Ewolucja polskiego rynku funduszy nieruchomości

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ewolucja polskiego rynku funduszy nieruchomości"

Transkrypt

1 Artur Arkadiusz Trzebiński Ewolucja polskiego rynku funduszy nieruchomości Wstęp Pierwszy fundusz inwestycyjny Pioneer Zrównoważony powstał w 1992 r. Kolejne fundusze rozpoczęły działalność 3 lata później i były to głównie fundusze dłużne. Nowa ustawa z 1997 r. w przeciwieństwie do ustawy z 1991 r. wprowadziła rodzaje i cele inwestycyjne funduszy oraz obniżone zostały restrykcje dotyczące limitów inwestycyjnych. To przyczyniło się do powstawania nowych TFI i kolejnych funduszy. Lokowanie aktywów przez fundusze inwestycyjne było możliwe dopiero po nowelizacji ustawy o funduszach inwestycyjnych z 2000 r. Ale rygorystyczne limity inwestycyjne nadal blokowały powstanie funduszy nieruchomości. Dwie pierwsze próby utworzenia funduszy lokujących aktywa na rynku nieruchomości zakończyły się niepowodzeniem. Dopiero ponowne obniżenie limitów inwestycyjnych w 2004 r. pozwoliło BZ WBK TFI i Skarbiec TFI na utworzenie pierwszych dwóch funduszy nieruchomości. Celem artykułu jest przedstawienie historii powstania i rozwoju rynku funduszy inwestycyjnych związanych z rynkiem nieruchomości. Artykuł podzielony jest na cztery części. W pierwszej przedstawiona została historia rynku funduszy nieruchomości ze wskazaniem wpływu przepisów prawa. W kolejnej części przedstawiono strukturę przedmiotową i podmiotową tego rynku. Jak również porównano rynek polski z europejskim. W następnych punktach przedstawiona została wartość aktywów i ich koncentracja oraz przeanalizowana została efektywność (stopy zwrotu) funduszy w poszczególnych latach i od momentu rozpoczęcia działalności. Dodatkowo został przedstawiony rynek wtórny obrotu certyfikatami. W ostatniej części scharakteryzowano strategie i portfele inwestycyjne wybranych funduszy. Historia funduszy nieruchomości Wprowadzone limity przez Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi i funduszach powierniczych (obowiązek lokowania min. 90% aktywów w papiery wartościowe emitowane przez Skarb Państwa lub NBP) 1, na długi czas blokowały rozwój polskiego rynku 1 Ustawa z dnia 22 marca 1991 r. Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi i funduszach powierniczych. DzU 35 poz. 155.

2 funduszy nieruchomości. Dopiero nowelizacja ustawy o funduszach inwestycyjnych 2 rozszerzyła możliwości inwestycyjne funduszy o prawa własności do nieruchomości gruntowych oraz budynków i lokali stanowiących odrębną własność. Jednakże zachowany został bardzo wysoki poziom dywersyfikacji w chwili nabycia nieruchomości, jej wartość nie mogła być wyższa niż 10% aktywów funduszu. Przez kolejne dwa lata nie została podjęta ani jedna próba stworzenia funduszu inwestującego na rynku nieruchomości. Na tę sytuację wpływ miały jednocześnie trzy czynniki: restrykcyjne limity inwestycyjne i możliwość nabywania nieruchomości wolnych od obciążeń (w tym prawa korzystania z nieruchomości przez zakłady energetyczne), transfer środków z lokat bankowych do funduszy zrównoważonych i stabilnego wzrostu, które osiągały ponad 4-krotnie wyższe stopy zwrotów niż depozyty oraz zmiana sposobu dystrybucji tytułów uczestnictwa w funduszach poszerzenie sieci sprzedaży o banki, Internet i pośredników finansowych. W 2002 r. Skarbiec TFI zaproponował inwestorom fundusz inwestycyjny (Skarbiec Nieruchomości I SFIZ), którego składnikami lokat miały być grunty o przeznaczeniu budowlanym oraz grunty rolne z możliwością przekształcenia w grunty budowlane. Fundusz zamierzał pozyskać od 30 do 150 mln zł przy cenie certyfikatu inwestycyjnego 100 zł 3. Subskrypcja nie osiągnęła wymaganego minimalnego poziomu i nie doszło do uruchomienia funduszu. Niepowodzenie emisji certyfikatów tego funduszu wynika głównie z utrzymującego się zainteresowania inwestorów indywidualnych otwartymi funduszami i inwestorów instytucjonalnych funduszami terminowymi (inwestowanie w te fundusze wiązało się z korzyściami podatkowymi) oraz nowatorskiej polityce inwestycyjnej. Zauważyć należy, że rynek nieruchomości znajdował się w początkowej fazie hossy i nie funkcjonowały na nim jeszcze wyspecjalizowane podmioty w obrocie i zarządzaniu nieruchomościami. W tym samym roku CA IB TFI rozpoczęło subskrypcję na inny fundusz nieruchomości CA IB Sektora Nieruchomości SFI, którego polityka inwestycyjna zakładała lokaty w akcje i papiery dłużne emitowane przez spółki prowadzące działalność na rynku nieruchomości. I ta subskrypcja nie doszła do skutku. Powody wysoki poziom rotacji i brak doświadczenia kadry zarządzającej, wysokie koszty manipulacyjne i opłaty za zarządzanie 4. 2 Ustawa z dnia 16 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych, DzU 114 poz Gabryelczyk, K., Borowski, G.: Perspektywy rozwoju funduszy nieruchomości w Polsce, [W]: Pawłowicz, L., Wierzba R. (red.), Rynki finansowe wobec procesów globalizacji, Gdańska Akademia Bankowa przy Instytucie Bdań nad Gospodarką Rynkową, Warszawa, s Ibidem.

3 Wejście Polski do Unii Europejskiej wymusiło zmiany obowiązujących przepisów prawa, m.in. w lipcu 2004 r. uchwalono nową ustawę o funduszach inwestycyjnych 5. Nowa ustawa wprowadziła dwie kluczowe zmiany dla rynku funduszy nieruchomości: podniesienie limitu pojedynczej transakcji do 25% aktywów funduszu oraz możliwość nabywania nieruchomości obarczonych prawami na rzecz osób trzecich. Jeszcze przed wejściem w życie nowej ustawy BZ WBK TFI (maj i czerwiec 2004 r.) rozpoczął subskrypcję na certyfikaty Arka Fundusz Rynku Nieruchomości FIZ (Arka). Polityka inwestycyjna tego funduszu zakładała inwestycje w biurowce, mieszkania oraz akcje i udziały spółek funkcjonujących na rynku nieruchomości. Subskrypcja okazała się wielkim sukcesem. Sprzedano certyfikaty na łączną kwotę 339,5 mln zł (przy cenie jednostkowej certyfikatu 97 zł). We wrześniu 2004 r. Skarbiec TFI podjął drugą próbę stworzenia funduszu nieruchomości. Subskrypcja funduszu Skarbiec Fundusz Rynku Nieruchomości FIZ (polityka inwestycyjna związana z budownictwem mieszkaniowym) również zakończyła się powodzeniem. Fundusz zgromadził 87,43 mln zł, przy cenie jednostkowej certyfikatu zł. W sierpniu 2005 r. BPH TFI zaproponował inwestorom trzeci fundusz nieruchomości BPH FIZ Sektora Nieruchomości (BPH), którego polityka inwestycyjna była zbliżona do funduszu Arka. Emisja certyfikatów tego funduszu (przy cenie jednostkowej 97 zł) zakończyła się uzyskaniem aktywów w wysokości 330 mln zł. Hossa na rynku nieruchomości komercyjnych (2008 r.), relatywnie wysokie stopy zwrotów funkcjonujących funduszy nieruchomości, bardzo wysokie stopy zwrotu innych funduszy inwestycyjnych, ogromne zainteresowanie inwestorów funduszami inwestycyjnymi oraz niska korelacja funduszy nieruchomości z giełdą i inflacją zachęciły inne TFI do stworzenia następnych funduszy inwestujących na rynku nieruchomości (tabela 1). Warto zauważyć, że BZ WBK TFI i BPH TFI w 2008 r. zaproponowały inwestorom kolejne fundusze nieruchomości o politykach inwestycyjnych zbliżonych do wcześniej utworzonych funduszy. W latach spadająca rentowność obiektów komercyjnych i projektów deweloperskich osłabiła tempo wzrostu rynku funduszy nieruchomości. Nastąpiła również zmiana w politykach inwestycyjnych nowych funduszy. Część z nich skupiła się na nabywaniu pakietów mieszkań od deweloperów (np. MCI.ImmoVentures FIZ), a część na nieruchomościach handlowych, biurowych i komercyjnych (np. Investor Property FIZ). Podobne strategie inwestycyjne były kontynuowane przez kolejne fundusze, które rozpoczęły 5 Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych, DzU 146 poz

4 funkcjonowanie w 2011 r. Główne założenia strategii inwestycyjnych funduszy nieruchomości przedstawiono w dalszej części artykułu. Od początku funkcjonowania rynku funduszy nieruchomości zostały zlikwidowane tylko dwa fundusze (Opera Rynku nieruchomości FIZ i PKO/CS Rynku Nieruchomości FIZ w 2008 r.) oraz jeden zakończył działalność zgodnie z założeniami (Skarbiec Rynku Mieszkaniowego w 2009 r.). Na koniec 2011 r. funkcjonowało 27 funduszy 13 różnych TFI.

5 Tab. 1. Daty rejestracji funduszy nieruchomości (stan na r.) Nazwa funduszu Rok rejestracji Czas trwania TFI Arka BZ WBK Fundusz Rynku Nieruchomości FIZ BZ WBK Skarbiec Fundusz Rynku Nieruchomości FIZ Skarbiec BPH FIZ Sektora Nieruchomości BPH City Living Polska FIZ Aktywów Niepublicznych 2006 nieokreślony Skarbiec Skarbiec Rynku Mieszkaniowego FIZ Skarbiec Alfa Real Estate FIZ Copernicus FIZ Sektora Nieruchomości nieokreślony Copernicus PROLOGIS POLAND DEVELOPMENT FIZ Aktywów Niepublicznych nieokreślony Skarbiec FIZ Aktywów Niepublicznych RE I PZU OPERA Rynku Nieruchomości FIZ 2007 bd Opera Arka BZ WBK Rynku Nieruchomości 2 FIZ BZ WBK BPH FIZ Sektora Nieruchomości nieokreślony BPH ECI Skarbiec Real Estate FIZ Aktywów Niepublicznych Skarbiec PZU FIZ Sektora Nieruchomości PZU Opera Terra FIZ Opera FORUM XXXVII FIZ nieokreślony Forum PKO/CS Rynku Nieruchomości FIZ 2009 bd PKO/CS FIZ Aktywów Niepublicznych Deweloperskich Nieruchomości Komercyjnych SATUS 2009 bd BDM Altus Subfundusz Real Estate 2009 nieokreślony Altus FIZ Private Equity bd BPH SECUS FIZ Sektora Nieruchomości nieokreślony Altus GOLUB GETHOUSE PROPERTY FUND FIZ Forum Investor Property FIZ Investors Ipopema Rynku Mieszkaniowego FIZ Aktywów Niepublicznych Ipopema MCI.ImmoVentures FIZ 2011 bd MCI ECI - Skarbiec Development FIZ 2011 bd Skarbiec FIZ RE INCOME 2011 bd PZU PZU FIZ SEKTORA NIERUCHOMOŚCI bd PZU Provide Spółek Nieruchomości Fundusz Inwestycyjny Aktywów Niepublicznych Provide Wratislavia Real Estate FIZ Aktywów Niepublicznych 2011 bd Investors 1wcześniej Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Sektora Nieruchomości 1 2 wcześniej Sezam VII FIZAN 3 wcześniej SEZAM XII Estate FIZAN 4 wcześniej Spatium Aktywów Niepublicznych II FIZ 5 wcześniej ALTUS 3 FIZ Źródło: opracowanie własne na podstawie danych IZFA, analizy.pl

6 Struktura rynku funduszy nieruchomości Pierwsze trzy fundusze lokujące na rynku nieruchomości powstały w latach i zostały założone przez trzy różne TFI i stanowiły tylko 1,6% wszystkich funduszy inwestycyjnych. Na koniec 2006 r. liczba funduszy zwiększyła się do 7 (2,9% całego rynku), z czego Skarbiec TFI zarządzał trzema i Copernicus TFI dwoma. Skarbiec TFI zaproponował pierwszy fundusz skierowany wyłącznie do inwestorów zagranicznych (City Living Polska FIZ Aktywów Niepublicznych). W 2007 r. zarejestrowano 3 fundusze. Był to równocześnie pierwszy rok wprowadzania nowych rozwiązań do funduszy nieruchomości. Skarbiec TFI utworzył pierwszy fundusz (Prologis Poland development FIZAN) we współpracy z podmiotem zewnętrznym firmą Prologis, która specjalizuje się w budowaniu i zarządzaniu powierzchniami magazynowymi. Z kolei PZU TFI utworzyło pierwszy fundusz dla jednego inwestora (FIZ Aktywów Niepublicznych RE I). W 2008 r. KNF wydał zgodę na utworzenie kolejnych 6-ciu funduszy. Tym samym na koniec roku 7 różnych TFI zarządzało 15-toma funduszami (4,7% całego rynku), w tym 8 było publicznych i 7 dedykowanych zamkniętej grupie inwestorów. PZU TFI utworzył fundusz, którego wszystkie certyfikaty inwestycyjne objęło PZU i PZU Życie i był to pierwszy fundusz skierowany do inwestorów z jednej grupy kapitałowej. Z kolei Skarbiec TFI stworzył drugi fundusz w kooperacji z firmą zewnętrzną ECI SA (firmę specjalizującą się w budowaniu i zarządzaniu nieruchomościami komercyjnymi, głównie handlowymi). I był to piąty fundusz nieruchomości tego Towarzystwa. Inne TFI w ofercie miały po 2 fundusze, z wyjątkiem Opery TFI (tylko 1). W 2009 r. następne dwa TFI zarejestrowały 4 fundusze. Wszystkie prywatne z wyjątkiem publicznego PKO/CS Rynku Nieruchomości FIZ, który rozpoczął i zakończył działalność w tym samym roku. Rok później kolejne dwa TFI zaproponowały inwestorom 4 fundusze 2 prywatne i 2 publiczne. Liczba funduszy wzrosła do 21 zwiększając tym samym udział w całym rynku do 5%.

7 Tab. 2. Liczba funduszy nieruchomości i TFI w latach Lata Fundusze nieruchomości % wszystkich funduszy 1,6 2,9 3,6 4,7 4,6 5,0 5,3 TFI % wszystkich TFI Źródło: obliczenia własne na podstawie danych IZFA i KNF.

8 Jak wynika z danych zawartych w tabeli 2 najlepszym okresem dla rynku funduszy nieruchomości był 2011 r., co czwarte TFI zarządzało funduszem nieruchomości. Drugi raz w historii rynku powstało 6 funduszy (wszystkie skierowane do określonych inwestorów), co podniosło liczbę wszystkich funduszy do 27 (5,3% całego rynku). Podobnie jak w 2008 r. Skarbiec TFI i PZU TFI utworzyły fundusze dedykowane wąskiej grupie inwestorów instytucjonalnych (ECI Skarbiec Development FIZ i PZU FIZ Sektora Nieruchomości 2). Na koniec 2011 r. Skarbiec TFI zarządzał 5-ma funduszami, a PZU TFI 4-ma i BPH TFI 3-ma. Pozostałe TFI miały w swojej ofercie jeden lub dwa fundusze. Większość Towarzystw, które zarządzają funduszami nieruchomości są mniejszymi TFI (zarządzają kilkunastoma funduszami). Jest to spowodowane głównie tym, że mają określoną grupę inwestorów, którzy oczekują ponadprzeciętnych stóp zwrotu, wysoko zróżnicowanej polityki inwestycyjnej i akceptują wyższe ryzyko. Z kolei BZ WBK TFI i BPH TFI, jako jedyne Towarzystwa związane z bankowością, wprowadziły do oferty fundusze nieruchomości. Wynika to z kilku powodów: posiadania największych kanałów dystrybucji, oferowania usług zarządzania aktywami (asset management) i zatrudniania wykwalifikowanej kadry. Polskie ustawodawstwo dopuszcza możliwość utworzenia funduszu lokującego aktywa w nieruchomości tylko jako funduszu inwestycyjnego zamkniętego lub funduszu inwestycyjnego zamkniętego aktywów niepublicznych. W innych krajach europejskich fundusze nieruchomości mogą funkcjonować również jako fundusze inwestycyjne otwarte (m.in. Niemcy, Belgia, Czechy) i REITs 6 (min. Francja, Włochy, Wielka Brytania). W literaturze funduszy nieruchomości wskazuje się na funkcjonowanie dodatkowo funduszy półotwartych, które w konstrukcji zbliżone są do polskich specjalistycznych funduszy inwestycyjnych otwartych. Charakteryzują się one możliwością stosowania przez zarządzających bardziej ryzykownej polityki inwestycyjnej niż w fundusze otwarte oraz nie muszą dokonywać umorzeń jednostek uczestnictwa na każde wezwanie uczestników. W praktyce fundusze półotwarte dokonują odkupienia tytułów uczestnictwa nie częściej niż dwa razy w roku. Drugim ważnym kryterium klasyfikacji funduszy nieruchomości, po za kryterium prawnym, jest podział ze względu na typ inwestora. Zgodnie z tym kryterium fundusze dzielona są na publiczne, prywatne i specjalistyczne. Fundusze publiczne i prywatne (kierowane do określonej grupy inwestorów) występuje we wszystkich krajach Europy. Z 6 Real Estate Investment Trusts fundusze nieruchomości posiadające specjalne statusy podatkowe, polegające na zmniejszeniu obciążeń fiskalnych.

9 kolei fundusze specjalistyczne (kierowane do inwestorów instytucjonalnych 7 ) rozpowszechnione są w Niemczech, Austrii, Czechach, Francji, Holandii i Luksemburgu. Od 2007 r. występują również w Polce, m.in. PROLOGIS Poland Development FIZ Aktywów Niepublicznych, ECI Skarbiec Real Estate FIZ Aktywów Niepublicznych. Jak wynika z danych zawartych w tabeli 3 polski rynek funduszy nieruchomości w 2004 r. był najmniejszym rynkiem w Europie. Po 7 latach istnienia i ponad sześciokrotnym zwiększeniu aktywów nadal jest w fazie rozwoju. Największe i najstarsze rynki funduszy nieruchomości (Szwajcaria, Niemcy i Francji) rozpoczęły funkcjonowanie odpowiednio w 1938, 1959 i 1958 r. 7 Dopuszcza się również dedykowanie tych funduszy inwestorom indywidualnym, którzy posiadają odpowiednią wiedzę i kwalifikacje (potwierdzone przez bank lub inną instytucję finansową) oraz inwestujący minimum Euro. Dotyczy tylko funduszy luksemburskich.

10 Tab. 3. Liczba i aktywa otwartych i zamkniętych funduszy nieruchomości wybranych krajów europejskich w 2004 i 3 kwartale 2011 r. Kraj kwartał 2011 Liczba funduszy Wartość aktywów Liczba funduszy Wartość aktywów Austria Belgia Czechy Francja Grecja Hiszpania Holandia Luksemburg Niemcy Polska Portugalia Szwajcaria Węgry Wielka Brytania Raport EFAMA uwzględnia tylko 14 polskich funduszy nieruchomości z aktywami w wysokości 574 mln Euro. W tabeli uwzględniono aktywa 26-ciu funduszy przy 1 Euro = 3,747 zł. Źródło: EFAMA: Trends in Eeuropean Investment Funds. 8th edition. Bruksela 2011, s. 268 i 282; IZFA.

11 Przy czym krótka historia polskiego rynku może być jego wielką zaletą gdyż jest on otwarty na nowe rozwiązania. Jak pokazuje historia poszczególnych rynków europejskich, mniejsze rynki szybciej wprowadzały nowe rozwiązania niż większe i starsze. Fundusze typu REITs rozpoczęły funkcjonować np. w Belgii w 1995 r. i w Grecji 1999 r. W Niemczech dopiero w 2003 r. i Francji w 2007 r. 8 Z kolei w Szwajcarii do tej pory nie umożliwiono funkcjonowania tego typu funduszom. Jednym z głównych powodów jest przyzwyczajenie inwestorów i zarządzających do działających od kilkunastu lat konstrukcji prawnych funduszy. Aktywa funduszy Pierwszy fundusz nieruchomości rozpoczął działalność ze skromnymi aktywami na poziomie 340 mln zł (Arka)., co stanowiło mniej niż 1% aktywów wszystkich funduszy inwestycyjnych. Rozpoczęcie działalności przez następne dwa fundusze (Skarbiec FRN i BPH) pozwoliło na zwiększenie udziału tych funduszy w 2005 r. do 1,28%. Przez kolejne 3 lata (do 2008 r.) aktywa funduszy nieruchomości przyrastały średniorocznie o 45%. przekraczając w 2008 r. 2,4 mld zł (wzrost o ponad 48% w stosunku do 2007 r.). Rekordowa wysokość aktywów funduszy nieruchomości na koniec 2008 r. zbiegła się ze światowym kryzysem rynków finansowych. Według szacunków IZFA z funduszy mieszanych, stabilnego wzrostu i akcyjnych inwestorzy wypłacili ponad 13, 10 i 6 mld zł. Jedynie fundusze sekurytyzacyjne, nieruchomości, surowcowe oraz dłużne zanotowały przewagę wpłat nad umorzeniami tytułów uczestnictwa. Z czego najwięcej środków zostało skierowane do funduszy dłużnych (ponad 2,2 mld zł) 9 oraz nieruchomości (600 mln zł). Wzrost znaczenia funduszy dłużnych wynikał przede wszystkim z długotrwałej przeceny akcji na warszawskiej giełdzie papierów wartościowych. Z kolei wzrost aktywów funduszy nieruchomości wynikał głównie z utworzenia trzech funduszy: Arka Fundusz Rynku Nieruchomości 2 FIZ, BPH FIZ Sektora Nieruchomości 2 oraz PZU Sektora nieruchomości FIZ. 8 EPREA: Global REIT Survey. September 2010 EMEA Countries, IZFA: Raport 2008, Warszawa 2008, s. 3-7.

12 Rys. 1. Wartość aktywów netto funduszy nieruchomości w okresie (w mld zł) ,28 0,78 98,80 1,16 142,20 1,63 81,51 103,52 2,42 2,65 2,71 134,18 125,02 3, aktywa funduszy nieruchomości aktywa wszystkich funduszy WAN funduszy nieruchomości za 2011 r. nie uwzględnia WAN czterech funduszy. Źródło: analizy.pl, IZFA, KNF.

13 Najgorszym okresem dla funduszy nieruchomości był koniec 2009 i połowa 2010 r. Stabilny poziom czynszów oraz pustostanów zniechęcał właścicieli nieruchomości do wystawienia ich na sprzedaż. A przynoszące dochód nieruchomości oferowano w cenach odbiegających od oczekiwań potencjalnych nabywców. Duży wpływ na sytuację rynkową miało również radykalne ograniczenie akcji kredytowej projektów deweloperskich przez banki oraz utrudniony dostęp do kapitału dłużnego i wzrost jego kosztów. Kolejnym czynnikiem, który negatywie wpłynął na rynek funduszy nieruchomości, była zmiana metodologii wyceny wartości nieruchomości posiadanych przez 4 najdłużej funkcjonujące fundusze (Arka, BPH, City Living i Skarbiec FRN). Na skutek zmiany stóp dyskontowych stosowanych w kalkulacji wartości rynkowej nieruchomości aktywa netto tych funduszy zmniejszyły się o ponad 80 mln zł. Fundusze nieruchomości na koniec 2011 r. stanowiły prawie 2,7% rynku funduszy inwestycyjnych. Tak wysoki wynik spowodowany jest rekordowo wysokim przyrostem aktywów tych funduszy (ponad 600 mln zł), z czego prawie 40% stanowią aktywa funduszy, które rozpoczęły funkcjonowanie w 2011 r. Pozostała część jest rezultatem działań inwestycyjnych funduszy nieruchomości. W 2005 r., pierwszym pełnym roku funkcjonowania rynku funduszy nieruchomości, współczynnik koncentracji trzech największych podmiotów WK(3) wynosił 100% ze względu na istnienie tylko trzech funduszy (Arka, BPH i Skarbiec FRN). W następnym roku pojawienie się nowych funduszy zmniejszyło udział trzech największych funduszy do 80%. Znaczący spadek wartości wskaźnika Herfindahla-Hirschmana (WHH), który świadczy o wzroście konkurencji między funduszami, wynika z podwojenia liczby funduszy, a nie zmian w poziomie konkurencji między funduszami. Jednocześnie nastąpiła zmiana trzech największych funduszy. Nadal najwięcej aktywów posiadały Arka i BPH, ale miejsce Skarbca FRN zajął City Living. Na wykresie 2 przedstawiono kształtowanie się udziału trzech i pięciu dominujących podmiotów oraz wskaźnik konkurencyjności w latach Trwałe obniżenie wszystkich wskaźników nastąpiło dopiero w 2008 r. Istnienie trzykrotnie większej liczby funduszy (w porównaniu do 2005 r.) i wyższa dynamika wzrostu aktywów trzech największych podmiotów niż aktywów funduszy całego rynku funduszy nieruchomości spowodowały zmniejszenie WK(3) prawie o połowę, WK(5) o 13 pp do poziomu 77% i ponad trzykrotny spadek WHH. W następnych latach ( ) wskaźnik koncentracji trzech największych podmiotów ulegał stopniowemu obniżaniu osiągając w 2011 r. poziom 41% (spadek o 16 pp w porównaniu do 2008 r.). Przez cały ten okres największymi funduszami były: Arka i BPH. Również WK(5) wykazywał tendencje spadkową i na koniec

14 2011 r. WK(5) wynosił 62% (spadek o 15 pp). Przy czym tempo zmian współczynnika koncentracji dla trzech i pięciu największych podmiotów jest coraz mniejsze. Dominujące podmioty mają zakończony okres budowania portfeli nieruchomości i skupiają się na maksymalizowaniu przychodów z lokat. Co przekłada się na równomierne zwiększanie aktywów z roku na rok. Malejące wartości wskaźnika Herfindahla-Hirschmana świadczą o zyskiwaniu na znaczeniu przez mniejsze podmioty, a tym samym na zwiększaniu poziomu konkurencji między funduszami nieruchomości 10 [Jackowicz i Kowaleski 2002, s. 14]. Wartość WHH na koniec 2011 r. (poniżej 1000) świadczy o braku koncentracji. Warto zadać pytanie, o ile istotny i wiarygodny jest otrzymany wynik? Uwzględniając cechy charakterystyczne funduszy nieruchomości, takie jak nierównomierne pozyskiwanie kapitałów część funduszy pozyskuje kapitały tylko poprzez jedną emisję certyfikatów inwestycyjnych (przed rozpoczęciem funkcjonowania, np. Arka i BPH). A część pozyskuje nowe kapitały poprzez kolejne emisje certyfikatów (np. Alfa Real Estate), co powoduje, że dopływ kapitałów jest okresowy i skokowy oraz opiera się na dodatkowych emisjach i przychodach z inwestycji zarządzających funduszami. Zmiany wartości aktywów równoważone są przez pojawianie się na rynku nowych podmiotów. To z kolei powoduje obniżanie wskaźnika Herfindahla- Hirschmana, a tym samym zmniejszanie koncentracji i wzrost konkurencji. Z drugiej strony fundusze nieruchomości kierowane są do określonych grup wąskie grona inwestorów, które raczej korzystają z usług jednego TFI. A to wpływa na coraz mniejsze różnice w wartościach wskaźnika WHH pomimo rosnącej liczby podmiotów. Reasumując, wskaźnik ten jest wiarygodny, ale w zestawieniu z innymi czynnikami staje się nieistotny w zakresie określenia poziomu konkurencyjności funduszy nieruchomości. A nawet pozwala wysunąć wniosek, że konkurencja między tymi funduszami ma charakter pozorny. 10 Jackowicz, K., Kowaleski, O.: Koncentracja działalności sektora bankowego w Polsce w latach , Materiały i Studia, Zeszyt 143, Warszawa 2002, s. 14

15 Rys. 2. Wskaźniki koncentracji funduszy nieruchomości w latach (w %) WK(5) WK(3) WHH (prawa oś) Źródło: obliczenia własne.

16 Stopy zwrotów Ze względu na funkcjonowanie części funduszy nieruchomości jako prywatnych funduszy zamkniętych jest ograniczony dostęp do informacji. Ze wszystkich 27-u funduszy dane dotyczące osiąganych stóp zwrotu od początku działania do końca 2011 r. dostępne są tylko dla 15-tu. Najwyższe stopy zwrotów za cały okres działalności osiągnęły fundusze dedykowane wąskiemu gronu inwestorów (grupa 1) FIZ Sektora Nieruchomości 2 i FIZ Aktywów Niepublicznych RE I oraz inwestorowi instytucjonalnemu ECI Skarbiec Real Estate, odpowiednio 970%, 425% i 224%. Inny fundusz dedykowany inwestorowi instytucjonalnemu PZU Sektora Nieruchomości osiągnął stopę zwrotu w wysokości 30%. Z kolei fundusze skierowane do inwestorów indywidualnych i instytucjonalnych (grupa 2) Arka, Arka Fundusz Rynku Nieruchomości 2 (Arka 2), BPH i BPH FIZ Sektora Nieruchomości 2 (BPH 2) odpowiednio 55%, 27%, 18% i 35%. Dedykowane określonym grupom inwestorów (grupa 3) Skarbiec FRN, City Living i Opera Terra (Opera), odpowiednio 28%, 33% i 10%. Pozostałe fundusze nie zostały uwzględnione w dalszej analizie efektywności ze względu na brak danych lub zbyt krótki okres funkcjonowania. Osiągnięte wyniki w poszczególnych latach ( ) oraz od początku działalności do 2011 r. przedstawia tabela 4.

17 Tab. 4. Stopy zwrotów wybranych funduszy nieruchomości w latach (w %) Nazwa funduszu Arka BZ WBK Fundusz Rynku Nieruchomości FIZ BPH FIZ Sektora Nieruchomości Skarbiec Fundusz Rynku Nieruchomości od początku średniorocznie 18,5 34,7 11,2-13,9-8,3 8,1 54,9 8,5 1,8 21,1 7,3-8,6-4,5 0,83 18,3 3,0 9,3 29,2 9,4-5,0-4,0-11,5 27,8 4,0 City Living FIZ 35,0 31,9-4,5-7,7-7,0-9,0 32,9 5,5 FIZ Sektora Nieruchomości 2 85,0 126,0 126,4-16,7 2,0 34, ,7 FIZ Aktywów Niepublicznych RE I 36,7 41,9 93,2 4,7 33, ,9 Opera TERRA FIZ -1,1 32,8 6,6-21,2 10,4 2,6 PZU FIZ Sektora Nieruchomości 3,1 3,5 3,9 17,3 30,1 7,5 ECI Skarbiec Real Estate 108,7 1 15,7 34,1 223,8 74,6 FORUM XXXVII FIZ -29,1 2-60,4 bd bd bd Arka BZ WBK Fundusz Rynku Nieruchomości 2 FIZ BPH FIZ Sektora Nieruchomości 2 FIZAN Deweloperskich Nieruchomości Komercyjnych SATUS 8,6 6,42 7,06 26,8 8,9 3,1 10,0 14,5 34,5 11,5-3,3 8,1 3,7 1,8 Investor Property FIZ 1,3 1,4 2,7 1,3 Ipopema Rynku Mieszkaniowego FIZAN 5,3 5,2 2,6 MCI.ImmoVentures FIZ 18,1 18,1 18,1 Provide Spółek Nieruchomości FIZAN 1 od do od do Źródło: obliczenia własne. -43,8-43,8-43,8

18 Efektywność funduszy nieruchomości (rozumiana jako osiągane stopy zwrotu) związana jest z kapitałami początkowymi i wynikami z operacji. Kapitały to środki pozyskane w trakcie subskrypcji certyfikatów inwestycyjnych. Zaś wynik z operacji - to wynik finansowy uzyskany przez zarządzających funduszem, na który składają się trzy elementy: przychody z lokat netto (przychody z lokat pomniejszone o koszty funduszu, w tym rezerwy na zaangażowanie kapitałowe w spółkach celowych i odpisy aktualizacyjne należności od spółek celowych), zrealizowany zysk lub strata ze zbycia lokat i wzrost lub spadek niezrealizowanego zysku lub straty z wyceny lokat. Na osiągnięte stopy zwrotu przez część funduszy z grupy 1 największy wpływ w latach miał niezrealizowany zysk z wyceny lokat ECI Skarbiec Real Estate i FIZ Aktywów Niepublicznych RE I (odpowiednio 136,8 i 21,5 mln zł przy stracie z lokat netto 1,1 i 1,2 mln zł). Za wyniki FIZ Sektora Nieruchomości 2 w 20% odpowiadały przychody z lokat netto (ponad 23 mln zł) i w 80% wzrost wartości lokat (prawie 98 mln zł). Z kolei stopa zwrotu PZU Sektora Nieruchomości, najniższa z całej grupy, jest pochodną przychodów z lokat netto 15,2 mln zł i prawie 0,6 mln zł z niezrealizowanego zysku z wyceny lokat. W przypadku grupy 2 (fundusze Arki i BPH) widoczny jest podział na dwa zespoły fundusze utworzone na początku rynku funduszy nieruchomości i w 2008 r. Starsze fundusze osiągnięte wyniki (w okresie r.) opierają wyłącznie na wzroście wartości aktywów wchodzących w skład portfeli inwestycyjnych. Arka zyskała ponad 233 mln zł przy stracie z lokat netto na poziomie 49 mln zł i BPH odpowiednio 117 i 42 mln zł. Później zarejestrowane fundusze w okresie r., korzystając z doświadczenia swoich prekursorów oparły efektywność na przychodach z lokat i niezrealizowanym zysku z ich wyceny. Oba fundusze w tym okresie wykazały dodatni wynik przychodów z lokat netto (Arka 2 ponad 9,5 mln zł i BPH 2 ponad 8,8 mln zł) przy łącznym wzroście niezrealizowanego zysku z wyceny dla Arki 2 na poziomie 43 mln zł i BPH 2 15,4 mln zł. Należy zaznaczyć, że Arka i BPH przygotowują się do likwidacji funduszu i sprzedaży aktywów. Z kolei Arka 2 i BPH 2 dopiero zakończyły budowanie docelowych portfeli inwestycyjnych. Ostatnia grupa obejmuje trzy fundusze dedykowane wąskiej grupie inwestorów. Najdłużej działający z tej grupy Skarbiec FRN od początku działalności do końca 2011 r. osiągnął stopę zwrotu w wysokości 27,8% i spadek aktywów o 6 mln zł. W latach aktywa netto zwiększyły się o ponad 7 mln zł, i wzrost ten wynikał głównie z niezrealizowanego zysku z wyceny lokat i w małym stopniu z dodatnich przychodów z lokat netto. Z kolei przychody z lokat netto Citi Living w okresie były zawsze dodatnie,

19 a wycena lokat była dodatnia tylko w 2006 i 2007 r. Dodatkowo w 2009 i 2010 r. były umarzane certyfikaty inwestycyjne w łącznej wysokości 13 mln zł. W okresie City Living stracił ponad 51 mln zł aktywów netto, z czego ponad 44 mln zł to ujemny wynik z operacji i ponad 6 mln zł to zmniejszenie kapitałów wpłaconych. Ostatni fundusz Opera pomimo bardzo elastycznej polityki inwestycyjnej osiągnął średnioroczną stopę zwrotu na poziomie 2,6%. I jest to najniższy wynik wśród funduszy, które rozpoczęły funkcjonowanie w latach Największym problemem tego funduszu było zmniejszanie kapitałów wpłaconych w latach odpowiednio o 10%, 26% i 37%. Najgorszym rokiem był 2011, w którym aktywa netto zmalały o 1,7 mln zł. W całym okresie funkcjonowania fundusz umorzył ponad połowę certyfikatów inwestycyjnych i uzyskał wynik z operacji w wysokości 0,8 mln zł. Podsumowując można stwierdzić, że nie ma zależności między wysokością aktywów netto a osiąganą stopą zwrotu. Jak również efektywność funduszy nie jest determinowana wyłącznie przez wzrost wartości nieruchomości (obiektów), które stanowią podstawowe aktywa każdego funduszu. Ze wszystkich funduszy nieruchomości funkcjonujących na koniec 2011 r. tylko 8 wyemitowało publiczne certyfikaty inwestycyjne, które notowane są na GPW w Warszawie. I są to: Arka, BPH, Skarbiec FRN, Opera, Arka 2, BPH 2, Investor Property (Investor) i Ipopema Rynku Mieszkaniowego (Ipopema). Notowania certyfikatów Arki, BPH i Skarbiec FRN wykazują taki sam trend w okresie r., co może wynikać z przekonania inwestorów, że fundusze te będą w przyszłości przynosiły zbliżone stopy zwrotów. Zakończenie głównych inwestycji przez fundusze w połączeniu z niższymi przychodami z najmu i zmianą sposobu wyceny nieruchomości odbiły się w wartościach certyfikatów w obrocie wtórnym. Certyfikaty Opery, które debiutowały na rynku wtórnym 7 miesięcy po rozpoczęciu działalności przez fundusz, od prawie samego początku notowań traciły na wartości. Różnica między wartością certyfikatów wycenianą przez zarządzających i inwestorów stopniowo ulegała zmniejszeniu w okresie r. w przypadku Arki, BPH i Opery. Dla Skarbca FRN różnica ta zwiększała się, dla Arki 2 i BPH 2 zmniejszała do połowy 2010 r., a później ponownie zwiększała. Na koniec 2011 r. tylko certyfikaty funduszu Investor były wyceniania przez inwestorów powyżej wartości podanej przez zarządzających (5,3%). Certyfikaty pozostałych funduszy miały wartości niższe. Najmniejsza rozbieżność była w 11 Wybór okresu wynika ze znacznego zwiększenia aktywów netto w 2007 r., który był następstwem wyemitowania aż 5-ciu serii certyfikatów inwestycyjnych.

20 przypadku Opery (-5,7%), a największa BPH 2 (-32,14%). Wykres 3 przedstawia notowania certyfikatów w latach r.

Fundusze nieruchomości w Polsce

Fundusze nieruchomości w Polsce Fundusze nieruchomości w Polsce Oferta funduszy inwestycyjnych zamkniętych jest liczy sobie kilka funduszy, które prowadziły subskrypcję certyfikatów w różnym czasie. Klienci, którzy poprzez nabycie certyfikatów

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2013 roku 1

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2013 roku 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Informacja sygnalna Warszawa, 25 czerwca 2014 r. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2013 roku 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2013 roku 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 25 października 2013 r. Informacja sygnalna WYNIKI BADAŃ GUS Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2014 r. 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2014 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 24 października 2014 r. Informacja sygnalna WYNIKI BADAŃ GUS Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2014 roku

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2014 roku GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 25.06.2015 Opracowanie sygnalne Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2014 roku Wartość aktywów ogółem zgromadzonych przez

Bardziej szczegółowo

Oferta publiczna Investor Property FIZ i Arka BZ WBK Fundusz Rynku Nieruchomości 2 FIZ

Oferta publiczna Investor Property FIZ i Arka BZ WBK Fundusz Rynku Nieruchomości 2 FIZ Oferta publiczna Investor Property FIZ i Arka BZ WBK Fundusz Rynku Nieruchomości 2 FIZ Oferta funduszy inwestycyjnych lokujących kapitał na rynku nieruchomości jest coraz szersza. Bessa na światowych giełdach

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2015 roku

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2015 roku GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 21.10.2015 Opracowanie sygnalne Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2015 roku Wartość aktywów ogółem zgromadzonych

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 Warszawa 18.05.2012 Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 W końcu grudnia 2011 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków prowadzonego

Bardziej szczegółowo

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH ZAŁĄCZNIK NR 1 DO REGULAMINU TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH W ramach Zarządzania, Towarzystwo oferuje następujące Modelowe Strategie Inwestycyjne: 1. Strategia Obligacji: Cel inwestycyjny: celem

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. Niniejszym, MCI Capital Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie,

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2009 roku 1

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2009 roku 1 Warszawa, 7 maja 2010 r. Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2009 roku 1 Zakład Ubezpieczeń Społecznych w okresie od 19.05.1999 r. do 31.12.2009 r.

Bardziej szczegółowo

1. Za pieniądze wpłacone do funduszu inwestycyjnego jego uczestnik nabywa:

1. Za pieniądze wpłacone do funduszu inwestycyjnego jego uczestnik nabywa: 1. Za pieniądze wpłacone do funduszu inwestycyjnego jego uczestnik nabywa: akcje, obligacje i bony skarbowe 3,92% 6 prawa poboru 0,00% 0 jednostki uczestnictwa 94,12% 144 dywidendy 1,96% 3 2. W grupie

Bardziej szczegółowo

KRS 0000002970 Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego

KRS 0000002970 Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego Warszawa, dnia 22 sierpnia 2012 r. Komunikat aktualizujący nr 1 do Prospektu Emisyjnego Certyfikatów Inwestycyjnych serii B BPH Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Sektora Nieruchomości 2 BPH Towarzystwo

Bardziej szczegółowo

Za rok obrotowy od 1 stycznia do 31 grudnia 2013 r.

Za rok obrotowy od 1 stycznia do 31 grudnia 2013 r. Fundusz PKO Światowy Fundusz Walutowy specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty Opinia niezależnego biegłego rewidenta List do Uczestników Funduszu Połączone sprawozdanie finansowe Oświadczenie Banku

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych

Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych opiera się na deklaracjach składanych przez towarzystwa funduszy inwestycyjnych. Kryterium decydującym o zaliczeniu do danej kategorii

Bardziej szczegółowo

USŁUGA ZARZĄDZANIA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A.

USŁUGA ZARZĄDZANIA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A. USŁUGA ZARZĄDZANIA Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A. Poznań 2013 Na czym polega usługa Zarządzania Portfelem Usługa Zarządzania Portfelem (asset

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a Warszawa, 09.05.2014 r. Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a W końcu grudnia 2013 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków otwartych

Bardziej szczegółowo

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE Zasady Działania Funduszy i Planów Inwestycyjnych Załącznik do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Indywidualne Ubezpieczenie na Życie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA

Bardziej szczegółowo

Dobre wyniki w trudnych czasach

Dobre wyniki w trudnych czasach Warszawa, 10 marca 2009 roku Wyniki finansowe Grupy PZU w 2008 roku Dobre wyniki w trudnych czasach W 2008 roku Grupa PZU zebrała 21.515,4 mln złotych z tytułu składek ubezpieczeniowych, osiągając zysk

Bardziej szczegółowo

Fundusze inwestycyjne na rynku polskim

Fundusze inwestycyjne na rynku polskim Fundusze inwestycyjne na rynku polskim Paweł Panas Studenckie Koło Naukowe Rynków Kapitałowych przy Szkole Głównej Handlowej w Warszawie 15 czerwca 2002 roku SPIS TREŚCI 1 Spis treści 1 Wprowadzenie 1

Bardziej szczegółowo

zatwierdzonego decyzją Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 14 czerwca 2013 r. (DFI/II/4034/31/15/U/2013/13-12/AG)

zatwierdzonego decyzją Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 14 czerwca 2013 r. (DFI/II/4034/31/15/U/2013/13-12/AG) ANEKS NR 2 DO PROSPEKTU EMISYJNEGO CERTYFIKATÓW INWESTYCYJNYCH SERII A, B, C, D PKO GLOBALNEJ STRATEGII FUNDUSZ INWESTYCYJNY ZAMKNIĘTY zatwierdzonego decyzją Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 14 czerwca

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania rozwoju banków spółdzielczych

Uwarunkowania rozwoju banków spółdzielczych Forum Liderów Banków Spółdzielczych Model polskiej bankowości spółdzielczej w świetle zmian regulacji unijnych Uwarunkowania rozwoju banków spółdzielczych Jerzy Pruski Prezes Zarządu BFG Warszawa, 18 września

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 24 kwietnia 2015 r. Opracowanie sygnalne Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku Wynik finansowy otwartych

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe

Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe Opis Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe funkcjonujące w ramach indywidualnych i grupowych ubezpieczeń na życie proponowanych

Bardziej szczegółowo

ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH

ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH Obowiązuje od 5.11.2012 r. ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH W związku z rozszerzeniem oferty Towarzystwa o nowe ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe przedstawiamy Aneks do Regulaminu

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADY INSTRUMENTÓW SŁUŻĄCYCH INWESTOWANIU W: NIERUCHOMOŚCI, TOWARY GIEŁDOWE I WIERZYTELNOŚCI W KRAJU I ZA GRANICĄ.

PRZYKŁADY INSTRUMENTÓW SŁUŻĄCYCH INWESTOWANIU W: NIERUCHOMOŚCI, TOWARY GIEŁDOWE I WIERZYTELNOŚCI W KRAJU I ZA GRANICĄ. PRZYKŁADY INSTRUMENTÓW SŁUŻĄCYCH INWESTOWANIU W: NIERUCHOMOŚCI, TOWARY GIEŁDOWE I WIERZYTELNOŚCI W KRAJU I ZA GRANICĄ. Kamila Opasińska Katarzyna Deleżuch INWESTYCJE W NIERUCHOMOŚCI PODSTAWOWE RODZAJE

Bardziej szczegółowo

Wyniki Grupy Banku Pocztowego za 2012 rok. Warszawa, 28 lutego 2013 r.

Wyniki Grupy Banku Pocztowego za 2012 rok. Warszawa, 28 lutego 2013 r. Najwyższy zysk w historii Wyniki Grupy Banku Pocztowego za 2012 rok Warszawa, 28 lutego 2013 r. Najważniejsze osiągnięcia 2012 roku Rekordowe dochody i zysk netto: odpowiednio 298,3 mln zł (+ 15% r/r),

Bardziej szczegółowo

Wykaz zmian wprowadzonych do prospektu informacyjnego KBC PARASOL Fundusz Inwestycyjny Otwarty w dniu 28 maja 2014 r.

Wykaz zmian wprowadzonych do prospektu informacyjnego KBC PARASOL Fundusz Inwestycyjny Otwarty w dniu 28 maja 2014 r. Wykaz zmian wprowadzonych do prospektu informacyjnego KBC PARASOL Fundusz Inwestycyjny Otwarty w dniu 28 maja 2014 r. 1. NA STRONIE TYTUŁOWEJ DODAJE SIĘ INFORMACJE O DACIE OSTATNIEJ AKTUALIZACJI. NOWA

Bardziej szczegółowo

UFK SELEKTYWNY. Fundusz Inwestycyjny: ALTUS Absolutnej Stopy Zwrotu Fundusz Inwestycyjny Zamknięty GlobAl

UFK SELEKTYWNY. Fundusz Inwestycyjny: ALTUS Absolutnej Stopy Zwrotu Fundusz Inwestycyjny Zamknięty GlobAl UFK SELEKTYWNY UFK Selektywny to aktywnie zarządzany poprzez Trigon Dom Maklerski S.A. Ubezpieczeniowy Fundusz Kapitałowy, którego aktywa mogą stanowić Certyfikaty Inwestycyjne ośmiu Funduszy Inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

UFK SELEKTYWNY. Fundusz Inwestycyjny: AXA Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Globalnych Obligacji

UFK SELEKTYWNY. Fundusz Inwestycyjny: AXA Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Globalnych Obligacji UFK SELEKTYWNY UFK Selektywny to aktywnie zarządzany poprzez Trigon Dom Maklerski S.A. Ubezpieczeniowy Fundusz Kapitałowy, którego aktywa mogą stanowić Certyfikaty Inwestycyjne ośmiu Funduszy Inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe funduszy 1 i towarzystw inwestycyjnych w I półroczu 2008 roku

Wyniki finansowe funduszy 1 i towarzystw inwestycyjnych w I półroczu 2008 roku Warszawa, 2008.10.29 Wyniki finansowe funduszy 1 i towarzystw inwestycyjnych w I półroczu 2008 roku Wartość aktywów i wyniki z operacji funduszy inwestycyjnych oraz pochodna względem ich pozycji finansowej

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1

Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 24 września 2013 r. Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1 W końcu czerwca 2013 r. działalność operacyjną prowadziły

Bardziej szczegółowo

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego w dniu 28 października 2011 r.

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego w dniu 28 października 2011 r. Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego w dniu 28 października 2011 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC Parasol Funduszu

Bardziej szczegółowo

RAPORT KWARTALNY. Skonsolidowany i jednostkowy za IV kwartał 2012. NWAI Dom Maklerski SA

RAPORT KWARTALNY. Skonsolidowany i jednostkowy za IV kwartał 2012. NWAI Dom Maklerski SA RAPORT KWARTALNY Skonsolidowany i jednostkowy za IV kwartał 2012 NWAI Dom Maklerski SA Spis treści 1. Skład grupy kapitałowej... 2 2. Struktura akcjonariatu na dzień sporządzenia raportu... 2 3. Wybrane

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2014 r.

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2014 r. Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 214 r. Departament Bankowości Spółdzielczej i Spółdzielczych Kas Oszczędnościowo-Kredytowych Warszawa, czerwiec 214 1 Najważniejsze spostrzeżenia i wnioski W

Bardziej szczegółowo

Strategie Inwestycyjne Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych Sopockiego Towarzystwa Ubezpieczeń na Życie Ergo Hestia SA

Strategie Inwestycyjne Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych Sopockiego Towarzystwa Ubezpieczeń na Życie Ergo Hestia SA Strategie Inwestycyjne Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych Sopockiego Towarzystwa Ubezpieczeń na Życie Ergo Hestia SA KOD: STR 01/14 Niniejszy dokument zawiera charakterystyki Ubezpieczeniowych Funduszy

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe towarzystw i funduszy emerytalnych 1 w 2007 roku

Wyniki finansowe towarzystw i funduszy emerytalnych 1 w 2007 roku Warszawa, 2008.04.21 Wyniki finansowe towarzystw i funduszy emerytalnych 1 w 2007 roku W prowadzonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Centralnym Rejestrze Członków według stanu na koniec grudnia 2007

Bardziej szczegółowo

Źródła finansowania inwestycji na rynku nieruchomości.

Źródła finansowania inwestycji na rynku nieruchomości. Źródła finansowania inwestycji na rynku nieruchomości. Janusz Lipiński Rzeczoznawca majątkowy nr 199 Europejski Instytut Nieruchomości 2. Źródła finansowania inwestycji na rynku nieruchomości Podstawowe

Bardziej szczegółowo

OPIS FUNDUSZY OF/ULM3/1/2013

OPIS FUNDUSZY OF/ULM3/1/2013 OPIS FUNDUSZY OF/ULM3/1/2013 Spis treści Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2020 3 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2025 6 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu

Bardziej szczegółowo

OPIS FUNDUSZY OF/ULM4/1/2012

OPIS FUNDUSZY OF/ULM4/1/2012 OPIS FUNDUSZY OF/ULM4/1/2012 Spis treści Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2020 3 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2025 6 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO

OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Niniejszym, Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza o zmianie

Bardziej szczegółowo

Produkty szczególnie polecane

Produkty szczególnie polecane Produkty szczególnie polecane 9 luty 2011 r. Szczegółowe informacje na temat funduszy zarządzanych przez Legg Mason TFI S.A. ( fundusze") zawarte są w prospekcie informacyjnym oraz skrócie prospektu informacyjnego,

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji systemu SKOK w I półroczu 2014 r.

Raport o sytuacji systemu SKOK w I półroczu 2014 r. Raport o sytuacji systemu SKOK w I półroczu 2014 r. Departament Bankowości Spółdzielczej i Spółdzielczych Kas Oszczędnościowo-Kredytowych Warszawa, wrzesień 2014 1 Najważniejsze spostrzeżenia i wnioski

Bardziej szczegółowo

UFK SELEKTYWNY. Fundusz Inwestycyjny: ALTUS Absolutnej Stopy Zwrotu Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Obligacji 1

UFK SELEKTYWNY. Fundusz Inwestycyjny: ALTUS Absolutnej Stopy Zwrotu Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Obligacji 1 Opis FIZ: UFK SELEKTYWNY UFK Selektywny to aktywnie zarządzany poprzez Trigon Dom Maklerski S.A. Ubezpieczeniowy Fundusz Kapitałowy, którego aktywa mogą stanowić Certyfikaty Inwestycyjne ośmiu Funduszy

Bardziej szczegółowo

o Wartość aktywów netto (NAV) należna akcjonariuszom Spółki wzrosła o 32% i wyniosła 974 mln zł w porównaniu do 737 mln zł w 2012 r.

o Wartość aktywów netto (NAV) należna akcjonariuszom Spółki wzrosła o 32% i wyniosła 974 mln zł w porównaniu do 737 mln zł w 2012 r. Komunikat prasowy Warszawa, 26 marca 2013 r. INFORMACJA PRASOWA CAPITAL PARK W 2013 R.: WZROST WARTOŚCI AKTYWÓW NETTO I PORTFELA NIERUCHOMOŚCI ORAZ NISKI POZIOM ZADŁUŻENIA Podsumowanie 2013 r.: Wyniki

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r.

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r. Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC BETA Specjalistycznego

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe domów i biur maklerskich w 2008 roku 1

Wyniki finansowe domów i biur maklerskich w 2008 roku 1 Warszawa, 2009.06.19 Wyniki finansowe domów i biur maklerskich w 2008 roku 1 W 2008 r. na wartość majątku i wyniki finansowe przedsiębiorstw maklerskich niekorzystny wpływ wywarły psychologiczne następstwa

Bardziej szczegółowo

COPERNICUS ŁAMIEMY SCHEMATY USŁUG FINANSOWYCH

COPERNICUS ŁAMIEMY SCHEMATY USŁUG FINANSOWYCH Warszawa, Lipiec 2010 COPERNICUS ŁAMIEMY SCHEMATY USŁUG FINANSOWYCH PODSUMOWANIE O NAS Działamy na rynku kapitałowym od 1996 roku, a od grudnia 2005 jako akcjonariusze oraz Zarząd domu maklerskiego Suprema

Bardziej szczegółowo

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl System finansowy w Polsce dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl Segmenty sektora finansowego (w % PKB) 2 27 212 Wielkość systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie I-IX 2013 r. 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie I-IX 2013 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 20 grudnia 2013 r. Wyniki finansowe banków w okresie I-IX 2013 r. 1 W końcu września 2013 r. działalność operacyjną

Bardziej szczegółowo

URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO

URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO NOTATKA DOTYCZĄCA SYTUACJI FINANSOWEJ DOMÓW MAKLERSKICH W 2012 ROKU URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, KWIECIEŃ 2013 SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI... 2 WSTĘP... 3 I. PODSTAWOWE INFORMACJE O RYNKU DOMÓW

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DOTYCZĄCA DZIAŁALNOŚCI DOMÓW MAKLERSKICH I BANKÓW PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ MAKLERSKĄ

INFORMACJA DOTYCZĄCA DZIAŁALNOŚCI DOMÓW MAKLERSKICH I BANKÓW PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ MAKLERSKĄ INFORMACJA DOTYCZĄCA DZIAŁALNOŚCI DOMÓW MAKLERSKICH I BANKÓW PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ MAKLERSKĄ NA KONIEC 2001 ROKU ORAZ NA KONIEC I PÓŁROCZA 2002 R. WARSZAWA, 25 października 2002 r. Wstęp Raport poświęcony

Bardziej szczegółowo

KBC Globalny Ochrony 90 Listopad

KBC Globalny Ochrony 90 Listopad KBC Globalny Ochrony 90 Listopad Pierwszy i jedyny subfundusz Inwestycyjny Otwarty z wbudowanym mechanizmem ochrony kapitału (CPPI) w Polsce. Zarabiaj, kiedy można, Minimalizuj straty kiedy trzeba. Zmienność

Bardziej szczegółowo

Allianz Akcji. Kluczowe informacje dla Inwestorów. Kategorie jednostek uczestnictwa: A, B, C, D. Cele i polityka inwestycyjna

Allianz Akcji. Kluczowe informacje dla Inwestorów. Kategorie jednostek uczestnictwa: A, B, C, D. Cele i polityka inwestycyjna Kluczowe informacje dla Inwestorów Niniejszy dokument zawiera kluczowe informacje dla Inwestorów dotyczące tego subfunduszu. Nie są to materiały marketingowe. Dostarczenie tych informacji jest wymogiem

Bardziej szczegółowo

ZASADY WYCENY AKTYWÓW FUNDUSZU WPROWADZONE ZE WZGLĘDU NA ZMIANĘ NORM PRAWNYCH. Wycena aktywów Funduszu, ustalenie zobowiązań i wyniku z operacji

ZASADY WYCENY AKTYWÓW FUNDUSZU WPROWADZONE ZE WZGLĘDU NA ZMIANĘ NORM PRAWNYCH. Wycena aktywów Funduszu, ustalenie zobowiązań i wyniku z operacji ZASADY WYCENY AKTYWÓW FUNDUSZU WPROWADZONE ZE WZGLĘDU NA ZMIANĘ NORM PRAWNYCH Wycena aktywów Funduszu, ustalenie zobowiązań i wyniku z operacji 1. Wycena Aktywów Funduszu oraz ustalenie Wartości Aktywów

Bardziej szczegółowo

Debiut NewConnect 29.04.2011 Autoryzowany Doradca Kancelaria CSW Inteligentne rozwiązania dla wymagających Klientów

Debiut NewConnect 29.04.2011 Autoryzowany Doradca Kancelaria CSW Inteligentne rozwiązania dla wymagających Klientów Debiut NewConnect 29.04.2011 Autoryzowany Doradca Kancelaria CSW Inteligentne rozwiązania dla wymagających Klientów Grupa GO United Grupa finansowych spółek usługowych w tym spółki celowe funduszy Spółka

Bardziej szczegółowo

Raport dotyczący sytuacji finansowej towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2014 roku

Raport dotyczący sytuacji finansowej towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2014 roku RAPORT DOTYCZĄCY SYTUACJI FINANSOWEJ TOWARZYSTW FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH W 2014 ROKU URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, KWIECIEŃ 2015 DEPARTAMENT FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH SŁOWA KLUCZOWE: TOWARZYSTWA

Bardziej szczegółowo

Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem SPIS TREŚCI

Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem SPIS TREŚCI Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem Frank K. Reilly, Keith C. Brown SPIS TREŚCI TOM I Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa do wydania amerykańskiego O autorach Ramy książki CZĘŚĆ I. INWESTYCJE

Bardziej szczegółowo

Wyniki Grupy Kapitałowej GETIN Holding za I kwartał 2009 roku

Wyniki Grupy Kapitałowej GETIN Holding za I kwartał 2009 roku Wyniki Grupy Kapitałowej GETIN Holding za I kwartał 2009 roku Prezentacja dla inwestorów i analityków niezaudytowanych wyników finansowych Warszawa, 15 maja 2009r. GETIN Holding w I kwartale 2009 roku

Bardziej szczegółowo

BPH FUNDUSZ INWESTYCYJNY MIESZANY BEZPIECZNA INWESTYCJA

BPH FUNDUSZ INWESTYCYJNY MIESZANY BEZPIECZNA INWESTYCJA BPH FUNDUSZ INWESTYCYJNY MIESZANY BEZPIECZNA INWESTYCJA Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości (Dz.U. z 2002 roku,

Bardziej szczegółowo

Polityka angażowania środków w inwestycje finansowe

Polityka angażowania środków w inwestycje finansowe Załącznik do Uchwały Nr 12/IV/14 Zarządu Banku Spółdzielczego w Końskich z dnia 20 lutego 2014 r. Załącznik do Uchwały Nr 13/I/14 Rady Nadzorczej Banku Spółdzielczego w Końskich z dnia 21 lutego 2014 r.

Bardziej szczegółowo

Fundusze inwestycyjne

Fundusze inwestycyjne Fundusze inwestycyjne Fundusze inwestycyjne stanowią istotny element rynku kapitałowego. Oszczędności wielu osób tworzą duże sumy, które mogą być profesjonalnie inwestowane na różnych rynkach. Tworzenie

Bardziej szczegółowo

- jako alternatywne inwestycje rynku kapitałowego.

- jako alternatywne inwestycje rynku kapitałowego. Fundusze hedgingowe i private equity - jako alternatywne inwestycje rynku kapitałowego. Dr Małgorzata Mikita Wyższa Szkoła a Handlu i Prawa im. R. Łazarskiego w Warszawie Do grupy inwestycji alternatywnych

Bardziej szczegółowo

LYXOR ETF WIG20. Pierwszy ETF notowany na Giełdzie Papierów. 2 września 2010 r.

LYXOR ETF WIG20. Pierwszy ETF notowany na Giełdzie Papierów. 2 września 2010 r. LYXOR ETF WIG20 Pierwszy ETF notowany na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie Niniejszy materiał ma wyłącznie charakter informacyjny oraz promocyjny i nie powinien stanowić podstawy do podejmowania

Bardziej szczegółowo

Wynająć fachowca, czyli działalność funduszy inwestycyjnych

Wynająć fachowca, czyli działalność funduszy inwestycyjnych Wynająć fachowca, czyli działalność funduszy inwestycyjnych Skrócony opis lekcji Na zajęciach uczniowie poznają działanie funduszy inwestycyjnych, różne typy funduszy inwestycyjnych oraz opłacalność inwestycji

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN FUNDUSZU UFK OPEN LIFE BY1

REGULAMIN FUNDUSZU UFK OPEN LIFE BY1 Załącznik nr 2 z 2 do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia indywidualnego na życie i dożycie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym REGULAMIN FUNDUSZU UFK OPEN LIFE BY1 Kod OWU: UB_OLIJ114 Poniższe definicje

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Finansowe Subfunduszu SKOK Fundusz Funduszy za okres od 1 stycznia 2010 do 13 lipca 2010 roku. Noty objaśniające

Sprawozdanie Finansowe Subfunduszu SKOK Fundusz Funduszy za okres od 1 stycznia 2010 do 13 lipca 2010 roku. Noty objaśniające Noty objaśniające Nota-1 Polityka Rachunkowości Subfunduszu Sprawozdanie finansowe Subfunduszu na dzień 13 lipca 2010 roku zostało sporządzone na podstawie przepisów ustawy o rachunkowości z dnia 29 września

Bardziej szczegółowo

UFK Europa Allianz Discovery

UFK Europa Allianz Discovery UFK Europa Allianz Discovery UFK Europa Allianz Discovery to Ubezpieczeniowy Fundusz Kapitałowy, którego aktywa stanowią Certyfikaty Inwestycyjne Allianz Discovery Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego (dalej:

Bardziej szczegółowo

RADA NADZORCZA SPÓŁKI

RADA NADZORCZA SPÓŁKI Poznań, 07.04.2015 r. OCENA SYTUACJI SPÓŁKI INC S.A. ZA ROK 2014 DOKONANA PRZEZ RADĘ NADZORCZĄ Rada Nadzorcza działając zgodnie z przyjętymi przez Spółkę Zasadami Ładu Korporacyjnego dokonała zwięzłej

Bardziej szczegółowo

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Warszawa maj 2012 r. W co lokować nadwyżki? Aktualne typy inwestycyjne. maj 2012 2 Zarządzanie płynnością PLN Stały

Bardziej szczegółowo

Informacja o zmianie statutu. Pioneer Funduszy Globalnych Specjalistyczny Fundusz Inwestycyjny Otwarty

Informacja o zmianie statutu. Pioneer Funduszy Globalnych Specjalistyczny Fundusz Inwestycyjny Otwarty Informacja o zmianie statutu Pioneer Funduszy Globalnych Specjalistyczny Fundusz Inwestycyjny Otwarty Pioneer Pekao Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie, działając

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2013

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2013 Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2013 Raport został opracowany w oparciu o dane finansowe kas przekazane do UKNF na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 stycznia 2013 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

w całości (97,1%) podmiotom sektora niefinansowego, nieznacznie powiększając w analizowanym okresie swój udział w tym segmencie rynku (o 1,1 pkt

w całości (97,1%) podmiotom sektora niefinansowego, nieznacznie powiększając w analizowanym okresie swój udział w tym segmencie rynku (o 1,1 pkt Wyniki finansowe banków w 2008 r. [1] Warszawa, 2009.05.08 W końcu 2008 r. działalność prowadziło 70 banków komercyjnych (o 6 więcej niż rok wcześniej), w tym 60 z przewagą kapitału zagranicznego lub całkowicie

Bardziej szczegółowo

Raport półroczny P-FIZ-P-E

Raport półroczny P-FIZ-P-E skorygowany KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO Raport półroczny P-FIZ-P-E za 1 półrocze 2015 obejmujące okres od 2015-01-01 do oraz poprzedni rok obrotowy 2014 obejmujące okres od 2015-01-01 do Podstawa prawna:

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. Na podstawie 28 ust. 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 listopada

Bardziej szczegółowo

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r.

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r. Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r. art. 12 ust. 2 Statutu Brzmienie dotychczasowe: 2. Cel Subfunduszu Global Partners Kredyt

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH

REGULAMIN UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH REGULAMIN UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH Stanowiący integralną część ogólnych warunków ubezpieczeń na życie, jeżeli są związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym (grupa 3 działu I ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

15 829 224,25 23 264 890,45

15 829 224,25 23 264 890,45 I. Aktywa Netto Funduszu w zł Okres poprzedni okres bieżący 31.12.2003 I Aktywa 15 829 224,25 23 264 890,45 1. Lokaty 15 829 224,25 23 264 890,45 2. Środki pieniężne 3. Należności, w tym Z tytułu zbycia

Bardziej szczegółowo

S E C U S P R E M I U M S E L E C T I O N. EUROPA FUND InReturn A B S O L U T N A S T O P A Z W R O T U

S E C U S P R E M I U M S E L E C T I O N. EUROPA FUND InReturn A B S O L U T N A S T O P A Z W R O T U S E C U S P R E M I U M S E L E C T I O N II EUROPA FUND InReturn A B S O L U T N A S T O P A Z W R O T U 27.12.2010 31.03.2011 30.09.2011 30.12.2011 25.06.2012 31.07.2012 28.09.2012 30.11.2012 31.01.2013

Bardziej szczegółowo

AVIVA INVESTORS SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY

AVIVA INVESTORS SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY AVIVA INVESTORS SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY SUBFUNDUSZ AVIVA INVESTORS PIENIĘŻNY SUBFUNDUSZ AVIVA INVESTORS DŁUŻNY SUBFUNDUSZ AVIVA INVESTORS AKCYJNY SUBFUNDUSZ AVIVA INVESTORS PAPIERÓW

Bardziej szczegółowo

GRUPA KAPITAŁOWA NOBLE BANK S.A. PRZEGLĄD WYNIKÓW FINANSOWYCH ZA IV KWARTAŁ 2009 ROKU. 8 Marca 2010 r.

GRUPA KAPITAŁOWA NOBLE BANK S.A. PRZEGLĄD WYNIKÓW FINANSOWYCH ZA IV KWARTAŁ 2009 ROKU. 8 Marca 2010 r. GRUPA KAPITAŁOWA NOBLE BANK S.A. PRZEGLĄD WYNIKÓW FINANSOWYCH ZA IV KWARTAŁ 2009 ROKU 8 Marca 2010 r. ZASTRZEŻENIE Niniejsza prezentacja została opracowana wyłącznie w celu informacyjnym na potrzeby klientów

Bardziej szczegółowo

POŁĄCZONE SPRAWOZDANIE FINANSOWE OPEN FINANCE FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY ZA OKRES OD DNIA 1 STYCZNIA 2014 ROKU DO DNIA 31 GRUDNIA 2014 ROKU

POŁĄCZONE SPRAWOZDANIE FINANSOWE OPEN FINANCE FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY ZA OKRES OD DNIA 1 STYCZNIA 2014 ROKU DO DNIA 31 GRUDNIA 2014 ROKU POŁĄCZONE SPRAWOZDANIE FINANSOWE OPEN FINANCE FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY ZA OKRES OD DNIA 1 STYCZNIA 2014 ROKU DO DNIA 31 GRUDNIA 2014 ROKU LIST ZARZĄDU DO UCZESTNIKÓW Szanowni Państwo, Przedstawiamy

Bardziej szczegółowo

Regulamin. Regulamin Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych. Rozdział 2

Regulamin. Regulamin Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych. Rozdział 2 UNIQA Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie S.A. 90-520 Łódź, ul. Gdańska 132 tel. 042 63 44 700, fax 042 63 65 003 Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi KRS 0000005751, NIP 554-100-15-22 Kapitał zakładowy

Bardziej szczegółowo

Inwestycje finansowe. Wycena obligacji. Stopa zwrotu z akcji. Ryzyko.

Inwestycje finansowe. Wycena obligacji. Stopa zwrotu z akcji. Ryzyko. Inwestycje finansowe Wycena obligacji. Stopa zwrotu z akcji. yzyko. Inwestycje finansowe Instrumenty rynku pieniężnego (np. bony skarbowe). Instrumenty rynku walutowego. Obligacje. Akcje. Instrumenty pochodne.

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O SYTUACJI FINANSOWEJ TOWARZYSTW FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH

INFORMACJA O SYTUACJI FINANSOWEJ TOWARZYSTW FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH INFORMACJA O SYTUACJI FINANSOWEJ TOWARZYSTW FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH NA KONIEC 2001 ROKU ORAZ NA KONIEC I PÓŁROCZA 2002 R. WARSZAWA, LISTOPAD 2002 r. 1 Wstęp Dane prezentowane w poniższym opracowaniu zostały

Bardziej szczegółowo

POLITYKA RACHUNKOWOŚCI stosowane przez KB Dolar FIZ zarządzany przez KBC TFI SA

POLITYKA RACHUNKOWOŚCI stosowane przez KB Dolar FIZ zarządzany przez KBC TFI SA POLITYKA RACHUNKOWOŚCI stosowane przez KB Dolar FIZ zarządzany przez KBC TFI SA I. OGÓLNE ZASADY Procedury wyceny stosowane przez fundusz są zgodne z ustawą z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U.

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC OMEGA Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 13 czerwca 2014 r.

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC OMEGA Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 13 czerwca 2014 r. Ogłoszenie o zmianach statutu KBC OMEGA Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 13 czerwca 2014 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC OMEGA Funduszu Inwestycyjnego

Bardziej szczegółowo

BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ

BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ Warszawa, 27 lipca 2005 r. Informacja prasowa BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ Skonsolidowane wyniki finansowe Banku BPH po II kwartałach 2005 roku według MSSF osiągnięcie w I półroczu 578 mln zł

Bardziej szczegółowo

Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy

Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy Studia niestacjonarne WNE UW Rynek kapitałowy Architektura rynku kapitałowego w Polsce 10 października 2011 Założenia: Rynek kapitałowy to rynek funduszy średnio i długoterminowych Rynek kapitałowy składa

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 19 grudnia 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r W końcu września 2014

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN FUNDUSZU UFK OPEN LIFE OBLIGACJI KORPORACYJNYCH

REGULAMIN FUNDUSZU UFK OPEN LIFE OBLIGACJI KORPORACYJNYCH Załącznik nr 2 z 2 do Warunków Ubezpieczenia grupowego na życie i dożycie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym Portfel Obligacj Plus Kod warunków: UB_OGIJ141 REGULAMIN FUNDUSZU UFK OPEN LIFE OBLIGACJI

Bardziej szczegółowo

Nowa Perspektywa, Kapitalna Przyszłość

Nowa Perspektywa, Kapitalna Przyszłość Ubezpieczenia: Nowa Perspektywa, Kapitalna Przyszłość Regulamin Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych REGULAMIN UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH (RUFK/NPER/3/2009) Załącznik do: 1) Ogólnych Warunków

Bardziej szczegółowo

NOTY OBJAŚNIAJĄCE NOTA NR 1 POLITYKA RACHUNKOWOŚCI FUNDUSZU

NOTY OBJAŚNIAJĄCE NOTA NR 1 POLITYKA RACHUNKOWOŚCI FUNDUSZU NOTY OBJAŚNIAJĄCE NOTA NR 1 POLITYKA RACHUNKOWOŚCI FUNDUSZU 1. Opis przyjętych zasad rachunkowości W okresie sprawozdawczym rachunkowość Funduszu prowadzona była zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości

Bardziej szczegółowo

WYSZCZEGÓLNIENIE. za okres sprawozdawczy od... do... Stan na ostatni dzień okresu sprawozdawczego. 1 Ol. 1.1 Kapitał (fundusz) podstawowy

WYSZCZEGÓLNIENIE. za okres sprawozdawczy od... do... Stan na ostatni dzień okresu sprawozdawczego. 1 Ol. 1.1 Kapitał (fundusz) podstawowy Dziennik Ustaw Nr 110-6722 - Poz. 1270 Załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 1999 r. (poz. 1270) SPRAWOZDANIE MIESIĘCZNE MRF-01 O STANIE KAPITAŁU NETTO, STOPIE ZABEZPIECZENIA, POZIOMIE

Bardziej szczegółowo

NOTY OBJAŚNIAJĄCE NOTA NR 1 POLITYKA RACHUNKOWOŚCI FUNDUSZU

NOTY OBJAŚNIAJĄCE NOTA NR 1 POLITYKA RACHUNKOWOŚCI FUNDUSZU NOTY OBJAŚNIAJĄCE NOTA NR 1 POLITYKA RACHUNKOWOŚCI FUNDUSZU 1. Opis przyjętych zasad rachunkowości W okresie sprawozdawczym rachunkowość Funduszu prowadzona była zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości

Bardziej szczegółowo

Kluczowe Informacje dla Inwestorów

Kluczowe Informacje dla Inwestorów Kluczowe Informacje dla Inwestorów Niniejszy dokument zawiera kluczowe informacje dla inwestorów dotyczące tego subfunduszu. Nie jest to materiał marketingowy. Dostarczenie tych informacji jest wymogiem

Bardziej szczegółowo