Analiza syntetycznych dopalaczy metodami FT-IR, Raman i GC-IR

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Analiza syntetycznych dopalaczy metodami FT-IR, Raman i GC-IR"

Transkrypt

1 Analiza syntetycznych dopalaczy metodami FT-IR, Raman i GC-IR Autorzy: S. Lowry, M. Bradley i W. Jalenak Kontrola prawna opiera się na listach substancji kontrolowanych. W celu obejścia prawa pokątne laboratoria produkują syntetyczne dopalacze, które są chemicznie powiązane ze związkami o kontrolowanym obrocie, ale są chemicznie na tyle różne żeby stworzyć problemy z ich prawnym zwalczaniem i ściganiem ich dystrybucji. Identyfikacja substancji w celach dowodowych wymaga dokładnej informacji, łącznie ze specyficznością izomeryczną i stereochemiczną. W artykule pokazujemy przykłady, w których spektroskopia FTIR (łącznie z techniką łączoną GC-IR) i spektroskopia Raman w połączeniu z bibliotekami widm referencyjnych mogą dostarczyć informacji o niezbędnej specyficzności z dodatkową zaletą szybkiej analizy. Instytucje na całym świecie podają informacje o rosnącej dystrybucji syntetycznych dopalaczy, łącznie z tak zwanymi "solami kąpielowymi" i kannabinoidami. Amerykańska agencja zwalczania narkotyków (DEA) i inne instytucje rozpoczęły niedawno szeroko zakrojoną akcję rozpoznania wszystkich poziomów globalnego rynku dopalaczy (1). Niewielkie modyfikacje chemiczne, którymi poddawane są znane narkotyki, dają w rezultacie nowe sybstancje o działaniu odurzającym, które nie są na listach stanowych i federalnych substancji zakazanych. Pod względem prawnym słowa takie jak "analogi" pozostawiają miejsce do interpretacji dla sądów. Wyniki procesów mogą zależeć od dokładnego rozumienia znaczenia izomerów pozycyjnych i stereochemicznych, a sądy czy ławy przysięgłych mogą nie mieć kompetencji technicznych do ich oceny. Przy zacieśnianiu prawa możliwość uzyskania wyroków skazujących zależy od wnikliwej analizy kryminalistycznej. Grupa naukowa do analizy przechwytywanych substancji narkotycznych (SWGDRUG, definiuje spektroskopię w podczerwieni i Raman jako dwie z ograniczonej listy technik analitycznych kategorii A zapewniających potencjalnie nawyższą selektywność (2). Do identyfikacji przechwytywanych narkotyków jest najbardziej pożądane, by użyć techniki kategorii A w połączeniu z przynajmniej jedną inną techniką (kategorii A, B lub C). By wspomóc laboratoria kryminalistyczne w procesie identyfikacji substancji odurzających naukowcy z Cayman Chemical Company, Tennessee Bureau of Investigation (TBI) i Thermo Fisher Scientific podjęli współpracę w celu przygotowania wysokiej jakości referencyjnych bibliotek widm (FTIR metodą ATR, Raman i FTIR par substancji dla dostępnych dopalaczy. W tym artykule chcemy przedyskutować znaczenie spektroskopii FTIR i Raman przy użyciu tych bibliotek w celu identyfikacji dopalaczy w przechwytywanych materiałach (3). Pokazujemy również jak chromatografia gazowa z detekcją IR (GC-IR) umożliwia identyfikację specyficznych izomerów syntetycznych narkotyków w materiałach o złożonym składzie jak np. materiał roślinny. Część eksperymentalna Widma referencyjne FT-IR i Ramana zostały zebrane z pomiarów związków otrzymanych z firmy Cayman Chemical Company. Widma FT-IR zostały zmierzone przy rozdzielczości 2 cm -1 przy użyciu zintegrowanej diamentowej przystawki ATR wbudowanej w spektrometr FTIR Thermo Scientific Nicolet is50. Widma Ramana zostały zmierzone na spektrometrze Thermo Scientific DXR Raman przy wzbudzeniu laserem 532nm, przy siatce 900-linii/mm i szczelinie 25μm. Widma Ramana i FTIR zmierzone dla próbki mefedronu zostały pokazane na rysunku 1, by

2 zademonstrować komplementarną naturę tych dwóch technik, uwypuklających różne grupy funkcyjne w cząsteczce (4). Rysunek 1: Porównanie widm FT-IR i Ramana mefedronu, substancji psychoaktywnej znanej jako "miau, miau" W tym przykładzie zaznaczyliśmy położenia pasm w celu łatwego porównania z widmami w monografiach SWGDRUG. Widma fazy gazowej GC IR zostały zmierzone w TBI. Wzorce kannabinoidów, "soli kąpielowych" i innych narkotyków zostały rozpuszczone w rozpuszczalnikach (na ogół w metanolu) by uzyskać roztwory 1 mg/ml. Została użyta kolumna kwarcowa 5m o średnicy 0.30mm pokryta związaną fazą poly(1% diphenyl, 99% dimethylsiloxane). Program temperaturowy był następujący: 80 C przez 1min, następnie 70 C/min od 80 C do 270 C i 270 C przez 20 min. Ta kombinacja krótkiej kolumny i szybkiego narostu temperatury została użyta, ponieważ narkotyki mają niską lotność, która może prowadzić do długich czasów retencji. W tych warunkach przechwytywane materiały mogą wykazywać niepełny rozdział (ekstrakty roślinne i obecne zanieczyszczenia), powodując konieczność dalszej analizy jak podano poniżej. Uzyskane widma zostały zgrupowane w bibliotece widm gazowych TBI. Rysunek 2 pokazuje wyniki GC IR dla 3 związków ilustrujących różnice spektralne dla izomerów o wysokim podobieństwie.

3 Rysunek 2: Porównanie widm w fazie gazowej trzech zbliżonych kannabinoidów Zdolność rozróżniania izomerów jest jedną z głównych zalet zarówno spektroskopii IR jak Ramana Wyniki i dyskusja Fundamentalnym wyzwaniem w laboratoriach kryminalistycznych jest przeprowadzenie kompletnej i pewnej identyfikacji przechwyconych materiałów. W tym celu często jest wykonywane przeszukiwanie spektralne przy wykorzystaniu komercyjnych lub lokalnie sporządzonych blbliotek widm. Przeszukiwanie spektralne obejmuje dopasowanie widma próbki do widma z biblioteki. Najczęściej podawana jest wartość określająca współczynnik podobieństwa w skali 0 1 lub Na wartość współczynnika podobieństwa mogą wpływać różnice w technice pomiarowej dla widm w bibliotece i widma próbki. Pokazujemy zarówno specyficzność (to jest odróżnianie izomeru od izomeru) jak niezawodność (w sytuacji kiedy techniki pomiaru się różnią) metody pod kątem identyfikacji syntetycznych dopalaczy. Ponieważ laboratoria mogą wymieniać się danymi i używać bibliotek komercyjnych niezawodność jest krytyczna przy ustaleniu użyteczności metody jako narzędzia dowodowego. Użycie bibliotek referencyjnych dyspersyjnej spektroskopii Ramana z widmami FT- Raman Spektroskopia Ramana dyspersyjna i z transformacją Fouriera (FT) mają swoje zalety i słabości. W tym przypadku sprawdzimy czy biblioteki widm zmierzonych przy pomocy dyspersyjnego spektrometru Ramana mogą być użyte do dopasowania widm z analizy FT- Raman. Z natury rzeczy obie odmiany techniki są czułe na te same drgania cząsteczek ale są w nich subtelne różnice w odstępie danych, rozdzielczości i intensywności pasm, które mogą wpływać na na identyfikację.

4 Przeszukiwanie widma FT-Raman przy użyciu biblioteki widm Ramana zmierzonych na spektrometrze dyspersyjnym daje wyniki pokazane na rysunku 3. Rysunek 3: Wyniki wyszukiwania dla widma FT-Raman (laser 1064nm). Widma w bibliotece zostały zmierzone przy wzbudzeniu laserem 532nm (Raman dyspersyjny). Algorytm wyszukiwania podaje wartość 96 dla harmalinu. Chociaż musi być zachowany rozsądek tak by ślepo nie sugerować się wartościami dopasowań, wartość 96 jest generalnie uznawana za bardzo dobre dopasowanie. Potwierdza to wiarygodność analizy za pomocą biblioteki widm Ramana zebranych przy użyciu różnych długości fali lasera wzbudzającego. Zidentyfikowana substancja, harmalin, jest psychoaktywnym indolem, które jest spotykany w naturze w niektórych roślinach. Harmalin został zidentyfikowany jako środek rozcieńczający w mieszankach ziołowych zawierających syntetyczne kannabinoidy i może prowadzić do zatrucia w połączeniu z halucynogenną tryptaminą. Harmalin jest kontrolowany m.in. w Australii, Kanadzie i Francji, ale nie jest kontrolowany w USA (z wyjątkiem uregulowań dla użycia go jako dodatku w lekach i żywności). Użycie biblioteki referencyjnej ATR z widmami transmisyjnymi Pomiar techniką ATR w spektroskopii w podczerwieni staje się preferowaną metodą pomiarową ze względu na szybkość i brak pracochłonnego przygotowania próbki. Dzięki minimalnemu (lub wręcz żadnemu) przygotowaniu próbki i szybkiemu pomiarowi ATR może być pierwszą analizą przesiewową kiedy próbki trafiają do laboratorium. Mimo tego wiele laboratoriów kryminalistyczne wciąż preferuje (albo takie ma zatwierdzone procedury) tradycyjne techniki transmisyjne oparte na pomiarze tabletek w KBr lub zawiesin w oleju mineralnym (nujolu) (5). Widmo transmisyjne pokazane na górze na rysunku 4 zostało uzyskane z pomiaru harmalinu w nujolu.

5 Rysunek 4: Wyniki wyszukiwania dla próbki zmierzonej jako zawiesina w nujolu (oleju mineralnym) wobec biblioteki referencyjnej utworzonej z widm zmierzonych techniką ATR po poddaniu ich zaawansowanej korekcji ATR. Silne pasma C-H pochodzące od nujolu zostały usunięte (wycięte a nie odjęte) przed przeszukiwaniem. Widma w bibliotece referencyjnej zmierzone przy użyciu diamentowej przystawki ATR zostały poddane przetwarzaniu przy użyciu algorytmu zaawansowanej korekcji ATR, który normalizuje intensywność i kształt pasm tak by odpowiadały one widmom transmisyjnym (6). Próbka została prawidłowo zidnetyfikowana jako harmalin ze współczynnikiem podobieństwa 93. Podobne wyniki otrzymuje się w odwrotnej sytuacji kiedy widma ATR są korygowane i porównywane z istniejącymi bibliotekami widm opartymi na pomiarach transmisyjnych, które historycznie były najczęstszą bazą przy tworzeniu bibliotek. Ta wzajemna wymienność pozwala laboratoriom na używanie cały czas starszych bibliotek widm (transmisyjnych). Używanie referencyjnej blblioteki widm ATR z widmami mierzonymi przy użyciu przenośnych spektrometrów FTIR Praca w terenie wymagająca natychmiastowej identyfikacji staje się coraz bardziej powszechna. Pomiar danych na miejscu zdarzenia dostarcza zarówno materiałów dowodowych jak też zapewnia bezpieczeństwo osobom pracującym narażonym na działanie znalezionych substancji. Rysunek 5 pokazuje zmierzone przy pomocy aparatu przenośnego widmo IR białego proszku znalezionego w pokątnym laboratorium.

6 Rysunek 5: Wyniki przeszukiwania dla widma zmierzonego w terenie przy pomocy przenośnego spektrometru FTIR Wyniki przeszukiwania off-line przy użyciu zewnętrznej refrencyjnej bibliotek widm ATR dały najlepsze dopasowanie dla chlorowodorku 3-metylmetkatynonu (3-MMC) ze współczynnikiem podobieństwa 93. Wynik: bardzo dobre dopasowanie zostało uzyskane w terenie dla próbki o wątpliwej czystości w warunkach dalekich od idealnych (7,8). Substancja 3-MMC jest psychoaktywnym syntetycznym katynonem, który został zidentyfikowany w "solach kąpielowych". W większości krajów ten związek został uznany za nielegalny, zarówno explicite jak też jako analog struktualny mefedronu (4-MMC), dla którego istnieje dłuższa historia ograniczeń prawnych. Używanie referencyjnej biblioteki widm ATR staje wobec wyzwania kiedy ma się do czynienia z mieszaninami z pokątnych laboratoriów gdzie rzadko są surowe zasady kontroli jakości, co prowadzi do powstania produktu, który może być mieszaniną dwóch lub więcej aktywnych składników oraz prekursorów i zanieczyszczeń. Ponadto proces ścigania przestępstw wymaga dokładnej i kompletnej informacji o próbce. Widma IR i Ramana odzwierciedlają w tych przypadkach złożony charakter produktu, a identyfikacja poszczególnych składników jest wciąż wymagana. Próbka została zmierzona techniką ATR i wykonano proste (jednoskładnikowe) przeszukiwanie biblioteki referencyjnej ATR. Takie podejście dało wynik o niskim współczynniku dopasowania - poniżej 70 - a sporo pasm nie zostało przypisanych. Istnieją jednak dalsze opcje analizy, z których najlepszą jest zaawansowana technika analizy statystycznej taka jak wyszukiwanie wieloskładnikowe (MCS). Rysunek 6 pokazuje wyniki wyszukiwania wieloskładnikowego (MCS) dla próbki przy użyciu oprogramowania Thermo Scientific OMNIC Specta.

7 Rysunek 6: Wyniki wyszukiwania wieloskładnikowego dla próbki. Automatyczny wybór dwóch składników z biblioteki ATR daje wysoki współczynnik dopasowania dla widma sumarycznego w porównaniu z widmem próbki. Wyniki podobne do tego sprawiają, że analiza FT-IR-MCS staje się preferowanym podejściem jako pierwsza analiza przesiewowa, będąc dużo szybszym sposobem niż większość alternatywnych technik analitycznych. CB-52 jest względnie nowym kannabinoidem syntetycznym, dla którego krąży wiele pytań dotyczących jego skuteczności. Zostały wykazane efekty terapeutyczne na myszach, ale jest niewiele raportów dotyczących jego oddziaływania na ludzi. AM-1241 jest znanym, skutecznym i selektywnym związkiem o działaniu agonistycznycm dla jednego z kluczowych receptorów kannabinoidów w organizmie ludzkim. Używanie bibliotek widm w fazie gazowej z wynikami uzyskiwanymi metodą GC-IR Metkatynony często pojawiają się na rynku oznakowane jako sole do kąpieli albo nawozy dla roślin ( produkt nie jest przenaczony do konsumpcji"). Kannabinoidy mogą być sprzedawane jako powłoki na materiale roślinnym oznakowane jako "potpourri". W obu przypadkach prosta analiza metodą IR lub Ramana może nie dawać jednoznacznych wyników, ponieważ substancja psychoaktywna może być przykryta przez informacje pochodzące od matrycy. Technika GC IR oferuje skuteczne narzędzie rozdziału i identyfikacji substancji (9). Próbki potpourri są namaczane w małej ilości rozpuszczalnika takiego jak metanol. Po takim "przemyciu" kropla rozworu jest zasysana do strzykawki GC. Próbki proszkowe są rozpuszczane bezpośrednio i zaciągane do strzykawki. W przeciwieństwie do bardziej czułej metody GC-MS, w technice GC IR próbka pozostaje nienaruszona (nie jest fragmentowana) w związku z czym można uzyskać informacje o izomerach i stereochemii.

8 W pomiarze GC-IR zostały wybrane warunki GC wymuszające szybką elucję, co powoduje, że sygnały chromatograficzne nakładają się tak jak to pokazuje wstawka na rysunku 7 Rysunek 7: Wynik GC IR dla mieszaniny narkotyków wyekstrahowanej z podejrzanej próbki potpourri Najwyższy sygnał pochodzi od składników wymywanych jednocześnie i w związku z tym powiązane widmo jest złożeniem widm mieszaniny. Wyszukiwanie wieloskładnikowe daje dobre dopasowanie dla mieszaniny dwóch kannabinoidów. Mimo nakładających się sygnałów dane IR pozwalają na jednoznaczne zidentyfikowanie specyficznych izomerów. AM-2201 jest silną substancją o działaniu agonistycznym dla kannabinoidów, dla której notowano przypadki ataków paniki, zaburzeń ruchu i wymiotów JWH-210 jest silnym środkiem przeciwbólowym, który działa także jak związek agonistyczny dla receptorów kannabinoidów. Oba są w wielu krajach na listach substancji zakazanych Wnioski Znaczenie identyfikacji nowych związków syntetycznych sprzedawanych jako "legalne dopalacze" rośnie wraz z dystrybucją tych substancji na cąłym świecie. Wyniki powyższej oceny możliwości analitycznych potwierdzają wartość dedykowanych bibliotejk widm w połączeniu ze spektrometrami FT-IR i Ramana w celu szybkiej analizy przesiewowej i identyfikacji dopalaczy. Doskonałe wyniki zostały uzyskane przy użyciu referencyjnych bibliotek widm nawet przy wykorzystaniu starszych technik pomiarowych i różnych typów spektrometrów. Planujemy dodawanie do bibliotek nowych związków w miarę jak będą się pojawiały. Bibliografia:

9 (1) DEA Website announcement of synthetic drug crackdown: (2) SWGDRUG Recommendations Edition 6.1 ( ), ( ). (3) S. Angelos and M. Garry, Forensics Magazine 08, 5 (2011) (4) E.G. Bartick, in Handbook of Vibrational Spectroscopy, J.M. Chalmers and P.R. Griffiths, Eds. (John Wiley and Sons, Ltd., New York, 2002), pp (5) S. Kumar, P, Joshi, and A. Raivanshi, Internet Journal of Forensic Science 4, (2008). (6) B. Lavine, A. Fasasi, N. Mirjankar, K. Nishikida, and J. Cambell, Appl. Spectrosc. 68, , (2014). (7) E. Bukowski and J. Monti, Am. Lab. 39, (2007). (8) C. Goh, W. van Bronswijk, and C. Priddis, Appl. Spectrosc. 62, (2008). (9) G. Everrett, W. Stanton, and M. Bradley, Thermo Scientific Application Note 52418, (2012). Polecamy rozwiązania Thermo Scientific do analizy dopalaczy - spektrometry FT-IR Nicolet is5, Nicolet is10, spektrometr Ramana DXR oraz system GC-IR Nicolet is50+trace GC+opcjonalnie moduł FT-Raman

POTWIERDZANIE TOŻSAMOSCI PRZY ZASTOSOWANIU RÓŻNYCH TECHNIK ANALITYCZNYCH

POTWIERDZANIE TOŻSAMOSCI PRZY ZASTOSOWANIU RÓŻNYCH TECHNIK ANALITYCZNYCH POTWIERDZANIE TOŻSAMOSCI PRZY ZASTOSOWANIU RÓŻNYCH TECHNIK ANALITYCZNYCH WSTĘP Spełnianie wymagań jakościowych stawianych przed producentami leków jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjenta.

Bardziej szczegółowo

Przewaga klasycznego spektrometru Ramana czyli siatkowego, dyspersyjnego nad przystawką ramanowską FT-Raman

Przewaga klasycznego spektrometru Ramana czyli siatkowego, dyspersyjnego nad przystawką ramanowską FT-Raman Porównanie Przewaga klasycznego spektrometru Ramana czyli siatkowego, dyspersyjnego nad przystawką ramanowską FT-Raman Spektroskopia FT-Raman Spektroskopia FT-Raman jest dostępna od 1987 roku. Systemy

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA ZESTAWU DO ANALIZY TERMOGRAWIMETRYCZNEJ TG-FITR-GCMS ZAŁĄCZNIK NR 1 DO ZAPYTANIA OFERTOWEGO

SPECYFIKACJA TECHNICZNA ZESTAWU DO ANALIZY TERMOGRAWIMETRYCZNEJ TG-FITR-GCMS ZAŁĄCZNIK NR 1 DO ZAPYTANIA OFERTOWEGO SPECYFIKACJA TECHNICZNA ZESTAWU DO ANALIZY TERMOGRAWIMETRYCZNEJ TG-FITR-GCMS ZAŁĄCZNIK NR 1 DO ZAPYTANIA OFERTOWEGO NR 113/TZ/IM/2013 Zestaw ma umożliwiać analizę termiczną próbki w symultanicznym układzie

Bardziej szczegółowo

Chemia kryminalistyczna

Chemia kryminalistyczna Chemia kryminalistyczna Wykład 2 Metody fizykochemiczne 21.10.2014 Pytania i pomiary wykrycie obecności substancji wykazanie braku substancji identyfikacja substancji określenie stężenia substancji określenie

Bardziej szczegółowo

IR II. 12. Oznaczanie chloroformu w tetrachloroetylenie metodą spektrofotometrii w podczerwieni

IR II. 12. Oznaczanie chloroformu w tetrachloroetylenie metodą spektrofotometrii w podczerwieni IR II 12. Oznaczanie chloroformu w tetrachloroetylenie metodą spektrofotometrii w podczerwieni Promieniowanie podczerwone ma naturę elektromagnetyczną i jego absorpcja przez materię podlega tym samym prawom,

Bardziej szczegółowo

Spektroskopia ramanowska w badaniach powierzchni

Spektroskopia ramanowska w badaniach powierzchni Spektroskopia ramanowska w badaniach powierzchni z Efekt Ramana (1922, CV Raman) I, ν próbka y Chandra Shekhara Venketa Raman x I 0, ν 0 Monochromatyczne promieniowanie o częstości ν 0 ulega rozproszeniu

Bardziej szczegółowo

Cz. 5. Podstawy instrumentalizacji chromatografii. aparatura chromatograficzna w skali analitycznej i modelowej - -- w części przypomnienie -

Cz. 5. Podstawy instrumentalizacji chromatografii. aparatura chromatograficzna w skali analitycznej i modelowej - -- w części przypomnienie - Chromatografia cieczowa jako technika analityki, przygotowania próbek, wsadów do rozdzielania, technika otrzymywania grup i czystych substancji Cz. 5. Podstawy instrumentalizacji chromatografii aparatura

Bardziej szczegółowo

Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM

Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM Ćwiczenie 1 Zastosowanie statystyki do oceny metod ilościowych Błąd gruby, systematyczny, przypadkowy, dokładność, precyzja, przedział

Bardziej szczegółowo

METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA

METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA AMFETAMINY Waldemar S. Krawczyk Centralne Laboratorium Kryminalistyczne Komendy Głównej Policji, Warszawa (praca obroniona na Wydziale Chemii Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

Pytania z Wysokosprawnej chromatografii cieczowej

Pytania z Wysokosprawnej chromatografii cieczowej Pytania z Wysokosprawnej chromatografii cieczowej 1. Jak wpłynie 50% dodatek MeOH do wody na retencję kwasu propionowego w układzie faz odwróconych? 2. Jaka jest kolejność retencji kwasów mrówkowego, octowego

Bardziej szczegółowo

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ Badania kinetyki utleniania wybranych grup związków organicznych podczas procesów oczyszczania

Bardziej szczegółowo

Spektrometria w bliskiej podczerwieni - zastosowanie w cukrownictwie. Radosław Gruska Politechnika Łódzka Wydział Biotechnologii i Nauk o Żywności

Spektrometria w bliskiej podczerwieni - zastosowanie w cukrownictwie. Radosław Gruska Politechnika Łódzka Wydział Biotechnologii i Nauk o Żywności Spektrometria w bliskiej podczerwieni - zastosowanie w cukrownictwie Radosław Gruska Politechnika Łódzka Wydział Biotechnologii i Nauk o Żywności Spektroskopia, a spektrometria Spektroskopia nauka o powstawaniu

Bardziej szczegółowo

Spektroskopia modulacyjna

Spektroskopia modulacyjna Spektroskopia modulacyjna pozwala na otrzymanie energii przejść optycznych w strukturze z bardzo dużą dokładnością. Charakteryzuje się również wysoką czułością, co pozwala na obserwację słabych przejść,

Bardziej szczegółowo

METODYKA POMIARÓW WIDM ABSORPCJI (WA) NA CARY-300 (Varian) i V-550 (JASCO)

METODYKA POMIARÓW WIDM ABSORPCJI (WA) NA CARY-300 (Varian) i V-550 (JASCO) METODYKA POMIARÓW WIDM ABSORPCJI (WA) NA CARY-300 (Varian) i V-550 (JASCO) Czas od włączenia spektrofotometru Cary-300 do momentu uzyskania stabilnej pracy: ok 30 minut., w przypadku V-550 ok. 3h. WA widmo

Bardziej szczegółowo

Rola materiałów odniesienia w zapewnieniu jakości wyników pomiarów chemicznych

Rola materiałów odniesienia w zapewnieniu jakości wyników pomiarów chemicznych Uniwersytet Warszawski Wydział Chemii Pasteura 1, 02-093 Warszawa Rola materiałów odniesienia w zapewnieniu jakości wyników pomiarów chemicznych Ewa Bulska ebulska@chem.uw.edu.pl Slide 1 Opracowanie i

Bardziej szczegółowo

OKREŚLANIE STRUKTURY RÓŻNYCH TOKSYN PRZY ZASTOSOWANIU TECHNIKI CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ SPRZĘŻONEJ ZE SPEKTROMETREM MASOWYM (HPLC-MS)

OKREŚLANIE STRUKTURY RÓŻNYCH TOKSYN PRZY ZASTOSOWANIU TECHNIKI CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ SPRZĘŻONEJ ZE SPEKTROMETREM MASOWYM (HPLC-MS) KREŚLANIE STRUKTURY RÓŻNYC TKSYN PRZY ZASTSWANIU TECNIKI CRMATGRAFII CIECZWEJ SPRZĘŻNEJ ZE SPEKTRMETREM MASWYM (PLC-MS) Dr inż.agata Kot-Wasik Dr anna Mazur-Marzec Katedra Chemii Analitycznej, Wydział

Bardziej szczegółowo

Dopalaczom powiedz nie

Dopalaczom powiedz nie Dopalaczom powiedz nie 1. Co to są dopalacze? 2. Podział dopalaczy. 3. Objawy i skutki zażywania dopalaczy. 4. Powody brania narkotyków przez ludzi 5. Przykłady dopalaczy. 6. Wygląd ciała po zażyciu dopalaczy.

Bardziej szczegółowo

SPEKTROSKOPIA W PODCZERWIENI - MOŻLIWOŚCI I ZASTOSOWANIA

SPEKTROSKOPIA W PODCZERWIENI - MOŻLIWOŚCI I ZASTOSOWANIA SPEKTROSKOPIA W PODCZERWIENI - MOŻLIWOŚCI I ZASTOSOWANIA Beata Rozum Seminarium Analityczne MS Spektrum 2013 Porównania laboratoryjne, akredytacja, typowe problemy w laboratoriach SPEKTROSKOPIA Oddziaływanie

Bardziej szczegółowo

Ana n l a i l za z a i ns n tru r men e t n al a n l a

Ana n l a i l za z a i ns n tru r men e t n al a n l a Analiza instrumentalna rok akademicki 2014/2015 wykład: prof. dr hab. Ewa Bulska prof. dr hab. Agata Michalska Maksymiuk pracownia: dr Marcin Wojciechowski Slide 1 Analiza_Instrumentalna: 2014/2015 Analiza

Bardziej szczegółowo

Walidacja metod analitycznych Raport z walidacji

Walidacja metod analitycznych Raport z walidacji Walidacja metod analitycznych Raport z walidacji Małgorzata Jakubowska Katedra Chemii Analitycznej WIMiC AGH Walidacja metod analitycznych (według ISO) to proces ustalania parametrów charakteryzujących

Bardziej szczegółowo

Zasady wykonania walidacji metody analitycznej

Zasady wykonania walidacji metody analitycznej Zasady wykonania walidacji metody analitycznej Walidacja metod badań zasady postępowania w LOTOS Lab 1. Metody badań stosowane w LOTOS Lab należą do następujących grup: 1.1. Metody zgodne z uznanymi normami

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA 1. PRZEDMIOT ZAMÓWIENIA Przedmiotem zamówienia jest wykonanie usług: WYKONANIE POMIARÓW ZANIECZYSZCZEŃ WÓD OPADOWYCH I ROZTOPOWYCH Z DRÓG KRAJOWYCH NA TERENIE WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1. System jakości w laboratorium oceny żywności

Ćwiczenie 1. System jakości w laboratorium oceny żywności Ćwiczenie 1. System jakości w laboratorium oceny żywności Powszechnie przyjmuje się, że każde laboratorium, które chce reprezentować wiarygodne dane musi wdrożyć odpowiednie procedury zapewnienia jakości.

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych UNIWERSYTET GDAŃSKI WYDZIAŁ CHEMII Pracownia studencka Katedra Analizy Środowiska Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie nr 2 OPTYMALIZACJA ROZDZIELANIA MIESZANINY WYBRANYCH FARMACEUTYKÓW METODĄ

Bardziej szczegółowo

OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS

OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS Zagadnienia teoretyczne. Spektrofotometria jest techniką instrumentalną, w której do celów analitycznych wykorzystuje się przejścia energetyczne zachodzące

Bardziej szczegółowo

Marek Jan Kasprowicz Mateusz Suchanek. Zakład Fizyki AR w Krakowie Krasiczyn, wrzesień 2007

Marek Jan Kasprowicz Mateusz Suchanek. Zakład Fizyki AR w Krakowie Krasiczyn, wrzesień 2007 Badanie wpływu przedsiewnej stymulacji nasion światłem laserowym przy użyciu spektroskopii w świetle widzialnym i w podczerwieni oraz różnicowej kolorymetrii skaningowej Marek Jan Kasprowicz Mateusz Suchanek

Bardziej szczegółowo

Źródła błędów i ich eliminacja w technice ICP.

Źródła błędów i ich eliminacja w technice ICP. Źródła błędów i ich eliminacja w technice ICP. Irena Jaroń Centralne Laboratorium Chemiczne Państwowy Instytut Geologiczny, Rakowiecka 4, 05-975 Warszawa Atomowa spektrometria emisyjna ze wzbudzeniem w

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 19 listopada 2013 r. Poz. 1343 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 października 2013 r.

Warszawa, dnia 19 listopada 2013 r. Poz. 1343 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 października 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 19 listopada 2013 r. Poz. 1343 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 15 października 2013 r. w sprawie wykazu substancji, których stosowanie

Bardziej szczegółowo

NOWE SUBSTANCJE PSYCHOAKTYWNE

NOWE SUBSTANCJE PSYCHOAKTYWNE Bartosz Michalewski NOWE SUBSTANCJE PSYCHOAKTYWNE rynek i użytkownicy BADANIA W RAMACH PROJEKTU: New Psychoactive Substances among People Who Use Drugs Heavily Program jest prowadzony przez APDES pod patronatem

Bardziej szczegółowo

NRS-3000 Systems wysoko wydajne spektrofotometry rozpraszającego Raman

NRS-3000 Systems wysoko wydajne spektrofotometry rozpraszającego Raman NRS-3000 Systems wysoko wydajne spektrofotometry rozpraszającego Raman Wyższa czułość, niezawodność i łatwość obsługi Mikro-spektrometry serii NRS-3000 wykorzystują najnowsze rozwiązania optyczne oraz

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Utylizacji Odpadów (Laboratorium Badawcze Biologiczno Chemiczne)

Laboratorium Utylizacji Odpadów (Laboratorium Badawcze Biologiczno Chemiczne) Laboratorium Utylizacji Odpadów (Laboratorium Badawcze Biologiczno Chemiczne) mgr inż. Maria Sadowska mgr Katarzyna Furmanek mgr inż. Marcin Młodawski Laboratorium prowadzi prace badawcze w zakresie: Utylizacji

Bardziej szczegółowo

Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz. Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie KOKSOPROJEKT

Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz. Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie KOKSOPROJEKT 1 Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie 2 Plan prezentacji 1. Skanowanie laserowe 3D informacje ogólne; 2. Proces skanowania; 3. Proces

Bardziej szczegółowo

Spektrometr ICP-AES 2000

Spektrometr ICP-AES 2000 Spektrometr ICP-AES 2000 ICP-2000 to spektrometr optyczny (ICP-OES) ze wzbudzeniem w indukcyjnie sprzężonej plazmie (ICP). Wykorztystuje zjawisko emisji atomowej (ICP-AES). Umożliwia wykrywanie ok. 70

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie roczne 2011: stan problemu narkotykowego w Europie. Piotr Jabłoński Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii

Sprawozdanie roczne 2011: stan problemu narkotykowego w Europie. Piotr Jabłoński Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii Sprawozdanie roczne 2011: stan problemu narkotykowego w Europie Piotr Jabłoński Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii 2 Roczny pakiet sprawozdawczy sytuacja w zakresie narkotyków > publikacje Charakterystyki

Bardziej szczegółowo

IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI

IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI Andrzej Krześlak Marcela Palczewska-Tulińska Punkt Konsultacyjny ds. REACH Ministerstwa Gospodarki http://www.reach-info.pl; reach@reach-info.pl Instytut Chemii Przemysłowej im.

Bardziej szczegółowo

Wymagania dotyczące badania czynników chemicznych w środowisku pracy w normach europejskich. dr Marek Dobecki - IMP Łódź

Wymagania dotyczące badania czynników chemicznych w środowisku pracy w normach europejskich. dr Marek Dobecki - IMP Łódź Wymagania dotyczące badania czynników chemicznych w środowisku pracy w normach europejskich dr Marek Dobecki - IMP Łódź 1 DOSTĘPNE NORMY EUROPEJSKIE: BADANIA POWIETRZA NA STANOWISKACH PRACY PN-EN 689:2002

Bardziej szczegółowo

Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych)

Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych) Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych) Metody instrumentalne podział ze względu na uzyskane informację. 1. Analiza struktury; XRD (dyfrakcja

Bardziej szczegółowo

Usługi analityczne budowa kostki analitycznej Część pierwsza.

Usługi analityczne budowa kostki analitycznej Część pierwsza. Usługi analityczne budowa kostki analitycznej Część pierwsza. Wprowadzenie W wielu dziedzinach działalności człowieka analiza zebranych danych jest jednym z najważniejszych mechanizmów podejmowania decyzji.

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 3 POMIARY SPEKTROFOTOMETRYCZNE

ĆWICZENIE NR 3 POMIARY SPEKTROFOTOMETRYCZNE ĆWICZENIE NR 3 POMIARY SPEKTROFOTOMETRYCZNE Cel ćwiczenia Poznanie podstawowej metody określania biochemicznych parametrów płynów ustrojowych oraz wymagań technicznych stawianych urządzeniu pomiarowemu.

Bardziej szczegółowo

GraŜyna Chwatko Zakład Chemii Środowiska

GraŜyna Chwatko Zakład Chemii Środowiska Chromatografia podstawa metod analizy laboratoryjnej GraŜyna Chwatko Zakład Chemii Środowiska Chromatografia gr. chromatos = barwa grapho = pisze Michaił Siemionowicz Cwiet 2 Chromatografia jest metodą

Bardziej szczegółowo

spektroskopia UV Vis (cz. 2)

spektroskopia UV Vis (cz. 2) spektroskopia UV Vis (cz. 2) spektroskopia UV-Vis dlaczego? wiele związków organicznych posiada chromofory, które absorbują w zakresie UV duża czułość: zastosowanie w badaniach kinetyki reakcji spektroskop

Bardziej szczegółowo

KONTROLA JAKOŚCI ODKUWEK I MATRYC / ARCHIWIZACJA I REGENERACJA MATRYC

KONTROLA JAKOŚCI ODKUWEK I MATRYC / ARCHIWIZACJA I REGENERACJA MATRYC KONTROLA JAKOŚCI ODKUWEK I MATRYC / ARCHIWIZACJA I REGENERACJA MATRYC Słowa kluczowe: kontrola jakości, inżynieria odwrotna, regeneracja i archiwizacja matryc, frezowanie CNC, CAM. System pomiarowy: Skaner

Bardziej szczegółowo

Sprzedaż dopalaczy od literatury akcesoria substancje pochodzenia naturalnego syntetycznego

Sprzedaż dopalaczy od literatury akcesoria substancje pochodzenia naturalnego syntetycznego Dopalacze To nazwa różnych substancji lub ich mieszanek o rzekomym bądź faktycznym działaniu psychoaktywnym, nieznajdujących się na liście substancji kontrolowanych przepisami ustawy o przeciwdziałaniu

Bardziej szczegółowo

Analiza Organiczna. Jan Kowalski grupa B dwójka 7(A) Własności fizykochemiczne badanego związku. Zmierzona temperatura topnienia (1)

Analiza Organiczna. Jan Kowalski grupa B dwójka 7(A) Własności fizykochemiczne badanego związku. Zmierzona temperatura topnienia (1) Przykład sprawozdania z analizy w nawiasach (czerwonym kolorem) podano numery odnośników zawierających uwagi dotyczące kolejnych podpunktów sprawozdania Jan Kowalski grupa B dwójka 7(A) analiza Wynik przeprowadzonej

Bardziej szczegółowo

1.Wstęp. Ćwiczenie nr 9 Zatężanie z wody związków organicznych techniką SPE (solid phase extraction)

1.Wstęp. Ćwiczenie nr 9 Zatężanie z wody związków organicznych techniką SPE (solid phase extraction) 1.Wstęp Ćwiczenie nr 9 Zatężanie z wody związków organicznych techniką SPE (solid phase extraction) W analizie mikrośladowych ilości związków organicznych w wodzie bardzo ważny jest etap wstępny, tj. etap

Bardziej szczegółowo

Kierunek i poziom studiów: Chemia, drugi Sylabus modułu: Spektroskopia (0310-CH-S2-016)

Kierunek i poziom studiów: Chemia, drugi Sylabus modułu: Spektroskopia (0310-CH-S2-016) Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Kierunek i poziom studiów: Chemia, drugi Sylabus modułu: Spektroskopia () 1. Informacje ogólne koordynator modułu prof. dr hab. Henryk Flakus rok akademicki 2013/2014

Bardziej szczegółowo

Oznaczanie składu ziarnowego kruszyw z wykorzystaniem próbek zredukowanych

Oznaczanie składu ziarnowego kruszyw z wykorzystaniem próbek zredukowanych dr inż. Zdzisław Naziemiec ISCOiB, OB Kraków Oznaczanie składu ziarnowego kruszyw z wykorzystaniem próbek zredukowanych Przesiewanie kruszyw i oznaczenie ich składu ziarnowego to podstawowe badanie, jakie

Bardziej szczegółowo

Aparatura i urządzenia laboratoryjne 2015 2016. ABL&E-JASCO Polska Sp. z o.o.

Aparatura i urządzenia laboratoryjne 2015 2016. ABL&E-JASCO Polska Sp. z o.o. Aparatura i urządzenia laboratoryjne 2015 2016 ABL&E-JASCO Polska Sp. z o.o. Spektroskopia Spektrofotometry UV/VIS/NIR serii V-700 Szeroki wybór uchwytów kuwet i innych opcji Polarymetry serii P-2000 Wspólna

Bardziej szczegółowo

UCZESTNICY POSTĘPOWANIA

UCZESTNICY POSTĘPOWANIA ATI 55, 57/II/LJ/2007 Bielsko-Biała 22.02.2007r. UCZESTNICY POSTĘPOWANIA Dotyczy: Postępowania prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego powyŝej 60 000 euro na: Dostawa spektrofotometru z oprzyrządowaniem

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia Jednostki ds. Porównań Międzylaboratoryjnych Instytutu Łączności PIB w prowadzeniu badań biegłości/porównań międzylaboratoryjnych

Doświadczenia Jednostki ds. Porównań Międzylaboratoryjnych Instytutu Łączności PIB w prowadzeniu badań biegłości/porównań międzylaboratoryjnych Doświadczenia Jednostki ds. Porównań Międzylaboratoryjnych Instytutu Łączności PIB w prowadzeniu badań biegłości/porównań międzylaboratoryjnych Anna Warzec Dariusz Nerkowski Plan wystąpienia Definicje

Bardziej szczegółowo

MICRON3D skaner do zastosowań specjalnych. MICRON3D scanner for special applications

MICRON3D skaner do zastosowań specjalnych. MICRON3D scanner for special applications Mgr inż. Dariusz Jasiński dj@smarttech3d.com SMARTTECH Sp. z o.o. MICRON3D skaner do zastosowań specjalnych W niniejszym artykule zaprezentowany został nowy skaner 3D firmy Smarttech, w którym do pomiaru

Bardziej szczegółowo

JAK WYZNACZA SIĘ PARAMETRY WALIDACYJNE

JAK WYZNACZA SIĘ PARAMETRY WALIDACYJNE JAK WYZNACZA SIĘ PARAMETRY WALIDACYJNE 1 Przykład walidacji procedury analitycznej Piotr KONIECZKA Katedra Chemii Analitycznej Wydział Chemiczny Politechnika Gdańska ul. G. Narutowicza 11/1 80-33 GDAŃSK

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne metody analizy pierwiastków

Nowoczesne metody analizy pierwiastków Nowoczesne metody analizy pierwiastków Techniki analityczne Chromatograficzne Spektroskopowe Chromatografia jonowa Emisyjne Absorpcyjne Fluoroscencyjne Spektroskopia mas FAES ICP-AES AAS EDAX ICP-MS Prezentowane

Bardziej szczegółowo

Deuterowa korekcja tła w praktyce

Deuterowa korekcja tła w praktyce Str. Tytułowa Deuterowa korekcja tła w praktyce mgr Jacek Sowiński jaceksow@sge.com.pl Plan Korekcja deuterowa 1. Czemu służy? 2. Jak to działa? 3. Kiedy włączyć? 4. Jak/czy i co regulować? 5. Jaki jest

Bardziej szczegółowo

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie:

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: Ekspert: PATRYCJA WROSZ Autorka opracowań metod jakościowych i ilościowych wykorzystujących spektroskopię IR i NIR, a także prelegent i szkoleniowiec, audytor wewnętrzny systemu HACCP i BRC/IFS oraz audytor

Bardziej szczegółowo

ZAAWANSOWANE METODY USTALANIA BUDOWY ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH. Witold Danikiewicz. Instytut Chemii Organicznej PAN ul. Kasprzaka 44/52, 01-224 Warszawa

ZAAWANSOWANE METODY USTALANIA BUDOWY ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH. Witold Danikiewicz. Instytut Chemii Organicznej PAN ul. Kasprzaka 44/52, 01-224 Warszawa ZAAWANSOWANE METODY USTALANIA BUDOWY ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH Witold Danikiewicz Instytut Chemii Organicznej PAN ul. Kasprzaka 44/52, 01-224 Warszawa CZĘŚĆ I PRZEGLĄD METOD SPEKTRALNYCH Program wykładów Wprowadzenie:

Bardziej szczegółowo

Biznes Mixer w ramach Forum Inicjowania Rozwoju 2014

Biznes Mixer w ramach Forum Inicjowania Rozwoju 2014 Biznes Mixer w ramach Forum Inicjowania Rozwoju 2014 Oferta rozwiązań naukowych dla biznesu i innych partnerów InnoDoktorant, VI edycja Magdalena Śliwińska prof. dr hab. inż. Waldemar Wardencki dr. inż.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM BADAŃ BIEGŁOŚCI W ZAKRESIE POBIERANIA PRÓBEK ENVIROMENTAL SC-8-15 NA ROK 2015

PROGRAM BADAŃ BIEGŁOŚCI W ZAKRESIE POBIERANIA PRÓBEK ENVIROMENTAL SC-8-15 NA ROK 2015 PROGRAM BADAŃ BIEGŁOŚCI W ZAKRESIE POBIERANIA PRÓBEK ENVIROMENTAL SC-8-15 NA ROK 2015 1. Ogólne informacje Program badań biegłości w zakresie pobierania próbek ENVIROMENTAL SC-8-15 jest organizowany i

Bardziej szczegółowo

Spektroskopia Ramanowska

Spektroskopia Ramanowska Spektroskopia Ramanowska Część A 1.Krótki wstęp historyczny 2.Oddziaływanie światła z osrodkiem materialnym (rozpraszanie światła) 3.Opis klasyczny zjawiska Ramana 4. Widmo ramanowskie. 5. Opis półklasyczny

Bardziej szczegółowo

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska Dane mikromacierzowe Mateusz Markowicz Marta Stańska Mikromacierz Mikromacierz DNA (ang. DNA microarray) to szklana lub plastikowa płytka (o maksymalnych wymiarach 2,5 cm x 7,5 cm) z naniesionymi w regularnych

Bardziej szczegółowo

Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) sprężyny

Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) sprężyny Doświadczalne wyznaczanie współczynnika sztywności (sprężystości) Wprowadzenie Wartość współczynnika sztywności użytej można wyznaczyć z dużą dokładnością metodą statyczną. W tym celu należy zawiesić pionowo

Bardziej szczegółowo

Badania własności optycznych grafenu

Badania własności optycznych grafenu Badania własności optycznych grafenu Mateusz Klepuszewski 1, Aleksander Płocharski 1, Teresa Kulka 2, Katarzyna Gołasa 3 1 III Liceum Ogólnokształcące im. Unii Europejskiej, Berlinga 5, 07-410 Ostrołęka

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY CHROMATOGRAFII GAZOWEJ

PODSTAWY CHROMATOGRAFII GAZOWEJ Politechnika Gdańska Wydział Chemiczny Katedra Chemii Analitycznej ĆWICZENIE LABORATORYJNE PODSTAWY CHROMATOGRAFII GAZOWEJ Opracowała: dr Lidia Wolska ZAKRES WYMAGANEGO MATERIAŁU: 1. Chromatografia: definicja,

Bardziej szczegółowo

1. WSTĘP... 3 2. METODYKA BADAŃ... 3. 2.1. Miejsca i sposób pobierania próbek wody z akwenów portowych... 3. 2.2. Metody analityczne...

1. WSTĘP... 3 2. METODYKA BADAŃ... 3. 2.1. Miejsca i sposób pobierania próbek wody z akwenów portowych... 3. 2.2. Metody analityczne... SPIS TREŚCI 1. WSTĘP... 3 2. METODYKA BADAŃ... 3 2.1. Miejsca i sposób pobierania próbek wody z akwenów portowych... 3 2.2. Metody analityczne... 6 3. WYNIKI BADAŃ... 6 4. WNIOSKI... 12 SPIS TABEL 1. Współrzędne

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

SPECYFIKACJA TECHNICZNA PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Załącznik Nr 3 do SIWZ Specyfikacja techniczna Nr sprawy: ZP/3/2012 SPECYFIKACJA TECHNICZNA PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Na dostawę 1 kpl. spektrometru Ramana w ramach realizacji zadania nr 3 projektu POIG 02.01.00-14-111/09-00

Bardziej szczegółowo

Przejmij kontrolę. Technologia zapewniająca wydajność energetyczną 1

Przejmij kontrolę. Technologia zapewniająca wydajność energetyczną 1 Przejmij kontrolę Technologia zapewniająca wydajność energetyczną 1 W Circutorze zawsze przywiązywaliśmy szczególną wagę do innowacji i rozwoju technologii, aby zapewnić wydajniejsze wykorzystanie posiadanych

Bardziej szczegółowo

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (INŻYNIERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (INŻYNIERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (INŻYNIERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ Strona 1 z 37 Sposoby rozbijania emulsji Oczyszczanie ścieków jest istotnym elementem

Bardziej szczegółowo

istocie dziedzina zajmująca się poszukiwaniem zależności na podstawie prowadzenia doświadczeń jest o wiele starsza: tak na przykład matematycy

istocie dziedzina zajmująca się poszukiwaniem zależności na podstawie prowadzenia doświadczeń jest o wiele starsza: tak na przykład matematycy MODEL REGRESJI LINIOWEJ. METODA NAJMNIEJSZYCH KWADRATÓW Analiza regresji zajmuje się badaniem zależności pomiędzy interesującymi nas wielkościami (zmiennymi), mające na celu konstrukcję modelu, który dobrze

Bardziej szczegółowo

NARZĘDZIA DO KONTROLI I ZAPEWNIENIA JAKOŚCI WYNIKÓW ANALITYCZNYCH. Piotr KONIECZKA

NARZĘDZIA DO KONTROLI I ZAPEWNIENIA JAKOŚCI WYNIKÓW ANALITYCZNYCH. Piotr KONIECZKA 1 NARZĘDZIA DO KONTROLI I ZAPEWNIENIA JAKOŚCI WYNIKÓW ANALITYCZNYCH Piotr KONIECZKA Katedra Chemii Analitycznej Wydział Chemiczny Politechnika Gdańska ul. G. Narutowicza 11/12 80-952 GDAŃSK e-mail: kaczor@chem.pg.gda.pl

Bardziej szczegółowo

Obsługa łożysk. Magazynowanie

Obsługa łożysk. Magazynowanie Obsługa łożysk Obsługa łożysk Magazynowanie Łożyska niezabudowane Nowe w oryginalnych opakowaniach Używane umyte, pokryte warstwą lekkiego oleju, owinięte folią lub papierem impregnowanym Temperatura otoczenia

Bardziej szczegółowo

SAMOCHODOWY RADAR POWSZECHNEGO STOSOWANIA

SAMOCHODOWY RADAR POWSZECHNEGO STOSOWANIA Koncern Delphi opracował nowy, wielofunkcyjny, elektronicznie skanujący radar (ESR). Dzięki wykorzystaniu pozbawionej ruchomych części i sprawdzonej technologii monolitycznej, radar ESR zapewnia najlepsze

Bardziej szczegółowo

11. Prowadzenia baz danych PZGiK

11. Prowadzenia baz danych PZGiK Waldemar Izdebski - Wykłady z przedmiotu SIT 98 11. Prowadzenia baz danych PZGiK Przejście od zasobu prowadzonego w postaci klasycznej do zasobu numerycznego, zapisanego w bazach danych, jest obecnie jednym

Bardziej szczegółowo

Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł/Kurs

Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł/Kurs Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł/Kurs Metody izolowania analitu z matrycy i oznaczenia substancji toksycznych oraz ich metabolitów z zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

Wydanie 3 Warszawa, 20.06.2007 r.

Wydanie 3 Warszawa, 20.06.2007 r. . POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLITYKA POLSKIEGO CENTRUM AKREDYTACJI DOTYCZĄCA ZAPEWNIENIA SPÓJNOŚCI POMIAROWEJ Wydanie 3 Warszawa, 20.06.2007 r. 1. Wstęp Niniejsza Polityka jest zgodna z dokumentem ILAC-P10:2002

Bardziej szczegółowo

TŁUMACZENIE ROBOCZE (oryginał dokumentu w języku angielskim) KOMITET KODEKSU CELNEGO Sekcja Procedur Specjalnych

TŁUMACZENIE ROBOCZE (oryginał dokumentu w języku angielskim) KOMITET KODEKSU CELNEGO Sekcja Procedur Specjalnych KOMISJA EUROPEJSKA DYREKCJA GENERALNA DS. PODATKÓW I UNII CELNEJ Polityka celna, Prawodawstwo, Taryfa Celna Prawo celne Ref. Ares(2014)3397137-14/10/2014 Bruksela, 06 października 2014r. TAXUD/A2/SPE/MRe

Bardziej szczegółowo

GLP/GMP, ISO 17025, HACCP, ISO 9001, GMP

GLP/GMP, ISO 17025, HACCP, ISO 9001, GMP OFERTA: 1. Szkolenia otwarte, zamknięte i na życzenie 2. Badanie potrzeb szkoleniowych 3. Szkolenia praktyczne z technik biochemicznych i analitycznych 4. Kurs chromatografii 5. Konsulting przy wdrażaniu

Bardziej szczegółowo

OFERTA: 1. Szkolenia zamknięte z naszej oferty i przygotowane na życzenie

OFERTA: 1. Szkolenia zamknięte z naszej oferty i przygotowane na życzenie OFERTA: 1. Szkolenia zamknięte z naszej oferty i przygotowane na życzenie 2. Konsulting przy wdrażaniu GLP/GMP, ISO 17025, HACCP, ISO 9001, GMP Kosmetyczne, ISO 14001, ISO 18001, OHSAS 18001 3. Wdrażanie

Bardziej szczegółowo

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji METROLOGIA I KONTKOLA JAKOŚCI - LABORATORIUM TEMAT: STATYSTYCZNA KONTROLA PROCESU 1. Cel ćwiczenia Zapoznanie studentów z podstawami wdrażania i stosowania metod

Bardziej szczegółowo

Termocert: Badanie rozdzielni elektrycznych

Termocert: Badanie rozdzielni elektrycznych Termocert: Badanie rozdzielni elektrycznych Badanie rozdzielni elektrycznych z wykorzystaniem termowizji jest doskonałą metodą diagnostyczną, która pozwala "on-line" - a więc podczas normalnej pracy i

Bardziej szczegółowo

Sprzęganie światłowodu z półprzewodnikowymi źródłami światła (stanowisko nr 5)

Sprzęganie światłowodu z półprzewodnikowymi źródłami światła (stanowisko nr 5) Wojciech Niwiński 30.03.2004 Bartosz Lassak Wojciech Zatorski gr.7lab Sprzęganie światłowodu z półprzewodnikowymi źródłami światła (stanowisko nr 5) Zadanie laboratoryjne miało na celu zaobserwowanie różnic

Bardziej szczegółowo

Chromatografia. Chromatografia po co? Zastosowanie: Podstawowe rodzaje chromatografii. Chromatografia cienkowarstwowa - TLC

Chromatografia. Chromatografia po co? Zastosowanie: Podstawowe rodzaje chromatografii. Chromatografia cienkowarstwowa - TLC Chromatografia Chromatografia cienkowarstwowa - TLC Chromatografia po co? Zastosowanie: oczyszczanie wydzielanie analiza jakościowa analiza ilościowa Chromatogram czarnego atramentu Podstawowe rodzaje

Bardziej szczegółowo

ScrappiX. Urządzenie do wizyjnej kontroli wymiarów oraz kontroli defektów powierzchni

ScrappiX. Urządzenie do wizyjnej kontroli wymiarów oraz kontroli defektów powierzchni ScrappiX Urządzenie do wizyjnej kontroli wymiarów oraz kontroli defektów powierzchni Scrappix jest innowacyjnym urządzeniem do kontroli wizyjnej, kontroli wymiarów oraz powierzchni przedmiotów okrągłych

Bardziej szczegółowo

Atomowa spektrometria absorpcyjna i emisyjna

Atomowa spektrometria absorpcyjna i emisyjna Nowoczesne techniki analityczne w analizie żywności Zajęcia laboratoryjne Atomowa spektrometria absorpcyjna i emisyjna Cel ćwiczenia: Celem ćwiczenia jest oznaczenie zawartości sodu, potasu i magnezu w

Bardziej szczegółowo

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE

LASERY I ICH ZASTOSOWANIE LASERY I ICH ZASTOSOWANIE Laboratorium Instrukcja do ćwiczenia nr 13 Temat: Biostymulacja laserowa Istotą biostymulacji laserowej jest napromieniowanie punktów akupunkturowych ciągłym, monochromatycznym

Bardziej szczegółowo

Interdyscyplinarny charakter badań równoważności biologicznej produktów leczniczych

Interdyscyplinarny charakter badań równoważności biologicznej produktów leczniczych Interdyscyplinarny charakter badań równoważności biologicznej produktów leczniczych Piotr Rudzki Zakład Farmakologii, w Warszawie Kongres Świata Przemysłu Farmaceutycznego Łódź, 25 VI 2009 r. Prace badawczo-wdrożeniowe

Bardziej szczegółowo

Badanie stanu fizycznego zanieczyszczenia wód w gminie Raba Wyżna.

Badanie stanu fizycznego zanieczyszczenia wód w gminie Raba Wyżna. Badanie stanu fizycznego zanieczyszczenia wód w gminie Raba Wyżna. Zanieczyszczenie wód - niekorzystne zmiany właściwości fizycznych, chemicznych i bakteriologicznych wody spowodowane wprowadzaniem w nadmiarze

Bardziej szczegółowo

3GHz (opcja 6GHz) Cyfrowy Analizator Widma GA4063

3GHz (opcja 6GHz) Cyfrowy Analizator Widma GA4063 Cyfrowy Analizator Widma GA4063 3GHz (opcja 6GHz) Wysoka kla sa pomiarowa Duże możliwości pomiarowo -funkcjonalne Wysoka s tabi lność Łatwy w użyc iu GUI Małe wymiary, lekki, przenośny Opis produktu GA4063

Bardziej szczegółowo

Rozmycie pasma spektralnego

Rozmycie pasma spektralnego Rozmycie pasma spektralnego Rozmycie pasma spektralnego Z doświadczenia wiemy, że absorpcja lub emisja promieniowania przez badaną substancję występuje nie tylko przy częstości rezonansowej, tj. częstości

Bardziej szczegółowo

Polarymetryczne oznaczanie stężenia i skręcalności właściwej substancji optycznie czynnych

Polarymetryczne oznaczanie stężenia i skręcalności właściwej substancji optycznie czynnych Polarymetryczne oznaczanie stężenia i skręcalności właściwej substancji optycznie czynnych Część podstawowa: Zagadnienia teoretyczne: polarymetria, zjawisko polaryzacji, skręcenie płaszczyzny drgań, skręcalność

Bardziej szczegółowo

POMIARY SPEKTROFOTOMETRYCZNE

POMIARY SPEKTROFOTOMETRYCZNE Laboratorium Elektronicznej Aparatury Medycznej Katedra Inżynierii Biomedycznej Wydział Podstawowych Problemów Techniki Politechnika Wrocławska ĆWICZENIE NR 3 POMIARY SPEKTROFOTOMETRYCZNE Cel ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Nauczycielski plan dydaktyczny z chemii klasa: 1 LO, I ZS, 2 TA, 2 TŻ1, 2 TŻ2, 2 TŻR, 2 TI,2 TE1, 2 TE2, zakres podstawowy

Nauczycielski plan dydaktyczny z chemii klasa: 1 LO, I ZS, 2 TA, 2 TŻ1, 2 TŻ2, 2 TŻR, 2 TI,2 TE1, 2 TE2, zakres podstawowy Nauczycielski plan dydaktyczny z chemii klasa: 1 LO, I ZS, 2 TA, 2 TŻ1, 2 TŻ2, 2 TŻR, 2 TI,2 TE1, 2 TE2, zakres podstawowy Temat lekcji Treści nauczania 1. Zapoznanie z przedmiotowym systemem oceniania

Bardziej szczegółowo

Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł / Kurs 1:

Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł / Kurs 1: Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł / Kurs 1: Metody izolowania analitu z matrycy i oznaczania substancji toksycznych oraz ich metabolitów z zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

Projekt zarządzania jakością wykorzystujący STATISTICA Data Miner przynosi w voestalpine roczne oszczędności w wysokości 800 000 EUR

Projekt zarządzania jakością wykorzystujący STATISTICA Data Miner przynosi w voestalpine roczne oszczędności w wysokości 800 000 EUR Projekt zarządzania jakością wykorzystujący STATISTICA Data Miner przynosi w voestalpine roczne oszczędności w wysokości 800 000 EUR Przemysł samochodowy stawia najwyższe wymagania jakościowe w stosunku

Bardziej szczegółowo

SHAREPOINT SHAREPOINT QM SHAREPOINT DESINGER SHAREPOINT SERWER. Opr. Barbara Gałkowska

SHAREPOINT SHAREPOINT QM SHAREPOINT DESINGER SHAREPOINT SERWER. Opr. Barbara Gałkowska SHAREPOINT SHAREPOINT QM SHAREPOINT DESINGER SHAREPOINT SERWER Opr. Barbara Gałkowska Microsoft SharePoint Microsoft SharePoint znany jest również pod nazwą Microsoft SharePoint Products and Technologies

Bardziej szczegółowo

HPLC? HPLC cz.1. Analiza chromatograficzna. Klasyfikacja metod chromatograficznych

HPLC? HPLC cz.1. Analiza chromatograficzna. Klasyfikacja metod chromatograficznych HPLC cz.1 ver. 1.0 Literatura: 1. Witkiewicz Z. Podstawy chromatografii 2. Szczepaniak W., Metody instrumentalne w analizie chemicznej 3. Snyder L.R., Kirkland J.J., Glajch J.L. Practical HPLC Method Development

Bardziej szczegółowo

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2307863. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 28.07.2009 09790873.

(12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2307863. (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 28.07.2009 09790873. RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) TŁUMACZENIE PATENTU EUROPEJSKIEGO (19) PL (11) PL/EP 2307863 (96) Data i numer zgłoszenia patentu europejskiego: 28.07.2009 09790873.5 (13) (51) T3 Int.Cl. G01J 3/44 (2006.01)

Bardziej szczegółowo

Prof. zw. dr hab. inż. dr h.c. Stanisław Urban Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu

Prof. zw. dr hab. inż. dr h.c. Stanisław Urban Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Prof. zw. dr hab. inż. dr h.c. Stanisław Urban Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Analiza rynku. Badania produktów By decyzje podejmowane na różnych etapach zarządzania produktem były trafne, trzeba

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 00 Red. Spis tresci. Wstep..indd 5 2009 12 02 10:52:08

Spis treści. 00 Red. Spis tresci. Wstep..indd 5 2009 12 02 10:52:08 Spis treści Wstęp 9 Rozdział 1. Wprowadzenie do zarządzania projektami 11 1.1. Istota projektu 11 1.2. Zarządzanie projektami 19 1.3. Cykl życia projektu 22 1.3.1. Cykl projektowo realizacyjny 22 1.3.2.

Bardziej szczegółowo

Część A - Emisyjny spektrometr optyczny ze wzbudzeniem plazmowym ICP

Część A - Emisyjny spektrometr optyczny ze wzbudzeniem plazmowym ICP Sprawa Nr RAP.272. 80. 2014 załącznik nr 6 do SIWZ (pieczęć Wykonawcy) PARAMETRY TECHNICZNE PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Nazwa i adres Wykonawcy:... Nazwa i typ (producent) oferowanego urządzenia:... Nazwa przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie spektroskopii w podczerwieni w analizie jakościowej i ilościowej. dr Alina Dubis Zakład Chemii Produktów Naturalnych Instytut Chemii UwB

Zastosowanie spektroskopii w podczerwieni w analizie jakościowej i ilościowej. dr Alina Dubis Zakład Chemii Produktów Naturalnych Instytut Chemii UwB Zastosowanie spektroskopii w podczerwieni w analizie jakościowej i ilościowej dr Alina Dubis Zakład Chemii Produktów Naturalnych Instytut Chemii UwB Tematyka Spektroskopia - podział i zastosowanie Promieniowanie

Bardziej szczegółowo