Agresja i brak akceptacji w grupie rówieśników. Jak rozpoznawać i przeciwdziałać sytuacjom konfliktowym wśród uczniów > TWARZĄ W TWARZ. uczniowskiemu?

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Agresja i brak akceptacji w grupie rówieśników. Jak rozpoznawać i przeciwdziałać sytuacjom konfliktowym wśród uczniów > TWARZĄ W TWARZ. uczniowskiemu?"

Transkrypt

1 nr 04/2008 grudzień 2008 Wydarzenie oświatowe roku 2009 str. 48 Moje dziecko nie jest idealne str. 33 Patryk kontra nauczyciele Szkolne prowokacje str. 19 Jak rozpoznawać i przeciwdziałać sytuacjom konfliktowym wśród uczniów Agresja i brak akceptacji w grupie rówieśników > Pracownia pedagogiczna > Jak przeciwdziałać mobbingowi uczniowskiemu? > Jak być skutecznym i zadowolonym nauczycielem? > TWARZĄ W TWARZ > Wywiad z sędzią Anną Marią Wesołowską na temat działań podejmowanych w ramach profilaktyki przemocy i agresji wśród nieletnich

2

3 OD redakcji Pedagogiczne Święta Boże Narodzenie to święta bardzo pedagogiczne, śmiało można powiedzieć, że skierowane do ludzi zajmujących się wychowaniem. W czasie świąt wszyscy idziemy do żłóbka betlejemskiego, w którym narodził się Jezus. Potem udajemy się do domu nazaretańskiego, w którym Jezus się wychowywał. Pozostajemy tam z Nim do momentu gdy jako dorosły, trzydziestoletni mężczyzna rozpoczyna swoją publiczną działalność. Widzimy, jak w zwykłej rodzinie Jezus Bóg człowiek wzrasta w mądrości i łasce u Boga i u ludzi. Atmosfera świąt Bożego Narodzenia to atmosfera miłości i pokoju. Życzę szkołom a więc nauczycielom, wychowawcom i uczniom wielkiego spokoju; spokoju, który pomoże uczyć, wychowywać oraz tę naukę i wychowanie pobierać, aby można było realizować programy fot. M. Ambroziewicz dydaktyczne, wychowawcze, osiągać zamierzone cele. Życzę spokoju i rozwagi w tym wszystkim, co się nazywa odpowiedzialnością za oświatę w Polsce, oświatę, która ze swej natury nie znosi nagłych zmian, zrywów, szarpnięć i niepewności, ponieważ to wszystko źle odbija się na wychowaniu młodego pokolenia. Życzę, aby wszystko to, co jest do poprawienia i dokończenia w reformie oświaty, szczególnie w początkowym etapie edukacji, jak również na poziomie ponadgimnazjalnym, odbyło się spokojnie, z wielkim namysłem i przede wszystkim bez straszenia zmianami nauczycieli i uczniów.przy tej okazji dziękuję wszystkim tym, którzy szkołę tworzą: dyrektorom szkół, nauczycielom, wychowawcom, pracownikom nadzoru pedagogicznego, pracownikom administracyjnym, a także rodzicom dzieci i młodzieży za to, że potrafią i chcą wygrywać tę wielką konkurencję, jaką w procesie wychowania i kształtowania młodego pokolenia toczą z falą nowoczesnych mediów, nierzadko będących dziś antywychowawcami. Wiem, że mamy dzisiaj wyjątkowo dobrą młodzież. Większość, bo aż 90%, chce zdawać maturę, a połowa idzie na studia. Takiej młodzieży nie mieliśmy nigdy!niech Jezus Chrystus, który rodząc się w Betlejem, będąc dzieckiem, młodzieńcem, prawdziwie stał się człowiekiem, błogosławi wszystkim! Niech Maryja Matka Jezusa i św. Józef Jego opiekun wspierają nasze rodziny i szkoły. Niech uczą nas, jak dbać o rozwój i wychowanie, aby nasze dzieci i młodzież wzrastały w mądrości i łasce u Boga i u ludzi! Na prawdziwe spotkanie z rodzącym się Jezusem z serca błogosławię szczęść Boże! Metropolita Warszawski Arcybiskup Kazimierz Nycz Drodzy Czytelnicy! Agresja w szkole to główny temat bieżącego numer Głosu Pedagogicznego. Problem nie całkowicie nowy Raport NIK już w roku 2000 potwierdzał bowiem stosunkowo dużą skalę tego zjawiska. Agresja była wśród dzieci obecna zawsze, lecz to, co stanowi nowy wymiar tego zjawiska, to rozpowszechnienie i natężenie takich zachowań oraz nasza dorosłych bezsilność. Dlaczego tak się dzieje? Jedni boją się uczniowskiej reakcji, nieraz przecież słyszeli o agresji stosowanej wobec ich koleżanek i kolegów po fachu. Drudzy mniej czy bardziej świadomie sami zachowują się agresywnie, widząc w tym jedyną metodę dyscyplinowania uczniów. Szkoła w sposób naturalny, ze względu na swoją instytucjonalność, jest środowiskiem sprzyjającym agresji poprzez: często pozorowaną podmiotowość ucznia, nie zawsze właściwy sposób oceniania jego zachowania i wiedzy, nauczanie skoncentrowane na realizacji materiału programowego, nieprawidłowe relacje między nauczycielami i uczniami oraz samymi uczniami. Na ten temat uczniowie wypowiadają się niechętnie, a jeśli już, to tylko w sondażach anonimowych. Podobnie jest z nauczycielami, którzy boją się, iż ujawniona w ich placówce agresja będzie dla nich antyreklamą. Wszyscy jednak narzekają na trudną i agresywną młodzież, oczekując, że ktoś lub coś po prostu ją zmieni. Jestem pewna, że wśród nauczycieli są i tacy, którym problem agresji w szkole nie jest obojętny. Nie chcą walczyć z agresją, tylko jej przeciwdziałać, umiejętnie rozpoznawać przyczyny tego typu zachowań oraz wspierać uczniów w uwalnianiu się od nich. Wiedzą, że muszą przyjrzeć się także własnej postawie, każdej relacji z uczniem i reakcjom na jego zachowanie. Taki wgląd w siebie jest podstawą pracy wychowawczej. Trzymam kciuki za Państwa sukces. Redaktor Prowadzący Małgorzata Łoskot głos pedagogiczny

4 SPIS TREŚCI SPIS treści GRUDZIEŃ 2008 TEMAT MIESIĄCA 3 Agresja i brak akceptacji w grupie rówieśników TWARZĄ W TWARZ 7 Uczeń na ławie oskarżonych Wywiad z sędzią Anną Marią Wesołowską 45 Akt agresji... Postawa nauczyciela na tle klasy, relacje agresor ofiara PRACA Z TRUDNYM UCZNIEM 19 Patryk kontra nauczyciele PRACOWNIA PEDAGOGICZNA str. 10 PRACOWNIA PEDAGOGICZNA 10 Mobbing w sieci O nowoczesnych narzędziach i źródłach agresji 13 Bezpieczeństwo w szkołach w świetle raportu NIK 15 Jak przeciwdziałać mobbingowi uczniowskiemu? Program wychowawczo-interwencyjny Nie winić 29 Eurosieroctwo Przyczyna zaburzonego zachowania dzieci i młodzieży 33 Moje dziecko nie jest idealne Budujemy wspólny front szkoła rodzice 36 Jak być skutecznym i zadowolonym nauczycielem? O technikach poznawczych i behawioralnych, które mogą być przydatne do pracy z agresywnym uczniem* NARZĘDZIOWNIA 21 Scenariusz lekcji wychowawczej 23 Ankieta dla ucznia 25 Lista kontrolna pedagoga 27 Notatka służbowa FELIETON 32 Wypędzanie diabła CHARAKTERY 42 Prędzej bym małpy nauczył! Część II Z WIZYTĄ W Gimnazjum w Ostrówku IDZIE NOWE 48 Wydarzenie oświatowe roku 2009 WYDARZENIE OŚWIATOWE ROKU 2009 str. 48 Z wizytą w... str. 44 Wydawca Wydawnictwo FORUM Sp. z o.o. ul. Polska 13, Poznań Redakcja Wydawnictwo FORUM Sp. z o.o. ul. Polska 13, Poznań DYREKTOR WYDAWNICZY Magdalena Balanicka Redaktor Prowadzący Małgorzata Łoskot Redaktor Naczelny Natalia Wojciechowska Sekretarz Redakcji Katarzyna Grunt Redaktor Techniczny Aleksandra Jaworska Koordynator Wydawniczy Dagmara Radomirska Reklama Anna Baranowska, tel: (061) Obsługa klienta i prenumerata Infolinia: , (061) korekta Studio redakcji i korekty LIGATURA Projekt, DTP OPEN ZONE art & design Druk Drukarnia Interak Sp. z o.o. NAKŁAD 4000 egzemplarzy Serwis zdjęciowy Dreamstime głos pedagogiczny grudzień 2008

5 TEMAT MIESIĄCA Agresja i brak akceptacji w grupie rówieśników Jak rozpoznawać i przeciwdziałać sytuacjom konfliktowym wśród uczniów Brak akceptacji w domu rodzinnym, szkole czy pracy to poważny problem wywołujący frustracje i konflikty, zaburzający relacje międzyludzkie, szczególnie gdy dotyczy dzieci i młodzieży szkolnej. Nie znam człowieka, któremu nie zależy na byciu akceptowanym. Taką potrzebę ma każde dziecko, każdy uczeń, rodzic i nauczyciel. Akceptacja otoczenia potrzebna jest człowiekowi jak powietrze stanowi bazę prawidłowego rozwoju jednostki, jej społecznego funkcjonowania. Dzieci, które przekraczają bramę szkoły, są ufne, wrażliwe, pełne dobrych chęci i możliwości. Od tego, jak ułożą się ich wzajemne relacje z rówieśnikami i nauczycielami, zależy całe ich życie. Dzieci potrzebują i nawiązują nowe znajomości, przede wszystkim na terenie szkoły. To tu powstają przyjaźnie, pierwsze związki miłosne, formują się grupy towarzyskie. Tutaj też coraz większą głos pedagogiczny

6 TEMAT MIESIĄCA wartość ma dla nich opinia kolegi lub koleżanki, a nie rodzica czy nauczyciela. Grupa rówieśnicza staje się stopniowo substytutem rodziny spełnia jej funkcje, dając dziecku poczucie przynależności i bezpieczeństwa. Jednak nie zawsze jest tak wspaniale. W grupach rówieśniczych dochodzi niestety do ostrych antagonizmów, przybierających formę zachowań aroganckich, ignoranckich, agresywnych. W każdej szkole są dzieci odrzucane przez rówieśników, nieakceptowane z przeróżnych powodów: bo są grube lub chude jak patyk, bo zamyka się błędne koło, narastają konflikty i trudności. Nauczyciel jako wzór zachowań Ogromną rolę w procesie kształtowania stosunków interpersonalnych wśród uczniów ma do spełnienia nauczyciel. Jest on osobą znaczącą, stąd też staje się często wzorem, czyli modelem postaw, wywołując świadome lub nieświadome skutki. To przecież nauczyciel w szkole reaguje na określone zachowania uczniów, stosuje kary lub nagrody jako system fazie na dalszym utrzymywaniu poczucia bezpieczeństwa i stwarzaniu okazji do budowania więzi między uczniami. Ważne jest, aby nauczyciel sam nie przypisywał uczniom określonych ról. 3. Ustalenie wartości i norm. W tej fazie uczniowie ustalają, co w ich klasie będzie ważne, jakie działania, zachowania będą uchodziły za dobre, a jakie za złe. Ta faza jest niezwykle ważna dla atmosfery w klasie. Nauczyciel ma znaczący wpływ na formowanie się tych zasad i ich precyzyjne określenie. Nauczyciel jest osobą znaczącą, stąd też staje się często wzorem, czyli modelem postaw, wywołując świadome lub nieświadome skutki. mają same piątki lub źle się uczą, bo nadopiekuńcza mama przynosi im do szkoły drugie śniadanie, bo nie mają modnych ciuchów i komputera, są niegrzeczne, wulgarne, agresywne albo ciapowate, nieśmiałe i zagubione. Co ich zatem łączy? Na pewno zaburzone, nieadekwatne, często automatyczne, sztywne zachowania, najczęściej w relacjach: ja i rówieśnicy, ja i dorośli, ja i szkoła, ja w stosunku do samego siebie niepozwalające budować satysfakcjonujących dla obu stron relacji z otoczeniem. Ci uczniowie nie wyciągają wniosków z nieudanych relacji koleżeńskich, nie zdobywają umiejętności budujących więzi i ciągle narażają się na negatywne reakcje środowiska. Przez to przeżywają stres, czują się źle, mają poczucie winy i świadomość bycia nieakceptowanym. To z kolei wyzwala w nich agresję, powodującą kolejną falę krytyki i negatywne konsekwencje społeczne. Tak wzmocnień negatywnych bądź pozytywnych, boryka się z klasowymi konfliktami, interweniuje, a kiedy trzeba udziela wsparcia. Psychologowie holenderscy z Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Amsterdamie są zdania, że nauczyciel ma także ogromny wpływ na zjawisko agresji i przemocy w klasie szkolnej. Zajmując się badaniem rozwoju grupy, jaką jest klasa, oraz roli, jaką może spełnić nauczyciel w zapobieganiu konfliktom i agresywnym zachowaniom dzieci, wyróżnili następujące etapy: 1. Rozpoznanie: kim jesteśmy, czego możemy od siebie oczekiwać, jak będziemy się do siebie odnosić. Rola nauczyciela polega tu na stworzeniu atmosfery, w której uczniowie będą mogli się poznawać i przedstawić swoje oczekiwania. 2. Regulowanie wpływów każdego ucznia, czyli tworzenie ról i relacji. Rola nauczyciela polega w tej Obserwacja uczniów Czy to wystarczy? Na początek tak, ale pamiętajmy, że klasa szkolna to żywy organizm, który podlega ciągłym zmianom. Dlatego należy wnikliwie obserwować uczniów razem i każdego z osobna, wciąż poznawać powiązania poszczególnych dzieci z resztą grupy, określać ich status. Warto przy tym korzystać z badań socjometrycznych, pamiętając, że wyniki nie dają jednoznacznego, kompleksowego obrazu struktury klasy. Odpowiednie ich wykorzystanie może jednak złagodzić przyszłe konflikty, np. łącząc w grupy uczniów, którzy się nawzajem wybierają, natomiast osoby izolowane dołączając np. do grupy uczniów bardziej aktywnych. D. Ekiert-Grabowska wyróżniła kilka kategorii dzieci funkcjonujących w klasie. Dzieci akceptowane cieszą się uznaniem. W stosunku do nich występują silne postawy pozytywne. Dzieci akceptowane mają największe możliwości zaspokajania potrzeb psychicznych w grupie, mają największą szansę prawidłowego rozwoju społecznego. Dzieci te są atrakcyjnymi partnerami w różnorodnych interakcjach na terenie szkoły, znajdują się w centrum życia klasy, nie powodują konfliktów, a zdarza się, że łagodzą spory głos pedagogiczny grudzień 2008

7 TEMAT MIESIĄCA reklama Ważne jest, by nauczyciel pomógł uczniom w przezwyciężaniu i rozwiązywaniu konfliktów, stwarzał okazje do nabywania umiejętności prawidłowego reagowania w sytuacjach trudnych i spornych bez agresji, za to z poszanowaniem praw własnych i cudzych. między pozostałymi uczniami. Z kolei dzieci przeciętnie akceptowane to dzieci raczej lubiane, ale nie zajmują ważnych miejsc w strukturze grupy. Przebywanie w grupie nie dostarcza im zbyt wielu bodźców pozytywnych, ale też nie jest źródłem silnych bodźców negatywnych. Dzieci o statusie niezrównoważonym to osoby, do których część uczniów ma stosunek pozytywny, lubi je i akceptuje, a część przeciwnie. Tacy uczniowie są jakby jednocześnie akceptowani i odrzucani. Dzieci izolowane funkcjonują na marginesie życia klasy. Nie podejmują działań na rzecz grupy, często są określane jako bierne społecznie. Nie są pożądanymi partnerami interakcji, nie są specjalnie lubiane ani nielubiane po prostu nie liczą się w grupie. Dzieci odrzucane są natomiast przedmiotem jawnie deklarowanej niechęci grupy. Nie znajdują w ramach klasy szkolnej warunków do zaspokojenia ważnych potrzeb. Klasa ich nie lubi i nie uznaje. Mają bardzo niewielki wpływ na to, co się w klasie dzieje. Dzieci o statusie niezrównoważonym oraz dzieci izolowane i jawnie odrzucane stanowią potencjalne źródło konfliktów w grupie. Specjaliści twierdzą, że mogą one stać się zarówno ofiarami, jak i sprawcami agresji w szkole. Dlatego właśnie im należy poświęcić sporo nauczycielskiej uwagi. Konfliktów występujących w grupach dziecięco-młodzieżowych nie da się uniknąć. Ważne jest, by nauczyciel pomógł uczniom w ich przezwyciężaniu i rozwiązywaniu, stwarzał okazje do nabywania umiejętności prawidłowego reagowania w sytuacjach trudnych i spornych bez agresji, za to z poszanowaniem praw własnych i cudzych. Warto sprawić, by dzieci od najmłodszych lat uczyły się mechanizmów, które tymi zjawiskami rządzą. Polecam nauczycielom program Gdańskiego Wydawnictwa Psychologicznego Bezpieczne dziecko autorstwa Elżbiety Zubrzyckiej, którego naczelną zasadą jest NAJPIERW NAUCZYĆ, POTEM WYMAGAĆ. Seria książeczek adresowanych do uczniów szkół podstawowych pomoże przeprowadzić ciekawe zajęcia, m.in. z podstaw komunikacji, rozpoznawania swoich emocji, radzenia sobie ze złością. Co robić, gdy konflikt między uczniami zaistniał? Należy dokładnie rozpoznać sprawę. Gdy nauczyciel nie wie, co się dzieje w klasie, a tylko ma poczucie, że dzieje się coś złego, nie powinien przystępować do zażegnania konfliktu. Fałszywa diagnoza, nieskuteczne działanie mogą dodatkowo przysporzyć uczniom wielu szkód natury psychologicznej i moralnej. Jeśli głos pedagogiczny

8 TEMAT MIESIĄCA by przeciwdziałać konfliktom, A należy wspólnie z uczniami przestrzegać następujących zasad: mów otwarcie o tym, co czujesz i czego chcesz; bierz odpowiedzialność za powstały konflikt, czyli zastanów się, jaki jest w nim twój udział, czy zależy ci na jego rozwiązaniu i co chcesz w tym celu zrobić; zaczynając rozmowę na temat zaistniałego konfliktu, nie mów o kimś: Uważam, że ty, ale skoncentruj się na własnych uczuciach: Ja czuję się..., kiedy ty... ; nie zadawaj retorycznych pytań w rodzaju: Jak mogłeś to zrobić?, zastąp je stwierdzeniem: Jest tak i tak, musimy to rozwiązać czyli myśl konstruktywnie, zamiast wyładowywać własną złość; wspólnie poszukać dróg rozwiązania konfliktu, aż do całkowitego wyeliminowania go. Nauczyciel powinien sam prezentować twórcze nastawienia do zaistniałej sytuacji. Polega ono na wykorzystaniu konfliktu do wspólnej analizy zachowań i postaw, dzięki której uczniowie mogą lepiej poznać i zrozumieć samych siebie i innych ludzi, a także rozwinąć swe umiejętności psychologiczne. Takie działania powinny w efekcie przyczynić się do rozwoju u uczniów postaw społecznych. Małgorzata Łoskot słuchaj uważnie drugiej strony; niczego nie ukrywaj, mów o wszystkim, co ci przeszkadza; bądź przygotowany, że inni nie zgodzą się z twoim stanowiskiem, co nie znaczy, że są ludźmi, z którymi nie można dojść do porozumienia; staraj się zachować spokój jeżeli czujesz, że wybuchniesz złością, oddychaj głęboko przeponą; bądź przygotowany do negocjacji: Jeśli ty zrobisz to, ja ze swojej strony postaram się o tamto mogę zgodzić się na kompromis w tej sprawie, ale w tamtej nie. Jak rozumiem, nie chcesz mi pomóc w sposób, który uważam za najlepszy, czy wobec tego proponujesz mi inne rozwiązanie tego konfliktu? (H. Hamer) Bibliografia: 1. D. Ekiert-Grabowska, Dzieci nieakceptowane w klasie szkolnej, WSiP, Warszawa 1982.H. Hamer, Klucz do efektywności nauczania. Poradnik dla nauczycieli, Wydawnictwo Veda, Warszawa G. Tibo-Zaü, Dziewczynka, która przestała się uśmiechać, GWP, Gdańsk E. Zubrzycka, seria Myślenie i komunikacja jak rozwiązywać konflikty (m.in. Jak pomyślę, tak zrobię; Po co się złościć?; Powiedz, jak!), Gdańsk. wcześniej były prowadzone rozmowy orientacyjne, trzeba zacząć od zgromadzenia informacji i opinii od wszystkich uczniów w klasie. Nauczyciel musi również zadbać o stworzenie atmosfery bezpieczeństwa, zaufania i otwartego komunikowania się, w której każdy uczeń ma prawo mówić o konflikcie oraz wszyscy mają prawo ustosunkować się do zaistniałej sytuacji. Tą drogą wszyscy zainteresowani określają z czasem, na czym tak naprawdę polega dany konflikt, jaki mają wspólny interes w jego rozwiązaniu oraz jakie konsekwencje przyniesie rozwiązanie konfliktu, a jakie brak rozwiązania. Jeżeli konflikt ma charakter osobisty, należy stworzyć warunki do otwartej, pełnej i bezpośredniej wymiany informacji i odczuć między stronami. Uczniom źle do siebie nastawionym i pełnym furii trudno jest, nie obrażając się i nie ubliżając sobie, porozumiewać się konstruktywnie. Wobec tego najpierw należy stworzyć okazję do rozładowania złości, a następnie W styczniowym wydaniu: Założenia reformy oświatowej co czeka dyrektora szkoły i nauczycieli w zakresie pracy wychowawczej od stycznia 2009 roku. głos pedagogiczny grudzień 2008

9 twarzą w twarz >> Uczeń na ławie oskarżonych Wywiad z sędzią Anną Marią Wesołowską na temat działań podejmowanych w ramach profilaktyki przemocy i agresji wśród nieletnich Głos Pedagogiczny: Coraz więcej młodych osób zasiada na ławach oskarżonych. Czy przyczyną tego jest złe wychowanie, brak zrozumienia ze strony rodziców i szkoły, wpływ mediów? Anna Maria Wesołowska: Z mojego doświadczenia wynika, że każdy z tych czynników ma znaczenie. W początkowym okresie życia najważniejsza jest rodzina, wartości przez nią przekazane. Jeżeli zabrakło tego fundamentu, potem trudno to nadrobić. Szkoła oprócz funkcji edukacyjnej może i powinna pełnić również funkcję wspomagającą rodziców w wychowaniu ich dzieci. To oczywiście nie jest łatwe, ale konieczne. Tymczasem sama szkoła często reaguje w nieodpowiedni sposób na agresywne zachowania młodych, tylko ich karząc. A im właśnie szczególnie potrzeba zainteresowania, troski, zrozumienia; często są to ludzie z trudnych rodzin. Trzeba starać się do nich dotrzeć i im pomóc. Inaczej ostatecznie obrócą się oni przeciwko światu. Jeśli chodzi o trzeci czynnik media, to tak jak wiele narzędzi, mogą one być wykorzystywane zarówno w dobrym, jak i złym celu. Często, niestety, promuje się w nich przemoc i agresję. Zbyt duża z tym styczność, bez żadnego dozoru, objaśnienia, może wyrządzić wiele szkody, pozbawia młodych ludzi wrażliwości na cierpienie innych. Anna Maria Wesołowska Sędzia Sądu Okręgowego w Łodzi w IV Wydziale Karnym. Występuje w serialu fabularno-dokumentalnym Sędzia Anna Maria Wesołowska, emitowanym przez telewizję TVN. Pani najnowsza książka Bezpieczeństwo młodzieży to zbiór felietonów z opisem autentycznych spraw toczących się przed sądem. Jaki cel przyświecał tej formie publikacji? Książka ma na celu edukację prawną młodzieży i dorosłych. Stanowi kolejny, istotny element mojej pracy edukacyjnej. Poprzez felietonistyczny opis autentycznych rozpraw sądowych chciałam w prosty sposób przekazać odbiorcom, jakie kary grożą za konkretne, nawet wydawałoby się drobne przestępstwa. Książka, mam nadzieję, spełni przede wszystkim swoją funkcję profilaktyczną, zmusi do refleksji, zastanowienia. Zależy mi na tym, żeby młodzież zasiadała w ławie szkolnej, a nie na ławie oskarżonych. W swojej książce zachęca Pani nauczycieli i rodziców do podejmowania różnych aktywności przeciwdziałających m.in. zjawisku narkomanii, agresji, kradzieży wśród dzieci i młodzieży. Które z nich przynoszą najlepsze rezultaty? głos pedagogiczny

10 twarzą w twarz Te, które młodzież akceptuje. Chodzi o to, aby nie narzucać młodym swojej wizji świata, ale przede wszystkim zachęcić ich do rozmowy. Należy słuchać młodzieży, bo ona jeśli zdobędziemy jej zaufanie informuje nas o tym, co niedobrego się dzieje wokół niej i jakie są tego przyczyny. Nasze pokolenie z wieloma rzeczami nie miało styczności, dlatego należy dać młodym możliwość wypowiedzenia się. Dopiero kiedy zrozumiemy, w jakim świecie funkcjonują, możemy starać się im pomóc. W jaki sposób ciekawie i efektywnie rozmawiać z uczniami o zagrożeniach i przestępczości? Czy nie wymaga to od wychowawców odpowiedniego przygotowania, np. z zakresu znajomości prawa? Znajomość prawa oczywiście się przydaje, ale najważniejsze to słuchanie młodzieży, rozmowa z nią, żywe reagowanie na ich zdanie, autentyczne zainteresowanie. Młodzież to wyczuwa i wówczas jest skłonna do dyskusji. W jednym z wywiadów powiedziała Pani, że widok nastolatka wprowadzanego na salę rozpraw w kajdankach za posiadanie grama narkotyku to forma najtańszych i najlepszych akcji profilaktycznych. Czy młodzi ludzie rzeczywiście uczą się na błędach innych? Młodzi często myślą po fakcie. Widok rówieśnika w kajdankach pozwala uzmysłowić sobie, że skradziony koledze telefon komórkowy, posiadanie grama narkotyku to nie zabawa, za to grozi surowa kara. Młodzi powinni uczyć się tego, że każdy czyn ma swoje konsekwencje. Oczywiście bywa różnie z tym uczeniem Młodzież musi zrozumieć, że życie nie jest grą komputerową ani filmem. Po drugiej stronie przestępczego zachowania stoi zawsze osoba pokrzywdzona i odpowiedzialność, którą trzeba za swój czyn ponieść. * się na cudzych błędach. Jestem jednak przekonana, że nawet jeśli jednemu młodemu człowiekowi uczestnictwo w rozprawie pomoże, to już jest sukces. Czasem widzę, jak uczniowie ci słuchają tego, co dzieje się na sali, z wypiekami na twarzy, z niedowierzaniem, zdarzają się łzy. Po jednej z rozpraw podszedł do mnie 16-letni chłopak i powiedział: Pani Sędzio, Musimy być bardziej wrażliwi na krzywdę dziecka. Nie pozostawiać go samemu sobie nawet wówczas, gdy odmawia rozmowy na temat przykrych przeżyć, a zwłaszcza wówczas. Powodem milczenia jest najczęściej wmówione dziecku brzemię tajemnicy i winy. wszystkim pani nie pomoże, ale niektórzy zaczną się zastanawiać. I o to chodzi. Która ze spraw z udziałem nieletniego była dla Pani najtrudniejsza? Każda sprawa z udziałem nieletniego jest trudna. Oswojeni z agresją są bezkrytyczni wobec własnych zachowań. Często dopiero na sali rozpraw dociera do nich, że po drugiej stronie jest osoba, którą skrzywdzili. Wówczas żałują, ale czasu nie da się cofnąć. Zdarza się, że młodzi popełniają przestępstwo, bo już psychicznie nie wytrzymują jakiejś sytuacji. Szczególnie zapamiętałam sprawę nastolatka, który usiłował zabić własną matkę. Na rozprawie jego babcia zeznała, że matka nie broniła go przed konkubinem, który gdy chłopiec był mały wycierał jego głową podłogę. Takie sprawy długo się pamięta. Jakie uczucie towarzyszy podejmowaniu decyzji, która niejednokrotnie zmienia całe życie człowieka? Po pierwsze, ogromnej odpowiedzialności, ale również walki. Rodzi się świadomość, że nie można poprzestać tylko na wymierzaniu sprawiedliwości, że należy coś zmienić. Zawsze staram się wytłumaczyć oskarżonemu, dlaczego otrzymał taką a nie inną karę. Warto wierzyć, że każdy człowiek może się zmienić, bo inaczej sądzenie nie miałoby sensu. Podstawą spokoju sumienia po wydaniu wyroku jest własne etyczne życie, wewnętrzny spokój, poczucie, że było się na rozprawie maksymalnie bezstronnym i niezawisłym. Pracuje Pani zawodowo, nagrywa program telewizyjny, pisze felietony i publikacje. Skąd czerpie Pani siłę na udział w tylu projektach? Jak większość z nas, mam silne pragnienie zmiany świata na lepsze. Jest tak dużo do zrobienia w tej kwestii, że nie mam czasu myśleć o swoim zmęczeniu. Czasem oczywiście zdarzają się słabsze momenty. Wtedy zawsze głos pedagogiczny grudzień 2008

11 twarzą w twarz ostoją jest dla mnie dom mąż i córki. Sił dodają mi także uśmiechy ludzi na ulicy, ich życzliwość, a także zrozumienie ze strony kolegów w pracy. Jakie wskazówki do pracy wychowawczej z uczniami w nowym roku poleciłaby Pani czytelnikom Głosu Pedagogicznego? Przede wszystkim z młodzieżą należy rozmawiać i przekonać ją, że nam na niej zależy. Dziękujemy za rozmowę. *Wszystkie cytaty pochodzą z książki A. M. Wesołowskiej Poradnik prawny. Bezpieczeństwo młodzieży, Poltext, Warszawa Zachęcamy Państwa do udziału w konkursie NIE dla szkolnych przestępstw. Wystarczy z poniższych sytuacji wybrać jedną i opisać jakie działania podjęliby Państwo wobec ucznia zgodnie z ustawą o postępowaniu w sprawie nieletnich. Spośród przesłanych odpowiedzi rozlosujemy nagrody 5 książek Sędzi Anny Marii Wesołowskiej Bezpieczeństwo młodzieży z autografem autorki. Odpowiedzi prosimy przesyłać na adres do 16 stycznia 2009 r. Proponowane sytuacje: KONKURS 1. Nauczyciel otrzymał anonimową informację, że jego uczeń posiada przy sobie substancję przypominającą narkotyk i rozdaje ją kolegom z młodszych klas. 2. Uczeń zgłosił nauczycielowi kradzież telefonu. Wskazał też osobę, która miała się dopuścić kradzieży. Niezapomniana Gala Klubu Przedsiębiorczych Nauczycieli 8 listopada w wypełnionej po brzegi głównej sali Galerii Porczyńskich w Warszawie podczas uroczystej, trzeciej już gali Klubu Przedsiębiorczych Nauczycieli IMPULS, na której obecni byli m.in. nauczyciele, dyrektorzy szkół, uczniowie należący do Szkolnych Klubów Przedsiębiorczości, dyrekcja i pracownicy NBP oraz przedstawiciele instytucji i firm współpracujących z Bankiem ogłoszono wyniki wszystkich organizowanych co roku przez IMPULS konkursów. Galę otworzył Zastępca Dyrektora Dep. Komunikacji Społecznej Tadeusz Deszkiewicz oraz przedstawiciel Fundacji Młodzieżowej Przedsiębiorczości Prezes Zbigniew Modrzewski. Wręczenia nagród w najważniejszych kategoriach: Najlepszy Nauczyciel Przedsiębiorczości, Najlepsza Szkoła Przedsiębiorczości i Najlepszy Szkolny Klub Przedsiębiorczości 2008 dokonał dyrektor NBP Sławomir Skrzypek. W rolę prowadzącego imprezę wcielił się znany aktor i prezenter Maciej Orłoś. Przed ogłoszeniem ostatecznych wyników poszczególnych konkursów organizatorzy zadbali o to, by przedstawić skrót najlepszych prac w kategorii reklama telewizyjna, wyłonionych w czerwcu w konkursie na najlepszą reklamę TV i radiową Szkolnych Klubów Przedsiębiorczości. Przypomniano też pokrótce historię Klubu Impuls i jego dokonania. Potem nadeszła chwila, na którą wszyscy najbardziej czekali, czyli ogłoszenie wyników w poszczególnych kategoriach (najlepsza strona www szkolnego klubu przedsiębiorczości, najlepszy projekt własny, najlepszy nauczyciel przedsiębiorczości w województwie i w rankingu ogólnopolskim, najlepsza szkoła i klub przedsiębiorczości). Najlepszymi Nauczycielami Przedsiębiorczości 2008 zostali: Jadwiga Dworecka z Gimnazjum nr 1 im. H. Sienkiewicza w Rawiczu oraz Michał Góralczyk z Zespołu Szkół Mechanicznych im. Komisji Edukacji Narodowej w Poznaniu. Prezes NBP Sławomir Skrzypek, który wręczał im te najwyższe nagrody gratulował laureatom sukcesu i życzył dalszych osiągnięć. Reprezentowane przez zwycięskich nauczycieli szkoły i kluby zdobyły też miano najlepszych szkół i klubów przedsiębiorczości w Polsce. Galowy wieczór był ze wszech miar udany, zadowolone miny obdarowanych, pozujących do wspólnych i indywidualnych zdjęć, były tego najlepszym dowodem. Niektóre panie, które stanowiły chyba większość obecnych, ustawiały się w długiej kolejce po autograf Macieja Orłosia. No i wszyscy mówili sobie: do zobaczenia na kolejnej IV Gali w przyszłym roku. Waldemar Pławski głos pedagogiczny

12 pracownia pedagogiczna! o nowoczesnych narzędziach Mobbing w sieci i źródłach agresji Mobbing w sieci to nowe i stosunkowo słabo znane zjawisko, polegające na znęcaniu się psychicznym z użyciem tzw. nowoczesnych mediów. W tytule artykułu nawiązałam do znanej w Polsce akcji edukacyjno-profilaktycznej dotyczącej zagrożeń, jakim podlega dziecko operujące w internetowej sieci. Tymczasem w tym tekście chcę ostrzec przed nowym zjawiskiem mobbingu w sieci. Należą do nich telefony komórkowe oraz Internet, a w nim różnorodne, wirtualne miejsca spotkań i rozmów dzieci i młodzieży, takie jak czaty i kluby (np. MySpace, Facebook, Bebo, Nasza-klasa itp.) czy witryny filmowe (np. YouTube). Coraz więcej uczniów posiada w domu komputery z dostępem do Internetu, nie wspominając o komórce, z którą każdy uczeń niemal się nie rozstaje. Do typowych zachowań mobbingowych w sieci należą: zaczepki i prowokacje, oszukiwanie, doprowadzanie do konfliktu z innymi powodujące izolację od grupy, plotki i pomówienia, zawstydzanie, wyśmiewanie, upokarzanie, straszenie oraz grożenie. Komunikaty przesyła się w formie słownej (rozmowy na żywo ), pisemnej (SMS-y lub rozmowy na czatach) bądź krótkich nagrań filmowych z komórek, rozpowszechnianych potem jako filmy amatorskie na YouTube. Bardzo istotny jest wymiar czasowy tego rodzaju mobbingu; cechuje go duża częstotliwość incydentów (np. kilkanaście razy dziennie lub częściej!) oraz zwykle długi okres dręczenia (np. kilka miesięcy lub dłużej). Ofiara bombardowana jest nieustannie, tzn. zarówno w czasie trwania lekcji szkolnych, jak też przed zajęciami i po nich, a nawet późnym wieczorem lub w nocy. Uważa się, że mobbing w sieci jest najbardziej rozpowszechniony wśród dziewcząt, choć doniesienia zarówno z Polski, jak i zagranicy ujawniają znaczne rozmiary problemu także wśród chłopców. Konsekwencje sieciowego mobbingu są poważne, a w wielu przypadkach dramatyczne. Nierzadko doprowadzają do całkowitego wyniszczenia ofiary, załamania psychicznego, depresji, a nawet prób samobójczych czy samobójstw. Ofiarami mobbingu w sieci są w przeważającej większości uczniowie, ale znane są też przypadki maltretowania nauczycieli. Dla lepszego zrozumienia zjawiska szczegółowo opiszę prześladowanie rówieśnicze z użyciem nowych mediów, analizując dwa przypadki z praktyki. Przypadek Agnieszki Agnieszka, lat 12, była miłą, spokojną i raczej nieśmiałą dziewczynką, zdolną i dobrą uczennicą, która rozpoczęła gimnazjum, trafiając do żeńskiej klasy. Na pierwszy rzut oka widać było, że jest dużo mniejsza i drobniejsza od swoich koleżanek. Większość dziewcząt dobrze się już znała z poprzednich szkół (rejonizacja), ale Agnieszka, z innej części miasta, nie znała nikogo. Dziewczęta już w pierwszych tygodniach utworzyły tak zwane kliki (małe, zamknięte grupy, wrogo nastawione do innych, bacznie strzegące swych interesów, przywilejów i tajemnic), odrzucając Agnieszkę z każdej z nich. Dziewczynka była osamotniona, przerwy spędzała z dala od wszystkich, a na lekcjach nie miała z kim siedzieć. Doszło do tego, że nie wolno jej było nawet podejść do koleżanek, odezwać się albo spojrzeć w ich stronę. Każda próba kwitowana była brutalnym odepchnięciem, wyzwiskami, a nawet groźbami. Agnieszka zrozumiała, że będzie jej ciężko, ale nawet nie przeczuwała tego, co dopiero miało nastąpić zmasowanego ataku wszystkich klik, które postanowiły wykończyć, a następnie pozbyć się intruza ze swojej klasy. Dziewczyny wykradły numer komórki Agnieszki, a potem podstępnie namierzyły ją w czatach na Internecie, przyjaźnie się odzywając i prosząc o włączenie na listę rozmówców. Od tej pory zaczęło się istne piekło. Agnieszka każdego dnia, co chwilę otrzymywała obelżywe SMS-y (od rana do wieczora, a nawet nocą), a zaraz po lekcjach dziewczyny zaczepiały ją na Internecie, wydzwaniając i włączając się do jej rozmów z osobami spoza szkoły. Maltretowały ją komentarzami na temat wyglądu ( jesteś brzydka, wstrętna, kurdupel, chuda, niemodnie ubrana itp.), 10 głos pedagogiczny grudzień 2008

Zjawisko to określa się też mianem cyberprzemocy jest to przemoc z użyciem technologii informatycznych i komunikacyjnych.

Zjawisko to określa się też mianem cyberprzemocy jest to przemoc z użyciem technologii informatycznych i komunikacyjnych. Mobbing w sieci to zjawisko nowe, przybierające na sile szczególnie ostro w ostatnich latach a polega ono na znęcaniu się psychicznym z użyciem nowoczesnych mediów takich jak: telefony komórkowe oraz komputery

Bardziej szczegółowo

BIULETYN dla RODZICA

BIULETYN dla RODZICA I NR 2/2014-2015 styczeń 2015 BIULETYN dla RODZICA Drogi Rodzicu! Odkrycie faktu, że Twoje dziecko jest ofiarą przemocy ze strony kolegów w szkole jest zawsze bolesnym doświadczeniem. Możesz czuć w takiej

Bardziej szczegółowo

Szkolny kodeks postępowania wobec aktów agresji i przemocy Szkoły Podstawowej nr 29 w Lublinie Wstęp

Szkolny kodeks postępowania wobec aktów agresji i przemocy Szkoły Podstawowej nr 29 w Lublinie Wstęp Szkolny kodeks postępowania wobec aktów agresji i przemocy Szkoły Podstawowej nr 29 w Lublinie Wstęp Narastanie agresji i przemocy wśród dzieci i młodzieży jest obecnie jednym z najpoważniejszych problemów,

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ GIMNAZJUM I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. KARDYNAŁA STEFANA WYSZYŃSKIEGO W DOBRZEJEWICACH

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ GIMNAZJUM I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. KARDYNAŁA STEFANA WYSZYŃSKIEGO W DOBRZEJEWICACH ZESPOŁU SZKÓŁ GIMNAZJUM I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. KARDYNAŁA STEFANA WYSZYŃSKIEGO W DOBRZEJEWICACH NA LATA: 2015/2016, 2016/2017, 2017/2018 1. WSTĘP Szkolny Program Profilaktyki powstał w oparciu

Bardziej szczegółowo

Bezpieczna szkoła to MY - kontynuacja. Program przeciwdziałania zachowaniom. agresywnym uczniów. w Specjalnym Ośrodku. w Nowym Dworze Gdańskim

Bezpieczna szkoła to MY - kontynuacja. Program przeciwdziałania zachowaniom. agresywnym uczniów. w Specjalnym Ośrodku. w Nowym Dworze Gdańskim Bezpieczna szkoła to MY - kontynuacja Program przeciwdziałania zachowaniom agresywnym uczniów w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym w Nowym Dworze Gdańskim Nowy Dwór Gdański 2011/2012 SPIS TREŚCI 1.

Bardziej szczegółowo

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Drodzy Rodzice, Szanowni Pedagodzy, Nauczyciele oraz Wychowawcy! Pozytywny rozwój jest elementem tzw. pozytywnej profilaktyki. Idea ta nie

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa Nr 2 PROGRAM PROFILAKTYKI. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 2 im. Marii Skłodowskiej - Curie W NOWYM TOMYŚLU

Szkoła Podstawowa Nr 2 PROGRAM PROFILAKTYKI. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 2 im. Marii Skłodowskiej - Curie W NOWYM TOMYŚLU Szkoła Podstawowa Nr 2 PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 2 im. Marii Skłodowskiej - Curie W NOWYM TOMYŚLU SPIS TREŚCI 1. ZAŁOŻENIA PROGRAMOWE.. 3 2. PODSTAWA PROGRAMOWA A PROGRAM PROFILAKTYKI.3

Bardziej szczegółowo

Sposoby reagowania zamach samobójczy ucznia. mgr Krystyna Gieburowska

Sposoby reagowania zamach samobójczy ucznia. mgr Krystyna Gieburowska Sposoby reagowania zamach samobójczy ucznia mgr Krystyna Gieburowska Ogólny schemat zarządzania kryzysem w szkole: okres przed kryzysem działania uprzedzające okres kryzysu i bezpośrednio po kryzysie działania

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA Szkoła realizuje cele i zadania wychowawcze na podstawie Ustawy o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

15. Kształtowanie umiejętności rozpoznawania własnych emocji. 16. Rozpoznawanie emocji u innych ludzi.

15. Kształtowanie umiejętności rozpoznawania własnych emocji. 16. Rozpoznawanie emocji u innych ludzi. Opracowanie szkolnego programu profilaktyki wynika z: - diagnozy stanu zagrożenia uczniów zjawiskami przestępczości, agresji i narkomanii, - realizacji Programu Wychowawczego Szkoły, - zadań określonych

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI im. gen. DEZYDEREGO CHŁAPOWSKIEGO W BOJANOWIE. PODSTAWY PRAWNE SZKOLNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI Podstawę do szkolnego programu profilaktyki stanowią następujące akty prawne:

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ TECHNICZNYCH. w Częstochowie

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ TECHNICZNYCH. w Częstochowie PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ TECHNICZNYCH w Częstochowie Rok szkolny 2010/2011 Opracowanie szkolnego programu profilaktyki wynika z: - diagnozy stanu zagrożenia uczniów zjawiskami przestępczości,

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z EWALUACJI:

SPRAWOZDANIE Z EWALUACJI: SPRAWOZDANIE Z EWALUACJI: Działania szkoły na rzecz profilaktyki agresji i przemocy w Szkole Podstawowej nr 4 w Luboniu Przedmiotem ewaluacji były działania szkoły na rzecz profilaktyki agresji i przemocy

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI. Rok szkolny 2013/2014

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI. Rok szkolny 2013/2014 SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ IM. MARII SKŁODOWSKIEJ- CURIE W DZIAŁOSZYNIE Rok szkolny 2013/2014 Opracował zespół w składzie: Urszula Sielska przewodnicząca Jolanta Bednarska Anita Nożownik

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI

PROGRAM PROFILAKTYKI Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Integracyjnymi im. Mieszka I w Świnoujściu PROGRAM PROFILAKTYKI ROK SZKOLNY 2010 2015 Tworzenie programu profilaktyki, to nic innego, jak planowanie pewnego specyficznego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI AGRESJI Gimnazjum nr 24 im. Janusza Korczaka we Wrocławiu Rok szkolny 2009/2010, 2010/2011, 2011/2012

PROGRAM PROFILAKTYKI AGRESJI Gimnazjum nr 24 im. Janusza Korczaka we Wrocławiu Rok szkolny 2009/2010, 2010/2011, 2011/2012 PROGRAM PROFILAKTYKI AGRESJI Gimnazjum nr 24 im. Janusza Korczaka we Wrocławiu Rok szkolny 2009/2010, 2010/2011, 2011/2012 (załącznik do Programu Wychowawczego i Profilaktycznego Gimnazjum) Nie idź przede

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ PLASTYCZNYCH W KOLE

PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ PLASTYCZNYCH W KOLE PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ PLASTYCZNYCH W KOLE ROK SZKOLNY 2014/15 1 WSTĘP Wychowanie jest stałym procesem doskonalenia się ucznia. To on przez swoje wybory i działania rozwija się i usprawnia

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA AGRESJI I PRZEMOCY. Bezpieczna szkoła

SZKOLNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA AGRESJI I PRZEMOCY. Bezpieczna szkoła SZKOLNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA AGRESJI I PRZEMOCY na rok szkolny 2013/2014 oraz 2014/2015 Bezpieczna szkoła Szkoła Podstawowa nr 7 im. A. Mickiewicza w Świeciu Świecie, wrzesień 2013r 1 CELE PROGRAMU:

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI Szkoła Podstawowa nr 31 im. Lotników Polskich w Lublinie

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI Szkoła Podstawowa nr 31 im. Lotników Polskich w Lublinie SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI Szkoła Podstawowa nr 31 im. Lotników Polskich w Lublinie Program ten sporządzono w oparciu o: Ustawę z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ W ZRĘBICACH. w roku szkolnym 2014/2015

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ W ZRĘBICACH. w roku szkolnym 2014/2015 PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ W ZRĘBICACH w roku szkolnym 2014/2015 Celem nadrzędnym profilaktyki w naszej szkole jest zapobieganie zachowaniom ryzykownym, pomoc w radzeniu sobie z trudnościami występującymi

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI. Zespołu Szkół Zawodowych im. Stefana Bobrowskiego w Rawiczu 2011/2012

PROGRAM PROFILAKTYKI. Zespołu Szkół Zawodowych im. Stefana Bobrowskiego w Rawiczu 2011/2012 PROGRAM PROFILAKTYKI Zespołu Szkół Zawodowych im. Stefana Bobrowskiego w Rawiczu 2011/2012 1 Przedmiotem profilaktyki może być każdy problem, w odniesieniu do którego odczuwamy potrzebę uprzedzającej interwencji

Bardziej szczegółowo

Warsztaty grupowe z zakresu kluczowych umiejętności społeczno - zawodowych istotnych z punktu widzenia rynku pracy

Warsztaty grupowe z zakresu kluczowych umiejętności społeczno - zawodowych istotnych z punktu widzenia rynku pracy Warsztaty grupowe z zakresu kluczowych umiejętności społeczno - zawodowych istotnych z punktu widzenia rynku pracy II ETAP AKTYWIZACJI MATERIAŁY DLA BENEFICJENTÓW/BENEFICJENTEK CO TO SĄ EMOCJE? EMOCJE

Bardziej szczegółowo

Problemem głównym mojej pracy są przyczyny podejmowania miłości u młodzieży ponadgimnazjalnej

Problemem głównym mojej pracy są przyczyny podejmowania miłości u młodzieży ponadgimnazjalnej Zakończenie Problemem głównym mojej pracy są przyczyny podejmowania miłości u młodzieży ponadgimnazjalnej Do problemu głównego zostały sformułowane następujące problemy szczegółowe, które przedstawię poniżej.

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH

PLAN DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH PLAN DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH Działania skierowane do uczniów Obszar działań Profilaktyka agresji i przemocy fizycznej i psychicznej wśród uczniów Strategia profilaktyczna Strategie informacyjne dostarczenie

Bardziej szczegółowo

PUBLICZNEGO GIMNAZJUM IM. HELENY MNISZEK W SABNIACH. na rok szkolny 2015/2016

PUBLICZNEGO GIMNAZJUM IM. HELENY MNISZEK W SABNIACH. na rok szkolny 2015/2016 PROGRAM PROFILAKTYCZNY PUBLICZNEGO GIMNAZJUM IM. HELENY MNISZEK W SABNIACH na rok szkolny 2015/2016 Opracowała: Małgorzata Gęsina I PODSTAWA PRAWNA Program profilaktyki w Publicznym Gimnazjum w Sabniach

Bardziej szczegółowo

Przemoc i agresja rówieśnicza ( dziecko ofiara - sprawca)

Przemoc i agresja rówieśnicza ( dziecko ofiara - sprawca) Przemoc i agresja rówieśnicza ( dziecko ofiara - sprawca) Mazowiecki Kurator Oświaty Delegatura Ciechanów Zespół Szkół Ponadgmnazjalnych w Zielonej ZSP Zielona 2014 Przemoc narusza podstawowe prawo każdego

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI przy Zespole Szkół Technicznych w Skwierzynie

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI przy Zespole Szkół Technicznych w Skwierzynie ZAŁĄCZNIK NR 5, STATUT ROZDZIAŁ IV SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI przy Zespole Szkół Technicznych w Skwierzynie I. Wprowadzenie. II. Podstawa prawna. III. Cele programu. IV. Obszary działań Szkolnego Programu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 120 IM. KONSTYTUCJI 3 MAJA W ŁODZI

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 120 IM. KONSTYTUCJI 3 MAJA W ŁODZI PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 120 IM. KONSTYTUCJI 3 MAJA W ŁODZI Istnieją tylko dwie trwałe rzeczy, które mamy nadzieję dać naszym dzieciom. Jedna to korzenie, druga skrzydła. H.Carter 1 1

Bardziej szczegółowo

Wyniki ankiety przeprowadzonej wśród uczniów BEZPIECZNA SZKOŁA I JEJ OTOCZENIE

Wyniki ankiety przeprowadzonej wśród uczniów BEZPIECZNA SZKOŁA I JEJ OTOCZENIE Wyniki ankiety przeprowadzonej wśród uczniów BEZPIECZNA SZKOŁA I JEJ OTOCZENIE BEZPIECZNA SZKOŁA I JEJ OTOCZENIE Ankieta Bezpieczna szkoła i jej otoczenie skierowana została do uczniów klas pierwszych

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIE 2.5. KSZTAŁTUJE SIĘ POSTAWY UCZNIÓW

WYMAGANIE 2.5. KSZTAŁTUJE SIĘ POSTAWY UCZNIÓW WYMAGANIE 2.5. KSZTAŁTUJE SIĘ POSTAWY UCZNIÓW Zespół Szkół im. Anieli hr. Potulickiej w Wojnowie CEL EWALUACJI Czy w szkole są prowadzone i analizowane działania wychowawcze sprzyjające kształtowaniu i

Bardziej szczegółowo

Szkolny Program Profilaktyki na lata 2012/2013, 2013/2014, 2014/2015

Szkolny Program Profilaktyki na lata 2012/2013, 2013/2014, 2014/2015 Szkolny Program Profilaktyki na lata 2012/2013, 2013/2014, 2014/2015 Główny cel profilaktyki szkolnej: Wspomaganie wychowania młodzieży dbającej o swoje zdrowie, bezpieczeństwo, mającej świadomość zagrożeń

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 19 W ŚWIĘTOCHŁOWICACH

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 19 W ŚWIĘTOCHŁOWICACH SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 19 W ŚWIĘTOCHŁOWICACH Nie musimy dokonywać wielkich rzeczy, możemy poprzestać na małych uczynkach, ale spełnionych z wielką miłością. Matka Teresa z Kalkuty

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. HELENY MNISZEK W SABNIACH. na rok szkolny 2015/2016

PROGRAM PROFILAKTYCZNY PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. HELENY MNISZEK W SABNIACH. na rok szkolny 2015/2016 PROGRAM PROFILAKTYCZNY PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. HELENY MNISZEK W SABNIACH na rok szkolny 2015/2016 I PODSTAWA PRAWNA Program profilaktyki w Publicznej Szkole Podstawowej w Sabniach kieruje się

Bardziej szczegółowo

Wybierz zdrowie i wolność

Wybierz zdrowie i wolność O przedsięwzięciu Program profilaktyki uzależnień Wybierz zdrowie i wolność Niniejszy program stanowi wypadkową zdobytej na szkoleniach wiedzy i doświadczeń własnych autorki, które przyniosło kilkanaście

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. POWSTAŃCÓW 1863 ROKU W ZABOROWIE

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. POWSTAŃCÓW 1863 ROKU W ZABOROWIE PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. POWSTAŃCÓW 1863 ROKU W ZABOROWIE PROGRAM PROFILAKTYKI DLA DZIECI ODDZIAŁU PRZEDSZKOLNEGO SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. POWSTAŃCÓW 1863 ROKU W ZABOROWIE

Bardziej szczegółowo

Plan wychowawczy. Oddziału Przedszkolnego. przy Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II. w Skorzeszycach

Plan wychowawczy. Oddziału Przedszkolnego. przy Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II. w Skorzeszycach Plan wychowawczy Oddziału Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II w Skorzeszycach Cele: Plan wychowawczy punktu przedszkolnego zakłada: Pracę nastawioną na poznanie samego siebie Pracę

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI GIMNAZJUM DWUJĘZYCZNE NR 2 IM. S. ŻEROMSKIEGO W BIELSKU BIAŁEJ

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI GIMNAZJUM DWUJĘZYCZNE NR 2 IM. S. ŻEROMSKIEGO W BIELSKU BIAŁEJ SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI GIMNAZJUM DWUJĘZYCZNE NR 2 IM. S. ŻEROMSKIEGO W BIELSKU BIAŁEJ Jesteśmy razem ROK SZKOLNY 2014/2015 Celem Szkolnego Programu Profilaktyki jest wspieranie wszechstronnego i

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyki Gimnazjum Nr 2 w Ciechanowie do realizacji w latach 2012/2015

Program profilaktyki Gimnazjum Nr 2 w Ciechanowie do realizacji w latach 2012/2015 Program profilaktyki Gimnazjum Nr 2 w Ciechanowie do realizacji w latach 2012/2015 Działania profilaktyczne to te, które stwarzają człowiekowi okazję do aktywnego uczestnictwa w gromadzeniu doświadczeń

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 4 W RAWICZU

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 4 W RAWICZU PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 4 W RAWICZU Główne cele Programu Profilaktyki Szkoły Podstawowej nr 4 - kształtowanie postaw promujących zdrowy tryb życia - wdrażanie do dbałości o własne prawa

Bardziej szczegółowo

Szkolny Program Profilaktyczny. Gimnazjum nr 39 im rtm. Witolda Pileckiego we Wrocławiu

Szkolny Program Profilaktyczny. Gimnazjum nr 39 im rtm. Witolda Pileckiego we Wrocławiu Szkolny Program Profilaktyczny Gimnazjum nr 39 im rtm. Witolda Pileckiego we Wrocławiu Wrocław 2008 1 Przedmiotem profilaktyki może być każdy problem, w odniesieniu do którego odczuwamy potrzebę uprzedzającej

Bardziej szczegółowo

kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska

kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska kilka definicji i refleksji na temat działań wychowawczych oraz ich efektów Irena Wojciechowska Nasza ziemia jest zdegenerowana, dzieci przestały być posłuszne rodzicom Tekst przypisywany egipskiemu kapłanowi

Bardziej szczegółowo

ZASADY POSTĘPOWANIA PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 21 W PRZYPADKU UJAWNIENIA CYBERPRZEMOCY W SZKOLE.

ZASADY POSTĘPOWANIA PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 21 W PRZYPADKU UJAWNIENIA CYBERPRZEMOCY W SZKOLE. ZASADY POSTĘPOWANIA PUBLICZNEGO GIMNAZJUM NR 21 W PRZYPADKU UJAWNIENIA CYBERPRZEMOCY W SZKOLE. Zapewnienie uczniom bezpieczeństwa w szkole jest ważnym elementem organizacji pracy każdej placówki oświatowej.

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka agresji i przemocy w szkołach część I. mgr Jolanta Kamińska Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna w Słupsku

Profilaktyka agresji i przemocy w szkołach część I. mgr Jolanta Kamińska Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna w Słupsku Profilaktyka agresji i przemocy w szkołach część I mgr Jolanta Kamińska Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna w Słupsku Raport NIK Przeciwdziałanie zjawiskom patologii wśród dzieci i młodzieży szkolnej

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. POLSKICH NOBLISTÓW W CHALINIE Chalin, wrzesień 2012r. KONCEPCJA PROGRAMU Program przewidziany jest do realizacji dla klas I III oraz IV VI. Założenia

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyczny Bezpieczny w sieci cyfrowej

Program profilaktyczny Bezpieczny w sieci cyfrowej Program profilaktyczny Bezpieczny w sieci cyfrowej rok szkolny 2014/2015 OPRACOWALI: T. Bembenik, M. Czarnota Diagnoza zachowań problemowych: Z przeprowadzonych obserwacji zachowań dzieci, rozmów z rodzicami,

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY DLA ZESPOŁU SZKÓŁ CENTRUM EDUKACJI W PŁOCKU NA ROK SZKOLNY 2011/2012

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY DLA ZESPOŁU SZKÓŁ CENTRUM EDUKACJI W PŁOCKU NA ROK SZKOLNY 2011/2012 SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY DLA ZESPOŁU SZKÓŁ CENTRUM EDUKACJI W PŁOCKU NA ROK SZKOLNY 2011/2012 Działania wychowawcze, edukacyjne, informacyjne i zapobiegawcze zawarte w szkolnym Programie Profilaktycznym

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 3 IM. ORŁA BIAŁEGO W BIERUNIU Rok szkolny 2015/2016 Szkolny Program Profilaktyki Profilaktyka to proces wspierający zdrowie psychiczne i fizyczne poprzez

Bardziej szczegółowo

Działania profilaktyczne na rok szkolny 2015/2016

Działania profilaktyczne na rok szkolny 2015/2016 Działania profilaktyczne na rok szkolny 2015/2016 ZS nr 5 w Bełku Działania profilaktyczne na rok szkolny 2015/2016 w Zespole Szkół nr 5 w Bełku uwzględniają: I. Podstawowe kierunki realizacji polityki

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 im. TADEUSZA KOŚCIUSZKI W NOWEJ SOLI

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 im. TADEUSZA KOŚCIUSZKI W NOWEJ SOLI SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 1 im. TADEUSZA KOŚCIUSZKI W NOWEJ SOLI Podstawa prawna: 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dn. 31.01.2002r. (Dz. U. z

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W SŁONEM

PROGRAM PROFILAKTYCZNY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W SŁONEM PROGRAM PROFILAKTYCZNY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W SŁONEM Program profilaktyczny jest uzupełnieniem programu wychowawczego szkoły i ukierunkowany na wszechstronny rozwój ucznia. PODSTAWA PRAWNA DO WPROWADZENIA

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. J. DĄBROWSKIEGO W KRUPSKIM MŁYNIE

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. J. DĄBROWSKIEGO W KRUPSKIM MŁYNIE PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. J. DĄBROWSKIEGO W KRUPSKIM MŁYNIE Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2001r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY Podejmowanych działań podejmowanych przez nauczycieli GIMNAZJUM im. Kazimierza Górskiego w Gościnie w przypadku:

PROCEDURY Podejmowanych działań podejmowanych przez nauczycieli GIMNAZJUM im. Kazimierza Górskiego w Gościnie w przypadku: PROCEDURY Podejmowanych działań podejmowanych przez nauczycieli GIMNAZJUM im. Kazimierza Górskiego w Gościnie w przypadku: 1. Szkoła dba o bezpieczeństwo uczniów na terenie placówki i chroni ich zdrowie

Bardziej szczegółowo

pogadanki dramy na godzinie wychowaw. filmy rozmowy wychowawcze sytuacje z życia szkolnego rozmowy wychowawcze kontrakty grupowe

pogadanki dramy na godzinie wychowaw. filmy rozmowy wychowawcze sytuacje z życia szkolnego rozmowy wychowawcze kontrakty grupowe C E L G Ł Ó W N Y : P R Z E C I W D Z I A Ł A N I E P R Z E M O C Y I A G R E S J I CELE SZCZEGÓŁOWE ZADANIA DO ZREALIZOWANIA SPOSÓB REALIZACJI I DZIAŁANIA WSPIERAJĄCE POZIOM ORGAN. ODPOWIEDZIA LNI ZA

Bardziej szczegółowo

Program i harmonogram poprawy efektywności wychowania

Program i harmonogram poprawy efektywności wychowania Program i harmonogram poprawy efektywności wychowania w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych w Zdunach. Program naprawczy niedostosowania społecznego uczniów (agresja i zadawanie cierpień fizycznych - dwa

Bardziej szczegółowo

2. Prowadzenie badań i działań diagnostycznych dotyczących uczniów.

2. Prowadzenie badań i działań diagnostycznych dotyczących uczniów. Str. Spis treści. Wprowadzenie.... Prowadzenie badań i działań diagnostycznych dotyczących uczniów..... Poradnictwo i pomoc psychologiczna..... Zapewnienie uczniom doradztwa w zakresie wyboru kierunku

Bardziej szczegółowo

Plan realizacji programu profilaktyki w Publicznym Gimnazjum w Sobolewie im H. Sienkiewicza

Plan realizacji programu profilaktyki w Publicznym Gimnazjum w Sobolewie im H. Sienkiewicza Plan realizacji programu profilaktyki w Publicznym Gimnazjum w Sobolewie im H. Sienkiewicza Profilaktyka jest spotkaniem z drugim człowiekiem W atmosferze życzliwości, empatii i zrozumienia. Jest czasem

Bardziej szczegółowo

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ Rok szkolny 2013/2014 Pracownia SENSOS przeprowadza ambitne i bezpieczne programy szkoleniowe dla dziec i i młodzieży. Program każdego warsztatu jest dostosowany

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY POSTĘPOWANIA NAUCZYCIELI POCZUCIA BEZPIECZEŃSTWA. Wyciąg ze Strategii Działań Profilaktycznych Gimnazjum nr 3 w Inowrocławiu

PROCEDURY POSTĘPOWANIA NAUCZYCIELI POCZUCIA BEZPIECZEŃSTWA. Wyciąg ze Strategii Działań Profilaktycznych Gimnazjum nr 3 w Inowrocławiu PROCEDURY POSTĘPOWANIA NAUCZYCIELI W SYTUACJACH ZAGROśENIA POCZUCIA BEZPIECZEŃSTWA Wyciąg ze Strategii Działań Profilaktycznych Gimnazjum nr 3 w Inowrocławiu Przemoc jest to zjawisko wynikające z działalności

Bardziej szczegółowo

Podstawa prawna. 3. Ustawa z dnia 26 października 1982r.o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu

Podstawa prawna. 3. Ustawa z dnia 26 października 1982r.o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu Podstawa prawna 1. Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 1982 r. Nr 35, poz. 230 ze zmianami). 2. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu

Bardziej szczegółowo

Realizacja Rządowego Programu Bezpieczna i Przyjazna Szkoła w Szkole Podstawowej nr 321 w Warszawie. Rok szkolny 2014/2015

Realizacja Rządowego Programu Bezpieczna i Przyjazna Szkoła w Szkole Podstawowej nr 321 w Warszawie. Rok szkolny 2014/2015 Realizacja Rządowego Programu Bezpieczna i Przyjazna Szkoła w Szkole Podstawowej nr 321 w Warszawie. Rok szkolny 2014/2015 Cel główny programu: Zwiększenie skuteczności działań wychowawczych i profilaktycznych

Bardziej szczegółowo

Program naprawczy problemów wychowawczych. w roku szkolnym 2007/2008

Program naprawczy problemów wychowawczych. w roku szkolnym 2007/2008 ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W ZDUNACH Program naprawczy problemów wychowawczych Opracował zespół w składzie: w roku szkolnym 2007/2008 Mgr Ewelina Jaskulska -pedagog szkolny Mgr Daria Augustyniak-koordynator

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA NR 1. im. gen. B. Prugara-Ketlinga w Sanoku PROFILAKTYKI. Sanok, 16.01.2009 r.

SZKOŁA PODSTAWOWA NR 1. im. gen. B. Prugara-Ketlinga w Sanoku PROFILAKTYKI. Sanok, 16.01.2009 r. SZKOŁA PODSTAWOWA NR 1 im. gen. B. Prugara-Ketlinga w Sanoku SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI Sanok, 16.01.2009 r. 1 WSTĘP Program Profilaktyki Szkoły tworzy całość ze Statutem Szkoły, Szkolnym Programem Wychowawczym,

Bardziej szczegółowo

Raport. w Szkole Podstawowej nr 77. Respektowane są normy społeczne. im. 15 Pułku Ułanów Poznańskich w Poznaniu. z ewaluacji wewnętrznej obszaru 1.

Raport. w Szkole Podstawowej nr 77. Respektowane są normy społeczne. im. 15 Pułku Ułanów Poznańskich w Poznaniu. z ewaluacji wewnętrznej obszaru 1. Raport z ewaluacji wewnętrznej obszaru 1.4 Respektowane są normy społeczne w Szkole Podstawowej nr 77 im. 15 Pułku Ułanów Poznańskich w Poznaniu rok szkolny 2010/2011 Przebieg ewaluacji Prezentowany raport

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY

PROGRAM PROFILAKTYCZNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY Szkoły Podstawowej nr 2 im. Leonida Teligi w Kamieniu Pomorskim na rok 2013/2014 Dzieci i młodzież mają prawo do wzrastania w bezpiecznym środowisku rodzinnym, m i lokalnym, a obowiązkiem

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU. RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze

WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU. RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze MEDIA I INTERNET WROGOWIE CZY SPRZYMIERZEŃCY? O SZKOLENIU Szkolenie ma formę interaktywnej prezentacji

Bardziej szczegółowo

PROGRAM I HARMONOGRAM POPRAWY EFEKTYWNOŚCI WYCHOWANIA W PUBLICZNYM GIMNAZJUM NR 6 IM. KSIĘDZA STANISŁAWA BRZÓSKI W SIEDLCACH

PROGRAM I HARMONOGRAM POPRAWY EFEKTYWNOŚCI WYCHOWANIA W PUBLICZNYM GIMNAZJUM NR 6 IM. KSIĘDZA STANISŁAWA BRZÓSKI W SIEDLCACH PROGRAM I HARMONOGRAM POPRAWY EFEKTYWNOŚCI WYCHOWANIA W PUBLICZNYM GIMNAZJUM NR 6 IM. KSIĘDZA STANISŁAWA BRZÓSKI W SIEDLCACH I. Podstawa prawna: art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie

Bardziej szczegółowo

PRYWATNA SZKOŁA PODSTAWOWA MORSKA KRAINA W KOŁOBRZEGU. SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI na lata 2013 2019

PRYWATNA SZKOŁA PODSTAWOWA MORSKA KRAINA W KOŁOBRZEGU. SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI na lata 2013 2019 PRYWATNA SZKOŁA PODSTAWOWA MORSKA KRAINA W KOŁOBRZEGU SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI na lata 2013 2019 Profilaktykę należy rozumieć jako działania stwarzające człowiekowi okazję aktywnego gromadzenia różnych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY

PROGRAM PROFILAKTYCZNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY na lata 2008-2013 Szkoły Podstawowej Nr 9 im. Marii Skłodowskiej- Curie w Inowrocławiu 1 SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI Podstawa prawna dla działań profilaktycznych (zapisy postulujące

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI

PROGRAM PROFILAKTYKI PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKOLNO-PRZEDSZKOLNEGO Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI NR 1 W RYBNIKU na rok szkolny 2015-2018 Podstawą prawną do wprowadzenia działań profilaktycznych w ramach szkolnego programu

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY POSTĘPOWANIA NAUCZYCIELI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 3 W ŚRODZIE ŚLĄSKIEJ

PROCEDURY POSTĘPOWANIA NAUCZYCIELI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 3 W ŚRODZIE ŚLĄSKIEJ PROCEDURY POSTĘPOWANIA NAUCZYCIELI W SYTUACJACH KRYZYSOWYCH W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 3 W ŚRODZIE ŚLĄSKIEJ I PROCEDURA POWIADAMIANIA O ZAKŁÓCENIU TOKU LEKCJI Założeniem wdrożenia niniejszej procedury jest

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI Szkoły Podstawowej Nr 3 w Wieliczce na lata 2015-2018

PROGRAM PROFILAKTYKI Szkoły Podstawowej Nr 3 w Wieliczce na lata 2015-2018 PROGRAM PROFILAKTYKI Szkoły Podstawowej Nr 3 w Wieliczce na lata 2015-2018 Głównymi założeniami programu jest kreowanie zdrowego stylu życia, zapobieganie zachowaniom agresywnym, profilaktyka uzależnień

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI. GIMNAZJUM NR 1 im. JANA PAWŁA II w OZORKOWIE

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI. GIMNAZJUM NR 1 im. JANA PAWŁA II w OZORKOWIE GIMNAZJUM NR 1 im. JANA PAWŁA II w OZORKOWIE Wartość człowieka ocenia się nie po tym co posiada, ale po tym kim jest Jan Paweł II Cele główne programu: Do mnie należy wybór i słów, i czynów, i dróg (-)

Bardziej szczegółowo

Raport z ewaluacji wewnętrznej dotyczącej przestrzegania norm społecznych w Szkole Podstawowej w Karpicku

Raport z ewaluacji wewnętrznej dotyczącej przestrzegania norm społecznych w Szkole Podstawowej w Karpicku Raport z ewaluacji wewnętrznej dotyczącej przestrzegania norm społecznych w Szkole Podstawowej w Karpicku Opracowała M. Janas 1 Spis treści: 1. Wprowadzenie.. s. 3. 2. Analiza... s. 5. 3. Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ W TULCACH

PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ W TULCACH 1 PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ W TULCACH 2 I ZAŁOŻENIA PROGRAMU Program profilaktyki stanowi element programu wychowawczego szkoły. Program zapobiega realnym problemom i zagrożeniom mogącym pojawić

Bardziej szczegółowo

EFEKTY DZIAŁALNOŚCI DYDAKTYCZNEJ, WYCHOWAWCZEJ I OPIEKUŃCZEJ ORAZ INNEJ DZIEŁALNOSCI STATUTOWEJ SZKOŁY LUB PLACÓWKI.

EFEKTY DZIAŁALNOŚCI DYDAKTYCZNEJ, WYCHOWAWCZEJ I OPIEKUŃCZEJ ORAZ INNEJ DZIEŁALNOSCI STATUTOWEJ SZKOŁY LUB PLACÓWKI. Zgodnie z opracowanym Planem Nadzoru Pedagogicznego Dyrektora Zespołu Szkół Nr 1 w Otwocku, w roku szkolnym 212/213 została przeprowadzona ewaluacja w obszarze: EFEKTY DZIAŁALNOŚCI DYDAKTYCZNEJ, WYCHOWAWCZEJ

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY ZARZĄDZANIA KRYZYSEM W SZKOLE PROCEDURY OGÓLNE

PROCEDURY ZARZĄDZANIA KRYZYSEM W SZKOLE PROCEDURY OGÓLNE PROCEDURY ZARZĄDZANIA KRYZYSEM W SZKOLE PROCEDURY OGÓLNE Procedury i strategie to narzędzie efektywnego reagowania na trudne lub zaskakujące sytuacje wychowawcze. Szczególny obowiązek reagowania na niepokojące

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 17 im. ORŁA BIAŁEGO W KOSZALINIE KOSZALIN 2010

PROGRAM PROFILAKTYCZNY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 17 im. ORŁA BIAŁEGO W KOSZALINIE KOSZALIN 2010 PROGRAM PROFILAKTYCZNY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 17 im. ORŁA BIAŁEGO W KOSZALINIE KOSZALIN 2010 2 Szkolny Program Profilaktyczny jest skorelowany z Programem Wychowawczym Szkoły, zawiera również elementy Programu

Bardziej szczegółowo

Szanowni Państwo. Oferujemy warsztaty:

Szanowni Państwo. Oferujemy warsztaty: Szanowni Państwo Katarzyna Kudyba Centrum Szkoleń Profilaktycznych EDUKATOR z Krakowa oferuje Państwu przeprowadzenie warsztatów profilaktycznych przeznaczonych dla Uczniów szkoły gimnazjalnej. Trenerzy

Bardziej szczegółowo

OGÓLNOSZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI

OGÓLNOSZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI OGÓLNOSZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI Szkoła bezpieczna i przyjazna, zapewniająca dzieciom ich wszechstronny rozwój temu hasłu podporządkowane są, wszelkie działania pracowników naszej szkoły i stanowi ono

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI na rok szkolny 2013/2014 SZKOŁA PODSTAWOWA W ŚWIĄTKACH

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI na rok szkolny 2013/2014 SZKOŁA PODSTAWOWA W ŚWIĄTKACH SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI na rok szkolny 2013/2014 SZKOŁA PODSTAWOWA W ŚWIĄTKACH Cele programu Cel główny: - kształtowanie umiejętności społecznych - przygotowanie uczniów do radzenia sobie w trudnych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI

PROGRAM PROFILAKTYKI RAZEM MOŻEMY WIĘCEJ... PROGRAM PROFILAKTYKI na lata 2015/2016 2016/2017 ZESPÓŁ SZKÓŁ W GOŁASZYNIE Gołaszyn, 1 września 2015 r. SPIS TREŚCI Założenia programu... 3 Cele i zadania... 4 Zalecane metody pracy...

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ NR 2 im. Ks. WARCISŁAWA IV w SZCZECINKU

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ NR 2 im. Ks. WARCISŁAWA IV w SZCZECINKU SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYCZNY ZESPOŁU SZKÓŁ NR 2 im. Ks. WARCISŁAWA IV w SZCZECINKU Spis treści: I. Wstęp II. Diagnoza środowiska szkolnego III. Cele programu IV. Harmonogram działań profilaktycznych

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA

BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA Opracowanie Jolanta Malanowska Powiatowy Ośrodek Edukacji w Środzie Śląskiej BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA JAKOŚĆ I EFEKTYWNOŚĆ NAUCZANIA Sposób i rodzaj podejmowanych w szkole działań wychowawczych. Klimat

Bardziej szczegółowo

Program Bezpieczna i przyjazna szkoła na lata 2014-2016

Program Bezpieczna i przyjazna szkoła na lata 2014-2016 Program Bezpieczna i przyjazna szkoła na lata 2014-2016 Rada Ministrów uchwałą nr 130/2014 z dnia 8 lipca 2014 r. przyjęła rządowy program na lata 2014 2016 Bezpieczna i przyjazna szkoła. Cel główny: Zwiększenie

Bardziej szczegółowo

Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD

Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD K A T A R Z Y N A O R K I S Z S T O W A R Z Y S Z E N I E N A R Z E C Z D Z I E C I Z N A D P O B U D L I W O Ś C I Ą P S Y C H O R U C H O W Ą Moment narodzenia

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI IM. C.K. NORWIDA W TYCHACH LATA 2014-2017

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI IM. C.K. NORWIDA W TYCHACH LATA 2014-2017 SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI II LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI IM. C.K. NORWIDA W TYCHACH LATA 2014-2017 PODSTAWA PRAWNA DO REALIZACJI PROGRAMU PROFILAKTYKI Ustawa z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

2. Podnoszenie poczucia bezpieczeństwa dzieci w szkole i środowisku zewnętrznym poprzez podejmowanie działań zapobiegających agresji i przemocy:

2. Podnoszenie poczucia bezpieczeństwa dzieci w szkole i środowisku zewnętrznym poprzez podejmowanie działań zapobiegających agresji i przemocy: SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI Opracowany w szkole Program Profilaktyki dostosowany jest do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych naszych uczniów oraz potrzeb środowiska lokalnego, opisuje w

Bardziej szczegółowo

Program wychowawczy w Szkole Podstawowej Nr 4 w Łowiczu w II półroczu roku szkolnego 2015/2016

Program wychowawczy w Szkole Podstawowej Nr 4 w Łowiczu w II półroczu roku szkolnego 2015/2016 Program wychowawczy w Szkole Podstawowej Nr 4 w Łowiczu w półroczu roku szkolnego 2015/2016 Podstawa prawna programu wychowawczego: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Dorota Kotwicka pedagog. W grupie wiekowej 15-19 lat Internet jest najważniejszym medium.

Dorota Kotwicka pedagog. W grupie wiekowej 15-19 lat Internet jest najważniejszym medium. Dorota Kotwicka pedagog W grupie wiekowej 15-19 lat Internet jest najważniejszym medium. Zagadnienia związane ze zjawiskiem cyberprzemocy na terenie szkoły: przemoc werbalna w sieci (wulgarne wyzywanie,

Bardziej szczegółowo

Oferta Zespołu ds. Młodzieży rok szkolny 2015/2016

Oferta Zespołu ds. Młodzieży rok szkolny 2015/2016 Oferta Zespołu ds. Młodzieży rok szkolny 2015/2016 Skład zespołu: pedagog, koordynator zespołu - mgr pedagog - mgr pedagog - mgr pedagog mgr Rafał Peszek psycholog - mgr Aleksandra Kupczyk psycholog -

Bardziej szczegółowo

EWALUACJA WEWNĘTRZNA W ROKU SZKOLNYM 2013/2014. Szkoła Podstawowa nr 4 im. 21 Warszawskiego Pułku Piechoty Dzieci Warszawy w Ciechanowie

EWALUACJA WEWNĘTRZNA W ROKU SZKOLNYM 2013/2014. Szkoła Podstawowa nr 4 im. 21 Warszawskiego Pułku Piechoty Dzieci Warszawy w Ciechanowie EWALUACJA WEWNĘTRZNA W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 Szkoła Podstawowa nr 4 im. 21 Warszawskiego Pułku Piechoty Dzieci Warszawy w Ciechanowie OPRACOWANIE: mgr Jolanta Krzywnicka mgr Marta Wojdat ks.mgr Roman

Bardziej szczegółowo

Jak uchronić dziecko przed cyberprzemocą? Opracowała:Joanna Dembowa

Jak uchronić dziecko przed cyberprzemocą? Opracowała:Joanna Dembowa Jak uchronić dziecko przed cyberprzemocą? Opracowała:Joanna Dembowa to inaczej przemoc z użyciem mediów elektronicznych przede wszystkim Internetu i telefonów komórkowych. Cyberprzemoc to: nękanie, szantażowanie

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY POSTĘPOWANIA

PROCEDURY POSTĘPOWANIA w sytuacjach zagrożeń ze szczególnym uwzględnieniem agresji i przemocy występujących na terenie Szkoły Podstawowej im. Janusza Korczaka w Kleszczowie Działania podejmowane w sytuacjach wystąpienia zachowań

Bardziej szczegółowo

1. Wstęp...2 2. Prawna podstawa programu.3 3. Nowa podstawa programowa a program profilaktyki..4

1. Wstęp...2 2. Prawna podstawa programu.3 3. Nowa podstawa programowa a program profilaktyki..4 SPIS TREŚCI: 1. Wstęp...2 2. Prawna podstawa programu.3 3. Nowa podstawa programowa a program profilaktyki..4 4. Cele szkolnego programu profilaktycznego..5 5. Zadania szkolnego programu profilaktycznego.6

Bardziej szczegółowo

Szkolny Program Profilaktyki Gimnazjum nr 37 z Oddziałami Integracyjnymi im. K.K. Baczyńskiego w Warszawie

Szkolny Program Profilaktyki Gimnazjum nr 37 z Oddziałami Integracyjnymi im. K.K. Baczyńskiego w Warszawie Szkolny Program Profilaktyki Gimnazjum nr 37 z Oddziałami Integracyjnymi im. K.K. Baczyńskiego w Warszawie 2012/2013 Celem programu jest: - profilaktyka dzieci i młodzieży przed demoralizacją - podniesienie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI

PROGRAM PROFILAKTYKI Zespół Szkół Przyrodniczo - Biznesowych im. Jadwigi Dziubińskiej w Tarcach PROGRAM PROFILAKTYKI Tarce 2010/2011 PODSTAWY PRAWNE DZIAŁALNOŚCI PROFILAKTYCZNEJ W SZKOE Szkoła wspierając rozwój dzieci i młodzieży,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY XLVI Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Stefana Czarnieckiego

PROGRAM PROFILAKTYCZNY XLVI Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Stefana Czarnieckiego PROGRAM PROFILAKTYCZNY XLVI Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Stefana Czarnieckiego I. Wstęp Okres dojrzewania to czas, w którym młodzież często podejmuje zachowania ryzykowne co

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY

PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY ZESPÓŁ SZKÓŁ W SZPROTAWIE ul. SOBIESKIEGO 58 PROGRAM PROFILAKTYKI SZKOŁY GIMNAZJUM NR 2 SZPROTAWA Rok szkolny 2014/15 1. Podstawa prawna 1. Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej art. 72 2. Konwencja o Prawach

Bardziej szczegółowo

Takie jest Rzeczpospolitą władanie, jakie młodzieży chowanie Stanisław Staszic

Takie jest Rzeczpospolitą władanie, jakie młodzieży chowanie Stanisław Staszic PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 65 W ŁODZI Takie jest Rzeczpospolitą władanie, jakie młodzieży chowanie Stanisław Staszic Priorytet w wychowaniu młodego człowieka powinien mieć dom rodzinny.

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPÓŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH NR 3 im. Jana Pawła II W RUDZIE ŚLĄSKIEJ

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPÓŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH NR 3 im. Jana Pawła II W RUDZIE ŚLĄSKIEJ SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPÓŁU SZKÓŁ OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH NR 3 im. Jana Pawła II W RUDZIE ŚLĄSKIEJ Szkolny Program Profilaktyki jest odpowiedzią na pojawiające się w otaczającym nas świecie niepokojące

Bardziej szczegółowo