Techniki molekularne do identyfikacji pasożytów u ludzi. Danuta Grygierczyk

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Techniki molekularne do identyfikacji pasożytów u ludzi. Danuta Grygierczyk"

Transkrypt

1 Techniki molekularne do identyfikacji pasożytów u ludzi Danuta Grygierczyk

2 W laboratoryjnej diagnostyce parazytologicznej stosuje się rutynowo badania: Mikroskopowe Immunologiczne Biochemiczne Hodowle in vitro/ in vivo PCR- badania molekularne ( wybrane laboratoria) przydatność w wykrywaniu pasożytów oprócz materiału klinicznego, w próbach środowiskowych Zastosowanie PCR i innych technik molekularnych ma znaczenie: przy niskiej intensywności zarażenia gdy pasożyty są trudne lub niemożliwe do hodowli są trudności w różnicowaniu gatunków morfologicznie podobnych jeśli badania immunologiczne są niewystarczające

3 Molekularna diagnostyka pierwotniaków Toxoplasma gondii Główną rolę w diagnostyce laboratoryjnej odgrywają badania serologiczne. Przy rozpoznawaniu toksoplazmozy mózgowej i ocznej a także we wczesnym rozpoznawaniu zarażeń wrodzonych hodowla pasożytów z płynów ustrojowych poprzez dootrzewnową inokulację myszy ( kilka tygodni) PCR w toksoplazmozie wykorzystywane do poszukiwania sekwencji genów: B1, P30 i 18S rdna pasożyta Wykrywany materiał genetyczny to zawartość pojedynczych tachyzoitów

4 W inwazji prenatalnej diagnozowanie toksoplazmozy płynu owodniowego techniką PCR uzależnione jest od okresu, w którym doszło do zarażenia. Czułość PCR 92,9% - przy inwazji w II trymestrze ciąży Najwyższe prawdopodobieństwo uzyskania wyników fałszywie ujemnych- zarażenie przed 17 i po 21 tygodniu ciąży. Ujemny wynik badania płynu owodniowego metodą PCR nie może wykluczyć inwazji wrodzonej u płodu.

5 Otrzymanie pozytywnego wyniku amplifikacji nie jest możliwe we wszystkich przypadkach toksoplazmowego zapalenia mózgu. Brak DNA pasożyta w płynie mózgowo- rdzeniowym przy aktywnym procesie inwazji wynika z parenchymalnego umiejscowienia zmian z dala od opon mózgowych i komór mózgu. Toksoplazmoza oczna- amplifikacja genów: B1, P30 i 18S rdna pasożyta w płynie z przedniej komory oka i z wycinków siatkówki i naczyniówki. Wartość diagnostyczna tego badania jest jednak ograniczona ( mała objętość próbki, brak DNA T. gondii w płynie gdy inwazja obejmuje regiony odległe od komory przedniej gałki ocznej)

6 Antygeny rekombinowane pozwolą na określenie stadium choroby Otrzymano antygeny/ markery toksoplazmozy: mikronem (MIC), roptrii (ROP), granul (GRA), powierzchniowe (SAG), cytoplazmatyczny (BAG1) (bradyzoitów) Genotypowanie T. gondii znana sekwencja genów B1,P30, P23, P22, H4, H11 Polimorficzny gen SAG2 wskazuje na istnienie III odmiennych szczepów T. gondii; II najczęściej wywołuje toksoplazmozę wrodzoną bezobjawową przewlekłą. Może prowadzić także do poronień, powikłań ze strony OUN i narządu wzroku u płodu. I typ występuje rzadko u człowieka wywołując wrodzoną toksoplazmozę o ciężkim przebiegu. Typ III typowy u zwierząt.

7 Cryptosporidium spp. W stosunku do tego gatunku metody PCR stały się referencyjne w diagnostyce parazytologicznej ( czułość i swoistość). W odróżnieniu od konwencjonalnych metod pozwalają na wyróżnienie gatunków i/lub genogatunków Cryptosporidium inwazyjnych i patogennych dla człowieka oraz mają zastosowanie do badania prób środowiskowych ( kał, żywność, woda, gleba). Wykonujemy: PCR podstawowy, PCR-RFLP, FISH PCR-fingerprinting i PCR- sekwencjonowanie. Tradycyjne metody mikroskopowe i immunologiczne nie pozwalają na wyróżnienie szczepów. Na podstawie genotypowania różnych gatunków Cryptosporidium zostały wyodrębnione nowe : C. felis, C. wrairi; izolat C. parvum od psów, świń, myszy domowej, torbaczy, małp. W populacji ludzkiej 2 szczepy C.parvum - H( genotyp1)i C( genotyp 2).

8 Badania polimorfizmu w obrębie C. parvum pozwoliły na określenie pokrewieństwa pomiędzy gatunkami i szczepami pasożyta. Najbardziej filogenetycznie spokrewnione są szczepy H i C, izolat od małp i od myszy domowej; oddzielne gałęzie to izolaty od psów, świń torbaczy i C. felis. Najbardziej odległe filogenetycznie od specyficznie ludzkiego szczepu H są gatunki: C. muris, C. andersoni, C. serpentis i C. nasorum. Szczep H (genotyp1)- odpowiedzialny za epidemie miejskie, z dobrym układem odpornościowym Szczep C wspólny dla ludzi i zwierząt ( epidemie wodnopochodne na terenach rolniczych) oraz połowę zarażeń u nosicieli wirusa HIV

9 Entamoeba histolytica i E. dispar E. histolytica s.s. patogeniczny, w obrębie tego gatunku są szczepy patogeniczne i niepatogeniczne (badania izoenzymatyczne i genetyczne) Diamond i Clark dokonali w 1993r redeskrypcji gatunku E. histolytica, przywracając nazwę E. dispar niepatogeniczny Badania obu gatunków metodami izoenzymatycznymi, wykrywającymi swoiste antygeny i PCR( z cyst w kale i treści ropnia wątroby).

10 Plasmodium spp. Rutynowo cienki rozmaz krwi pasozytów/ μl krwi Gruba kropla 10-20pasożytów/μl krwi Trudności są przy niskiej parazytemii, mieszanej, po przyjęciu nieskutecznej dawki leku PCR- pełna krew na EDTA, startery komplementarne do genów r RNA małej podjednostki rybosomu, białko powierzchniowe circumsporozoite czy BRK1 PCR standardowy, nested PCR

11 Molekularna diagnostyka robaków Trichinella spp. W rutynowej diagnostyce stosowane są nadal mikroskopowe wykrywanie larw w bioptatach oraz metody serologiczne, (test ELISA). PCR: RAPD-PCR, multiplex PCR, RFLP-PCR Identyfikacja 7 gatunków przy zastosowaniu 11 enzymów restrykcyjnych- 3 różne produkty PCR: 2800pz( b. sekrecyjne), 1250pz (startery SB147A), 372pz (startery SB372A) Potwierdzono występowanie w obrębie rodzaju Trichinella 2 nowych gatunków: T. murrelli oraz T. papue

12 Echinococcus multilocularis Głównie badania immunologiczne, skreeningowe (odczyn hemaglutynacji pośredniej, ELISA) potwierdzenie -ELISA z antygenem EM2+, immunoblotting z antygenem EM18 i EM 16, badania histopatologiczne materiału z zabiegu lub biopsja cienkoigłowa. PCR mitochondrialny 12S rrna, sekwencjonowanie produktów PCR

13 Genetyczne zróżnicowanie pasożytniczych pierwotniaków Giardia Obecnie istnieje 5 odmiennych gatunków (grup) w rodzaju Giardia: G. agilis,g. muris i G. intestinalis (G. duodenalis),g. psittaci, G. ardeae. Genetyczna analiza 200 aksenicznych izolatów Giardia ujawniła, że należą do 2 dużych grup- polskie (A)(1i 2) i belgijskie (B)(3 i 4). W obrębie 1 izolaty od ludzi i zwierząt, 2- tylko od ludzi, 3 i 4 bardziej zróżnicowane. Dodatkowe grupy C i D ( od psów) Różnią się kariotypami, sekwencją nukleotydów małej podjednostki rrna i obrazem długości fragmentów restrykcyjnych rdna. Zastosowanie technik molekularnych umożliwia identyfikacje gatunków Giardia w próbach środowiskowych. Samo wykrycie cyst w wodzie nie pozwala oszacować ryzyka zarażenia ludzi. Izolaty B odpowiedzialne są za łagodny lub bezobjawowy przebieg choroby.

14 Cryptosporidium Obecnie wyróżnia się 8 gatunków, obserwuje się różnorodność objawów klinicznych kryptosporydiozy oraz zmienną inwazyjność i wirulencję populacji tego pasożyta. Wynik RAPD PCR wykazał istnienie 4 genetycznie odmiennych grup wśród kilkudziesięciu izolatów Cryptosporidium uzyskanych od ssaków i węży (C. serpentis). Od ludzi są mało zróżnicowane ale różnią się swoją potencją zoonotyczną. Molekularna analiza genetycznych różnic w locus genu białka TRAP-C2 od ludzi z różnych regionów geograficznych wykazała istnienie 2 genotypów( od ludzi i zwierząt). Analiza filogenetyczna opiera się na sekwencji 18rDNA i genu syntetazy acetylo-koenzymu A.

15 Leishmania spp. Wyróżnia się kilkanaście gatunków Leishmania inwazyjnych dla człowieka. Do celów taksonomicznych przydatna jest metoda fingerprintów DNA. Do różnicowania izolatów L. donovani wykorzystuje się 2 sondy molekularne odpowiadające sekwencjom genów białka szoku termicznego (hsp70)

16 Trypanosoma Populacja T.cruzi wykazuje dużą heterogeniczność podobną do Giardia. Wykazano korelacje miedzy filogenetyczną różnorodnością i biomedycznymi właściwościami, T.cruzi jest przykładem klonalnej ewolucji co wykazała analiza różnych markerów molekularnych- wyróżniono 2 filogenetyczne linie rozwojowe. Rozróżniono podgatunki w obrębie T. brucei dzięki zastosowaniu RFLP PCR, hybrydyzacji z sondami DNA, analizie izoenzymów oraz oceny wrażliwości metacyklicznych trypomastigota na lityczne działanie ludzkiej surowicy odpornościowej. Izolaty T.b.gambiense, T.b.rhodesiense różnią się od T.b. brucei

17 Toxoplasma Genetyczny polimorfizm T. gondii warunkuje niezwykłą zdolność adaptacyjną do licznych gatunków żywicieli pośrednich. Do oceny stopnia heterogeniczności genomu zastosowano: RFLP (starter dla genu P30), RAPD i sekwencjonowanie. Wykazano zmienność wewnątrzgatunkową i wewnątrzszczepową tego pasożyta. 3 linie klonalne wyróżniono; genotyp 2 związany z ciężkim przebiegiem toksoplazmozy u ludzi.

18 Lekooporność pasożytów Lekooporność wynika z: Długotrwałego i powszechnego stosowania tego samego leku Przerwania terapii (uboczne działanie leków) Nie przestrzegania przyjmowania odpowiednich dawek leku Niepodatność na leczenie może być wynikiem genetycznych, immmunologicznych lub fizjologicznych czynników zarażonego żywiciela

19 Lekooporność jest genetycznie przekazywaną utratą wrażliwości populacji pasożyta na lek, który wcześniej był skuteczny. Tolerancja lub naturalna oporność to niepodatność populacji, która wcześniej nie była wystawiona na działanie danego leku. W obu przypadkach dotyczy to pojedynczej lub licznych mutacji różnicujących populacje pod względem wrażliwości na działanie leku. W lekooporności mutacja jest indukowana selekcyjnym działaniem leku ( lek mutagenem). Tolerancja ujawnia się w rozprzestrzenieniu różnych populacji, poddanych naturalnej selekcji.

20 Oporność na leki wynikać może z nabycia nowej aktywności przez pasożyty( degradowanie lub inaktywowanie leku) bądź z utraty wcześniej istniejącej aktywności. Stwierdza się heterogeniczność różnych gatunków pasożytów pod względem wrażliwości na działanie leków. U różnych pasożytów istnieją odmienne molekularna mechanizmy lekooporności

21 Schistosoma mansoni Stwierdzono zmienność międzypopulacyjną S. mansoni we wrażliwości na hykanton i oksamnikwin(afrykańskie są bardziej oporne niż południowoamerykańskie) (genetycznie przekazywana cechaautosomalnie, recesywnie; utrata pojedynczej aktywności przywr- pojedyncza mutacja punktowa). Aktywacja leku polega na enzymatycznej estryfikacji, spontanicznej dysocjacji powstałego estru. Utworzone aktywne reszty są zdolne do alkilacji DNA lub innych cząsteczek przywr. Przywry z opornym fenotypem wykazują mniejszą żywotność. O wysokiej skuteczności nadal jest lek prazykwantel.

22 Leishmania Amplifikacja niektórych genów i ich nadekspresja wiąże się z brakiem wrażliwości na działanie leków pierwotniakobójczych. Tlenki związków stosowane jako leki są induktorami amplifikacji danego genu u Leishmania. Gatunki te często amplifikują swoistą część genomu po selekcyjnym działaniu leku. Genomowy region zawierający locus H jest amplifikowany jako pozachromosomowy, kolisty DNA 2 klasy genów pgp (P- glikoproteina) oporne na leki hydrofilne (1) i hydrofobowe (2) Uzyskano szczep L. tropika z fenotypem MDR (multidrug resistant), u którego stwierdzono nadekspresje genu ltpgpe

23 Plasmodium spp. Izolaty Plasmodium spp. uzyskane z przypadków klinicznych jak i drogą selekcji w warunkach laboratoryjnych wykazują oporność na liczne leki w szczególności na chlorochinę. Lekooporność wynika ze zmniejszonej akumulacji leku w wodniczkach pokarmowych pasożyta. Przywrócenie wrażliwości na leki jest możliwe po podaniu inhibitorów kanału wapniowego. PCR i hybrydyzacja z sondami molekularnymi geny pfmdr1 i pfmdr2; amplifikacja i nadekspresja genu 1 występowała u P. falciparum opornych na chininę, meflochinę i halofantrin przy braku amplifikacji genu 2

24 Entamoeba histolytica W genomie zidentyfikowano geny pgp (4g+2pg) Wykazano oporność na emetynę, podanie inhibitorów kanału wapniowego- przywrócenie wrażliwości na leki. Trichomonas vaginalis Oporność na metronidazol, wrażliwe na tinidazol. Oporność jest związana ze spadkiem reduktazy flawiny i tioredoksyny ( zaburzenia przemiany tlenu) oraz dehydrogenazy alkoholowej1 (ADH1)

Standardy badania parazytologicznego-wybrane aspekty

Standardy badania parazytologicznego-wybrane aspekty Standardy badania parazytologicznego-wybrane aspekty Diagnostyka parazytologiczna jest ważnym elementem potwierdzenia przypadku zarażenia danym pasożytem oraz wdrożenia skutecznego leczenia. Wykorzystywane

Bardziej szczegółowo

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów diagnostycznych Kał Należy pobrać przed rozpoczęciem leczenia

Bardziej szczegółowo

Transformacja pośrednia składa się z trzech etapów:

Transformacja pośrednia składa się z trzech etapów: Transformacja pośrednia składa się z trzech etapów: 1. Otrzymanie pożądanego odcinka DNA z materiału genetycznego dawcy 2. Wprowadzenie obcego DNA do wektora 3. Wprowadzenie wektora, niosącego w sobie

Bardziej szczegółowo

Opracowano na podstawie publikacji Myjak i wsp. 2011

Opracowano na podstawie publikacji Myjak i wsp. 2011 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 stycznia 2009r zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów diagnostycznych Opracowano na podstawie publikacji Myjak i wsp.

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ Procedura Badawcza PB/EP/PS/03

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ Procedura Badawcza PB/EP/PS/03 WSSE w Szczecinie; OLS; Zał. nr 12 wyd. III; z dnia 25.03.2015r. do PO-02 strona /stron 1/5 Lp. Badany obiekt WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W LBORTORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECIIE azwa oznaczenia/

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ WSSE w Szczecinie; OLS; Zał. nr 12 wyd. III; z dnia 25.03.2015r. do PO-02 strona /stron 1/5 Lp. Badany obiekt WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W LBORTORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECIIE azwa oznaczenia/

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE WSSE w Szczecinie; OLS; Zał. nr 12 wyd. IV; z dnia 18.07.2016 r. do PO-02 strona /stron 1/5 Lp. Przedmiot badań/wyrób WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W LBORTORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECIIE Badane cechy

Bardziej szczegółowo

CENNIK DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI MĘSKIEJ

CENNIK DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI MĘSKIEJ CENNIK DIAGNOSTYKA NIEPŁODNOŚCI MĘSKIEJ AZOOSPERMIA badanie wykrywa delecje w regionie długiego ramienia chromosomu Y w fragmencie zwanym AZF, będące często przyczyną azoospermii lub oligospermii o podłożu

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka molekularna w OIT

Diagnostyka molekularna w OIT Diagnostyka molekularna w OIT B A R B A R A A D A M I K K A T E D R A I K L I N I K A A N E S T E Z J O L O G I I I I N T E N S Y W N E J T E R A P I I U N I W E R S Y T E T M E D Y C Z N Y W E W R O C

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ IV z dnia 19.11.2010 immunoenzymatyczną ELISA -

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ IV z dnia 19.11.2010 immunoenzymatyczną ELISA - WSSE w Szczecinie; Zał. nr 12 wyd. I; z dnia 15.03.2012r. do PO-02 wyd. XII z dnia 15.03.2012r. strona /stron 1/5 Lp. Badany obiekt WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W LBORTORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECIIE

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji

Program specjalizacji CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w LABORATORYJNEJ PARAZYTOLOGII MEDYCZNEJ Program podstawowy dla diagnostów Program przygotował zespół ekspertów Prof. dr hab. Tadeusz H.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2016/2017 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2016/2017 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2016/2017 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Parazytologia 2. NAZWA JEDNOSTKI realizującej

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji

Program specjalizacji CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w LABORATORYJNEJ PARAZYTOLOGII MEDYCZNEJ Program uzupełniający dla diagnostów laboratoryjnych posiadających specjalizację I stopnia w mikrobiologii,

Bardziej szczegółowo

Analiza genetyczna w niepowodzeniach ciąży i badaniach prenatalnych

Analiza genetyczna w niepowodzeniach ciąży i badaniach prenatalnych Analiza genetyczna w niepowodzeniach ciąży i badaniach prenatalnych Dr n. med. Joanna Walczak- Sztulpa Katedra i Zakład Genetyki Medycznej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Diagnostyka

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W ODDZIALE LABORATORYJNYM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W ODDZIALE LABORATORYJNYM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ WSSE w Szczecinie; Zał. nr 12 wyd. I; z dnia 15.03.2012r. do PO-02 wyd. XII z dnia 15.03.2012r. strona /stron 1/5 Lp. Badany obiekt WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W ODDZILE LBORTORYJYM EPIDEMIOLOGII WSSE

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ z dnia immunoenzymatyczną ELISA -

WYKAZ METOD BADAWCZYCH STOSOWANYCH W LABORATORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECINIE Nazwa oznaczenia/ z dnia immunoenzymatyczną ELISA - WSSE w Szczecinie; OLS; Zał. nr 12 wyd. II; z dnia 15.01.2014r. do PO-02 strona /stron 1/5 Lp. Badany obiekt WYKZ METOD BDWCZYCH STOSOWYCH W LBORTORIUM EPIDEMIOLOGII WSSE W SZCZECIIE azwa oznaczenia/ r

Bardziej szczegółowo

II rok OML studia magisterskie - Diagnostyka parazytologiczna- praktyczna nauka zawodu

II rok OML studia magisterskie - Diagnostyka parazytologiczna- praktyczna nauka zawodu ĆWICZENIE 1 Temat: Wykrywanie grzybów i pasożytów w różnych materiałach biologicznych cz.1 1. Zasady pobierania, transportu i przechowywania materiałów biologicznych do badań mikologicznych i parazytologicznych

Bardziej szczegółowo

Tematyka zajęć z biologii

Tematyka zajęć z biologii Tematyka zajęć z biologii klasy: I Lp. Temat zajęć Zakres treści 1 Zapoznanie z przedmiotowym systemem oceniania, wymaganiami edukacyjnymi i podstawą programową Podstawowe zagadnienia materiału nauczania

Bardziej szczegółowo

Noworodek z wrodzoną wadą metabolizmu - analiza przypadku klinicznego

Noworodek z wrodzoną wadą metabolizmu - analiza przypadku klinicznego Noworodek z wrodzoną wadą metabolizmu - analiza przypadku klinicznego Marcin Kalisiak Klinika Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka Kierownik Kliniki: prof. Ewa Helwich 1 Plan prezentacji co to

Bardziej szczegółowo

Konspekt do zajęć z przedmiotu Genetyka dla kierunku Położnictwo dr Anna Skorczyk-Werner Katedra i Zakład Genetyki Medycznej

Konspekt do zajęć z przedmiotu Genetyka dla kierunku Położnictwo dr Anna Skorczyk-Werner Katedra i Zakład Genetyki Medycznej Seminarium 1 część 1 Konspekt do zajęć z przedmiotu Genetyka dla kierunku Położnictwo dr Anna Skorczyk-Werner Katedra i Zakład Genetyki Medycznej Genom człowieka Genomem nazywamy całkowitą ilość DNA jaka

Bardziej szczegółowo

Wirus zapalenia wątroby typu B

Wirus zapalenia wątroby typu B Wirus zapalenia wątroby typu B Kliniczne następstwa zakażenia odsetek procentowy wyzdrowienie przewlekłe zakażenie Noworodki: 10% 90% Dzieci 1 5 lat: 70% 30% Dzieci starsze oraz 90% 5% - 10% Dorośli Choroby

Bardziej szczegółowo

dr hab. n. med. Czesław Żaba Kierownik Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu

dr hab. n. med. Czesław Żaba Kierownik Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu dr hab. n. med. Czesław Żaba Kierownik Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Poznań, dnia 09.09.2015 r. Ocena rozprawy doktorskiej lek. med. Doroty

Bardziej szczegółowo

Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej. Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ

Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej. Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ Genetyka kliniczna nowe wyzwanie dla opieki pediatrycznej Jacek J. Pietrzyk Klinika Chorób Dzieci Katedra Pediatrii Collegium Medicum UJ Kraków, czerwiec 2005 Genetyka kliniczna Kierunki rozwoju Choroby

Bardziej szczegółowo

NIFTY TM Nieinwazyjny, Genetyczny Test Prenataly określający ryzyko wystąpienia zespołu Downa, Edwardsa i Patau

NIFTY TM Nieinwazyjny, Genetyczny Test Prenataly określający ryzyko wystąpienia zespołu Downa, Edwardsa i Patau NIFTY TM Nieinwazyjny, Genetyczny Test Prenataly określający ryzyko wystąpienia zespołu Downa, Edwardsa i Patau Nieinwazyjne badania prenatalne, polegające na ocenia parametrów biochemicznych, takie jak

Bardziej szczegółowo

Materiał i metody. Wyniki

Materiał i metody. Wyniki Abstract in Polish Wprowadzenie Selen jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Selen jest wbudowywany do białek w postaci selenocysteiny tworząc selenobiałka (selenoproteiny).

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 12, Data wydania: 29 września 2014 r. Nazwa i adres AB 448 WOJEWÓDZKA

Bardziej szczegółowo

Harmonogram zajęć z Mikrobiologii z parazytologią i Immunologii. dla studentów II roku kierunku lekarskiego Wydziału Lekarskiego 2016/2017

Harmonogram zajęć z Mikrobiologii z parazytologią i Immunologii. dla studentów II roku kierunku lekarskiego Wydziału Lekarskiego 2016/2017 Harmonogram zajęć z Mikrobiologii z parazytologią i Immunologii dla studentów II roku kierunku lekarskiego Wydziału Lekarskiego 2016/2017 przedmiot realizowany przez Katedrę Mikrobiologii i Katedrę Immunologii

Bardziej szczegółowo

NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA

NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA Załącznik nr do Zarządzenia nr 17/2004 Prezesa NFZ NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA SZCZEGÓŁOWE MATERIAŁY INFORMACYJNE O PRZEDMIOCIE POSTĘPOWANIA W SPRAWIE ZAWIERANIA UMÓW O UDZIELANIE ŚWIADCZEŃ OPIEKI ZDROW0TNEJ

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK Nr 1. Biologiczny czynnik chorobotwórczy podlegający zgłoszeniu

ZAŁĄCZNIK Nr 1. Biologiczny czynnik chorobotwórczy podlegający zgłoszeniu ZAŁĄCZNIK Nr 1 WYKAZ BIOLOGICZNYCH CZYNNIKÓW CHOROBOTWÓRCZYCH PODLEGAJĄCYCH ZGŁOSZENIU ORAZ OKOLICZNOŚCI DOKONYWANIA ZGŁOSZENIA DODATNICH WYNIKÓW BADAŃ W KIERUNKU BIOLOGICZNYCH CZYNNIKÓW CHOROBOTWÓRCZYCH

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r.

Załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r. Załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r. WYKAZ BIOLOGICZNYCH CZYNNIKÓW CHOROBOTWÓRCZYCH PODLEGAJĄCYCH ZGŁOSZENIU ORAZ OKOLICZNOŚCI DOKONYWANIA ZGŁOSZENIA DODATNICH WYNIKÓW

Bardziej szczegółowo

DETEKCJA PATOGENÓW POWODUJĄCYCH ZAPALENIE OPON MÓZGOWO-RDZENIOWYCH

DETEKCJA PATOGENÓW POWODUJĄCYCH ZAPALENIE OPON MÓZGOWO-RDZENIOWYCH DETEKCJA PATOGENÓW POWODUJĄCYCH ZAPALENIE OPON MÓZGOWO-RDZENIOWYCH Detekcja enterowirusów Detekcja sześciu typów ludzkich herpeswirusów (HHV) Detekcja pięciu bakterii Seeplex Detekcja patogenów powodujących

Bardziej szczegółowo

Alfabetyczny spis badań realizowanych przez Medyczne Laboratoria Diagnostyczne Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego-PZH

Alfabetyczny spis badań realizowanych przez Medyczne Laboratoria Diagnostyczne Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego-PZH Alfabetyczny spis badań realizowanych przez Medyczne Laboratoria Diagnostyczne Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego-PZH A Adenowirusy - wykrywanie DNA metodą PCR Ameboza (zarażenie Entamoeba histolytica

Bardziej szczegółowo

Program kursu specjalizacyjnego z mikrobiologii medycznej (dla uczestników)

Program kursu specjalizacyjnego z mikrobiologii medycznej (dla uczestników) Program kursu specjalizacyjnego z mikrobiologii medycznej (dla uczestników) Tytuł kursu: Etiologia, obraz kliniczny i diagnostyka zarażeń pasożytniczych Kierownik kursu: dr Agata Pietrzyk Liczba godzin

Bardziej szczegółowo

Polimorfizm genu mitochondrialnej polimerazy gamma (pol γ) w populacjach ludzkich Europy

Polimorfizm genu mitochondrialnej polimerazy gamma (pol γ) w populacjach ludzkich Europy Polimorfizm genu mitochondrialnej polimerazy gamma (pol γ) w populacjach ludzkich Europy Praca wykonana pod kierunkiem dr hab. Tomasza Grzybowskiego w Katedrze Medycyny Sądowej w Zakładzie Genetyki Molekularnej

Bardziej szczegółowo

Białko jako marker molekularny

Białko jako marker molekularny Białko jako marker molekularny Markery białkowe: - obecność lub brak (lub zmiana ilości) określonego białka wskazuje na istnienie określonej zmiany fizjologicznej lub chorobowej (np. pojawienie się we

Bardziej szczegółowo

Justyna Krystyna Ciepły Nr albumu 41624. Charakterystyka lekoopornych szczepów wirusa HIV 1 izolowanych w Polsce w 2008 roku

Justyna Krystyna Ciepły Nr albumu 41624. Charakterystyka lekoopornych szczepów wirusa HIV 1 izolowanych w Polsce w 2008 roku Warszawski Uniwersytet Medyczny Wydział Farmaceutyczny Oddział Analityki Medycznej Justyna Krystyna Ciepły Nr albumu 41624 Charakterystyka lekoopornych szczepów wirusa HIV 1 izolowanych w Polsce w 2008

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 5 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program badań prenatalnych

Załącznik nr 5 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program badań prenatalnych Program badań prenatalnych 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego W ostatnich latach wzrasta systematycznie średni wiek

Bardziej szczegółowo

Fizjologiczne i molekularne markery tolerancji buraka cukrowego na suszę. Dr Danuta Chołuj

Fizjologiczne i molekularne markery tolerancji buraka cukrowego na suszę. Dr Danuta Chołuj Fizjologiczne i molekularne markery tolerancji buraka cukrowego na suszę Dr Danuta Chołuj Szacunkowe straty plonu buraków cukrowych w Europie na skutek suszy kształtują się pomiędzy 5 a 30 % W jakiej fazie

Bardziej szczegółowo

Mikrobiologia - Bakteriologia

Mikrobiologia - Bakteriologia Mikrobiologia - Bakteriologia 5050 Bezpośrednie barwienie bakteriologiczne (sprawdzian wirtualny) Kwiecień, październik 3-9 zdjęć cyfrowych preparatów bezpośrednio wybarwionych, prezentowane na stronie

Bardziej szczegółowo

Mitochondrialna Ewa;

Mitochondrialna Ewa; Mitochondrialna Ewa; jej sprzymierzeńcy i wrogowie Lien Dybczyńska Zakład genetyki, Uniwersytet Warszawski 01.05.2004 Milion lat temu Ale co dalej??? I wtedy wkracza biologia molekularna Analiza różnic

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV

Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV Cel ćwiczenia Określenie podatności na zakażenie wirusem HIV poprzez detekcję homo lub heterozygotyczności

Bardziej szczegółowo

SPEŁNIENIE DRUGIEGO KRYTERIUM OCENY OFERT

SPEŁNIENIE DRUGIEGO KRYTERIUM OCENY OFERT PN/9OL/09/0 Załącznik nr 8 SPEŁNIENIE DRUGIEGO KRYTERIUM OCENY OFERT PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA: dostawy odczynników. Kryterium jakości odczynników (pakiety nr: -, 0-, 7) Nr Nazwa Parametry oceniane Wartość

Bardziej szczegółowo

Postęp wiedzy w zakresie wpływu genetyki na ujawnianie się PMWS w stadzie świń

Postęp wiedzy w zakresie wpływu genetyki na ujawnianie się PMWS w stadzie świń Postęp wiedzy w zakresie wpływu genetyki na ujawnianie się PMWS w stadzie świń PMWS (Post-weaning multisystemic wasting syndrome) Zespół wyniszczenia poodsadzeniowego u świń Pierwsze objawy choroby zarejestrowano

Bardziej szczegółowo

INTERPRETACJA WYNIKÓW BADAŃ MOLEKULARNYCH W CHOROBIE HUNTINGTONA

INTERPRETACJA WYNIKÓW BADAŃ MOLEKULARNYCH W CHOROBIE HUNTINGTONA XX Międzynarodowa konferencja Polskie Stowarzyszenie Choroby Huntingtona Warszawa, 17-18- 19 kwietnia 2015 r. Metody badań i leczenie choroby Huntingtona - aktualności INTERPRETACJA WYNIKÓW BADAŃ MOLEKULARNYCH

Bardziej szczegółowo

Klonowanie molekularne Kurs doskonalący. Zakład Geriatrii i Gerontologii CMKP

Klonowanie molekularne Kurs doskonalący. Zakład Geriatrii i Gerontologii CMKP Klonowanie molekularne Kurs doskonalący Zakład Geriatrii i Gerontologii CMKP Etapy klonowania molekularnego 1. Wybór wektora i organizmu gospodarza Po co klonuję (do namnożenia DNA [czy ma być metylowane

Bardziej szczegółowo

Markery klasy II -Polimorfizm fragmentów DNA (na ogół niekodujących): - RFLP - VNTR - RAPD

Markery klasy II -Polimorfizm fragmentów DNA (na ogół niekodujących): - RFLP - VNTR - RAPD Marker genetyczny- polimorficzna cecha jakościowa organizmu, którą charakteryzuje proste dziedziczenie (mendlowskie) oraz którą można dokładnie identyfikować metodami analitycznymi. Markery klasy I - Antygeny

Bardziej szczegółowo

Zewnątrzwydzielnicza niewydolność trzustki u psów

Zewnątrzwydzielnicza niewydolność trzustki u psów Zewnątrzwydzielnicza niewydolność Roman Lechowski Katedra Chorób Małych Zwierząt z Klinika, Wydział Medycyny Weterynaryjnej SGGW w Warszawie Niewystarczajace wytwarzanie enzymów trawiennych przez trzustkę

Bardziej szczegółowo

Ampli-LAMP Babesia canis

Ampli-LAMP Babesia canis Novazym Products Zestaw do identyfikacji materiału genetycznego pierwotniaka Babesia canis canis techniką Loop-mediated Isothermal AMPlification (LAMP) Numery katalogowe produktu: AML-Bc-200 AML-Bc-400

Bardziej szczegółowo

Wirusowe Zapalenie Wątroby typu C WZW typu C

Wirusowe Zapalenie Wątroby typu C WZW typu C Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie ul. Kochanowskiego 21, Oddział Promocji Zdrowia, ul. Cyrulików 35; tel. 22/311-80-07 08; e-mail: oswiatazdrowotna@pssewawa.pl Wirusowe Zapalenie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji z biologii w szkole ponadgimnazjalnej

Scenariusz lekcji z biologii w szkole ponadgimnazjalnej Scenariusz lekcji z biologii w szkole ponadgimnazjalnej Temat lekcji: Planowanie doświadczeń biologicznych jak prawidłowo zaplanować próbę kontrolną? Cele kształcenia IV etap edukacyjny: 1. Wymagania ogólne:

Bardziej szczegółowo

Białka układu immunologicznego. Układ immunologiczny

Białka układu immunologicznego. Układ immunologiczny Białka układu immunologicznego Układ immunologiczny 1 Białka nadrodziny immunoglobulin Białka MHC 2 Białka MHC typu I Łańcuch ciężki (alfa) 45 kda Łańcuch lekki (beta 2 ) 12 kda Występują na powierzchni

Bardziej szczegółowo

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila.

Dobierając optymalny program szczepień, jesteśmy w stanie zapobiec chorobom, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia Państwa pupila. SZCZEPIENIA KOTÓW Działamy według zasady: Lepiej zapobiegać niż leczyć Wychodząc naprzeciw Państwa oczekiwaniom oraz dbając o dobro Waszych pupili opisaliśmy program profilaktyczny chorób zakaźnych psów,

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O WYDANIE ZGODY NA ZAMKNIĘTE UŻYCIE GMO

WNIOSEK O WYDANIE ZGODY NA ZAMKNIĘTE UŻYCIE GMO WNIOSEK O WYDANIE ZGODY NA ZAMKNIĘTE UŻYCIE GMO 1. Informacje o użytkowniku GMO i osobach odpowiedzialnych za realizację planowanego zamkniętego użycia GMO 1.1 (*) Nazwa i siedziba użytkownika lub imię,

Bardziej szczegółowo

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Karolina Klara Radomska Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Streszczenie Wstęp Ostre białaczki szpikowe (Acute Myeloid Leukemia, AML) to grupa nowotworów mieloidalnych,

Bardziej szczegółowo

Zadanie 2.4. Cel badań:

Zadanie 2.4. Cel badań: Zadanie 2.4 Poszerzanie puli genetycznej buraka cukrowego przez doskonalenie procesu gynogenezy oraz podnoszenie odporności na wirus nekrotycznego żółknięcia nerwów i tolerancji na suszę Cel badań: Celem

Bardziej szczegółowo

Techniki biologii molekularnej Kod przedmiotu

Techniki biologii molekularnej Kod przedmiotu Techniki biologii molekularnej - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Techniki biologii molekularnej Kod przedmiotu 13.9-WB-BMD-TBM-W-S14_pNadGenI2Q8V Wydział Kierunek Wydział Nauk Biologicznych

Bardziej szczegółowo

Rozdzia³ III. Diagnostyka laboratoryjna zaka enia wirusem HIV-1 i AIDS. Janusz J. Stañczak. Diagnostyka serologiczna

Rozdzia³ III. Diagnostyka laboratoryjna zaka enia wirusem HIV-1 i AIDS. Janusz J. Stañczak. Diagnostyka serologiczna Janusz J. Stañczak Rozdzia³ III Diagnostyka laboratoryjna zaka enia wirusem HIV-1 i AIDS Zakażenie ludzkim wirusem HIV-1 jest wykrywane w różnych stadiach choroby. Mimo wielu dostępnych leków jest ono

Bardziej szczegółowo

RECENZJA dysertacji doktorskiej Pana mgr. Krzysztofa Stojeckiego

RECENZJA dysertacji doktorskiej Pana mgr. Krzysztofa Stojeckiego Dr hab. Krzysztof Tomczuk Lublin 14.01. 2016 Zakład Parazytologii i Chorób Inwazyjnych Wydział Medycyny Weterynaryjnej Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie RECENZJA dysertacji doktorskiej Pana mgr. Krzysztofa

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1 Omówienie rozpowszechnienia choroby Szacuje się, że wysokie ciśnienie krwi jest przyczyną

Bardziej szczegółowo

Mieszkańcy przewodu pokarmowego jak wyglądają, jak można ich rozpoznać i leczyć?

Mieszkańcy przewodu pokarmowego jak wyglądają, jak można ich rozpoznać i leczyć? Mieszkańcy przewodu pokarmowego jak wyglądają, jak można ich rozpoznać i leczyć? Dariusz M. Lebensztejn Klinika Pediatrii, Gastroenterologii i Alergologii Dziecięcej UM w Białymstoku Pasożyty przewodu

Bardziej szczegółowo

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV HCV zidentyfikowany w 1989 roku należy do rodziny Flaviviridae zawiera jednoniciowy RNA koduje białka strukturalne i niestrukturalne (co najmniej 10) ma 6 podstawowych

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka molekularna umożliwia terapie spersonalizowane. Janusz A. Siedlecki

Diagnostyka molekularna umożliwia terapie spersonalizowane. Janusz A. Siedlecki Diagnostyka molekularna umożliwia terapie spersonalizowane. Janusz A. Siedlecki Centrum Onkologii-Instytut, Warszawa 2015 Rozwój Rozwój medycyny i nauk podstawowych w ciągu ostatnich pięćdziesięciu lat

Bardziej szczegółowo

Key words: PCR, molecular diagnostics, parasitological diagnostics, parasitosis, Protozoa

Key words: PCR, molecular diagnostics, parasitological diagnostics, parasitosis, Protozoa Streszczenie Pierwotniaki pasożytnicze, mogą być przyczyną wielu groźnych chorób człowieka. Mogą umiejscawiać się w różnych częściach naszego organizmu, co sprawia że ich wykrycie u żywiciela staje się

Bardziej szczegółowo

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000 Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Korzystny wpływ skryningu na zmniejszenie umieralności z powodu raka

Bardziej szczegółowo

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie lek.wet. Agnieszka Dereczeniuk Badania laboratoryjne w hodowli Łódź 24.03.2012 Po co badać? Badania przesiewowe Badania profilaktyczne Badania obowiązkowe dla danej rasy Badania okresowe Badania diagnostyczne

Bardziej szczegółowo

Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r. (poz. 459)

Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r. (poz. 459) Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2014 r. (poz. 459) Załącznik nr 1 WYKAZ BIOLOGICZNYCH CZYNNIKÓW CHOROBOTWÓRCZYCH PODLEGAJĄCYCH ZGŁOSZENIU ORAZ OKOLICZNOŚCI DOKONYWANIA ZGŁOSZENIA

Bardziej szczegółowo

Wirus HPV w ciąży. 1. Co to jest HPV?

Wirus HPV w ciąży. 1. Co to jest HPV? Wirus HPV w ciąży Czy zdajesz sobie sprawę z tego, że rak szyjki macicy jest drugą, najczęstszą chorobą nowotworową u kobiet na świecie a piąta wśród kobiet i mężczyzn łącznie? W samej Polsce, jak donosi

Bardziej szczegółowo

WYNALAZKI BIOTECHNOLOGICZNE W POLSCE. Ewa Waszkowska ekspert UPRP

WYNALAZKI BIOTECHNOLOGICZNE W POLSCE. Ewa Waszkowska ekspert UPRP WYNALAZKI BIOTECHNOLOGICZNE W POLSCE Ewa Waszkowska ekspert UPRP Źródła informacji w biotechnologii projekt SLING Warszawa, 9-10.12.2010 PLAN WYSTĄPIENIA Umocowania prawne Wynalazki biotechnologiczne Statystyka

Bardziej szczegółowo

u Czynniki ryzyka wystąpienia zakrzepicy? - przykłady cech osobniczych i stanów klinicznych - przykłady interwencji diagnostycznych i leczniczych

u Czynniki ryzyka wystąpienia zakrzepicy? - przykłady cech osobniczych i stanów klinicznych - przykłady interwencji diagnostycznych i leczniczych 1 TROMBOFILIA 2 Trombofilia = nadkrzepliwość u Genetycznie uwarunkowana lub nabyta skłonność do występowania zakrzepicy żylnej, rzadko tętniczej, spowodowana nieprawidłowościami hematologicznymi 3 4 5

Bardziej szczegółowo

osoby nieuprawnione 2 _ Wymaz w kierunku nosicielstwa MRSA 30,00 Zakład Mikrobiologii Pracownia Bakteriologii Ogólnej

osoby nieuprawnione 2 _ Wymaz w kierunku nosicielstwa MRSA 30,00 Zakład Mikrobiologii Pracownia Bakteriologii Ogólnej Cennik na rok 2016 świadczeń zdrowotnych innych niż finansowane ze środków publicznych oraz udzielanych w ramach zawieranych umów MIKROBIOLOGIA ul. Kopernika 19 tel. 12-424-75-80, 12-424-75-81 na dzień

Bardziej szczegółowo

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska Dane mikromacierzowe Mateusz Markowicz Marta Stańska Mikromacierz Mikromacierz DNA (ang. DNA microarray) to szklana lub plastikowa płytka (o maksymalnych wymiarach 2,5 cm x 7,5 cm) z naniesionymi w regularnych

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Profilaktyka i terapia krwawień u dzieci z hemofilią A i B.

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Profilaktyka i terapia krwawień u dzieci z hemofilią A i B. Załącznik nr do zarządzenia Nr./2008/DGL Prezesa NFZ Nazwa programu: PROFILAKTYKA I TERAPIA KRWAWIEŃ U DZIECI Z HEMOFILIĄ A I B. ICD- 10 D 66 Dziedziczny niedobór czynnika VIII D 67 Dziedziczny niedobór

Bardziej szczegółowo

Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii. Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań

Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii. Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań Oferta diagnostyczna Instytutu Mikroekologii Mgr Małgorzata Drobczyńska Instytut Mikroekologii Ul. Sielska 10 60-129 Poznań INSTYTUT MIKROEKOLOGII Najnowocześniejsza diagnostyka medyczna w leczeniu przewlekłych

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ CENOWY CZĘŚĆ I. Jedn. miary

FORMULARZ CENOWY CZĘŚĆ I. Jedn. miary FORMULARZ CENOWY CZĘŚĆ I 1. API 20 E zastosowanie: identyfikacja Salmonella, Yersinia; opakowanie zawiera 25 pasków; 2. Suspension Medium (5ml) zastosowanie: identyfikacja Salmonella; produkt płynny; składowe

Bardziej szczegółowo

Najbardziej Wiarygodny, Nieinwazyjny Test Prenatalny wykonywany w Polsce Test NIFTY : tylko mała próbka krwi ciężarnej

Najbardziej Wiarygodny, Nieinwazyjny Test Prenatalny wykonywany w Polsce Test NIFTY : tylko mała próbka krwi ciężarnej Najbardziej Wiarygodny, Nieinwazyjny Test Prenatalny wykonywany w Polsce Test NIFTY : To nieinwazyjny, genetyczny test prenatalny nowej generacji, który określa ryzyko trisomii chromosomów 21, 18 i 13

Bardziej szczegółowo

Zgodnie z tzw. modelem interpunkcji trna, cząsteczki mt-trna wyznaczają miejsca

Zgodnie z tzw. modelem interpunkcji trna, cząsteczki mt-trna wyznaczają miejsca Tytuł pracy: Autor: Promotor rozprawy: Recenzenci: Funkcje białek ELAC2 i SUV3 u ssaków i ryb Danio rerio. Praca doktorska wykonana w Instytucie Genetyki i Biotechnologii, Wydział Biologii UW Lien Brzeźniak

Bardziej szczegółowo

Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Nowoczesne metody diagnostyczne Diagnostyka laboratoryjna a wprowadzanie nowych metod diagnostycznych dr hab. Beata Krawczyk Katedra Mikrobiologii PG Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Interpretacja wg EUCAST S-wrażliwy I-średniowrażliwy R - oporny

Interpretacja wg EUCAST S-wrażliwy I-średniowrażliwy R - oporny Ćwiczenie 1 2016/17 1. Odczytaj przygotowane antybiogramy metodą dyfuzyjno-krążkową wg następującego schematu: Badany szczep -. Nazwa antybiotyku/chemioter apeutyku Strefa - mm Interpretacja wg EUCAST

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do genetyki sądowej. Materiały biologiczne. Materiały biologiczne: prawidłowe zabezpieczanie śladów

Wprowadzenie do genetyki sądowej. Materiały biologiczne. Materiały biologiczne: prawidłowe zabezpieczanie śladów Wprowadzenie do genetyki sądowej 2013 Pracownia Genetyki Sądowej Katedra i Zakład Medycyny Sądowej Materiały biologiczne Inne: włosy z cebulkami, paznokcie możliwa degradacja - tkanki utrwalone w formalinie/parafinie,

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie metody RAPD do różnicowania szczepów bakteryjnych

Zastosowanie metody RAPD do różnicowania szczepów bakteryjnych Zastosowanie metody RAPD do różnicowania szczepów bakteryjnych Wstęp teoretyczny Technika RAPD (ang. Random Amplification of Polymorphic DNA) opiera się na prostej reakcji PCR, przeprowadzanej na genomowym

Bardziej szczegółowo

II WYDZIAŁ LEKARSKI, II ROK

II WYDZIAŁ LEKARSKI, II ROK II WYDZIAŁ LEKARSKI, II ROK PRZEDMIOT: BIOLOGIA MEDYCZNA (CZĘŚĆ 1 GENETYKA) PROGRAM ĆWICZEŃ 2009/2010 L.p. Data zajęć Temat zajęć 1. 15.02 18.02 Podstawy genetyki klasycznej (podstawowe pojęcia i definicje

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału z biologii dla klasy III AD. 7 godz / tyg rok szkolny 2016/17

Rozkład materiału z biologii dla klasy III AD. 7 godz / tyg rok szkolny 2016/17 Rozkład materiału z biologii dla klasy III AD zakres rozszerzony LO 7 godz / tyg rok szkolny 2016/17 Biologia na czasie 2 zakres rozszerzony nr dopuszczenia 564/2/2012 Biologia na czasie 3 zakres rozszerzony

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY BIOINFORMATYKI 12 MIKROMACIERZE

PODSTAWY BIOINFORMATYKI 12 MIKROMACIERZE PODSTAWY BIOINFORMATYKI 12 MIKROMACIERZE WSTĘP 1. Mikromacierze ekspresyjne tworzenie macierzy przykłady zastosowań 2. Mikromacierze SNP tworzenie macierzy przykłady zastosowań MIKROMACIERZE EKSPRESYJNE

Bardziej szczegółowo

Leki chemiczne a leki biologiczne

Leki chemiczne a leki biologiczne Leki chemiczne a leki biologiczne LEKI CHEMICZNE A LEKI BIOLOGICZNE Produkt syntezy chemicznej Produkt roślinny Produkt immunologiczny BIOLOGICZNE Produkt homeopatyczny Produkt z krwi/osocza - BIOLOGICZNE

Bardziej szczegółowo

Mikrosatelitarne sekwencje DNA

Mikrosatelitarne sekwencje DNA Mikrosatelitarne sekwencje DNA Małgorzata Pałucka Wykorzystanie sekwencji mikrosatelitarnych w jądrowym DNA drzew leśnych do udowodnienia pochodzenia materiału dowodowego w postępowaniu sądowym 27.09.2012

Bardziej szczegółowo

Status oznaczenia / pomiaru 1 2 3 4 5 1. Bakteriologiczne badanie krwi. Metoda badawcza

Status oznaczenia / pomiaru 1 2 3 4 5 1. Bakteriologiczne badanie krwi. Metoda badawcza adania materiału klinicznego i sporali. L.p. Rodzaj oznaczenia / pomiaru Metoda badawcza Status oznaczenia / pomiaru 1 2 3 4 5 1. akteriologiczne badanie krwi w kierunku bakterii tlenowych instrukcja badawcza

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Część I

SZCZEGÓŁOWY OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Część I Część I 1. API 20 E zastosowanie: identyfikacja Salmonella, Yersinia; opakowanie zawiera 25 pasków 2. Suspension Medium (5ml) zastosowanie: identyfikacja Salmonella; produkt płynny; składowe do zestawu

Bardziej szczegółowo

Inżynieria genetyczna- 6 ECTS. Inżynieria genetyczna. Podstawowe pojęcia Część II Klonowanie ekspresyjne Od genu do białka

Inżynieria genetyczna- 6 ECTS. Inżynieria genetyczna. Podstawowe pojęcia Część II Klonowanie ekspresyjne Od genu do białka Inżynieria genetyczna- 6 ECTS Część I Badanie ekspresji genów Podstawy klonowania i różnicowania transformantów Kolokwium (14pkt) Część II Klonowanie ekspresyjne Od genu do białka Kolokwium (26pkt) EGZAMIN

Bardziej szczegółowo

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii

Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie. Główny Inspektorat Weterynarii Jakość próbek do badań serologicznych w ramach monitoringu szczepień lisów przeciwko wściekliźnie Główny Inspektorat Weterynarii Podstawy prawne monitoringu Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju

Bardziej szczegółowo

I. STRESZCZENIE Cele pracy:

I. STRESZCZENIE Cele pracy: I. STRESZCZENIE Przewlekłe zapalenie trzustki (PZT) jest przewlekłym procesem zapalnym, powodującym postępujące i nieodwracalne włóknienie trzustki. Choroba przebiega z okresami remisji i zaostrzeń, prowadząc

Bardziej szczegółowo

Potencjał naukowo-badawczy Działu Genomiki i Biologii Molekularnej Zwierząt IZ PIB

Potencjał naukowo-badawczy Działu Genomiki i Biologii Molekularnej Zwierząt IZ PIB Potencjał naukowo-badawczy Działu Genomiki i Biologii Molekularnej Zwierząt IZ PIB dr Agata Piestrzyńska-Kajtoch Laboratorium Genetyki Molekularnej Dział Genomiki i Biologii Molekularnej Instytut Zootechniki

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje diagnostyczne inwazyjnych zakażeń bakteryjnych nabytych poza szpitalem M. Kadłubowski, A. Skoczyńska, W. Hryniewicz, KOROUN, NIL, 2009

Rekomendacje diagnostyczne inwazyjnych zakażeń bakteryjnych nabytych poza szpitalem M. Kadłubowski, A. Skoczyńska, W. Hryniewicz, KOROUN, NIL, 2009 Opracowanie: Marcin Kadłubowski, Anna Skoczyńska, Waleria Hryniewicz Krajowy Ośrodek Referencyjny ds. Diagnostyki Bakteryjnych Zakażeń Ośrodkowego Układu Nerwowego (KOROUN) Zakład Epidemiologii i Mikrobiologii

Bardziej szczegółowo

UMOWA NA WYKONYWANIE BADAŃ nr ASK/UŚM/I/2011/

UMOWA NA WYKONYWANIE BADAŃ nr ASK/UŚM/I/2011/ UMOWA NA WYKONYWANIE BADAŃ nr ASK/UŚM/I/2011/ Zawarta w dniu 04.08.2011 roku pomiędzy:..., ul,.., NIP:., REGON:.., KRS:.., zwanym w dalszej części umowy Zleceniodawcą reprezentowanym przez: 1.. a Akademickim

Bardziej szczegółowo

Wyklady IIIL 2016/ :00-16:30 środa Wprowadzenie do immunologii Prof. dr hab. med. ML Kowalski

Wyklady IIIL 2016/ :00-16:30 środa Wprowadzenie do immunologii Prof. dr hab. med. ML Kowalski III rok Wydział Lekarski Immunologia ogólna z podstawami immunologii klinicznej i alergologii rok akademicki 2016/17 PROGRAM WYKŁADÓW Nr data godzina dzień tygodnia Wyklady IIIL 2016/2017 tytuł Wykladowca

Bardziej szczegółowo

6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej

6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej 6.2. Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dotyczącego produktu leczniczego DUOKOPT przeznaczone do wiadomości publicznej 6.2.1. Podsumowanie korzyści wynikających z leczenia Co to jest T2488? T2488

Bardziej szczegółowo

prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie

prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie Sekwencyjność występowania zaburzeń molekularnych w niedrobnokomórkowym raku płuca

Bardziej szczegółowo

TREŚCI KSZTAŁCENIA PRZEDMIOTOW PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH

TREŚCI KSZTAŁCENIA PRZEDMIOTOW PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH TREŚCI KSZTAŁCENIA PRZEDMIOTOW PODSTAWOWYCH I KIERUNKOWYCH A.RZEDMIOTYPODSTAWOWE 1.Anatomia. Podstawy anatomii prawidłowej organizmu ludzkiego anatomia układów. Elementy anatomii funkcjonalnej i rozwojowej.

Bardziej szczegółowo

Interpretacja wyników testów serologicznych

Interpretacja wyników testów serologicznych Interpretacja wyników testów serologicznych Dr hab. Kazimierz Tarasiuk Główny Lekarz Weterynarii PIC Polska i Europa Centralna VI FORUM PIC, Stryków, 18.11.09 Systematyczne monitorowanie statusu zdrowia

Bardziej szczegółowo

Zakażenie pszczoły miodnej patogenem Nosema ceranae. Diagnostyka infekcji wirusowych pszczoły miodnej

Zakażenie pszczoły miodnej patogenem Nosema ceranae. Diagnostyka infekcji wirusowych pszczoły miodnej Zakażenie pszczoły miodnej patogenem Nosema ceranae Diagnostyka infekcji wirusowych pszczoły miodnej Plan 1. Znaczenie ekologiczne i gospodarcze pszczół 2. Choroby pszczół i ich diagnostyka 3. Podstawy

Bardziej szczegółowo

MUTACJE GENETYCZNE. Wykonane przez Malwinę Krasnodębską kl III A

MUTACJE GENETYCZNE. Wykonane przez Malwinę Krasnodębską kl III A MUTACJE GENETYCZNE Wykonane przez Malwinę Krasnodębską kl III A Mutacje - rodzaje - opis Mutacje genowe powstają na skutek wymiany wypadnięcia lub dodatnia jednego albo kilku nukleotydów. Zmiany w liczbie

Bardziej szczegółowo