Techniki molekularne do identyfikacji pasożytów u ludzi. Danuta Grygierczyk

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Techniki molekularne do identyfikacji pasożytów u ludzi. Danuta Grygierczyk"

Transkrypt

1 Techniki molekularne do identyfikacji pasożytów u ludzi Danuta Grygierczyk

2 W laboratoryjnej diagnostyce parazytologicznej stosuje się rutynowo badania: Mikroskopowe Immunologiczne Biochemiczne Hodowle in vitro/ in vivo PCR- badania molekularne ( wybrane laboratoria) przydatność w wykrywaniu pasożytów oprócz materiału klinicznego, w próbach środowiskowych Zastosowanie PCR i innych technik molekularnych ma znaczenie: przy niskiej intensywności zarażenia gdy pasożyty są trudne lub niemożliwe do hodowli są trudności w różnicowaniu gatunków morfologicznie podobnych jeśli badania immunologiczne są niewystarczające

3 Molekularna diagnostyka pierwotniaków Toxoplasma gondii Główną rolę w diagnostyce laboratoryjnej odgrywają badania serologiczne. Przy rozpoznawaniu toksoplazmozy mózgowej i ocznej a także we wczesnym rozpoznawaniu zarażeń wrodzonych hodowla pasożytów z płynów ustrojowych poprzez dootrzewnową inokulację myszy ( kilka tygodni) PCR w toksoplazmozie wykorzystywane do poszukiwania sekwencji genów: B1, P30 i 18S rdna pasożyta Wykrywany materiał genetyczny to zawartość pojedynczych tachyzoitów

4 W inwazji prenatalnej diagnozowanie toksoplazmozy płynu owodniowego techniką PCR uzależnione jest od okresu, w którym doszło do zarażenia. Czułość PCR 92,9% - przy inwazji w II trymestrze ciąży Najwyższe prawdopodobieństwo uzyskania wyników fałszywie ujemnych- zarażenie przed 17 i po 21 tygodniu ciąży. Ujemny wynik badania płynu owodniowego metodą PCR nie może wykluczyć inwazji wrodzonej u płodu.

5 Otrzymanie pozytywnego wyniku amplifikacji nie jest możliwe we wszystkich przypadkach toksoplazmowego zapalenia mózgu. Brak DNA pasożyta w płynie mózgowo- rdzeniowym przy aktywnym procesie inwazji wynika z parenchymalnego umiejscowienia zmian z dala od opon mózgowych i komór mózgu. Toksoplazmoza oczna- amplifikacja genów: B1, P30 i 18S rdna pasożyta w płynie z przedniej komory oka i z wycinków siatkówki i naczyniówki. Wartość diagnostyczna tego badania jest jednak ograniczona ( mała objętość próbki, brak DNA T. gondii w płynie gdy inwazja obejmuje regiony odległe od komory przedniej gałki ocznej)

6 Antygeny rekombinowane pozwolą na określenie stadium choroby Otrzymano antygeny/ markery toksoplazmozy: mikronem (MIC), roptrii (ROP), granul (GRA), powierzchniowe (SAG), cytoplazmatyczny (BAG1) (bradyzoitów) Genotypowanie T. gondii znana sekwencja genów B1,P30, P23, P22, H4, H11 Polimorficzny gen SAG2 wskazuje na istnienie III odmiennych szczepów T. gondii; II najczęściej wywołuje toksoplazmozę wrodzoną bezobjawową przewlekłą. Może prowadzić także do poronień, powikłań ze strony OUN i narządu wzroku u płodu. I typ występuje rzadko u człowieka wywołując wrodzoną toksoplazmozę o ciężkim przebiegu. Typ III typowy u zwierząt.

7 Cryptosporidium spp. W stosunku do tego gatunku metody PCR stały się referencyjne w diagnostyce parazytologicznej ( czułość i swoistość). W odróżnieniu od konwencjonalnych metod pozwalają na wyróżnienie gatunków i/lub genogatunków Cryptosporidium inwazyjnych i patogennych dla człowieka oraz mają zastosowanie do badania prób środowiskowych ( kał, żywność, woda, gleba). Wykonujemy: PCR podstawowy, PCR-RFLP, FISH PCR-fingerprinting i PCR- sekwencjonowanie. Tradycyjne metody mikroskopowe i immunologiczne nie pozwalają na wyróżnienie szczepów. Na podstawie genotypowania różnych gatunków Cryptosporidium zostały wyodrębnione nowe : C. felis, C. wrairi; izolat C. parvum od psów, świń, myszy domowej, torbaczy, małp. W populacji ludzkiej 2 szczepy C.parvum - H( genotyp1)i C( genotyp 2).

8 Badania polimorfizmu w obrębie C. parvum pozwoliły na określenie pokrewieństwa pomiędzy gatunkami i szczepami pasożyta. Najbardziej filogenetycznie spokrewnione są szczepy H i C, izolat od małp i od myszy domowej; oddzielne gałęzie to izolaty od psów, świń torbaczy i C. felis. Najbardziej odległe filogenetycznie od specyficznie ludzkiego szczepu H są gatunki: C. muris, C. andersoni, C. serpentis i C. nasorum. Szczep H (genotyp1)- odpowiedzialny za epidemie miejskie, z dobrym układem odpornościowym Szczep C wspólny dla ludzi i zwierząt ( epidemie wodnopochodne na terenach rolniczych) oraz połowę zarażeń u nosicieli wirusa HIV

9 Entamoeba histolytica i E. dispar E. histolytica s.s. patogeniczny, w obrębie tego gatunku są szczepy patogeniczne i niepatogeniczne (badania izoenzymatyczne i genetyczne) Diamond i Clark dokonali w 1993r redeskrypcji gatunku E. histolytica, przywracając nazwę E. dispar niepatogeniczny Badania obu gatunków metodami izoenzymatycznymi, wykrywającymi swoiste antygeny i PCR( z cyst w kale i treści ropnia wątroby).

10 Plasmodium spp. Rutynowo cienki rozmaz krwi pasozytów/ μl krwi Gruba kropla 10-20pasożytów/μl krwi Trudności są przy niskiej parazytemii, mieszanej, po przyjęciu nieskutecznej dawki leku PCR- pełna krew na EDTA, startery komplementarne do genów r RNA małej podjednostki rybosomu, białko powierzchniowe circumsporozoite czy BRK1 PCR standardowy, nested PCR

11 Molekularna diagnostyka robaków Trichinella spp. W rutynowej diagnostyce stosowane są nadal mikroskopowe wykrywanie larw w bioptatach oraz metody serologiczne, (test ELISA). PCR: RAPD-PCR, multiplex PCR, RFLP-PCR Identyfikacja 7 gatunków przy zastosowaniu 11 enzymów restrykcyjnych- 3 różne produkty PCR: 2800pz( b. sekrecyjne), 1250pz (startery SB147A), 372pz (startery SB372A) Potwierdzono występowanie w obrębie rodzaju Trichinella 2 nowych gatunków: T. murrelli oraz T. papue

12 Echinococcus multilocularis Głównie badania immunologiczne, skreeningowe (odczyn hemaglutynacji pośredniej, ELISA) potwierdzenie -ELISA z antygenem EM2+, immunoblotting z antygenem EM18 i EM 16, badania histopatologiczne materiału z zabiegu lub biopsja cienkoigłowa. PCR mitochondrialny 12S rrna, sekwencjonowanie produktów PCR

13 Genetyczne zróżnicowanie pasożytniczych pierwotniaków Giardia Obecnie istnieje 5 odmiennych gatunków (grup) w rodzaju Giardia: G. agilis,g. muris i G. intestinalis (G. duodenalis),g. psittaci, G. ardeae. Genetyczna analiza 200 aksenicznych izolatów Giardia ujawniła, że należą do 2 dużych grup- polskie (A)(1i 2) i belgijskie (B)(3 i 4). W obrębie 1 izolaty od ludzi i zwierząt, 2- tylko od ludzi, 3 i 4 bardziej zróżnicowane. Dodatkowe grupy C i D ( od psów) Różnią się kariotypami, sekwencją nukleotydów małej podjednostki rrna i obrazem długości fragmentów restrykcyjnych rdna. Zastosowanie technik molekularnych umożliwia identyfikacje gatunków Giardia w próbach środowiskowych. Samo wykrycie cyst w wodzie nie pozwala oszacować ryzyka zarażenia ludzi. Izolaty B odpowiedzialne są za łagodny lub bezobjawowy przebieg choroby.

14 Cryptosporidium Obecnie wyróżnia się 8 gatunków, obserwuje się różnorodność objawów klinicznych kryptosporydiozy oraz zmienną inwazyjność i wirulencję populacji tego pasożyta. Wynik RAPD PCR wykazał istnienie 4 genetycznie odmiennych grup wśród kilkudziesięciu izolatów Cryptosporidium uzyskanych od ssaków i węży (C. serpentis). Od ludzi są mało zróżnicowane ale różnią się swoją potencją zoonotyczną. Molekularna analiza genetycznych różnic w locus genu białka TRAP-C2 od ludzi z różnych regionów geograficznych wykazała istnienie 2 genotypów( od ludzi i zwierząt). Analiza filogenetyczna opiera się na sekwencji 18rDNA i genu syntetazy acetylo-koenzymu A.

15 Leishmania spp. Wyróżnia się kilkanaście gatunków Leishmania inwazyjnych dla człowieka. Do celów taksonomicznych przydatna jest metoda fingerprintów DNA. Do różnicowania izolatów L. donovani wykorzystuje się 2 sondy molekularne odpowiadające sekwencjom genów białka szoku termicznego (hsp70)

16 Trypanosoma Populacja T.cruzi wykazuje dużą heterogeniczność podobną do Giardia. Wykazano korelacje miedzy filogenetyczną różnorodnością i biomedycznymi właściwościami, T.cruzi jest przykładem klonalnej ewolucji co wykazała analiza różnych markerów molekularnych- wyróżniono 2 filogenetyczne linie rozwojowe. Rozróżniono podgatunki w obrębie T. brucei dzięki zastosowaniu RFLP PCR, hybrydyzacji z sondami DNA, analizie izoenzymów oraz oceny wrażliwości metacyklicznych trypomastigota na lityczne działanie ludzkiej surowicy odpornościowej. Izolaty T.b.gambiense, T.b.rhodesiense różnią się od T.b. brucei

17 Toxoplasma Genetyczny polimorfizm T. gondii warunkuje niezwykłą zdolność adaptacyjną do licznych gatunków żywicieli pośrednich. Do oceny stopnia heterogeniczności genomu zastosowano: RFLP (starter dla genu P30), RAPD i sekwencjonowanie. Wykazano zmienność wewnątrzgatunkową i wewnątrzszczepową tego pasożyta. 3 linie klonalne wyróżniono; genotyp 2 związany z ciężkim przebiegiem toksoplazmozy u ludzi.

18 Lekooporność pasożytów Lekooporność wynika z: Długotrwałego i powszechnego stosowania tego samego leku Przerwania terapii (uboczne działanie leków) Nie przestrzegania przyjmowania odpowiednich dawek leku Niepodatność na leczenie może być wynikiem genetycznych, immmunologicznych lub fizjologicznych czynników zarażonego żywiciela

19 Lekooporność jest genetycznie przekazywaną utratą wrażliwości populacji pasożyta na lek, który wcześniej był skuteczny. Tolerancja lub naturalna oporność to niepodatność populacji, która wcześniej nie była wystawiona na działanie danego leku. W obu przypadkach dotyczy to pojedynczej lub licznych mutacji różnicujących populacje pod względem wrażliwości na działanie leku. W lekooporności mutacja jest indukowana selekcyjnym działaniem leku ( lek mutagenem). Tolerancja ujawnia się w rozprzestrzenieniu różnych populacji, poddanych naturalnej selekcji.

20 Oporność na leki wynikać może z nabycia nowej aktywności przez pasożyty( degradowanie lub inaktywowanie leku) bądź z utraty wcześniej istniejącej aktywności. Stwierdza się heterogeniczność różnych gatunków pasożytów pod względem wrażliwości na działanie leków. U różnych pasożytów istnieją odmienne molekularna mechanizmy lekooporności

21 Schistosoma mansoni Stwierdzono zmienność międzypopulacyjną S. mansoni we wrażliwości na hykanton i oksamnikwin(afrykańskie są bardziej oporne niż południowoamerykańskie) (genetycznie przekazywana cechaautosomalnie, recesywnie; utrata pojedynczej aktywności przywr- pojedyncza mutacja punktowa). Aktywacja leku polega na enzymatycznej estryfikacji, spontanicznej dysocjacji powstałego estru. Utworzone aktywne reszty są zdolne do alkilacji DNA lub innych cząsteczek przywr. Przywry z opornym fenotypem wykazują mniejszą żywotność. O wysokiej skuteczności nadal jest lek prazykwantel.

22 Leishmania Amplifikacja niektórych genów i ich nadekspresja wiąże się z brakiem wrażliwości na działanie leków pierwotniakobójczych. Tlenki związków stosowane jako leki są induktorami amplifikacji danego genu u Leishmania. Gatunki te często amplifikują swoistą część genomu po selekcyjnym działaniu leku. Genomowy region zawierający locus H jest amplifikowany jako pozachromosomowy, kolisty DNA 2 klasy genów pgp (P- glikoproteina) oporne na leki hydrofilne (1) i hydrofobowe (2) Uzyskano szczep L. tropika z fenotypem MDR (multidrug resistant), u którego stwierdzono nadekspresje genu ltpgpe

23 Plasmodium spp. Izolaty Plasmodium spp. uzyskane z przypadków klinicznych jak i drogą selekcji w warunkach laboratoryjnych wykazują oporność na liczne leki w szczególności na chlorochinę. Lekooporność wynika ze zmniejszonej akumulacji leku w wodniczkach pokarmowych pasożyta. Przywrócenie wrażliwości na leki jest możliwe po podaniu inhibitorów kanału wapniowego. PCR i hybrydyzacja z sondami molekularnymi geny pfmdr1 i pfmdr2; amplifikacja i nadekspresja genu 1 występowała u P. falciparum opornych na chininę, meflochinę i halofantrin przy braku amplifikacji genu 2

24 Entamoeba histolytica W genomie zidentyfikowano geny pgp (4g+2pg) Wykazano oporność na emetynę, podanie inhibitorów kanału wapniowego- przywrócenie wrażliwości na leki. Trichomonas vaginalis Oporność na metronidazol, wrażliwe na tinidazol. Oporność jest związana ze spadkiem reduktazy flawiny i tioredoksyny ( zaburzenia przemiany tlenu) oraz dehydrogenazy alkoholowej1 (ADH1)

Standardy badania parazytologicznego-wybrane aspekty

Standardy badania parazytologicznego-wybrane aspekty Standardy badania parazytologicznego-wybrane aspekty Diagnostyka parazytologiczna jest ważnym elementem potwierdzenia przypadku zarażenia danym pasożytem oraz wdrożenia skutecznego leczenia. Wykorzystywane

Bardziej szczegółowo

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów diagnostycznych Kał Należy pobrać przed rozpoczęciem leczenia

Bardziej szczegółowo

Opracowano na podstawie publikacji Myjak i wsp. 2011

Opracowano na podstawie publikacji Myjak i wsp. 2011 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów diagnostycznych Opracowano na podstawie publikacji Myjak i wsp.

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ Procedura Badawcza PB/EP/PS/03

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ Procedura Badawcza PB/EP/PS/03 WSSE w Szczecinie; OLS; Zał. nr 12 wyd. III; z dnia 25.03.2015r. do PO-02 strona /stron 1/5 Lp. Badany obiekt WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W LBORTORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECIIE azwa oznaczenia/

Bardziej szczegółowo

CENNIK DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI MĘSKIEJ

CENNIK DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI MĘSKIEJ CENNIK DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI MĘSKIEJ AZOOSPERMIA badanie wykrywa delecje w regionie długiego ramienia chromosomu Y w fragmencie zwanym AZF, będące często przyczyną azoospermii lub oligospermii o podłożu

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji

Program specjalizacji CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w LABORATORYJNEJ PARAZYTOLOGII MEDYCZNEJ Program podstawowy dla diagnostów Program przygotował zespół ekspertów Prof. dr hab. Tadeusz H.

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka molekularna w OIT

Diagnostyka molekularna w OIT Diagnostyka molekularna w OIT B A R B A R A A D A M I K K A T E D R A I K L I N I K A A N E S T E Z J O L O G I I I I N T E N S Y W N E J T E R A P I I U N I W E R S Y T E T M E D Y C Z N Y W E W R O C

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ IV z dnia 19.11.2010 immunoenzymatyczną ELISA -

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ IV z dnia 19.11.2010 immunoenzymatyczną ELISA - WSSE w Szczecinie; Zał. nr 12 wyd. I; z dnia 15.03.2012r. do PO-02 wyd. XII z dnia 15.03.2012r. strona /stron 1/5 Lp. Badany obiekt WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W LBORTORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECIIE

Bardziej szczegółowo

II rok OML studia magisterskie - Diagnostyka parazytologiczna- praktyczna nauka zawodu

II rok OML studia magisterskie - Diagnostyka parazytologiczna- praktyczna nauka zawodu ĆWICZENIE 1 Temat: Wykrywanie grzybów i pasożytów w różnych materiałach biologicznych cz.1 1. Zasady pobierania, transportu i przechowywania materiałów biologicznych do badań mikologicznych i parazytologicznych

Bardziej szczegółowo

dr hab. n. med. Czesław Żaba Kierownik Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu

dr hab. n. med. Czesław Żaba Kierownik Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu dr hab. n. med. Czesław Żaba Kierownik Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Poznań, dnia 09.09.2015 r. Ocena rozprawy doktorskiej lek. med. Doroty

Bardziej szczegółowo

Materiał i metody. Wyniki

Materiał i metody. Wyniki Abstract in Polish Wprowadzenie Selen jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Selen jest wbudowywany do białek w postaci selenocysteiny tworząc selenobiałka (selenoproteiny).

Bardziej szczegółowo

Tematyka zajęć z biologii

Tematyka zajęć z biologii Tematyka zajęć z biologii klasy: I Lp. Temat zajęć Zakres treści 1 Zapoznanie z przedmiotowym systemem oceniania, wymaganiami edukacyjnymi i podstawą programową Podstawowe zagadnienia materiału nauczania

Bardziej szczegółowo

Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej. Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ

Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej. Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ Kraków, czerwiec 2005 Genetyka kliniczna Kierunki rozwoju Choroby

Bardziej szczegółowo

NIFTY TM Nieinwazyjny, Genetyczny Test Prenataly określający ryzyko wystąpienia zespołu Downa, Edwardsa i Patau

NIFTY TM Nieinwazyjny, Genetyczny Test Prenataly określający ryzyko wystąpienia zespołu Downa, Edwardsa i Patau NIFTY TM Nieinwazyjny, Genetyczny Test Prenataly określający ryzyko wystąpienia zespołu Downa, Edwardsa i Patau Nieinwazyjne badania prenatalne, polegające na ocenia parametrów biochemicznych, takie jak

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 12, Data wydania: 29 września 2014 r. Nazwa i adres AB 448 WOJEWÓDZKA

Bardziej szczegółowo

NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA

NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA Załącznik nr do Zarządzenia nr 17/2004 Prezesa NFZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA SZCZEGÓŁOWE MATERIAŁY INFORMACYJNE O PRZEDMIOCIE POSTĘPOWANIA W SPRAWIE ZAWIERANIA UMÓW O UDZIELANIE ŚWIADCZEŃ OPIEKI ZDROW0TNEJ

Bardziej szczegółowo

Program kursu specjalizacyjnego z mikrobiologii medycznej (dla uczestników)

Program kursu specjalizacyjnego z mikrobiologii medycznej (dla uczestników) Program kursu specjalizacyjnego z mikrobiologii medycznej (dla uczestników) Tytuł kursu: Etiologia, obraz kliniczny i diagnostyka zarażeń pasożytniczych Kierownik kursu: dr Agata Pietrzyk Liczba godzin

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK Nr 1. Biologiczny czynnik chorobotwórczy podlegający zgłoszeniu

ZAŁĄCZNIK Nr 1. Biologiczny czynnik chorobotwórczy podlegający zgłoszeniu ZAŁĄCZNIK Nr 1 WYKAZ BIOLOGICZNYCH CZYNNIKÓW CHOROBOTWÓRCZYCH PODLEGAJĄCYCH ZGŁOSZENIU ORAZ OKOLICZNOŚCI DOKONYWANIA ZGŁOSZENIA DODATNICH WYNIKÓW BADAŃ W KIERUNKU BIOLOGICZNYCH CZYNNIKÓW CHOROBOTWÓRCZYCH

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r.

Załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r. Załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r. WYKAZ BIOLOGICZNYCH CZYNNIKÓW CHOROBOTWÓRCZYCH PODLEGAJĄCYCH ZGŁOSZENIU ORAZ OKOLICZNOŚCI DOKONYWANIA ZGŁOSZENIA DODATNICH WYNIKÓW

Bardziej szczegółowo

DETEKCJA PATOGENÓW POWODUJĄCYCH ZAPALENIE OPON MÓZGOWO-RDZENIOWYCH

DETEKCJA PATOGENÓW POWODUJĄCYCH ZAPALENIE OPON MÓZGOWO-RDZENIOWYCH DETEKCJA PATOGENÓW POWODUJĄCYCH ZAPALENIE OPON MÓZGOWO-RDZENIOWYCH Detekcja enterowirusów Detekcja sześciu typów ludzkich herpeswirusów (HHV) Detekcja pięciu bakterii Seeplex Detekcja patogenów powodujących

Bardziej szczegółowo

Białko jako marker molekularny

Białko jako marker molekularny Białko jako marker molekularny Markery białkowe: - obecność lub brak (lub zmiana ilości) określonego białka wskazuje na istnienie określonej zmiany fizjologicznej lub chorobowej (np. pojawienie się we

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 5 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program badań prenatalnych

Załącznik nr 5 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program badań prenatalnych Program badań prenatalnych 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego W ostatnich latach wzrasta systematycznie średni wiek

Bardziej szczegółowo

Polimorfizm genu mitochondrialnej polimerazy gamma (pol γ) w populacjach ludzkich Europy

Polimorfizm genu mitochondrialnej polimerazy gamma (pol γ) w populacjach ludzkich Europy Polimorfizm genu mitochondrialnej polimerazy gamma (pol γ) w populacjach ludzkich Europy Praca wykonana pod kierunkiem dr hab. Tomasza Grzybowskiego w Katedrze Medycyny Sądowej w Zakładzie Genetyki Molekularnej

Bardziej szczegółowo

Alfabetyczny spis badań realizowanych przez Medyczne Laboratoria Diagnostyczne Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego-PZH

Alfabetyczny spis badań realizowanych przez Medyczne Laboratoria Diagnostyczne Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego-PZH Alfabetyczny spis badań realizowanych przez Medyczne Laboratoria Diagnostyczne Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego-PZH A Adenowirusy - wykrywanie DNA metodą PCR Ameboza (zarażenie Entamoeba histolytica

Bardziej szczegółowo

Justyna Krystyna Ciepły Nr albumu 41624. Charakterystyka lekoopornych szczepów wirusa HIV 1 izolowanych w Polsce w 2008 roku

Justyna Krystyna Ciepły Nr albumu 41624. Charakterystyka lekoopornych szczepów wirusa HIV 1 izolowanych w Polsce w 2008 roku Warszawski Uniwersytet Medyczny Wydział Farmaceutyczny Oddział Analityki Medycznej Justyna Krystyna Ciepły Nr albumu 41624 Charakterystyka lekoopornych szczepów wirusa HIV 1 izolowanych w Polsce w 2008

Bardziej szczegółowo

Klonowanie molekularne Kurs doskonalący. Zakład Geriatrii i Gerontologii CMKP

Klonowanie molekularne Kurs doskonalący. Zakład Geriatrii i Gerontologii CMKP Klonowanie molekularne Kurs doskonalący Zakład Geriatrii i Gerontologii CMKP Etapy klonowania molekularnego 1. Wybór wektora i organizmu gospodarza Po co klonuję (do namnożenia DNA [czy ma być metylowane

Bardziej szczegółowo

INTERPRETACJA WYNIKÓW BADAŃ MOLEKULARNYCH W CHOROBIE HUNTINGTONA

INTERPRETACJA WYNIKÓW BADAŃ MOLEKULARNYCH W CHOROBIE HUNTINGTONA XX Międzynarodowa konferencja Polskie Stowarzyszenie Choroby Huntingtona Warszawa, 17-18- 19 kwietnia 2015 r. Metody badań i leczenie choroby Huntingtona - aktualności INTERPRETACJA WYNIKÓW BADAŃ MOLEKULARNYCH

Bardziej szczegółowo

Zewnątrzwydzielnicza niewydolność trzustki u psów

Zewnątrzwydzielnicza niewydolność trzustki u psów Zewnątrzwydzielnicza niewydolność Roman Lechowski Katedra Chorób Małych Zwierząt z Klinika, Wydział Medycyny Weterynaryjnej SGGW w Warszawie Niewystarczajace wytwarzanie enzymów trawiennych przez trzustkę

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV

Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV Cel ćwiczenia Określenie podatności na zakażenie wirusem HIV poprzez detekcję homo lub heterozygotyczności

Bardziej szczegółowo

Białka układu immunologicznego. Układ immunologiczny

Białka układu immunologicznego. Układ immunologiczny Białka układu immunologicznego Układ immunologiczny 1 Białka nadrodziny immunoglobulin Białka MHC 2 Białka MHC typu I Łańcuch ciężki (alfa) 45 kda Łańcuch lekki (beta 2 ) 12 kda Występują na powierzchni

Bardziej szczegółowo

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska Dane mikromacierzowe Mateusz Markowicz Marta Stańska Mikromacierz Mikromacierz DNA (ang. DNA microarray) to szklana lub plastikowa płytka (o maksymalnych wymiarach 2,5 cm x 7,5 cm) z naniesionymi w regularnych

Bardziej szczegółowo

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000 Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Korzystny wpływ skryningu na zmniejszenie umieralności z powodu raka

Bardziej szczegółowo

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Karolina Klara Radomska Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Streszczenie Wstęp Ostre białaczki szpikowe (Acute Myeloid Leukemia, AML) to grupa nowotworów mieloidalnych,

Bardziej szczegółowo

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV HCV zidentyfikowany w 1989 roku należy do rodziny Flaviviridae zawiera jednoniciowy RNA koduje białka strukturalne i niestrukturalne (co najmniej 10) ma 6 podstawowych

Bardziej szczegółowo

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie lek.wet. Agnieszka Dereczeniuk Badania laboratoryjne w hodowli Łódź 24.03.2012 Po co badać? Badania przesiewowe Badania profilaktyczne Badania obowiązkowe dla danej rasy Badania okresowe Badania diagnostyczne

Bardziej szczegółowo

Wirus HPV w ciąży. 1. Co to jest HPV?

Wirus HPV w ciąży. 1. Co to jest HPV? Wirus HPV w ciąży Czy zdajesz sobie sprawę z tego, że rak szyjki macicy jest drugą, najczęstszą chorobą nowotworową u kobiet na świecie a piąta wśród kobiet i mężczyzn łącznie? W samej Polsce, jak donosi

Bardziej szczegółowo

osoby nieuprawnione 2 _ Wymaz w kierunku nosicielstwa MRSA 30,00 Zakład Mikrobiologii Pracownia Bakteriologii Ogólnej

osoby nieuprawnione 2 _ Wymaz w kierunku nosicielstwa MRSA 30,00 Zakład Mikrobiologii Pracownia Bakteriologii Ogólnej Cennik na rok 2016 świadczeń zdrowotnych innych niż finansowane ze środków publicznych oraz udzielanych w ramach zawieranych umów MIKROBIOLOGIA ul. Kopernika 19 tel. 12-424-75-80, 12-424-75-81 na dzień

Bardziej szczegółowo

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila.

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila. SZCZEPIENIA KOTÓW Działamy według zasady: Lepiej zapobiegać niż leczyć Wychodząc naprzeciw Państwa oczekiwaniom oraz dbając o dobro Waszych pupili opisaliśmy program profilaktyczny chorób zakaźnych psów,

Bardziej szczegółowo

Mieszkańcy przewodu pokarmowego jak wyglądają, jak można ich rozpoznać i leczyć?

Mieszkańcy przewodu pokarmowego jak wyglądają, jak można ich rozpoznać i leczyć? Mieszkańcy przewodu pokarmowego jak wyglądają, jak można ich rozpoznać i leczyć? Dariusz M. Lebensztejn Klinika Pediatrii, Gastroenterologii i Alergologii Dziecięcej UM w Białymstoku Pasożyty przewodu

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Profilaktyka i terapia krwawień u dzieci z hemofilią A i B.

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Profilaktyka i terapia krwawień u dzieci z hemofilią A i B. Załącznik nr do zarządzenia Nr./2008/DGL Prezesa NFZ Nazwa programu: PROFILAKTYKA I TERAPIA KRWAWIEŃ U DZIECI Z HEMOFILIĄ A I B. ICD- 10 D 66 Dziedziczny niedobór czynnika VIII D 67 Dziedziczny niedobór

Bardziej szczegółowo

II WYDZIAŁ LEKARSKI, II ROK

II WYDZIAŁ LEKARSKI, II ROK II WYDZIAŁ LEKARSKI, II ROK PRZEDMIOT: BIOLOGIA MEDYCZNA (CZĘŚĆ 1 GENETYKA) PROGRAM ĆWICZEŃ 2009/2010 L.p. Data zajęć Temat zajęć 1. 15.02 18.02 Podstawy genetyki klasycznej (podstawowe pojęcia i definicje

Bardziej szczegółowo

Rozdzia³ III. Diagnostyka laboratoryjna zaka enia wirusem HIV-1 i AIDS. Janusz J. Stañczak. Diagnostyka serologiczna

Rozdzia³ III. Diagnostyka laboratoryjna zaka enia wirusem HIV-1 i AIDS. Janusz J. Stañczak. Diagnostyka serologiczna Janusz J. Stañczak Rozdzia³ III Diagnostyka laboratoryjna zaka enia wirusem HIV-1 i AIDS Zakażenie ludzkim wirusem HIV-1 jest wykrywane w różnych stadiach choroby. Mimo wielu dostępnych leków jest ono

Bardziej szczegółowo

Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii. Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań

Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii. Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań INSTYTUT MIKROEKOLOGII Najnowocześniejsza diagnostyka medyczna w leczeniu przewlekłych

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ CENOWY CZĘŚĆ I. Jedn. miary

FORMULARZ CENOWY CZĘŚĆ I. Jedn. miary FORMULARZ CENOWY CZĘŚĆ I 1. API 20 E zastosowanie: identyfikacja Salmonella, Yersinia; opakowanie zawiera 25 pasków; 2. Suspension Medium (5ml) zastosowanie: identyfikacja Salmonella; produkt płynny; składowe

Bardziej szczegółowo

I. STRESZCZENIE Cele pracy:

I. STRESZCZENIE Cele pracy: I. STRESZCZENIE Przewlekłe zapalenie trzustki (PZT) jest przewlekłym procesem zapalnym, powodującym postępujące i nieodwracalne włóknienie trzustki. Choroba przebiega z okresami remisji i zaostrzeń, prowadząc

Bardziej szczegółowo

UMOWA NA WYKONYWANIE BADAŃ nr ASK/UŚM/I/2011/

UMOWA NA WYKONYWANIE BADAŃ nr ASK/UŚM/I/2011/ UMOWA NA WYKONYWANIE BADAŃ nr ASK/UŚM/I/2011/ Zawarta w dniu 04.08.2011 roku pomiędzy:..., ul,.., NIP:., REGON:.., KRS:.., zwanym w dalszej części umowy Zleceniodawcą reprezentowanym przez: 1.. a Akademickim

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje diagnostyczne inwazyjnych zakażeń bakteryjnych nabytych poza szpitalem M. Kadłubowski, A. Skoczyńska, W. Hryniewicz, KOROUN, NIL, 2009

Rekomendacje diagnostyczne inwazyjnych zakażeń bakteryjnych nabytych poza szpitalem M. Kadłubowski, A. Skoczyńska, W. Hryniewicz, KOROUN, NIL, 2009 Opracowanie: Marcin Kadłubowski, Anna Skoczyńska, Waleria Hryniewicz Krajowy Ośrodek Referencyjny ds. Diagnostyki Bakteryjnych Zakażeń Ośrodkowego Układu Nerwowego (KOROUN) Zakład Epidemiologii i Mikrobiologii

Bardziej szczegółowo

Status oznaczenia / pomiaru 1 2 3 4 5 1. Bakteriologiczne badanie krwi. Metoda badawcza

Status oznaczenia / pomiaru 1 2 3 4 5 1. Bakteriologiczne badanie krwi. Metoda badawcza adania materiału klinicznego i sporali. L.p. Rodzaj oznaczenia / pomiaru Metoda badawcza Status oznaczenia / pomiaru 1 2 3 4 5 1. akteriologiczne badanie krwi w kierunku bakterii tlenowych instrukcja badawcza

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Część I

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Część I Część I 1. API 20 E zastosowanie: identyfikacja Salmonella, Yersinia; opakowanie zawiera 25 pasków 2. Suspension Medium (5ml) zastosowanie: identyfikacja Salmonella; produkt płynny; składowe do zestawu

Bardziej szczegółowo

1.Charakterystyka pasożytniczych pierwotniaków budowa, rozmnażanie, cykle rozwojowe, chorobotwórczość, diagnostyka

1.Charakterystyka pasożytniczych pierwotniaków budowa, rozmnażanie, cykle rozwojowe, chorobotwórczość, diagnostyka Program ćwiczeń z przedmiotu PARAZYTOLOGIA LEKARSKA dla kierunku Lekarskiego, rok II studia stacjonarne 2015/2016 Ćwiczenie nr 1 (26.02.16r.) Temat: Pasożytnicze Protozoa 1.Charakterystyka pasożytniczych

Bardziej szczegółowo

Zwalczanie pierwotniaków jelitowych psów i kotów

Zwalczanie pierwotniaków jelitowych psów i kotów Zwalczanie pierwotniaków jelitowych psów i kotów Adaptacja przewodnika ESCCAP 06 - sierpień 2011 Jest to polskie tłumaczenie i adaptacja oryginalnego przewodnika ESCCAP Przetłumaczono i opublikowano dzięki

Bardziej szczegółowo

prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie

prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie Sekwencyjność występowania zaburzeń molekularnych w niedrobnokomórkowym raku płuca

Bardziej szczegółowo

Zakażenie pszczoły miodnej patogenem Nosema ceranae. Diagnostyka infekcji wirusowych pszczoły miodnej

Zakażenie pszczoły miodnej patogenem Nosema ceranae. Diagnostyka infekcji wirusowych pszczoły miodnej Zakażenie pszczoły miodnej patogenem Nosema ceranae Diagnostyka infekcji wirusowych pszczoły miodnej Plan 1. Znaczenie ekologiczne i gospodarcze pszczół 2. Choroby pszczół i ich diagnostyka 3. Podstawy

Bardziej szczegółowo

6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej

6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej 6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej 6.2.1. Podsumowanie korzyści wynikających z leczenia Co to jest T2488? T2488

Bardziej szczegółowo

Wykrywanie czynników zakaźnych przy pomocy PCR

Wykrywanie czynników zakaźnych przy pomocy PCR Wykrywanie czynników zakaźnych przy pomocy PCR Metoda PCR wykorzystywana do wykrywania patogenów cechuje się bardzo wysoką czułością połączoną ze stosunkowo krótkim czasem potrzebnym do wykonania badania

Bardziej szczegółowo

Mikrosatelitarne sekwencje DNA

Mikrosatelitarne sekwencje DNA Mikrosatelitarne sekwencje DNA Małgorzata Pałucka Wykorzystanie sekwencji mikrosatelitarnych w jądrowym DNA drzew leśnych do udowodnienia pochodzenia materiału dowodowego w postępowaniu sądowym 27.09.2012

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki raka piersi

Załącznik nr 4 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki raka piersi Program profilaktyki raka piersi 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU PROFILAKTYKI RAKA PIERSI, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego. Rak piersi jest najczęściej występującym

Bardziej szczegółowo

SZCZEPIENIA OCHRONNE U DOROSŁYCH lek. Kamil Chudziński Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii CSK MSW w Warszawie 10.11.2015 Szczepionki Zabite lub żywe, ale odzjadliwione drobnoustroje/toksyny +

Bardziej szczegółowo

Techniki molekularne w mikrobiologii SYLABUS A. Informacje ogólne

Techniki molekularne w mikrobiologii SYLABUS A. Informacje ogólne Techniki molekularne w mikrobiologii A. Informacje ogólne Elementy sylabusu Nazwa jednostki prowadzącej kierunek Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Profil studiów Forma studiów Rodzaj Rok studiów

Bardziej szczegółowo

Europejska Komisja ds. Kontrolowania Pryszczycy (EUFMD) Vademecum wykrywania ogniska pryszczycy i dochodzenia Wersja 1 (12/2009)

Europejska Komisja ds. Kontrolowania Pryszczycy (EUFMD) Vademecum wykrywania ogniska pryszczycy i dochodzenia Wersja 1 (12/2009) Europejska Komisja ds. Kontrolowania Pryszczycy (EUFMD) Vademecum wykrywania ogniska pryszczycy i dochodzenia Wersja 1 (12/2009) Wstęp: Poniższy dokument został sporządzony przez Sekretariat Komisji aby

Bardziej szczegółowo

Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu?

Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu? Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu? Pruszewicz według kryterium etiologicznego podzielił zaburzenia słuchu u dzieci na trzy grupy: 1. głuchota dziedziczna i wady rozwojowe, 2. głuchota wrodzona, 3.

Bardziej szczegółowo

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie Główny Inspektorat Weterynarii Podstawy prawne monitoringu Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju

Bardziej szczegółowo

SEMINARIUM 2 15. 10. 2015

SEMINARIUM 2 15. 10. 2015 SEMINARIUM 2 15. 10. 2015 Od tłuszczu pokarmowego do lipoprotein osocza, metabolizm, budowa cząsteczek lipoprotein, apolipoproteiny, znaczenie biologiczne, enzymy biorące udział w metabolizmie lipoprotein,

Bardziej szczegółowo

Klub Młodego Wynalazcy - Laboratoria i wyposażenie. Pracownia genetyki

Klub Młodego Wynalazcy - Laboratoria i wyposażenie. Pracownia genetyki Klub Młodego Wynalazcy - Laboratoria i wyposażenie Zadbaliśmy o to, żeby wyposażenie w Klubie Młodego Wynalazcy było w pełni profesjonalne. Ważne jest, aby dzieci i młodzież, wykonując doświadczenia korzystały

Bardziej szczegółowo

Genetyka w nowej podstawie programowej

Genetyka w nowej podstawie programowej Genetyka w nowej podstawie programowej Dział Genetyka - III etap edukacyjny Rzetelna realizacja tego działu w gimnazjum jest kluczowa ze względu na to, że biotechnologia i inżynieria genetyczna jest omawiana

Bardziej szczegółowo

Metody badania polimorfizmu/mutacji DNA. Aleksandra Sałagacka Pracownia Diagnostyki Molekularnej i Farmakogenomiki Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Metody badania polimorfizmu/mutacji DNA. Aleksandra Sałagacka Pracownia Diagnostyki Molekularnej i Farmakogenomiki Uniwersytet Medyczny w Łodzi Metody badania polimorfizmu/mutacji DNA Aleksandra Sałagacka Pracownia Diagnostyki Molekularnej i Farmakogenomiki Uniwersytet Medyczny w Łodzi Mutacja Mutacja (łac. mutatio zmiana) - zmiana materialnego

Bardziej szczegółowo

CENNIK - DIAGNOSTYKI MIKROBIOLOGICZNEJ

CENNIK - DIAGNOSTYKI MIKROBIOLOGICZNEJ (obowiązuje od 01 czerwca 2015 roku) załącznik nr 4 do regulaminu organizacyjnego CENNIK - DIAGNOSTYKI MIKROBIOLOGICZNEJ Zakład Diagnostyki Mikrobiologicznej - siedziba ul. Św. Józefa 53-59 oraz ul. Konstytucji

Bardziej szczegółowo

Priony. co dobrego mówią nam drożdże? Takao Ishikawa Zakład Biologii Molekularnej Uniwersytet Warszawski

Priony. co dobrego mówią nam drożdże? Takao Ishikawa Zakład Biologii Molekularnej Uniwersytet Warszawski Priony co dobrego mówią nam drożdże? Takao Ishikawa Zakład Biologii Molekularnej Uniwersytet Warszawski Choroba Kreutzfeldta-Jakoba Pierwsze opisy pochodzą z lat 30. XX wieku Zakaźna choroba, często rodzinna

Bardziej szczegółowo

Interpretacja wyników testów serologicznych

Interpretacja wyników testów serologicznych Interpretacja wyników testów serologicznych Dr hab. Kazimierz Tarasiuk Główny Lekarz Weterynarii PIC Polska i Europa Centralna VI FORUM PIC, Stryków, 18.11.09 Systematyczne monitorowanie statusu zdrowia

Bardziej szczegółowo

www.korektorzdrowia.pl www.watchhealthcare.eu PORADNIK DLA PACJENTÓW Biopsja

www.korektorzdrowia.pl www.watchhealthcare.eu PORADNIK DLA PACJENTÓW Biopsja www.korektorzdrowia.pl www.watchhealthcare.eu PORADNIK DLA PACJENTÓW Biopsja Rak piersi Najczęściej występujący nowotwór złośliwy u kobiet w Polsce 2004 r. ponad12 000 nowych zachorowań na raka piersi

Bardziej szczegółowo

SHL.org.pl SHL.org.pl

SHL.org.pl SHL.org.pl Kontrakty na usługi dla szpitali SIWZ dla badań mikrobiologicznych Danuta Pawlik SP ZOZ ZZ Maków Mazowiecki Stowarzyszenie Higieny Lecznictwa Warunki prawne dotyczące konkursu ofert Ustawa z dnia 15 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Jednoznaczne ODPOWIEDZI na ważne pytania

Jednoznaczne ODPOWIEDZI na ważne pytania Jednoznaczne ODPOWIEDZI na ważne pytania TEST PRENATALNY HARMONY to nowy test DNA z krwi matki określający ryzyko zespołu Downa. Test Harmony jest bardziej dokładny niż tradycyjne testy i można go wykonywać

Bardziej szczegółowo

WYCIECZKA DO LABORATORIUM

WYCIECZKA DO LABORATORIUM WYCIECZKA DO LABORATORIUM W ramach projektu e-szkoła udaliśmy się do laboratorium w Krotoszynie na ul. Bolewskiego Mieliśmy okazję przeprowadzić wywiad z kierowniczką laboratorium Panią Hanną Czubak Oprowadzała

Bardziej szczegółowo

Warunki udzielania świadczeń w rodzaju: świadczenia zdrowotne kontraktowane odrębnie 8. BADANIA GENETYCZNE

Warunki udzielania świadczeń w rodzaju: świadczenia zdrowotne kontraktowane odrębnie 8. BADANIA GENETYCZNE Załącznik nr do Zarządzenia.. Warunki udzielania świadczeń w rodzaju: zdrowotne kontraktowane odrębnie 8. BADANIA GENETYCZNE 8.1 WARUNKI WYMAGANE Załącznik nr 2 do rozporządzenia cz. I lit. M Lp 913-916

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu: LECZENIE PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU B W OPORNOŚCI NA LAMIWUDYNĘ ICD - 10 B 18.1 - przewlekłe zapalenie wątroby typu B

Nazwa programu: LECZENIE PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU B W OPORNOŚCI NA LAMIWUDYNĘ ICD - 10 B 18.1 - przewlekłe zapalenie wątroby typu B załącznik nr 25 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Nazwa programu: LECZENIE PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU B W OPORNOŚCI NA LAMIWUDYNĘ ICD - 10 B 18.1 - przewlekłe zapalenie wątroby

Bardziej szczegółowo

Pakiet nr 1 badania laboratoryjne różne

Pakiet nr 1 badania laboratoryjne różne Zał. Nr 2 do Regulaminu Konkursu ofert nr EM/4/2014 FORMULARZ ASORTYMENTOWO-CENOWY Pakiet nr 1 badania laboratoryjne różne Białko C 8 Białko S 8 Miedź wydalanie w moczu 8 Miedź w surowicy 5 Ołów w surowicy

Bardziej szczegółowo

1.Charakterystyka pasożytniczych pierwotniaków budowa, rozmnażanie, cykle rozwojowe, chorobotwórczość, diagnostyka

1.Charakterystyka pasożytniczych pierwotniaków budowa, rozmnażanie, cykle rozwojowe, chorobotwórczość, diagnostyka Program ćwiczeń z przedmiotu PARAZYTOLOGIA dla kierunku Dietetyka rok I studia stacjonarne licencjat, 2015/2016 Ćwiczenie nr 1 (09.10.15) Temat: Pasożytnicze Protozoa cz. I 1.Charakterystyka pasożytniczych

Bardziej szczegółowo

GENOMIKA. MAPOWANIE GENOMÓW MAPY GENOMICZNE

GENOMIKA. MAPOWANIE GENOMÓW MAPY GENOMICZNE GENOMIKA. MAPOWANIE GENOMÓW MAPY GENOMICZNE Bioinformatyka, wykład 3 (21.X.2008) krzysztof_pawlowski@sggw.waw.pl tydzień temu Gen??? Biologiczne bazy danych historia Biologiczne bazy danych najważniejsze

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1. Oznaczanie wrażliwości szczepów na metycylinę

Ćwiczenie 1. Oznaczanie wrażliwości szczepów na metycylinę XI. Antybiotyki i chemioterpeutyki ćwiczenia praktyczne W przedstawionych ćwiczeniach narysuj i zinterpretuj otrzymane wyniki badań mechanizmów oporności. Opisz rodzaje krążków użytych do badań oraz sposób

Bardziej szczegółowo

- wirusy: Herpes simplex, Hepatitis virus B, Hepatitis virus C, Rotavirus, Influenzavirus, HIV (AIDS)

- wirusy: Herpes simplex, Hepatitis virus B, Hepatitis virus C, Rotavirus, Influenzavirus, HIV (AIDS) KIERUNEK Pielęgniarstwo studia licencjackie stacjonarne rok akademicki 2015/2016 MIKROBIOLOGIA i PARAZYTOLOGIA Ćwiczenie nr 1 (24.02.2016) Temat: Ćwiczenie wprowadzające; budowa struktury wirusa, komórki

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU Ochrona Środowiska I stopnia Studia stacjonarne

KARTA KURSU Ochrona Środowiska I stopnia Studia stacjonarne KARTA KURSU Ochrona Środowiska I stopnia Studia stacjonarne Nazwa Nazwa w j. ang. Parazytologia Parasitology Kod Punktacja ECTS* 1 Koordynator Dr Magdalena Nowak-Chmura Zespół dydaktyczny Dr Magdalena

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Biotechnologia roślin, redakcja naukowa: Stefan Malepszy SPIS TREŚCI

Księgarnia PWN: Biotechnologia roślin, redakcja naukowa: Stefan Malepszy SPIS TREŚCI Księgarnia PWN: Biotechnologia roślin, redakcja naukowa: Stefan Malepszy SPIS TREŚCI 1 Wprowadzenie 15 2 Metoda kultury in vitro 19 2.1. Kultura komórek i tkanek............................... 19 2.1.1.

Bardziej szczegółowo

LECZENIE STWARDNIENIA ROZSIANEGO (ICD-10 G 35)

LECZENIE STWARDNIENIA ROZSIANEGO (ICD-10 G 35) LECZENIE STWARDNIENIA ROZSIANEGO (ICD-10 G 35) 1. Kryteria kwalifikacji: ŚWIADCZENIOBIORCY 1.1. Leczenie interferonem beta: 1) rozpoznanie postaci rzutowej stwardnienia rozsianego oparte na kryteriach

Bardziej szczegółowo

Choroby odpierwotniakowe transmitowane przez owady

Choroby odpierwotniakowe transmitowane przez owady Choroby odpierwotniakowe transmitowane przez owady Pierwotniaki Jednokomórkowe organizmy o zróżnicowanej budowie morfologicznej Otoczone pelikulą Komórki wypełnia cytoplazma, często podzielona na zewnętrzną

Bardziej szczegółowo

I Wydział Lekarski 19.12.2012 09.01.2013 II Wydział Lekarski 11.01.2013 WIRUSY RNA

I Wydział Lekarski 19.12.2012 09.01.2013 II Wydział Lekarski 11.01.2013 WIRUSY RNA I Wydział Lekarski 19.12.2012 09.01.2013 II Wydział Lekarski 11.01.2013 WIRUSY RNA Prelekcja 1. Charakterystyka i znaczenie kliniczne pikornawirusów 2. Wirus kleszczowego zapalenia mózgu (KZM), epidemiologia,

Bardziej szczegółowo

Analiza mutacji genów EGFR, PIKCA i PTEN w nerwiaku zarodkowym

Analiza mutacji genów EGFR, PIKCA i PTEN w nerwiaku zarodkowym Analiza mutacji genów EGFR, PIKCA i PTEN w nerwiaku zarodkowym mgr Magdalena Brzeskwiniewicz Promotor: Prof. dr hab. n. med. Janusz Limon Katedra i Zakład Biologii i Genetyki Gdański Uniwersytet Medyczny

Bardziej szczegółowo

LECZENIE CHOROBY GAUCHERA ICD-10 E

LECZENIE CHOROBY GAUCHERA ICD-10 E załącznik nr 19 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Nazwa programu: LECZENIE CHOROBY GAUCHERA ICD-10 E 75 Zaburzenia przemian sfingolipidów i inne zaburzenia spichrzania

Bardziej szczegółowo

Biotechnologia i inżynieria genetyczna

Biotechnologia i inżynieria genetyczna Wersja A Test podsumowujący rozdział II i inżynieria genetyczna..................................... Imię i nazwisko.............................. Data Klasa oniższy test składa się z 16 zadań. rzy każdym

Bardziej szczegółowo

TREŚCI KSZTAŁCENIA PRZEDMIOTOW PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH

TREŚCI KSZTAŁCENIA PRZEDMIOTOW PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH TREŚCI KSZTAŁCENIA PRZEDMIOTOW PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH A.RZEDMIOTYPODSTAWOWE 1.Anatomia. Podstawy anatomii prawidłowej organizmu ludzkiego anatomia układów. Elementy anatomii funkcjonalnej i rozwojowej.

Bardziej szczegółowo

TaqNovaHS. Polimeraza DNA RP902A, RP905A, RP910A, RP925A RP902, RP905, RP910, RP925

TaqNovaHS. Polimeraza DNA RP902A, RP905A, RP910A, RP925A RP902, RP905, RP910, RP925 TaqNovaHS RP902A, RP905A, RP910A, RP925A RP902, RP905, RP910, RP925 RP902A, RP905A, RP910A, RP925A RP902, RP905, RP910, RP925 TaqNovaHS Polimeraza TaqNovaHS jest mieszaniną termostabilnej polimerazy DNA

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału z biologii do klasy III.

Rozkład materiału z biologii do klasy III. Rozkład materiału z biologii do klasy III. L.p. Temat lekcji Treści programowe Uwagi 1. Nauka o funkcjonowaniu przyrody. 2. Genetyka nauka o dziedziczności i zmienności. -poziomy różnorodności biologicznej:

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu Wydział Zdrowia i Nauk Medycznych obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 014/015 Kierunek studiów: Dietetyka

Bardziej szczegółowo

marketinginformacja Diagnostyka weterynaryjna Szybkie testy dla rolnictwa +++ dostępne w SalesPlusie +++

marketinginformacja Diagnostyka weterynaryjna Szybkie testy dla rolnictwa +++ dostępne w SalesPlusie +++ marketinginformacja Data 24.10.2014 Numer Autor MI_FS_13_2014_Testy weterynaryjne Philipp Peters Diagnostyka weterynaryjna Szybkie testy dla rolnictwa +++ dostępne w SalesPlusie +++ Dzięki szybkim testom

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE. Elementami programu finansowanymi przez Ministerstwo Zdrowia są koszty zakupu:

OGŁOSZENIE. Elementami programu finansowanymi przez Ministerstwo Zdrowia są koszty zakupu: Warszawa, 08 luty 2012 r. OGŁOSZENIE Na podstawie art. 48 ust. 4 i w związku z ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z

Bardziej szczegółowo

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0)

LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 719 Poz. 27 Załącznik B.68. LECZENIE TĘTNICZEGO NADCIŚNIENIA PŁUCNEGO SILDENAFILEM I EPOPROSTENOLEM (TNP) (ICD-10 I27, I27.0) ŚWIADCZENIOBIORCY I. Terapia sildenafilem

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje Recommendations

Rekomendacje Recommendations diagnostyka laboratoryjna Journal of Laboratory Diagnostics 2011 Volume 47 Number 3 341-351 Rekomendacje Recommendations Standardy w zakresie laboratoryjnych czynności w parazytologii medycznej, oceny

Bardziej szczegółowo

Badania kału wirusologiczne, bakteriologiczne i parazytologiczne

Badania kału wirusologiczne, bakteriologiczne i parazytologiczne Badania kału wirusologiczne, bakteriologiczne i parazytologiczne PRZYJMOWANIE PRÓBEK KAŁU Badania wirusologiczne i parazytologiczne od poniedziałku do piątku od godz. 8 00 do godz. 11 00 Badania bakteriologiczne

Bardziej szczegółowo