender Maciej Czuchry, Klemens Noga WFiIS AGH, Kraków, 18 grudnia 2014 Plan szkolenia 2 Rejestracja Dostęp do klastra Przeprowadzanie

Bardziej szczegółowo

Skrócony Poradnik Użytkownika

Skrócony Poradnik Użytkownika Skrócony Poradnik Użytkownika Opracowano na podstawie zawartości bazy wiedzy Grida GRAFEN, dostępnej pod adresem http://info.grafen.ippt.gov.pl oraz materiałów dostarczonych przez firmę WASKO, wykonawcę

Bardziej szczegółowo

Wstęp do informatyki Shell podstawy

Wstęp do informatyki Shell podstawy Wstęp do informatyki Shell podstawy Podstawowe polecenia less plik(i) Przeglądaj interaktywnie zawartość plików. Można używać klawiszy kursora, PgDn, PgUp, etc. Koniec pracy (q), wyszukiwanie / Less is

Bardziej szczegółowo

Chemiateoretyczna. Monika Musiał. Ćwiczenia

Chemiateoretyczna. Monika Musiał. Ćwiczenia Chemiateoretyczna Monika Musiał Ćwiczenia SYSTEM LINUX- podstawowe komendy Operacje na katalogach i plikach pwd wypisanie ścieżki do bieża cego katalogu. oznacza katalog bieża cy.. oznacza katalog nadrzȩdny

Bardziej szczegółowo

WST P DO PROGRAMOWANIA RÓWNOLEGŠEGO 1. KLASTER

WST P DO PROGRAMOWANIA RÓWNOLEGŠEGO 1. KLASTER WST P DO PROGRAMOWANIA RÓWNOLEGŠEGO 1. KLASTER Klaster jest zespoªem pewnej liczby samodzielnych komputerów (procesorów). Ka»dy z nich posiada swoj pami wewn trzn do jego prywatnego u»ytku. Procesory pogrupowane

Bardziej szczegółowo

tworzenie katalogów Aby utworzyć nowy katalog wpisz: mkdir katalog1 Ta komenda utworzy katalog o nazwie katalog1.

tworzenie katalogów Aby utworzyć nowy katalog wpisz: mkdir katalog1 Ta komenda utworzy katalog o nazwie katalog1. Linux podobnie jak MacOS X są systemami opartymi na Unixie. Wiele programów linuxowych działa z poziomu terminala dlatego aby móc ich używać należy poznać podstawowe komendy systemu Unix. Nauczycie się

Bardziej szczegółowo

Architektura systemów informatycznych WPROWADZENIE DO SYSTEMU LINUX

Architektura systemów informatycznych WPROWADZENIE DO SYSTEMU LINUX Architektura systemów informatycznych WPROWADZENIE DO SYSTEMU LINUX Materiały: www.staff.amu.edu.pl/~evert/asi.php W razie nieobecności proszę o zapoznanie się z materiałem z ćwiczeń w domu Zaliczenie

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE Klasyczne polecenia: ls [opcje][katalog][pliki] opcje podstawowe -a wyświetla również pliki ukryte -b znaki niedrukowane jako liczby ósemkowe -c sortuje dane zgodnie z datą zmiany -k podaje wielkość pliku

Bardziej szczegółowo

Uruchamianie zadań w środowisku CLUSTERIX z wykorzystaniem klienta tekstowego systemu GRMS

Uruchamianie zadań w środowisku CLUSTERIX z wykorzystaniem klienta tekstowego systemu GRMS Uruchamianie zadań w środowisku CLUSTERIX z wykorzystaniem klienta tekstowego systemu GRMS Logowanie 1. Logujemy się poprzez ssh na serwer dostępowy na konto studentxx, które zostało przydzielone w użytkownikowi

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE I laboratorium 3 (Informatyka stacjonarne 2 rok, semestr zimowy)

SYSTEMY OPERACYJNE I laboratorium 3 (Informatyka stacjonarne 2 rok, semestr zimowy) Procesy i shell. Polecenia ps, sleep, exit, jobs, bg, fg, top, kill, bash, tcsh, which, type, whereis, touch. Metaznak & i >>. Dowiązania miękkie i twarde. Proces jest programem, który jest wykonywany

Bardziej szczegółowo

System operacyjny Linux wybrane zagadnienia. Magda Mielczarek Katedra Genetyki Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu

System operacyjny Linux wybrane zagadnienia. Magda Mielczarek Katedra Genetyki Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu System operacyjny Linux wybrane zagadnienia Magda Mielczarek Katedra Genetyki Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Linux Open Source Stale rozwijany Darmowy (wersje niekomercyjne) Bezpieczny Stabilny

Bardziej szczegółowo

https://portal.clusterix.pl:8443 trainxx tramxx

https://portal.clusterix.pl:8443 trainxx tramxx Logowanie 1. Otworzyć w oknie przeglądarki adres: https://portal.clusterix.pl:8443 2. Zalogować się używając konta, użytkownik: trainxx, hasło: tramxx Delegacja certyfikatu proxy 1. Zalogować poprzez ssh

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE MATERIAŁÓW I PROCESÓW

MODELOWANIE MATERIAŁÓW I PROCESÓW MODELOWANIE MATERIAŁÓW I PROCESÓW 2010/2011 putty + winscp Pracownia komputerowa mwt_101 M#wT1_01 mwt_102 M#wT1_02 MODELOWANIE MATERIAŁÓW I PROCESÓW http://hpc-adm.uci.umk.pl/ IP=158.75.1.113 software:

Bardziej szczegółowo

Podstawy Informatyki. Wykład 4 Komendy UNIXa, cd

Podstawy Informatyki. Wykład 4 Komendy UNIXa, cd Podstawy Informatyki Wykład 4 Komendy UNIXa, cd Komendy UNIXa, cd: ls - listowanie zawartości katalogu (listing), 48%{sendzimir}/home/sysadm/wilk/dydaktyka/c>ls kar* karman* karman.cpp karman.out press.dat

Bardziej szczegółowo

Wstęp do systemu Linux

Wstęp do systemu Linux M. Trzebiński Linux 1/8 Wstęp do systemu Linux Maciej Trzebiński Instytut Fizyki Jądrowej Polskiej Akademii Nauk Praktyki studenckie na LHC IFJ PAN 6lipca2015 Uruchomienie maszyny w CC1 M. Trzebiński Linux

Bardziej szczegółowo

Wstęp do systemów wielozadaniowych laboratorium 02 Praca w systemie plików

Wstęp do systemów wielozadaniowych laboratorium 02 Praca w systemie plików Wstęp do systemów wielozadaniowych laboratorium 02 Praca w systemie plików Jarosław Piersa Wydział Matematyki i Informatyki, Uniwersytet Mikołaja Kopernika 2013-10-08 Co to jest konsola / terminal UNIX-owy?

Bardziej szczegółowo

Architektura, oprogramowanie i uytkowanie klastra PCSS. Marek Zawadzki

Architektura, oprogramowanie i uytkowanie klastra PCSS. Marek Zawadzki <mzawadzk@man.poznan.pl> Architektura, oprogramowanie i uytkowanie klastra PCSS Marek Zawadzki Plan prezentacji: klastry krótkie wprowadzenie klaster PCSS budowa jak otrzyma konto na klastrze sposób dostpu

Bardziej szczegółowo

Proces instalacji systemu operacyjnego Linux Red Hat 7.3 (1)

Proces instalacji systemu operacyjnego Linux Red Hat 7.3 (1) Proces instalacji systemu operacyjnego Linux Red Hat 7.3 (1) 1. Ustawiamy w biosie bootowanie systemu z CD-ROMu bądź z dyskietki (tworzymy wówczas dyskietki startowe). 2. Aby rozpocząć proces instalacji

Bardziej szczegółowo

host name: 192.168.11.110 protokół SSH System plików - wprowadzenie Ścieżki dostępu

host name: 192.168.11.110 protokół SSH System plików - wprowadzenie Ścieżki dostępu Ćw. 13 Linux - operacje systemu plików 1. Ściągnąć program PUTTY ze strony z materiałami dydaktycznymi - zapisać, rozpakować skompresowany plik i uruchomić. 2. Skonfigurować host name: host name: 192.168.11.110

Bardziej szczegółowo

System plików - wprowadzenie. Ścieżki dostępu. Informatyka ćw 1

System plików - wprowadzenie. Ścieżki dostępu. Informatyka ćw 1 Informatyka ćw 1 Linux - operacje systemu plików 1. Ściągnąć program PUTTY - (portal tbajorek.prz.rzeszow.pl - dostęp po zalogowaniu: użytkownik: student hasło: samoloty 2. Skonfigurować połączenie z adresem

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 9 Linux - operacje systemu plików

Ćwiczenie 9 Linux - operacje systemu plików Systemy teleinformatyczne AiR Ćwiczenie 9 Linux - operacje systemu plików 1. Ściągnąć program PUTTY - (portal tbajorek.prz.rzeszow.pl lub www.prz.rzeszow.pl/~tbajorek - dostęp po zalogowaniu: użytkownik:

Bardziej szczegółowo

Prawa dostępu do plików

Prawa dostępu do plików Prawa dostępu do plików Wszystkie pliki systemów uniksowych posiadają swoje prawa dostępu dla zapisu, odczytu i wykonywania. Jeżeli dotychczas spotykałeś się z systemami Windows na partycjach FAT - możesz

Bardziej szczegółowo

Linux cz.3: polecenia systemowe, ćwiczenia

Linux cz.3: polecenia systemowe, ćwiczenia Linux cz.3: polecenia systemowe, ćwiczenia Wykład: polecenia terminala, manualia systemowe, uprawnienia, kompresja, archiwizacja, ukrywanie plików, sudo su, ps, kill, chmod, chown, tar, gzip, whoami, ls,

Bardziej szczegółowo

Skanowanie podsieci oraz wykrywanie terminali ABA-X3

Skanowanie podsieci oraz wykrywanie terminali ABA-X3 Skanowanie podsieci oraz wykrywanie terminali ABA-X3 Terminale ABA-X3 od dostarczane od połowy listopada 2010 r. są wyposażane w oprogramowanie umożliwiające skanowanie podsieci w poszukiwaniu aktywnych

Bardziej szczegółowo

"Klasyczna" struktura systemu operacyjnego:

Klasyczna struktura systemu operacyjnego: "Klasyczna" struktura systemu operacyjnego: Użytkownik Powłoka (shell) Programy użytkowe Programy systemowe API Jądro (kernel) Programy obsługi sprzętu (drivers) Sprzęt Funkcje systemu operacyjnego obsługa

Bardziej szczegółowo

Podstawy pracy w ICM

Podstawy pracy w ICM Podstawy pracy w ICM Zespół KDM Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwerystet Warszawski Szkolenie KDM (Kontakt: pomoc@icm.edu.pl) Podstawy pracy w ICM Szkolenie KDM

Bardziej szczegółowo

Wstęp do systemów wielozadaniowych laboratorium 03 Praca w powłoce UNIX-owej

Wstęp do systemów wielozadaniowych laboratorium 03 Praca w powłoce UNIX-owej Wstęp do systemów wielozadaniowych laboratorium 03 UNIX-owej Jarosław Piersa Wydział Matematyki i Informatyki, Uniwersytet Mikołaja Kopernika 2012-10-09 Co to jest konsola / terminal UNIX-owy? Odpowiednik

Bardziej szczegółowo

Uruchamianie i optymalizacja kodów na architekturze Blue Gene/P

Uruchamianie i optymalizacja kodów na architekturze Blue Gene/P Uruchamianie i optymalizacja kodów na architekturze Blue Gene/P Szkolenie 15 czerwca 2011, ICM Arkadiusz Niegowski, Maciej Cytowski Agenda O projekcie POWIEW Architektura systemu Notos Środowisko użytkownika

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne na platformach mobilnych 2 Podstawy obsługi powłoki Bash

Systemy operacyjne na platformach mobilnych 2 Podstawy obsługi powłoki Bash Systemy operacyjne na platformach mobilnych 2 Podstawy obsługi powłoki Bash Prezentacja jest współfinansowana przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego w projekcie pt. Innowacyjna

Bardziej szczegółowo

Konsola i interpreter poleceń

Konsola i interpreter poleceń ZGŁASZANIE BŁĘDÓW I ERRATA Rozdział 1. Konsola i interpreter poleceń 1.1. Wykorzystanie interpretera... 27 1.2. Przekierowania... 28 1.3. Przykładowe polecenia wykorzystujące przekierowania... 32 1.4.

Bardziej szczegółowo

Qmail radość listonosza. Autorzy: Bartosz Krupowski, Marcin Landoch IVFDS

Qmail radość listonosza. Autorzy: Bartosz Krupowski, Marcin Landoch IVFDS Qmail radość listonosza Autorzy: Bartosz Krupowski, Marcin Landoch IVFDS 1 STRESZCZENIE Artykuł jest przedstawieniem podstawowej konfiguracji jednego z najpopularniejszych agentów MTA (Mail Transfer Agent)

Bardziej szczegółowo

Linux. Wprowadzenie do systemu.

Linux. Wprowadzenie do systemu. Linux. Wprowadzenie do systemu. Koło Naukowe Systemów Open Source Wyższa Szkoła Biznesu - National-Louis University Marcin Pawełkiewicz mpawelkiewicz@wsb-nlu.edu.pl Nowy Sącz, 5 grudnia 2006 Wprowadzenie.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 14: System Linux

Ćwiczenie nr 14: System Linux Ćwiczenie nr 14: System Linux Barbara Łukawska, Adam Krechowicz, Tomasz Michno Czym jest Linux? Słowo Linux może oznaczać zarówno jądro systemowe Linux, jak i całą rodzinę systemów operacyjnych, które

Bardziej szczegółowo

Instrukcja korzystania z Virtual Box-a i SQLPLUS-a

Instrukcja korzystania z Virtual Box-a i SQLPLUS-a Instrukcja korzystania z Virtual Box-a i SQLPLUS-a Wstęp W tej instrukcji zawarte są procedury dotyczące użytkowania VirtualBox-a i SQLPLUS-a w zakresie: 1. Virtual Box a. podłączanie zewnętrznych współdzielonych

Bardziej szczegółowo

System operacyjny Linux

System operacyjny Linux Paweł Rajba pawel.rajba@continet.pl http://kursy24.eu/ Zawartość modułu 3 Zarządzanie użytkownikami Użytkownicy i grupy Katalogi domowe Hasła Pliki konfiguracyjne Polecenia konsolowe Moduł YaST-a Łamanie

Bardziej szczegółowo

I. Interfejs użytkownika.

I. Interfejs użytkownika. Ćwiczenia z użytkowania systemu MFG/PRO 1 I. Interfejs użytkownika. MFG/PRO w wersji eb2 umożliwia wybór użytkownikowi jednego z trzech dostępnych interfejsów graficznych: a) tekstowego (wybór z menu:

Bardziej szczegółowo

Logowanie z zewnątrz. Np. Program PUTTY, SSH

Logowanie z zewnątrz. Np. Program PUTTY, SSH Logowanie z zewnątrz Np. Program PUTTY, SSH ssh login@wizard.igf.fuw.edu.pl Jestem na wizardzie w sieci IGFu, mam dostęp do swoich katalogów $HOME, widzę terminal linuxa (bash) mogę zalogować się do wszystkich

Bardziej szczegółowo

Temat zajęć: Filtry, strumienie standardowe oraz przetwarzanie potokowe. stderr

Temat zajęć: Filtry, strumienie standardowe oraz przetwarzanie potokowe. stderr Temat zajęć: Filtry, strumienie standardowe oraz przetwarzanie potokowe Czas realizacji zajęć: 180 min. Zakres materiału, jaki zostanie zrealizowany podczas zajęć: Strumienie standardowe i ich przekierowywanie,

Bardziej szczegółowo

UŻYTKOWNIK. APLIKACJE UŻYTKOWE (wszelkie programy zawarte domyślnie w systemie operacyjnym jak i samodzielnie zainstalowane przez użytkownika systemu)

UŻYTKOWNIK. APLIKACJE UŻYTKOWE (wszelkie programy zawarte domyślnie w systemie operacyjnym jak i samodzielnie zainstalowane przez użytkownika systemu) System operacyjny mgr inż. Sławomir Kopko System operacyjny (OS - Operating System) zaraz po sprzęcie jest jednym z najważniejszych składników komputera. Najprościej mówiąc jest to oprogramowanie zarządzające

Bardziej szczegółowo

DOS Podstawowe komendy Przygotowanie dyskietki do pracy Praca z katalogami w systemie DOS Operacje kopiowania

DOS Podstawowe komendy Przygotowanie dyskietki do pracy Praca z katalogami w systemie DOS Operacje kopiowania DOS (Disk Operation System) jest dyskowym systemem operacyjnym przeznaczonym dla jednego użytkownika, do 16-bitowych mikrokomputerów wykorzystujących procesory rodziny Intel 8086. Wygoda użytkowania oraz

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie Nr 7 Instalacja oraz konfiguracja wskazanego systemu operacyjnego

Ćwiczenie Nr 7 Instalacja oraz konfiguracja wskazanego systemu operacyjnego Ćwiczenie Nr 7 Instalacja oraz konfiguracja wskazanego systemu operacyjnego Cel ćwiczenia: Celem zajęć jest zdobycie doświadczenia i umiejętności instalacji systemu operacyjnego z rodziny Unix bez wykorzystania

Bardziej szczegółowo

System operacyjny UNIX system plików. mgr Michał Popławski, WFAiIS

System operacyjny UNIX system plików. mgr Michał Popławski, WFAiIS System operacyjny UNIX system plików System plików systemu UNIX (s5fs) System plików ma strukturę drzewa. Na samym szczycie znajduje się korzeń (root), symbolicznie przedstawiany jako /. Z punktu widzenia

Bardziej szczegółowo

Szkolenie AGH Linux. Nie bój się konsoli i zdaj kolosa na 5.0!!! Tytuł wcale nie przesadzony ;)

Szkolenie AGH Linux. Nie bój się konsoli i zdaj kolosa na 5.0!!! Tytuł wcale nie przesadzony ;) Szkolenie AGH Linux Nie bój się konsoli i zdaj kolosa na 5.0!!! Tytuł wcale nie przesadzony ;) O mnie Imię i nazwisko: Pieczyrak Paweł Kryptonim: Morfeusz888 Osiągnięcia Administrator pomocniczy na publicznym

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA INSTALACJI APLIKACJI SEPI W SYSTEMIE LINUX. Dokumentacja zasilania aplikacji SEPI dla systemu Linux

INSTRUKCJA INSTALACJI APLIKACJI SEPI W SYSTEMIE LINUX. Dokumentacja zasilania aplikacji SEPI dla systemu Linux Dokumentacja zasilania aplikacji SEPI dla systemu Linux Oprogramowanie: SEPI Edycja 10 października 2013 SPIS TREŚCI INSTRUKCJA INSTALACJI APLIKACJI SEPI W SYSTEMIE LINUX...1 1. ZASILANIE SYSTEMU SEPI...3

Bardziej szczegółowo

ROZSZERZANIE MOŻLIWOŚCI...

ROZSZERZANIE MOŻLIWOŚCI... SPIS TREŚCI: Od Autora... 11 ROZSZERZANIE MOŻLIWOŚCI... 13 PROGRAMY PREFERENCYJNE... 15 Czcionki systemowe... 15 Tła okien... 18 Tryb wyświetlania... 22 Zegar i data systemowa... 24 Urządzenia wejścia

Bardziej szczegółowo

- wszystkie elementy - wszystkie elementy

- wszystkie elementy - wszystkie elementy Tablice: indeksy całkowite >=0 tworzenie: TABLICA[0]=45 TABLICA[1]=23 TABLICA[2]=78 lub TABLICA=(45 23 78) lub TABLICA=($@) odwołanie echo ${TABLICA[3] echo ${TABLICA[*] echo ${TABLICA[@] Długość zmiennej:

Bardziej szczegółowo

Technologie informacyjne lab. 4

Technologie informacyjne lab. 4 Technologie informacyjne lab. 4 Cel ćwiczenia: Zapoznanie się z komunikacją ze zdalnym serwerem w sieci na przykładzie bezpiecznego serwera SSH. Wstępne zapoznanie się z ideą certyfikatów. Praca z edytorem

Bardziej szczegółowo

vi - Edytor tekstu. 1. To, co każdy powinien wiedzieć o vi!!!

vi - Edytor tekstu. 1. To, co każdy powinien wiedzieć o vi!!! vi - Edytor tekstu. Pozwolę sobie, na wprowadzenie Was drodzy czytelnicy, w świat magii jaki oferuje nam edytor vi. Na pierwszy rzut oka, vi nie jest imponującym edytorem. Ale posiada jedną niezaprzeczalnie

Bardziej szczegółowo

Systemy operacyjne- tematy do opracowania

Systemy operacyjne- tematy do opracowania Systemy operacyjne- tematy do opracowania Nr Termin Temat Ogólna zawartość Szczegółowa zawartość Co student powinien wiedzieć/umieć po zajęciach? 1 2.03 Podstawowe informacje i charakterystyka systemu

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział 3. Podstawowe operacje na plikach...49 System plików... 49 Konsola... 49 Zapisanie rezultatu do pliku... 50

Spis treści. Rozdział 3. Podstawowe operacje na plikach...49 System plików... 49 Konsola... 49 Zapisanie rezultatu do pliku... 50 Spis treści Rozdział 1. Instalacja systemu Aurox...5 Wymagania sprzętowe... 5 Rozpoczynamy instalację... 6 Wykrywanie i instalacja urządzeń... 7 Zarządzanie partycjami... 10 Konfiguracja sieci i boot loadera...

Bardziej szczegółowo

Filtry, metaznaki, cytowania. Proste skrypty. Polecenia find, tee, mail.

Filtry, metaznaki, cytowania. Proste skrypty. Polecenia find, tee, mail. Filtry, metaznaki, cytowania. Proste skrypty. Polecenia find, tee, mail. Utwórz katalog lab_3 i przejdź do niego. Polecenie find Polecenie to jest niezwykle pożyteczne dla odszukiwania poszczególnych grup

Bardziej szczegółowo

Podstawy Informatyki. Michał Pazdanowski

Podstawy Informatyki. Michał Pazdanowski Podstawy Informatyki Michał Pazdanowski 3 marca 2010 Michał Pazdanowski 2 Praca z komputerem Oprogramowanie: freeware - darmowe shareware - tanie commercial - kosztowne komputer system operacyjny aplikacja

Bardziej szczegółowo

System operacyjny Linux

System operacyjny Linux Paweł Rajba pawel.rajba@continet.pl http://kursy24.eu/ Zawartość modułu 1 Wprowadzenie Dlaczego Linux? Porównanie z systemem Windows Przegląd dystrybucji Środowisko graficzne GNOME, Program YaST, Konsola

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI 1. WIADOMOŚCI OGÓLNE... 3 2. ZARZĄDZANIE SYSTEMEM LINUX... 3 3. WIELODOSTĘPNOŚĆ... 4 4. SYSTEMY PLIKÓW I STRUKTURA FOLDERÓW...

SPIS TREŚCI 1. WIADOMOŚCI OGÓLNE... 3 2. ZARZĄDZANIE SYSTEMEM LINUX... 3 3. WIELODOSTĘPNOŚĆ... 4 4. SYSTEMY PLIKÓW I STRUKTURA FOLDERÓW... SPIS TREŚCI 1. WIADOMOŚCI OGÓLNE... 3 2. ZARZĄDZANIE SYSTEMEM LINUX... 3 3. WIELODOSTĘPNOŚĆ... 4 4. SYSTEMY PLIKÓW I STRUKTURA FOLDERÓW... 5 5. UZYSKIWANIE POMOCY SYSTEMOWEJ... 6 6. ZARZĄDZANIE PLIKAMI

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI PANELU WEBMAIL

INSTRUKCJA OBSŁUGI PANELU WEBMAIL INSTRUKCJA OBSŁUGI PANELU WEBMAIL Webmail spełnia wszystkie wymogi stawiane programowi pocztowemu, włączając w to obsługę typów MIME, książkę adresową, możliwość manipulowania folderami, wyszukiwanie wiadomości

Bardziej szczegółowo

Okiełznać Pingwina.... czyli podstawy systemu GNU/Linux

Okiełznać Pingwina.... czyli podstawy systemu GNU/Linux Rozkład jazdy Teoria funkcjonowania systemu GNU/Linux Struktura systemu plików, systemy plików Standard hierarchii systemu plików (FHS) Konsola, terminal, powłoka Używanie konta super użytkownika Instalacja

Bardziej szczegółowo

Pliki wsadowe powłoki Windows.

Pliki wsadowe powłoki Windows. Pliki wsadowe powłoki Windows. Pliki wsadowe powłoki Windows potocznie zwane BAT-ami, są to pliki tekstowe o rozszerzeniu *.bat zawierające zestaw komend wykonywane linijka po linijce przez interpreter

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do obsługi systemu IOS na przykładzie Routera Tryby poleceń Użytkownika (user mode) Router> Przejście do trybu: Dostępny bezpośrednio po podłączeniu konsoli. Opuszczenie trybu: Polecenia:

Bardziej szczegółowo

Linux Polecenia. Problem nadpisywania plików. Zmienna noclobber i noglob. Filtry i metaznaki. Problem nadpisywania plików. Opracował: Andrzej Nowak

Linux Polecenia. Problem nadpisywania plików. Zmienna noclobber i noglob. Filtry i metaznaki. Problem nadpisywania plików. Opracował: Andrzej Nowak Linux Polecenia Opracował: Andrzej Nowak Problem nadpisywania plików. Zmienna noclobber i noglob. Filtry i metaznaki. Utwórz katalog lab_5 i przejdź do niego. $ mkdir lab_5 ; cd lab_5 Problem nadpisywania

Bardziej szczegółowo

Serwer SAMBA UDOSTĘPNIANIE UDZIAŁÓW SIECIOWYCH PIOTR KANIA

Serwer SAMBA UDOSTĘPNIANIE UDZIAŁÓW SIECIOWYCH PIOTR KANIA 2015 Serwer SAMBA UDOSTĘPNIANIE UDZIAŁÓW SIECIOWYCH PIOTR KANIA Spis treści. Spis treści. 1 Wprowadzenie. 2 Instalacja / deinstalacja serwera Samby w OpenSuse. 2 Usługi Samby / porty nasłuchu. 2 Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do SAS. Wprowadzenie. Historia SAS. Struktura SAS 8. Interfejs: SAS Explorer. Interfejs. Część I: Łagodny wstęp do SAS Rafał Latkowski

Wprowadzenie do SAS. Wprowadzenie. Historia SAS. Struktura SAS 8. Interfejs: SAS Explorer. Interfejs. Część I: Łagodny wstęp do SAS Rafał Latkowski Wprowadzenie do SAS Część I: Łagodny wstęp do SAS Rafał Latkowski Wprowadzenie 2 Historia SAS Struktura SAS 8 1976 BASE SAS 1980 SAS/GRAPH & SAS/ETS 1985 SAS/IML, BASE SAS for PC Raportowanie i grafika

Bardziej szczegółowo

Pierwsze spotkanie kóªka linuksowego

Pierwsze spotkanie kóªka linuksowego XIV Liceum Ogólnoksztaªc ce im. Stanisªawa Staszica w Warszawie 5 marca 2015 3 sªowa o mnie absolwent 3 sªowa o mnie absolwent administrator 3 sªowa o mnie absolwent administrator student Kontakt, materiaªy

Bardziej szczegółowo

IBM SPSS Statistics Wersja 22. Linux - Instrukcja instalacji (licencja autoryzowanego użytkownika)

IBM SPSS Statistics Wersja 22. Linux - Instrukcja instalacji (licencja autoryzowanego użytkownika) IBM SPSS Statistics Wersja 22 Linux - Instrukcja instalacji (licencja autoryzowanego użytkownika) Spis treści Instrukcja instalacji.......... 1 Wymagania systemowe........... 1 Kod autoryzacji.............

Bardziej szczegółowo

Data wydania: 2013-06-12. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

Data wydania: 2013-06-12. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Wersja 1.0 Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Tytuł dokumentu: Dokumentacja dla administratora strony

Bardziej szczegółowo

Polecenia wewnętrzne:

Polecenia wewnętrzne: Polecenia wewnętrzne DOS-u znajdują się w pamięci operacyjnej komputera, realizowane przez procesor poleceń COMMANDCOM Polecenia zewnętrzne DOS-u są to pliki ściągane do pamięci operacyjnej każdorazowo

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1.1. Korzystając z internetu dowiedz się, czym jest system uniksopodobny (*NIX) oraz jak rozwijały się systemy z tej rodziny.

Ćwiczenie 1.1. Korzystając z internetu dowiedz się, czym jest system uniksopodobny (*NIX) oraz jak rozwijały się systemy z tej rodziny. Ćwiczenia 1 1.1 Sesja powłoki Zanim możliwe będzie korzystanie z systemu, należy rozpocząć sesję powłoki, identyfikując się jako uprawniony użytkownik. Powłoka to program, który pośredniczy między użytkownikiem

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do użytkowania infrastruktury PL Grid. Bartosz Bosak Piotr Kopta Tomasz Piontek

Wprowadzenie do użytkowania infrastruktury PL Grid. Bartosz Bosak Piotr Kopta Tomasz Piontek Wprowadzenie do użytkowania infrastruktury PL Grid Bartosz Bosak Piotr Kopta Tomasz Piontek Agenda WSTĘP (PL-GRID) Konsorcjum PL-Grid Centrum Informatyczne Trójmiejskiej Akademickiej Sieci Komputerowej

Bardziej szczegółowo

Technologia informacyjna. Laboratorium nr 1.

Technologia informacyjna. Laboratorium nr 1. Technologia informacyjna. Laboratorium nr 1. mgr inż. Sławomir Kopko Podstawowe działania na plikach i wybranych aplikacjach. Wyszukiwanie plików i folderów. Okna wyszukiwania w MS Windows XP. W większości

Bardziej szczegółowo

S P I S T R E Ś C I. Instrukcja obsługi

S P I S T R E Ś C I. Instrukcja obsługi S P I S T R E Ś C I Instrukcja obsługi 1. Podstawowe informacje o programie.................................................................................... 2 2. Instalacja programu.....................................................................................................

Bardziej szczegółowo

Język JAVA podstawy. wykład 1, część 2. Jacek Rumiński. Politechnika Gdańska, Inżynieria Biomedyczna

Język JAVA podstawy. wykład 1, część 2. Jacek Rumiński. Politechnika Gdańska, Inżynieria Biomedyczna Język JAVA podstawy wykład 1, część 2 1 Język JAVA podstawy Plan wykładu: 1. Krótka historia Javy 2. Jak przygotować sobie środowisko programistyczne 3. Opis środowiska JDK 4. Tworzenie programu krok po

Bardziej szczegółowo

Dodatki. Dodatek A Octave. Język maszyn

Dodatki. Dodatek A Octave. Język maszyn Dodatki Dodatek A Octave Przykłady programów zostały opracowane w środowisku programistycznym Octave 3.6.2 z interfejsem graficznym GNU Octave 1.5.4. Octave jest darmowym środowiskiem programistycznym

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 0: System Linux, edytor vim i kompilator gcc. dr inż. Arkadiusz Chrobot dr inż. Grzegorz Łukawski

Laboratorium 0: System Linux, edytor vim i kompilator gcc. dr inż. Arkadiusz Chrobot dr inż. Grzegorz Łukawski Laboratorium 0: System Linux, edytor vim i kompilator gcc dr inż. Arkadiusz Chrobot dr inż. Grzegorz Łukawski 24 lutego 2015 1. Wprowadzenie W tej instrukcji został zawarty opis środowiska, które będzie

Bardziej szczegółowo

Warstwy systemu Windows 2000

Warstwy systemu Windows 2000 Warstwy systemu Windows 2000 Tryb użytkownika (User Mode) Tryb jądra (Kernel Mode) Tryb użytkownika (User Mode) Zarządzanie pamięcią wirtualną Cechy charakterystyczne systemu Windows XP: system bardzo

Bardziej szczegółowo

Skryptologia i systemy kolejkowe

Skryptologia i systemy kolejkowe Skryptologia i systemy kolejkowe Franek Rakowski, Maria Fronczak, Maciek Cytowski 3 czerwiec 2005 p.1/70 Program 1. Wstęp do skryptologii 2. Powłoka tcsh 3. Powłoka bash 4. Program awk 5. Program sed 6.

Bardziej szczegółowo

GRMS System Zarządzania Zadaniami Interfejs użytkownika systemu GRMS wprowadzenie. Bogdan Ludwiczak bogdanl@man.poznan.pl

GRMS System Zarządzania Zadaniami Interfejs użytkownika systemu GRMS wprowadzenie. Bogdan Ludwiczak bogdanl@man.poznan.pl GRMS System Zarządzania Zadaniami Interfejs użytkownika systemu GRMS wprowadzenie Bogdan Ludwiczak bogdanl@man.poznan.pl GRMS co to jest / do czego to służy? GRMS jest systemem szeregowania zadań dla dużych,

Bardziej szczegółowo

1. Moduł Print Master

1. Moduł Print Master 1. Moduł Print Master 1.1. Wprowadzenie Print Master (PM) to moduł, którego główną funkcją jest autoryzacja wydruków wykonywanych przez użytkownika w systemie Windows. Autoryzacja obejmuje wydruki wykonywane

Bardziej szczegółowo

Usługi sieciowe systemu Linux

Usługi sieciowe systemu Linux Usługi sieciowe systemu Linux 1. Serwer WWW Najpopularniejszym serwerem WWW jest Apache, dostępny dla wielu platform i rozprowadzany w pakietach httpd. Serwer Apache bardzo często jest wykorzystywany do

Bardziej szczegółowo

Pliki. Operacje na plikach w Pascalu

Pliki. Operacje na plikach w Pascalu Pliki. Operacje na plikach w Pascalu ścieżka zapisu, pliki elementowe, tekstowe, operacja plikowa, etapy, assign, zmienna plikowa, skojarzenie, tryby otwarcia, reset, rewrite, append, read, write, buforowanie

Bardziej szczegółowo

Lekcja 10. Uprawnienia. Dołączanie plików przy pomocy funkcji include() Sprawdzanie, czy plik istnieje przy pmocy funkcji file_exists()

Lekcja 10. Uprawnienia. Dołączanie plików przy pomocy funkcji include() Sprawdzanie, czy plik istnieje przy pmocy funkcji file_exists() Paweł Gmys PHP strona 1 Lekcja 10 Uprawnienia Aby skrypt PHP mógł odwołać się do pliku, musi mieć odpowiednie uprawnienia. Szczegóły są zależne od serwera. Najczęściej chyba skrypt ma uprawnienia takie,

Bardziej szczegółowo

Bazy Danych i Usługi Sieciowe

Bazy Danych i Usługi Sieciowe Bazy Danych i Usługi Sieciowe Ćwiczenia XI Paweł Daniluk Wydział Fizyki Jesień 2011 P. Daniluk (Wydział Fizyki) BDiUS ćw. XI Jesień 2011 1 / 18 Strona wykładu http://bioexploratorium.pl/wiki/ Bazy_Danych_i_Usługi_Sieciowe_-_2011z

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami informatycznymi

Zarządzanie projektami informatycznymi Zarządzanie projektami informatycznymi Tworzenie repozytorium Repozytorium w programie git możemy stworzyć na dwa sposoby: git init albo git clone. git init git init inicjalizuje katalog jako repozytorium

Bardziej szczegółowo

INTERNETOWE BAZY DANYCH materiały pomocnicze - wykład VII

INTERNETOWE BAZY DANYCH materiały pomocnicze - wykład VII Wrocław 2006 INTERNETOWE BAZY DANYCH materiały pomocnicze - wykład VII Paweł Skrobanek C-3, pok. 323 e-mail: pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl INTERNETOWE BAZY DANYCH PLAN NA DZIŚ : Cookies Sesje Inne możliwości

Bardziej szczegółowo

VinCent Administrator

VinCent Administrator VinCent Administrator Moduł Zarządzania podatnikami Krótka instrukcja obsługi ver. 1.01 Zielona Góra, grudzień 2005 1. Przeznaczenie programu Program VinCent Administrator przeznaczony jest dla administratorów

Bardziej szczegółowo

SAP BASIS Architektura systemu klient Server

SAP BASIS Architektura systemu klient Server SAP BASIS Architektura systemu klient Server Platformy systemowe: Microsoft Windows Server, UNIX, Linux Platformy bazodanowe: Microsoft SQL Server, Oracle, IBM DB2 System SAP WSB: System operacyjny: Windows

Bardziej szczegółowo

S P I S POLECEŃ LINUXA

S P I S POLECEŃ LINUXA S P I S POLECEŃ LINUXA Polecenia d l a katalogów Wyświetlanie zawartości katalogów ls ls [opcje][katalog][plik] -a (all) listuje również pliki ukryte zaczynające się znakiem».«-b wyświetla znaki niedrukowalne

Bardziej szczegółowo

Windows XP Wiersz polecenia

Windows XP Wiersz polecenia Windows XP Wiersz polecenia, opracował Jan Biernat 1 z 7 Windows XP Wiersz polecenia DOS (ang. Disk Operating System) pierwszy przenośny (dyskowy) system operacyjny komputerów PC i mikrokomputerów lat

Bardziej szczegółowo

Archiwizacja baz MSSQL /BKP_SQL/ opis oprogramowania

Archiwizacja baz MSSQL /BKP_SQL/ opis oprogramowania Archiwizacja baz MSSQL /BKP_SQL/ opis oprogramowania Kraków 2010 Przeznaczenie programu. Program BKP_SQL powstał z myślą ułatwienia procesy archiwizacji baz danych MSSQL. Program umożliwia seryjne wykonanie

Bardziej szczegółowo