RAPORT KOŃCOWY Z BADANIA POGŁĘBIONEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "RAPORT KOŃCOWY Z BADANIA POGŁĘBIONEGO"

Transkrypt

1 Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Raport końcowy RAPORT KOŃCOWY Z BADANIA POGŁĘBIONEGO Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym w kontekście zarządzania regionalnym łańcuchem dostaw żywności listopad

2 4 Raport końcowy Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym

3 Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Raport końcowy Publikacja autorstwa zespołu ekspertów i konsultantów. Kierownik merytoryczny: dr Maciej Piotrowski Pozostali współautorzy i członkowie zespołu projektowego: dr Michał Thlon Magdalena Marciniak-Piotrowska Krystian Krawczyk Piotr Szawiec Anna Szczerbik Konrad Kuźma Artur Kowalczyk 5

4 6 Raport końcowy Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym

5 Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Raport końcowy Szanowni Państwo, Z przyjemnością przekazuję w Państwa ręce raport końcowy z badania Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym w kontekście zarządzania regionalnym łańcuchem dostaw żywności. Opracowanie to powstało na zlecenie Samorządu Województwa Lubelskiego w ramach projektu systemowego Regionalny System Zarządzania Zmianą Gospodarczą realizowanego przez Departament Gospodarki i Innowacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego w Lublinie. Celem prowadzonych badań było uzyskanie kompleksowej wiedzy na temat podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych funkcjonujących w sektorze rolnospożywczym województwa lubelskiego. Ma to służyć podniesieniu poziomu konkurencyjności w regionalnym łańcuchu produkcji i sprzedaży żywności wśród firm z tego sektora. Koncepcja zwiększania konkurencyjności w ramach tzw. łańcucha dostaw żywności jest coraz bardziej promowana na poziomie Unii Europejskiej, a także w poszczególnych krajach członkowskich. Tym samym określenie specjalizacji województwa na najbliższe lata odgrywa niebagatelną rolę w wyróżnieniu tych sektorów, które są szansą dla rozwoju Lubelszczyzny i powinny uzyskać szczególne wsparcie. Jestem przekonany, że przedstawione w raporcie rekomendacje będą wspomagały dalszy rozwój lubelskich przedsiębiorstw i stanowiły ważny głos w kształtowaniu polityki regionalnej województwa lubelskiego, opartej na rozwoju i innowacyjności. Sławomir Sosnowski Wicemarszałek Województwa Lubelskiego 7

6 Raport końcowy Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Spis treści 1 Streszczenie w języku polskim Streszczenie w języku angielskim Metodyka badania Przedmiot i kontekst badania Cele badawcze Matryca powiązań pytań badawczych z technikami i narzędziami badawczymi Opis wykorzystanych technik i narzędzi badawczych Analiza dostępnych danych statystycznych Analiza danych zastanych Wywiad telefoniczny wspomagany komputerowo (CATI) Metoda studiów przypadku Panel ekspertów Sposób zbierania danych Analiza dostępnych danych statystycznych Analiza danych zastanych Wywiad telefoniczny wspomagany komputerowo (CATI) Metoda studiów przypadku Panel ekspertów Analiza zewnętrznych i wewnętrznych uwarunkowań funkcjonowania łańcucha rolno-spożywczego w województwie lubelskim Sektor rolno-spożywczy województwa lubelskiego w dokumentach strategicznych, ekspertyzach i raportach Środki finansowe dostępne na rozwój sektora rolno-spożywczego oraz ocena efektów wdrażanych działań i projektów w województwie lubelskim Przegląd modeli funkcjonowania regionalnych łańcuchów dostaw żywności Analiza powiązań sektora rolno-spożywczego z innymi sektorami gospodarki w oparciu o bilans przepływów międzygałęziowych Analiza funkcjonowania regionalnych łańcuchów dostaw żywności w oparciu o badania CATI Analiza ilościowa i jakościowa podmiotów funkcjonujących w łańcuchach rolno-spożywczych w województwie lubelskim oraz mechanizmów powiązań i poziomu współpracy między nimi Ogólna charakterystyka sektora rolno-spożywczego w województwie lubelskim Podmioty funkcjonujące w łańcuchach rolno-spożywczych Grupy podmiotów inicjatywy klastrowe i klastry Grupy podmiotów grupy i organizacje producentów rolnych Zasięg terytorialny Sytuacja ekonomiczno-finansowa podmiotów Poziom konkurencyjności w sektorze Poziom innowacyjności podmiotów Analiza potrzeb podmiotów Procesy biznesowe zachodzące między poszczególnymi podmiotami oraz poziom ich intensywności Główne bariery rozwoju współpracy między podmiotami Główne rekomendacje dotyczące rozwoju i konsolidacji łańcucha rolno-spożywczego w województwie lubelskim Władze lokalne i regionalne Producenci rolni i ich organizacje zrzeszające Firmy z branży spożywczej Uniwersytety i jednostki badawczo-rozwojowe Firmy i instytucje doradczo-szkoleniowe Aneksy Studia przypadków dla wybranych branż sektora rolno-spożywczego województwa lubelskiego Produkcja pieczarek Produkcja i przetwórstwo owoców

7 Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Raport końcowy Produkcja owoców Produkcja ekologicznej żywności Chów prosiąt Uprawa tytoniu Produkcja żywca drobiowego Chów i hodowla prosiąt Rolnictwo ekologiczne Obrót i przetwórstwo żywca rzeźnego Produkcja krzewów ozdobnych Produkcja kwiatów ciętych Produkcja i przetwórstwo owoców miękkich Produkcja i przetwórstwo chmielu Hodowla karpia Gospodarstwo rybackie Spółdzielnia ogrodnicza Produkcja i przetwórstwo buraka cukrowego Produkcja kwiatów doniczkowych Duże gospodarstwo rolne Narzędzia badawcze Scenariusz dyskusji w ramach panelu ekspertów (pierwsze spotkanie) Scenariusz dyskusji w ramach panelu ekspertów (drugie spotkanie) Kwestionariusz CATI Metoda studiów przypadku scenariusz wywiadu pogłębionego (IDI) z przedstawicielami przedsięiorstw Metoda studiów przypadku scenariusz spotkań mających na celu analizę sieci wartości Lista dokumentów, publikacji i innych materiałów źródłowych, wykorzystanych przy badaniu

8 Raport końcowy Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Wykaz użytych skrótów: ARiMR ASW BDL B+ R CATI GUS IDI IOB JBR MŚP NUTS PARP PKWiU PROW PSR RSIWL RSIWL 2020 SGGW SIWZ SOPZ SRWL UE WPR Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Analiza Sieci Wartości Bank Danych Lokalnych Sektor badawczo-rozwojowy Wywiad kwestionariuszowy telefoniczny Główny Urząd Statystyczny Indywidualny Wywiad Pogłębiony Instytucje Otoczenia Biznesu Jednostki badawczo-rozwojowe Małe i średnie przedsiębiorstwa Nomenklatura Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług Program Rozwoju Obszarów Wiejskich Powszechny Spis Rolny Regionalna Strategia Innowacji Województwa Lubelskiego Regionalna Strategia Innowacji Województwa Lubelskiego do 2020 r. Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia Strategia Rozwoju Województwa Lubelskiego na lata Unia Europejska Wspólna Polityka Rolna 10

9 Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Raport końcowy 1 Streszczenie w języku polskim Niniejszy raport przedstawia wyniki badań Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym w kontekście zarządzania regionalnym łańcuchem dostaw żywności. Badania zostały zrealizowane na rzecz Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego przez firmę Quality Watch Sp. z o.o. w ramach projektu pn. Regionalny System Zarządzania Zmianą Gospodarczą. Celem projektu było uzyskanie kompleksowej wiedzy nt. podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych, funkcjonujących w sektorze rolno-spożywczym województwa lubelskiego, w celu zwiększania wartości dodanej w regionalnym łańcuchu produkcji i sprzedaży żywności. Metodologia badań obejmowała różne metody i narzędzia badawcze, z których część miała innowacyjny charakter: 1. Analiza danych statystycznych (przede wszystkim dane GUS). 2. Analiza danych zastanych (m.in. dokumenty o charakterze strategicznym, raporty badawcze, publikacje). 3. Badania CATI na grupie podmiotów (1500) reprezentujących sektor rolno-spożywczy województwa lubelskiego (produkcja rolna, przetwórstwo spożywcze, produkcja napojów oraz obrót hurtowy i detaliczny produktami rolnymi, żywnością i napojami). 4. Panel ekspertów zorganizowany dwukrotnie (pierwszy w celu weryfikacji metodologii badań oraz drugi na potrzeby wypracowania rekomendacji i wniosków końcowych). 5. Analiza studiów przypadku dwudziestu sieci powiązań w sektorze rolno-spożywczym województwa lubelskiego. Dobór do analizy miał charakter celowy, a kryteriami były m.in.: znaczenie gospodarcze dla sektora rolno-spożywczego w woj. lubelskim, opinia ekspertów oraz złożoność powiązań. W ramach analizy studiów przypadku, oprócz wywiadów IDI, wykorzystano analizę sieci wartości wg modelu Verny Allee. W ramach przeprowadzonych badań udzielono odpowiedzi na dziewiętnaście wcześniej postawionych pytań badawczych. Odpowiedzi te zamieszczono w dwóch rozdziałach: 1. Analiza uwarunkowań zewnętrznych i wewnętrznych funkcjonowania łańcucha rolno-spożywczego w województwie lubelskim. Ta część zawiera m.in. analizę dokumentów strategicznych, ekspertyz i raportów, analizę wsparcia sektora z funduszy europejskich oraz przegląd modeli funkcjonowania regionalnych sieci wartości w sektorze rolno-spożywczym. 2. Analiza ilościowa i jakościowa podmiotów funkcjonujących w łańcuchach rolno-spożywczych. Ta część, o charakterze empirycznym, została oparta przede wszystkim na analizie studiów przypadku oraz badaniach CATI i zawiera m.in. analizę sieci powiązań pod kątem występujących podmiotów, zasięgu terytorialnego, sytuacji ekonomiczno-finansowej, poziomu konkurencji i innowacyjności czy też analizy potrzeb podmiotów. Ze względu na potrzebę zachowania czytelności struktury dokumentu, wspomniane 20 studiów przypadku dołączono do raportu w formie aneksu. Należy jednak pamiętać, że stanowią one jedną z kluczowych części merytorycznych raportu. Województwo lubelskie, położone w środkowo-wschodniej Polsce, odznacza się wyjątkowo korzystnymi warunkami rozwoju przemysłu spożywczego, z uwagi na rolniczy charakter przeważającej części powierzchni oraz bardzo wysoką specjalizację w uprawach roślin przemysłowych oraz owoców i warzyw. Atutami województwa są m.in.: Korzystne położenie na międzynarodowym szlaku transportowym paneuropejskim korytarzu Wschód Zachód, co umożliwia dostęp do rynków zagranicznych, szczególnie Ukrainy i Białorusi; Stosunkowo niskie koszty pracy (87,9% średniej krajowej), w warunkach jednoczesnego dostępu do wykwalifikowanych kadr w miastach regionu; Duży potencjał naukowo-badawczy, dzięki ważnej roli ośrodka lubelskiego w nauce polskiej i szkolnictwie wyższym; Tradycje przemysłowe, szczególnie w odniesieniu do przemysłu środków transportu, maszynowego, chemicznego oraz spożywczego; Znaczna liczba gospodarstw rolnych oraz relatywnie duży udział produkcji rolnej wybranych produktów w skali kraju. Badania umożliwiły zidentyfikowanie także słabych stron sektora rolno-spożywczego w woj. lubelskim. Można wśród nich wskazać: Często występujący brak lokalnych dostawców (szczególnie dotyczy to specjalistycznych produktów); Mały udział gospodarstw rolnych w zrzeszeniach (klastry, grupy producentów rolnych); Przetwórstwo spożywcze (często zamiast przetworzonych produktów spożywczych eksportowane poza teren województwa są produkty rolne w ogóle lub w niewielkim stopniu przetworzone) w dużej mierze to ono proces tworzy znaczną wartość; Niedostateczne zaangażowanie podmiotów w utylizację odpadów w sposób tworzący dodatkową wartość (np. bioenergetyka). 11

10 Raport końcowy Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Koncepcja zwiększania konkurencyjności sektora rolno-spożywczego w ramach tzw. łańcucha dostaw żywności (food supply chain) jest coraz bardziej promowana na poziomie Unii Europejskiej i w poszczególnych krajach członkowskich. W tym kontekście istotne znaczenie ma zagadnienie integracji różnych aktorów sektora rolno-spożywczego. Wyniki przeprowadzonych w ramach projektu badań empirycznych wskazują na bardzo niski udział podmiotów w działalności klastrowej. Należy również podkreślić niską trwałość tego rodzaju struktur, co można stwierdzić w oparciu o analizę danych zastanych. Nieznacznie korzystniej przedstawia się członkostwo podmiotów (głównie gospodarstw rolnych) w grupach producentów rolnych (blisko 6%). Analiza obecnej sytuacji sektora rolno-spożywczego prowadzi do wniosku, iż zauważalny jest zdecydowany wzrost konkurencji. Niemal połowa ankietowanych (49,67%) obserwuje wzrost poziomu konkurencji. Jednym ze sposobów walki z nią jest zwiększanie asortymentu oferowanych produktów (34,20% wskazań). Jednocześnie wzrastają wydatki na promocję, szczególnie w przypadku przetwórców spożywczych i producentów napojów (43,45%) oraz pośredników w obrocie hurtowym i detalicznym (30%). Wśród metod konkurowania stosowanych przez badane podmioty zdecydowanie dominuje konkurencja cenowa oraz konkurencja oparta na jakości wyrobów. Uzyskane wyniki badań prowadzą do wniosku, że warto zwrócić uwagę na duże znaczenie certyfikatów w przetwórstwie spożywczym (47,19% wskazań) oraz długoterminowych umów na dostawy w przypadku gospodarstw rolnych (24,40%). Największą aktywność w zakresie wdrażania innowacji wykazują podmioty przetwórstwa pożywczego (ponad 50,56% wskazań), zaś dominującą formą wdrażanych innowacji są nowe lub znacząco ulepszone produkty (17,20% ogółem, dla przetwórstwa spożywczego 35,58%). Większość respondentów uważa, że wdrożenia są innowacyjne w skali rynku, a nie tylko danego podmiotu. Dominującą formą finansowania innowacji są środki własne firm (ogółem 63,62%), przy czym istotny jest stosunkowo wysoki poziom finansowania innowacji z funduszy unijnych w sektorze produkcji rolnej (blisko 20%) i znikomy w przypadku obrotu tymi produktami rolnymi i artykułami spożywczymi (niespełna 3%). Należy zaznaczyć, że zwykle ma miejsce łączenie metod finansowania innowacji (np. zasadnicza część z funduszy unijnych, a wkład własny ze środków własnych firmy oraz pożyczek/kredytów). Analiza przepływów międzygałęziowych w obrębie sektora rolno-spożywczego (na podstawie danych GUS i badań CATI) wskazuje na duże znaczenie pośredników w handlu hurtowym i detalicznym produktami rolnymi i żywnością. Wydłuża to łańcuchy tworzenia wartości i często związane jest z transferem zysków poza teren woj. lubelskiego (np. w przypadku sprzedaży w sieciach dyskontów spożywczych). Na podstawie przeprowadzonych badań wypracowano także rekomendacje skierowane do takich grup odbiorców jak: władze lokalne i regionalne, producenci rolni i instytucje zrzeszające, firmy z branży spożywczej, uniwersytety i jednostki badawczorozwojowe oraz firmy i instytucje doradczo-szkoleniowe. Wśród najważniejszych rekomendacji o ogólnym charakterze można wskazać: Wspieranie rozwoju integracji pionowej między przedsiębiorstwami przemysłu rolno-spożywczego i gospodarstwami rolnymi, połączonej z pomocą organizacyjną i techniczną oraz doradztwem technologicznym. Wspieranie rozwoju grup producenckich i marketingowych. Inicjowanie i wdrażanie wspólnych przedsięwzięć podmiotów rolnictwa i przetwórstwa rolno-spożywczego oraz jednostek naukowych, czyli wzmacnianie powiązań między sektorem rolno-spożywczym a sektorem badawczo-rozwojowym (m.in. w ramach inicjatyw klastrowych). 12

11 Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Raport końcowy 2 Streszczenie w języku angielskim This report outlines the results of the study Analysis of actors and cooperative relations in the agri-food sector in the context of the management of the regional food supply chains. The study was carried out for the Marshal Office of the Lubelskie Voivodship in Lublin by Quality Watch Sp. z o.o. within the frames of the project Regional Economic Change Management System. The aim of the project was to gain a comprehensive knowledge on the actors and cooperative relations operating in the agri-food sector in the Lubelskie Voivodship, in order to increase the added value in in the regional production and sale of food chains. Research methodology included a number of methods and tools, some of them of an innovative nature: 1. Analysis of statistical data (especially published by the Central Statistical Office). 2. Analysis of existing data (desk research of such documents as strategies, research reports, publications). 3. CATI research on a group of the entities (1500) representing the agri-food sector in the Lubelskie Voivodship (agricultural production, food processing, beverage production as well as wholesale and retail sale of agricultural products, food and beverages). 4. An expert panel organized twice (the first to verify the research methodology and the second for the development of recommendations and conclusions). 5. Case studies of twenty networks in the agri-food sector in the Lubelskie Voivodship. The choice of the cases was purposeful, where criteria included the economic importance to the agri-food sector in the region, the opinion of experts, and the complexity of the relationships in the network. The analysis of case studies was based on in-depth interviews as well as value network analysis based on the Verna Allee model. Answers to the the nineteen previously posed research questions were placed in the two main sections: 1. Analysis of the external and internal factors influencing the agri-food chains in the Lubelskie Voivodship. This section contains among others analysis of the strategic documents, studies and reports, analysis of the sectoral support from European funds as well as review of the regional agri-food networks models. 2. Quantitative and qualitative analysis of the entities operating in the agri-food chain. This part is based on empirical data originating from the case studies analysis and CATI interviews. It contains the analysis of the entities functioning in agri-food networks, their geographical coverage, financial and economic situation, the level of competition and innovativeness as well as the needs analysis. For the sake of structure clarity, the aforementioned 20 case studies have been included in the annex section of the report. Note, however, that they are a key merit part of the report. On the basis of research results have been developed recommendations aimed at target groups such as local and regional authorities, agricultural producers and their associations, companies representing the food industry, universities as well as research and development institutes, training and advisory organizations. Lubelskie Voivodship, located in the central-eastern Poland, is characterized by exceptionally favourable conditions for development of the food industry, due to the agricultural nature and a very high level of specialization in industrial crops as well as fruit and vegetables. The strengths of the region include: Convenient location at Pan-European Corridor East-West, which provides access to foreign markets, especially Ukraine and Belarus; Relatively low labor costs (87,9% of the national average) under simultaneous access to skilled labor in the cities of the region; High research potential, due to the important role of the regional research organizations; Industrial traditions, particularly in the area of machinery, transport, chemical and food industries; Suitability for A significant number of farms and the relatively high proportionof agricultural production of selected products in the country. The study allowed also the identification of the weaknesses in the agri-food sector in the Lubelskie Province. Among them are: Often, a lack of the local or regional suppliers of some commodities (particularly for specialty products). The low involvement levels in agricultural associations (clusters, groups of farmers). Food processing (often instead of processed food products, exported outside the province are agricultural products as such or only slightly processed) significant value resulting from food processing is shifted beyond border of the region. Insufficient involvement of the disposal of waste in a way that creates added value (eg. bioenergy). 13

12 Raport końcowy Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym The concept of increasing the competitiveness of the agri-food sector in the framework of the so-called food chain is increasingly promoted at EU level and in the individual Member States. In this context, it is important to the issue of integration of the various actors in the agri -food industry. The results of the project empirical studies show a very low level involvement in the clustering processes. It should also be noted frequently observed short lifespan of such networks which can be determined based on an analysis of existing data. Situation is slightly better in case of participation in groups of agricultural producers (nearly 6 %). Analysis of the current situation of the agro-food sector leads to the conclusion that a noticeable increase in competition can be observed. Almost half of the respondents (49.67 %) observed an increase in competition. One way to fight it is to increase the product range (34.20 % of responses). Another one is intensive advertising, especially for food processors and manufacturers of beverages (43.45 % increase of spending) and brokers at the wholesale and retail trade (30 %). Among the competing methods used by the companies prevails price competition and competition based on the quality of the products. Our results lead to the conclusion that it is worth noting the importance of certifications in food processing (47.19 % of responses) and long-term supply contracts for farms (24.40 %). The highest activity in terms of innovation have food processing entities (over % of responses indicating introduction of any kind of innovation). And the dominant form of implemented innovations are new or significantly improved products (17.20% of total, in case of food processing %). The majority of respondents believe that the implementation is innovative on the level of the market, not only on a company level. The dominant form of financing innovation are companies own funds (total %). In case of agricultural production another important source of financing are EU funds (nearly 20%) and negligible in the case of trade in agricultural products and foodstuffs (less than 3 %). It should be noted that companies typically combine different sources of financing innovation (eg, a substantial part coming from the EU funds and the own contribution based on the company s own funds or loans). Input-output analysis within the agri-food sector (based on data from Central Statistical Office and CATI) indicates the importance of intermediaries in the wholesale and retail trade in agricultural products and foodstuffs. This increases the length of the value chains and is often associated with the transfer of profits outside the Lubelskie Province (eg. in the case discount stores). Based on the research a number of recommendations have been formulated, targeted at such entities as local and regional agricultural producers associations and institutions, companies from the food industry, universities and research and development companies and advisory and training organizations. Among the most important general kind of recommendations are: Support the development of vertical integration between food processing enterprises and farms, combined with the organizational support as well as technical and technological advice. Support the development of producer groups and joint marketing initiatives. Initiating and implementing joint undertakings between farms, food processing companies and research units, namely strengthening linkages between agri-food sector and the research and development sector (including the cluster initiatives). 14

13 Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Raport końcowy 3 Metodyka badania 3.1 Przedmiot i kontekst badania Badania opisane w niniejszym raporcie przeprowadzono w ramach projektu pn. Regionalny System Zarządzania Zmianą Gospodarczą realizowanego przez Departament Gospodarki i Innowacji UMWL w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytetu VIII Regionalne kadry gospodarki, Działania 8.1 Rozwój pracowników i przedsiębiorstw w regionie, Poddziałania Przewidywanie zmiany gospodarczej. Projekt Regionalny System Zarządzania Zmianą Gospodarczą (RSZZG) jest kontynuacją pilotażowego projektu badawczego Badania i analizy potencjału gospodarczego regionu w kontekście strategicznych dziedzin rozwoju województwa. Rolą RSZZG jest aktywne pozyskiwanie, koordynacja badań i analiz gospodarczych oraz sprawne zarządzanie informacją gospodarczą w regionie. Kluczowym elementem projektu będzie stworzenie narzędzi i mechanizmów gromadzenia, segregowania i generowania badań oraz analiz dotyczących aktualnej sytuacji, trendów rozwojowych i prognozowania zmian społeczno-gospodarczych zachodzących w regionie 1. Zakres przedmiotowy badań pn. Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym w kontekście zarządzania regionalnym łańcuchem dostaw żywności objął następujące zagadnienia: 1. Analiza uwarunkowań zewnętrznych i wewnętrznych funkcjonowania łańcucha rolno-spożywczego w województwie lubelskim: a) sektor rolno-spożywczy woj. lubelskiego w dokumentach strategicznych, ekspertyzach i raportach; b) środki finansowe dostępne na rozwój sektora rolno-spożywczego oraz ocena efektów działań i projektów wdrażanych w województwie lubelskim; c) przegląd modeli funkcjonowania regionalnych łańcuchów dostaw żywności: - analiza powiązań sektora rolno-spożywczego z innymi sektorami gospodarki w oparciu o bilans przepływów międzygałęziowych, - analiza funkcjonowania regionalnych łańcuchów dostaw żywności w oparciu o badania CATI. 2. Analiza ilościowa i jakościowa podmiotów funkcjonujących w łańcuchach rolno-spożywczych w województwie lubelskim oraz mechanizmów powiązań i poziomu współpracy między nimi: a) ogólna charakterystyka sektora rolno-spożywczego w województwie lubelskim; b) podmioty funkcjonujące w łańcuchach rolno-spożywczych; - grupy podmiotów inicjatywy klastrowe i klastry, - grupy podmiotów grupy i organizacje producentów rolnych; a) zasięg terytorialny; b) sytuacja ekonomiczno-finansowa podmiotów; c) poziom konkurencyjności i innowacyjności podmiotów; d) analiza potrzeb podmiotów; e) procesy biznesowe zachodzące między poszczególnymi podmiotami oraz poziom ich intensywności; f) główne bariery w rozwoju współpracy między podmiotami. 3. Główne rekomendacje, dotyczące rozwoju i konsolidacji łańcucha rolno-spożywczego w województwie lubelskim: a) władze lokalne i regionalne; b) producenci rolni i zrzeszające ich organizacje; c) firmy z branży spożywczej; d) uniwersytety i jednostki badawczo-rozwojowe; e) firmy i instytucje doradczo-szkoleniowe. Należy nadmienić, że struktura raportu uległa nieznacznym zmianom w stosunku do SOPZ. Zmiany polegały na scaleniu dwóch rozdziałów, ze względu na powielające się elementy, oraz uszczegółowieniu, ewentualnie dodaniu podrozdziałów. 1 Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym w kontekście zarządzania regionalnym łańcuchem dostaw żywności w ramach projektu pn. Regionalny System Zarządzania Zmianą Gospodarczą realizowanego przez Departament Gospodarki i Innowacji UMWL. 15

14 Raport końcowy Analiza podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych w sektorze rolno-spożywczym Istniejące badania sektora rolno-spożywczego cechują się zróżnicowaniem pod kątem sektorów i działów gospodarki objętych analizami. W celu uniknięcia ewentualnych nieporozumień, przyjęto, że sektor rolno-spożywczy jest reprezentowany przez podmioty, które do prowadzonej działalności mają przypisane następujące kody PKD 2007: Sekcja A rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybactwo: Dział 01 uprawy rolne, chów i hodowla zwierząt, łowiectwo, włączając działalność usługową, Dział 02 leśnictwo i pozyskiwanie drewna, Dział 03 rybactwo; Sekcja C przetwórstwo przemysłowe: Dział 10 produkcja artykułów spożywczych, Dział 11 produkcja napojów. Należy nadmienić, że znaczna liczba gospodarstw rolnych nie posiada przypisanego kodu/kodów PKD. Ich uwzględnienie było szczególnie istotne z punktu widzenia realizacji badań ankietowych CATI oraz późniejszej analizy sieci wartości. W związku z tym przypisano im kody PKD mieszczące się w Sekcji A i Dziale 01. Warto podkreślić, że w celu uzyskania pełnego obrazu sytuacji, należało rozszerzyć analizę sieci wartości w sektorze rolnospożywczym o przedsiębiorstwa prowadzące sprzedaż hurtową i detaliczną produktów rolnych oraz produktów przetwórstwa spożywczego i napojów. Dotyczy to firm prowadzących działalność zarejestrowaną w następujących działach, klasach i grupach PKD 2007: Sekcja G handel hurtowy i detaliczny; naprawa pojazdów samochodowych włączając motocykle: Dział 46 handel hurtowy, z wyłączeniem handlu pojazdami samochodowymi; tylko grupy/klasy: 46.11, Z, 46.17, Z, 46.2, 46.3, Dział 47 handel detaliczny, z wyłączeniem handlu detalicznego pojazdami samochodowymi tylko grupy/klasy: 47.11, Z, 47.2, 47.81, Z. Dodatkowo, w ramach analizy sieci wartości występowały podmioty należące do całkiem innej sekcji PKD, jak np. agencje reklamowe, doradztwo, przetwarzanie odpadów, usługi weterynaryjne i tym podobne. 3.2 Cele badawcze Celem ogólnym badania było uzyskanie kompleksowej wiedzy nt. podmiotów oraz powiązań kooperacyjnych funkcjonujących w sektorze rolno-spożywczym, w celu zwiększania wartości dodanej w regionalnym łańcuchu produkcji i sprzedaży żywności. Cele szczegółowe badania obejmowały takie elementy jak: określenie podmiotowe i przedmiotowe regionalnego łańcucha rolno-spożywczego; ocena uwarunkowań zewnętrznych i wewnętrznych funkcjonowania sektora rolno-spożywczego w łańcuchu powiązań i tworzenia wartości dodanej; przeprowadzenie szczegółowej analizy ilościowej i jakościowej podmiotów funkcjonujących w łańcuchu rolnospożywczym, w tym mechanizmów powiązań i poziomu współpracy; opracowanie szczegółowych rekomendacji, dotyczących rozwoju łańcucha rolno-spożywczego w województwie lubelskim. Realizacja wyżej wymienionych celów badania wymagała odpowiedzi na 19 pytań badawczych, z których 14 zostało sformułowane w SOPZ, a kolejne 5 wynikało z dodatkowych pytań zaproponowanych przez Wykonawcę. Na podstawie przebiegu spotkania inaugurującego projekt, przeprowadzonego w dniu 23 lipca 2013 roku w siedzibie Zamawiającego, uszczegółowiono kwestie związane z oczekiwanymi celami i wynikami realizacji badania: 1. Kluczowe dla Zamawiającego było uzyskanie wiedzy na temat zwiększania wartości dodanej w sektorze rolno-spożywczym i gotowych mechanizmów tego procesu. Na spotkaniu określono, że wartość dodaną można zwiększać przez: a) dodanie kolejnych elementów łańcucha wartości (które np. są wykonywane poza województwem); b) zwiększenie wartości dodanej poprzez zastosowanie nowej technologii, zmniejszenie kosztów, zwiększenie marży, dodanie dodatkowych usług połączenie ofert różnych producentów itp.; c) wykorzystanie powstających półproduktów i odpadów do całkiem nowych zastosowań nowych możliwości, np. spalanie odpadów i odzysk ciepła / energii. 16

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż.

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Sławomir Stec Zakład Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich Państwowa Wyższa

Bardziej szczegółowo

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Wydział Innowacyjności i Rozwoju Departament Rozwoju Regionalnego i Funduszy Europejskich Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego w Warszawie 1 Siedlce,

Bardziej szczegółowo

CEL GŁÓWNY BADANIA CELE SZCZEGÓŁOWE BADANIA

CEL GŁÓWNY BADANIA CELE SZCZEGÓŁOWE BADANIA Załącznik nr 1 do SIWZ SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Analiza efektywności inicjatywy JEREMIE na terenie województwa wielkopolskiego wraz z oceną jej oddziaływania na sytuację gospodarczą regionu,

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A., ul. Kopernika 4, 87-100 Toruń, woj. kujawsko-pomorskie, tel. 056 6210421 w. 23, 25.

I. 1) NAZWA I ADRES: Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A., ul. Kopernika 4, 87-100 Toruń, woj. kujawsko-pomorskie, tel. 056 6210421 w. 23, 25. Toruń: Przeprowadzenie badania przedsiębiorstw i instytucji otoczenia biznesu z województwa kujawsko-pomorskiego na potrzeby projektu Współpraca na rzecz budowania zdolności innowacyjnych przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Kompilacja pojęć stosowanych w badaniach statystycznych statystyki publicznej na temat innowacyjności przez Główny Urząd Statystyczny (GUS).

Kompilacja pojęć stosowanych w badaniach statystycznych statystyki publicznej na temat innowacyjności przez Główny Urząd Statystyczny (GUS). Kompilacja pojęć stosowanych w badaniach statystycznych statystyki publicznej na temat innowacyjności przez Główny Urząd Statystyczny (GUS). (Kompilacja dokonana przez Fundację Centrum Analiz Transportowych

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia na wykonanie usługi pn.:

Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia na wykonanie usługi pn.: Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia na wykonanie usługi pn.: Badanie pracowników sektora MŚP z subregionu sosnowieckiego na potrzeby projektu : "Podnoszenie kwalifikacji zawodowych pracowników MSP"

Bardziej szczegółowo

RAPORT KOŃCOWY Z BADANIA POGŁĘBIONEGO

RAPORT KOŃCOWY Z BADANIA POGŁĘBIONEGO Analiza potencjału absorpcyjnego podmiotów Raport końcowy RAPORT KOŃCOWY Z BADANIA POGŁĘBIONEGO Analiza potencjału absorpcyjnego podmiotów działających w branży przetwórstwa rolno-spożywczego w zakresie

Bardziej szczegółowo

Przekazanie Państwu specjalistycznej wiedzy z zakresu zarządzania, marketingu, finansów, rozwoju zasobów ludzkich oraz współpracy międzynarodowej.

Przekazanie Państwu specjalistycznej wiedzy z zakresu zarządzania, marketingu, finansów, rozwoju zasobów ludzkich oraz współpracy międzynarodowej. Szanowni Państwo, Mamy zaszczyt zaprosić do wzięcia udziału w projekcie organizowanym na zlecenie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości POWIĄZANIA KOOPERACYJNE POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW, skierowanym

Bardziej szczegółowo

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020

Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 2013 Joanna Podgórska Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Polityka klastrowa i wsparcie inicjatyw klastrowych doświadczenia i perspektywa 2014-2020 Seminarium CATI Warszawa, 24 czerwca 2013 roku

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r.

Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA. Toruń, 28.04.2015 r. Stowarzyszenie Klaster Grupa Meblowa HORECA Toruń, 28.04.2015 r. GRUPA MEBLOWA HORECA 9 firm produkcyjnych oraz WSZP/UMK 2 firmy z branży informatycznej Produkcja mebli w technologiach: drewno, płyty meblowe,

Bardziej szczegółowo

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich Przasnysz, 18 maja 2015 r. Komunikat Komisji Europejskiej WPR do 2020 r. Wyzwania Europa 2020 3 cele polityki

Bardziej szczegółowo

Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego

Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego Michał Majcherek Agro Klaster Kujawy Stowarzyszenie Na Rzecz Innowacji i Rozwoju W dzisiejszych warunkach konkurencyjność

Bardziej szczegółowo

Panel ekspertów wprowadzenie do projektu. Łódź, listopad 2012 r.

Panel ekspertów wprowadzenie do projektu. Łódź, listopad 2012 r. Przeprowadzenie badania sytuacji technologicznej Województwa Łódzkiego wraz z przygotowaniem 5 raportów tematycznych oraz opracowanie Regionalnej Strategii Innowacji dla Województwa Łódzkiego LORIS 2030

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE TECHNIK KOMPUTEROWYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH

WYKORZYSTANIE TECHNIK KOMPUTEROWYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Inżynieria Rolnicza 6(131)/2011 WYKORZYSTANIE TECHNIK KOMPUTEROWYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Sławomir Kocira, Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej, Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

Prognoza wielkości wydatków na IT w polskich przedsiębiorstwach

Prognoza wielkości wydatków na IT w polskich przedsiębiorstwach RAPORT Prognoza wielkości wydatków na IT w polskich przedsiębiorstwach PRZYGOTOWANY PRZEZ: Spis treści PORZĄDEK I... 6 Zakupy it: SME i CMA ZAKUPY IT: SME I CMA... 7 Charakterystyka firm i budżetowania

Bardziej szczegółowo

Prezentacja raportu metodologicznego

Prezentacja raportu metodologicznego Ocena skuteczności i efektywności instytucji uczestniczących we wdraŝaniu priorytetów VIII i IX, w tym procesu komunikacji Prezentacja raportu metodologicznego Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego

Bardziej szczegółowo

Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego

Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego Agro Klaster Kujawy regionalna organizacja przedsiębiorców sektora rolno-spożywczego Michał Majcherek Agro Klaster Kujawy Stowarzyszenie Na Rzecz Innowacji i Rozwoju WAŻNE DATY Listopad 2011 niektóre firmy

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz. dla potrzeb realizacji benchmarkingu klastrów w Polsce edycja 2012. 1. Nazwa klastra...

Kwestionariusz. dla potrzeb realizacji benchmarkingu klastrów w Polsce edycja 2012. 1. Nazwa klastra... Załącznik nr 2 do ZZW Kwestionariusz dla potrzeb realizacji benchmarkingu klastrów w Polsce edycja 2012 A. CHARAKTERYSTYKA KLASTRA 1. Nazwa klastra... 2. Rok utworzenia klastra (podjęcia inicjatywy lub

Bardziej szczegółowo

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki.

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Efektem pierwszego etapu prac na Programem Rozwoju Miasta Łomża było powstanie analizy SWOT i

Bardziej szczegółowo

Regionalny System Usług -Sieć InnoWaMa

Regionalny System Usług -Sieć InnoWaMa Regionalny System Usług -Sieć InnoWaMa 28 czerwca 2011 r. Gabriela Zenkner-Kłujszo Biuro Przedsiębiorczości Departament Polityki Regionalnej Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego Regionalny

Bardziej szczegółowo

Dobre praktyki dotyczące współpracy zamawiających i wykonawców ewaluacji Na podstawie opracowania zespołu Na Straży Sondaży.

Dobre praktyki dotyczące współpracy zamawiających i wykonawców ewaluacji Na podstawie opracowania zespołu Na Straży Sondaży. Dobre praktyki dotyczące współpracy zamawiających i wykonawców ewaluacji Na podstawie opracowania zespołu Na Straży Sondaży. Spotkanie GSE PO KL oraz ZSEPS, Kraków, 26.02.2015 r. Przetarg na badanie. Dwa

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWOJU DLA LOKALNEJ GRUPY DZIAŁANIA. Oferta badawcza

STRATEGIA ROZWOJU DLA LOKALNEJ GRUPY DZIAŁANIA. Oferta badawcza STRATEGIA ROZWOJU DLA LOKALNEJ GRUPY DZIAŁANIA Oferta badawcza DLACZEGO WARTO? Nowa perspektywa finansowania PROW 2014-2020, w ramach której kontynuowane będzie wdrażanie działania LEADER. Zgodnie z przyjętymi

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE Opracowania sygnalne Szczecin, styczeń 2010 r. DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW W LATACH 2006-2008 W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM Wyniki badania działalności innowacyjnej

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji RPO Lubuskie 2020 Oś Priorytetowa 1 Gospodarka i innowacje PI 3 c Zwiększone zastosowanie innowacji w przedsiębiorstwach sektora MŚP W ramach PI mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą uzyskać wsparcie

Bardziej szczegółowo

Metodologia badania. Cele szczegółowe ewaluacji zakładają uzyskanie pogłębionych odpowiedzi na wskazane poniżej pytania ewaluacyjne:

Metodologia badania. Cele szczegółowe ewaluacji zakładają uzyskanie pogłębionych odpowiedzi na wskazane poniżej pytania ewaluacyjne: Ewaluacja ex post projektu systemowego PARP pt. Utworzenie i dokapitalizowanie Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji w ramach Pilotażu w III osi priorytetowej PO IG Metodologia badania Cel i przedmiot

Bardziej szczegółowo

Brygida Beata Cupiał. Keywords: competitiveness, innovativeness, small and medium-sized enterprises, regional support policy

Brygida Beata Cupiał. Keywords: competitiveness, innovativeness, small and medium-sized enterprises, regional support policy Zarządzanie Publiczne, 2(18)/2012, s. 75-85 Kraków 2012 Published online September 10, 2012 doi: 10.4467/20843968ZP. 12.012.0536 Wsparcie konkurencyjności małych i średnich przedsiębiorstw w województwie

Bardziej szczegółowo

Klaster. Powiązanie kooperacyjne (PK) Inicjatywa klastrowa (IK) DEFINICJE ROBOCZE najistotniejsze elementy

Klaster. Powiązanie kooperacyjne (PK) Inicjatywa klastrowa (IK) DEFINICJE ROBOCZE najistotniejsze elementy DEFINICJE ROBOCZE najistotniejsze elementy Klaster skupisko podmiotów występujących na danym terenie, ogół podmiotów w danej branży/sektorze gospodarki itd. Powiązanie kooperacyjne (PK) podstawowy, niesformalizowany

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza wraz z inteligentną specjalizacją regionu. Warszawa, 26 listopada 2013 r.

Aktualizacja Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza wraz z inteligentną specjalizacją regionu. Warszawa, 26 listopada 2013 r. Aktualizacja Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza wraz z inteligentną specjalizacją regionu 1 Regionalna Strategia Innowacji dla Mazowsza (RSI) horyzontalny dokument strategiczny, uszczegółowienie

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Wielkopolskie Centrum Klastrowe

Wielkopolskie Centrum Klastrowe Wielkopolskie Centrum Klastrowe Platforma klastrów Założenia koncepcji Brokera Technologicznego Marek Dondelewski Poznao 10.09.2012r. LMC www.ines.org.pl Program rozwoju klasteringu Program ekspercki Konsorcjum

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka

Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka Cel główny: Rozwój polskiej gospodarki w oparciu o innowacyjne przedsiębiorstwa Cele szczegółowe: zwiększenie innowacyjności przedsiębiorstw, wzrost konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

Działalność innowacyjna w Polsce

Działalność innowacyjna w Polsce GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Urząd Statystyczny w Szczecinie Warszawa, październik 2014 r. Informacja sygnalna WYNIKI BADAŃ GUS AKTYWNOŚĆ INNOWACYJNA Działalność innowacyjna to całokształt działań naukowych,

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ

Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ Studia podyplomowe TWORZENIE I ZARZĄDZANIE STRUKTURĄ KLASTROWĄ Studia objęte patronatem Doliny Lotniczej Czy chcesz poznać odpowiedzi na pytania: Co to jest inteligentna specjalizacja - IS (ang. smart

Bardziej szczegółowo

Wzmocnienie potencjału analitycznego administracji publicznej przedsięwzięcie podjęte przez Szefa Służby Cywilnej

Wzmocnienie potencjału analitycznego administracji publicznej przedsięwzięcie podjęte przez Szefa Służby Cywilnej Wzmocnienie potencjału analitycznego administracji publicznej przedsięwzięcie podjęte przez Szefa Służby Cywilnej Warszawa, czerwiec 2014 r. Dotychczas podjęte inicjatywy Szefa Służby Cywilnej W latach

Bardziej szczegółowo

Narzędzia wsparcia MŚP prowadzących działalność eksportową

Narzędzia wsparcia MŚP prowadzących działalność eksportową 2011 Michał Polański Dyrektor Departament Promocji Gospodarczej Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Narzędzia wsparcia MŚP prowadzących działalność eksportową Poznań, 11 września 2011 r. Internacjonalizacja

Bardziej szczegółowo

Misja i działania Agencji Rynku Rolnego w zakresie wspierania innowacji i promocji żywności wysokiej jakości

Misja i działania Agencji Rynku Rolnego w zakresie wspierania innowacji i promocji żywności wysokiej jakości Misja i działania Agencji Rynku Rolnego w zakresie wspierania innowacji i promocji żywności wysokiej jakości Kraków, 8 października 2015 r. Piotr Sendor Informacja o instytucji 1990 r. - Powstanie Agencji

Bardziej szczegółowo

Działanie 1.1. Tworzenie warunków dla rozwoju innowacyjności

Działanie 1.1. Tworzenie warunków dla rozwoju innowacyjności Działanie 1.1. Tworzenie warunków dla rozwoju innowacyjności Kryteria merytoryczno-techniczne dopuszczające szczególne L.p. Kryterium tak nie nie dotyczy 1 Trwałość prowadzonej działalności z zakresu innowacji

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego

PLAN DZIAŁANIA KT 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego STRESZCZENIE Komitet Techniczny nr 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego powołany został w ramach Polskiego Komitetu Normalizacyjnego

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Klastering Polski 40-010 Katowice ul. Warszawska 36

Stowarzyszenie Klastering Polski 40-010 Katowice ul. Warszawska 36 Stowarzyszenie Klastering Polski platformą współpracy międzyklastrowej Ekoinnowacje w nowej perspektywie finansowej kraju i Europie: Środowisko i energia z czego finansować projekty i z kim współpracować?

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI

MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI DEPARTAMENT SPRAW SPOŁECZNYCH I OŚWIATY ROLNICZEJ 00-930 Warszawa, ul. Wspólna 30, tel.: 623-15-75, fax.: 623-16-27 SSO zsa-mt-212-15/14 Warszawa, 8 października 2014

Bardziej szczegółowo

Mój region w Europie. Urząd Marszałkowski w Toruniu Departament Polityki Regionalnej

Mój region w Europie. Urząd Marszałkowski w Toruniu Departament Polityki Regionalnej Mój region w Europie Urząd Marszałkowski w Toruniu Departament Polityki Regionalnej Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia na wykonanie badania pt. Ocena potencjału rynkowego marki Regionalnego Programu

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00

PROGRAMY SEMINARIÓW. TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk. Godziny spotkania: 10:00 13:00 PROGRAMY SEMINARIÓW TEMAT A Innowacje w biznesie przegląd dobrych praktyk 1. Pojęcia podstawowe z obszaru innowacyjnej przedsiębiorczości 2. Proces poszukiwania innowacyjności 3. Proces wprowadzania innowacji

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności Zarządzanie łańcuchami dostaw żywności w Polsce. Kierunki zmian. Wacław Szymanowski Książka jest pierwszą na naszym rynku monografią poświęconą funkcjonowaniu łańcuchów dostaw na rynku żywności w Polsce.

Bardziej szczegółowo

Efekty gospodarcze i społeczne zakończonych projektów rozwojowych finansowanych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju

Efekty gospodarcze i społeczne zakończonych projektów rozwojowych finansowanych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju Efekty gospodarcze i społeczne zakończonych projektów rozwojowych finansowanych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju Raport końcowy z badania ewaluacyjnego Kontekst badania Cel projektów rozwojowych

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 15 kwietnia 2015 r. Alokacja

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy opis badania - badanie CAPI na ogólnopolskiej próbie stowarzyszeń i fundacji

Szczegółowy opis badania - badanie CAPI na ogólnopolskiej próbie stowarzyszeń i fundacji Zapytanie ofertowe Stowarzyszenie Klon/Jawor od 2002 roku prowadzi ogólnopolski projekt badawczy dotyczący funkcjonowania organizacji pozarządowych. W ramach tego przedsięwzięcia, w regularnych odstępach

Bardziej szczegółowo

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny Badania marketingowe dr Grzegorz Mazurek Istota badań Podejmowanie decyzji odbywa się na bazie doświadczenia, wiedzy oraz intuicji. Podejmowanie decyzji wiąże się automatycznie z ryzykiem poniesienia porażki

Bardziej szczegółowo

Vouchery dla Przedsiębiorstw i Inicjatyw Klastrowych rozwój współpracy pomiędzy biznesem a nauką w Wielkopolsce

Vouchery dla Przedsiębiorstw i Inicjatyw Klastrowych rozwój współpracy pomiędzy biznesem a nauką w Wielkopolsce Vouchery dla Przedsiębiorstw i Inicjatyw Klastrowych rozwój współpracy pomiędzy biznesem a nauką w Wielkopolsce Grzegorz Cieśla Konferencja Efektywne zarządzanie własnością intelektualną w innowacyjnej

Bardziej szczegółowo

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r.

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r. I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 Szczecinek, 24 września 2015r. GOSPODARKA- INNOWACJE- NOWOCZESNE TECHNOLOGIE Celem głównym OP 1 jest podniesienie

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia Dla zamówienia publicznego poniżej 14 000 EUR brutto

Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia Dla zamówienia publicznego poniżej 14 000 EUR brutto Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia Dla zamówienia publicznego poniżej 14 000 EUR brutto 1. Temat badania 2. Tło Ewaluacja komponentu wolontariatu długoterminowego wdrażanego w latach 2012-2013 w ramach

Bardziej szczegółowo

Klastry wyzwania i możliwości

Klastry wyzwania i możliwości Klastry wyzwania i możliwości Stanisław Szultka Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową 29 września 2015 Klastry wyzwania nowej perspektywy 1. Klastry -> inteligentne specjalizacje 2. Organizacje klastrowe

Bardziej szczegółowo

Dotacje unijne na innowacyjne projekty

Dotacje unijne na innowacyjne projekty Dotacje unijne na innowacyjne projekty Dotychczas głównym źródłem finansowania działalności B+R były środki własne przedsiębiorców. Jednak z upływem czasu potencjał innowacyjnych projektów badawczych został

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do SIWZ. Część I. SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA. 1. Informacje ogólne

Załącznik nr 1 do SIWZ. Część I. SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA. 1. Informacje ogólne Część I. SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA 1. Informacje ogólne Załącznik nr 1 do SIWZ Przeprowadzenie badania Analiza sytuacji osób niepełnosprawnych w województwie podlaskim na potrzeby realizacji

Bardziej szczegółowo

Etapy przygotowań do przeprowadzenia badań marketingowych. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu

Etapy przygotowań do przeprowadzenia badań marketingowych. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu 1 Etapy przygotowań do przeprowadzenia badań marketingowych 2 Badania marketingowe a funkcje marketingu Analiza otoczenia Analiza klientów Planowanie produktów i usług Planowanie dystrybucji Planowanie

Bardziej szczegółowo

Wydatkowanie czy rozwój

Wydatkowanie czy rozwój Wydatkowanie czy rozwój priorytety Polityki Spójności 2014-2020 i nowego RPO Województwa Łódzkiego Agnieszka Dawydzik Dyrektor Departamentu Koordynacji Strategii i Polityk Rozwoju Łódź, 27 maja 2015 r.

Bardziej szczegółowo

PODAŻ CIĄGNIKÓW I KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH W POLSCE W LATACH 2003 2010

PODAŻ CIĄGNIKÓW I KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH W POLSCE W LATACH 2003 2010 Problemy Inżynierii Rolniczej nr 3/2011 Jan Pawlak Instytut Technologiczno-Przyrodniczy w Falentach Oddział w Warszawie PODAŻ CIĄGNIKÓW I KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH W POLSCE W LATACH 2003 2010 Streszczenie W

Bardziej szczegółowo

DOŚWIADCZENIA ROZWOJU KLASTRÓW W POLSCE

DOŚWIADCZENIA ROZWOJU KLASTRÓW W POLSCE DOŚWIADCZENIA ROZWOJU KLASTRÓW W POLSCE Marita Koszarek BSR Expertise, Politechnika Gdańska MARITA KOSZAREK ekspert międzynarodowy ponad 9 lat doświadczenia w zakresie klastrów bezpośrednia współpraca

Bardziej szczegółowo

Strategia dla Klastra IT. Styczeń 2015

Strategia dla Klastra IT. Styczeń 2015 Strategia dla Klastra IT Styczeń 2015 Sytuacja wyjściowa Leszczyńskie Klaster firm branży Informatycznej został utworzony w 4 kwartale 2014 r. z inicjatywy 12 firm działających w branży IT i posiadających

Bardziej szczegółowo

Potencjał rozwojowy klastrów eksportujących w polskim sektorze rolno-żywnościowym

Potencjał rozwojowy klastrów eksportujących w polskim sektorze rolno-żywnościowym Potencjał rozwojowy klastrów eksportujących w polskim sektorze rolno-żywnościowym Szczepan Figiel, Justyna Kufel Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Warszawa, 5 grudnia, 2014. Zagadnienia

Bardziej szczegółowo

Krajowy System Usług. oferta perspektywy rozwoju współpraca z regionami. Agata Wieruszewska 14 czerwiec 2011

Krajowy System Usług. oferta perspektywy rozwoju współpraca z regionami. Agata Wieruszewska 14 czerwiec 2011 2011 Krajowy System Usług oferta perspektywy rozwoju współpraca z regionami Agata Wieruszewska 14 czerwiec 2011 Krajowy System Usług (KSU) to oferta usług dla osób przedsiębiorczych w kraju - firm z sektora

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF

WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU SPIN-OFF ZARZĄDZANIE SIECIĄ WSPÓŁPRACY MŚP Łukasz Pytliński CEM Instytut Badań Rynku i Opinii Publicznej Wrzesień 2010 1 WSPARCIE FIRM TYPU START-UP I FIRM TYPU

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

Konferencja prasowa podczas XIV Forum Edukacyjnego dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw

Konferencja prasowa podczas XIV Forum Edukacyjnego dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw 2014 Bożena Lublińska Kasprzak Prezes Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości Konferencja prasowa podczas XIV Forum Edukacyjnego dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw Warszawa, 24 czerwca 2014 r.,

Bardziej szczegółowo

Schematy pozyskania dotacji UE

Schematy pozyskania dotacji UE Biuro Zarządzania Projektami Rozwojowymi Projekt Fox Schematy pozyskania dotacji UE Case study projektu B+R: branża spożywcza, chemiczna, produkcja maszyn i urządzeń, produkcja prefabrykatów Biuro Zarządzania

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia

Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia Załącznik nr 1 do Umowy z dnia Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia Wykonanie badania pt.: Analiza wpływu inwestycji w infrastrukturę społeczną na wzrost gospodarczy województwa śląskiego 1. Uzasadnienie

Bardziej szczegółowo

This project is implemented through the CENTRAL EUROPE Programme co-financed by the ERDF.

This project is implemented through the CENTRAL EUROPE Programme co-financed by the ERDF. Gdańsk This project is implemented through the CENTRAL EUROPE Programme co-financed by the ERDF. Dlaczego przemysły kreatywne są ważne? Sektory kreatywne mają wymierny wpływ na poziom rozwoju gospodarczego

Bardziej szczegółowo

Współpraca przedsiębiorców z nauką możliwości i doświadczenia. Lech Światły

Współpraca przedsiębiorców z nauką możliwości i doświadczenia. Lech Światły Współpraca przedsiębiorców z nauką możliwości i doświadczenia Lech Światły P r o j e k t y z w iązane z I N N O W A C J A M I z r e a l i z o w a n e p r z e z K u j a w s k o - P o m o r s k i Z w iązek

Bardziej szczegółowo

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ

OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ OFERTA NA BADANIA I ANALIZY DOTYCZĄCE ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH ORAZ AKTYWNOŚCI OBYWATELSKIEJ Stowarzyszenie Klon/Jawor to wiodąca polska organizacja zajmująca się badaniami sektora pozarządowego. Naszą

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Daniel Szczechowski Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Opole, 13 listopada 2014 r. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

KLASTER DESIGNU, INNOWACJI I MODY

KLASTER DESIGNU, INNOWACJI I MODY KLASTER Jolanta Maria Kozak Prezes TML Prezes Klastra Designu Innowacji i Mody INICJATORZY KLASTRA: INICJATORZY KLASTRA INSTYTUCJA OKOŁOBIZNESOWA, W ramach tworzonego klastra odpowiada za pozyskiwanie

Bardziej szczegółowo

Mariola Misztak-Kowalska Dyrektor Departamentu Rozwoju Instytucji Otoczenia Biznesu Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Mariola Misztak-Kowalska Dyrektor Departamentu Rozwoju Instytucji Otoczenia Biznesu Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości 2013 Wdrożenie innowacyjnych rozwiązańpomoc doradcza dla MSP Mariola Misztak-Kowalska Dyrektor Departamentu Rozwoju Instytucji Otoczenia Biznesu Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Warszawa, 8 lipca

Bardziej szczegółowo

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020.

Rozwój konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez cyfryzację Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020. Raport Społeczeństwo informacyjne w liczbach 2012 http://www.mac.gov.pl/raporty-i-dane/ 2 3% populacji firm w Polsce 1540 firm dużych Potencjał sektora

Bardziej szczegółowo

Plan badań, analiz i ekspertyz na 2016 rok w zakresie rozwoju regionalnego województwa opolskiego

Plan badań, analiz i ekspertyz na 2016 rok w zakresie rozwoju regionalnego województwa opolskiego III Spotkanie Grupy Sterującej Ewaluacją I Monitoringiem Plan badań, analiz i ekspertyz na 2016 rok w zakresie rozwoju regionalnego województwa opolskiego Jagoda Sokołowska Kierownik Referatu Badań i Ewaluacji

Bardziej szczegółowo

Wsparcie sektora MŚP w Regionalnych Programach Operacyjnych 2014-2020

Wsparcie sektora MŚP w Regionalnych Programach Operacyjnych 2014-2020 Wsparcie sektora MŚP w Regionalnych Programach Operacyjnych 2014-2020 Agnieszka Dawydzik Dyrektor Departamentu Koordynacji Strategii i Polityk Rozwoju Warszawa, 23 stycznia 2014 r. Wsparcie dla przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY

INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY INTERREG IVC CELE I PRIORYTETY Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Departament Polityki Regionalnej W prezentacji przedstawione zostaną: Cele programu Interreg IVC Priorytety programu Typy działań

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZA DO SKŁADNIA OFERT

ZAPRASZA DO SKŁADNIA OFERT Hurt-Imp-Ex.Kłodzko-Ustronie Piechowice, dnia 18.11.2015 r. Zapytanie ofertowe Adres do korespondencji: Ul. Żymierskiego 73 58-573 Piechowice Tel.: (75) 761 24 13 z siedzibą w Ścinawicy 47,, Tel.: (75)

Bardziej szczegółowo

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R.

PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R. PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ W REJESTRZE REGON W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM STAN NA KONIEC 2014 R. Źródłem publikowanych danych jest krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej, zwany dalej

Bardziej szczegółowo

Dotacje dla wiedzy i technologii

Dotacje dla wiedzy i technologii Dotacje dla wiedzy i technologii Ewelina Hutmańska, Wiceprezes Zarządu Capital-ECI sp. z o.o. Polskie firmy wciąż są wtórnymi innowatorami Ponad 34,5 mld zł wydały na innowacje firmy, zatrudniające powyżej

Bardziej szczegółowo

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć

Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Społecznej odpowiedzialności biznesu można się nauczyć Maciej Cieślik Korzyści płynące z wprowadzania strategii społecznej odpowiedzialności biznesu w przedsiębiorstwach mają wymiar nie tylko wizerunkowy.

Bardziej szczegółowo

R1. W jakim przedziale zatrudnienia znajduje się Pana(i) firma? 10-49 osób... 50-249 osób...

R1. W jakim przedziale zatrudnienia znajduje się Pana(i) firma? 10-49 osób... 50-249 osób... Zapraszamy Państwa do wzięcia udziału w badaniu dotyczącym rynku pracy małych i średnich przedsiębiorstw na Dolnym Śląsku. Naszym zamierzeniem jest poznanie Państwa opinii na temat koncepcji społecznej

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE WIELKOPOLSKIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W RAMACH WRPO 2014+ 1 Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu

WSPARCIE WIELKOPOLSKIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W RAMACH WRPO 2014+ 1 Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu WSPARCIE WIELKOPOLSKIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W RAMACH WRPO 2014+ 1 Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Cel główny WRPO 2014+ POPRAWA KONKURENCYJNOŚCI I SPÓJNOŚCI WOJEWÓDZTWA Alokacja

Bardziej szczegółowo

10 maja 2013 r. Magdalena Bajorek - Wrona Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Gorlicach

10 maja 2013 r. Magdalena Bajorek - Wrona Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Gorlicach A k t y w n o ś ć I I n t e g r a c j a S z a n s ą N a L e p s z e J u t r o 10 maja 2013 r. Projekt systemowy Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Gorlicach Projekt systemowy 3 letni, realizowany w

Bardziej szczegółowo

Mapa drogowa przygotowania procesu wyłaniania KKK - perspektywa PARP

Mapa drogowa przygotowania procesu wyłaniania KKK - perspektywa PARP 2014 Joanna Podgórska Departament Rozwoju Przedsiębiorczości i Innowacyjności Mapa drogowa przygotowania procesu wyłaniania KKK - perspektywa PARP Wsparcie klastrów na poziomie krajowym i regionalnym Konferencja

Bardziej szczegółowo

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji

Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Polski sektor żywnościowy 5 lat po akcesji Andrzej Kowalski Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB Katedra Rozwoju Obszarów Wiejskich Szkoła Główna Handlowa Warszawa kwiecień 2009 Wzajemne

Bardziej szczegółowo

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r.

Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych. Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Radlin, 14 marca 2014 r. Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych Cele Obserwatoriów Specjalistycznych 1. Wsparcie i usprawnienie zarządzania

Bardziej szczegółowo

Inicjatywa klastrowa Nadbużański Klaster Technologiczny Dolina Zielonej energii

Inicjatywa klastrowa Nadbużański Klaster Technologiczny Dolina Zielonej energii Inicjatywa klastrowa Nadbużański Klaster Technologiczny Dolina Zielonej energii Zespół programowy Stowarzyszenia Pro-Eco Dolina Bugu - grono krajowych i zagranicznych przedsiębiorców, ekspertów i technologów

Bardziej szczegółowo

Zróżnicowanie przestrzenne wykorzystania funduszy Unii Europejskiej przez gospodarstwa rolne w Polsce

Zróżnicowanie przestrzenne wykorzystania funduszy Unii Europejskiej przez gospodarstwa rolne w Polsce Zróżnicowanie przestrzenne wykorzystania funduszy Unii Europejskiej przez gospodarstwa rolne w Polsce Bogucki Wydawnictwo Naukowe Poznań 2010 Spis treści 1. Wprowadzenie 9 1.1. Cel i zakres analizy 9 1.2.

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA na przeprowadzenie badania ewaluacyjnego Ocena systemu monitorowania postępu rzeczowego wraz z oszacowaniem wartości docelowych wskaźników mierzonych na poziomie

Bardziej szczegółowo

Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE

Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE Podstawowy mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej UE Rozwój obszarów wiejskich Działania rynkowe Płatności bezpośrednie Wieloletnie Ramy Finansowe 2014-2020: WPR stanowi 38,9% wydatków z budżetu UE Wspólna

Bardziej szczegółowo

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo?

Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Czy ochrona środowiska i odnawialne źródła energii są efektywne finansowo? Dariusz Lipka, Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. Kraków, 11.12.2013 r. Specyfika projektów energetyki odnawialnej -

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r.

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r. Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 marca 2012 r. Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do RSI WM 2012-2020) Synteza diagnozy część 2 dokumentu RSI Analiza

Bardziej szczegółowo

Polityka klastrowa województwa mazowieckiego 2014-2020

Polityka klastrowa województwa mazowieckiego 2014-2020 Polityka klastrowa województwa mazowieckiego 2014-2020 Departament Rozwoju Regionalnego i Funduszy Europejskich Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego w Warszawie 1 Warszawa, 1 Klastry/ inicjatywy

Bardziej szczegółowo

Centrum Obsługi Inwestorów i Eksporterów (COIE) Otwieramy dostęp do światowych rynków

Centrum Obsługi Inwestorów i Eksporterów (COIE) Otwieramy dostęp do światowych rynków Centrum Obsługi Inwestorów i Eksporterów (COIE) Otwieramy dostęp do światowych rynków Zielona Góra 13.05.2013 r. Cel projektu Projekt systemowy Ministra Gospodarki realizowany w ramach Poddziałania 6.2.1

Bardziej szczegółowo